Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати билан Афғонистон Ислом Республикаси Ҳукумати ўртасида
Битим
Божхона ишларида ҳамкорлик ва ўзаро ёрдам тўғрисида
Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати ва Афғонистон Республикаси Ҳукумати, кейинги ўринларда «Томонлар» деб аталувчилар,
Божхона ҳуқуқбузарликлари Томонлар давлатларининг иқтисодий, молиявий, саноат, тижорий ва маданий манфаатларига зиён етказишини ҳисобга олиб;
Товарлар импорти ва экспортида ундириладиган божхона тўловларини аниқ ҳисоблашни таъминлаш, шунингдек, бундай товарларнинг қиймати ва келиб чиқишини тўғри белгилаш муҳимлигини тушуниб;
Божхона ҳуқуқбузарликларининг олдини олишга қаратилган саъй-ҳаракатлар Томонлар давлатларининг божхона органлари узвий ҳамкорлиги воситасида янада самарали бўлишига ишонч билдириб;
1953 йил 5 декабрдаги Божхона ҳамкорлиги кенгашининг ўзаро маъмурий ёрдам тўғрисидаги Тавсияларини инобатга олиб;
1961 йил 30 мартдаги Гиёҳвандлик воситалари тўғрисидаги БМТ Ягона Конвенцияси, 1971 йил 21 февралдаги Психотроп моддалар тўғрисидаги БМТ Конвенцияси ва 1988 йил 20 декабрдаги Гиёҳвандлик воситалари ва психотроп моддаларнинг ноқонуний муомаласига қарши кураш тўғрисидаги БМТ Конвенцияси қоидаларини инобатга олиб,
қуйидагилар тўғрисида келишиб олдилар:
1-модда
Таърифлар
Таърифлар
Мазкур Битим мақсадлари учун қўлланиладиган атамалар қуйидагиларни англатади:
1. «Божхона қонунчилиги» — божхона тўловларини ундириш ёки божхона органлари томонидан тақиқлаш, чеклаш ва назорат қилиш бўйича чоралар қўллашни назарда тутувчи, товарлар экспорти, импорти ва транзити ёки бошқа божхона тартибида қўлланиладиган Томонлар давлатларининг қонунлари ва бошқа қонун ҳужжатлари;
2. «Божхона ҳуқуқбузарликлари» — Томонлар давлатларининг божхона қонунчилигини бузишга қаратилган ноқонуний хатти-ҳаракат;
3. «Божхона тўловлари» — Томонлар давлатларининг ҳудудида уларнинг божхона қонунчилигига мувофиқ ҳисобланадиган ва ундириладиган барча божлар, солиқлар ва бошқа йиғимлар;
4. «Шахс» — исталган жисмоний ёки юридик шахс;
5. «Шахс тўғрисидаги маълумотлар» — аниқланган ёки аниқланадиган жисмоний ёки юридик шахсга тегишли бўлган ҳар қандай маълумот;
6. «Гиёҳвандлик воситалари» — 1961 йилдаги Гиёҳвандлик воситалари тўғрисидаги БМТ Ягона Конвенциянинг, унга 1961 йилдаги Гиёҳвандлик воситалари тўғрисидаги Конвенциясига қўшимчалар киритиш тўғрисидаги 1972 йилги Баённомага мувофиқ ўзгартиришлар билан I ва II рўйхатига киритилган ҳар қандай табиий ёки сунъий моддалар;
7. «Психотроп модда» — 1971 йилдаги Психотроп моддалар тўғрисидаги БМТ Конвенциясининг I, II, III ва IV рўйхатига киритилган ҳар қандай табиий ёки сунъий модда ёхуд ҳар қандай материал;
8. «Прекурсор» — 1988 йилдаги Гиёҳвандлик воситалари ва психотроп моддаларнинг ноқонуний муомаласига қарши кураш тўғрисидаги БМТ Конвенциясининг I ва II жадвалига киритилган ҳар қандай моддалар;
9. «Назорат қилинадиган етказиб бериш» — Томонлар давлатлари ҳудудида гиёҳвандлик воситалари, психотроп воситалар, улар прекурсорларининг, шунингдек, эркин айланиши тақиқланган ёки чекланган жиноят воситалари, бошқа предметларнинг ташилиши (импорт, экспорт, транзит қилиниши), бундай айланмада қатнашадиган шахсларни аниқлаш ва уларнинг халқаро ноқонуний айланмасини бартараф қилиш мақсадида Томонлар давлатларининг ваколатли органлари назорати ва рухсати билан олиб ўтилишини назорат қилиш бўйича фаолият.
