O‘zbekiston Respublikasining “Voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi to‘g‘risida”gi Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2010-y., 39-son, 341-modda) muvofiq buyuraman:

1. Ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga joylashtirilayotgan voyaga yetmaganlarning tibbiy ko‘rigini o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi yo‘riqnoma ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur buyruq O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan kundan boshlab o‘n kun o‘tgandan keyin kuchga kiradi.

Mazkur Yo‘riqnoma O‘zbekiston Respublikasining “Voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi to‘g‘risida”gi Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2010-y., 39-son, 341-modda) va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 26-noyabrdagi 268-son “Ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalari to‘g‘risidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi qaroriga (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2010-y., 48-son, 445-modda) muvofiq ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga joylashtirilayotgan voyaga yetmaganlarning tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish tartibini belgilaydi.

1. O‘zbekiston Respublikasi “Voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi to‘g‘risida”gi Qonunining (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2010-y., 39-son, 341-modda) 14-moddasiga asosan ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga ixtisoslashtirilgan maktablar va ixtisoslashtirilgan kasb-hunar kollejlari kiradi.

2. Voyaga yetmaganlar ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga joylashtirilishidan oldin tibbiy ko‘rikdan o‘tkazilishi lozim.

3. Tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish voyaga yetmaganlar hisobda turgan davolash-profilaktika muassasasida O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 26-noyabrdagi 268-son “Ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalari to‘g‘risidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi qarorida (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2010-y., 48-son, 445-modda) nazarda tutilgan vakolatli organlarning so‘rovnomasiga asosan amalga oshiriladi.

4. Voyaga yetmaganlarni ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga joylashtirilishi mazkur Yo‘riqnomaning ilovasida keltirilgan Voyaga yetmaganlarni ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalarida saqlash, tarbiyalash va ularga ta’lim berishga to‘sqinlik qiladigan kasalliklar ro‘yxati asosida tibbiy ko‘rik natijasi bo‘yicha aniqlanadi. Ushbu ro‘yxatda keltirilgan kasalliklar aniqlangan taqdirda voyaga yetmaganlar ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga joylashtirilishi mumkin emas.

5. Tibbiy ko‘rikning sifatli o‘tkazilishiga davolash-profilaktika muassasasining rahbari mas’uldir.

6. Ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasalariga joylashtirilayotgan voyaga yetmaganlarni tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish jarayonida umumiy amaliyot shifokori, otorinolaringolog, oftalmolog, nevropatolog, xirurg, ginekolog ko‘rigi va flyuorografiya tekshiruvi, shuningdek tegishli klinik tahlillari o‘tkaziladi.

Tibbiy ko‘rikni o‘tkazayotgan davolash-profilaktika muassasasi ushbu tibbiy ko‘rik va klinik tahlillardan tashqari voyaga yetmagan shaxs to‘g‘risida hududiy psixonevrologiya, silga qarshi kurash, teri-tanosil va narkologiya dispanserlaridan hamda OITSga qarshi kurash markazlaridan ma’lumotlar oladi.

7. Tibbiy ko‘rikdan o‘tish muddati tibbiy ko‘rik o‘tkazishni so‘rab murojaat qilingan kundan boshlab ikki haftadan oshmasligi kerak.

8. Tibbiy ko‘rik natijasi bo‘yicha voyaga yetmagan shaxsni ixtisoslashtirilgan o‘quv-tarbiya muassasasiga joylashtirish mumkinligi to‘g‘risida tibbiy ko‘rikni o‘tkazgan davolash-profilaktika muassasasining tibbiy maslahat komissiyasi tomonidan profilaktik emlashlari (063u shakli) ko‘rsatilgan holda tibbiy xulosa (086u shakli) beriladi.

Tibbiy xulosa tibbiy maslahat komissiyasi raisi va komissiya a’zolari tomonidan imzolanadi hamda davolash-profilaktika muassasasining muhri bilan tasdiqlanadi.

9. Tibbiy ko‘rik davomida voyaga yetmagan shaxsda o‘tkir kasalliklar aniqlangan taqdirda, kasallik tuzalgandan so‘ng qayta tibbiy ko‘rikdan o‘tkaziladi va belgilangan tartibda tibbiy maslahat komissiyasining xulosasi beriladi.

10. Tashxisga aniqlik kiritish maqsadida voyaga yetmagan shaxs qo‘shimcha tekshiruvdan o‘tish uchun belgilangan tartibda ixtisoslashtirilgan tibbiy muassasalarga yuborilishi mumkin.

11. Tibbiy xulosa bilan bog‘liq bo‘lgan barcha hujjatlar to‘liq rasmiylashtirilgandan so‘ng, davolash profilaktika muassasasi tibbiy ko‘rik o‘tkazilganligi to‘g‘risidagi tibbiy xulosani va voyaga yetmagan shaxsning tibbiy kartasini (112/h, 025/h), shuningdek, mazkur Yo‘riqnomaning 6-bandi ikkinchi xatboshisida ko‘rsatilgan tibbiy ma’lumotnomalarni so‘rovnoma yuborgan vakolatli organga topshiradi.

12. Mazkur Yo‘riqnoma talablarining buzilishida aybdor shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladilar.

1. Biriktiruvchi to‘qimaning sistem shikastlanishi (sistem qizil yuguruk, dermatopoliomiozit, revmatizmning faol darajasi uzluksiz kechishi bilan, tugunchali periarteritning og‘ir turlari.

2. Yurak va qon aylanish tizimini tug‘ma anomaliyalari (rivojlanish nuqsonlari: tug‘ma yurak va yirik qon tomirlari nuqsonlari, Tetrada Fallo) turg‘un yurak va qon aylanishi yetishmovchiligining II va III darajasi.

