Қуйида имзоланган ҳукуматлар,

1929 йил 12 октябрда Варшавада имзоланган ва 1955 йил 28 сентябр Гаагада тузилган протокол билан ўзгартирилган халқаро ҳаво транспорти билан боғлиқ айрим қоидаларни бирлаштириш учун Конвенциянинг матни ўзгартиришни қуйидагича келишилди:

Ушбу бобнинг қоидалари билан ўзгартирилган Конвенция 1955 йилда Гаага шаҳрида ўзгартирилган Варшава конвенциясидир.

Конвенциянинг 2-моддасида:

2-банди чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

«2. Почта жўнатмаларини ташишда ташувчи фақат тегишли почта ташувчилари ва почта маъмуриятлари ўртасидаги муносабатларга нисбатан қўлланиладиган қоидаларга мувофиқ жавобгар бўлади.

3. Ушбу модданинг 2-бандида кўрсатилганидан ташқари мазкур Конвенциянинг қоидалари почта жўнатмаларини ташиш учун қўлланилмайди.»

Конвенциянинг 2-бобида:

3-бўлим (5 — 16-модда) чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Юк ташишда ҳаво юклари жўнатилади.

2. Ҳаво юкининг ўрнига, жўнатувчининг розилиги билан, бошқа воситалар ишлатилиши мумкин. Агар бундай бошқа воситалар ишлатилса, ташувчи жўнатувчининг илтимосига биноан унга юкни аниқлаш ва бошқа воситалар билан бошқа маълумотларга кириш имконини берувчи юк учун квитанция беради.

3. Транзит пунктларида ва ушбу модданинг 2-бандида кўрсатилган бошқа воситаларни қўллашнинг мумкин эмаслиги ташувчига юкни ташиш учун қабул қилишни рад этиш ҳуқуқини бермайди.

1. Ҳаво юкининг ҳисобварағи жўнатувчи томонидан учта ҳақиқий нусхада тузилади.

2. Биринчи нусхада «ташувчи учун» белгиси бор ва жўнатувчи томонидан имзоланади. Иккинчи нусхада «қабул қилувчи учун» белгиси мавжуд ва жўнатувчи ва ташувчи томонидан имзоланади. Учинчи нусха ташувчи томонидан имзоланади ва юкни қабул қилиш учун жўнатувчига қайтарилади.

3. Ташувчи ва жўнатувчининг имзоси муҳр билан босиб чиқарилиши мумкин.

4. Агар жўнатувчининг илтимосига биноан, юк ташувчи бўлса, у жўнатувчи номидан ҳаракат қилганидек, қарама-қаршиликни исботлашдан олдин кўриб чиқилади.

Агар бир нечта жой бўлса:

а) юк ташувчиси жўнатувчидан алоҳида ҳаво юк ташувчи фактураларни тузишни талаб қилиш ҳуқуқига эга;

б) агар жўнатувчи 5-модданинг 2-бандида кўрсатилган бошқа маблағлардан фойдаланса, ташувчидан алоҳида квитанциялар беришни талаб қилиш ҳуқуқига эга.

Ҳаво юклари ва юк учун квитанцияни ўз ичига олади:

а) чиқиш ва борадиган жойларни кўрсатиш;

б) агар жўнаб кетиш ва тайинлаш пунктлари бир хил юқори Аҳдлашувчи томон ҳудудида бўлса ва бир ёки бир нечта тўхташ жойлари бошқа давлат ҳудудида бўлса, бундай тўхташнинг камида биттаси кўрсатилади;

с) юборилган вазн кўрсаткичи.

5 — 8-моддаларининг қоидаларига риоя қилмаслик транспорт шартномасининг мавжудлиги ёки ҳақиқийлигига таъсир қилмайди, бироқ бу Конвенция қоидаларига, шу жумладан жавобгарликни чеклаш қоидаларига амал қилади.

1. Жўнатувчи юкга тегишли бўлган ёки унинг номидан ҳаво юкига берилган ва унга тақдим этилган ёки унинг номидан ташувчига юк квитанциясига киритиш, 5-модданинг 2-бандида кўрсатилган бошқа воситалар билан киритилган маълумот ва аризаларнинг тўғрилиги учун жавобгар бўлади.

