Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати ва Қозоғистон Республикаси Ҳукумати, кейинги ўринларда «Томонлар» деб аталувчилар,

Томонлар давлатлари ўртасида йўловчи ва юкларни автомобилда халқаро ташиш соҳасида ҳамкорликни янада ривожлантириш заруриятига амал қилган ҳолда,

Томонлар давлатлари ўртасида автомобилда йўловчи ва юкларни, шунингдек уларнинг ҳудудлари орқали транзит ташишларни енгиллаштиришга интилиб,

мазкур масалаларни ўзаро ёрдам, ҳамкорлик ва ўзаро манфаатдорлик асосида тартибга солиш истагида,

қуйидагилар тўғрисида келишиб олдилар:

1. Мазкур Битим қоидалари Томонлардан бирининг давлати ҳудудида рўйхатга олинган автотранспорт воситаларида амалга ошириладиган Ўзбекистон Республикаси билан Қозоғистон Республикаси ўртасида автомобилда йўловчи ва юкларни халқаро ташишлар, уларнинг ҳудудлари орқали транзит ташишлар, учинчи мамлакатлардан/га ташишларга қўлланилади.

2. Ушбу Битим Томонларнинг улар иштирок этаётган бошқа халқаро шартномалардан келиб чиқадиган ҳуқуқ ва мажбуриятларига дахл қилмайди.

Ушбу Битим мақсадларида унда қўлланилаётган атамалар қуйидагиларни англатади:

1. «Ташувчи» атамаси:

Томонлардан бирининг давлати ҳудудида рўйхатга олинган, миллий қонунчиликка мувофиқ ҳақ эвазига ёки ўз ҳисобидан йўловчи ва юкларнинг халқаро ташишларини амалга ошириш ҳуқуқига эга бўлган жисмоний ёки юридик шахсни англатади.

2. «Автотранспорт воситаси» атамаси:

йўловчиларни ташишда — автобус, яъни йўловчиларни ташиш учун мўлжалланган ҳамда ҳайдовчи ўриндиғи билан бирга ҳисоблаганда камида 9 та ўриндиққа эга бўлган автотранспорт воситасини;

юкларни ташишда — юк ташиш учун мўлжалланган автотранспорт воситаси, шу жумладан юк автомобили, тиркамали юк автомобили, шатакчи автомобиль ёки ярим тиркамали шатакчи автомобилни англатади.

3. «Учинчи мамлакатлардан/га ташувлар» атамаси:

Томонлардан бирининг давлати ҳудудида рўйхатдан ўтган автомобиль транспортида пунктлар ўртасида амалга ошириладиган юкларнинг ташувларни англатади, бунда пунктлардан бири бошқа Томон давлати ҳудудида жойлашган ва бошқаси — учинчи мамлакат (ушбу Битим қатнашчиси бўлмаган) ҳудудида.

4. «Рухсатнома» атамаси:

бир Томон давлатининг ваколатли органи берадиган ва бошқа Томон давлати ҳудудида рўйхатдан ўтган автотранспорт воситасига рухсатномани берган Томон давлати ҳудуди бўйлаб ёки у орқали ўтиб кетиш хуқуқини/имкониятини берувчи ҳужжатни англатади.

5. «Махсус рухсатнома» атамаси:

бир Томон давлатининг ваколатли органи берадиган ва бошқа Томон давлати ҳудудида рўйхатдан ўтган автотранспорт воситасига махсус рухсатномани берган Томон давлати ҳудуди бўйлаб ёки у орқали махсус тоифадаги ташувларни амалга ошириш хуқуқини/имкониятини берувчи ҳужжатни англатади.

6. «Хавфли юклар» атамаси:

ташувлар, ортиш ва тушириш ишлари давомида ўзига хослиги ва хусусиятлари туфайли маълум бир омиллар мавжудлиги билан портлаш, ёнғин ёки ташилаётган юклар, техник воситалар, қурилмалар, бинолар ва иншоотлар ҳамда бошқа объектларнинг бузилишига, шунингдек одамларнинг ҳаёти ва саломатлигига, атроф-муҳитга зарар етказишига сабаб бўлиши мумкин бўлган моддалар, материаллар, маҳсулотлар, чиқиндиларни англатади.

