Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASINING CHET ELLARDAGI VAKOLATXONALARI TOʻGʻRISIDAGI NIZOMLARNI TASDIQLASH HAQIDA
Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 30-avgustdagi PF-133-sonli “Maʼmuriy islohotlar doirasida Tashqi ishlar vazirligi faoliyatini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan.
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar, idoralar va boshqa respublika organlari xodimlarining chet el xizmat safarlariga borishini tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 1999-yil 9-sentabrdagi 417-son qarorining 10-bandiga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Quyidagilar:
Oʻzbekiston Respublikasining Elchixonasi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;
Keyingi tahrirga qarang.
Oʻzbekiston Respublikasining vazirliklari, idoralari, boshqa davlat organlari, tashkilotlari va korxonalarining chet eldagi vakolatxonalari toʻgʻrisidagi Namunaviy nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Oldingi tahrirga qarang.
2. Belgilansinki, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar, investitsiyalar va savdo vazirligi Oʻzbekiston Respublikasining vazirliklari, idoralari, boshqa davlat organlari, tashkilotlari va korxonalarining hisobga qoʻyilgan chet ellardagi vakolatxonalari toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligiga har chorakda axborot berib turadi.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2005-yil 8-sentabrdagi 206-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2005-y., 34-36-son, 264-modda)
3. Maʼlumot uchun qabul qilinsinki:
Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari rahbarlari oʻsha davlatda joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining boshqa vakolatxonalari, delegatsiyalari va mutaxassislari guruhlariga koʻmaklashadilar va ularning faoliyatini muvofiqlashtirib boradilar;
vakolatxonalar va mutaxassislar guruhlari rahbarlari diplomatik vakolatxonalarni yoki konsullik muassasalarini oʻz faoliyati toʻgʻrisida xabardor qilib turadilar, ularga oʻz funksiyalarini amalga oshirishlarida koʻmaklashadilar.
4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Oʻ.T. Sultonov va Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vaziri A.H. Komilov zimmasiga yuklansin.
Vazirlar Mahkamasining Raisi I. KARIMOV
Toshkent sh.,
2000-yil 24-mart,
102-son
Vazirlar Mahkamasining 2000-yil 24-martdagi 102-son qaroriga
1-ILOVA
1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasining Elchixonasi toʻgʻrisida
NIZOM
I. UMUMIY QOIDALAR
1. Oʻzbekiston Respublikasi Elchixonasi (keyingi oʻrinlarda “Elchixona” deb ataladi) Oʻzbekiston Respublikasining Elchixona joylashgan mamlakatda Oʻzbekiston Respublikasi manfaatlarini ifodalovchi tashqi munosabatlar sohasidagi davlat organi hisoblanadi.
Elchixona tegishli xorijiy davlat bilan elchixonalar darajasida diplomatik munosabatlar oʻrnatilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qaroriga koʻra taʼsis etiladi.
Elchixona Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi tizimiga kiradi.
2. Elchixona Elchixona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasining tashqi siyosiy yoʻli amalga oshirilishini va uning manfaatlari himoya qilinishini taʼminlaydi.
3. Elchixona oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga, Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi toʻgʻrisidagi nizomga, mazkur nizomga, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining meʼyoriy hujjatlari va koʻrsatmalariga, shuningdek, diplomatik munosabatlar toʻgʻrisidagi Vena konvensiyasiga hamda xalqaro huquqning boshqa umumeʼtirof etilgan hujjatlariga muvofiq amalga oshiradi.
4. Elchixona binosida yoki uning hududida Oʻzbekiston Respublikasining Davlat bayrogʻi koʻtariladi, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasviri tushirilgan hamda oʻzbek tilida va Elchixona joylashgan davlatning davlat tilida “Oʻzbekiston Respublikasining (Elchixona joylashgan xorijiy davlat nomi)dagi Elchixonasi” soʻzlari yozilgan lavha oʻrnatiladi. Oʻzbekiston Respublikasining davlat ramzlaridan Elchixona joylashgan davlatning protokol amaliyoti hisobga olingan holda foydalaniladi.
