Терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш ҳақидаги 2001 йил 15 июндаги Шанхай конвенциясининг аъзолари ҳисобланган Шанхай Ҳамкорлик Ташкилотига аъзо давлатлар (кейинги ўринларда — Томонлар),

Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг халқаро тинчликни ва хавфсизликни сақлаш, давлатлар ўртасида яхши қўшничилик, дўстона ҳамда ҳамкорлик муносабатларини қўллаб-қувватлашга доир мақсад ва тамойилларига таянган ҳолда,

терроризм, сепаратизм ва экстремизм халқаро тинчлик ҳамда хавфсизликка, давлатлар ўртасидаги дўстона муносабатларни ривожланишига, шунингдек, инсонларнинг асосий ҳақ-ҳуқуқлари ҳамда эркинликларини сақланишига хавф туғдиришини англаган ҳолда,

Томонларнинг ҳудудий яхлитлиги, хавфсизлиги ва барқарорлигини таъминлаш, жумладан, терроризм, сепаратизм ҳамда экстремизмга қарши курашда ҳамкорликни кучайтириш борасида ўзаро келишилган ҳаракатлар зарурлигига ишонч ҳосил қилган ҳолда,

Шанхай Ҳамкорлик Ташкилотини ташкил этиш тўғрисидаги 2001 йил 15 июндаги Декларация, Терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш ҳақидаги 2001 йил 15 июндаги Шанхай конвенцияси (кейинги ўринларда — Конвенция) ва 2002 йил 7 июндаги Шанхай Ҳамкорлик Ташкилоти Хартияси талабларидан келиб чиққан ҳолда,

қуйидагиларга келишиб олинди:

Мазкур Келишув мақсадларини амалга оширишда санаб ўтиладиган тушунчалар қуйидаги маъноларни англатади:

мансабдор шахс — МАТТ Ижроия қўмитасида ишлаш учун Томон юборган ва тегишли штат лавозимига Директор томонидан тайинланган шахс;

вакил — Юбораётган Томоннинг МАТТ Кенгашида унга ушбу лавозимда фаолият юритиш вазифаси юклатилган шахс;

ходим — вакил фаолиятига боғлиқ вазифаларни бажариш учун Томон юбораётган шахс;

бинолар — бино ёки унинг бир қисми бўлган ер участкасини қўшиб ҳисоблаганда, эгалик ҳуқуқининг шакл ва тегишлилигидан қатъий назар, бинолар ёки унинг қисмларини билдиради;

бўлиб турган давлат — ҳудудида МАТТнинг штаб квартираси ёки бўлинмаси жойлашган Томон.

Томонлар Шанхай Ҳамкорлик Ташкилоти (кейинги ўринларда — ШҲТ)нинг Минтақавий аксилтеррор тузилмаси (кейинги ўринларда — МАТТ)ни таъсис (ташкил) этадилар. МАТТ штаб-квартираси Ўзбекистон Республикаси Тошкент шаҳрида жойлашган. (2003.05.09.даги баённома таҳририда сатр боши).

Зарурат бўлганида, ШҲТга аъзо — Давлатлар раҳбарлари кенгаши — Томонларнинг ҳудудларида МАТ бўлинмаларини ташкил этиши мумкин.

МАТТ бўлинмаси ва унда фаолият юритувчи шахсларнинг мавқеи ШҲТ ва бўлиб турган давлат ҳукумати ўртасидаги келишувга асосан белгиланади.

МАТТ ШҲТнинг доимий ҳаракатдаги органи ҳисобланади ҳамда Конвенцияда белгиланганидек, терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши курашда Томонлар ваколатли органларини мувофиқлаштириш ҳамда ўзаро ҳаракатланишида кўмаклашиш учун мўлжалланган.

МАТТ юридик шахс мақоми ва шу ўринда жумладан, қуйидаги ҳуқуқларга эга:

шартномалар тузиш;

кўчма ва кўчмас мулкни харид қилиш ва уни бошқариш;

ҳар қандай валютада банк ҳисобларини очиши ва юритиши;

судларда даъво бериш ва суд суриштирувларида қатнашиш.

Ушбу моддада назарда тутилган ҳақ-ҳуқуқлар МАТТ Ижроия қўмитасининг директори (кейинги ўринларда — Директор) номидан амалга оширилади.

МАТТ фаолиятини молиялаштириш ШҲТ бюджетидан амалга оширилади. МАТТни молиялаштириш ишлари ШҲТ бюджетига доир масалаларни тартибга солувчи ҳужжатлар билан белгиланади.

