O‘zbekiston Respublikasi Hukumati bilan Qozog‘iston Respublikasi Hukumati, bundan keyin «Tomonlar» deb ataluvchilar,

jinoyatchilik, ayniqsa uyushgan shakldagi jinoyatchilik rivojlanishining miqyoslari va yo‘nalishlaridan tashvishlanayotganliklarini bildirib,

o‘z mamlakatlarining fuqarolarini insonning hayoti, huquqi, erki, sha’ni va qadr-qimmatiga tahdid soluvchi kuchlardan ishonchli himoya qilish, jamiyat va davlat manfaatlarini ta’minlashga intilishdan kelib chiqib,

umum tan olingan inson huquq va erkinliklariga rioya qilishda xalqaro hamkorlikka alohida ahamiyat berib,

O‘zbekiston Respublikasi va Qozog‘iston Respublikasi o‘rtasida fuqarolik, oilaviy hamda jinoiy ishlar bo‘yicha huquqiy yordam va huquqiy munosabatlar to‘g‘risida 1997 yil 2 iyundagi Shartnomani e’tiborga olib,

Birlashgan Millatlar Tashkiloti hamda Mustaqil Davlatlar Hamdo‘stligining jinoyatchilikning oldini olish va jinoiy odil sudlovni amalga oshirish borasidagi hujjatlarining qoidalarini hisobga olib,

teng huquqlilik va o‘zaro foydali hamkorlik prinsiplaridan kelib chiqib,

quyidagilar to‘g‘risida ahdlashib oldilar:

1. Tomonlar o‘zlarining vakolatli markaziy organlari orqali ushbu Bitim qoidalariga muvofiq va o‘z davlatining qonunlari hamda xalqaro majburiyatlariga amal qilib, jinoyatchilikka qarshi kurashishda hamkorlikni amalga oshiradilar.

2. Ushbu Bitim maqsadlari uchun quyidagilar markaziy vakolatli organlar hisoblanadilar:

O‘zbekiston Respublikasidan — Prokuratura, Ichki ishlar vazirligi, Milliy xavfsizlik xizmati, Davlat bojxona qo‘mitasi, Davlat soliq qo‘mitasi, Adliya vazirligi, Moliya vazirligi, Markaziy bank;

Qozog‘iston Respublikasidan — Bosh Prokuratura, Milliy xavfsizlik qo‘mitasi, Ichki ishlar vazirligi, Adliya vazirligi, Mudofaa vazirligining Davlat chegaralarini qo‘riqlash kuchlari, Davlat daromadlari vazirligi, Favqulodda vaziyatlar bo‘yicha qo‘mita.

3. Tomonlardan har biri o‘zining markaziy vakolatli organlari ro‘yxatiga o‘zgartishlar kiritish to‘g‘risida boshqa Tomonni xabardor qiladi.

4. Markaziy vakolatli organlar ushbu Bitimni bajarish maqsadida bir-biri bilan bevosita hamkorlik qiladilar.

1. Tomonlar jinoyatlarning oldini olish, ularni aniqlash, bartaraf etish va ochish bo‘yicha, xususan jamiyat uchun xavfli quyidagi qilmishlar bo‘yicha hamkorlik qiladilar:

— shaxsning hayoti, sog‘lig‘i, erkinligi va qadr-qimmati, shuningdek mulkiga qarshi kuch ishlatib qilinadigan jinoyatlar;

— tajovuzkorlik, uyushgan jinoyatchilik va korrupsiya;

— qurol-yarog‘, o‘q-dori, portlovchi va zaharli moddalar, kimyoviy, biologik, radioaktiv hamda yadroviy materiallarning g‘ayriqonuniy aylanishi, strategik maqsadlardagi texnologiyalar va harbiy texnikaning g‘ayriqonuniy aylanishi;

— odam o‘g‘irlash va odamfurushlik, kishi a’zolari va to‘qimalarini g‘ayriqonuniy sotish;

