Xorijiy fuqarolarning va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasiga kelishlari, ketishlari, bu yerda boʻlishlari va tranzit oʻtishlari tartibini yanada soddalashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Quyidagilar:

Xorijiy fuqarolarning va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasiga kelishlari va Oʻzbekiston Respublikasidan ketishlari tartibi 1-ilovaga muvofiq;

Xorijiy fuqarolarning va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishlari qoidalari 2-ilovaga muvofiq;

Xorijiy fuqarolarning va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit oʻtishlari qoidalari 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda Vazirlar Mahkamasining “Xorijiy valyutadagi davlat bojlari, yigʻimlar hamda soliq boʻlmagan boshqa toʻlovlar stavkalari toʻgʻrisida” 1993-yil 19-avgustdagi 423-son qaroriga xalqaro amaliyotni hisobga olgan holda oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritish yuzasidan bir oy muddatda takliflar ishlab chiqsin va ularni belgilangan tartibda taqdim etsin.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi, Ichki ishlar vazirligi va boshqa vazirliklar va idoralar oʻzlarining idoraviy hujjatlarini mazkur qarorga muvofiqlashtirsinlar.

4. Vazirlar Mahkamasining 1992-yil 7-sentabrdagi 415–31-son qarori bilan tasdiqlangan xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishlarining Vaqtinchalik qoidalari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi B.H. Gʻulomov zimmasiga yuklansin.

1. Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq xorijiy fuqarolar shu jumladan, MDH qatnashchilari boʻlgan davlatlar fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar* xususiy hamda xizmat ishlari boʻyicha, turist sifatida, dam olish, oʻqish, ishlash, davolanish va doimiy yashash uchun Oʻzbekiston Respublikasiga kelishlari va undan ketishlari mumkin.

2. Xorijiy fuqarolarga Oʻzbekiston Respublikasiga kelish (kelish, kelish-ketish, tranzit) vizalari:

a) Oʻzbekiston Respublikasining chet ellardagi konsullik muassasalari tomonidan, bunday konsullik muassasalari mavjud boʻlmagan hollarda esa — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining ikki tomonlama bitimi mavjud boʻlgan boshqa davlatlarning konsullik muassasalari tomonidan;

b) chet mamlakatlar bilan aloqa yoʻllari mavjud boʻlgan aeroportlardagi Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining konsullik byurolari tomonidan beriladi.

Elchixonalarning konsullik boʻlimlari, bosh konsulliklar va konsulliklar, vitse-konsullik, konsullik agentliklari Oʻzbekiston Respublikasining chet ellardagi konsullik muassasalari hisoblanadi.

Oʻzbekiston Respublikasiga kelish vizalari xorijiy fuqarolarga bir yilgacha boʻlgan muddatga yoki ular akkreditatsiya qilingan muddatga beriladi.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi va uning hududiy boʻlinmalari Oʻzbekiston Respublikasidan ketish (ketish, ketish-kelish) vizalarini berishni va ularning amalda boʻlish muddatini uzaytirishni xorijiy fuqarolarning quyidagi toifalari uchun amalga oshiradilar:

a) Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligida akkreditatsiya qilingan xorijiy davlatlarning diplomatik korpusi, doimiy vakolatxonalari, davlatlararo va xalqaro tashkilotlar xodimlariga va ularning oila aʼzolariga, shuningdek Tashqi ishlar vazirligida akkreditatsiya qilingan matbuot vakillari va ularning oila aʼzolariga;

b) rasmiy va parlament delegatsiyalari aʼzolariga;

v) diplomatik maqomga ega boʻlgan boshqa shaxslarga;

g) ushbu Tartibning 3-bandidagi “a” kichik bandida koʻrsatib oʻtilgan xorijiy fuqarolarning taklifi boʻyicha kelganlarga.

4. Koʻp marta foydalaniladigan vizalar ushbu Tartibning 3-bandidagi “a” kichik bandida koʻrsatib oʻtilgan xorijiy fuqarolarga ular akkreditatsiya qilingan muddatga, ushbu bandning “b”, “v” va “g” kichik bandlarida koʻrsatib oʻtilgan fuqarolarga bir yilgacha muddatga Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi tomonidan beriladi.

5. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar ichki ishlar boshqarmalari Oʻzbekiston Respublikasidan ketish (ketish, ketish-kelish) vizalarini berish va ularning amalda boʻlish muddatini uzaytirishni ushbu Tartibning 3-bandida koʻrsatilmagan xorijiy fuqarolar uchun amalga oshiradilar.

6. Koʻp marta foydalaniladigan vizalar bir yil muddatga Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi tomonidan xorijiy fuqarolarning quyidagi toifalariga va ularning oila aʼzolariga beriladi:

a) vakolatxona xodimining akkreditatsiya qilinganligini tasdiqlovchi hujjatlari boʻlgan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar vazirligida akkreditatsiya qilingan firmalar va kompaniyalar doimiy vakolatxonalari xodimlariga beriladi. Viza xorijiy firma yoki kompaniyaning doimiy vakolatxonasi iltimosnomasi asosida beriladi;

b) xorijiy fuqaroning xorijiy bank yoki boshqa moliya tashkiloti shtatiga kiritilganligini tasdiqlovchi hujjatlari boʻlgan taqdirda, qonunchilikda belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasida roʻyxatga olingan xorijiy bank yoki boshqa moliya tashkiloti xodimlariga beriladi. Viza xorijiy bank yoki boshqa moliya tashkilotining iltimosnomasi asosida beriladi;

v) Oʻzbekiston Respublikasida roʻyxatdan oʻtkazilgan yoki akkreditatsiya qilingan qoʻshma korxonalar va 100 foiz xorijiy investitsiya ishtirokidagi korxonalar xodimlariga, ular Tashqi mehnat migratsiyasi masalalari agentligining mehnat faoliyati koʻrsatish uchun ruxsatnomasini olganlaridan soʻng, agar ikki tomonlama va koʻp tomonlama hukumatlararo Bitimlar bilan boshqacha tartib nazarda tutilmagan boʻlsa, beriladi. Viza korxona iltimosnomasi asosida beriladi.

7. Oʻzbekiston Respublikasiga kelish uchun berilgan viza, tranzit vizadan tashqari, Oʻzbekiston Respublikasining barcha hududida haqiqiy hisoblanadi, xorijiy fuqarolarning borishlari uchun yopiq boʻlgan joylar, obyektlar bundan mustasnodir.

8. Oʻzbekiston Respublikasi konsullik muassasalari va ichki ishlar organlari tomonidan xorijiy fuqarolarga Oʻzbekiston Respublikasiga kelish va undan ketish vizalari berilganligi yoki ularning amalda boʻlish muddati uzaytirilganligi uchun ulardan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan tartibda va miqdorda davlat poshlinasi undiriladi.

9. Xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasiga kelishlari va ketishlari tartibi, ularga vizalar berish hamda ularning amal qilish muddatlari Oʻzbekiston Respublikasining boshqa davlatlar bilan koʻp tomonlama va ikki tomonlama bitimlari bilan, tenglik asosida, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining alohida qarorlari bilan oʻzgartirilishi mumkin.

10. Yuridik shaxslar yoki Oʻzbekiston Respublikasida akkreditatsiya qilingan xorijiy davlatlar, davlatlararo va xalqaro tashkilotlarning doimiy vakolatxonalari taklifi boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasiga kelmoqchi boʻlgan xorijiy fuqarolar vizalar olish uchun Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasalariga, bunday muassasalar boʻlmagan taqdirda — Oʻzbekiston Respublikasi uchun konsullik funksiyalarini bajarish yuzasidan kelishib olingan boshqa davlatlar konsullik muassasalariga ikki nusxada toʻldirilgan belgilangan shakldagi viza anketasiga taklifnoma va milliy pasportni yoki uning oʻrnini bosadigan hujjatni* ilova qilgan holda murojaat qiladilar.

Yuridik shaxslar yoki Oʻzbekiston Respublikasida akkreditatsiya qilingan xorijiy davlatlar, xalqaro tashkilotlarning doimiy vakolatxonalari xorijiy fuqarolarga taklifnomalarni Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligiga viza berilishida yordam koʻrsatish toʻgʻrisida iltimosnoma berganlaridan keyingina yoʻllaydilar.

Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi yuridik shaxslar yoki Oʻzbekiston Respublikasida akkreditatsiya qilingan xorijiy davlatlar, xalqaro tashkilotlarning doimiy vakolatxonalarining, xorijiy fuqarolarning yozma murojaatlarini koʻrib chiqadi va chet eldagi konsullik muassasalariga tegishli koʻrsatmalar yuboradi.

Yuridik shaxslarning taklifnomalariga binoan Oʻzbekiston Respublikasiga kontrakt va shartnomalar boʻyicha uch oydan ortiq muddatga ishga kelayotgan xorijiy fuqarolarga vizalar berish belgilangan tartibga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi mehnat migratsiyasi masalalari agentligi tomonidan xorijiy fuqaroga berilgan mehnat faoliyati huquqini tasdiqlovchi hujjatlar asosida amalga oshiriladi.

Viza berish hujjatlarini koʻrib chiqish va xorijiy fuqaroga kelish vizasini rasmiylashtirish muddati 10 sutkadan ortiq boʻlmasligi kerak.

11. Oʻzbekiston Respublikasiga fuqarolar taklifnomasi boʻyicha yoki doimiy yashash uchun kelmoqchi boʻlgan xorijiy fuqarolar vizalar olish uchun Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasalariga, bunday muassasalar boʻlmagan taqdirda — Oʻzbekiston Respublikasi uchun konsullik funksiyalarini bajarish yuzasidan kelishib olingan boshqa davlatlarning konsullik muassasalariga ikki nusxada toʻldirilgan belgilangan shakldagi viza anketasiga taklifnomani va milliy pasportni ilova qilgan holda murojaat qiladilar.

Chet eldan xorijiy fuqarolarni taklif qilmoqchi boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari, Oʻzbekiston Respublikasida vaqtincha (3 oydan ortiq) yashab turgan va doimiy yashayotgan xorijiy fuqarolar yashash joyidagi ichki ishlar organlariga ikki nusxada toʻldirilgan belgilangan shakldagi anketa-ariza bilan murojaat qiladilar.

Fuqarolarning taklifnomasi boʻyicha xorijiy fuqaroga Oʻzbekiston Respublikasiga kelishga viza berish uchun ruxsatnomani rasmiylashtirish muddati 15 sutkadan oshmasligi kerak. Oʻzbekiston Respublikasiga doimiy yashash uchun kelayotgan xorijiy fuqarolar uchun hujjatlarni koʻrib chiqish muddati ayrim hollarda 30 sutkagacha uzaytirilishi mumkin.

12. Xorijiy fuqarolar turist sifatida kelish vizalarini olish uchun Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasasiga, bunday muassasalar boʻlmagan taqdirda — Oʻzbekiston Respublikasi uchun konsullik funksiyasini bajarish yuzasidan kelishib olingan boshqa davlatlarning konsullik muassasalariga ikki nusxada toʻldirilgan belgilangan shakldagi viza anketasiga milliy pasportni va “Oʻzbekturizm” milliy kompaniyasining yoki oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasi hududida qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshirayotgan turistik tashkilotlarning vaucherini taqdim etgan holda murojaat qiladilar.

Xorijiy fuqaroning turist sifatida kelish vizasini rasmiylashtirish Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasasi tomonidan 3 sutkadan oshmaydigan muddatda amalga oshiriladi, bayram va dam olish kunlari bundan mustasnodir.

Xorijiy davlatda Oʻzbekiston Respublikasining konsullik muassasalari boʻlmagan taqdirda Oʻzbekiston Respublikasiga turistlar sifatida kelayotgan xorijiy fuqarolarga kelish-ketish vizalarini Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining aeroportlardagi konsullik byurosi tomonidan berilishiga yoʻl qoʻyiladi.

13. Xorijiy fuqarolar tranzit vizasini olish uchun Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasasiga, bunday muassasalar boʻlmagan hollarda — Oʻzbekiston Respublikasi uchun konsullik funksiyalarini bajarish yuzasidan kelishib olingan boshqa davlatlarning konsullik muassasalariga ikki nusxada toʻldirilgan belgilangan shakldagi viza-anketa bilan murojaat qiladilar hamda milliy pasportni, borilayotgan davlat vizasini, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasidan borilayotgan davlatga joʻnab ketish sanasi tasdiqlangan yoʻl hujjatlarini taqdim etadilar.

Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali shaxsiy, yoʻlovchilar tashish yoki yuk transportida tranzit bilan oʻtib ketadigan xorijiy (haydovchilar) fuqarolar (72 soatdan koʻp boʻlmagan muddat mobaynida) viza anketasi, milliy pasport va borilayotgan mamlakat vizasidan tashqari xalqaro namunadagi haydovchilik guvohnomasini, transportga egalikni va avtotransportning texnik holatini tasdiqlovchi hujjatlarni, yukning borilayotgan mamlakatga yetkazib berilishini tasdiqlovchi yuk hujjatlarini va Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida nazarda tutilgan boshqa hujjatlarni taqdim etadilar.

Tranzit vizani Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasasi tomonidan rasmiylashtirish 3 sutka mobaynida amalga oshiriladi.

14. Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari boshliqlari alohida hollarda xorijiy fuqarolarga Oʻzbekiston Respublikasiga kelish vizasini berish toʻgʻrisida mustaqil ravishda qaror qabul qilish huquqiga egadirlar. Bunda ular qabul qilingan qaror toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligiga bir sutka mobaynida xabarnoma yoʻllaydilar.