МАТТнинг асосий вазифа ва функциялари қуйидагилар ҳисобланади:

1. терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши курашда ҳамкорликни ривожлантириш тўғрисидаги таклиф ҳамда тавсияларни ШҲТнинг тегишли тузилмалари, шунингдек, Томонлар илтимосига кўра ишлаб чиқиш;

2. Томонларнинг ваколатли органларига улардан бирининг илтимосига, жумладан, Конвенция қонун-қоидаларига кўра, терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши курашда кўмаклашиш;

3. Томонлардан терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш масалаларига доир МАТТга келиб тушаётган маълумотларни тўплаш ҳамда таҳлил қилиш.

4. МАТТ маълумотлар банкини, жумладан, қуйидагилар бўйича шакллантириш:

халқаро террористик, сепаратистик ва бошқа экстремистик ташкилотлар, уларнинг тузилмаси, етакчилари ҳамда аъзолари, алоқадор шахслар, шунингдек, уларни молиялаштирувчи манбалар ва каналлар;

Томонларнинг манфаатларига дахл қилувчи терроризм, сепаратизм ҳамда экстремизм ҳолати, ривожланиши ва тенденциялари;

терроризм, сепаратизм ва экстремизмни қўллаб-қувватловчи ноҳукумат ташкилотлар ҳамда шахслар;

5. Томонлар ваколатли органларининг талабномалари бўйича маълумотларни тақдим этиш;

6. Манфаатдор Томонларнинг илтимосига кўра, аксилтеррор қўмондонлик — штаб ва оператив-тактик машғулотларга тайёргарлик кўриш ҳамда ўтказишда кўмаклашиш;

7. Томонларнинг илтимосига кўра, терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш бўйича тезкор-қидирув ҳамда бошқа тадбирларга тайёргарлик кўришда ва ўтказишда кўмаклашиш;

8. Конвенция 1-моддасининг 1-бандида кўрсатилган қилмишни содир этганлиги тахмин қилинаётган шахсларни жиноий жавобгарликка тортиш мақсадида уларнинг халқаро қидирувини амалга оширишда кўмаклашиш;

9. терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш масалаларга дахл қилувчи халқаро — ҳуқуқий ҳужжатларни тайёрлашда иштирок этиш;

10. Аксилтеррор бўлинмалар учун мутахассис ва инструкторларни тайёрлашда ҳамкорлик қилиш;

11. терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш масалалар бўйича тажриба алмашишга кўмаклашиш, илмий-амалий конференциялар ҳамда семинарларга тайёргарлик кўришда иштирок этиш;

12. терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш масалалари билан шуғулланувчи халқаро ташкилотлар билан ишчи муносабатларни ўрнатиш ва сақлаш.

МАТТ ўз фаолиятида терроризм, сепаратизм ва экстремизмга қарши кураш масалалари бўйича ШҲТ доирасида қабул қилинган тегишли ҳужжатлар ва қарорларга таяниб иш кўради.

МАТТ Томонларнинг ваколатли органлари билан маълумотлар алмашинувини ҳам амалга ошириб, ўзаро ҳамкорлик қилади ва ШҲТнинг бошқа органлари талабномалари бўйича тегишли материалларни тайёрлайди.

МАТТ маълумотлар банкини ташкил этиш ва ишлаш, шунингдек, тегишли маълумотларни тақдим этиш, алмашиш, фойдаланиш ҳамда ҳимоялаш тартиби алоҳида келишувлар билан тартибга солинади.

Томонлар МАТТ билан ўзаро ҳамкорлик амалга оширувчи ўзининг ваколатли органлари рўйхатини белгилайдилар.

Томонлар мазкур Келишувни кучга кириши учун зарур бўлган ички давлат тартиб-таомилларини бажарганидан сўнг, 30 кун ичида депозитарийни ёзма хабардор қилади.

Томонлардан бирининг ваколатли органлари рўйхатида ўзгаришлар бўлганида, ўша Томон депозитарийни ёзма тарзда хабардор қилади.

МАТТ органлари мазкур Келишув билан таъсис этиладиган МАТТ Кенгаши (кейинги ўринларда — Кенгаш) ва Ижроия қўмита ҳисобланади. Кенгаш зарур қўшимча органларни ташкил этиши мумкин.

Кенгаш мазкур Келишув Томонларидан ташкил топади.

Кенгаш шундай ташкил этилиши зарурки, унинг узлуксиз фаолияти таъминлансин. Бунинг учун МАТТ бўлган жойда ҳар бир Томоннинг ҳар доим (доимо) вакили бўлиши зарур.