2. Жўнатувчи ёки унинг номидан тақдим этилган маълумот ва аризаларнинг нотўғрилиги, ёки тўлиқ эмаслиги сабабли ташувчи жавобгар бўлган ҳар қандай шахс томонидан ёки унинг олдида етказилган ҳар қандай зарар учун ташувчига жавобгар бўлади.

3. Қоидаларнинг мазкур моддасидаги 1 ва 2-бандлари бундан мустасно, ташувчи жўнатувчига ўзи ёки жўнатувчининг жавобгар бўлган ҳар қандай бошқа шахс томонидан етказилган ҳар қандай зарар учун жўнатувчига жавобгар бўлади, чунки ташувчи томонидан тақдим этилган маълумот ва аризаларнинг нотўғри ёки тўлиқ эмаслиги, унинг номидан юкни қабул қилиш ёки 5-модданинг 2-бандида кўрсатилган бошқа воситалар билан сақланган.

1. Юкга юк ташиш ҳужжати ёки юк учун квитанция, тўғри келмаслигини исботлашдан олдин, шартнома тузиш, юкларни қабул қилиш ва уларда кўрсатилган транспорт шартлари тўғрисидаги гувоҳнома кўриб чиқилади.

2. Юкнинг оғирлиги, ҳажми ва қадоқланиши, шунингдек, ўриндиқлар сони, қарама-қарши далилгача бўлган юкнинг квитанциясида ёки юкнинг оғирлиги, миқдори ва қадоқланиши ҳақидаги маълумот; юкнинг миқдори, ҳажми ва ҳолати ҳақидаги маълумотлар ташувчига қарши далил сифатида хизмат қилмайди, улар жўнатувчи ҳузурида текширилган ҳоллар бундан мустасно, бу ҳақда ҳаво юкида кўрсатилган.

Жўнатувчи, транспорт шартномасидан келиб чиқадиган барча мажбуриятларни бажариш шарти билан, юкни тасарруф этиш, уни жўнаб кетиш ёки тайинлаш аэропортига олиб бориш, уни ҳар қандай қўниш нуқтасида ташиш вақтида ушлаб туриш, уни белгиланган жойга бериш ёки бошқа шахсга дастлаб кўрсатилган қабул қилувчига нисбатан ташиш пайтида ёки юкни аэропортга қайтаришни талаб қилиш ҳуқуқига эга. У юкни ташувчига ёки бошқа жўнатувчиларга зарар этказиш ҳуқуқидан фойдаланмаслиги ва ушбу ҳуқуқдан келиб чиқадиган барча харажатларни қоплаши шарт.

2. Агар жўнатувчининг талабларини бажариш имкони бўлмаса, ташувчи уни дарҳол хабардор қилиши керак.

3. Агар ташувчи юкнинг буюртмасига нисбатан жўнатувчининг кўрсатмаларини бажарса, унга берилган охирги нусхани тақдим этишни талаб қилмасдан, юкни жўнатиш учун фактурани ёки квитанцияни тақдим этишни талаб қилмаса, у жўнатувчига мурожаат қилиш ҳуқуқини сақлаб қолади, бу билан боғлиқ ҳар қандай зарурат учун жавобгарлик ушбу нусханинг қонуний эгасига этказилиши мумкин.

4. Юборувчининг ҳуқуқлари 13-моддага биноан бекор қилинади. Бироқ, агар қабул қилувчи юкни қабул қилишдан бош тортса ёки у билан боғлана олмаса, жўнатувчи яна буюртма бериш ҳуқуқини олади.

1. Жўнатувчи ўз ҳуқуқларини амалга оширган ҳоллар бундан мустасно, 12-моддага кўра, олувчи юкни ўз манзилига етиб келган пайтдан бошлаб, тегишли тўловларни тўлаганидан кейин унга юк бериш ва ташиш шартларини бажариш учун ташувчидан талаб қилиш ҳуқуқига эга.

