12.10.1995 yildagi 398-son
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
XOLDINGLAR TOʻGʻRISIDAGI NIZOMNI TASDIQLASH HAQIDA
Bozor qayta oʻzgartirish jarayonlarini yanada rivojlantirish hamda korxonalar va tashkilotlarni shunga monand boshqarishni va ularning faoliyat koʻrsatishini, respublika iqtisodiyotining turli sektorlarida iqtisodiy integratsiyani, shuningdek investitsiya faoliyatini rivojlantirishni taʼminlovchi zamonaviy tuzilmalarni tashkil etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Xoldinglar toʻgʻrisidagi Nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Xoldinglarni davlat roʻyxatidan oʻtkazish tadbirkorlik subyektlarini davlat roʻyxatidan oʻtkazish va hisobga qoʻyish uchun belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2001-yil 22-avgustdagi 347-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2001-y., 15-16-son, 106-modda)
Vazirlar Mahkamasining Raisi I. KARIMOV
Toshkent sh.,
1995-yil 12-oktabr,
398-son
Vazirlar Mahkamasining
1995-yil 12-oktabrdagi 398-son qarori bilan
TASDIQLANGAN
Xoldinglar toʻgʻrisida
nizom
I. Umumiy qoidalar
Ushbu Nizom “Aksiyadorlik jamiyatlari va aksiyadorlarning huquqlarini himoya qilish toʻgʻrisida”, “Qimmatli qogʻozlar bozori toʻgʻrisida”, “Raqobat toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga muvofiq xoldinglar tashkil etish va ularning faoliyat koʻrsatishi tartibini belgilaydi.
(muqaddima Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
1. Aktivlari tarkibiga boshqa korxonalarning aksiyalari nazorat paketlari kiradigan aksiyadorlik jamiyati xolding hisoblanadi.
(1-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 10-fevraldagi 33-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2016-y., 6-son, 56-modda)
Aksiyalar (paylar, ulushlar)ning nazorat paketi oʻzida korxona sarmoyasida qatnashishning istalgan shaklini ifodalaydi. Ushbu shakl xolding qatnashchilari umumiy yigʻilishida va uning boshqaruv organlari tomonidan muayyan qarorlar qabul qilinishi yoki rad etilishining soʻzsiz huquqini taʼminlaydi.
(1-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
Aksiyalarining nazorat paketlari xolding aktivlariga kiruvchi korxona shuʼba korxona hisoblanadi. Shuʼba korxonalar mustaqil yuridik shaxs hisoblanadi.
Xolding Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligi bilan taqiqlanmagan istalgan faoliyat bilan shugʻullanishga haqlidir.
(1-bandning toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
2. Xolding boshqa xoldingning shuʼba korxonasi boʻlishi mumkin.
3. Xolding aktivlari:
a) qimmatli qogʻozlar;
b) muassislar tomonidan shartnoma asosida berilgan, shuningdek xolding mablagʻlari hisobiga sotib olingan yoki hosil qilingan mulklar;
v) pul mablagʻlari va boshqalar hisobidan tashkil topadi.
Xolding xorijiy sarmoya ishtirokida yoki toʻliq uning asosida, shu jumladan xorijiy korxonalar aksiyalari nazorat paketlarini sotib olish yoʻli bilan tashkil etilishi mumkin.
Xolding aktivlari tarkibiga, shuʼba korxonalar aksiyalari nazorat paketlari bilan bir qatorda, aksiyalarning paritet paketlari (qatnashchi ikkita boʻlgan taqdirda 50 foiz) va boshqa xoʻjalik jamiyatlari sarmoyasida qatnashish paketlari (aksiyalarning nazorat paketlari emas) kirishi mumkin.
Xolding amaldagi qonunchilikka muvofiq investitsiya faoliyatini amalga oshirishga, shu jumladan istalgan qimmatli qogʻozlarni sotib olish va sotishga haqli boʻladi.
(3-band “v” kichik bandining toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
Shuʼba korxona oʻz majburiyatlari boʻyicha oʻziga tegishli mol-mulk bilan javob beradi, bosh xoldingga tegishli boʻlgan aksiyalarning nazorat paketi qiymati ham shu jumlaga kiradi. Bosh xolding taʼsis shartnomasida qayd etilgan shartlarda shuʼba korxonaning qarzlari boʻyicha javob berishi mumkin.
