ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҲУКУМАТИ БИЛАН ПОКИСТОН ИСЛОМ РЕСПУБЛИКАСИ ҲУКУМАТИ ЎРТАСИДА
Битим
ЎСИМЛИКЛАР КАРАНТИНИ СОҲАСИДА ҲАМКОРЛИК ҚИЛИШ ТЎҒРИСИДА
Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати ва Покистон Ислом Республикаси Ҳукумати, кейинчалик Томонлар деб аталувчилар, икки мамлакат ўртасида мавжуд дўстона муносабатларни тасдиқлаб, ўсимликлар карантини соҳасида икки томонлама ҳамкорликни ривожлантириш ва давлат карантин тадбирларини мувофиқлаштириш, ўсимликлар карантини соҳасида икки томонлама ҳамкорликни кўллаб-қувватлаш ва ўсимликлар карантини хизмати назорати остидаги уруғлик, кўчат ва бошқа ўсимлик маҳсулотлари билан савдо қилиш ҳамда айирбошлашни амалга оширишда карантин объектларининг давлатлар ҳудудларига кириб келиши ва тарқалишининг олдини олишни такомиллаштириш мақсадида,
куйидагилар тўғрисида келишдилар:
1-модда.
Ушбу Битим қоидаларини амалга оширишда қуйидагилар Томонларнинг ваколатли органлари этиб тайинланадилар:
Ўзбекистон Республикаси томонидан: Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги тизимидаги Ўсимликлар карантини Бош давлат инспекцияси.
Покистон Ислом Республикаси томонидан: Озиқ-овқат, қишлоқ хўжалиги ва чорвачилик вазирлиги.
2-модда.
Ушбу Битимда фойдаланиладиган терминлар қуйидаги маънони билдиради:
карантин объектлари — давлатлар ҳудудида бўлмаган ёки чекланган равишда тарқалган, ўсимликларга ёки ўсимлик маҳсулотларига қаттиқ зарар етказиши мумкин бўлган зараркунанда, ўсимлик касаллиги қўзғатувчилар ва бегона ўтлар турлари;
энтомофаглар — ҳашаротлар билан озиқланувчи организмлар;
феромонлар — ҳашаротлар ишлаб чиқариб бошқа жинсдагиларига таъсир этиши учун атроф - муҳитга тарқатадиган биологик актив моддалар;
биопрепаратлар — микроорганизмлардан ёки улар яшаш жараёнида ишлаб чиқарадиган маҳсулотдан тайёрланадиган зараркунандалар ва ҳашаротларга қарши курашишда ишлатиладиган биологик препаратлар;
карантин остидаги юклар — улар ёки улар ёрдамида карантин объектлари тарқалиши мумкин бўлган барча материаллар (уруғлар, кўчатлар, ўсимликлар ва уларнинг бўлаклари, бошқа ҳар қандай ўсимлик маҳсулотлари).
3-модда.
Ушбу Битим тушунчаси доирасида карантин ҳашаротлари ҳудудда мавжуд бўлмаган ёки кам тарқалган карантин организмлари ҳисобланади ва улар расмий назорат остида бўлади.
Томонлар ваколатли органлари ўзларининг рўйхатига ўзгартириш ва қўшимчалар киритишлари мумкин. Ушбу ўзгартиришлар ва қўшимчалар ваколатли органлар томонидан бошқа Томоннинг ваколатли органларига дипломатик каналлар орқали маълум қилингандан сўнг 60 кундан кейин кучга киради, шунингдек Томонлар Халқаро фитосанитария портали орқали ҳам маълум қилишлари мумкин.
4-модда.