5. Elchixona xodimlari va ularning oila aʼzolari Elchixona joylashgan davlatning qonunlari va boshqa meʼyoriy hujjatlarini, anʼanalari va urf-odatlarini hurmat qilishga, Elchixona joylashgan davlatning ichki ishlariga aralashish deb talqin qilinishi mumkin boʻlgan har qanday xatti-harakatlardan oʻzlarini tiyishga majburdirlar.
II. ELCHIXONANING ASOSIY VAZIFALARI VA FUNKSIYALARI
6. Quyidagilar Elchixonaning asosiy vazifalari va funksiyalari hisoblanadi:
Elchixona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasi manfaatlarini ifodalash;
Elchixona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasining tashqi siyosiy yoʻlini amalga oshirish va Oʻzbekiston Respublikasining va uning fuqarolarining manfaatlarini xalqaro huquq yoʻl qoʻygan doiralarda himoya qilish;
Elchixona joylashgan davlat bilan munosabatlarning ahvoli va istiqbollari, Oʻzbekiston Respublikasining milliy manfaatlari va uning fuqarolarining manfaatlari himoya qilinishini taʼminlash masalalari boʻyicha takliflar tayyorlash va kiritish;
Oʻzbekiston Respublikasi bilan Elchixona joylashgan mamlakat oʻrtasida oʻzaro foydali savdo-iqtisodiy va moliyaviy hamkorlik rivojlanishiga har tomonlama koʻmaklashish;
Elchixona joylashgan mamlakatda Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish, Elchixona joylashgan mamlakatdan Oʻzbekiston Respublikasiga investitsiyalarni jalb qilish tadbirlarini amalga oshirish, tovarlarning Oʻzbekiston Respublikasidan Elchixona joylashgan davlat bozorlariga eksport qilinishiga koʻmaklashish;
Elchixona joylashgan mamlakatning savdo rejimlari va tarif siyosatini, shuningdek, savdo-iqtisodiy hamkorlik istiqbollarining ahvolini tahlil qilish, shu asosda uning samaradorligini oshirish yuzasidan tavsiyalar va tegishli takliflar tayyorlash;
tashqi iqtisodiy faoliyatning oʻzbekistonlik qatnashchilariga hamkorlar izlashda va tanlashda koʻmaklashish, koʻrgazmalar, yarmarkalar oʻtkazish, Elchixona joylashgan davlatning ishbilarmonlari doiralari bilan uchrashuvlar tashkil etish;
Elchixona joylashgan mamlakatning tashqi siyosiy idoralari bilan, shuningdek, ushbu davlatda akkreditatsiya qilingan xorijiy vakolatxonalar bilan doimiy aloqa oʻrnatish;
Elchixona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasining ichki va tashqi siyosati, uning ijtimoiy-iqtisodiy, madaniy va maʼnaviy hayoti toʻgʻrisidagi rasmiy axborotlarni tarqatish;
Elchixona joylashgan davlat hukumati va boshqa muassasalari bilan muzokaralar olib borish, belgilangan tartibda ikki tomonlama hujjatlarni imzolash;
Elchixona joylashgan davlatdagi shart-sharoitlar va voqealarni barcha qonuniy vositalar bilan aniqlashtirish hamda Elchixona joylashgan davlatning ijtimoiy-siyosiy va ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi, tashqi siyosiy va tashqi iqtisodiy yoʻli toʻgʻrisida muntazam axborot berish;
Oʻzbekiston Respublikasi bilan Elchixona joylashgan davlat oʻrtasidagi doʻstona munosabatlarni ragʻbatlantirish hamda ularning siyosiy, iqtisodiy, madaniy va boshqa sohalardagi oʻzaro munosabatlari rivojlanishiga koʻmaklashish;
oliy va yuqori darajada davlatlararo tashriflarni tayyorlashda va amalga oshirishda, shuningdek, davlat va hukumat delegatsiyalari tashriflarini tayyorlash va amalga oshirishda qatnashish;
Oʻzbekiston Respublikasining Elchixona joylashgan davlat bilan xalqaro shartnomalari loyihalarini, shartnomalar tuzish, ularni bajarish, amal qilishini toʻxtatish va toʻxtatib qoʻyish toʻgʻrisidagi takliflarni tayyorlashda qatnashish, Oʻzbekiston Respublikasining Elchixona joylashgan davlat bilan ikki tomonlama shartnomalari, shuningdek, koʻp tomonlama shartnomalarning Elchixona joylashgan davlat bilan Oʻzbekiston Respublikasi munosabatlariga tegishli qismi bajarilishini kuzatish;