2-модда
Битимни амалга ошириш учун масъул органлар
Битимни амалга ошириш учун масъул органлар
Мазкур Битимни амалга ошириш учун масъул органлар Томонлар давлатларининг қуйидаги божхона органлари ҳисобланади (кейинги ўринларда «Божхона органлари» деб аталувчилар):
Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати номидан — Давлат божхона қўмитаси;
Афғонистон Ислом Республикаси Ҳукумати номидан — Молия вазирлиги ҳузуридаги Афғон божхона департаменти.
3-модда
Қўлланиш соҳалари
Қўлланиш соҳалари
1. Томонлар ўз ваколатлари доирасида ахборот алмашинуви ва ўзаро ёрдам кўрсатиш орқали ҳамкорликни амалга оширадилар.
2. Мазкур Битим доирасида кўрсатиладиган ёрдам сўров юбориладиган Томоннинг қонунчилиги ва уларнинг давлатлари қатнашчиси бўлган халқаро шартномаларга мувофиқ амалга оширилади.
4-модда
Божхона тартиб-таомилларини соддалаштириш
Божхона тартиб-таомилларини соддалаштириш
Томонлар ўз давлатларининг қонунчилигига мувофиқ:
а) Ўзаро келишув асосида Томонлар давлатларининг божхона расмийлаштирувини соддалаштириш бўйича барча зарур чораларни кўрадилар;
b) бир-бирларининг қонун ҳужжатлари ва божхона ҳужжатларини тан оладилар.
5-модда
Гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласига қарши курашиш
Гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласига қарши курашиш
1. Томонлар гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласининг олдини олиш, тергов қилиш ва бартараф этиш бўйича ҳаракатларни фаоллаштириш мақсадида бир-бирларини қисқа муддатларда ва дастлабки сўровсиз ўз давлатлари қонунчилиги доирасида қуйидаги маълумотлар билан таъминлайдилар:
а) гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласи билан шуғулланадиган ва бу бўйича гумонланган шахслар;
b) гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласида қўлланиладиган ёки бу бўйича гумонланган транспорт воситалари, шу жумладан, контейнерлар ва халқаро почта жўнатмалари, шунингдек, уларни назорат қилишнинг янги усуллари.
с) гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласида қўлланиладиган усуллар, шунингдек, уларни назорат қилишнинг янги усуллари.
2. Мазкур модданинг 1-бандига мувофиқ Томонлардан олинган маълумотлар, ҳисоботлар ва ҳужжатлар гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний айланмаси ва гиёҳвандликка қарши кураш билан шуғулланувчи ҳуқуқни муҳофаза қилиш ва бошқа давлат органларига етказилиши мумкин.
6-модда
Товарларни етказиб беришни назорат қилиш
Товарларни етказиб беришни назорат қилиш
1. Ўзаро келишувга кўра, Томонлар қуйидаги товарларни етказиб беришни назорат қилиш усулидан фойдаланадилар:
а) гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари;
b) жиноят содир қилиш воситаси сифатида фойдаланиладиган товарлар;
с) жиноят натижасида ёки ноқонуний хатти-ҳаракатлар, шу жумладан, контрабанда оқибатида олинган товарлар.
2. Товарларни етказиб беришни назорат қилиш тўғрисидаги қарор Томонларнинг қонунчилиги асосида уларнинг молиявий имкониятларини ҳисобга олган ҳолда қабул қилинади.
7-модда
Сўровнома бўйича ёрдам кўрсатиш
Сўровнома бўйича ёрдам кўрсатиш
1. Сўраётган Томон сўровномасига биноан, сўралаётган Томон божхона қонунчилигига риоя қилишга ёрдам берувчи барча мавжуд тегишли маълумотни, шу жумладан, товарларни ташиш ва юклаш, бундай товарлар жойлашган жойи ва улардан кўзланган мақсади, уларнинг қиймати ва келиб чиқиши, шунингдек, божхона ҳуқуқбузарлигига олиб келган ёки олиб келиши мумкин бўлган содир этилган ёки режалаштирилаётган ҳаракатлар тўғрисидаги маълумотларни тақдим қилади.
2. Сўраётган Томоннинг сўровномасига кўра, сўралаётган Томон, зарур бўлганда, товарлар учун божхона режимини белгилайдиган Томонларнинг давлатлари ҳудудига товарларни импорт ёки ундан экспорт қилишнинг қонунийлиги бўйича хабардор қилади.
