Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати Кенгашининг
қарори
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг 2021 йилдаги фаолияти тўғрисидаги ҳисобот ҳақида
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг Кенгаши қарор қилади:
1. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг 2021 йилдаги фаолияти тўғрисидаги ҳисобот иловага мувофиқ маъқуллансин.
2. Ушбу Қарор қабул қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг Раиси Т. НАРБАЕВА
Тошкент ш.,
2022 йил 5 январь,
КҚ-297-IV-сон
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати Кенгашининг 2022 йил 5 январдаги КҚ-297-IV-сонли қарорига
ИЛОВА
ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг 2021 йилдаги фаолияти тўғрисида
ҲИСОБОТ
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати 2021 йилда Конституция ва қонунлар, Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш.М. Мирзиёевнинг 2020 йил декабрда Олий Мажлисга йўллаган Мурожаатномасидаги вазифалардан келиб чиқиб, ўз фаолиятини олиб борди.
I. Қонунчилик фаолияти
Сенатнинг 12 та ялпи мажлиси ўтказилди. Давлат ва жамият ҳаётининг турли соҳаларига доир 200 дан зиёд (2020 йилда 170 та) масалалар, шу жумладан, 89 та қонун кўриб чиқилди.
Қонунлар суд-ҳуқуқ, иқтисодиёт, молия, қишлоқ хўжалиги, экология, мудофаа ва хавфсизлик, маданият, ёшлар, фан, таълим ҳамда халқаро муносабатлар соҳаларига оид.
Қўмиталар кесимида кўриб чиқилган қонунлар
II. Назорат-таҳлил фаолияти
Сенат ялпи мажлисларида парламент назоратига доир 112 та масала кўриб чиқилди.
Иифографика (112 та масала таҳлили)
Эшитувлар — 24
Парламент сўровлари — 13
Ўрганишлар, мониторинг ва сўров натижалари — 29
Ташкилий масалалар — 46
Ҳукуматнинг давлат дастури ҳамда Давлат бюджети ижроси юзасидан ҳисоботлари;
Бош вазир ўринбосарларининг ўз йўналишларидан фаолияти бўйича ахборотлари;
Ҳисоб палатаси, Бош прокурор, Марказий банк, Омбудсманнинг 2020 йилдаги фаолияти тўғрисидаги ҳисоботлари;
ички ишлар, ташқи ишлар, адлия вазирлари, Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси, Ипакчилик ва жун саноатини ривожлантириш қўмитаси, Инсон ҳуқуқлари бўйича Миллий марказ, Давлат солиқ қўмитаси ҳузуридаги Кадастр агентлиги раҳбарларининг ахборотлари;
Сурхондарё, Қашқадарё вилоятлари ҳамда Тошкент шаҳар ҳокимларининг ҳудудларни ривожлантириш ҳақидаги ҳисоботлари эшитилди.
Сенат ялпи мажлисларидаги эшитувлар
19 та парламент сўровининг натижалари муҳокама этилди.
Маҳаллий Кенгашларнинг қонунларга зид бўлган 10 та қарори бекор қилинди.
Юборилган парламент сўровлари сони
(қўмиталар кесимида)
(қўмиталар кесимида)
20 дан ортиқ қонун ижроси, ҳуқуқни қўллаш амалиёти ва қонуности ҳужжатларининг қабул қилинишини мониторинг қилиш якунлари бўйича Ҳукумат олдига тегишли вазифалар қўйилди.
Ҳудудлардаги ўрганишлар
Боёвут, Бўстон, Олот, Қарши, Тўрақўрғон туманлари ва Катта- қўрғон шаҳрини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш дастурлари ижроси ўрганилди. 17 та тадбирни амалга ошириш учун 1 млрд 572 млн сўм миқдорида маблағ ажратилишида амалий ёрдам кўрсатилди. Хато ва камчиликлар Сенатнинг ялпи мажлисида танқидий муҳокама қилинди. Натижада мазкур туманлар ижтимоий-иқтисодий ривожи учун республика бюджетидан қўшимча 110 млрд сўм миқдорида маблағ ажратилиши таъминланди.