15. Xorijga ketishni moʻljallayotgan Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashovchi xorijiy fuqarolar ikki nusxada toʻldirilgan belgilangan shakldagi anketa-ariza bilan pasportni taqdim etgan holda yashash joyidagi ichki ishlar organlariga murojaat qiladilar.

Oʻzbekiston Respublikasida vaqtincha turgan, ketish vizalari oʻz kuchini yoʻqotgan xorijiy fuqarolar ichki ishlar organlariga oʻzlarini qabul qiluvchi tashkilotlar orqali, fuqarolarning taklifi boʻyicha kelganlar esa mustaqil ravishda murojaat qiladilar.

16. Ichki ishlar organlari xorijiy fuqaroning anketa-arizasini koʻrib chiqadilar va unga ketish vizasini beradilar.

Fuqaroligi boʻlmagan shaxsga fuqaroligi boʻlmagan shaxs guvohnomasi va guvohnomaga ketish vizasi beriladi. Fuqaroligi boʻlmagan shaxs guvohnomasi ichki ishlar organlari tomonidan xorijiy fuqarolar, fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasida yashash guvohnomasi va fuqaroligi boʻlmagan shaxs guvohnomasi toʻgʻrisidagi Nizomga muvofiq beriladi.

Xorijiy fuqaroning chet elga ketishini rasmiylashtirish muddati 15 sutkadan oshmasligi kerak.

Oʻzbekiston Respublikasi hududida doimiy yashovchi xorijiy fuqarolar uchun ketish vizasi ikki yilga beriladi. Xorijiy fuqarolar koʻrsatilgan muddat mobaynida ichki ishlar organlarini xabardor qilgan holda chet elga bir necha marta borishlari mumkin.

Chet elga doimiy yashash uchun ketuvchi xorijiy fuqarolar uchun hujjatlarni koʻrib chiqish muddati ayrim hollarda 30 sutkagacha uzaytirilishi mumkin.

17. Xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasidan ketish hujjatlarini olganlaridan soʻng viza olish uchun tegishli davlatlarning diplomatik va konsullik vakolatxonalariga murojaat qiladilar.

18. Anketa-arizalar 18 yoshga toʻlgan xorijiy fuqarolar tomonidan beriladi. 18 yoshga toʻlmagan bolalar chet elga ketayotganda iltimosnoma ularning qonuniy vakillari tomonidan beriladi. Xorijiy fuqarolar doimiy yashash uchun ketayotganlarida:

a) voyaga yetmagan bolalarning ketishlariga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi — er (xotin)ning yoki oldingi nikohdan boʻlgan voyaga yetmagan bolalar Oʻzbekiston Respublikasida qolganlarida sobiq er (xotin)ning roziligini;

b) Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi — ota-onalarning roziligini (ota-onalar vafot etgan hollarda vafot etganlik toʻgʻrisidagi guvohnomaning nusxasi taqdim etiladi);

v) doimiy yashash uchun ketuvchi 14 yoshdan 18 yoshgacha boʻlgan bolalarning roziligini tasdiqlovchi notarial tasdiqlangan hujjatlar taqdim etilishi zarur.

19. Xorijiy fuqaroning Oʻzbekiston Respublikasiga kelishi quyidagi hollarda rad etilishi mumkin:

a) milliy xavfsizlik yoki jamoat tartibini muhofaza qilishni taʼminlash manfaatlari yoʻlida;

b) agar bu Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari va boshqa shaxslarning huquqlarini va qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun zarur boʻlsa;

v) agar shaxs Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligini buzganlik uchun ilgari jinoiy javobgarlikka tortilgan va undan sudlanganligi belgilangan tartibda olib tashlanmagan boʻlsa;

g) agar shaxs chet el terrorchi, ekstremist va boshqa jinoiy tashkilotlarning faoliyatiga aloqador boʻlsa;

d) agar shaxs oʻzi haqida qasddan soxta maʼlumotlar bergan boʻlsa yoki zarur hujjatlarni taqdim etmagan boʻlsa;

e) agar shaxs ilgari xorijiy shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasiga kelish-ketish tartibini hamda bu yerda boʻlish qoidalarini, Oʻzbekiston Respublikasining bojxona, valyuta va boshqa qonunchiligini buzganligi aniqlangan boʻlsa;

j) agar shaxs kasal boʻlsa yoki uning salomatligi jamiyat xavfsizligi va sogʻlomligiga xavf tugʻdirsa hamda ushbu kasallik Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlangan roʻyxatga kiritilgan boʻlsa.

20. Xorijiy fuqaroning Oʻzbekiston Respublikasidan ketishiga quyidagi hollarda ruxsat berilmaydi:

a) agar uning ketishi davlat xavfsizligini taʼminlash manfaatlariga zid boʻlsa — ketishga toʻsqinlik qiluvchi holatlarning amal qilish muddati tugagungacha;

b) agar shaxsga nisbatan uning doimiy yashash uchun chet elga ketishiga toʻsqinlik qiluvchi shartnoma, kontrakt majburiyatlari amalda boʻlsa — ushbu majburiyatlar toʻxtatilgunga qadar;

v) agar shaxsga nisbatan jinoiy ish qoʻzgʻatilgan boʻlsa — ish oxiriga yetkazilgunga qadar yoki uning yuzasidan sud qarori qabul qilingunga qadar;

g) agar shaxs jinoyat sodir etganligi uchun jazoga hukm qilingan boʻlsa — jazoni oʻtab boʻlgungacha yoki jazodan ozod etilmaguncha;

d) agar shaxs unga sud tomonidan yuklangan majburiyatlarni bajarishdan bosh tortayotgan boʻlsa — majburiyatlarni toʻliq bajarib boʻlgunga qadar;

e) agar shaxs oʻzi haqida qasddan soxta maʼlumotlar bergan boʻlsa;

j) agar sudda shaxsga nisbatan fuqarolik daʼvosi qoʻzgʻatilgan boʻlsa — sud tomonidan qaror qabul qilinib va u ijro etilgunga qadar.

21. Ushbu Tartibning IV boʻlimida nazarda tutilgan asoslar boʻyicha chet elga ketish huquqining rad etilishi, javob berishning belgilangan muddatidan ortiqcha kechiktirilishi ustidan xorijiy fuqarolar yuqori organlarga shikoyat qilishlari mumkin, bu organlar bir oydan koʻp boʻlmagan muddatda javob berishlari kerak, xorijiy fuqaro uning qaroridan norozi boʻlganda, sudga shikoyat qilishi mumkin. Chet elga ketish huquqini mazkur Tartib 20-bandining “b” kichik bandida koʻrsatilgan sabablarga koʻra cheklash ustidan shikoyat qilinishi mumkin emas.

1. Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq xorijiy fuqarolar, shu jumladan, MDH qatnashchilari boʻlgan davlatlar fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar* Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashashlari yoki vaqtincha boʻlishlari mumkin.