4. Shuʼba korxona oʻzining xoldingga tegishli boʻlgan aksiyalari paketi miqdoridan qatʼi nazar, biror-bir shaklda xolding aksiyalariga egalik qilishi mumkin emas, garov va trast (ishonilgan mulk) ham shu jumlaga kiradi.
Shuʼba korxonalar aksiyadorlarining umumiy yigʻilishlarida xoldingning vakillari mazkur shuʼba korxona aksiyalarining nazorat paketiga muvofiq ovozga ega boʻladilar. Roʻyxati ustavda koʻrsatilishi kerak boʻlgan shuʼba korxonalarni rivojlantirishning strategik muhim masalalarini hal etish uchun ustavda darajali koʻpchilik haqidagi norma belgilab qoʻyiladi.
5. Xoldinglar yuridik shaxs hisoblanadi hamda “Aksiyadorlik jamiyatlari va aksiyadorlarning huquqlarini himoya qilish toʻgʻrisida”, “Qimmatli qogʻozlar bozori toʻgʻrisida”, “Raqobat toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari, mazkur Nizom va Oʻzbekiston Respublikasining boshqa qonunchilik hujjatlari asosida faoliyat koʻrsatadi.
(5-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
6. Mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, jismoniy va yuridik shaxslar, shu jumladan xorijiy yuridik va jismoniy shaxslar xolding muassislari va qatnashchilari boʻlishlari mumkin.
7. Xorijiy yuridik va jismoniy shaxslarning qatnashish xususiyatlari Oʻzbekiston Respublikasining investitsiyalar va investitsiya faoliyati toʻgʻrisidagi qonunchiligi bilan tartibga solinadi.
(7-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
8. Xoldingning nomiga “xolding” soʻzi qoʻshilgan boʻlishi hamda uning turi (“AJ” aksiyadorlik jamiyati) koʻrsatilgan boʻlishi kerak.
II. Xolding tashkil etishdagi cheklashlar
1. Xolding tashkil etish va uni roʻyxatdan oʻtkazish tadbirkorlik subyektlarini davlat roʻyxatdan oʻtkazish va hisobga qoʻyish uchun belgilangan tartibda mazkur Nizomda nazarda tutilgan xususiyatlar hisobga olingan holda amalga oshiriladi.
(1-bandning birinchi xatboshi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2001-yil 22-avgustdagi 347-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2001-y., 15-16-son, 106-modda)
Xoldinglar turdosh korxonalarni kooperatsiyalashga koʻmaklashish hamda ular tomonidan kelishilgan investitsiya siyosati amalga oshirilishi uchun tashkil etiladi. Xoldingga yoki uning shuʼba korxonalaridan biriga xolding kompaniyaning shuʼba korxonalari mahsulotlari (ishlari, xizmatlari) uchinchi shaxslar tomonidan sotilishi huquqi berilishiga, shuningdek koʻrsatib oʻtilgan mahsulotlar (ishlar, xizmatlar)ga narxlar xolding tomonidan biror-bir shaklda belgilab qoʻyilishi huquqi berilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qaroriga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
(3-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qaroriga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
4. Quyidagi tarmoqlarda xoldinglar tashkil etilishiga yoʻl qoʻyilmaydi:
savdo, moddiy-texnika taʼminoti, umumiy ovqatlanish, maishiy xizmat, kommunal xoʻjalik, transport (temir yoʻl, aviatsiya, truboprovod transporti va mutlaq ravishda xalqaro tashishlarni amalga oshiruvchi korxonalardan tashqari), xalq badiiy hunarmandchiligi.
(4-bandning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qaroriga asosan chiqarilgan — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
5. Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq Davlat tasarrufidan chiqarilmaydigan yoki davlat tasarrufidan chiqarish, xususiylashtirishda, sotib olish va ijaraga berishda cheklashlarga ega boʻlgan davlat korxonalari va mol-mulki asosida xoldinglar tashkil etishga ushbu cheklashlar bekor qilingunga qadar yoʻl qoʻyilmaydi.
(5-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
6. Tashkil etilayotgan xoldinglar barcha turdagi xoʻjalik uyushmalari (ittifoqlar, konsernlar, konsorsiumlar, korporatsiyalar va boshqalar)ning yoki korxonalarning boshqa birlashmalari, shuningdek davlat boshqaruvi organlarining huquqiy vorislari boʻlishi mumkin emas.