Elchixona joylashgan davlatning davlat hokimiyati organlari, idoralari, jamoat birlashmalari, ishbilarmonlari, ilmiy va madaniy doiralari, ommaviy axborot vositalari bilan aloqalar oʻrnatish va ularni qoʻllab-quvvatlash;
Elchixona joylashgan davlatda yashovchi vatandoshlar va milliy markazlar bilan aloqalar va munosabatlar oʻrnatilishi va rivojlantirilishiga koʻmaklashish;
Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining topshirigʻiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi delegatsiyalarini va davlat hokimiyati organlari vakillarini Elchixona joylashgan davlatga yuborish masalalarini kelishib olish;
Elchixona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasi va uning fuqarolarining mulkiy huquqlari va manfaatlarini himoya qilish;
Elchixonaning, uning xodimlari va ularning oila aʼzolarining xavfsizligini taʼminlashga doir zarur chora-tadbirlarni amalga oshirish, favqulodda vaziyatlar sharoitida Oʻzbekiston Respublikasining chet eldagi muassasalari va uning fuqarolarining xatti-harakatlarini belgilangan tartibda tashkil etish hamda ular xatti-harakatlariga rahbarlik qilish;
Elchixona joylashgan davlatning oldindan bergan roziligi bilan va Elchixona joylashgan davlatda vakili boʻlmagan uchinchi davlatning iltimosiga koʻra uchinchi davlat va uning fuqarolarining manfaatlarini vaqtincha himoya qilish;
Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga, Elchixona joylashgan davlat qonun hujjatlariga, xalqaro huquq normalariga muvofiq boshqa funksiyalarni bajarish.
Ushbu maqsadda Elchixona Elchixona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasining ijro etuvchi hokimiyat organlari, davlat muassasalari, tashkilotlari va korxonalari vakolatxonalarining, ularning delegatsiyalari va mutaxassislari guruhlarining, shuningdek, oʻquvchilarining ishiga koʻmaklashadi va ular faoliyatini muvofiqlashtiradi.
Koʻrsatib oʻtilgan vakolatxonalar, delegatsiyalar va mutaxassislar guruhlari Elchixona oʻz funksiyalarini amalga oshirishida unga koʻmaklashadi va oʻz faoliyati toʻgʻrisida Elchixonaga axborot beradi.
III. ELCHIXONA TUZILMASI VA UNING FAOLIYATINI TASHKIL ETISH
7. Elchixonaga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni bilan tayinlanadigan va Elchixona joylashgan davlatda akkreditatsiya qilingan Oʻzbekiston Respublikasining yuqori rasmiy vakili hisoblanuvchi Oʻzbekiston Respublikasining xorijiy davlatdagi Favqulodda va Muxtor Elchisi (keyingi oʻrinlarda — Elchi deb ataladi) boshchilik qiladi.
Elchi Oʻzbekiston Respublikasi manfaatlarini ifodalaydi, Elchixona ishiga bevosita rahbarlik qiladi, Elchixonaga yuklangan vazifalar bajarilishi va uning funksiyalari amalga oshirilishi uchun shaxsan javob beradi, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining meʼyoriy hujjatlariga muvofiq Elchixona tuzilmasini belgilaydi, uning xodimlari oʻrtasidagi lavozim vazifalarini taqsimlaydi.
Elchixona joylashgan davlatda Elchi boʻlmagan taqdirda uning funksiyalarini Elchixonaning katta diplomatik xodimlaridan belgilangan tartibda tayinlanadigan Oʻzbekiston Respublikasi ishlari boʻyicha vaqtinchalik ishonchli vakil bajaradi.
Elchixona, uning xodimlari va ular oila aʼzolarining xavfsizligini taʼminlash, davlat va qonun bilan qoʻriqlanadigan boshqa sirlarni muhofaza qilishni tashkil etish, moliyaviy mablagʻlarni tasarruf etish, xodimlar ishini tashkil etish va Elchixona boʻlinmalarining oʻzaro hamkorligi bevosita Elchi tomonidan yoki Elchi tomonidan tayinlanadigan katta diplomatik xodim tomonidan amalga oshiriladi.