2. Mazkur Qoidalar:

a) Oʻzbekiston Respublikasida boʻluvchi xorijiy fuqarolarni kelish vizasining amal qilish muddatiga vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish;

b) xorijiy fuqarolarga Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashash uchun ruxsatnomalar berish;

v) xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi hududida yurishlari;

g) qonunchilikni va mazkur Qoidalarni buzganliklari uchun xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishlari muddatlarini qisqartirish va bu yerdan chiqarib yuborish tartibini belgilaydi.

3. Oʻzbekiston Respublikasida vaqtincha boʻluvchi xorijiy fuqarolar oʻzlarini qabul qiluvchi tashkilotlar (vazirliklar, idoralar, mulkchilik shakllari va faoliyat turidan qatʼi nazar, korxonalar va tashkilotlar, diplomatik korpus hamda doimiy xorijiy vakolatxonalar)ni*, shuningdek, xususiy ishlar boʻyicha ularni Oʻzbekiston Respublikasiga taklif qilgan shaxslarni xabardor qilgan holda xohishlariga koʻra mehmonxonalarda yoki boshqa turar joylarda yashaydilar.

4. Oʻzbekiston Respublikasidagi xorijiy fuqarolar pasportlari yoki ularning oʻrnini bosuvchi hujjatlarni* oʻzlari bilan olib yurishga va ularni vakolatli organlar vakillarining talabiga koʻra koʻrsatishga majburdirlar.

Milliy pasportni yoʻqotib qoʻyganlik toʻgʻrisida xorijiy fuqarolar ularni qabul qiluvchi tashkilotlarga va ichki ishlar organlariga tezlik bilan xabar qilishlari kerak.

5. Qabul qiluvchi tashkilotlar xorijiy fuqarolarga Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlarida va mazkur qoidalarda nazarda tutilgan ularning huquqlari va majburiyatlarini oʻz vaqtida tushuntirib qoʻyishni, xorijiy fuqarolar bilan munosabatlarda belgilab qoʻyilgan huquqiy normalarning aniq bajarilishini taʼminlaydilar, xorijiy fuqarolarning tegishli hisobini yuritadilar, shuningdek, ularning Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining tegishli ichki ishlar boʻlimlarida oʻz vaqtida roʻyxatdan oʻtkazilishini taʼminlash uchun, ularning respublika hududida yurishlari va ularga belgilangan boʻlish muddatlari tugashi bilan Oʻzbekiston Respublikasidan chiqib ketishlari uchun javobgar boʻladilar.

6. Xorijiy fuqaro tashkilotlardan birining taklifiga koʻra bu yerga kelgan hollarda, boshqa tashkilot, bu fuqaroga nisbatan mazkur qoidalarning 5-bandida nazarda tutilgan majburiyatlarni amalga oshirib va javobgarlikni zimmasiga olib, uni Oʻzbekiston Respublikasida qabul qilish huquqiga ega boʻladi.

7. Xorijiy fuqarolarni xususiy ishlar boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasiga taklif qilgan va ularga turar joy bergan shaxslar bu fuqarolarni Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining ichki ishlar boshqarmasining tegishli boʻlimlarida oʻz vaqtida roʻyxatdan oʻtkazilishini taʼminlash uchun chora-tadbirlar koʻrishga va ularga belgilangan boʻlish muddatlari tugashi bilan Oʻzbekiston Respublikasidan chiqib ketishlarida koʻmaklashishga majburdirlar.

Mazkur shaxslar tomonidan xorijiy fuqarolarga turar joy, transport vositalari berilishiga yoki ularga boshqa xil xizmatlar koʻrsatilishiga, agar bu Oʻzbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligi va mazkur qoidalarning buzilishiga olib kelishi aniq boʻlsa, yoʻl qoʻyilmaydi.

8. Oʻzbekiston Respublikasida turgan xorijiy fuqarolar uning qonunchiligiga va mazkur Qoidalarga rioya qilishga majburdirlar.

9. Xorijiy fuqarolar, shuningdek, mansabdor shaxslar va Oʻzbekiston Respublikasining boshqa fuqarolari tomonidan mazkur qoidalar talablariga rioya qilinishi ustidan nazoratni oʻz vakolatlari doirasida ichki ishlar organlari va Tashqi ishlar vazirligi, joylardagi hokimiyat organlari va Oʻzbekiston Respublikasining huquqni muhofaza qilish organlari bilan hamkorlikda amalga oshiradilar.

10. Xorijiy fuqarolarni vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish, ularga doimiy yashash va Oʻzbekiston Respublikasi hududida yurishlari uchun ruxsatnomalar berish tartibi Oʻzbekistonning boshqa mamlakatlar bilan ikki tomonlama va koʻp tomonlama bitimlari bilan, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan holda Tashqi ishlar vazirligi va Ichki ishlar vazirligi tomonidan tenglik asosida oʻzgartirilishi mumkin.

11. Oʻzbekiston Respublikasida vaqtincha boʻluvchi fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasi hududida milliy pasportlar boʻyicha vaqtincha roʻyxatdan oʻtish asosida yashaydilar. Milliy pasportlar belgilangan joyga kelgandan soʻng uch sutka mobaynida vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish uchun taqdim etiladi, bayram va dam olish kunlari bundan mustasno.

12. Quyidagilar chet el pasportlarini vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazishdan ozod qilinadilar:

a) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashining takliflariga koʻra respublikaga kelgan chet mamlakatlar davlatlari va hukumatlari boshliqlari, parlamentlar va hukumatlar delegatsiyalarining aʼzolari, ushbu delegatsiyalarning texnik xodimlari, sanab oʻtilgan shaxslarning oila aʼzolari;

b) Birlashgan Millatlar Tashkiloti tomonidan berilgan pasportlari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasiga kelgan shaxslar;

v) 16 yoshga toʻlmagan xorijiy fuqarolar;

g) Oʻzbekiston Respublikasiga bayram va dam olish kunlari yoki odatdagi kunlarda uch sutkagacha muddat bilan kelgan va shu kunlar mobaynida respublikadan joʻnab ketuvchi fuqarolar;

d) safarda yurgan xorijiy turistlar, agar ularning respublikaning har bir aniq aholi yashash joyida boʻlishlari muddati uch sutkadan oshmasa;

e) belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasiga kelgan xorijiy harbiy samolyotlar (kemalar)ning ekipajlari aʼzolari.

Harbiy samolyotlar (kemalar)ning ekipajlari aʼzolarining qirgʻoqqa tushishi va Oʻzbekiston Respublikasi hududi boʻylab yurishiga kelgan harbiy samolyotlar (kemalar) qabul qilish rejasiga muvofiq katta (harbiy) boshliq tomonidan ruxsat etiladi;

j) xalqaro yoʻllarda yuk va yoʻlovchilar tashishni amalga oshiruvchi xorijiy avtotransport vositalari ekipajlari tarkibiga kiruvchi shaxslar, tashishlarni amalga oshirayotgan yoʻnalishlaridagi shaharlarda va aholi yashash joylarida, shu jumladan, boradigan joylarda boʻlgan chogʻlarida;

z) harbiy boʻlmagan chet el kemalari ekipajlari tarkibiga kiruvchi shaxslar garnizonlarda va chegara shaharlarida boʻlgan chogʻlarida, bu shaxslar uyushgan holda sayohatga chiqqan vaqtlarida esa Oʻzbekiston Respublikasining boshqa shaharlarida ham.