7. «Йўловчиларни мунтазам ташишлар» атамаси:

Томонлар давлатлари ваколатли органлари ўртасида олдиндан келишилган йўналишлар, жадвал, тарифлар, ташувчи йўловчиларни чиқарадиган ва туширадиган бекатлар бўйича амалга ошириладиган автобусда йўловчи ташувларини англатади.

8. «Йўловчиларни номунтазам ташишлар» атамаси:

«йўловчиларни мунтазам ташишлар» атамаси қамровига кирмайдиган йўловчиларни автобусда ташишларни англатади.

9. «Транзит ташишлар» атамаси:

Томонлардан бирининг давлати ҳудуди орқали йўловчилар ёки юкларни ташишни англатади, бунда жўнаш ва етиб бориш манзили мазкур давлат ҳудудидан ташқарида жойлашган бўлади.

1. Иккала давлат ўртасида юкларни ташиш ёки уларнинг ҳудудларидан транзит билан ўтиш рухсатномаларсиз амалга оширилади.

2. Ҳар бир Томон ўз давлати ҳудуди бўйлаб, жумладан транзит билан учинчи давлатга йўл олган бошқа Томон юк ташувчи автотранспорт воситаларининг ўтиши учун қулай шароитларни таъминлайди.

1. Ташувчига бошқа Томон давлати ҳудудида жойлашган иккита пункт оралиғида юкларни ташишга рухсат берилмайди.

2. Бир Томон давлатининг ташувчиси, агар бунга бошқа Томон ваколатли органининг рухсати олинган бўлса, бошқа Томон давлати ҳудудидан учинчи давлат ҳудудига ва учинчи давлат ҳудудидан бошқа Томон давлати ҳудудига юкларни ташиши мумкин.

3. Томонлар давлатлари ваколатли органлари рухсатнома бланкаларини алмаштириш тартибини ўзаро келишиб оладилар. Мазкур бланкаларда рухсатномани берган ваколатли органнинг муҳри ва масъул шахсининг имзоси мавжуд бўлиши лозим.

1. Агар юксиз ёки юк билан ҳаракатланаётган автотранспорт воситасининг ўлчамлари ва оғирлик параметрлари бошқа Томон давлати ҳудудида белгиланган меъёрлардан ортиқ бўлса, ташувчи бошқа Томон ваколатли органининг махсус рухсатномасини олиши лозим.

2. Хавфли юклар ва ҳарбий контингентларни ташиш, шунингдек Томонлар давлатларининг ҳудуди бўйлаб уларнинг транзити ташув амалга оширилаётган ҳудуд давлатининг миллий қонун ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.

1. Йўловчиларни мунтазам ташишлар Томонлар давлатлари ваколатли органлари ўртасидаги келишув бўйича ташкил этилади.

2. Томонлар давлатлари ўртасида ёки уларнинг ҳудудлари орқали транзит тарзда йўловчиларни мунтазам ташишлар Томонлар давлатлари ваколатли органлари тарафидан йўналишнинг ўз давлати ҳудудидан ўтадиган қисмига бериладиган рухсатномалар асосида амалга оширилади. Рухсатномалар Томонлар давлатларининг ваколатли органлари келишган тартибда 5 йилгача бўлган муддатга берилади.

3. Мунтазам ташишларни ташкил этиш тўғрисидаги таклифлар Томонлар давлатларининг ваколатли органлари томонидан бир-бирига берилади ва унда қуйидаги маълумотлар баён этилиши лозим:

а) ташувчининг номи;

б) етказиб бериш манзиллардаги автовокзаллар (автостанциялар) кўрсатилган қатнов йўналиши;

в) ҳаракат жадвали ва тарифлар;

г) ташишларни амалга оширишнинг мўлжалланган муддати ва мунтазамлиги;

д) ташувчи йўловчиларни чиқарадиган ва туширадиган тўхташ бекатлари, шунингдек чегарадан ўтиш пунктлари;

е) қўшма шартнома, башарти хизмат бир неча ташувчилар томонидан биргаликда кўрсатилаётган бўлса.

4. Томонларнинг ваколатли органлари йўловчиларни мунтазам ташишларни ўз ҳудудлари орқали ташкил этиш тартибини (ёзма равишда) келишиб оладилар.