Ўрганиш натижалари Сенат Раиси бошчилигида Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси, халқ депутатлари вилоятлар ва Тошкент шаҳар Кенгашларининг кенгайтирилган йиғилишларида муҳокама қилинди.
Парламент назорати доирасида мутасаддиларнинг масъулиятини ошириш масалалари кўриб чиқилди.
Аёллар ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш юзасидан олиб борилган ўрганишлар
Қўмиталар томонидан ўтказилган ўрганишлар
Сенат қўмиталари томонидан назорат-таҳлил фаолияти доирасида 97 та ўрганиш ўтказилди.
Назорат-таҳлил тадбирлари
Фан, таълим ва соғлиқни сақлаш масалалари қўмитаси етим ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни ижтимоий қўллаб- қувватлаш масалаларини ўрганди.
Аниқланган муаммоларни бартараф этишга доир устувор вазифалар Ўзбекистон Республикаси Президентининг 1 та Фармони ва 2 та қарорида ўз аксини топди.
Мудофаа ва хавфсизлик масалалари қўмитаси томонидан ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш ва уларнинг профилактикаси доирасида ИИВ билан биргаликда жиноятлар кўп содир этилган ҳудудлар мониторинг қилинди. Қашқадарё, Андижон вилоятлари ва Тошкент шаҳридаги криминоген вазият ўрганилиб, мутасадди раҳбарларнинг ахборотлари эшитилди. Натижада ИИВ томонидан жиноятлар сони ортган Андижон шаҳрининг ИИБ бошлиғи вазифасидан озод этилди.
Аграр, сув хўжалиги масалалари ва экология қўмитаси фермер хўжаликлари фаолияти ва ер муносабатлари билан боғлиқ муаммоларни ўрганди. Натижада айрим маҳаллий Кенгашларнинг бу борадаги 8 та қарори қонунга зид деб топилиб, Сенат қарори билан бекор қилинишига эришилди.
Бюджет ва иқтисодий ислоҳотлар масалалари қўмитаси томонидан Андижон, Бухоро, Самарқанд ва Фарғона вилоятларида 2020 йилдаги бюджет маблағларидан мақсадли ва самарали фойдаланиш ҳолати юзасидан ўрганишлар олиб борилди. 310,3 млрд сўмлик молиявий хато ва камчиликларга йўл қўйилганлиги аниқланиб, Сенатнинг ялпи мажлисида ушбу камчиликларни бартараф этиш юзасидан тегишли чоралар белгиланди.
Оролбўйи минтақасини ривожлантириш масалалари қўмитаси томонидан Қорақалпоғистон Республикасини комплекс ижтимоий- иқтисодий ривожлантириш чора-тадбирлари ижроси юзасидан 700 дан ортиқ объектлар ҳолати бевосита жойида ўрганилди. 8,7 млрд сўмдан зиёд маблағ ўзлаштирилиб, мингдан ортиқ лойиҳа ишга туширилди, 8 мингдан зиёд янги иш ўрни ташкил этилишига эришилди.
III. Халқаро ва парламентлараро муносабатлар
Сенатнинг халқаро ва хорижий ҳамкорлар билан амалий мулоқоти жадаллашди.
Халқаро ҳамкорлик
Хорижий давлатлар, халқаро ташкилотлар ва молия тузилмалари, бизнес вакиллари билан 141 та учрашув, жумладан, видео-мулоқотлар ташкил этилиб, ўзаро амалий ҳамкорлик истиқболлари муҳокама этилди.
Икки томонлама парламент алоқалари ва ҳамкорликни янада ривожлантириш мақсадида парламентлараро гуруҳларнинг 15 та йиғилиши бўлиб ўтди.
