Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати ва Молдова Республикаси Ҳукумати, бундан кейин «Томонлар» деб аталадилар,

Ўзбекистон Республикаси ва Молдова Республикаси ўртасида тенглик ва ўзаро манфаатдорлик асосида савдо-иқтисодий ҳамкорликни ривожлантиришга интилиб,

ҳар қайси давлатнинг ташқи иқтисодий фаолиятни мустақил равишда амалга оширишдаги суверен ҳуқуқидан келиб чиқиб,

ўзаро манфаатли ва кооперацион алоқалар ва ҳамкорликни ривожлантириш асосида Ўзбекистон Республикаси ва Молдова Республикаси иқтисодий потенциалини оширишга кўмаклашиш мақсадида,

ўзаро иқтисодий ҳамкорликни эркин ривожлантиришга ўзларининг содиқлигини тасдиқлаб,

товарлар ва хизматлар кўрсатишни эркин айирбошлаш ўзаро келишилган чора-тадбирларни амалга оширишни талаб қилишини эътироф этиб,

Ўзбекистон Республикаси ва Молдова Республикаси Тарифлар ва савдо бўйича Бош Битим (ТСББ) ҳамда Жаҳон савдо ташкилоти СЖСТ) принципларига содиқ эканликларини тасдиқлаб,

қуйидагилар тўғрисида келишиб олдилар:

1. Аҳдлашувчи Томонлар бир-бирларига эркин савдо тартибини яратадилар.

Аҳдлашувчи Томонлар Аҳдлашувчи Томонлардан бирининг божхона ҳудудидан келиб чиққан ва бошқа Аҳдлашувчи Томоннинг божхона ҳудуди учун мўлжалланган товарлар экспортига ва/ёки импортига нисбатан эквивалент кучга эга бўлган божхона божлари, солиқлар ва йиғимларни, шунингдек, миқдорий чеклашларни қўлламайдилар. Товарларнинг келишилган турлари бўйича мазкур савдо тартибидан чиқаришлар ушбу Битимнинг узвий қисми ҳисобланадиган ҳужжатлар билан расмийлаштирилади.

2. Ушбу модданинг 1-бандига мувофиқ Аҳдлашувчи Томонлар эркин савдо тартибидан чиқаришларнинг умумий рўйхатини, шунингдек, бундай чиқаришларни қўлланиш усулларини ҳар йили ишлаб чиқадилар ва келишиб оладилар.

3. Ушбу Битим мақсадлари учун ва унинг амалда бўлиш даврида Аҳдлашувчи Томонлар ҳудудидан келиб чиққан товарлар деганда 1993 йил 24 сентябрда товарлар тегишли бўлган мамлакатларни аниқлаш Қоидалари билан аниқланган, Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлиги Ҳукумат Бошлиқлари Кенгашининг Қарори билан тасдиқланган товарлар тушунилади.

Ҳар қайси Аҳдлашувчи Томон:

бошқа Аҳдлашувчи Томоннинг ушбу Битим таъсирига кирувчи товарларидан шунга ўхшаш ички ишлаб чиқариш товарларидан ёки учинчи мамлакатлардан келиб чиққан ана шундай товарлардан олинадиган тегишли солиқлар ва йиғимлардан ортиқ миқдорда бевосита ёки билвосита ички солиқлар ва йиғимлар олишни;

ушбу Битим таъсирига кирувчи товарлар импорти ёки экспортига нисбатан худди шундай вазиятда шунга ўхшаш ички ишлаб чиқариш товарлари ёки учинчи мамлакатлардан келиб чиққан товарларга нисбатан қўлланилмайдиган бирон-бир махсус чеклашлар ёки талабларни жорий этишни;

бошқа Аҳдлашувчи Томон ҳудудига тегишли товарларни тўплаш, юклаш, сақлаш, ташишга, шунингдек, тўловларга ва тўловни жўнатишга нисбатан шундай ҳолларда ўз товарларига ёки учинчи мамлакатлардан келиб чиққан товарларга нисбатан қўлланадиган қоидаларни қўлланишни амалга оширмайдилар.

Аҳдлашувчи Томонлар ўзаро савдода бошқа Аҳдлашувчи Томонга нисбатан камситувчи чора-тадбирлар кўришдан, ушбу Битим доирасида товарлар экспорти ва/ёки импортига миқдорий чеклашлар ёки уларга эквивалент бўлган чора-тадбирлар кўришдан тийиладилар.