— fohishabozlikka aloqador g‘ayriqonuniy faoliyat;

— narkotik vositalar, psixotrop moddalar va prekursorlarning g‘ayriqonuniy aylanishi;

— ekologik jinoyatlar;

— iqtisodiyot, jumladan valyuta boyliklari operatsiyasi bilan g‘ayriqonuniy shug‘ullanish, g‘ayriqonuniy ravishda xalqaro moliyaviy va eksport operatsiyalari bilan shug‘ullanish, jinoiy faoliyatdan topilgan daromadlarni legalizatsiya qilish, qalbaki pul belgilarini va moliyaviy hujjatlarni, qiymatdor qog‘ozlarni va naqd pulsiz vositalarni yasash va tarqatish;

— kontrabanda va bojxona qonunlarini buzish;

— madaniy va tarixiy boyliklarga jinoiy tajovuzlar;

— transportdagi jinoyatlar;

— avtotransport vositalarini o‘g‘irlash va ularni g‘ayriqonuniy tasarruf etish.

2. Tomonlar quyidagi sohalar bo‘yicha bir-birlariga ko‘maklashadilar:

— transportda va yo‘l harakatida xavfsizlikni ta’minlash;

— jinoiy jazolarni o‘tashni tashkil qilish;

— pasport-viza ishlari, xorijiy fuqarolar va fuqaroligi bo‘lmagan shaxslarning kelish-ketishlari, tranzit tarzda o‘tishlari hamda turishlarini nazorat qilish;

— qimmatbaho va maxsus yuklarni kuzatib borish va qo‘riqlash;

— yong‘in xavfsizligini ta’minlash;

— noma’lum jasadlarning, o‘zi haqida ma’lumot bera olmaydigan bemorlar va bolalarning kimligini aniqlash.

3. Tomonlar quyidagi yo‘nalishlar bo‘yicha ham o‘zaro hamkorlik qiladilar:

— o‘z vakolatli organlari faoliyatini moddiy-texnikaviy ta’minlash;

— kadrlar tayyorlash va ularning malakasini oshirish;

— jinoyatchilikka qarshi kurashishni ko‘zlab, jumladan axborot tizimlari, aloqa vositalari va maxsus texnikani rivojlantirish uchun ilmiy tadqiqotlar olib borish.

4. Tomonlar ushbu Bitim doirasidagi faoliyat natijasida olib qo‘yilgan o‘g‘irlash yoki g‘ayriqonuniy moliyaviy (yoki eksport) operatsiyalar natijasida qo‘lga kiritilgan narsalarni, mol-mulk, shuningdek pul mablag‘larini qaytarishda bir-birlariga yordam beradilar.

Ushbu Bitimning 2-moddasi qoidalarini bajarish maqsadida Tomonlarning markaziy vakolatli organlari xususan quyidagi shakllarda hamkorlikni amalga oshiradilar:

— tayyorlanayotgan yoki sodir etilgan jinoyatlar hamda ularga aloqador jismoniy va yuridik shaxslar, tashkilotlar to‘g‘risida qiziqish uyg‘otadigan axborotlarni o‘zaro almashish;

— tezkor-qidiruv tadbirlarni o‘tkazish to‘g‘risidagi so‘rovlarni bajarish;

— jinoiy ta’qibdan yoki jazoni o‘tashdan qochib yurgan, shuningdek bedarak yo‘qolgan shaxslarni qidirish;

— g‘ayriqonuniy aylanishda paydo bo‘lgan giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalar hamda prekursorlarning yangi turlari, ularni ishlab chiqarish texnologiyasi va bunda ishlatiladigan moddalar, shuningdek, giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalarni tadqiq etish hamda tenglashtirishning yangicha metodlari yuzasidan axborotlarni o‘zaro almashish;

— muayyan nomer yoki maxsus tanish belgilariga ega bo‘lgan, jumladan avtotransport va o‘qotar qurollarni, shuningdek nomerli qiymatdor qog‘oz va pasport (shaxsiy guvohnoma)larni qidirish;