8. Elchixona shtat jadvali va xarajatlar smetasi belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan tasdiqlanadi.
Elchixonada tasdiqlangan shtat jadvali va xarajatlar smetasi doirasida Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi va Moliya vazirligining qaroriga koʻra quyidagi: tashqi siyosat, ichki siyosat, ikki tomonlama munosabatlar, iqtisodiy ishlar, fan va texnika, matbuot va axborot, madaniyat, konsullik, protokol yoʻnalishlari va boshqa masalalar boʻyicha boʻlimlar va guruhlar tashkil etilishi mumkin.
Tashqi ishlar vazirligi Moliya vazirligi bilan birgalikda Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlangan xodimlar doirasida navbatdagi moliyaviy yil uchun budjetda tasdiqlanadigan chet eldagi muassasalarni mablagʻ bilan taʼminlash hajmlaridan kelib chiqqan holda faoliyatning ikkinchi va kelgusi yillari uchun Elchixonaning xarajatlar smetasini har yili tasdiqlaydi.
9. Elchixona xodimlarining huquqlari va vazifalari Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlari, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining meʼyoriy hujjatlari, lavozim yoʻriqnomalari bilan belgilanadi. Elchixona xodimlari Elchining, u boʻlmaganda Oʻzbekiston Respublikasi ishlari boʻyicha vaqtinchalik ishonchli vakilning buyruqlari va koʻrsatmalarini bajarishga majburdirlar.
10. Elchixona ishi Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan rejalar asosida tashkil etiladi.
11. Elchixona shtatiga tayinlash, shuningdek, xodimlarni boshqa lavozimga oʻtkazish va almashtirish Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi tomonidan belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Xodimlar Elchixonada ishlash uchun, qoidaga koʻra, ikki yil muddatga xizmatga yuboriladi. Ishlash muddati uzaytirilishi mumkin, lekin u koʻpi bilan ikki yildan oshib ketmasligi kerak.
Elchixonada lavozimga keyingi tayinlash kechi bilan ikki yildan keyin amalga oshiriladi.
Elchilar va vakillarning lavozimda boʻlish muddatlari har biri alohida holda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan belgilanadi.
12. Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga muvofiq Elchixonada siyosiy partiyalar tuzilmalari, diniy va jamoatchilik birlashmalari tashkil etilishi mumkin emas, kasaba uyushmalari bundan mustasno.
IV. YAKUNIY QOIDALAR
13. Elchixona yuridik shaxs hisoblanadi, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasvirlangan va oʻz nomi yozilgan muhrga, tegishli muhrlar va shtamplarga, banklarda hisob raqamlariga ega boʻladi.
14. Oʻzbekiston Respublikasining mulki hisoblangan yer uchastkalari, binolar, inshootlar va Elchixonaning boshqa mol-mulklari unga Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlarida belgilangan tartibda birkitilib qoʻyiladi.
Elchixona oʻziga birkitilib qoʻyilgan mol-mulkka nisbatan oʻzi joylashgan davlat qonun hujjatlarini hisobga olgan holda ularga egalik qilish, ulardan foydalanish va tasarruf etish huquqini belgilangan tartibda amalga oshiradi.
15. Elchixona faoliyatini taʼminlash bilan bogʻliq moliyaviy va boshqa masalalar Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi hamda Tashqi ishlar vazirligi meʼyoriy hujjatlariga muvofiq hal etiladi.
16. Mazkur Nizom xalqaro tashkilotlar huzuridagi Oʻzbekiston Respublikasi missiyalari va vakolatxonalari faoliyati uchun ham tatbiq etiladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Vazirlar Mahkamasining 2000-yil 24-martdagi 102-con qaroriga
2-ILOVA
2-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari, idoralari, davlat boshqa organlari, tashkilotlari va korxonalarining chet ellardagi vakolatxonalari toʻgʻrisida
NAMUNAVIY NIZOM
I. UMUMIY QOIDALAR
1. Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari, idoralari, davlat boshqa organlari, tashkilotlari, korxonalari (keyingi oʻrinlarda muassis deb ataladi) xorijiy davlatlarda vakolatxonalar, bosh vakolatxonalar yoki mintaqaviy vakolatxonalar (keyingi oʻrinlarda — vakolatxona deb ataladi) ochishlari mumkin.