Аҳдлашувчи Томонлар бир томонлама тартибда, лекин фақат оқилона доирада ва қатъий муайян муддатга миқдорий ёки бошқа махсус чеклашлар белгилашлари мумкин.

Мазкур чеклашлар мутлақ тусда бўлиши керак ва фақат ТСББ/ЖСТ доирасида битимларда назарда тутилган ҳоллардагина қўлланиши мумкин.

Ушбу моддага мувофиқ чеклашни қўлланувчи Аҳдлашувчи Томон, имкониятга қараб, эслатиб ўтилган чеклашларни жорий этишнинг асосий сабаблари, шакллари ва мўлжалланаётган муддатлари тўғрисида тўлиқ ахборотни бошқа Аҳдлашувчи Томонга ўз вақтида тақдим этиши керак, шундан кейин маслаҳатлашувлар тайинланади.

Ушбу Битим Аҳдлашувчи Томонлардан исталганининг ташқи иқтисодий алоқалар соҳасида давлат томонидан бошқаришнинг ўз ҳаётий манфаатларини ҳимоя қилиш учун ўзи зарур деб ҳисоблайдиган ёки ўзи қатнашчиси бўлган ёки қатнашчиси бўлишни мўлжаллаётган халқаро шартномаларни бажариш учун сўзсиз зарур бўлган, халқаро амалиётда умумий равишда қабул қилинган чора-тадбирларни, агар бу чора-тадбирлар қуйидагиларга тааллуқли бўлса, бир томонлама тартибда кўриш ҳуқуқига тўсқинлик қилмайди:

одамлар ҳаёти ва саломатлигини, атроф муҳитни муҳофаза қилиш, ҳайвонот ва ўсимликларни қўриқлаш;

жамоат тартиби ва жамоат ахлоқини ҳимоя қилиш;

миллий хавфсизликни таъминлаш;

қурол-яроғлар, ўқ-дорилар ва ҳарбий техника билан савдо қилиш;

парчаланувчи материалларни ва радиоактив моддаларни етказиб бериш, радиоактив чиқиндиларни фойдаланиладиган қилиш;

олтин, кумуш ёки бошқа қимматбаҳо металлар ва тошлар билан савдо қилиш;

ўрнини тўлдириб бўлмайдиган табиий ресурсларни сақлаш;

тўлов балансини бузиш;

давлатнинг қўллаб-қувватлаш дастурларини амалга ошириш натижасида ички нархлари жаҳон нархларидан паст бўлган маҳсулотларни экспорт қилишни чеклаш;

саноат ва интеллектуал мулкни муҳофаза қилиш;

миллий мулк бўлган бойликларни қўриқлаш;

ҳарбий ҳаракатлар вақтида ёки халқаро муносабатлардаги бошқа фавқулодда ҳолатларда қўлланиладиган чора-тадбирлар;

халқаро тинчликни ва хавфсизликни сақлаш учун БМТ Устави асосида мажбуриятларни бажаришга доир хатти-ҳаракатлар.

Бундай чора-тадбирларни ушбу моддага мувофиқ қўлланадиган Аҳдлашувчи Томон, имкониятга қараб, эслатиб ўтилган чеклашларни жорий этишнинг асосий сабаблари, шакллари ва мўлжалланаётган муддатлари тўғрисида тўлиқ ахборотни бошқа Аҳдлашувчи Томонга ўз вақтида тақдим этиши керак, шундан кейин маслаҳатлашувлар тайинланади.

Аҳдлашувчи Томонлар ўртасида савдо-иқтисодий ҳамкорлик бўйича барча ҳисоб-китоблар ва тўловлар алоҳида банклараро битим билан келишиб олинади.

Аҳдлашувчи Томонлар ташқи иқтисодий алоқаларни, шу жумладан, савдо, инвестициялар, солиқ солиш, банк ва суғурта фаолияти ҳамда бошқа хизматлар масалалари, транспорт ва божхона, шу жумладан, Аҳдлашувчи Томонларга тааллуқли бўлган божхона статистикаси масалалари бўйича ички ҳуқуқий тартибга солиб бориш тўғрисида мунтазам асосда ахборотлар айирбошлайдилар.

Аҳдлашувчи Томонлар миллий қонунчилигидаги ушбу Битимнинг бажарилишига таъсир кўрсатиши мумкин бўлган ўзгаришлар тўғрисида бир-бирларини зудлик билан хабардор қилиб турадилар.

