“Faoliyatning ayrim turlarini litsenziyalash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunining 5-moddasiga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Qimmatli qog‘ozlar blankalarini ishlab chiqarishni litsenziyalash to‘g‘risidagi Nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki va O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi bir oy muddatda amaldagi idoraviy normativ hujjatlarni ushbu qaror talablariga muvofiqlashtirsinlar.

3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining raisi F.M. Mullajonov zimmasiga yuklansin.

1. Ushbu Nizom qimmatli qog‘ozlar blankalarini ishlab chiqarishni litsenziyalash tartibini belgilaydi.

2. Qimmatli qog‘ozlar blankalarini ishlab chiqarishni litsenziyalash O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki (keyingi o‘rinlarda litsenziyalovchi organ deb yuritiladi) tomonidan amalga oshiriladi.

3. Yuridik shaxslar — matbaa korxonalari yoki matbaa ishlab chiqarishiga ega bo‘lgan korxonalar litsenziya talabgorlari bo‘lishi mumkin.

4. Qimmatli qog‘ozlar blankalarini ishlab chiqarish huquqiga litsenziya 5 yil muddatga beriladi.

5. Quyidagilar qimmatli qog‘ozlar blankalarini ishlab chiqarishni amalga oshirishning litsenziya talablari va shartlari hisoblanadi:

litsenziat tomonidan qimmatli qog‘ozlar blankalari ishlab chiqarish bo‘yicha qonun hujjatlariga majburiy rioya etish;

shuningdek quyidagilarning mavjud bo‘lishi:

qimmatli qog‘ozlar blankalari ishlab chiqarishning tugallangan sikli;

qimmatli qog‘ozlar blankalari tayyorlash, shu jumladan namunalar tayyorlash, bosish shakllari, ularga tartib raqami qo‘yish va ishlov berishning maxsus texnologik jarayoni;

qimmatli qog‘ozlar blankalarini qalbakilashtirishdan yuqori darajada himoyalanganligini amalga oshirish imkoniyatini ta’minlovchi maxsus asbob-uskunalar va texnologiyalar;

litsenziyalanayotgan faoliyat turini amalga oshirish uchun foydalaniladigan xonalar (ishlab chiqarish xonalari, omborlar, yordamchi xonalar va boshqalarning) mulk huquqi bilan yoki boshqa qonuniy asosda litsenziya talabgorida mavjud bo‘lishi;

matbaa asbob-uskunalarida ishlash bo‘yicha maxsus bilim va tajribaga ega bo‘lgan kamida ikkita mutaxassisning bo‘lishi;

qimmatli qog‘ozlar blankalarining hisobga olinishi va saqlanishini ta’minlash bo‘yicha asosiy talablarga, shuningdek litsenziya talabgoriga qo‘yiladigan rejim talablariga muvofiq bo‘lgan hisobga olish va saqlash tizimi (1 va 2-ilovalar);

qimmatli qog‘ozlar blankalarining texnik parametrlariga qo‘yiladigan talablarning bajarilishini ta’minlovchi shart-sharoitlar (3-ilova).

6. Litsenziya talabgori litsenziya olish uchun litsenziyalovchi organga quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:

litsenziya berish to‘g‘risidagi ariza, unda quyidagilar ko‘rsatiladi: yuridik shaxsning nomi va tashkiliy-huquqiy shakli, uning joylashgan joyi (pochta manzili), bank muassasasining nomi va bankdagi hisob raqami, yuridik shaxs amalga oshirishni mo‘ljallayotgan faoliyatning litsenziyalanadigan turi;

yuridik shaxsning davlat ro‘yxatidan o‘tkazilganligi to‘g‘risidagi guvohnomaning nusxasi;

litsenziya talabgori arizasining litsenziyalovchi organ tomonidan ko‘rib chiqilganligi uchun litsenziya talabgori tomonidan yig‘im to‘langanligini tasdiqlovchi hujjat;

litsenziya talabgorida maxsus kasbiy tayyorgarlikka ega bo‘lgan xodimlarning mavjudligini tasdiqlovchi hujjatlar nusxalari;

litsenziyalanayotgan faoliyat amalga oshiriladigan asbob-uskunalar to‘g‘risidagi ma’lumotlar;

litsenziya talabgorining ishlab chiqarish xonalarida boyliklarning saqlanishi rejimi holati to‘g‘risida ichki ishlar hududiy organlarining xulosasi.