Vakolatxona Oʻzbekiston Respublikasining vakolatxona oʻzining taklifiga binoan taʼsis etilgan vazirligi, idorasi, davlat boshqa organi, tashkiloti, korxonasi tizimiga kiradi.
Chet ellardagi vakolatxona mustaqil vakolatxona sifatida taʼsis etiladi yoxud bosh yoki mintaqaviy vakolatxona tarkibiga kiradi.
Bosh vakolatxona Oʻzbekiston Respublikasi vazirligi, idorasining yoki davlat boshqa organi, tashkiloti, korxonasiningi ikki yoki undan koʻproq vakolatxonasi boʻlgan davlatda, shuningdek, ularning yuqori darajadagi manfaatlari uni talab qiladigan davlatlarda taʼsis etilishi mumkin.
Chet ellardagi mintaqaviy vakolatxona iqtisodiy va jugʻrofiy belgilari boʻyicha oʻzaro bogʻliq davlatlar guruhi uchun taʼsis etiladi.
Oldingi tahrirga qarang.
(1-bandning oltinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 1-noyabrdagi 313-sonli qaroriga asosan chiqarilgan — OʻR QHT, 2012-y., 44-son, 507-modda)
2. Vakolatxona oʻzi joylashgan davlat qonunchiligiga muvofiq roʻyxatdan oʻtkaziladi.
3. Vakolatxona oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga, ushbu Nizomga, vakolatxonaning taʼsis hujjatlariga, shuningdek, oʻzi joylashgan davlat qonunchiligiga amal qiladi.
Keyingi tahrirga qarang.
4. Vakolatxona xodimlari soni Oʻzbekiston Respublikasining tegishli vazirligi, idorasi, davlat boshqa organi, tashkiloti, korxonasi ehtiyojlaridan kelib chiqib, vakolatxona joylashgan davlatdagi mavjud shart-sharoitlarni hisobga olgan holda belgilanadi.
5. Vakolatxonalarda siyosiy partiyalar tuzilmalari, diniy va jamoat birlashmalari tashkil etilishi mumkin emas, kasaba uyushmalari bundan mustasno.
6. Vakolatxona xodimlari va ularning oila aʼzolari hududida vakolatxona faoliyat koʻrsatayotgan davlatning qonunlari va meʼyoriy hujjatlariga rioya etishga, anʼana va urf-odatlarini hurmat qilishga majburdirlar.
7. Vakolatxona xodimlarining va ular oilasi aʼzolarining shaxsiy manfaatni koʻzlab tadbirkorlik yoki tijorat faoliyati bilan shugʻullanishlari taqiqlanadi.
II. VAKOLATXONA FUNKSIYALARI
8. Chet ellardagi vakolatxonalar:
hamkorlik shakllarini rivojlantirish, chuqurlashtirish va takomillashtirish imkoniyatlarini qidirib topish;
savdo, iqtisodiyot, moliya, fan va texnika, transport, turizm, madaniyat sohasidagi va boshqa sohalardagi hamkorlik toʻgʻrisidagi bitimlarni amalga oshirishga samarali koʻmaklashish;
savdo-iqtisodiy aloqalarni rivojlantirish hamda iqtisodiy, tijorat va ilmiy-texnika axborotlari almashishni kengaytirish;
mamlakatimiz tovarlarining xorijiy bozorlarga kirib borishi, shu jumladan konferensiyalar, koʻrgazmalar, koʻchma yarmarkalar va reklama kompaniyalari oʻtkazish boʻyicha marketing tadqiqotlari oʻtkazish hamda amaliy yordam koʻrsatish;
tijorat bitishuvlari va boshqa shartnomalar bajarilishini taʼminlash;
mashinalar, asbob-uskunalar, tovarlar va xizmatlar eksporti va importini rivojlantirishga samarali koʻmaklashish, ularga texnika xizmatlari koʻrsatish, jahon texnikasining eng yangi yutuqlari bilan tanishtirish maqsadida ochiladi.