Сенат аъзолари халқаро парламентлараро тузилмалар ишида иштирок этиш мақсадида 19 та мамлакатга ташриф буюрдилар.
Сенатга хорижий давлатлар ва халқаро ташкилотлардан жами 14 та делегация (Корея, Қозоғистон, Қирғизистон, Франция, Индонезия, АҚШ, БМТ, Парламентлараро Иттифоқ, ТуркПА, МДХ, ПА, ЕХХ,Т ва б.) ташриф буюрди.
Сенаторлар 80 га яқин халқаро анжуманларда фаол иштирок этдилар.
IV. Халқ депутатлари маҳаллий Кенгашлари билан ҳамкорлик
Халқ депутатлари вилоят, туман, шаҳар Кенгашининг намунавий регламенти ҳамда Халқ депутатлари вилоят, туман, шаҳар Кенгашининг доимий комиссиялари тўғрисидаги намунавий низом қонунчиликка киритилган ўзгартишлар асосида қайта ишлаб чиқилиб тасдиқланди.
Маҳаллий Кенгашлар депутатлари, котибиятлар фаолиятини самарали ташкил этиш, депутат сўрови бўйича услубий қўлланмалар тайёрланиб, жойларга етказилди.
Сенат Раисининг ҳудудларга ташрифлари давомида маҳаллий Кенгаш депутатлари билан учрашувлар ташкил этилди. Муҳим масалалар муҳокама қилиниб, улар учун сенаторлар иштирокида ўқув машғулотлари ва семинарлар ўтказилди.
Маҳаллий Кенгашларининг уч мингдан зиёд сессияларида маҳаллий ижро органлари раҳбарларининг ҳисоботлари (ахборотлари) эшитилди.
Эшитувлар натижасида раҳбарларга нисбатан тегишли чора кўриш бўйича 322 та таклиф киритилди.
Хусусан, 74 нафар мансабдор шахсни эгаллаб турган лавозимидан озод этиш масаласи қўйилди (2020 йилда — 32 нафар ).
Маҳаллий Кенгашлар депутатларининг ўз сайлов округларида аҳоли вакиллари билан учрашувларида кўтарилган 77 мингга яқин муаммоли масалаларнинг 63 мингдан ортиғи ижобий ҳал этилди.
Депутатни дахлсизликдан маҳрум этиш бўйича маҳаллий Кенгашларга киритилган 130 та тақдимноманинг 55 таси рад этилди.
V. Халқ билан мулоқот
Сенатга жисмоний ва юридик шахслардан 19 948 та мурожаат келиб тушди. 12 минг нафардан зиёд фуқаро қабул қилинди.
Энг кўп мурожаатлар Тошкент шаҳри, Қашқадарё, Сурхондарё, Тошкент, Самарқанд вилоятлари аҳолисидан келиб тушди. Мурожаатларнинг асосий қисми Суд-ҳуқуқ, Фан ва Бюджет қўмиталари томонидан кўриб чиқилди.
Ҳудудлардан келиб тушган мурожаатлар
Қўмиталарга келиб тушган мурожаатлар
Мурожаатлар билан ишлаш натижалари
Назоратга олинган 800 га яқин мурожаатлар ижобий ҳал қилинди.
Мурожаатларда кўтарилган масалалар
VI. ОАВ билан ҳамкорлик
ОАВ, шу жумладан, ижтимоий тармоқлар билан ишлашнинг мутлақо янги тизими йўлга қўйилди.
Ялпи ва Сенат Кенгаши мажлислари доимий тарзда онлайн тарзда эфирга узатиб борилди.
Сенатнинг давлат органларида очиқлик ва ошкораликни таъминлаш соҳасидаги фаолиятини янада ривожлантириш мақсадида Ахборот сиёсати ва давлат органларида очиқликни таъминлаш масалалари қўмитаси ташкил этилди.