2. Агар бошқача тартиб назарда тутилмаган бўлса, ташувчи юкни келгандан сўнг дарҳол қабул қилувчини хабардор қилиши шарт.

3. Агар ташувчи юкнинг йўқолиши деб эътироф этилса ёки юк келиши керак бўлган кундан бошлаб этти кун ўтгач келмаган бўлса, қабул қилувчи ташувчига нисбатан ташиш шартномасидан келиб чиқадиган ҳуқуқларни амалга ошириш ҳуқуқига эга.

Жўнатувчи ва қабул қилувчи ўз номидан 12 ва 13-моддалари билан уларга берилган барча ҳуқуқларни, ўз манфаатлари ёки бошқа манфаатлари учун ҳаракат қиладими ёки йўқми, лекин транспорт шартномасида белгиланган мажбуриятларни бажариш шарти билан амалга ошириши мумкин.

1. Қоидаларнинг 12, 13 ва 14-моддалари жўнатувчи ва қабул қилувчи ўртасидаги муносабатларга, ёки ҳуқуқлари жўнатувчидан ёки қабул қилувчидан олинган учинчи шахслар ўртасидаги муносабатларга таъсир қилмайди.

2. 12, 13 ва 14-моддалардан воз кечадиган ҳар қандай огоҳлантириш ҳаво юкига ёки юкни қабул қилишга киритилиши керак.

1.Жўнатувчи юкни қабул қилувчига топширишдан олдин божхона, шаҳар божхона ёки тегишли идора расмийлаштирувларини бажариш учун зарур бўлган маълумотларни ва ҳужжатларни тақдим этиши шарт. Юборувчи ташувчининг, унинг хизматчиларининг ёки вакилларнинг айби билан зарар етказилган ҳоллар бундан мустасно, бундай маълумот ёки ҳужжатларнинг йўқлиги, етишмаслиги ёки нотўғрилиги оқибатида етказилган ҳар қандай зарар учун ташувчига жавоб беради.

2. Ташувчи бундай маълумот ёки ҳужжатларни уларнинг аниқлиги ёки етарлилиги билан текширишга мажбур эмас.».

Конвенциянинг 18-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Агар зарар етказилган ходиса ҳаво ташиш пайтида содир бўлган бўлса, ташувчи, рўйхатдан ўтган багажни йўқ қилиш, йўқотиш ёки шикастланганда содир бўлган зарар учун жавобгар бўлади.

2. Фақат зарар етказилган ходиса ҳаво ташиш пайтида содир бўлган тақдирда, ташувчи, юкни йўқ қилиш, йўқотиш ёки шикастланганда содир бўлган зарар учун жавобгар бўлади.

3. Бироқ, агар юкнинг йўқолиши ёки шикастланиши фақат бир ёки бир нечта қуйидаги ҳолатлар натижасида содир бўлганлигини исбот қилса, ташувчи жавобгар бўлмайди:

а) юкнингг сифати ёки нуқсонига;

б) ташувчи, унинг хизматчилари ёки вакилларидан ташқари, шахс томонидан юкни нотўғри қадоқлашга;

с) уруш ёки қуролли тўқнашувлар ҳаракатига;

д) юкни олиб кириш, олиб чиқиш ёки транзит қилиш билан боғлиқ давлат ҳокимияти органининг ҳужжатига.

4. Ушбу модданинг олдинги нуқталарининг маъноси бўйича ҳаво ташиш, аэропортда, самолётда ёки аэропортдан ташқарида ҳодиса содир бўлган тақдирда, юк ёки юк ташувчининг ҳимояси остидаги вақтни ўз ичига олади.

5. Ҳаво ташиш муддати аэропортдан ташқарида амалга ошириладиган ҳеч қандай қуруқлик, денгиз ёки Дарё юкини ўз ичига олмайди. Бироқ, агар бундай транспорт юк ташиш, етказиб бериш ёки ортиқча юк ташиш учун ҳаво ташиш шартномасини бажариш учун амалга оширилса, ҳар қандай зарар, аксини исботлашдан олдин, ҳаво ташиш пайтида содир бўлган ҳодисанинг натижаси ҳисобланади.»