(7-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qaroriga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
8. Davlat tasarrufidan chiqarilayotgan korxonaning (korxona boʻlinmasining) shuʼba korxonaga aylantirilishiga ana shu korxona mehnat jamoasining roziligi bilan yoʻl qoʻyiladi. Bunday rozilik umumiy yigʻilishda barcha xodimlarning yarmidan koʻpining ovozi bilan qabul qilinadi.
III. Moliyaviy xoldinglar
1. Sarmoyasining 50 foizdan ortigʻini boshqa emitentlarning qimmatli qogʻozlari va oʻzga moliyaviy aktivlari tashkil etgan xolding moliyaviy xolding hisoblanadi.
Moliyaviy xolding aktivlari tarkibiga faqat qimmatli qogʻozlar va oʻzga moliyaviy aktivlar, shuningdek xolding boshqaruvi apparati faoliyat koʻrsatishini taʼminlash uchun bevosita zarur boʻlgan mol-mulk kirishi mumkin.
Aktivlari tarkibi taʼsis etish paytida koʻrsatib oʻtilgan talabga muvofiq kelmaydigan moliyaviy xolding davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan paytdan boshlab bir yil mobaynida uni bajarish uchun zarur boʻlgan xatti-harakatlarni amalga oshirishi kerak.
Koʻrsatib oʻtilgan talabning bajarilmasligi ushbu xoldingning aksiyalari emissiyasi prospektini roʻyxatdan oʻtkazgan organning taqdimnomasi asosida iqtisodiy sud tomonidan moliyaviy xoldingni tugatish toʻgʻrisida qaror qabul qilinishi uchun asos hisoblanadi.
(1-bandning toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 19-yanvardagi 34-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 23.01.2018-y., 09/18/34/0605-son)
2. Moliyaviy xoldinglar mutlaq darajada investitsiya faoliyati yuritishga haqlidirlar, ular uchun faoliyatning boshqa turlari taqiqlanadi.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat raqobat qoʻmitasi va uning hududiy organlari (keyingi oʻrinlarda davlat mulkini boshqarish vakolati berilgan organlar) moliyaviy xoldinglar ustav fondiga korxonalarni davlat tasarrufidan chiqarish tartibida tashkil etilgan aksiyadorlik jamiyatlari ustav sarmoyasining 20 foizidan ortigʻini tashkil etuvchi aksiyalar paketini qoʻshishga haqli emaslar.
(3-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 10-fevraldagi 33-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2016-y., 6-son, 56-modda)
4. Moliyaviy xolding shuʼba korxonalarning ishlab chiqarish va tijorat faoliyatiga aralashishga haqli emas. Moliyaviy xolding vakillari faqat shuʼba korxonalar aksiyadorlari yigʻilishlarida qatnashishlari mumkin. Moliyaviy xolding vakillarining kuzatuv kengashi, boshqaruv va shuʼba korxonalari boshqaruvining boshqa organlari tarkibiga kiritilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
5. Moliyaviy xolding oʻziga tegishli aksiyalar bilan qimmatli qogʻozlarning tashkil etilgan bozoridan (fond birjasidan) boshqa joyda bitishuvlar sodir etishga haqli emas. Fond birjasida belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtkazilmagan aksiyalar bilan amalga oshirilgan bitishuvlar haqiqiy emas deb hisoblanadi.
IV. Korxonalarni davlat tasarrufidan chiqarishda xoldinglar taʼsis etish
1. Davlat korxonalarini davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirishda xoldinglar tashkil etilishi mumkin.
(1-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 10-fevraldagi 33-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2016-y., 6-son, 56-modda)
2. Korxonalarni davlat tasarrufidan chiqarishda xoldinglar tashkil etish toʻgʻrisidagi taklif davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organlarga qonunchilikda nazarda tutilgan tartibda kiritiladi.