Ўсимлик карантини соҳасидаги ҳамкорликни муваффақиятли амалга оширишни таъминлаш мақсадида Томонлар қуйидаги мажбуриятларни ўз зиммаларига оладилар:
импорт-экспорт ва транзит вақтида бир Томондан иккинчи Томон ҳудудига карантин объектларининг ўтиб, тарқалиб кетишининг олдини олувчи барча керакли чораларни кўриш;
Томонлар ҳудудларида карантин организмларининг пайдо бўлиши ва тарқалиши ҳамда улар билан курашиш усуллари ҳақида ёзма ахборотлар билан алмашиб туриш;
карантин остидаги материалларни импорт, экспорт ва транзит қилишда тартибга соладиган фитосанитар қоидаларига қўшимчалар ва ўзгартиришлар киритилганда ахборотлар билан алмашиб туриш;
карантин объектлари ўчоқларини аниқлаш, улар тарқалишининг олдини олиш ва тугатишда ўзаро илмий, техникавий ва маслаҳат ёрдам тадбирларини кўрсатиш;
ўсимликлар карантини соҳасидаги муаммоларни таҳлил этиш, олиб борилаётган илмий-тадқиқот изланишларидаги ютуқларни ўрганиш, чегара пунктларида ўсимликлар карантини масалаларини тезкор ҳал этиш;
Томонлар карантин остидаги материалларни ишлаб чиқарилган давлат ҳудудидаги жойларда карантин назоратидан ўтказишида ўзаро мутахассислар ҳамкорлигини ташкил этиш;
ўсимликлар карантини соҳасида фавқулодда ҳодисалар рўй берган ҳолатларда биргаликда фавқулодда чораларни амалга ошириш учун ўсимликлар карантини мутахассисларидан иборат экспедицияларни хизмат сафарига жўнатиш.
5-модда.
Томонларнинг ваколатли органлари ҳар йили эрта баҳорда карантин организмларини пайдо бўлиши тўғрисида ахборотлар ҳамда энтомофаглар, биопрепаратлар, феромонлар ва бошқа карантин объектларига қарши курашадиган моддалар билан алмашадилар.
6-модда.
Бир Томон ҳудудидан иккинчи Томон ҳудудига карантин остидаги юкларни импорт, экспорт ва транзит қилинишида, уларни қайси чегара пункти орқали ўтказилиши импорт қилаётган Томоннинг ваколатли органи томонидан белгиланади.
7-модда.
Томонлар карантин остидаги юкларни экспорт қилишда қоғоз, пластик ва бошқа ўсимлик маҳсулотларидан тайёрланмаган материаллардан қадоқлашда фойдаланишни келишдилар.
Карантин остидаги юкларни транспорт воситасига ортиш олдидан экспорт қилувчи Томон транспорт воситаларини яхшилаб тозаланишини ва керак бўлган тақдирда эса зарарсизлантирилишини таъминлаши шарт.
8-модда.
Бир давлат Томонидан иккинчи давлат Томони ҳудудига (ёки унинг ҳудуди орқали экспорт қилинаётган карантин остидаги юкларнинг ҳар бир партияси учун экспорт қилаётган давлат ўсимликлар карантини хизмати томонидан бериладиган фитосанитар сертификати билан таъминланган бўлиши ва унда ушбу юкда импорт қилаётган давлат Томони учун карантин организмларининг йўқлиги тасдиқланган бўлиши керак. Фитосанитар сертификати икки тилда расмийлаштирилган бўлиб, бири экспорт қилинаётган Томоннинг давлат тили ва иккинчиси инглиз тилида ёзилган бўлиши лозим. Лозим бўлган вақтда қайта экспорт фитосанитар сертификати талаб қилинади.
Карантин остидаги юклар импорт қилаётган Томон (ёки унинг ҳудуди орқали) киритилиши ва транзит қилиниши импорт қилувчи Томоннинг ўсимликлар карантини хизмати томонидан бериладиган импорт карантин рухсатномасида кўрсатилган шартлар асосида амалга оширилади.
Томонларнинг ваколатли органлари белгиланган карантин остидаги юкларни импорт ёки транзит қилинишида уларнинг фитосанитар ҳолатига қараб, қўшимча шартлар ва талаблар қўйиш ҳуқуқига эга.