Vakolatxonaning asosiy vazifalari, funksiyalari, tuzilmasi va faoliyatini tashkil etish ularning taʼsis hujjatlariga hamda muassisning xususiyatlariga muvofiq belgilanadi.
9. Oʻzbekiston Respublikasining diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari oʻzlari joylashgan davlatdagi vakolatxonalar faoliyatini muvofiqlashtirib boradilar. Vakolatxona diplomatik vakolatxonalarni va konsullik muassasalarini oʻz faoliyati toʻgʻrisida xabardor qilib turadi va ularga oʻz funksiyalarini amalga oshirishda koʻmaklashadi.
Vakolatxona boshligʻi diplomatik vakolatxonani yoki konsullik muassasasini muassislar tomonidan nazarda tutilgan chet ellarda yurish-turish qoidalari vakolatxona xodimlari tomonidan buzilishining barcha hollari toʻgʻrisida majburiy tartibda xabardor qilib turishi kerak.
Vakolatxona joylashgan davlatda Oʻzbekiston Respublikasining diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari boʻlmagan taqdirda vakolatxona oldindan kelishib olgan holda vazirliklar, idoralar, davlat boshqa organlarining vakolatxona joylashgan davlatga xizmat safariga kelishgan mansabdor shaxslariga, delegatsiyalariga, mutaxassislar guruhlariga yordam koʻrsatadilar.
III. VAKOLATXONAGA RAHBARLIK QILISH
10. Mintaqaviy vakolatxonani mintaqaviy vakil, bosh vakolatxonani — bosh vakil, vakolatxonani — muassis vakili boshqaradi.
Mintaqaviy vakil, bosh vakil va vakil bevosita Oʻzbekiston Respublikasi vazirligi, idorasi, davlat boshqa organi, tashkiloti, korxonasi rahbariga boʻysunadi va ular tomonidan berilgan ishonchnoma asosida faoliyat koʻrsatadilar.
11. Vakolatxona boshligʻi va vakolatxona xodimlari lavozim vazifalarining bajarilishi uchun shaxsan javob beradilar.
12. Vakolatxona ishlari vakolatxona rahbari tomonidan tuziladigan va muassis tasdiqlaydigan rejalar asosida olib boriladi.
IV. VAKOLATXONA BOSHLIGʻINING HUQUQLARI
13. Vakolatxona boshligʻi oʻz faoliyatini ushbu Nizomga muvofiq amalga oshiradi va u quyidagi huquqlarga ega:
vakolatxona joylashgan davlat idoralari va boshqa tashkilotlari oldida muassisning rasmiy vakili sifatida ish koʻrish, ushbu tashkilotlarning rahbar shaxslari bilan bevosita aloqalar oʻrnatish;
vakolatxona joylashgan davlatdagi vakolatxonaga unga yuklangan vazifalardan kelib chiqqan holda rahbarlik qilish;
muassis nomidan vakolatxona joylashgan davlatdagi tashkilotlar bilan oʻz vakolatlari doirasida shartnomalar va kontraktlar tuzish;
vakolatxonaning pul mablagʻlarini, oʻz nomiga berilgan ishonchnomaga binoan, tasdiqlangan smeta doirasida, tasarruf etish;
yil choragi rejalarini vakolatxona uchun tasdiqlangan yillik rejalar doirasida, bu toʻgʻrida yuqori turuvchi vakilni va muassisni xabardor qilgan holda, oʻzgartirish;
vakolatxonaga tegishli yoki oʻzi ijaraga olgan mol-mulkni muassis bilan kelishgan holda sugʻurta qilish;
belgilangan smeta doirasida, muassis bilan kelishgan holda, vakolatxona xodimlarini ishga qabul qilish va ishdan boʻshatish;
muassis bilan kelishgan holda Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari bilan, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari boʻlmagan shaxslar bilan mehnat shartnomalarini tuzish va bekor qilish;
vakolatxona uchun ishlab chiqarish binolarini va vakolatxona xodimlari uchun uy-joylarni ijaraga olish yuzasidan shartnomalar tuzish;
vakolatxona xodimlariga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasining va vakolatxona joylashgan davlatning mehnat qonun hujjatlarida nazarda tutilgan ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralarini qoʻllash.