(2-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
Taklifda:
xolding tashkil etish zarurligi asoslanishi, uning faoliyati maqsadi va vazifalari koʻrsatilgan boʻlishi;
tashkil etilayotgan xoldingga kiritilishi taklif etilayotgan korxonalar (boʻlinmalar) roʻyxati berilgan boʻlishi;
ishlab chiqarishning umumiy hajmida koʻrsatib oʻtilgan korxonalar (boʻlinmalar) tomonidan ishlab chiqariladigan mahsulotlar ulushi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar berilgan boʻlishi;
xolding boshqaruv organlarining vakolatlarini, xoldingning shuʼba korxonalar bilan oʻzaro munosabatlari tartibini belgilovchi xoldingning taʼsis hujjatlari loyihalari mavjud boʻlishi kerak.
Arizaga ilovada shuʼba korxonalar sifatida xolding tarkibiga kiritish taklif etilayotgan korxonalar (boʻlinmalar) mehnat jamoalarining qarori boʻlishi lozim. Ushbu qaror mazkur Nizomning II boʻlimi 8-bandiga muvofiq rasmiylashtirilgan boʻlishi lozim.
3. Qayta oʻzgartirilayotgan va davlat tasarrufidan chiqarilayotgan korxonalar asosida tashkil etilayotgan xoldingning muassislari davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organlar, shuningdek paylar, ulushlar, aksiyalar koʻrinishidagi oʻz mablagʻlarini qoʻyish xohishini bildirgan nodavlat yuridik va jismoniy shaxslar boʻlishlari mumkin.
Xolding qatnashchilari soni cheklanmagan.
4. Yirik korxonani qayta tuzish va davlat tasarrufidan chiqarish tartibida uning tarkibidan yuridik mustaqil (shuʼba) korxonalarni ajratgan holda xolding tashkil etish toʻgʻrisidagi masalani koʻrib chiqishda davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organlar:
(4-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qaroriga asosan chiqarilgan — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
butun korxonaning yoki ajratib chiqarilayotgan boʻlinmalarning ustav sarmoyasini koʻpaytirish maqsadga muvofiqligini baholaydilar, zarurat boʻlganda ehtimol tutilgan oʻzga investorlarni xolding qatnashchilari safiga kiritish uchun ular oʻrtasida tanlov oʻtkazadilar.
5. Yuridik mustaqil korxonalarning aksiyalari paketlarini birlashtirish tartibida xolding kompaniya tashkil etish toʻgʻrisidagi masalani koʻrib chiqishda davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organlar:
tashkil etilayotgan xolding kompaniyaga kiritilayotgan, yoxud xoʻjalik mustaqilligiga ega boʻlayotgan va umumiy asoslarda davlat tasarrufidan chiqarilishi kerak boʻlgan korxonalar roʻyxatini aniqlaydilar;
(5-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
korxonalar mehnat jamoalarining qarorlarini va (yoki) ularning korxonalarni xoldingning shuʼba korxonalariga aylantirishga roziligini hisobga oladilar;
qoʻshimcha investitsiyalarni jalb etishning ehtimol tutilgan usullarini koʻrib chiqadilar, zarurat boʻlganda ehtimol tutilgan oʻzga investorlarni xolding qatnashchilari safiga kiritish uchun ular oʻrtasida tanlov oʻtkazadilar.
6. Korxona (ajralib chiqadigan boʻlinma) qonunchilikda nazarda tutilgan tartibda aksiyadorlik jamiyatiga aylantiriladi.
(6-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
7. Oʻzga investorlarning ishtirokisiz tashkil etilayotgan xoldingning ustav fondiga qoʻshiladigan mulk qiymati qonunchilikka muvofiq baholanadi.
(7-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
Oʻzga investorlar ishtirokida xolding tashkil etishda kompaniya qatnashchilari tomonidan qoʻshiladigan ulushlar miqdori mol-mulkning bozor bahosidan kelib chiqib, tomonlarning roziligiga koʻra baholanadi.
8. Shuʼba korxonalarga (boʻlinmalarga) aylantiriladigan korxonalar xodimlari davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organning roziligi bilan tasdiqlangan roʻyxatlarga va yopiq obuna natijalariga muvofiq ular tomonidan berishga va sotishga moʻljallangan aksiyalarni xoldingning ustav fondiga qoʻshishlari mumkin. Eslatib oʻtilgan aksiyalarning oʻrniga shuʼba korxonalarning xodimlariga xolding aksiyalari beriladi (nominal qiymati boʻyicha sotiladi).