1. Томонлар давлатлари ўртасида ёки уларнинг ҳудудлари орқали транзит тарзда йўловчиларни номунтазам ташишлар Томонлар давлатлари ваколатли органлари тарафидан бериладиган рухсатномалар асосида амалга оширилади, ушбу модданинг 2-бандида белгиланган ташишлар бундан мустасно.

2. Ушбу модданинг 1-бандида кўрсатилган рухсатнома йўловчиларни номунтазам ташишлар учун қуйидаги ҳолларда талаб этилмайди:

а) агар йўловчилар гуруҳи худди шу таркибда айни автобуснинг ўзида бутун йўналиш бўйлаб ташилаётган бўлса ва бунда:

йўналиш автобус рўйхатдан ўтган Томон давлати ҳудудида бошланса ва тугаса, ёхуд;

йўналиш автобус рўйхатдан ўтган Томон давлати ҳудудида бошланса ва бошқа Томон давлатининг ҳудудида тугаса, башарти автобус мазкур бошқа Томон давлатининг ҳудудидан бўш қайтса ёки;

автобус бошқа Томон давлати ҳудудига айнан шу ташувчи томонидан илгари олиб бориб қўйилган йўловчилар гуруҳини олиб кетиш мақсадида бўш кириб борса;

б) носоз автобус бошқа автобус билан алмаштирилса.

3. Мазкур модданинг 2-банди а) кичик бандида назарда тутилган ташувларни амалга оширишда, автобус ҳайдовчиси Томонлар давлатлари ваколатли органлари тарафидан келишилган шакл бўйича тузилган йўловчилар рўйхатига эга бўлиши лозим.

4. Йўловчиларни ҳар бир номунтазам ташишга бир марта манзилга бориш ва қайтишни амалга ошириш ҳуқуқини берувчи алоҳида рухсатнома берилиши лозим.

1. Мазкур Битимга биноан талаб этилаётган рухсатномалар (4-модданинг 2-банди, 5-модданинг 1-банди, 5-1 — модданинг 2-банди, 5-2-модданинг 1-банди), шунингдек ташувларга оид бошқа ҳужжатлар мазкур Битимда кўрсатилган барча ташувлар давомида автотранспорт воситасида бўлиши керак ва Томонлар давлатлари ваколатли органлари вакилларининг талабига кўра текшириш учун тақдим этилиши лозим.

2. Ташувларга оид ҳужжатлар сафар бошланишидан олдин тўлиқ тўлдирилиши лозим.

1. Бир Томон давлатининг ташувчилари бошқа Томон давлатининг миллий қонун ҳужжатларига, шунингдек Томонлар давлатлари иштирок этаётган автомобиль ташувлари соҳасидаги халқаро шартномаларнинг қоидаларига риоя қилишлари шарт.

Ушбу Битимда кўзда тутилган ташувлар Томонлар давлатларининг миллий қонун ҳужжатларига мувофиқ автомобилда халқаро ҳаракатланиш учун очиқ бўлган автомобиль йўллари орқали амалга оширилиши лозим. Томонлар давлатларининг ваколатли органлари зарур ҳолларда ташув йўналишини ўрнатиш ҳуқуқига эга.

2. Ташувчи ёки унинг ҳайдовчилари бошқа Томон давлати ҳудудида амал қилаётган қонун ҳужжатлари ёки ушбу Битим қоидаларини бузган ҳолда, ҳуқуқбузарлик содир этилган давлат ҳудудидаги Томоннинг мурожаатига кўра, автотранспорт воситаси рўйхатдан ўтган ҳудуд Томони давлатининг ваколатли органлари қуйидаги чоралардан бирини қўллаши мумкин:

а) ташувчини амал қилаётган қоидаларга риоя қилиш зарурлиги тўғрисида огоҳлантириш;

б) ушбу Битимга мувофиқ ташувларни амалга оширишни вақтинча ман қилиш;

в) жавобгар ташувчига рухсатномаларни беришни тўхтатиш ёки бошқа Томон давлатининг ваколатли органи ушбу ташувчини ташувлардан четлатган муддатга берилган рухсатномани олиб қўйиш.

3. Ушбу модданинг 2-банди «б» кичик бандига мувофиқ чора ҳуқуқбузарлик содир этилган ҳудуд Томони давлатининг ваколатли органи томонидан бевосита қўлланилиши мумкин.