Аҳдлашувчи Томонларнинг вакил қилинган органлари бундай ахборотни айирбошлаш тартибини келишиб оладилар.

Ушбу модданинг қоидалари:

исталган Аҳдлашувчи Томоннинг тўла ҳуқуқли органини қонунчилик бўйича ёки Аҳдлашувчи Томонлардан бирининг одатдаги маъмурий амалиёти давомида олиш мумкин бўлмаган ахборотни тақдим этишга;

савдо, тадбиркорлик, саноат, тижорат ёки касб-кор бўйича бирор-бир сирни ёки савдо жараёнини ошкор қилувчи ёки ошкор этилиши Аҳдлашувчи Томоннинг давлат манфаатларига зид бўлган ахборотни тақдим этишга мажбур қилувчи сифатида талқин этилмайди.

Аҳдлашувчи Томонлар ноҳалол иш амалиётини ушбу Битим мақсадларига. номувофиқ деб эътироф этадилар ҳамда унинг қуйидаги усулларига йўл қўймаслик ва уларни бартараф қилиш мажбуриятини оладилар:

Аҳдлашувчи Томонларнинг ҳудудларида рақобатга халақит бериш ёки унинг учун шарт-шароитларни бузиш мақсадларини кўзлаган корхоналар ўртасидаги шартномалар, корхоналар бирлашмалари қабул қилган қарорлар ва иш амалиётининг умумий усуллари;

бир ёки бир неча корхонанинг Аҳдлашувчи Томонларнинг бутун ҳудудида ёки унинг анча қисмида рақобатни чеклаган ҳолда ўзларининг устунлик мавқеини ўрнатишда фойдаланишадиган хатти-ҳаракатлари.

Икки томонлама иқтисодий муносабатларни тариф ва нотариф бўйича тартибга солишни амалга оширишда статистик ахборотни айирбошлаш, божхона расмий маросимларини ўтказиш учун Аҳдлашувчи Томонлар товарларни тавсифлаш ва кодлаштиришнинг уйғунлаштирилган тизимига ҳамда Европа иқтисодий Иттифоқининг Комбинациялашган тариф-статистика номенклатурасига асосланган Ташқи иқтисодий сиёсатнинг ягона тўққиз белгили Товар номенклатурасидан фойдаланадилар. Бунда ўз эҳтиёжлари учун Аҳдлашувчи Томонлар зарурат бўлганда Товар номенклатурасини тўққиз белгидан четга чиққан ҳолда ривожлантиришни амалга оширадилар.

Товар номенклатурасининг эталон нусхасини жорий этиш ўзаро келишган асосда, тегишли халқаро ташкилотлардаги мавжуд ваколатхоналар орқали амалга оширилади.

Аҳдлашувчи Томонлар шунга розидирларки, транзит эркинлиги принципларига риоя этиш ушбу Битимнинг мақсадларига эришишнинг энг муҳим шарти ҳамда уларни халқаро меҳнат тақсимоти ва кооперациялаш тизимига киритиш жараёнининг муҳим элементи ҳисобланади.

Шу муносабат билан ҳар қайси Аҳдлашувчи Томон бошқа Аҳдлашувчи Томоннинг ва/ёки учинчи мамлакатларнинг божхона ҳудудларидан келиб чиқадиган ҳамда бошқа Аҳдлашувчи Томоннинг ёки исталган учинчи мамлакатнинг божхона ҳудуди учун мўлжалланган товарларнинг ўз ҳудуди орқали тўсиқсиз транзит қилинишини таъминлайди ва экспортчиларга, импортчиларга ёки ташувчиларга транзитни таъминлаш учун барча мавжуд ва зарур бўлган воситалар ҳамда хизматларни худди шу воситалар ва хизматларни ўз экспортчиларига, импортчиларига ёки ташувчиларига ёхуд исталган учинчи давлатнинг экспортчилари, импортчилари ёки ташувчиларига беришдагидан ёмон бўлмаган шартларда беради.

Юкларнинг Аҳдлашаётган Томонлар ҳудуди бўйлаб ўтиш тартиби ва шартлари ташувларнинг халқаро қоидаларига мувофиқ тартибга солиб борилади.