— ish tajribasini almashish, shu jumladan stajirovka, maslahatlashish, seminar va o‘quv kurslarini o‘tkazish;

— qonunshunoslikka oid va boshqa me’yoriy-huquqiy hujjatlarni o‘zaro almashish, o‘quv va metodik asarlarni sotib olishda ko‘maklashish;

— o‘zaro manfaatli masalalar bo‘yicha birgalikda ilmiy tadqiqotlar o‘tkazish;

— o‘zaro manfaatli asosda ilmiy-texnikaviy asarlar hamda axborotlarni almashish.

1. Ushbu Bitim doirasida hamkorlik Tomonlar vakolatli organlarining ko‘maklashish to‘g‘risidagi so‘rovlari asosida amalga oshiriladi.

2. Ko‘maklashish to‘g‘risidagi so‘rov yozma ravishda yuboriladi. So‘rovning haqqoniyligi yoxud uning mazmuniga shubha tug‘ilganida uni tasdiqlashni so‘rab murojaat qilish mumkin.

3. Ko‘maklashish to‘g‘risidagi so‘rovda quyidagilar bo‘lishi shart:

a) ko‘maklashishni so‘rayotgan vakolatli organ bilan so‘rov yuborilayotgan organning nomi;

b) ish mazmunining bayoni;

v) maqsad va so‘rovning asosliligini ko‘rsatish;

g) so‘ralayotgan yordamning mazmuni.

4. So‘rovda, shuningdek, mumkin va lozim bo‘lgani qadar, quyidagilar ham bo‘lishi shart:

a) ishga aloqador shaxslarning ismi va familiyasi, laqabi, qaysi mamlakat fuqarosi ekanligi, tug‘ilgan sanasi va joyi, mashg‘uloti, turar joyi hamda yashab turgan manzili;

b) ishga aloqador firma hamda tashkilotlarning nomi va joylashgan o‘rni;

v) qilmish yoki voqeaning bayoni, jinoiy ishlar bo‘yicha esa so‘rov jo‘natayotgan Tomonning davlat qonunlariga muvofiq qilmishning kvalifikatsiyasi va qo‘llanadigan jazoning matni;

g) javob olinishi kerak bo‘lgan savollar ro‘yxati;

d) so‘rov bajarilayotganida amal qilish shart bo‘lgan maxsus tartib bayoni va bu zaruratning asoslanishi;

e) so‘rovni bajarishni osonlashtirishi mumkin bo‘lgan boshqa har qanday ma’lumotlar.

5. Ko‘maklashish to‘g‘risidagi so‘rov ko‘maklashishni so‘rayotgan vakolatli organning rahbari yoki uning o‘rinbosari tarafidan imzolanib, ushbu vakolatli organning gerbli muhri bilan tasdiqlanadi.

6. Ko‘maklashish to‘g‘risidagi so‘rov ushbu Bitim 1-moddasining 4-bandida ko‘rsatilgan tartibda yuboriladi.

1. So‘rovni bajarish yordam so‘ralayotgan vakolatli organ davlatining milliy xavfsizligiga va boshqa manfaatlariga ziyon etkazsa yoki bu davlatning milliy qonunlari yoxud xalqaro majburiyatlariga zid kelsa, ushbu Bitim doirasida ko‘maklashish to‘la yo qisman rad etilishi mumkin.

2. Agar so‘rov yuborilishiga sabab bo‘lgan qilmish so‘ralayotgan Tomon davlatining qonunlari bo‘yicha jinoyat hisoblanmasa, ko‘maklashish rad etilishi mumkin.

3. So‘rovni bajarishni rad etishga qaror qilinsa, so‘rayotgan Tomon rad etishning sababi ko‘rsatilgan holda xabardor qilinadi.

1. Agar so‘rovni bajarish so‘rovni olgan organning vakolatiga kirmasa, bu organ uni tezda o‘z davlatining tegishli vakolatli organiga o‘tkazib, bu to‘g‘risida so‘rayotgan Tomonni xabardor qiladi.