3. Божхона органлари дастлабки сўровсиз ва қисқа муддатларда божхона назоратида аниқланган божхона ҳуқуқбузарликлари тўғрисидаги ахборотни тақдим қиладилар. Бу, асосан, қуйидаги предметларни ташиш билан боғлиқ барча божхона ҳуқуқбузарликларига нисбатан қўлланилади ва уларга устуворлик беради:
а) қурол-яроғ, ҳарбий техника ва ҳарбий ускуна, портловчи ва заҳарли моддалар, шунингдек, табиий ресурслар, атроф-муҳит ва жамият саломатлигига хавф солувчи моддалар;
b) тарихий, маданий, илмий ёки музей аҳамиятига эга буюмлар;
с) Томонлар давлатлари қонунчилигига мувофиқ, божхона божлари, акциз ва бошқа йиғимлар ундириладиган жуда муҳим аҳамиятга ва бошқа нодир қийматга эга юклар.
8-модда
Ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги сўровноманинг шакли ва мазмуни
Ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги сўровноманинг шакли ва мазмуни
1. Ёрдам кўрсатиш Томонларнинг божхона органлари ўртасида бевосита алоқа орқали амалга оширилади.
2. Ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги сўровномалар мазкур Битимга мувофиқ ёзма шаклда амалга оширилади. Шошилинч ҳолатларда оғзаки ёки электрон шаклда қабул қилиниши мумкин, у кейинчалик қисқа муддатда ёзма шаклда тасдиқланади.
3. Ушбу модданинг 2-бандида назарда тутилган сўровномалар қуйидаги маълумотларни ўз ичига олади:
а) сўралаётган ва сўраётган Томонлар номи;
b) мазкур Битимга ҳавола;
с) сўровнома мақсади, сабаби ва сўраладиган ёрдам;
d) божхона қонунчилиги ҳужжатлари ва бошқа қонунчилик ҳужжатларига ҳаволалар;
е) сўровномада келтириладиган шахслар номлари ва манзилларининг аниқ ва батафсил кўрсатилиши;
f) сўраладиган ҳужжатлар рўйхати;
g) тегишли далиллар тавсифи;
h) сўровномани ижро қилиш учун сўров юборилаётган Томон талаб қиладиган бошқа маълумотлар.
4. Сўровномалар инглиз тилида юборилади, расмий бланкда расмийлаштирилади ва сўровнома юбораётган божхона органи раҳбари исми, фамилияси ва лавозими кўрсатилган ҳолда муҳр ва имзо билан тасдиқланади.
5. Агар сўровнома юборилган Томон сўровномани қондириш ваколатига эга орган бўлмаса, у дарҳол сўровномани тегишли органга юборади, ушбу орган қонунчиликка мувофиқ ўз ваколати доирасида сўровномани ижро этади ёки сўраётган Томонни бундай сўровномани ижро этиш учун лозим бўлган тегишли тартиб тўғрисида хабардор этади.
6. Сўровнома ушбу модда талабларига мувофиқ бўлмаганда, сўралаётган Томон уни бажаришни рад қилиши ёки тузатиш киритишни талаб қилиши мумкин.
9-модда
Ҳужжатлар алмашинуви
Ҳужжатлар алмашинуви
1. Ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги сўровномага мувофиқ сўралаётган Томон аниқланган божхона ҳуқуқбузарлигига оид ҳужжатлар ёки маъмурий қарорлар нусхаларини юборади.
2. Сўраётган Томон тарафидан ҳужжатлар олинганлиги улар олинган сана кўрсатилган ҳолда тасдиқланади.
10-модда
Техник ёрдам ва тажриба алмашиш
Техник ёрдам ва тажриба алмашиш
1. Мазкур Битим доирасида ёрдам кўрсатиш, шунингдек, қуйидаги ахборотларни ҳам тақдим қилишни ўз ичига олади:
а) божхона қонунчилиги бузилишининг олдини олиш учун фойдаланиш мумкин бўлган ҳуқуқни ҳимоя қилиш фаолияти;
b) божхона ҳуқуқбузарлигини аниқлаш учун фойдаланиладиган янги усуллар;
с) товар ва йўловчиларни расмийлаштиришнинг янги технологиялари ва такомиллаштирилган усуллари.