4. Иккала Томон давлатларининг ваколатли органлари кўрилган чоралар тўғрисида бир-бирларини хабардор қиладилар.

5. Томонлар давлатларининг автотранспорт воситалари ҳайдовчилари улар бошқараётган автотранспорт воситаси тоифасига мос миллий ёки халқаро ҳайдовчилик гувоҳномаси ва Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Йўл ҳаракати тўғрисида 1963 йил 8 ноябрда Венада тузилган конвенция талабларига жавоб берувчи автотранспорт воситасининг рўйхатдан ўтганлиги ҳақида гувоҳномага эга бўлишлари керак.

6. Томонлар давлатларининг автоташувчилари ҳуқуқбузарликни содир этганликлари учун ҳуқуқбузарлик содир этилган ҳудуд давлатининг миллий қонун ҳужжатларида белгиланган жавобгарликка тортилади.

1. Мазкур Битимда назарда тутилган ташувлар ўз давлатларининг миллий қонунчилигига мувофиқ йўловчи ва юкларни халқаро ташиш рухсат этилган ташувчилар томонидангина амалга оширилиши мумкин.

2. Йўловчи ва юкларни халқаро ташишларни амалга оширадиган автотранспорт воситалари ўз давлатининг рўйхатга олиш ва фарқловчи белгиларига эга бўлишлари лозим.

Юк автомобиллари ёки шатакчи автомобиллар Томонлар давлатларининг рўйхатга олиш ва фарқловчи белгиларига эга бўлгандагина, тиркамалар ва ярим тиркамалар бошқа давлатларнинг рўйхатга олиш ва фарқловчи белгиларига эга бўлишлари мумкин.

3. Томонларнинг ташувчилари йўловчи ва юклар ташувлари амалга оширилаётган ҳудуд давлатининг ҳаракат қоидалари ва бошқа қонунларига риоя қилишлари лозим.

Мазкур Битимга мувофиқ йўловчи ва юкларни ташиш автотранспорт воситалари эгаларининг учинчи шахсларга етказилган зарар учун фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурталаш шарти билан амалга оширилади. Ташувчи ташувларни амалга ошираётган ҳар бир автотранспорт воситасини олдиндан суғурталаши лозим.

Ушбу Битимда, шунингдек иккала Томон иштирок этаётган халқаро шартномаларда тартибга солинмаган масалалар ҳар бир Томон давлатининг миллий қонун ҳужжатларига мувофиқ ҳал этилади.

1. Ҳаракат хавфсизлигини таъминлаш учун замонавий жиҳозланган шовқин даражаси паст ва чиқаётган тутунида зарарли моддалар кам бўлганлиги билан фарқланадиган автотранспорт воситаларидан фойдаланишга Томонлар кўмаклашадилар.

2. Ушбу модданинг 1-бандида кўзда тутилган чоралар ушбу Битимнинг 14-моддасига асосан ташкил этилган Қўшма комиссия томонидан келишиб олинади.

1. Ушбу Битимга асосан амалга оширилаётган ташувларда Томонлар давлатлари ҳудудига олиб кирилаётган қуйидагилар божхона тўловлари ва йиғимларидан ўзаро озод қилинади:

а) ҳар бир автотранспорт воситаси модели учун тайёрловчи кўзда тутган, двигателларнинг таъминот тизимига технологик ва конструктив жиҳатдан боғланган стандарт идишларда, шунингдек технологик жиҳатдан музлатгич ва автотранспорт воситаларидаги бошқа қурилмалар билан боғлиқ қўшимча сиғимларда жойлашган ёнилғи;

б) йўловчи ва юкларни ташиш давомида фойдаланиш учун зарур бўлган миқдордаги мойлаш материаллари;

в) йўловчи ва юкларни халқаро ташишни амалга ошираётган автотранспорт воситасини таъмирлаш учун мўлжалланган эҳтиёт қисмлар ва асбоб-ускуналар.

Фойдаланилмаган эҳтиёт қисмлар қайтариб олиб чиқилиши, алмаштирилган эҳтиёт қисмлар давлатдан олиб чиқилиши ёхуд йўқ қилиниши ёки тегишли Томон давлати ҳудудида ўрнатилган тартибда топширилиши лозим.