Keyingi tahrirga qarang.
Vakolatxonaning taʼsis hujjatlarida, muassis faoliyati xususiyatlariga muvofiq, vakolatxona boshligʻi uchun qoʻshimcha huquqlar nazarda tutilishi mumkin.
V. VAKOLATXONA BOSHLIGʻINING MAJBURIYATLARI
14. Vakolatxona boshligʻi quyidagilarga majbur:
vakolatxona faoliyatining yuqori rentabelligini va samaradorligini taʼminlash chora-tadbirlarini koʻrish;
muassisga vakolatxona ishlarini rejalashtirish va tashkil etish, shuningdek, ishlab chiqarish — moliya faoliyati istiqbol rejalari boʻyicha takliflar kiritish;
vakolatxona barcha xodimlarining tayyorgarligi yuqori darajada boʻlishini, ularning malakasini doimiy ravishda oshirishni taʼminlash;
vakolatxona binolarini igʻvogarona va terroristik hodisalardan muhofaza qilish yuzasidan tashkiliy tadbirlarni amalga oshirish, vakolatxona xodimlari va ularning oila aʼzolari xavfsizligini taʼminlash maqsadida barcha zarur chora-tadbirlarni koʻrish;
vakolatxona jamoasida sogʻlom maʼnaviy muhitni taʼminlash, vakolatxona xodimlarining va ular oila aʼzolarining salomatligi, turmushi, madaniy xordigʻi va taʼlim olishi toʻgʻrisida gʻamxoʻrlik qilish;
vakolatxona binolaridan vakolatxona funksiyalariga zid boʻlgan maqsadlarda foydalanishga yoʻl qoʻymaslik;
muassisga belgilangan tartibda vakolatxonaning ishlab chiqarish-moliya va tijorat faoliyati toʻgʻrisida hisobotlar taqdim etish.
Vakolatxonaning taʼsis hujjatlarida vakolatxona boshligʻi uchun muassis faoliyati xususiyatiga muvofiq ravishda qoʻshimcha majburiyatlar nazarda tutilishi mumkin.
VI. VAKOLATXONA BOSHLIGʻINING JAVOBGARLIGI
15. Vakolatxona boshligʻi:
muassisning xalqaro faoliyati va tashqi aloqalarini takomillashtirish hamda samaradorligini oshirish maqsadida unga yuklangan vazifalarning zarur darajada bajarilishi;
umuman vakolatxona toʻgʻrisidagi Nizomga rioya etilishi;
muassis tomonidan belgilangan ishlab chiqarish-moliya rejalari va topshiriqlarining bajarilishi;
reja va moliya intizomining, hisob va hisobotning ahvoli, muassisning tegishli boʻlimlari va xizmatlariga hisobot hujjatlarining oʻz vaqtida topshirilishi;
davlat, xizmat va tijorat sirlari saqlanishini taʼminlash;
vakolatxona xodimlari va ular oila aʼzolarining xavfsizligini, shuningdek, vakolatxona binolari muhofazasini taʼminlash boʻyicha tadbirlarning tashkil etilishi va amalga oshirilishi;
vakolatxona xodimlari, ularning oila aʼzolari, vakolatxona yoʻli bilan keluvchi delegatsiyalar aʼzolari oʻrtasidagi intizomning ahvoli, ular tomonidan fuqarolarning chet ellarda yurish-turishi meʼyorlari va qoidalariga rioya etilishi;
vakolatxona yoʻli bilan vakolatxona joylashgan davlatga kelgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari bilan sodir boʻlgan barcha voqealar toʻgʻrisida elchixona (konsullik) va muassis nomiga yoʻllangan axborotlarning ishonchliligi va oʻz vaqtida topshirilishi;
ish yuritishning, vakolatxonaga tegishli moddiy boyliklarni hisobga olish va saqlashning ahvoli uchun javob beradi.
Vakolatxonaning taʼsis hujjatlarida vakolatxona boshligʻi uchun muassis faoliyati xususiyatiga muvofiq ravishda boshqa javobgarliklar ham nazarda tutilishi mumkin.