Litsenziya talabgoridan ushbu Nizomda nazarda tutilmagan hujjatlarning taqdim etilishini talab qilishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Litsenziyalovchi organ litsenziya berish uchun boshqa vakolatli organlarda mavjud bo‘lgan zarur hujjatlar va axborotlarni belgilangan tartibda o‘zaro axborot hamkorligi yo‘li bilan, shu jumladan elektron tarzda mustaqil ravishda oladi, ushbu bandda nazarda tutilgan hujjatlar va axborotlar bundan mustasno.

7. Litsenziya talabgorining arizasini litsenziyalovchi organ tomonidan ko‘rib chiqish uchun qonun hujjatlarida belgilangan bazaviy hisoblash miqdorining bir baravari miqdorida yig‘im undiriladi.

Litsenziya berish va litsenziyaning amal qilish muddatini uzaytirish uchun “Davlat boji to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunida belgilangan miqdorda davlat boji undiriladi.

8. Litsenziyalovchi organ tegishli xulosalarni tayyorlash uchun zarurat bo‘lganda shartnomaviy asosda ekspertlarni jalb etishga haqlidir.

9. Litsenziyalovchi organ litsenziya berish yoki litsenziya berishni rad etish to‘g‘risida litsenziya talabgorining barcha zarur hujjatlar bilan birgalikdagi arizasi olingan kundan boshlab o‘ttiz kundan oshmaydigan muddatda qaror qabul qiladi.

Litsenziyalovchi organ litsenziya talabgorini qabul qilingan qaror to‘g‘risida mazkur organ tomonidan tegishli qaror qabul qilingandan keyin uch kun mobaynida yozma ravishda xabardor qilishga majbur.

Litsenziyalar litsenziya talabgori davlat boji to‘langanini tasdiqlovchi hujjatni taqdim etgandan va u litsenziya bitimini imzolagandan keyin beriladi.

10. Litsenziya bitimida quyidagilar bo‘lishi kerak:

bitimni imzolagan shaxslarning familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

tomonlarning rekvizitlari;

amalga oshirilishi uchun litsenziya berilayotgan faoliyat turining nomi;

litsenziya talabgoriga qo‘yiladigan litsenziya talablari va shartlari;

litsenziyaning amal qilish muddati;

tomonlarning litsenziya bitimi talablari va shartlarini buzganlik uchun javobgarligi;

litsenziya talabgorining litsenziya bitimi talablari va shartlarini bajarishini litsenziyalovchi organ tomonidan nazorat qilish tartibi.

Litsenziya bitimi ikki nusxada — litsenziat va litsenziyalovchi organ uchun bittadan nusxada tuziladi.

10¹. Litsenziya berishni rad etish to‘g‘risida qaror qabul qilingan taqdirda rad etish to‘g‘risidagi bildirishnoma litsenziya talabgoriga rad etishning aniq sabablari va litsenziya talabgori ko‘rsatib o‘tilgan sabablarni bartaraf etib hujjatlarni qayta ko‘rib chiqish uchun taqdim etishi mumkin bo‘lgan muddat ko‘rsatilgan holda yuboriladi (topshiriladi). Litsenziya berishni rad etish to‘g‘risidagi bildirishnomada ko‘rsatilgan muddat kamchiliklarni bartaraf etish uchun zarur bo‘lgan vaqtga mutanosib bo‘lishi kerak.

10². Litsenziya talabgorining arizasini qayta ko‘rib chiqishda ilgari litsenziya berishni rad etish to‘g‘risidagi bildirishnomada ko‘rsatilmagan yangi asoslar bo‘yicha litsenziya berishni rad etishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Litsenziya berishni rad etish to‘g‘risidagi bildirishnomada ko‘rsatilgan muddat o‘tgandan keyin berilgan ariza yangidan berilgan ariza hisoblanadi.

11. Litsenziyaning amal qilish muddati tugagach u litsenziatning arizasiga ko‘ra uzaytirilishi mumkin. Litsenziyaning amal qilish muddatini uzaytirish to‘g‘risidagi ariza litsenziyalovchi organga litsenziyaning amal qilish muddati tugagungacha ikki oydan kechikmay berilishi kerak. Litsenziyaning amal qilish muddatini uzaytirish litsenziya berish uchun nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi.