Сенат девони Ахборот хизмати таркибида Таҳлил ва тезкор муносабат билдириш шуъбаси ташкил этилди.
ОАВ ва ижтимоий тармоқларда кенг муҳокамаларга сабаб бўлган ҳолатларга нисбатан 80 дан зиёд тезкор муносабатлар билдирилди.
Сенат фаолияти тўғрисида жамоатчиликни хабардор қилиш мақсадида ОАВда 38 5 мингдан зиёд материаллар эълон қилинди (2020 йилда — 14 580). Уларнинг 37,2 фоизи Интернет тармоқларига жойлаштирилган.
Йил давомида Мудофаа, Оролбўйи, Суд-ҳуқуқ ва Фан қўмиталари ОАВда энг кўп чиқишлар қилган.
VII. Парламент фаолиятининг бошқа йўналишлари Халқаро рейтинг ва индекслар билан ишлаш бўйича республика кенгаши
Йил давомида Халқаро рейтинг ва индекслар билан ишлаш бўйича республика кенгашининг 4 та йиғилиши бўлиб ўтди. Адлия, молия, бандлик ва меҳнат муносабатлари, қишлоқ хўжалиги, маданият, ички ишлар, инновацион ривожланиш вазирлари ҳамда Монополияга қарши курашиш қўмитаси, Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги раҳбарларининг ахборотлари эшитилди.
Республика кенгашининг иш режасига мувофиқ 7 та стратегия, 21 та қонун, 2 та концепция, 35 та норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳалари ишлаб чиқилди.
Ўзбекистоннинг бир қатор халқаро индекс ва индикаторлардаги позициялари яхшиланди.
Одам савдосига ва мажбурий меҳнатга қарши курашиш миллий комиссияси фаолияти
Миллий комиссия фаолияти доирасида асосий эътибор одам савдоси ва мажбурий меҳнатга қарши курашишга оид қонунчиликни такомиллаштириш ҳамда халқаро стандартларга мослаштиришга қаратилиб, 2 та қонун, Президентнинг 1 та Фармони, Ҳукуматнинг 1 та қарори қабул қилинишига эришилди.
Миллий комиссия раисининг Жаҳон банки, АҚШ Давлат департаменти ва Меҳнат вазирлиги, Халқаро миграция ташкилоти ҳамда қатор давлат ва нодавлат ташкилотлар вакиллари билан учрашувлари ташкил этилди.
Одам савдосига ҳамда Мажбурий меҳнатга қарши курашиш кичик комиссиялари аъзоларининг БМТнинг Наркотиклар ва жиноятга қарши курашиш бўйича бошқармаси, «Winrock international» халқаро ташкилоти, АҚШ давлат департаменти ва Меҳнат вазирлиги вакиллари билан учрашувлари ташкил этилди.
Миллий қонунчилигимизга киритилган ўзгартиш ва қўшимчаларни амалиётда қўллаш борасида давлат хизматчиларининг малакасини ошириш мақсадида Халқаро меҳнат ташкилоти билан биргаликда онлайн тарзда ўқувлар ташкил этилди.
Мамлакатимизда одам савдоси ва мажбурий меҳнатга қарши курашиш борасида амалга оширилган ишлар ОАВ ва Интернетда кенг ёритилди. Хусусан, марказий телеканалларда 15 та кўрсатув, 16 та радиоэшиттириш, босма нашрларда 86 та мақола, веб-сайтлар ва ижтимоий тармоқларда 317 та материал жойлаштирилди.
Ўзбекистон Республикасини барқарор ривожлантириш соҳасидаги Миллий мақсадлар ва вазифаларнинг 2030 йилгача бўлган даврда амалга оширилишини назорат қилиш бўйича Парламент комиссияси
Барқарор ривожлантириш соҳасидаги миллий мақсад ва вазифаларнинг 2030 йилгача бўлган даврда амалга оширилишини назорат қилиш бўйича Парламент комиссияси томонидан БРМ доирасида амалга оширилаётган ишлар юзасидан Ҳукумат ахбороти эшитилди.