9. Xolding tashkil etish toʻgʻrisidagi qaror davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organ tomonidan qabul qilingan taqdirda:
shuʼba korxonalarning aksiyalari paketlari va mazkur Nizomning 1 boʻlimi 3-bandida nazarda tutilgan boshqa aktivlar davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organ tomonidan xolding ustav sarmoyasini toʻlash tartibida qoʻshiladi. Bunda xolding ustav sarmoyasi aksiyalarning ushbu paketlari va unga muassislar tomonidan beriladigan boshqa aktivlarning jami nominal qiymatiga teng boʻladi;
shuʼba korxonalarning qolgan aksiyalari davlat mulkini boshqarishga vakil qilingan organlarga taqsimlash (sotish) uchun beriladi;
xolding aksiyalari uning qatnashchilari oʻrtasida ularning ulushlariga muvofiq taqsimlanadi.
10. Davlat mulkida boʻlgan xolding aksiyalari sotilishi kerak.
Xolding kompaniyaning u yoki bu aksiyalari paketini biror-bir muddatga davlat mulkiga biriktirib qoʻyishga, agar bunga aksiyalari xolding kompaniya aktivlari tarkibiga kiruvchi barcha korxonalar uchun amaldagi qonunchilik bilan yoʻl qoʻyilgan holdagina yoʻl qoʻyiladi.
(10-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
V. Sarmoyasida davlat ulushi boʻlmagan xoldinglar tuzish tartibi
Nodavlat yuridik shaxslar tomonidan xoldinglar:
nodavlat yuridik shaxslar aksiyalarining nazorat paketlarini ixtiyoriy birlashtirish;
nodavlat xoʻjalik jamiyati tomonidan boshqa xoʻjalik jamiyatlari aksiyalarining nazorat paketlarini sotib olish yoʻli bilan tuziladi.
(VI-boʻlim Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 23-maydagi 143-sonli qaroriga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — OʻR QHT, 2012-y., 21-son, 232-modda)
VII. Hisobot va xoldinglarni tugatish tartibi
1. Xoldinglar yilning har choragida oʻz balanslarini, foyda va zararlar schyotlarini, shuningdek boshqa korxonalarning oʻzlariga tegishli aksiyalari haqidagi toʻliq maʼlumotlarni hamda qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa axborotni eʼlon qilishga majburdirlar.
(1-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
2. Xolding tomonidan istalgan korxonaning (shu jumladan oʻzining shuʼba korxonasining) aksiyalarining 5 foizidan ortigʻining oldi-sotdisi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar bitishuv sodir etilgan paytdan boshlab bir hafta muddatda albatta eʼlon qilinishi kerak. Koʻrsatib oʻtilgan maʼlumotlar bitishuv qatnashchilarining tijorat siriga tegishli deb topilishi mumkin emas.
Koʻrsatib oʻtilgan talab buzilgan holda sodir etilgan bitishuvlar, shuningdek belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtkazilmagan bitishuvlar haqiqiy emas deb hisoblanadi.
3. Xoldinglar tashkil etish, qayta tashkil etish va ularning faoliyatini toʻxtatish qonunchilikda nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi.
(3-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
Постановление
Кабинета Министров Республики Узбекистан
ОБ УТВЕРЖДЕНИИ ПОЛОЖЕНИЯ О ХОЛДИНГАХ
В целях дальнейшего развития процессов рыночных преобразований и создания современных структур, обеспечивающих адекватное управление и функционирование предприятий и организаций, экономическую интеграцию в различных секторах экономики республики, а также развитие инвестиционной деятельности, Кабинет Министров постановляет:
1. Утвердить Положение о холдингах согласно приложению.
2. Государственная регистрация холдингов производится в порядке, установленном для государственной регистрации и постановки на учет субъектов предпринимательства.
(пункт 2 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 22 августа 2001 г. № 347 — СЗ РУ, 2001 г., № 15-16, ст. 106)
Председатель Кабинета Министров И. КАРИМОВ
г. Ташкент,
12 октября 1995 г.,
№ 398
УТВЕРЖДЕНО
постановлением Кабинета Министров
от 12 октября 1995 года № 398
положение
о холдингах
I. Общие положения
Настоящее Положение в соответствии с законами Республики Узбекистан «Об акционерных обществах и защите прав акционеров», «О рынке ценных бумаг», «О конкуренции» регламентирует порядок создания и функционирования холдингов.