Конвенциянинг 20-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Йўловчиларни ва багажни ташишда, шунингдек юк ташишдаги кечикиш оқибатида зарар етказилганда, агар у уларга, унинг хизматчиларига ва вакилларига зарар етказмаслик учун барча зарур чоралар кўрилганлигини ёки уларни қабул қилишнинг иложи йўқлигини тасдиқласа, ташувчи жавобгар бўлмайди.».

Конвенциянинг 21-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

1. Агар йўловчилар ва юкларни ташиш пайтида ташувчи зарар кўрган шахснинг айби зарарга сабаб бўлганини ёки унга ёрдам берганлигини исбот қилса, суд ўз қонунининг қарорига биноан ташувчининг масъулиятини бартараф этиши ёки чеклаши мумкин.

2. Агар юк ташишда ташувчининг зарар етказилганлигини ёки унинг етказилишига бепарволик, ноқонуний хатти-ҳаракатлар ёки тўловни талаб қиладиган шахснинг ёки унинг ҳуқуқларидан келиб чиққан шахсларнинг назорат қилинмаслиги сабаб бўлган бўлса, ташувчи даъвони эълон қилган шахс олдида бундай бепарволик, ноқонуний хатти-ҳаракатлар ёки назоратсизлик зарар етказган ёки уни келтириб чиқарган даражада жавобгарликдан тўлиқ ёки қисман озод қилинган.».

Конвенциянинг 22-моддаси:

а) 2-бандда а) «ва юк» сўзлари чиқариб ташланади.

б) кичик банддан кейин а) 2-банд қуйидаги кичик элементни киритади:

«б) юк ташишда ташувчининг жавобгарлиги килограмм учун 17 та «махсус қарз олиш ҳуқуқи» миқдори билан чекланади, агар жўнатувчи жойни ташувчига етказиб беришга қизиқиш ҳақида махсус баёнот берган ва керак бўлганда қўшимча ҳақ тўлаган ҳоллар бундан мустасно. Бундай ҳолда, агар у жўнатувчининг етказиб беришга бўлган қизиқишидан ошиб кетмаслигини исботламаса, ташувчи эълон қилинган миқдордан ошмайдиган миқдорни тўлаши керак.»

с) 2-банднинг б) кичик банди 2-банднинг с) кичик бандига айланади.

д) 5-элементидан кейин қуйидаги элемент қўшилади:

«6. Ушбу мақолада «махсус қарз олиш ҳуқуқи» бирликларида кўрсатилган суммалар халқаро валюта жамғармаси томонидан белгиланганидек, «махсус қарз олиш ҳуқуқи» га тегишли деб ҳисобланади. Ушбу суммаларни миллий валюталарга ўтказиш суд иши бўйича суд қарори қабул қилинган санада «махсус қарз олиш ҳуқуқи» бирликларида бундай валюталарнинг қийматига мувофиқ амалга оширилади. Халқаро валюта жамғармаси аъзоси бўлган юқори Аҳдлашувчи томоннинг «махсус қарз олиш ҳуқуқи» бирликларида миллий валютанинг қиймати халқаро валюта жамғармаси томонидан суд қарори санасида ўз операциялари ва ҳисоб-китоблари учун қўлланиладиган қийматни аниқлаш усулига мувофиқ ҳисоблаб чиқилади. Халқаро валюта жамғармаси аъзоси бўлмаган юқори Аҳдлашувчи томоннинг «махсус қарз олиш ҳуқуқи» бирликларида миллий валютанинг қиймати ушбу юқори Аҳдлашувчи томон томонидан белгиланган усул бўйича ҳисобланади.