9-модда.
Карантин остидаги юклар импорт қилувчи давлатнинг ваколатли органлари томонидан фитосанитар назоратидан ўтказилиб, унда карантин организмлари мавжудлиги аниқланган ҳолда, ушбу маҳсулотларни экспорт қилган давлат Томонига қайтарилиши ёки зарарсизлантирилиши, зарарсизлантириш имконияти бўлмаган тақдирда, ушбу давлатнинг фитосанитар қоидалари асосида йўқ қилиб ташлаш ҳуқуқига эга.
Импорт қилувчи давлатнинг ваколатли органлари кўрилган чоралар ҳақидаги ахборотни иккинчи Томонининг ваколатли органларига ёзма равишда юборадилар.
10-модда.
Томонлар ваколатли органлари зарурият туғилганда бир-бирларига ўсимликлар карантини соҳаларида илмий, техникавий ва бошқа ёрдамлар кўрсатадилар.
11-модда.
Томонлар ушбу Битимнинг ижросини таъминлашда келиб чиққан муаммоларни ҳал этиш, ечиш чораларини белгилаш, ўсимликлар карантини соҳасида маслаҳатлар, тажриба ва ахборотлар алмашинувини ташкил қилиш бўйича, Битим қатнашувчиларининг давлат ваколатли органлари томонидан зарурият туғилганда, ёки бир йилда камида бир марта маслаҳат кенгашлар ўтказадилар. Томонлар ваколатли органлари кенгашларнинг ўтказилиш вақти, жойи ва дастурини ўзаро келишув асосида белгилайдилар.
Кенгашларни ташкил этиш билан боғлиқ бўлган, яшаш ва турар жой харажатлари қабул қилаётган Томон ҳисобидан қопланади. Бир давлатдан иккинчи давлатга бориш-келиш учун йўл харажатлари юбораётган давлат томонидан қопланади.
12-модда.
Ушбу Битимнинг ижросини таъминлашда юзага келадиган баҳслар икки Томон ваколатли органларининг ўзаро келишуви асосида маслаҳат ва музокаралар йўли билан ҳал қилинади. Агарда баҳслар маслаҳат ва музокаралар орқали ҳал этилмаса, дипломатик каналлар орқали ҳал этиш чоралари кўрилади.
13-модда.
Томонлар ўзаро ёзма келишувлар асосида ушбу Битимга унинг ажралмас қисми ҳисобланган баённомалар билан расмийлаштириладиган ўзгартириш ва қўшимчаларни киритишлари мумкин.
Мазкур баённомалар ушбу Битимнинг 15-моддасида белгиланган тартиб асосида кучга киради.
14-модда.
Ушбу Битимнинг қоидалари Томонларнинг улар иштирок этган бошқа халқаро шартномаларидан келиб чиқадиган ҳуқуқ ва мажбуриятларига таъсир этмайди.
15-модда.
Ушбу Битим Томонларнинг зарур ўрнатилган давлат ички процедураларини бажарганлиги тўғрисидаги охирги ёзма хабарномани дипломатик каналлар орқали олгандан бошлаб 30 (ўттиз) кундан сўнг кучга киради.
Ушбу Битим беш йил муддатга тузилган бўлиб, Томонларнинг биронтаси шу давр тугашидан олти ой олдин бошқа Томонни Битимнинг амал қилишини тўхтатиш истаги тўғрисида ёзма равишда хабардор этмаса, Битим автоматик равишда яна беш йил муддатга чўзилади.
Битим 2006 йил 2 майда Исломобод шаҳрида икки асл нусхада, ўзбек ва инглиз тилларида тузилди, бунда иккала матн бир хил аутентикдир. Ушбу Битим қоидаларини талқин қилишда келишмовчиликлар юзага келган ҳолларда, инглиз тилидаги матн асос қилиб олинади.
(имзолар)