12. Litsenziatlar tomonidan litsenziya talablari va shartlariga rioya etilishini nazorat qilish litsenziyalovchi organ tomonidan qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

Litsenziyaning amal qilishini to‘xtatib turish va to‘xtatish, shuningdek uni bekor qilish “Faoliyatning ayrim turlarini litsenziyalash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunida belgilangan hollarda va tartibda amalga oshiriladi.

13. Litsenziyalovchi organ qimmatli qog‘ozlar blankalari ishlab chiqarishga litsenziyalar reyestrini qonun hujjatlarida belgilangan tartibda yuritadi.

Litsenziyalar reyestrida quyidagilar ko‘rsatilgan bo‘lishi kerak:

litsenziatlar to‘g‘risidagi asosiy ma’lumotlar;

litsenziyalarning berilgan sanasi va tartib raqami;

litsenziyalarning amal qilish muddati;

litsenziyalarni qayta rasmiylashtirish, ularning amal qilish muddatini uzaytirish, to‘xtatib turish va tiklashning asoslari va sanasi;

litsenziyalarning amal qilishini to‘xtatish asoslari va sanasi;

litsenziyalarni bekor qilish asoslari va sanasi.

Litsenziyalarning reyestrlarida mavjud bo‘lgan ma’lumotlar litsenziyalovchi organning veb-saytiga joylashtiriladi va tanishib chiqish uchun ochiq bo‘ladi.

1. Matbaa korxonalarida qimmatli qog‘ozlar blankalarining saqlanishini ta’minlash maqsadida qog‘ozlar, yarim tayyor mahsulotlar, matbaa va shakl buyumlarini tayyorlash, qabul qilish, saqlash, ishlov berish, topshirish, berish, transportda tashishning yagona tartibi amalga oshiriladi.

2. Qimmatli qog‘ozlar blankalari qog‘ozlari, yarim tayyor mahsulotlari, qimmatli qog‘ozlarning tayyor matbaa va shaklli buyumlarini tezkorlik bilan hisobga olishning tashkil etilishi, ishlab chiqarishning barcha uchastkalarida va ularni saqlash joylarida ushbu hisobga olish ishlari uchun bosh buxgalter javob beradi.

3. Buxgalteriya sexlarda, omborxonalarda, saqlash joylarida tayyorlanayotgan buyumlarning to‘g‘ri va o‘z vaqtida hisobga olib borilishini har kuni nazorat qilib boradi.

4. Qimmatli qog‘ozlar blankalari qog‘ozlari, yarim tayyor mahsulotlari, tayyor matbaa va shaklli buyumlari hisobga olib boriladigan barcha daftarlar, kartochkalar raqamlanadi, ip o‘tkazib bog‘lanadi, plombalanadi, bosh buxgalter (uning o‘rinbosari) tomonidan imzolanadi va maxsus daftarda ro‘yxatdan o‘tkazilgandan keyin tilxat bilan beriladi.

5. Qog‘ozlar, yarim tayyor mahsulotlar va tayyor mahsulotni ishlab chiqarishga berish hamda ishlab chiqarilgandan keyin qabul qilib olish faqat bajaruvchining nazorati ostida bittadan qayta sanab amalga oshiriladi va hisobga olish daftarida tilxat bo‘yicha rasmiylashtiriladi.

6. Qimmatli qog‘ozlar blankalari qog‘ozlari, yarim tayyor mahsulotlari, buyumlarini mahsulotning saqlanishi uchun javobgar bo‘lgan bajaruvchining almashinishi bilan bog‘liq holda sex ichida bitta operatsiyadan ikkinchi operatsiyaga (yoki sexdan sexga) berish faqat tegishli omborchilar orqali rasmiylashtiriladi.

7. Qimmatli qog‘ozlar blankalari buyumlarini tayyorlash, qabul qilib olish, saqlash va berish bilan bog‘liq bo‘lgan moddiy javobgar shaxslar amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq moddiy javobgarlik to‘g‘risida majburiy shartnoma tuzgan holda litsenziat rahbarining buyrug‘i bilan tayinlanadi.

8. Yarim tayyor mahsulotlar va buyumlar saqlash uchun maxsus jihozlangan omborxonalarda, saqlash joylarida, stellajlarda ularning o‘g‘irlanishdan, yo‘qotishdan va yaroqsizlanishdan to‘liq saqlanishini ta’minlaydigan sharoitlarga rioya etilgan holda saqlanishi kerak. Shu bilan birga, qimmatli qog‘ozlar blankalarining yarim tayyor mahsulotlari va buyumlarini stellajlarda saqlash yopiq konteynerlarda yoki yopiq setkalarda va ushbu qog‘ozlarning o‘g‘irlanishiga yo‘l qo‘ymaydigan boshqa usullarda amalga oshiriladi.