2. Томонларнинг божхона органлари божхона иши соҳасида қуйидаги йўллар билан ҳамкорлик қиладилар:
а) ўзаро манфаатга эга ҳолатларда божхона экспертлари ва офицерлари алмашинуви;
b) божхона офицерларини касбий ўқитиш;
с) божхона иши соҳасида касбий, илмий ва техник маълумотлар алмашиш.
11-модда
Техник ёрдам
Техник ёрдам
1. Сўралаётган Томон давлатининг ҳудудидаги ҳар қандай текширув унинг қонунчилигига мувофиқ ўтказилади. Сўралаётган Томон ўз номидан текширув ўтказади.
2. Сўралаётган Томон сўраётган Томоннинг мансабдор шахсларини текширув жараёнига қатнашишига ' рухсат бериши мумкин.
3. Мазкур Битимга мувофиқ, бир Томоннинг мансабдор шахслари бошқа Томон ҳудудида бўлишлари вақтида ўзларининг расмий ваколатларини тасдиқловчи ҳужжатга эга бўлишлари керак. Улар ҳарбий кийим киймасликлари ёки қуролга эга бўлмасликлари керак.
12-модда
Экспертлар ва гувоҳлар
Экспертлар ва гувоҳлар
Бир Томон сўровномасига кўра, бошқа Томон ўз ходимларига уларнинг розилигига кўра сўралаётган давлат ҳудудида гувоҳ ёки маъмурий ишларни юритишда эксперт сифатида қатнашишга рухсат беради ва бундай файллар, ҳужжатлар ва бошқа материалларни ёки уларнинг нусхаларини тақдим қилади.
13-модда
Сўровномаларни бажариш
Сўровномаларни бажариш
1. Томонлар сўровномани бажариш учун мумкин бўлган барча чораларни кўрадилар.
2. Томонлардан бирининг сўровномасига кўра, бошқа Томон текширув ва зарур терговни, шу жумладан, эксперт ва гувоҳларни ёки божхона ҳуқуқбузарлигида гумонланаётган шахсларни сўроқ қилишда, келиб тушган сўровномага мувофиқ зарур чораларни кўради.
3. Сўралаётган Томон текшириш натижаларини ҳужжатлар шаклида ҳужжатларнинг тасдиқланган нусхалари, ҳисоботлар, баённомалар ва бошқаларни инглиз тилида ёки инглиз тилидаги тасдиқланган таржимаси билан бирга сўровнома юборган Томонга хат билан жўнатади.
4. Сўралаётган Томоннинг божхона ҳуқуқбузарлигини тергов қилиш учун ваколатли мансабдор шахслари сўралаётган Томонга божхона ҳуқуқбузарлигига тегишли ахборот олиш мақсадида тегишли китоблар, ёзувлар, журналлар, реестрлар ва бошқа ҳужжатлар ёки ахборот ташувчи воситаларни қайдларни ўрганиш мақсадида мурожаат қилишлари мумкин.
14-модда
Ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги сўровномани рад қилиш
Ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги сўровномани рад қилиш
1. Агар сўровномалар улар сўралаётган Томоннинг қонунчилигига зид бўлса ёки суверенитет, хавфсизлик, миллий манфаатлар, жамоат тартиби, унинг давлати иштирокчи бўлган халқаро шартномаларга зарар етказиши мумкин бўлса, рад қилиниши мумкин.
2. Агар сўраётган Томон ўз тарафидан таъминлана олмайдиган ёрдам сўраса, унинг сўровномасида ушбу далил кўрсатилиши керак. Бундай сўровноманинг бажарилиши сўралаётган Томон ихтиёрида қолдирилади.
3. Агар сўровноманинг бажарилиши мумкин бўлмаса ёки у рад қилинса, сўралаётган Томон сўровноманинг бажарилишига тўсқинлик қиладиган сабаблар билан сўралаётган Томонни ёзма равишда хабардор қилади.
15-модда
Ахборот алмашинуви
Ахборот алмашинуви
1. Божхона органлари сўровнома асосида ёки ўз ташаббусларига кўра мазкур Битим доирасида импорт ёки экспорт юклари тўғрисидаги маълумотларни электрон почта, почта ёки факс орқали алмашадилар.
2. Божхона органлари самарали ахборот алмашинуви мақсадида почта, факс ва электрон почтадан фойдаланишнинг ўрнини босиш учун электрон ахборот алмашув тизимига ўтишнинг чораларини кўрадилар.