VII. VAKOLATXONALAR XODIMLARINI TANLASH TARTIBI, ULARNING CHET ELLARDA BOʻLISHI MUDDATLARI
16. Vakolatxona boshligʻi Oʻzbekiston Respublikasining tegishli vazirligi, idorasi, davlat boshqa organi, tashkiloti, korxonasining Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari boʻlgan xodimlari orasidan tayinlanadi.
Vakolatxona boshligʻi va xodimlarini ishga tayinlash, shuningdek, ularni chaqirib olish muassis tomonidan belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
17. Vakolatxonada ishlashga, muassis bilan kelishgan holda, kontrakt asosida, Oʻzbekiston Respublikasining vakolatxona joylashgan davlat hududida doimiy yashovchi fuqarolari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi boʻlmagan shaxslar qabul qilinishi mumkin.
18. Boshliqlar va xodimlar vakolatxona joylashgan davlatdagi tegishli vakolatxonada ishlash uchun, mehnat shartnomasini rasmiylashtirgan holda, qoidaga koʻra:
mintaqaviy vakolatxonalar, bosh vakolatxonalar, vakolatxonalar boshliqlari — uch yilgacha muddatga;
vakolatxonaning shtatdagi boshqa xodimlari — ikki yilgacha muddatga yuboriladi.
Oʻzbekiston Respublikasining tegishli vazirligi, idorasi, davlat boshqa organi, tashkiloti, korxonasi faoliyati xususiyatiga koʻra, mehnat shartnomasi bilan belgilangan ishlash muddati vakil va shtatdagi boshqa xodimlar uchun koʻpi bilan bir yilga uzaytirilishi mumkin.
Xodimni vakolatxonadagi lavozimga keyingi tayinlash oradan ikki yil oʻtgandan keyin amalga oshirilishi mumkin. Ushbu muddat istisno hollardagina bir yilgacha qisqartirilishi mumkin.
Vakolatxona xodimi egallab turgan lavozimidan:
vakolatxona joylashgan davlatda uning salomatligi oʻz funksional vazifalarini bajarishga toʻsqinlik qiladigan darajada jiddiy yomonlashganda va uning oila aʼzolari ogʻir kasallanganda;
uning tomonidan egallab turgan lavozimida bundan keyin qolishiga zid boʻlgan qoida buzish sodir etilganda;
vakolatxonaning ichki mehnat tartibini muttasil buzganda;
Oʻzbekiston Respublikasining va vakolatxona joylashgan davlatning qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda muddatidan oldin chaqirtirib olinishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari, idoralari, davlat boshqa organlari, tashkilotlari, korxonalari oʻzlarining ichki hujjatlarida mutaxassislarni chet elga yuborishni navbatlash tartibini va ularni joʻnatishni oldindan kelishib olish masalalarini yanada aniqlashtiradilar.
VIII. VAKOLATXONA FAOLIYATI USTIDAN NAZORATNI TAʼMINLASH
19. Vakolatxona faoliyatini taʼminlash bilan bogʻliq boʻlgan moliyaviy va boshqa masalalar Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlariga, Oʻzbekiston Respublikasining tegishli vazirligi, idorasi, davlat organi, tashkiloti, korxonasi meʼyoriy hujjatlariga, shuningdek, vakolatxona joylashgan davlat qonun hujjatlariga muvofiq hal etiladi.
Keyingi tahrirga qarang.
20. Vakolatxona faoliyatini nazorat qilish tegishli vazirlik, idora, davlat organi, tashkilot, korxona meʼyoriy hujjatlari bilan belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
IX. YURIDIK MAQOMI
21. Vakolatxonalar Oʻzbekiston Respublikasi vazirligi, idorasi, davlat organi, tashkiloti, korxonasining tarkibiy boʻlinmalari hisoblanadilar, oʻz nomlari yozilgan shtamp va muhrga, oʻz faoliyatlarini amalga oshirish uchun oʻzlari joylashgan davlat banklarida hisob raqamlariga ega boʻladilar.
(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2003-y., 1-2-son, 11-modda; 2005-y., 34-36-son, 264-modda; 2012-y., 44-son, 507-modda; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)