2. Мазкур Битим доирасида йўловчи ва юкларни ташишни амалга ошираётган автотранспорт воситалари автотранспорт воситаларига эгалик қилиш ёки ундан фойдаланиш, бошқа Томон давлатининг автомобиль йўлларидан фойдаланиш ва уларни таъмирлаш билан боғлиқ йиғим ва тўловлардан ўзаро озод этилади, тўловли автомобиль йўллари, автомагистраллар, кўприклар ва тоннеллардан фойдаланиш учун йиғим ва тўловлар, башарти бундай йиғим ва тўловлар ушбу давлатнинг автотранспорт воситаларидан ундириладиган бўлса, бундан мустасно.

3. Томонлар, шунингдек икки мамлакат ташувчиларини депозит ҳамда ўз давлатларининг ҳудудлари бўйлаб транзит билан ташилаётган юклардан олинадиган гаров суммаларидан Томонлар давлатларининг миллий қонун ҳужжатларига мувофиқ ўзаро озод этадилар.

1. Чегарани кесиб ўтиш билан боғлиқ чегара, божхона, санитария ва ветеринария, шунингдек фитосанитария назорати ҳамда атроф-муҳитни муҳофаза қилиш бўйича назоратига нисбатан Томонлар давлатлари иштирок этаётган халқаро шартномалар қоидалари қўлланилади, ушбу шартномаларда тартибга солинмаган масалаларни ҳал этишда ҳар бир Томон давлатларининг қонун ҳужжатлари қўлланилади.

2. Ҳайвонлар, тез бузиладиган ҳамда хавфли юкларни автотранспорт воситасида ташишда чегара, божхона, санитария, ветеринария ҳамда фитосанитария назорати устувор тартибда амалга оширилади.

1. Ушбу Битимни бажариш ва у билан боғлиқ бўлган масалаларни муҳокама қилиш мақсадида Томонлар давлатларининг ваколатли органлари вакиллари таркибига кирадиган Қўшма комиссия тузилади.

2. Қўшма комиссия мажлислари зарур ҳолларда Томонлардан бирининг давлатлари ваколатли органлари таклифига кўра ўтказилади.

3. Қўшма комиссия, зарурият бўлганда, бошқа ваколатли органлар иштирокида ушбу Битим қоидаларини ўзгартириш бўйича таклифларни ишлаб чиқади.

1. Томонлар ушбу Битимнинг бажарилиш тартибини Ижро Баённомасида белгилайдилар.

Ижро Баённомаси Битим билан бирга бир вақтнинг ўзида имзоланади ва унинг ажралмас қисми ҳисобланади.

2. Томонларнинг ўзаро келишувига кўра ушбу Битим ва ушбу Битимни қўллаш тўғрисида Ижро Баённомасига ушбу Битимнинг ажралмас қисми ҳисобланган алоҳида баённомалар билан расмийлаштириладиган ўзгартиш ва қўшимчалар киритишлари мумкин.

3. Томонлар ушбу Битим қоидаларини талқин қилиш ва қўллашда юзага келиши мумкин бўлган барча низо ва келишмовчиликларни Томонларнинг Қўшма комиссия доирасида ўтказиладиган музокаралар ва маслаҳатлашувлар йўли билан ҳал этадилар.

Ушбу Битим имзоланган кундан бошлаб вақтинча қўлланилади ва унинг кучга кириши учун зарур бўлган давлат ички процедураларини Томонлар бажарганликлари тўғрисида охирги ёзма хабарнома олинган санадан бошлаб кучга киради.

Ушбу Битим ноаниқ муддатга тузилади ва Томонлардан бири унинг амал қилишини тўхтатиш нияти тўғрисида бошқа Томонни ёзма шаклда хабардор этган кундан 6 ой ўтгунга қадар ўз кучида қолаверади.

Тошкент шаҳрида 2006 йил 20 мартда икки асл нусхада, ҳар бири ўзбек, қозоқ ва рус тилларида тузилди, бунда барча матнлар бир хил кучга эга.

Ушбу Битим қоидаларини талқин қилишда келишмовчиликлар юзага келган ҳолда, Томонлар рус тилидаги матнга мурожаат қиладилар.