2. Zarurat tug‘ilganida so‘rov olgan Tomon, uning fikricha, so‘rovni bajarish uchun kerak bo‘ladigan qo‘shimcha ma’lumotlarni talab qilishga haqli.

3. So‘ralayotgan Tomonning markaziy vakolatli organlari so‘rovni tez, imkoni boricha to‘liq va sifatli qilib bajarish uchun barcha zarur choralarni ko‘radi.

So‘rovning bajarilishiga to‘sqinlik qiladigan yoki uni xiyla kechiktirishi mumkin bo‘lgan holatlar mavjud bo‘lsa, bu haqda so‘rov yuborgan organ darhol xabardor qilinadi.

4. So‘rovni bajarishda so‘ralayotgan Tomonning qonunlari qo‘llanadi, ammo so‘rayotgan Tomonning iltimosiga ko‘ra, so‘rovni olgan Tomon davlatining qonunlari yoki xalqaro majburiyatlariga zid kelmasa, uning davlati qonunlari qo‘llanishi mumkin.

5. Agar so‘ralayotgan Tomonning vakolatli organi so‘rovni bajarish o‘z davlatida amalga oshirilayotgan jinoiy ta’qib qilish yoki boshqa ishlarga xalaqit beradi deb hisoblasa, u so‘rovni bajarishni kechiktirishi yoki uning bajarilishini so‘rov yuborgan Tomonning markaziy vakolatli organi bilan maslahatlashish o‘tkazganidan keyin zarur deb o‘rtaga qo‘ygan shartlarga rioya qilinishiga aloqador qilib qo‘yishi mumkin. Agar so‘rayotgan Tomon shunday shartlarda yordamni qabul qilsa, u ushbu shartlarga amal qilishi kerak.

6. So‘ralayotgan Tomon so‘rayotgan Tomon vakolatli organining so‘rov va uning mazmunini maxfiy tutishni ta’minlash uchun barcha zarur chora-tadbirlarni ko‘radi. So‘ralayotgan Tomonning vakolatli organi so‘rovni uning mazmunini sir tutgan holda bajarish imkoni bo‘lmasa, bu haqda so‘rayotgan Tomonning vakolatli organini xabardor qilib, shunday vaziyatda so‘rovni bajarish-bajarmaslik masalasini hal qilishni so‘raydi.

7. So‘ralayotgan Tomonning vakolatli organi so‘rayotgan Tomon vakolatli organining iltimosiga ko‘ra so‘rovni bajarishning borishidan uni xabardor qilib turishi mumkin.

8. So‘ralayotgan Tomonning vakolatli organi so‘rayotgan Tomon vakolatli organini so‘rovning bajarilishi natijalaridan mumkin bo‘lgan eng qisqa muddat ichida xabardor qiladi.

9. Tomonlarning vakolatli organlari o‘z davlatlarining qonunlariga muvofiq ravishda va o‘z vakolatlari darajasida bir-birlariga ko‘maklashadilar.

1. Tomonlar o‘z davlatlarining qonunlari hamda o‘z imkoniyatlari doirasida buyum va moddalarning g‘ayriqonuniy aylanishida ishtirok etayotgan, shaxslarni aniqlash, ularni jinoiy ta’qib etish maqsadida istalgan uchinchi tomon bilan o‘zaro maqbul shartnomalar asosida, aylanishi taqiqlangan buyum va moddalarni nazorat uchun etkazib berish metodidan tegishlicha foydalanish uchun lozim choralarni ko‘radilar.

2. Nazorat uchun etkazib berishlar usulidan foydalanish to‘g‘risidagi qaror har bir alohida holatda ikkala Tomonning vakolatli organlari tarafidan jamoat xavfsizligi uchun tahdidni hisobga olgan holda qabul qilinadi va zarurat bo‘lganida, moliyaviy shartnomalar hamda yurisdiksiya bo‘yicha Tomonlar erishgan o‘zaro hamfikrlikni inobatga oladi.