Ҳар қайси Аҳдлашувчи Томон товарларнинг санкциясиз қайта экспорт қилинишига йўл қўймайди, ушбу товарлар келиб чиққан бошқа Аҳдлашувчи Томон уларнинг экспорт қилинишига нисбатан давлат томонидан тартибга солиш чора-тадбирларини қўлланади. Аҳдлашувчи Томонлар санкциясиз қайта экспорт қилиш тақиқланадиган товарлар рўйхатини белгилайдилар, шунингдек, давлат томонидан тартибга солиш чора-тадбирлари қўлланадиган товарлар рўйхатларини айирбошлайдилар.

Бундай товарларни учинчи мамлакатларга қайта экспорт қилиш фақат ёзма розилик билан ва мазкур товарлар келиб чиққан мамлакат ҳисобланадиган давлатнинг вакил қилинган органи белгилайдиган шартлар бўйича амалга оширилади.

Учинчи мамлакатларга нисбатан экспорт назоратининг келишилган сиёсатини ўтказиш мақсадида Аҳдлашувчи Томонлар экспорт назоратининг самарали тизимини яратиш учун мунтазам маслаҳатлашувлар ўтказиб турадилар ва ўзаро келишилган чора-тадбирлар кўрадилар.

Ушбу Шартномадаги ҳеч нарса исталган Аҳдлашувчи Томоннинг учинчи мамлакатлар билан муносабатлар ўрнатишига, мазкур Аҳдлашувчи Томон (агар ушбу муносабатлар ва мажбуриятлар мазкур Битим қоидалари ва мақсадларига зид бўлмаса, қатнашчиси бўлган ёки бўладиган бирор-бир бошқа халқаро битимга мувофиқ уз зиммасига олган мажбуриятларни бажаришига монелик қилмайди.

Ушбу Битим қоидаларини талқин қилишда ёки қўлланишда Аҳдлашувчи Томонлар ўртасида пайдо бўлган келишмовчиликлар музокаралар йўли билан ҳал этилади.

Аҳдлашувчи Томонлар ўзаро савдода баҳсли вазиятларга йўл қўймасликка интиладилар.

Аҳдлашувчи Томонлар белгилайдиларки, тижорат контрактлари ва битишувларини талқин этиш ёки бажариш натижасида иккала давлатнинг хўжалик юритувчи субъектлари ўртасида пайдо бўладиган даъво ва келишмовчиликлар, агар уларни маслаҳатлашувлар ва музокаралар асосида дўстона йўл билан ҳал этиб бўлмаса ва бошқача тартиб келишилмаган бўлса, улар Аҳдлашувчи Томонларнинг ҳудудларида ёхуд контрактни имзолаган Томонлар белгилаган учинчи давлатлар ҳудудида тузиладиган ҳакамлик судларининг (доимий ёки «ad hoc») мутлақ ҳуқуқ доирасига тегишли бўлади.

Ҳар қайси Аҳдлашувчи Томон ўз ҳудудида ҳакамлик қарорларини эътироф этиш ва бажариш бўйича самарали воситалар мавжуд бўлишини таъминлайдилар.

Зарурат бўлганда Томонларнинг келишувига кўра ушбу Битимга ўзгартиришлар ва қўшимчалар киритилиши мумкин.

Ушбу Битим унинг бажарилиши учун зарур бўлган барча расмиятчиликларни Аҳдлашувчи Томонлар амалга оширганлиги тўғрисида ёзма билдиришнома айирбошланган санадан бошлаб кучга киради.

Битим Аҳдлашувчи Томонлардан бири унинг амалда бўлишини тўхтатиш истаги тўғрисидаги ёзма билдиришномани тақдим этган санадан бошлаб ўн икки ой ўтгач ўз кучини йўқотади.

Ушбу Битимнинг амалда бўлиши тўхтатилган тақдирда унинг қоидалари иккала Аҳдлашувчи Томоннинг хўжалик фаолияти субъектлари ўртасида тузилган, бироқ у амалда бўлган даврда бажарилмаган контрактларга нисбатан улар тўлиқ бажарилгунга қадар қўлланилади.

1995 йил 30 мартида Кишинев шаҳрида икки нусхада, ҳар бири ўзбек, молдован ва рус тилларида тузилди, барча матнлар бир хил кучга эгадир.

Мазкур Битимнинг у ёки бу қоидасини талқин қилишда келишмовчиликлар пайдо бўлган тақдирда рус тилидаги матн асос қилиб олинади.