Шу билан бирга, халқаро валюта жамғармаси аъзолари бўлмаган ва 2-модда 22б-моддасининг қоидаларини қўллашга рухсат бермайдиган давлатлар ратификация қилиш ёки қўшилишда ёки исталган вақтда ташувчининг ўз ҳудудида суд жараёнида жавобгарлиги чегарасининг килосига 250 валюта бирлиги миқдорида белгиланишини билдиришлари мумкин. Бундай валюта бирлиги 65,5 миллиграмм олтиндан иборат бўлиб, 900 мингдан иборат. Кўрсатилган сумма тегишли миллий валютага яхлитланган рақамларда ўтказилиши мумкин. Бундай суммани миллий валютага ўтказиш тегишли давлат қонунчилигига мувофиқ амалга оширилади.»

Конвенциянинг 24-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Йўловчилар ва юкларни ташишда, унинг асосидан қатъи назар, жавобгарлик тўғрисидаги ҳар қандай даъво фақат ушбу Конвенцияда назарда тутилган шартлар ва чегараларга мувофиқ, даъво қилиш ҳуқуқига эга бўлган шахслар доирасини ва уларнинг тегишли ҳуқуқларини олдиндан белгиламасдан тақдим этилиши мумкин.

2. Ушбу Конвенция, шартнома, ҳуқуқбузарлик ёки бошқа ҳар қандай асосда унинг асосларидан қатъи назар, жавобгарлик тўғрисидаги ҳар қандай даъво юк ташишда фақат ушбу Конвенцияда назарда тутилган шартлар ва чегараларга мувофиқ, даъво қилиш ҳуқуқига эга бўлган шахслар доирасини ва уларнинг тегишли ҳуқуқларини олдиндан белгиламасдан тақдим этилиши мумкин. Бундай масъулият чегаралари максимал ва бундай масъулият юзага келадиган ҳолатлар қандай бўлишидан қатъи назар, ошиб кетмаслиги мумкин.».

Конвенциянинг 25-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Йўловчиларни ва юкларни ташиш пайтида, 22-моддада белгиланган жавобгарлик чегаралари қўлланилмайди, агар зарар ташувчининг, унинг хизматчиларининг ёки вакилларнинг хатти-ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги натижасида содир этилган бўлса ёки зарар етказиш нияти билан ёки бепарволик билан ва зарар етказиши мумкин бўлган онг билан содир этилган бўлса, бундай хатти-ҳаракатлар ёки ходимларнинг камчиликлари бўлса, улар ўз вазифаларини бажаришда».

Конвенциянинг 25 А моддасида 3-банддан чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

«3. Ушбу модданинг 1 ва 2-бандларида йўловчилар ва багаж ташиш қоидалари зарар ёки бепарволик ва онг томонидан ҳам зарар нияти билан содир ёки ходимлари ёки вакиллари ҳаракат ёки хато натижаси эканлигини исботланган бўлса, амал қилмайди, деб зарар етказиши мумкин.».

Конвенциянинг 30-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Ушбу Конвенция ҳеч қандай тарзда ўз қоидаларига мувофиқ зарар учун масъул шахс бошқа ҳар қандай шахсга нисбатан мурожаат қилиш ҳуқуқига эга бўладими деган саволни ҳал қилмайди.».

Конвенциянинг 33-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

5-модданинг 3-бандида кўрсатилган истиснолардан ташқари, ушбу Конвенцияда ҳеч нарса ташувчини ташиш шартномасини тузишдан воз кечишга ёки ушбу Конвенциянинг қоидаларига зид бўлмаган қоидаларни белгилашга тўсқинлик қилмайди.».

Конвенциянинг 34-моддаси чиқариб ташланади ва қуйидаги матн билан алмаштирилади:

Низомнинг 3 дан 8-га бўлган моддалари транспорт ҳужжатлари билан боғлиқ бўлган ҳаво транспортини ишлатиш учун оддий операциялар доирасидан ташқарида истисно ҳолатларда амалга ошириладиган ташишларга нисбатан қўлланилмайди.».

Конвенциянинг 2-моддасида, агар ушбу Протоколнинг икки томонининг ҳудудида ёки ушбу Протоколнинг бир томонида жойлашган бўлса, агар тўхташ бошқа давлат ҳудудида назарда тутилган бўлса 1955 йилда Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенцияси ва ушбу протокол халқаро ташиш учун қўлланилади.