Қорақалпоғистон Республикаси, Қашқадарё ва Сурхондарё вилоятларида камбағалликни қисқартириш (1-мақсад) бўйича амалга оширилаётган ишлар ҳолати юзасидан Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлигининг ахбороти эшитилди.
Самарқанд вилоятида умумқамровли ва адолатли сифатли таълимни таъминлаш ҳамда барчага бутун умри давомида таълим олиш имкониятини рағбатлантириш (4-мақсад) бўйича олиб борилаётган ишлар ҳолати бўйича мактабгача таълим, халқ таълими ҳамда олий ва ўрта махсус таълим вазирликлари раҳбарларининг ҳисоботлари эшитилди.
2030 йилгача бўлган даврда барқарор ривожланиш соҳасидаги миллий мақсад ва вазифаларда назарда тутилган инфратузилмани яратиш, саноатлашув ва инновацияларга кўмаклашиш (9-мақсад) мақсадига эришиш бўйича амалга оширилаётган ишлар юзасидан Вазирлар Маҳкамасига парламент сўрови юборилди.
Ўзбекистон Республикаси томонидан қабул қилинган 16 та миллий мақсад доирасида олиб борилаётган ишлар муҳокамасига бағишланган Барқарор ривожланиш мақсадлари ҳафталиги ўтказилди.
Бухоро шаҳрида дунё тарихида илк маротаба «Барқарор ривожланиш мақсадларига эришишда парламентлараро глобал ҳамкорлик» мавзусида халқаро форум ўтказилди. Унда 100 дан ортиқ мамлакатдан 500 дан зиёд иштирокчи қатнашди.
Форум якунида Бухоро декларацияси қабул қилинди.
Коррупцияга қарши курашиш миллий кенгаши
Миллий кенгашнинг 4 та мажлиси ўтказилиб, уларда Коррупцияга қарши курашиш агентлиги директори, олий ва ўрта махсус таълим ҳамда қурилиш вазирларининг ҳисоботлари эшитилди.
Соғлиқни сақлаш, давлат харидлари, олий таълим ҳамда капитал қурилиш соҳаларини «коррупциясиз соҳа»га айлантириш бўйича олиб борилаётган ишлар ҳолати, шунингдек, Коррупцияга қарши курашиш халқаро стандартларини миллий қонунчиликка имплементация қилишни давом эттириш бўйича «Йўл харитаси»нинг ижро этилиши ҳолати муҳокама қилинди.
Таълим, маданият, соғлиқни сақлаш, бандлик, транспорт соҳалари ҳамда маҳаллий ижроия ҳокимияти органлари тизимида содир этилган коррупциявий жиноятлар ва уларнинг келиб чиқиш сабаблари таҳлил қилинди.
Ҳудудларда коррупциянинг олдини олиш, молиявий интизомни кучайтириш, бюджет даромадларини кўпайтириш, энергия ресурсларидан қонуний фойдаланиш масалалари танқидий-таҳлилий ўрганилди. Ҳудудларда коррупцияга қарши курашиш ҳудудий кенгашлари ташкил этилди.
Тошкент шаҳрида Иқтисодий ҳамкорлик ташкилоти иштирокчи давлатларининг коррупцияга қарши курашиш идоралари ва омбудсманларининг тўртинчи йиғилиши ўтказилди.
Барча ҳудудларда «Аксилкоррупция ҳафталиги» ўтказилиб, унинг доирасида Коррупцияга қарши курашиш ва очиқлик бўйича Тошкент форуми бўлиб ўтди.
Хотин-қизларни қўллаб-қувватлаш ва гендер тенгликни таъминлаш борасида 2030 йилга қадар Гендер тенгликни таъминлаш юзасидан миллий Стратегияси қабул қилинди.