3. Buyumlar va moddalarning nazorat qilinadigan guruhlari erishilgan shartnomalarga muvofiq, shuningdek har qanday uchinchi tomon ishtirokida nazorat qilinadi, jinoiy-protsessual qonunchilikka amal qilgan holda, bu yuklar tutib qolinib, keyingi jo‘natishlarda foydalanish uchun saqlab turilishi yoki olib qolinishi, yoxud ular to‘la yo qisman almashtirilishi mumkin.

Tomonlar tegishli hollarda o‘z davlatlarining qonunlari asosida shaxslarning, shuningdek ko‘rsatma hamda harakatlari uyushgan jinoiy guruh faoliyatining oldini olish yoki bartaraf etish uchun yoxud jinoiy ishlarni tergov qilish yoki sudda ko‘rish uchun muhim ahamiyatga ega bo‘lsa yoki shunday ahamiyatga ega bo‘lishi mumkin bo‘lsa, yaqin qarindoshlarining xavfsizligini ta’minlash uchun hamjihatlik asosida o‘zaro kelishilgan chora-tadbirlarni amalga oshiradilar.

Ushbu Bitimni amalga oshirish uchun manfaatdor markaziy vakolatli organlar alohida bitimlar tuzishlari mumkin.

1. Agar har bir konkret hollarda alohida tartib belgilab olingan bo‘lmasa, Tomonlar ushbu Bitimni amalga oshirish davomida kelib chiqadigan xarajatlarni o‘zlari mustaqil to‘laydilar.

2. Tomonlar zarur hollarda jinoyatchilikka qarshi kurashishda muayyan vazifalarni hal etish uchun kerak bo‘ladigan uskuna va moddalarni bir-biriga yordam tariqasida tekinga berishi mumkin.

Hamkorlikni amalga oshirishda Tomonlarning vakolatli organlari rus tilidan foydalanadilar.

1. Tomonlarning yoki ular markaziy vakolatli organlarining vakillari lozim hollarda ushbu Bitim asosidagi hamkorlikni mustahkamlash, samaradorligini oshirish maqsadida ishchi uchrashuvlari va maslahatlashishlar o‘tkazadilar.

2. Ushbu Bitim qoidalarini talqin qilish va qo‘llashda kelib chiqishi mumkin bo‘lgan barcha bahsli masalalar Tomonlar o‘rtasidagi maslahatlashish hamda muzokaralar yo‘li bilan hal qilinadi.

Ushbu Bitimning qoidalari Tomonlarning ular ishtirok etgan boshqa xalqaro shartnomalaridan kelib chiqadigan huquq va majburiyatlariga daxl qilmaydi.

Tomonlarning roziliklari bilan ushbu Bitimga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritilishi mumkin. Ular alohida protokollarda rasmiylashtirilib, ushbu Bitimning 15-moddasiga binoan kuchga kiradi va ushbu Bitimning ajralmas qismi bo‘lib hisoblanadi.

Ushbu Bitim Tomonlar uning kuchga kirishi uchun zarur bo‘lgan davlat ichki protseduralarini bajarganliklari to‘g‘risidagi oxirgi yozma bildirishnoma sanasidan boshlab kuchga kiradi.

Ushbu Bitim Tomonlardan biri uning amal qilishini to‘xtatish niyati to‘g‘risida boshqa Tomonni yozma ravishda xabardor qilgunicha amal qiladi. Bu holda ushbu Bitim ikkinchi Tomon shunday bildirishnoma olganidan so‘ng olti oy o‘tgach amal qilishini to‘xtatadi.

Toshkent shahrida 1998 yil 30 oktyabrda ikki nusxada, har biri o‘zbek, qozoq va rus tillarida tuzildi, barcha matnlar bir xil kuchga ega.

Ushbu Bitim qoidalarini talqin qilishda rus tilidagi matn qo‘llanadi.