Qimmatli qog‘ozlar blankalarining boshqa buyumlar bilan birgalikda bir-biridan to‘silmagan bitta omborxonada, shkafda saqlanishi taqiqlanadi.

9. Qimmatli qog‘ozlar blankalari qog‘ozlari, chala tayyor mahsulotlari va buyumlari tushlik tanaffuslar vaqtida hamda ish smenasi tugagach sanagan holda, omborchining. Hisoblash daftaridagi tilxati bo‘yicha omborxonaga saqlash uchun topshiriladi.

Tushlik tanaffuslar vaqtida qimmatli qog‘ozlar blankalari qog‘ozlari, yarim tayyor mahsulotlari va buyumlarini ish joylarida qoldirishga faqat:

jamoaning moddiy javobgarligi to‘g‘risidagi shartnomasini imzolagan brigada xodimlaridan birortasi qimmatli qog‘ozlar blankalarini kuzatib turish uchun ish joyida qolgan;

bajaruvchilar aynan bir vaqtda chiqib ketadigan va keyinchalik bir aynan vaqtda kirib keladigan sharoitda buyumlar mahkam berkitilgan uchastkalarda qoldirilganda, bunda uchastka qulflanadigan va plombalanadigan hollarda yo‘l qo‘yiladi.

10. Qimmatli qog‘ozlar blankalari buyumlarining kamayib qolganligi aniqlanganda dalolatnoma tuziladi, u tegishli chora-tadbirlar ko‘rish uchun litsenziat rahbariga beriladi va yetishmayotgan buyumlarni qidirib topish chora-tadbirlari ko‘riladi.

11. Litsenziat bajarilgan har qaysi buyurtmadan bittadan arxiv nusxasi qoldirishi kerak, unga “to‘langan” yozuvli shtamp qo‘yishi va uni maxfiy hujjat sifatida saqlashi lozim. Har bir arxiv nusxasiga inventar tartib raqami beriladi. Arxiv nusxasini saqlash muddati: depozit sertifikatlar uchun – 4 yil, veksellar uchun – 3 yil, aksiya va obligatsiyalar uchun – 50 yil, davlat majburiyatlari uchun – ularni to‘lash muddatigacha. Litsenziat – tayyorlovchining faoliyati to‘xtatilgan taqdirda arxiv nusxasi dalolatnoma bo‘yicha buyurtmachiga (emitentga) beriladi.

1. Tashkilotlarning ishlab chiqarish binolariga va xo‘jalik hovlilari hududiga kirish qo‘riqlash posti orqali, ruxsatnomalar bo‘yicha yoki tashkilot rahbariyatining ruxsati bilan amalga oshiriladi.

2. Ishlayotgan yoki asbob-uskunalar, nusxa ko‘paytirish texnikasi, shriftlar, matritsalar mavjud bo‘lgan qurilayotgan matbaa tashkilotlari hududi o‘raladi va qo‘riqlanadi.

Matbaa tashkilotlarining, nusxa ko‘paytirish uchastkalarining binolari qo‘riqlash-yong‘indan saqlash bo‘yicha ogohlantirish vositalari bilan jihozlanadi, ularning deraza va eshiklariga (qo‘riqlash), shiplariga (yong‘indan saqlash) datchiklar signallar qo‘riqlash postiga yoki ichki ishlar organlarining markazlashtirilgan qo‘riqlash pultiga yetadigan qilib o‘rnatiladi.

3. Birinchi qavatdagi derazalarga ichkaridan ochiladigan, tabaqali (surilma) panjaralar o‘rnatiladi. Yong‘indan saqlash narvonlari, soyavonlar yoki tutash binolar tomlari mavjud bo‘lganda panjaralar ular yaqinidagi derazalarga o‘rnatiladi (deraza panjaralari diametri kamida 12 mm bo‘lgan po‘lat simlardan yasaladi, ular ko‘pi bilan 150x150 mm katakli qilib har qaysi bostirmaga mahkamlanadi.

4. Alohida hollarda “shaklli” panjaralar tayyorlashga yo‘l qo‘yiladi, lekin bu holda ular ishlab chiqarish binolariga kirishga mutlaqo imkon bermaydigan bo‘lishi kerak.