1955 йилда Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенцияси протокол томонлар ўртасида ва бу протокол кўриб чиқилади ҳамда ягона ҳужжат сифатида талқин қилинади. 1955 йилда Гаагада тузилган Монреал протокол ва 1975 йилда 4-сонли ўзгартирилган Варшава конвенцияси деб аталади.

Ушбу протокол кучга кирган санадан бошлаб, XVIII-модда қоидаларига мувофиқ, ҳар қандай давлат томонидан имзоланиши учун очиқ қолади.

1. Ушбу протокол имзоланган давлатлар томонидан тасдиқланиши керак.

2. Ушбу Протоколни Варшава конвенциясининг тарафи бўлмаган ҳар қандай давлат ёки 1955 йилда Гаага шаҳрида ўзгартирилган Варшава конвенциясининг тарафи бўлмаган ҳар қандай давлат томонидан ратификация қилиш 1955 йилда Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенциясига ва 4-сонли Монреал протоколига 1975 йилда киритилган.

3. Ратификация гувоҳномалари Полша Халқ Республикаси ҳукуматига топширилади.

1. Ушбу Протоколни имзолаган 30 давлат ўз ратификация ҳужжатларини сақлаш учун топширгандан сўнг, улар 302 та ратификация гувоҳномасини топширгандан сўнг, улар ўртасида 90 кун давомида кучга киради. У кейинчалик уни ратификация қилган ҳар бир давлат учун, ушбу давлатнинг ратификация гувоҳномасини топширгандан сўнг, тўқсонинчи куни кучга киради.

2. Ушбу протокол кучга киргандан сўнг, у Полша Халқ Республикаси ҳукумати томонидан Бирлашган Миллатлар ташкилотида рўйхатга олинади.

1. Ушбу протокол кучга киргандан сўнг, уни имзоламаган ҳар қандай давлат қўшилиши учун очиқ бўлади.

2. Варшава конвенциясининг тарафи бўлмаган ҳар қандай давлатнинг ушбу протоколига ёки 1955 йилда Гаага шаҳрида ўзгартирилган Варшава конвенциясининг тарафи бўлмаган ҳар қандай давлатга қўшилиши 1955-йилда Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенциясига ва 4-сонли Монреал протоколига 1975 йилда киритилган.

3. Иштирок этиш тўғрисидаги ҳужжат Полша Халқ Республикаси ҳукуматига топширилади ва уни сақлаш учун топширилгандан кейин 90 кун давом этади.

1. Ушбу Протоколнинг ҳар қандай томони Полша Халқ Республикаси ҳукуматини хабардор қилиш орқали уни рад этиши мумкин.

2. Денонсация Полша Халқ Республикаси ҳукумати томонидан денонсация тўғрисида хабарнома олинган кундан олти ой ўтгач амалга оширилади.

3. Ушбу протокол томонлар ўртасида Варшава Конвенцияси денонсация 39-моддага мувофиқ улардан бири Конвенция ёки 1955 йил ва 1975 йил 4-сонли Монреал протокол XXIV-моддасига мувофиқ Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенцияси, денонсация сифатида талқин қилиниши керак эмас.

1. Ушбу Протоколга фақат қуйидаги огоҳлантиришлар берилиши мумкин:

а) Давлат ҳар қандай вақтда Полша Халқ Республикаси ҳукуматини хабардор қилиши мумкин.1955-йилда Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенцияси ва 1975-йилда ўзгартирилган 4-сонли Монреал протоколи, бу давлат рўйхатдан ўтган ҳаво кемаларида унинг ҳарбий органлари учун амалга оширилади шахслар, багаж ва юк ташиш учун қўлланиладиган эмас, деб эълон қилиш, бундай органлари ёки уларнинг номидан ҳимоялангандир;

б) ҳар қандай давлат 3 йилда Монреалда мукаммал бўлган 1975-сонли қўшимча протоколга ратификация қилиш ёки қўшилишда ёки ҳар қандай вақтда 1955-йилда Гаагада ўзгартирилган Варшава конвенциясининг қоидалари ва 4-сонли Монреал протоколи билан боғлиқ эмаслигини эълон қилиши мумкин. Бундай баёнот Полша Халқ Республикаси ҳукумати томонидан олинган санадан кейин 90 кун ичида кучга киради.