Xorijiy fuqarolar koʻrsatib oʻtilgan toifalarining obyektlardan chiqishlariga portlarda amalda boʻlgan qoidalar va yoʻriqnomalarga muvofiq chegara qoʻshinlari vakillari tomonidan ruxsat etiladi;

i) xalqaro aviatsiya yoʻllarining fuqaro havo kemalari ekipajlari, xalqaro temir yoʻl poyezdlari brigadalari tarkibiga kiruvchi shaxslar, qatnovning amaldagi jadvalida koʻrsatilgan aeroportlarda yoki stansiyalarda boʻlgan chogʻlarida.

13. Xorijiy fuqarolarni vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar organlari tomonidan amalga oshiriladi.

Mehmonxonalar, davolash muassasalari, sanatoriylar, dam olish uylarining masʼul shaxslari tomonidan kelib joylashgan shaxslarning hisobi yuritiladi.

Ichki ishlar organi hududiy boʻysunishiga qarab haftasiga ikki marta Manzil-maʼlumotnoma byurosiga ketish va kelish varaqalarini yuborishga majbur. Mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, mehmonxonalar, davolash muassasalari, sanatoriylar, dam olish uylarining masʼul shaxslari oʻzlari joylashgan joydagi Manzil-maʼlumotnoma byurosiga hisobga olish uchun roʻyxatdan oʻtkaziladigan, kelib joylashgan shaxslarning anketa-arizalarini bir sutka mobaynida yuborishga majbur.

Xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi tomonidan akkreditatsiya qilinadi.

14. Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligida xorijiy fuqarolarning quyidagi toifalari akkreditatsiya qilinadi:

a) chet el diplomatiya vakolatxonalari va konsullik muassasalari boshliqlari, diplomatik korpus xodimlari, konsullik mansabdor shaxslari, harbiy attashelar diplomatik vakolatxonalar va konsullik muassasalarining maʼmuriy-texnik va xizmat koʻrsatuvchi xodimlari, shuningdek, ularning oila aʼzolari;

b) ommaviy axborot vositalari vakillari va ularning oila aʼzolari;

v) Oʻzbekiston Respublikasiga xizmat ishlari boʻyicha kelgan xalqaro tashkilotlarning mansabdor shaxslari, koʻrsatib oʻtilgan tashkilotlarning Oʻzbekiston Respublikasidagi vakolatxonalari xodimlari, shuningdek, mamlakatlarning Oʻzbekiston Respublikasida shtab-kvartiraga ega boʻlgan xalqaro tashkilotlar huzuridagi vakolatxonalarining, shu tashkilotlar ustav hujjatlariga yoki tegishli shartnomalarga koʻra diplomatik imtiyozlardan va immunitetlardan foydalanadigan xodimlari va ularning oila aʼzolari;

Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi, uning vakolatxonalari koʻrsatib oʻtilgan shaxslarga akkreditatsiya kartochkalarini beradilar va akkreditatsiya qilinganligi toʻgʻrisida bevosita ularning milliy pasportlariga yozib qoʻyadilar.

15. Mazkur Qoidalarning 12, 14 va 16-bandlarida koʻrsatib oʻtilmagan xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar organlarida roʻyxatdan oʻtkazilishi kerak. Murojaatnoma ichki ishlar organlariga bayram va dam olish kunlarini istisno qilgan holda xorijiy fuqarolar qabul qiluvchi tashkilotlarga milliy pasportlar vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish uchun topshirgan vaqtlaridan boshlab uch sutkadan kechikmay berilishi kerak.

Oʻzbekiston Respublikasiga xususiy ishlar boʻyicha, fuqarolarning takliflari boʻyicha kelgan xorijiy fuqarolar, agar Oʻzbekiston Respublikasi bilan tegishli mamlakat oʻrtasidagi bitimga koʻra Oʻzbekiston Respublikasiga kelishning boshqacha tartibi oʻrnatilmagan boʻlsa, vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish va oʻzlaridagi vizalarni belgilab qoʻyish uchun ichki ishlar organlariga shaxsan murojaat etadilar.

16. Mehmonxonalarda quyidagilar hisobga olinadi:

a) xizmat, savdo yoki jamoat ishlari bilan, davolanishga yoki dam olishga, turist sifatida, ayrim hollarda ichki ishlar organlari ruxsati bilan fuqarolar taklifnomalariga koʻra Oʻzbekiston Respublikasiga kelgan xorijiy fuqarolar, mazkur Qoidalarning 12 va 14-bandlarida koʻrsatib oʻtilgan xorijiy fuqarolar bundan mustasno.

Xorijiy fuqarolar davolanishga yoki dam olishga bevosita davolash muassasalariga, sanatoriylarga yoki dam olish uylariga kelgan hollarda ularning hisobi, mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, davolanish muassasalari, sanatoriylar va dam olish uylarining masʼul shaxslari tomonidan olib boriladi;

b) xususiy ishlar bilan Oʻzbekiston Respublikasiga kelgan milliy (diplomatik yoki xizmat) pasportlarga ega boʻlganlar, chet mamlakatlar tashqi ishlar idoralarining xodimlari va ularning oila aʼzolari.

17. Mazkur Qoidalarning 16-bandida koʻrsatib oʻtilgan xorijiy fuqarolar mehmonxonalar maʼmuriyati tomonidan qonunchilikda belgilangan tartibda, bu fuqarolarning shaxsiy murojaatnomalari yoki qabul qiluvchi tashkilotlarning buyurtmanomalari asosida murojaatnomalarda, turlarda, arizalarda koʻrsatilgan muddatga yoki vizaning amal qilish muddatida hisobga olinadi va vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazishga tenglashtiriladi.

18. Agar fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasiga kelgan, yaʼni nazorat-oʻtkazish punkti tomonidan qoʻyilgan sanadan uch kun oʻtgandan keyin (bayram va dam olish kunlari bundan mustasno) ichki ishlar organlarida vaqtincha roʻyxatdan oʻtmasdan respublika hududida boʻlganlarida hujjatlarini rasmiylashtirish va mehmonxonalarga joylashtirish taqiqlanadi.

19. Mehmonxonalar maʼmuriyati Oʻzbekiston Respublikasiga kelish vizasiga ega boʻlmagan, shuningdek boshqa qoida buzishlarga yoʻl qoʻygan xorijiy fuqarolar toʻgʻrisida hududiy ichki ishlar organlariga zudlik bilan xabar qilishga majburdir.

Bunday shaxslarni mehmonxonalarda rasmiylashtirish faqat ichki ishlar organlaridan ruxsat olingandan soʻng amalga oshirilishi mumkin.