5. Matbaa tashkilotlarining kirish eshiklari, shuningdek harf terish, bosma sexlari eshiklari (kamida 40 mm qalinlikdagi) bir xil taxtalardan yasalgan, mustahkam va ishonchli tambalar (kamida ikkita ichki qulflar) yoki shifrli qulflar o‘rnatilgan, ikki tomoni chetlari eshiklar yoniga qayirib qo‘yilgan ruxlangan, asbestli tunukalar bilan qoplangan bo‘lishi kerak. Eshiklarga begona kishilarning kirishini taqiqlovchi trafaretlar o‘rnatiladi.

6. Harf terish, bosma sexlari (uchastkalari), shuningdek nashr qilishga (ko‘paytirishga) buyurtmalar qabul qilish va tayyor materiallarni berish bo‘yicha ish joylari olovga chidamliligi 2-darajadan past bo‘lmagan, boshqa yordamchi va xizmat binolaridan to‘silgan, yong‘indan saqlash devorlari va ularga kirishga yo‘l qo‘ymaydigan bostirmalar bilan bo‘lingan binolarda joylashtirilishi kerak.

7. Ish tugagach binolar qulflanadi, plombalanadi (muhrlanadi), ularning kalitlari esa maxsus daftarda sana va vaqt ko‘rsatilgan holda imzo qo‘ydirilib qo‘riqlash uchun mas’ul bo‘lgan shaxsga beriladi. Kalitlarni berishda vaqt ko‘rsatiladi, ularni oluvchi o‘z familiyasini yozib imzo qo‘yadi.

8. Matbaa tashkiloti ma’muriyatining va tahririyatning, tahririyat-nashriyot bo‘limining binolari ishlab chiqarish va omborxona binolaridan ajratilgan bo‘lishi kerak.

9. Ma’muriyatga, tahririyatga va tahririyat-nashriyot bo‘limiga keluvchilarning ishlab chiqarish va omborxona binolari orqali o‘tishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

10. Shakllar yasash, harf terish, shriftlar quyish va bosma sexlari (uchastkalari) ishlab chiqarish binolarida sex (uchastka) boshlig‘i yoki tashkilot rahbari tayinlagan mas’ul shaxs bo‘lmagan vaqtda ayrim xodimlarning ishlashiga yo‘l qo‘yilmaydi.

11. Yangi ochilgan va ishlayotgan matbaa tashkilotlari hududida uy-joylarni va ushbu ishlab chiqarishga taalluqli bo‘lmagan har xil xizmatlarni joylashtirishga, shuningdek matbaa tashkiloti hududida tashkilot rahbarining maxsus ruxsatisiz boshqa tashkilotlar transport vositalarining yurishiga ruxsat etilmaydi.

12. Matbaa asbob-uskunalari o‘rnatilgan ishlab chiqarish xonalarini supurish-sidirish ishlari ish vaqtida, u erda ishlovchining ishtirokida amalga oshiriladi.

Tashkilot buyurtmachiga bajarilgan buyurtma bilan birga qimmatli qog‘oz blankasining (namunaviy nusxaga muvofiq) texnik parametrlari yozilgan hujjatni berishga majbur, unda quyidagi ma’lumotlar bo‘ladi:

a) dizaynning to‘liq tavsifi;

b) badiiy bezash elementlarini poligrafik bajarish usullari;

v) qalbakilashtirishdan grafik himoya qilish elementlari;

g) qalbakilashtirishdan kimyoviy himoya qilish elementlari;

d) haqiqiyligini nazorat qilish usullari va bunday nazoratni texnik jihatdan amalga oshirish;

e) qog‘ozning to‘liq tavsifi (tola bo‘yicha tarkibi, qalinligi, bir kvadrat metrining og‘irligi, qog‘ozning mexanik jihatdan pishiqligini belgilovchi ikki marta buklangan joylari soni, uzilish uzunligi, yaltiroq tolalar mavjudligi, konfyetti mavjudligi).

Qimmatli qog‘oz blankasining texnik parametrlari yozilgan hujjat ikki nusxada to‘ldiriladi, ulardan bittasi mahsulotni qabul qilish — berish dalolatnomasi bo‘yicha buyurtmachiga beriladi. Ikkinchi nusxasi qimmatli qog‘oz blankasining arxiv nusxasi bilan birga litsenziat-tayyorlovchida saqlanadi.