Кенгаш вақти-вақти билан мажлисларга йиғилиб ва бу йиғинларда ҳар бир Томон ўз ихтиёрига кўра тақдим этилиши ёки тегишли ваколатли орган ёки қайсидир бошқа махсус тайинланган вакил ёки раҳбари томонидан қатнашиши мумкин.

Кенгаш мазкур Келишувнинг 6-моддасида кўрсатилган МАТТ асосий вазифалари ва функцияларини амалга ошириш тартибини белгилайди.

МАТТнинг мазкур Келишувда ифода этилган ваколатларига кўра, Кенгаш молиявий масалалар билан бирга, бошқа барча масалаларнинг моҳияти бўйича ҳам мажбурий характердаги қарорлар қабул қилади.

Кенгаш ҳар йиллик МАТТ фаолияти тўғрисидаги ахборотларни ШҲТга аъзо — Давлатлар раҳбарлари кенгашига тақдим этади.

Ҳар қандай масала бўйича Кенгаш қарори, агар унга Томонлардан ҳеч қайси қаршилик билдирмаса, қабул қилинган ҳисобланади.

Кенгаш ўз раисини танлаш тартиби билан бирга ўз тартиб-таомилларини ўрнатади.

Ижроия қўмита Директор ва МАТТнинг нормал ишлашини таъминлаш учун талаб этиладиган персоналдан иборат.

Директор Ижроия қўмитанинг олий — маъмурий мансабдор шахси ҳисобланади ва шу мақомда Кенгашнинг барча йиғишларида фаолият кўрсатади, шунингдек, мазкур орган томонидан унинг зиммасига юклатиладиган бошқа вазифаларни бажаради.

Директор ШҲТга аъзо — Давлатлар раҳбарлари кенгаши томонидан унинг тавсиясига кўра тайинланади. Директор ўринбосарлари кўрсатилган лавозимлар бириктирилган Томонларнинг таклифига кўра, Кенгаш томонидан лавозимга тайинланадилар ва лавозимдан озод этиладилар.

Директор ва унинг ўринбосари (ўринбосарлари)ни алмаштириш тартиби Кенгаш томонидан белгиланади.

Директор МАТТ ваколати доирасида, унинг фикрича, ушбу органда кўриб чиқилиши талаб этилаётган ҳар қандай масалаларни Кенгашга ахборот учун тақдим этиш ҳуқуқига эга.

Директор Кенгаш розилиги билан тегишли Томонларнинг ШҲТ бюджетига тўлайдиган улушларини инобатга олган ҳолда, Томонлар фуқароларини Ижроия қўмитанинг мансабдор шахслари этиб тайинлайди ва\ёки контракт асосида ёллайди.

Ижроия қўмита тузилмаси, шунингдек, штат жадвали Директорнинг таклифлари асосида ШҲТга аъзо — Давлатлар ҳукуматлари раҳбарлари Кенгаши томонидан маъқулланиб, Кенгаш томонидан тасдиқланади.

Ижроия қўмита Директори, ўринбосари (ўринбосарлари), мансабдор шахслари ўз мажбуриятларини бажаришда, Томонларнинг ҳукумат органлари ёки расмий шахслари, шунингдек, ШҲТга бегона ташкилотлар ёки алоҳида шахсларга кўрсатма сўраб мурожаат қилмайдилар ёки улардан кўрсатма олмайдилар.

Томонлар Ижроия қўмита Директори, ўринбосари (ўринбосарлари), мансабдор шахсларининг халқаро характердаги мажбуриятларини ҳурмат қилиш ва хизмат мажбуриятларини бажаришлари чоғида уларга таъсир кўрсатмасликка мажбурдирлар.

МАТТ Ижроия қўмитаси Томонларнинг миллий қонунчилигида назарда тутилган тартибга кўра, МАТТ Ижроия қўмитасига ишлаш учун Томонлар юборган шахслар билан тўлдирилади.

Маъмурий — техник персонал ва МАТТ Ижроия қўмитаси ўртасидаги меҳнат муносабатлари МАТТ жойлашган тегишли давлатнинг қонунчилиги билан тартибга солинади.

МАТТ мулки ва активлари ҳар қандай маъмурий ёки суд аралашувининг шаклидан дахлсиздир.

МАТТ бинолари ва транспорт воситалари, шунингдек, унинг архив ҳамда ҳужжатлари, шу жумладан хизмат кореспонденцияси, қаерда жойлашганидан қатъий назар, тинтув, реквизиция ва мусодара ёки ҳар қандай шаклдаги унинг нормал фаолиятига тўсқинлик қилувчи арашувларга йўл қўйилмайди.