20. Hujjatlarni rasmiylashtirish va mehmonxonalarga joylashgan xorijiy fuqarolarning boʻlish muddatini uzaytirish qabul qiluvchi tashkilotlarning yozma iltimosnomasida (turistlar uchun — turning amal qilish muddatida) koʻrsatilgan, lekin vizaning amal qilish muddati doirasida amalga oshiriladi.

22. Oʻzbekiston Respublikasida yashash huquqini beruvchi hujjatlarni roʻyxatdan oʻtkazishni rasmiylashtirish xorijiy fuqaro mehmonxonaga kelgandan soʻng 48 soat mobaynida amalga oshiriladi.

23. Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashovchi xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasida yashash huquqi boʻyicha umumiy asoslarda mehmonxonalarga joylashtiriladilar va hisobga olinadilar.

24. Xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligida va Tashqi ishlar vazirligining boʻlinmalarida akkreditatsiya qilinmagan diplomatik pasportlari mazkur Qoidalarga muvofiq mehmonxonalarda hisobga olinishi kerak.

Milliy pasport yoki akkreditatsiya kartochkasi asosida mehmonxonada yashayotgan Oʻzbekiston Respublikasi belgilangan tartibda akkreditatsiya qilingan diplomatik korpus aʼzolari pasportlarga va akkreditatsiya kartochkalarga biron-bir belgi qoʻyilmasdan mehmonxonalarning hisobga olish daftarlarida va kartochkalarida hisobga olinishi kerak.

25. Mehmonxonalar maʼmuriyati tomonidan xorijiy fuqarolarni hisobga olish yuzasidan talablarga rioya etilishini ichki ishlar organlari nazorat qiladilar.

26. Mazkur Qoidalarning 14, 15 va 16-bandlarida koʻrsatib oʻtilgan xorijiy fuqarolar akkreditatsiya yoki ularni vaqtincha roʻyxatdan oʻtkazish muddatini uzaytirish tegishli ravishda Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligida, ichki ishlar organlarida va mehmonxonalarda vizalarning amalda boʻlish muddati belgilangan tartibda uzaytirilgandan soʻng, ularning amalda boʻlish muddatiga koʻra amalga oshiriladi.

27. Oʻzbekiston Respublikasiga olti oygacha muddatga kelgan xorijiy fuqarolarning shaxsiy va xizmat avtotransport vositalari Oʻzbekiston Respublikasi bojxona organlarida hisobga olinishi kerak. Xorijiy fuqarolar oʻz transport vositalarini Oʻzbekiston Respublikasiga olti oydan ortiq muddatga olib kelishlar, bu transport vositalari Davlat avtomobil nazorati organlarida milliy raqam belgilarini almashtirgan holda roʻyxatga olinadi.

Xalqaro haydovchilik guvohnomalari Oʻzbekiston Respublikasi hududida avtotransport vositalarini boshqarish uchun haqiqiy hisoblanadi. Yoʻl harakati toʻgʻrisidagi konvensiyaning tegishli talablariga javob beradigan milliy haydovchilik guvohnomalari Oʻzbekiston Respublikasi hududida ularning tasdiqlangan tarjimasi mavjud boʻlganda haqiqiy hisoblanadi. Xorijiy fuqarolarga milliy haydovchilik guvohnomalarini berish yoki bu fuqarolarga koʻrsatilgan Konvensiya talablariga javob bermaydigan guvohnomalarni almashtirib berish Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari uchun nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi.

Xorijiy shaxslarning transport vositalarini davlat texnik koʻrigidan oʻtkazish ham Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari uchun nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi.

Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolariga yoki Oʻzbekiston Respublikasi hududida yashab turgan xorijiy fuqarolarga tegishli boʻlgan avtotransportni xorijiy fuqarolarga foydalanish uchun berish avtomototransport davlat raqami belgisini xorijiy fuqarolarga moʻljallangan tegishli toifasiga almashtirib berish uchun ichki ishlar organlarini xabardor qilgan holda notarial tartibda rasmiylashtiriladi. Xorijiy fuqarolar tomonidan qaytarib olib ketish majburiyati bilan olib kelingan avtotransport belgilangan muddat tugashi bilan chet elga olib ketilishi kerak va Oʻzbekiston Respublikasi hududida egasi qoldirilishi mumkin emas.

28. Xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashashlari mumkin. Buning uchun ularda ruxsatnoma va yashash guvohnomalari boʻlishi kerak. Oʻzbekiston Respublikasida yashash guvohnomalari xorijiy fuqarolarning, fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasida yashashi uchun guvohnoma va fuqaroligi boʻlmagan shaxs guvohnomasi toʻgʻrisidagi Nizomga muvofiq beriladi.

29. Xorijiy fuqarolarga Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashash uchun ruxsatnoma qonun hujjatlarida belgilangan tartibda ularning bergan ariza-anketalari asosida Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi tomonidan beriladi.

30. Mavjud chet el pasportlarining amalda boʻlish muddati tugagan kundan boshlab bir yil mobaynida muddati uzaytirilgan yoki yangi chet el pasportlarini taqdim etmagan xorijiy fuqarolarga ichki ishlar organlari tomonidan fuqaroligi boʻlmagan shaxslar uchun Oʻzbekiston Respublikasida yashash guvohnomalari beriladi.

31. Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashovchi xorijiy fuqarolar doimiy turar joylari yoki vaqtincha yashab turgan joylaridagi ichki ishlar organlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasida pasport tizimi toʻgʻrisidagi Nizomga muvofiq roʻyxatdan oʻtkaziladilar (vaqtincha roʻyxatdan oʻtkaziladilar).

32. Xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasi hududi boʻylab xorijiy fuqarolar borishlari uchun ochiq boʻlgan joylarda yurishlari mumkin.

Xorijiy fuqarolar moʻljallangan joyga kelganlaridan soʻng ichki ishlar organlarida vaqtincha roʻyxatdan oʻtishlari yoki mehmonxonalarda hisobga turishlari kerak.

33. Xorijiy fuqarolarning chegara zonalariga yoki xorijiy fuqarolarning borishlari uchun yopiq boʻlgan joylarga kirishlari va ularning yurishlari ichki ishlar organlarining ruxsati bilangina amalga oshirilishi mumkin:

qabul qiluvchi tashkilotlar orqali kelganlar — bu tashkilotlarning yozma murojaatnomalari asosida;

xususiy ishlar boʻyicha kelganlar — xorijiy fuqarolarning shaxsiy yozma arizalari asosida.

Qabul qiluvchi tashkilotlarning iltimosiga koʻra xorijiy fuqarolarga bir necha marta kelish va yurishga ruxsat berilishi mumkin.

34. Tashqi ishlar vazirligida akkreditatsiya qilingan xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasida yurishlari tartibi, agar Oʻzbekiston Respublikasi ishtirokchisi boʻlgan xalqaro bitimlarda boshqacha qoida nazarda tutilmagan boʻlsa, ikki tomonlama shartnomalar va tenglik asosida belgilanadi.

35. Xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tranzit oʻtishlari Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali xorijiy fuqarolar va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning tranzit oʻtishlari qoidalariga muvofiq amalga oshiriladi (3-ilovaga qaralsin).

36. Oʻzbekiston Respublikasida boʻlish joylarini mazkur qoidalarni buzgan holda oʻzgartirgan xorijiy fuqarolar ichki ishlar organlari talabiga koʻra oldingi kelgan joylariga qaytishga yoki tanlangan borish joylariga muvofiq yurishga majburdirlar.

37. Mazkur qoidalarni buzganlik uchun xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligiga muvofiq javobgarlikka tortiladilar.

Mazkur qoidalarning talablariga rioya qilishga majbur boʻlgan shaxslar (shu jumladan xorijiy fuqarolarni respublikaga xususiy ishlar boʻyicha taklif qilgan yoki ularga xizmat koʻrsatayotgan shaxslar) tomonidan ularning buzilishi Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq javobgarlikka sabab boʻladi.

38. Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligini yoki mazkur qoidalarni buzgan xorijiy fuqaroning Oʻzbekiston Respublikasida belgilangan boʻlish muddati qisqartirilishi mumkin.

Xorijiy fuqaroning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlish muddati uning bundan buyon bu yerda boʻlishi uchun asos yoki mablagʻ boʻlmagan hollarda ham qisqartirilishi mumkin.

39. Xorijiy fuqaroning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlish muddatini qisqartirish va uni respublika hududidan chiqarib yuborish qonunda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

40. Qonunchilikda belgilangan hollarda xorijiy fuqarolar va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar Oʻzbekiston Respublikasidan chiqarib yuborilishi mumkin.

41. Xorijiy fuqaroning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishi muddatini qisqartirish va uni respublikadan chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qarorni Oʻzbekiston Respublikasining vakolatli organlari qabul qiladilar. Xorijiy fuqaro shu qarorda koʻrsatilgan muddatda Oʻzbekiston Respublikasidan chiqib ketishga majburdir. Bunday hollarda chiqib ketishdan bosh tortgan xorijiy fuqarolar qonunchilikka muvofiq majburiy tartibda chiqarib yuboriladi.

Xorijiy fuqaroga berilgan viza u Oʻzbekiston Respublikasidan chiqarib yuborilganda bekor qilinadi.

42. Qabul qiluvchi tashkilotlar va xususiy shaxslar oʻz takliflari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasida turgan xorijiy shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishi muddatlarini qisqartirish va uning hududidan chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi iltimosnoma bilan ichki ishlar organlariga murojaat qilishlari mumkin.

43. Xizmat, xususiy, savdo yoki jamoat ishlari bilan, oʻqish, malaka oshirish, ishlash uchun yoki turist sifatida kelgan xorijiy fuqarolarni Oʻzbekiston Respublikasidan chiqarib yuborish xarajatlari Oʻzbekiston Respublikasidagi chiqarib yuborilayotgan xorijiy fuqarolarni oʻz taklifi boʻyicha qabul qilgan tashkilotlar va xususiy shaxslar hisobidan amalga oshiriladi.

Boshqa xorijiy fuqarolarni, shu jumladan, Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashovchi fuqarolarni chiqarib yuborish xarajatlari ichki ishlar organlari hisobidan amalga oshiriladi.

44. Xorijiy fuqaro oʻzining Oʻzbekiston Respublikasidan chiqarib yuborilishi va Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishi muddatini qisqartirish toʻgʻrisidagi qaror ustidan Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida nazarda tutilgan tartibda va asosda shikoyat qilishga haqlidir.

45. Mazkur Qoidalarning 37—43-bandlaridagi qoidalar Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligi va xalqaro shartnomalariga, shuningdek, xalqaro huquq normalariga muvofiq imtiyozlar va immunitetlardan foydalanuvchi shaxslarga nisbatan qoʻllanmaydi.

1. Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit oʻtuvchi xorijiy fuqarolar va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning* Oʻzbekiston Respublikasiga kelishlari va Oʻzbekiston Respublikasidan ketishlariga, agar Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlarida yoki Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida oʻzgacha hol nazarda tutilmagan boʻlsa, Oʻzbekiston Respublikasining diplomatik vakolatxonalari yoki konsullik muassasalari tomonidan berilgan tranzit vizalar mavjud boʻlgan taqdirda haqiqiy pasportlar yoki ularning oʻrnini bosuvchi hujjatlar boʻyicha ruxsat beriladi.

2. Xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali oʻzlari boradigan mamlakatga havo, temir yoʻl va suv transporti bilan tranzit oʻtishlariga Oʻzbekiston Respublikasi bilan qoʻshni boʻlgan davlatga borish uchun haqiqiy hisoblangan hujjatlar va tegishli oʻtish hujjatlari (ularda Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi boshqa transportga oʻtirish punktidan ketish sanasi tasdiqlangan holda) mavjud boʻlgan taqdirda ruxsat beriladi.

3. Xalqaro tranzit avtotashishlarni amalga oshiruvchi xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi orqali tranzit oʻtishlari va ularning yengil avtomobillarda tranzit oʻtishlari Oʻzbekiston Respublikasiga qoʻshni boʻlgan davlatga oʻtish uchun haqiqiy boʻlgan hujjatlar mavjud boʻlgan taqdirda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadigan tartibda, shuningdek, davlatlararo bitimlar asosida amalga oshiriladi.

4. Tranzit vizalar Oʻzbekiston Respublikasi hududida toʻxtash huquqisiz beriladi. Istisno hollarda xorijiy fuqarolarga qoʻshni davlatga oʻtish yoʻnalishi boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi hududida bir yoki bir necha punktda toʻxtash huquqi bilan tranzit viza berilishi mumkin.

5. Quyidagi hollarda Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali vizasiz tranzit oʻtishga ruxsat beriladi:

a) havo transporti yoʻlovchilari Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali qoʻnmasdan uchib oʻtganlarida;

b) xalqaro aviayoʻnalishlar samolyotlarida samolyotdan samolyotga oʻtib uchishda hamda yoʻlovchilarda boriladigan mamlakatga kirish huquqini beruvchi hujjatlar va aviachiptalar mavjud boʻlganda, ularda samolyotdan samolyotga oʻtish sanasi tasdiqlanganda, Oʻzbekiston Respublikasi hududida boʻlish vaqti 24 soatdan oshmaganda. Bunda yoʻlovchilar aeroportning ular uchun maxsus ajratilgan hududidan tashqariga chiqish huquqiga ega boʻlmaydilar;

v) Oʻzbekiston Respublikasi tegishli hukumatlararo bitimlarga ega boʻlgan mamlakatlar fuqarolariga.