(преамбула в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
1. Холдингом является акционерное общество, в состав активов которого входят контрольные пакеты акций других предприятий.
(абзац первый пункта 1 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 10 февраля 2016 года № 33 — СЗ РУ, 2016 г., № 6, ст. 56)
Контрольный пакет акций (паев, долей) представляет собой любую форму участия в капитале предприятия, которая обеспечивает безусловное право принятия или отклонения определенных решений на общем собрании его участников и в его органах управления.
(абзац второй пункта 1 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
Предприятия, контрольные пакеты акций которых входят в состав активов холдинга, являются дочерними. Дочерние предприятия являются самостоятельными юридическими лицами.
Холдинг вправе заниматься любой деятельностью, не запрещенной законодательством Республики Узбекистан.
(пункт 1 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 22 декабря 2009 года № 323 — СЗ РУ, 2009 г., № 52, ст. 568)
2. Холдинг может быть дочерним предприятием другого холдинга.
3. Активы холдинга образуются за счет:
а) ценных бумаг;
б) имущества, переданного учредителями на договорной основе, а также приобретенного или созданного за счет средств холдинга;
в) денежных средств и т. д.
Холдинг может быть создан с участием или целиком на основе иностранного капитала, в том числе путем приобретения контрольных пакетов акций иностранных предприятий.
В состав активов холдинга, наряду с контрольными пакетами акций дочерних предприятий, могут входить паритетные пакеты акций (50 процентов при двух участниках) и пакеты участия (не контрольные пакеты акций) в капитале других хозяйственных обществ.
Холдинг имеет право в соответствии с действующим законодательством осуществлять инвестиционную деятельность, в том числе покупать и продавать любые ценные бумаги.
Дочерние предприятия по своим обязательствам отвечают принадлежащим им имуществом, включая стоимость контрольного пакета акций, принадлежащего материнскому холдингу, который может нести ответственность по долгам дочернего предприятия на условиях, оговоренных его учредительным договором.
4. Дочернее предприятие, независимо от размера пакета его акций, принадлежащего холдингу, не может владеть акциями холдинга в какой бы то ни было форме, включая залог и траст (доверительную собственность).
На общих собраниях акционеров дочерних предприятий представители холдинга имеют соответствующее контрольному пакету акций данного дочернего предприятия право голоса. Для решения стратегически важных вопросов развития дочернего предприятия, перечень которых должен быть оговорен в его уставе, в нем закрепляется норма о квалифицированном большинстве.
5. Холдинги являются юридическими лицами и действуют на основе законов Республики Узбекистан «Об акционерных обществах и защите прав акционеров», «О рынке ценных бумаг», «О конкуренции», настоящего Положения и иных актов законодательства Республики Узбекистан.
(пункт 5 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
6. Учредителями и участниками холдинга могут быть юридические и физические лица независимо от форм собственности, включая иностранных юридических и физических лиц.
7. Особенности участия иностранных юридических и физических лиц регламентируются законодательством Республики Узбекистан об инвестициях и инвестиционной деятельности.
8. В наименовании холдинга должны быть включены слова «холдинг» и указание на его вид: «АО» — акционерное общество.
II. Ограничения на создание холдинга
1. Создание и регистрация холдинга осуществляется в порядке, установленном для государственной регистрации и постановки на учет субъектов предпринимательства, с учетом особенностей, предусмотренных настоящим Положением.
(абзац первый пункта 1 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 22 августа 2001 г. № 347 — СЗ РУ, 2001 г., № 15-16, ст. 106)
Холдинги создаются для содействия кооперации предприятий-смежников и осуществления ими согласованной инвестиционной политики. Не допускается передача холдингу или кому-либо из его дочерних предприятий прав на сбыт третьим лицам продукции (работ, услуг) дочерних предприятий холдинговой компании (за исключением экспортных операций), а также регулирование холдингом в какой-либо форме цен на указанную продукцию (работы, услуги).
(пункт 2 утратил силу в соответствии с постановлением Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
(пункт 3 утратил силу в соответствии с постановлением Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
4. Не допускается создание холдингов в следующих отраслях:
торговле, материально-техническом снабжении, общественном питании, бытовом обслуживании, коммунальном хозяйстве, транспорте (кроме железнодорожного, авиационного, трубопроводного и предприятий, осуществляющих исключительно международные перевозки), производстве народно-художественных промыслов.