МАТТ жойлашган давлатнинг тегишли ҳукумат ва бошқарув органлари вакиллари МАТТ биноларига кира олмайдилар, ўзгача агар, Директор ёки унинг лавозимини эгаллаб турган шахс розилик берганда ва фақат улар маъқулланган шартларга кўра ўзгариши мумкин.

МАТТ жойлашган давлатнинг тегишли ҳукумат ва бошқарув органлари қарорига кўра, ҳар қандай ҳаракатларини бажариш, фақат Директор ёки унинг лавозимини эгаллаб турган шахснинг розилиги асосида МАТТ биноларида амалга оширилиши мумкин.

МАТТ жойлашган давлат унинг биносини ҳар қандай босқинлардан ёки зарар келтириши мумкин бўлган ҳаракатлардан ҳимоя қилиш учун зарур чора-тадбирларни қабул қилади.

МАТТ бинолари ҳар қайси Томоннинг қонуни бўйича таъқиб қилинаётган ёки Томонлардан ҳар қайсинисига ёки учинчи давлатга топширилиши зарур бўлган шахсларга бошпана бўлиб хизмат қила олмайди.

МАТТ биноларининг дахлсизлиги ШҲТ функциялари ва вазифаларига тўғри келмайдиган мақсадларда фойдаланиш ҳуқуқини бермайди.

МАТТ маълумотларни узатишда махфийликни таъминловчи шифрлар, курьерлик ва бошқа турдаги алоқа турларидан фойдаланиш ҳуқуқига эга. МАТТ дипломатик курьерлар ва вализа сингари иммунитет ва имтиёзларга эга бўлган курьер ҳамда вализалар орқали корреспонданцияларни олиш ва жўнатиш ҳуқуқига эга.

Хизмат корреспонденциясини ташкил этувчи барча жойлар, уларнинг характерини акс эттирадиган, кўриниб турадиган ташқи белгиларга ва расман фойдаланиш учун мўлжалланган фақат хизмат ҳужжатлари ҳамда ашёларга эга бўлиши зарур.

Курьер унинг мақоми ва хизмат корреспонденциясини ташкил этувчи жойлар сони кўрсатилган расмий ҳужжат билан таъминланиши керак.

МАТТ бўлиб турган давлат ҳудудида ундириладиган, тўланиши зарур бўлган аниқ хизмат кўрсатиш турларидан ташқари, тўғридан-тўғри барча солиқлар, бож ва бошқа тўловлардан озод қилинади.

МАТТ расман фойдаланиши учун мўлжалланган мулк ва ашёлар, Томонлар ҳудудларида божхона божлари, солиқлар ва шулар билан боғлиқ тўловлардан озод этилади, халқаро ташкилотлар учун назарда тутилган ҳамда тегишли божхона органи томонидан белгиланмаган жойга юк ташиш, сақлаш ёки ушбу ташкилотнинг ишдан ташқари вақтида божхона расмий ҳужжатларини тайёрлаш ва шунга ўхшаш хизмат турлари учун амалга ошириладиган тўловлар бундан мустасно.

ШҲТга аъзо — Давлатлар раҳбарлари Кенгаши ШҲТ номидан очиқдан-очиқ ифодаланган шаклда МАТТга тақдим этилган иммунитет ва имтиёзлардан воз кечиши мумкин.

1. Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари), вакиллар, ходимлар, шунингдек, улар билан бирга истиқомат қиладиган оила аъзолари, агар уларга мазкур Келишувга бошқа имтиёзлар ва иммунитетлар белгиланмаган бўлса, улар Дипломатик муносабатлар тўғрисида 1961 йилдаги Вена конвенциясида назарда тутилган имтиёз ва иммунитетлардан тегишли ҳажмда ва тартибда фойдаланадилар.

2. Мансабдор шахслар ва улар билан бирга доимий истиқомат қиладиган оила аъзолари, ўз мақоми бўйича фуқароси бўлган ёки доимий равишда у ерда истиқомат қиладиган Томонлар элчихонасининг дипломатик ходими ва унинг оила аъзоларига тенглаштирилади.

3. Директор Кенгаш розилиги билан, агар унга берилган иммунитет адолат қарор топишига тўсқинлик қилиши, ундан воз кечиши белгиланган мақсадларни амалга оширишига зарар етказмайди деган фикрда бўлса, мансабдор шахсга бериладиган иммунитетдан воз кечиши мумкин.

Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари) воз кечиш тўғрисидаги қарор Кенгаш томонидан қабул қилинади.