6. Oʻzlarining shaxsiy avtomobillarida yoki guruh tarkibida avtobusda turistik maqsadlarda tranzit sayohat qilishni moʻljallagan xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasiga kelgunlariga qadar “Oʻzbekturizm” milliy kompaniyasining va Oʻzbekiston Respublikasida oʻz faoliyatini amalga oshiruvchi turistik tashkilotlarning avtoturlarini qonun hujjatlarida belgilangan tartibda olishga va toʻxtash punktlari koʻrsatilgan tegishli turistik vizaga ega boʻlishga majburdirlar.

7. Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit oʻtuvchi xorijiy fuqarolar Oʻzbekiston Respublikasidan chiqish chegara punktidan mazkur qoidalarga rioya qilgan holda belgilangan yoʻnalish boʻyicha yuradilar hamda Oʻzbekiston Respublikasi hududida faqat tranzit vizalarda koʻrsatilgan punktlarda toʻxtashlari mumkin boʻladi.

8. Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali avtotransport vositalarida tranzit oʻtuvchi, shu jumladan avtomobilda xalqaro yuk tashishlarni amalga oshiruvchi xorijiy fuqarolar faqat xalqaro avtomobil qatnovi uchun ochiq boʻlgan yoʻllar va yoʻnalish varaqasida koʻrsatilgan yoʻnalish boʻyicha yurishlari mumkin.

Ovqatlanish, dam olish va tunab qolish uchun faqat motellar, kempinglar yoki maxsus ajratilgan toʻxtash joylari mavjud boʻlgan yoʻnalishdagi punktlarda toʻxtash mumkin.

9. Oʻzbekiston Respublikasidan temir yoʻl orqali oʻtayotgan, shu jumladan Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit oʻtayotgan poyezdlarda oʻtayotgan xorijiy fuqarolar poyezd toʻxtab turishining amaldagi jadvalda koʻrsatilgan vaqtida stansiyalarga tushish huquqiga ega boʻladilar.

10. Oʻzbekiston Respublikasi hududida 24 soatdan ortiq boʻlmagan muddatda bir yoki bir necha punktda toʻxtash koʻrsatilgan tranzit vizaga ega boʻlgan xorijiy fuqarolar ushbu punktlarga kelganlaridan keyin Xorijiy fuqarolar va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarning Oʻzbekiston Respublikasida boʻlishlari qoidalari bilan belgilangan tartibda mehmonxonada hisobga turishga yoki vaqtincha roʻyxatdan oʻtishga va ular uchun belgilangan boʻlish muddatidan kechikmay Oʻzbekiston Respublikasidan joʻnab ketishga majburdirlar.

11. Tranzit oʻtuvchi va Oʻzbekiston Respublikasi hududida 24 soatdan ortiq muddatga majburiy toʻxtagan xorijiy fuqarolar toʻxtash paytidan boshlab keyingi sutka mobaynida ichki ishlar organlarida Oʻzbekiston Respublikasida boʻlish ruxsatnomasini rasmiylashtirishga majburdirlar.

Majburiy toʻxtash quyidagi hollarda boʻlishi mumkin:

a) poyezd, avtotransport vositasi, kema yoki samolyotning harakatini toʻxtatuvchi tabiiy ofatlar yuz berganda;

b) avtomobilning biron-bir qismi buzilishi yoki yoʻl-transport hodisasi yuz berishi natijasida shikastlangan avtotransport vositasini tuzatish uchun;

v) vrachning xulosasiga koʻra bemorning yoʻlda yurishi uning salomatligi uchun xavfli hisoblangan kasallik holatida. Bunday holda u bilan birga borayotgan oila aʼzolari yoki hamrohlik qilayotgan shaxslar bemorning oldida qolishlari mumkin.

g) yoʻllar tutashgan joyda bir transport turidan boshqasiga oʻtirish kechikkanda.

Majburiy toʻxtash xorijiy fuqarolarga bunday toʻxtash yuz bergan shahar yoki boshqa aholi yashaydigan joy doirasida majburiy toʻxtashni keltirib chiqargan sabab bartaraf etilgunga qadar boʻlish huquqini beradi.

Boʻlishni va tranzit vizalarning amal qilish muddatini uzaytirishni rasmiylashtirish yoʻnalish yoʻlida toʻxtash sababi va muddatini tasdiqlovchi tegishli tashkilot yoki muassasaning maʼlumotnomasi koʻrsatilgan holda xorijiy fuqaroning shaxsiy arizasiga binoan amalga oshiriladi.

12. Quyidagilar toʻxtash vaqtida xorijiy fuqarolar yashaydigan joylar boʻlishi mumkin:

a) “Oʻzbekiston havo yoʻllari” milliy aviakompaniyasining mehmonxonalari;

b) “Oʻzbekturizm” milliy kompaniyasining va qonun hujjatlarida belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi hududida oʻz faoliyatini amalga oshiruvchi turistik tashkilotlarning mehmonxonalari;

v) tranzit yoʻlovchi u bilan birga boʻladigan vakolatxonadagi aniq shaxs koʻrsatilgan holda xorijiy vakolatxonaning yozma iltimosnomasi boʻlgan taqdirda akkreditatsiya qilingan xorijiy vakolatxona binosi.

Toʻxtash vaqtida xorijiy fuqarolarning yotoqxonalar va shaxsiy kvartiralarda yashashlariga istisno hollarda va faqat ichki ishlar organlarining ruxsati bilan yoʻl qoʻyiladi.

13. Oʻzbekiston Respublikasi hududida 24 soatdan ortiq boʻlmagan muddatda majburiy toʻxtagan xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasidan chiqib ketishlariga tranzit viza ichki ishlar organlarida uzaytirilmasdan ruxsat berilishi mumkin.

14. Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit oʻtuvchi, yoʻnalishni va Oʻzbekiston Respublikasidan chiqish chegara punktini oʻzgartirishni istovchi xorijiy fuqarolar buning uchun ichki ishlar organlarining ruxsatnomasini olishlari shart.

15. Mazkur qoidalarning shubhasiz buzilishiga olib keladigan hollarda Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolarining xorijiy fuqarolarga joy, transport vositalari berishlariga yoxud ularga boshqa xizmatlar koʻrsatishlariga yoʻl qoʻyilmaydi.

Xorijiy fuqarolarga joy va transport vositalari berilgan barcha hollarda ularning egalari bu haqda bir sutkadan kechikmay ichki ishlar organlariga maʼlum qilishlari shart.

16. Xorijiy fuqarolar mazkur Qoidalar buzilganligi uchun Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq javobgarlikka tortiladilar.

Xorijiy davlatlarning Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi vakolatxonalari va konsullik muassasalari boshliqlari va xodimlarining javobgarligi toʻgʻrisidagi masala diplomatik yoʻl bilan hal etiladi.

Mazkur qoidalarning xorijiy fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit oʻtish shartlariga rioya qilishlarini taʼminlovchi yoxud ularga xizmat koʻrsatuvchi shaxslar tomonidan buzilishi Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq javobgarlikka tortishga olib keladi.