2. Аввалги бандга мувофиқ резервация қилган ҳар қандай давлат Полша Халқ Республикаси ҳукуматини хабардор қилиш орқали исталган вақтда уни олиб ташлаши мумкин.

Полша халқ Республикаси ҳукумати зудлик билан Варшава конвенциясининг барча давлатларини ёки ушбу Конвенцияни унинг кейинги ўзгаришларини, ушбу Протоколни имзолаган ёки унга қўшилган барча давлатларни, шунингдек, фуқаро авиациясининг халқаро ташкилотини ҳар бир имзоланиш санаси, ҳар бир ратификация ҳужжати ёки қўшилиш ҳужжати, ушбу протокол кучга кирган сана ва бошқа барча тегишли маълумотларни эълон қилади.

Бундан ташқари, Конвенция тарафлари бўлган, бу протокол томонлар ўртасида, шартнома остида ташувчилар бўлмаган шахслар томонидан амалга оширилган халқаро ҳаво транспорти билан боғлиқ айрим қоидалар бирлаштириш учун Варшава конвенцияси қўшимча, (кейинчалик «Гуадалажара конвенцияси» деб аталади) 1961 йил 18 сентябрда Гуадалажара имзоланган, Гуадалажара конвенцияси мавжуд.» Варшава конвенцияси» ҳар қандай бандлари, 1955 йилда Гаагада ва 1975 йилда Монреалда 4-сонли протоколи, Гуадалахар конвенциясининг 1-моддаси б) бандида кўрсатилган шартномага мувофиқ амалга оширилган ушбу протокол билан тартибга солинади.

1. Агар икки ёки ундан ортиқ давлат 1971 йилда Монреалда ўтказилган ушбу протокол ва 1975 йил Гватемаладаги протокол ёки 3-қўшимча протоколининг томонлари бўлса, унда улар ўртасидаги муносабатларда қуйидаги қоидалар қўлланилади:

а) ушбу протокол томонидан юк ва почта жўнатмаларига нисбатан белгиланган тизимдан келиб чиқадиган қоидалар 1971 йил Гватемаладаги протокол ёки Монреалда тузилган 3 қўшимча протокол 1975 йилда томонидан ўрнатилган тизимдан келиб чиқадиган қоидалардан устундир;

б) 1971 йил Гватемаладаги протокол ёки Монреалда амалга оширилган 1975 йилда 3-сонли қўшимча протокол билан белгиланган тизимдан келиб чиқадиган қоидалар йўловчилар ва юкларга нисбатан ушбу протокол томонидан белгиланган тизимдан келиб чиқадиган қоидалар устундир.

Ушбу протокол 1976 йил 1 январга қадар халқаро фуқаро авиацияси ташкилотининг штаб-квартирасида ва ундан кейин, XVIII-моддага мувофиқ, Полша халқ Республикаси ташқи ишлар вазирлигида кучга киргунга қадар имзоланиши учун очиқ қолади. Халқаро фуқаро авиацияси ташкилоти зудлик билан Полша Халқ Республикаси ҳукуматига фуқаро авиацияси халқаро ташкилотининг штаб-квартирасида имзолаш учун протокол очилиши керак бўлган давр мобайнида имзоланган ҳар қандай имзо ва сана ҳақида хабар беради.

Қуйида имзо чеккан ваколатли давлатларнинг ушбу Протоколни имзолаганлиги ҳақидаги гувоҳномаси 1975 йил 25 сентябрда Монреалда бўлиб ўтди. У рус, инглиз, испан ва француз тилларида тўртта матн ҳақиқийдир. Ҳар қандай келишмовчилик юзага келганда, 1929 йил 12 октябр Варшава конвенциясини тузадиган француз тилида ёзилган матн асосий ҳисобланади.