Иммунитетдан воз кечиш аниқ ифода этилиши зарур.

4. Ушбу модданинг 1, 2 ва 3-бандлари қоидалари ШҲТ ҳамда унинг органлари тўғрисидаги масалаларни тартибга солувчи алоҳида шартнома кучга кириш санасигача амалда бўлади, ушбу шартномада МАТТ, Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари), мансабдор шахслари, вакиллари, ходимлари, шунингдек, улар билан истиқомат қиладиган оила аъзоларига берилган имтиёз ва иммунитетлари белгилаб берилади.

Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари) ва мансабдор шахслар МАТТда ишлаш муддати тугаши билан уларни юборган Томон органлари ихтиёрига сафарбар қилинади.

Мазкур Келишувга кўра имтиёз ва иммунитетлардан фойдаланадиган барча шахслар ўзларининг имтиёз ва иммунитетларига зиён етказмаган ҳолда бўлиб турган давлати қонунчилигини ҳурмат қилишга мажбурдирлар. Улар ушбу давлат ички ишларига аралашмасликка мажбурдирлар.

Томонлар МАТТнинг расмий ҳужжатлари, муҳр ва штампларини тан оладилар.

Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари), мансабдор шахс, вакил, ходим, шунингдек, улар билан бирга истиқомат қиладиган оила аъзоларининг пенсия таъминоти, ишлаган муддатининг ҳисоби, уларни юборган Томонларнинг қонунчилигида белгиланган тартибда ва шароитларда амалга оширилади.

Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари), мансабдор шахс, вакил, ходим, шунингдек, улар билан бирга истиқомат қиладиган оила аъзоларига тиббий ҳамда сиҳатгоҳлар ва дам олиш масканларида хизмат кўрсатиш тартиби ШҲТ ва бўлиб турган давлат ҳукумати ўртасидаги келишувга кўра белгиланади.

Директор, унинг ўринбосари (ўринбосарлари), мансабдор шахс, вакил, ходим, шунингдек, улар билан бирга истиқомат қиладиган оила аъзолари Томонлар ҳудудида, бўлиб турган давлат фуқаролари сингари уй-жой коммунал-маиший, тиббий, меҳмонхона, транспорт ва бошқа хизмат кўрсатиш турларидан фойдаланиш ҳуқуқига эга бўладилар.

МАКТнинг расмий ва ишчи тиллари рус ва хитой тиллари ҳисобланади.

Томонларнинг келишувига кўра, мазкур Келишув матнига ўзгартишлар киритилиши мумкин, улар баённомалар шаклида расмийлаштирилади ва Келишувнинг ажралмас қисми ҳисобланади.

Мазкур Келишув Томонларга ушбу Келишувнинг предмети ҳисобланган ва унинг мақсадлари ҳамда объектига тўсқинлик қилмайдиган бошқа масалалар бўйича халқаро шартномалар тузишга доир ҳақ-ҳуқуқларини чекламайди, шунингдек, Томонлар иштирокчилари бўлган бошқа халқаро келишувлардан келиб чиқиб белгиланадиган ҳақ-ҳуқуқлар ҳамда мажбуриятларига дахл қилмайди.

Мазкур Келишувни изоҳлаш ёки қўллашда юзга келадиган баҳс-мунозарали масалалар манфаатдор Томонлар ўртасида консультация ва музокаралар ўтказиш йўли билан ҳал этилади.

Мазкур Келишув депозитарийси Хитой Халқ Республикаси ҳисобланади. Мазкур Келишув копиялари депозитарий томонидан имзоланган кундан бошлаб 15 кун ичида бошқа Томонларга тарқатилади.

Мазкур Келишув ратификация қилинади ва тўртинчи ратификация ёрлиғи билан сақлаш учун топширилган санадан бошлаб 30-кун кучга киради.

Мазкур Келишув Конвенциянинг иштирокчилари бўлган давлатлар учун очиқ ҳисобланади.

Депозитарийдан мазкур Келишувга давлатлар қўшилгани тўғрисида ҳужжат олинган санадан бошлаб 30-кун кучга киради.

Ҳар қайси Томон мазкур Келишувдан чиқиши мумкин ва чиқиши тахмин қилинаётган санадан 12 ой олдин бу тўғрисида депозитарийга ёзма хабарнома юборади.

Депозитарий чиқиш тўғрисидаги хабарномани олган кундан бошлаб 30 кун ичида бошқа Томонларни хабардор қилади.

2002 йил 7 июнда Санкт-Петербург шаҳрида, рус ва хитой тилларидаги асл нусхада тузилди, иккала матн ҳам бир хил кучга эга.