16-модда
Автоматлаштирилган маълумот алмашинуви
Автоматлаштирилган маълумот алмашинуви
1. Божхона органлари олдиндан Томонлар давлатларининг ҳудудида импорт ёки экспорт юклари бўйича автоматлаштирилган маълумот алмашинувини таъминлайдилар.
2. Импорт ёки экспорт юклари бўйича дастлабки ахборот божхона юк декларациялари, инвойслар, транспорт юк ҳужжати билан расмийлаштирилади ва кейинчалик божхона органлари томонидан биргаликда белгиланган техник шартлар бўйича электрон ҳужжатлар шаклида тақдим этилади.
17-модда
Маълумотнинг махфийлиги
Маълумотнинг махфийлиги
Мазкур Битим доирасида олинган маълумотлар махфий саналади ва уни тақдим қилувчи Томоннинг ёзма розилигисиз учинчи тарафга берилиши мумкин эмас.
18-модда
Маълумотлардан фойдаланиш
Маълумотлардан фойдаланиш
1. Мазкур Битим доирасида олинган маълумотлардан фақатгина мазкур Битим мақсадларига мувофиқ ва (ёки) сўров мақсадлари учун фойдаланилади, шунингдек, маъмурий ва жиноий ишлар муҳокамасида фойдаланилиши мумкин.
2. Ушбу модданинг 1-банди гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари билан боғлиқ ҳуқуқбузарликлар бўйича Томонлардан бири тақдим қиладиган ахборот учун қўлланмайди. Бундай маълумот гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари ноқонуний муомаласига қарши кураш билан шуғулланувчи сўраётган Томон давлатининг ваколатли органларига етказилиши мумкин.
19-модда
Харажатлар
Харажатлар
1. Томонлар мазкур Битим қоидаларини бажариш билан боғлиқ харажатларни ундириш бўйича барча талаблардан воз кечадилар, давлат хизматчилари бўлмаган эксперт ва гувоҳлар шунингдек, таржимонлар учун тўловлар бундан мустасно бўлиб, сўраётган Томон тарафидан тўланади.
2. Агар сўровни ижро этиш катта харажатларни талаб қилса, Томонлар сўровни бажариш муддатлари ва шартлари, шунингдек, харажатларнинг қопланишини аниқлаш учун маслаҳатлашувлар ўтказадилар.
20-модда
Ўзгартириш ва қўшимчалар
Ўзгартириш ва қўшимчалар
Мазкур Битимга Томонларнинг ўзаро розилиги асосида унинг таркибий қисми ҳисобланадиган ҳамда 22-модданинг 1-бандига мувофиқ кучга кирадиган алоҳида баённома билан расмийлаштирилувчи ўзгартириш ва қўшимчалар киритилиши мумкин.
21-модда
Низоларни ҳал этиш
Низоларни ҳал этиш
Мазкур Битимни талқин қилиш ва қўллаш юзасидан келиб чиқадиган барча низолар Томонлар ўртасидаги маслаҳатлашув ва музокаралар йўли билан ҳал этилади ёки дипломатик каналлар орқали тартибга солинади.
22-модда
Битимнинг кучга кириши ва амал қилишининг тугатилиши
Битимнинг кучга кириши ва амал қилишининг тугатилиши
1. Мазкур Битим унинг кучга кириши учун зарур бўлган ички давлат процедуралари тугалланганлиги тўғрисида дипломатик каналлар орқали сўнгги ёзма хабарнома олингандан сўнг ўттиз (30) кун ўтиб кучга киради.
2. Мазкур Битим беш йил муддатга амал қилади ва Томонлардан бири бошқа Томонни унинг амал қилишини тугатиш тўғрисида дипломатик каналлар орқали хабардор қилмаса, ўз-ўзидан кейинги беш (5) йиллик даврларга узайтирилади.
3. Мазкур Битим унинг амал қилишини тугатиш тўғрисида Томонлардан бири бошқа Томонни хабардор қилган санадан олти (6) ой муддат ўтгандан сўнг тугатилади.
4. Мазкур Битим амал қилишининг тугатилиши унинг амал қилиш даврида бошланган қўшма тадбирлар бажарилишига таъсир кўрсатмайди.
Тошкент шаҳрида 2017 йил 5 декабрда, ҳижрий 14/09/1396, икки асл нусхада, ҳар бири ўзбек, дари ва инглиз тилларида тузилди, бунда барча матнлар тенг аутентикдир. Мазкур Битим қоидаларини талқин қилишда келишмовчиликлар юзага келган тақдирда, инглиз тилидаги матн устувор ҳисобланади.
(имзолар)