(абзац третий пункта 4 исключен постановлением Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
5. Создание холдингов на основе государственных предприятий и имущества, не подлежащих или имеющих ограничения в разгосударствлении, приватизации, выкупе и сдаче в аренду в соответствии с законодательством Республики Узбекистан, не допускается до отмены этих ограничений.
6. Создаваемые холдинги не могут быть правопреемниками хозяйственных ассоциаций всех видов (союзов, концернов, консорциумов, корпораций и т. п.) или иных объединений предприятий, а также органов государственного управления.
(пункт 7 утратил силу в соответствии с постановлением Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
8. Преобразование разгосударствляемого предприятия (подразделения предприятия) в дочернее предприятие допускается только с согласия его трудового коллектива, принятого на общем собрании голосами более половины всех работников.
III. Финансовые холдинги
1. Финансовым холдингом является холдинг, более 50 процентов капитала которого составляют ценные бумаги других эмитентов и иные финансовые активы.
В состав активов финансового холдинга могут входить только ценные бумаги и иные финансовые активы, а также имущество, необходимое непосредственно для обеспечения функционирования аппарата управления холдингом.
Финансовый холдинг, состав активов которого в момент учреждения не соответствует указанному требованию, обязан в течение одного года с момента государственной регистрации осуществить действия, необходимые для его выполнения.
Невыполнение указанного требования является основанием для принятия экономическим судом решения о ликвидации финансового холдинга на основании представления органа, зарегистрировавшего проспект эмиссии акций этого холдинга.
(абзац четвертый пункта 1 в редакции постановления Кабинета Министров от 19 января 2018 года № 34 — Национальная база данных законодательства, 23.01.2018 г., № 09/18/34/0605)
2. Финансовые холдинги вправе вести исключительно инвестиционную деятельность, другие виды деятельности для них не допускаются.
3. Госкомконкуренции Республики Узбекистан и его территориальные органы (в дальнейшем — органы, уполномоченные управлять государственным имуществом) не вправе вносить в уставный фонд финансовых холдингов пакеты акций акционерных обществ, созданных в порядке разгосударствления предприятий, составляющие более 20 процентов их уставного капитала.
(пункт 3 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 10 февраля 2016 года № 33 — СЗ РУ, 2016 г., № 6, ст. 56)
4. Финансовый холдинг не вправе вмешиваться в производственную и коммерческую деятельность дочерних предприятий. Представители финансового холдинга могут принимать участие только в собраниях акционеров дочерних предприятий. Включение представителей финансового холдинга в состав наблюдательного совета, правления и иных органов управления дочерними предприятиями не допускается.
5. Финансовый холдинг не вправе совершать сделки с принадлежащими ему акциями иначе, как на организованном рынке ценных бумаг (фондовой бирже). Сделки с акциями, не зарегистрированными в установленном порядке на фондовой бирже, признаются недействительными.
IV. Учреждение холдингов при разгосударствлении предприятий
1. Холдинги могут быть созданы при разгосударствлении и приватизации государственных предприятий.
(пункт 1 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 10 февраля 2016 года № 33 — СЗ РУ, 2016 г., № 6, ст. 56)
2. При разгосударствлении предприятий предложения о создании холдингов вносятся в органы, уполномоченные управлять государственным имуществом, в порядке, предусмотренном законодательством.
Предложения должны содержать:
обоснование необходимости создания холдинга, цели и задачи его деятельности;
перечень предприятий (подразделений), предлагаемых для включения в создаваемый холдинг;
сведения о доле продуктов, производимых указанными предприятиями (подразделениями) в общем объеме их производства;
проекты учредительных документов холдинга, устанавливающих полномочия его органов управления, механизм взаимодействия холдинга с дочерними предприятиями.
В приложении к заявке должны содержаться решения трудовых коллективов предприятий (подразделений), которые предлагается ввести в состав холдинга в качестве дочерних предприятий, оформленные в соответствии с пунктом 8 раздела II настоящего Положения.
3. Учредителями холдинга на основе преобразуемых и разгосударствляемых предприятий выступают органы, уполномоченные управлять государственным имуществом, а также негосударственные юридические и физические лица, изъявившие желание вложить собственные средства в виде паев, долей, акций.