«Аёллар дафтари»га киритилган 900 мингга яқин хотин-қизларга ижтимоий-иқтисодий, тиббий, ҳуқуқий ва психологик ёрдам кўрсатилди. Ушбу мақсадларга 2 трлн сўмга яқин маблағ йўналтирилди.
Давлат мактабгача таълим ташкилотларига биринчи навбатда ижтимоий ҳимояга муҳтож ёлғиз аёллар фарзандларини қабул қилиш амалиёти йўлга қўйилди, 800 нафарга яқин ёлғиз аёллар ва уларнинг фарзандлари рўйхати шакллантирилди.
197 та зўрлик ишлатишдан жабр кўрган шахсларни реабилитация қилиш ва мослаштириш ҳамда ўз жонига қасд қилишнинг олдини олиш марказлари оптималлаштирилиб, Аёлларни реабилитация қилиш ва мослаштириш бўйича Республика маркази ҳамда 29 та ҳудудий марказ ташкил этилди.
Хотин-қизларни қўллаб-қувватлаш давлат мақсадли жамғармаси фаолияти ташкил этилди. Ота-онаси ёки уларнинг биридан айрилган, боқувчисини йўқотган ёлғиз 150 нафар хотин-қизнинг олий таълимдаги контракт пуллари тўлаб берилди.
Турли соҳаларда фаолият юритаётган илғор, етакчи, билимли аёллардан иборат 81 та вазирлик ва идорада 15 173 нафардан ортиқ кадрлар захираси шакллантирилди. Давлат хизматини ривожлантириш агентлиги ва Давлат бошқаруви академияси томонидан уларнинг 13,8 минг нафарини туман (шаҳар) даражасида, 1,2 минг нафарини вилоят даражасида, 558 нафарини республика даражасида ўқитиш йўлга қўйилди.
Хотин-қизларни касбга ўргатиш, улар бандлигини таъминлашга кўмаклашувчи нодавлат нотижорат ташкилотлари ўртасида грант танлови ўтказилиб, 31 та лойиҳа қўллаб-қувватланди.
Ўзбекистон илк маротаба Марказий Осиё етакчи аёллари мулоқоти форумига раислик қилди. Мулоқот доирасида минтақа етакчи аёлларининг 11 та юқори даражадаги учрашуви ўтказилди. Уларда 8 та якуний ҳужжат (декларациялар, ҳамкорликдаги баёнотлар ва б.) қабул қилинди. Минтақа етакчи аёлларининг саъй-ҳаракатлари билан мазкур формат гендер тенгликни таъминлаш масалаларида илғор тажриба ва ижобий амалиётнинг алмашинуви учун тўлақонли мулоқот майдони сифатида шаклланди.
Хотин-қизларнинг ижтимоий фаоллигини рағбатлантириш, мамлакат ижтимоий-иқтисодий ривожланишига ҳисса қўшиб келаётган аёлларни қўллаб-қувватлаш мақсадида биринчи маротаба ҳудудлар ва республика миқёсида «Йил аёли», «Гендер тенглик фаоли» ва «Нафосат» миллий кўрик-танловлари ўтказилиб, ғолиблар муносиб тақдирланди.
Ёшлар, маданият ва спорт масалалари қўмитаси Ўзбекистон Республикаси Президентининг беш та муҳим ташаббуси бўйича тизимли назорат олиб борди. Мазкур йўналишдаги ишлар «Маҳалла — беш ташаббус бешиги» республика кўрик-танлови доирасида баҳоланди.
Парламент юқори палатаси девони Сенат, унинг органлари ва сенаторлар фаолиятини ахборот, ташкилий ва моддий-техник жиҳатдан таъминлаш ишларини амалга оширди. Фаоллик кўрсатган бир гуруҳ девон ходимлари «Ўзбекистон Республикаси мустақиллигининг 30 йиллиги» эсдалик нишони билан тақдирланди.