3. Tug‘ma va orttirilgan xarakterdagi bronx-o‘pka kasalliklarining II va III darajali turg‘un nafas yetishmovchiligi.

4. Astmaning gormonga bog‘liq turi.

5. Lokal formasi bilan dispanser hisobida turadigan sil kasalliklari: o‘pkaning o‘choqli sili, yallig‘lanish va yemirilish davri BK⁺, o‘pkaning infiltrativ sili yemirilish va tarqalish davri BK⁺, kavernali va fibrozli-kavernali shakli turg‘un nafas yetishmovchiligi II-III darajasi bilan kechishi, sirrotik o‘pka sili. O‘pkadan tashqari organlar sili surunkali kechishi (suyak va bo‘g‘imlar sili, siydik-tanosil organlari sili, sil meningoensefalitlari asoratlari bilan va boshqalar).

6. Surunkali gepatitni (V, S va Delta-agentli turlari) jigar sirrozining dekompensatsiya darajasiga o‘tishi bilan kechishi.

7. Irsiy modda almashuvi kasalliklari (fenilketonuriya, galaktozemiya, seliakiya, mukovissidoz og‘ir turlari).

8. Surunkali buyrak yetishmovchiligining III darajasi bilan kechayotgan buyrak kasalliklari.

9. Turli a’zolarning xavfli o‘smalari.

10. Tug‘ma va orttirilgan aplastik anemiyalarni og‘ir darajasi.

11. Og‘ir gemorragik kriz bilan kechuvchi doimo qaytalanib turuvchi surunkali trombotsitopatiyalar, irsiy va orttirilgan shakllari, yilida uch marotabadan ortiq gemorragik krizlar.

12. Gemolitik anemiya irsiy, orttirilgan shakllari yilida ikki marotabadan ortiq gemolitik krizlar.

13. Gemofiliya og‘ir turlari.

14. Qandli diabetning og‘ir shakli, qon-tomir va ichki a’zolarda turg‘un asoratlari bilan kechishi.

15. Bolalar serebral falaji, nasliy-degenerativ kasalliklarning og‘ir oqibatlari, yaqqol ifodalangan qo‘pol gemisindrom, total hamda harakatlanish, sensor va oliy po‘stloq funksiyalarining buzilishi (apraksiya, agnoziya, demensiya, giperkinezlar) kabi barqaror turg‘un asoratlarga ega bo‘lgan bosh va orqa miya qon-tomir kasalliklari, og‘ir jarohatlar va infeksion kasalliklar.

16. Epilepsiya tez-tez qaytalanuvchi davolanishga rezistent tutqanoqlar, shaxsning o‘zgarishi bilan (oyda 4 ta va undan ortiq katta yoki kunda tez-tez kichik yoxud talvasasiz tutqanoqlar).

17. Tuzatib bo‘lmaydigan doimiy najas va siydikni tutaolmaslik, yo‘g‘on, to‘g‘ri ichak va orqa chiqaruv teshigining tug‘ma va orttirilgan oqmalari, siydik tanosil a’zolari oqmalari.

18. O‘pka, jigar, ichaklar va anorektal sohasining hamda o‘t yo‘llarining atreziyasi, buyrak, siydik pufagining yo‘qligi, yaqqol rivojlanmaganligi tufayli patologik asoratlarda muhim a’zolarning turg‘un funksional buzilishlari.

19. Suyak-mushak tizimi va biriktiruvchi to‘qima kasalliklarida yaqqol qayta tiklanmaydigan funksional buzilishlari: ikkala oyoq va qo‘llarda tug‘ma va orttirilgan og‘ir darajadagi deformatsiyalar va amputatsion cho‘ltoqlar (protezlash imkoniyati bo‘lmagan xolda), ankiloz, kontraktura, patologik sinish, skelet deformatsiyasiga olib keladigan umurtqa pog‘onasining tizimli zararlanishi.

20. Orqa miya churrasini tos a’zolarining faoliyati buzilishi bilan kechishi.

21. Ikki tomonlama ko‘z soqqasi yo‘qligi (anoftalm) yoki ikki tomonlama ko‘zning ko‘rligi (0 dan 0,03 gacha), har ikki ko‘zning ko‘rish maydoni 5 — 10 gradusgacha torayishi.

22. Ikki tomonlama konduktiv va neyrosensor karlik III va IV daraja yoki eshitish qobiliyatining to‘la yo‘qotilishi.

23. Kar-soqovlik.

24. Eshitishning buzilishiga olib keluvchi quloq tug‘ma anomaliyalari (rivojlanish nuqsonlari). Ikki tomonlama quloqning tug‘ma rivojlanmasligi yoki tuzatib bo‘lmas anomaliyasi (quloq suprasi yoki tashqi eshituv yo‘lining bo‘lmasligi).

25. Xiqildoq tug‘ma anomaliyalari, nutq va mustaqil nafas olish funksiyasi buzilishi bilan.

26. Xiqildoq va kekirdak yuqori qismining orttirilgan chandiqli torayishi, II va III darajali nafas yetishmovchiligi bilan.

27. Ikki tomonlama xonalar atreziyasi va tashqi burun qo‘pol anomaliyalari.

28. Tug‘ma bullez epidermoliz.

29. Tug‘ma ixtioz.

30. Po‘rsildoq.

31. Surunkali yarali piodermiya.

32. Yarali vaskulit.

33. Enteropatik akrodermatit.

34. Neyrofibromatoz.

35. Zaxm.

36. Kelib chiqishi har xil bo‘lgan aqliy zaiflikning o‘rta, chuqur va og‘ir darajasi.

37. Shizofreniya.