Число участников холдинга не ограничено.
4. При рассмотрении вопроса о создании холдинга в порядке преобразования и разгосударствления крупного предприятия с выделением из его состава подразделений в качестве юридически самостоятельных (дочерних) предприятий органы, уполномоченные управлять государственным имуществом:
(абзац второй пункта 4 исключен постановлением Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
оценивают целесообразность увеличения уставного капитала всего предприятия или выделяемых подразделений, при необходимости проводят конкурс среди потенциальных сторонних инвесторов для их включения в число участников холдинга.
5. При рассмотрении вопроса о создании холдинговой компании в порядке объединения пакетов акций юридически самостоятельных предприятий органы, уполномоченные управлять государственным имуществом:
определяют перечни предприятий, включаемых в создаваемую холдинговую компанию либо приобретающих хозяйственную самостоятельность и подлежащих разгосударствлению на общих основаниях;
(абзац второй пункта 5 в редакции постановления Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
учитывают решения трудовых коллективов предприятий и (или) их согласие на преобразование предприятий в дочерние предприятия холдинга;
рассматривают возможные способы привлечения дополнительных инвестиций, при необходимости проводят конкурс среди потенциальных сторонних инвесторов для их включения в число участников холдинга.
6. Предприятия (выделяемые подразделения) преобразуются в акционерные общества в порядке, предусмотренном законодательством.
7. Стоимость имущества, вносимого в уставный фонд холдинга, создаваемого без участия сторонних инвесторов, оценивается в соответствии с законодательством.
При создании холдинга с участием сторонних инвесторов размеры вкладов, вносимых участниками компании, оцениваются по соглашению сторон, исходя из рыночной стоимости имущества.
8. Работники предприятий (подразделений), преобразуемых в дочерние, могут, с согласия органа, уполномоченного управлять государственным имуществом, вносить в уставный фонд холдинга акции, предназначенные для передачи и продажи им в соответствии с утвержденными списками и результатами закрытой подписки. Взамен упомянутых акций работникам дочерних предприятий передаются (продаются по номинальной стоимости) акции холдинга.
9. В случае принятия решения о создании холдинга органом, уполномоченным управлять государственным имуществом:
пакеты акций дочерних предприятий и иные активы, предусмотренные пунктом 3 раздела I настоящего Положения, вносятся органом, уполномоченным управлять государственным имуществом, в порядке оплаты уставного капитала холдинга. При этом уставный капитал холдинга равен суммарной номинальной стоимости этих пакетов акций и иных активов, передаваемых ему учредителями;
оставшиеся акции дочерних предприятий передаются органам, уполномоченным управлять государственным имуществом, для распределения (продажи);
акции холдинга распределяются между его участниками в соответствии с их вкладами.
10. Акции холдинга, находящиеся в государственной собственности, подлежат продаже.
Закрепление того или иного пакета акций холдинговой компании в государственной собственности на какой-либо срок допускается только в том случае, если это допускается действующим законодательством для всех предприятий, акции которых входят в состав активов холдинговой компании.
V. Создание холдингов, не имеющих в своем капитале государственной доли
Негосударственными юридическими лицами холдинги создаются путем:
добровольного объединения контрольных пакетов акций негосударственных юридических лиц;
приобретения негосударственными хозяйственными обществами контрольных пакетов акций других хозяйственных обществ.
(раздел VI утратил силу в соответствии с постановлением Кабинета Министров Республики Узбекистан от 23 мая 2012 года № 143 — СЗ РУ, 2012 г., № 21, ст. 232)
VII. Отчетность и порядок ликвидации холдингов
1. Холдинги обязаны ежеквартально публиковать свои балансы, счета прибылей и убытков, а также полные сведения о принадлежащих им акциях (долях участия в капитале) других предприятий, а также иную информацию, предусматриваемую законодательством.
2. Сведения о купле-продаже холдингом более 5 процентов акций любого предприятия (в том числе его дочернего) подлежат обязательному опубликованию в недельный срок с момента совершения сделки. Указанные сведения не могут быть отнесены к коммерческой тайне участников сделки.
Сделки, совершенные с нарушением указанного требования, а также сделки, не зарегистрированные в установленном порядке, признаются недействительными.
3. Создание, реорганизация и прекращение деятельности холдингов осуществляется в порядке, предусмотренном законодательством.