Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati va Qozogʻiston Respublikasi Hukumati, keyingi oʻrinlarda “Tomonlar” deb ataluvchilar,

Tomonlar davlatlari oʻrtasida yoʻlovchi va yuklarni avtomobilda xalqaro tashish sohasida hamkorlikni yanada rivojlantirish zaruriyatiga amal qilgan holda,

Tomonlar davlatlari oʻrtasida avtomobilda yoʻlovchi va yuklarni, shuningdek ularning hududlari orqali tranzit tashishlarni yengillashtirishga intilib,

mazkur masalalarni oʻzaro yordam, hamkorlik va oʻzaro manfaatdorlik asosida tartibga solish istagida,

quyidagilar toʻgʻrisida kelishib oldilar:

1. Mazkur Bitim qoidalari Tomonlardan birining davlati hududida roʻyxatga olingan avtotransport vositalarida amalga oshiriladigan Oʻzbekiston Respublikasi bilan Qozogʻiston Respublikasi oʻrtasida avtomobilda yoʻlovchi va yuklarni xalqaro tashishlar, ularning hududlari orqali tranzit tashishlar, uchinchi mamlakatlardan/ga tashishlarga qoʻllaniladi.

2. Ushbu Bitim Tomonlarning ular ishtirok etayotgan boshqa xalqaro shartnomalardan kelib chiqadigan huquq va majburiyatlariga daxl qilmaydi.

Ushbu Bitim maqsadlarida unda qoʻllanilayotgan atamalar quyidagilarni anglatadi:

1. “Tashuvchi” atamasi:

Tomonlardan birining davlati hududida roʻyxatga olingan, milliy qonunchilikka muvofiq haq evaziga yoki oʻz hisobidan yoʻlovchi va yuklarning xalqaro tashishlarini amalga oshirish huquqiga ega boʻlgan jismoniy yoki yuridik shaxsni anglatadi.

2. “Avtotransport vositasi” atamasi:

yoʻlovchilarni tashishda — avtobus, yaʼni yoʻlovchilarni tashish uchun moʻljallangan hamda haydovchi oʻrindigʻi bilan birga hisoblaganda kamida 9 ta oʻrindiqqa ega boʻlgan avtotransport vositasini;

yuklarni tashishda — yuk tashish uchun moʻljallangan avtotransport vositasi, shu jumladan yuk avtomobili, tirkamali yuk avtomobili, shatakchi avtomobil yoki yarim tirkamali shatakchi avtomobilni anglatadi.

3. “Uchinchi mamlakatlardan/ga tashuvlar” atamasi:

Tomonlardan birining davlati hududida roʻyxatdan oʻtgan avtomobil transportida punktlar oʻrtasida amalga oshiriladigan yuklarning tashuvlarni anglatadi, bunda punktlardan biri boshqa Tomon davlati hududida joylashgan va boshqasi — uchinchi mamlakat (ushbu Bitim qatnashchisi boʻlmagan) hududida.

4. “Ruxsatnoma” atamasi:

bir Tomon davlatining vakolatli organi beradigan va boshqa Tomon davlati hududida roʻyxatdan oʻtgan avtotransport vositasiga ruxsatnomani bergan Tomon davlati hududi boʻylab yoki u orqali oʻtib ketish xuquqini/imkoniyatini beruvchi hujjatni anglatadi.

5. “Maxsus ruxsatnoma” atamasi:

bir Tomon davlatining vakolatli organi beradigan va boshqa Tomon davlati hududida roʻyxatdan oʻtgan avtotransport vositasiga maxsus ruxsatnomani bergan Tomon davlati hududi boʻylab yoki u orqali maxsus toifadagi tashuvlarni amalga oshirish xuquqini/imkoniyatini beruvchi hujjatni anglatadi.

6. “Xavfli yuklar” atamasi:

tashuvlar, ortish va tushirish ishlari davomida oʻziga xosligi va xususiyatlari tufayli maʼlum bir omillar mavjudligi bilan portlash, yongʻin yoki tashilayotgan yuklar, texnik vositalar, qurilmalar, binolar va inshootlar hamda boshqa obyektlarning buzilishiga, shuningdek odamlarning hayoti va salomatligiga, atrof-muhitga zarar yetkazishiga sabab boʻlishi mumkin boʻlgan moddalar, materiallar, mahsulotlar, chiqindilarni anglatadi.

7. “Yoʻlovchilarni muntazam tashishlar” atamasi:

Tomonlar davlatlari vakolatli organlari oʻrtasida oldindan kelishilgan yoʻnalishlar, jadval, tariflar, tashuvchi yoʻlovchilarni chiqaradigan va tushiradigan bekatlar boʻyicha amalga oshiriladigan avtobusda yoʻlovchi tashuvlarini anglatadi.

8. “Yoʻlovchilarni nomuntazam tashishlar” atamasi:

“yoʻlovchilarni muntazam tashishlar” atamasi qamroviga kirmaydigan yoʻlovchilarni avtobusda tashishlarni anglatadi.

9. “Tranzit tashishlar” atamasi:

Tomonlardan birining davlati hududi orqali yoʻlovchilar yoki yuklarni tashishni anglatadi, bunda joʻnash va yetib borish manzili mazkur davlat hududidan tashqarida joylashgan boʻladi.

1. Ikkala davlat oʻrtasida yuklarni tashish yoki ularning hududlaridan tranzit bilan oʻtish ruxsatnomalarsiz amalga oshiriladi.

2. Har bir Tomon oʻz davlati hududi boʻylab, jumladan tranzit bilan uchinchi davlatga yoʻl olgan boshqa Tomon yuk tashuvchi avtotransport vositalarining oʻtishi uchun qulay sharoitlarni taʼminlaydi.

1. Tashuvchiga boshqa Tomon davlati hududida joylashgan ikkita punkt oraligʻida yuklarni tashishga ruxsat berilmaydi.

2. Bir Tomon davlatining tashuvchisi, agar bunga boshqa Tomon vakolatli organining ruxsati olingan boʻlsa, boshqa Tomon davlati hududidan uchinchi davlat hududiga va uchinchi davlat hududidan boshqa Tomon davlati hududiga yuklarni tashishi mumkin.

3. Tomonlar davlatlari vakolatli organlari ruxsatnoma blankalarini almashtirish tartibini oʻzaro kelishib oladilar. Mazkur blankalarda ruxsatnomani bergan vakolatli organning muhri va masʼul shaxsining imzosi mavjud boʻlishi lozim.

1. Agar yuksiz yoki yuk bilan harakatlanayotgan avtotransport vositasining oʻlchamlari va ogʻirlik parametrlari boshqa Tomon davlati hududida belgilangan meʼyorlardan ortiq boʻlsa, tashuvchi boshqa Tomon vakolatli organining maxsus ruxsatnomasini olishi lozim.

2. Xavfli yuklar va harbiy kontingentlarni tashish, shuningdek Tomonlar davlatlarining hududi boʻylab ularning tranziti tashuv amalga oshirilayotgan hudud davlatining milliy qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

1. Yoʻlovchilarni muntazam tashishlar Tomonlar davlatlari vakolatli organlari oʻrtasidagi kelishuv boʻyicha tashkil etiladi.

2. Tomonlar davlatlari oʻrtasida yoki ularning hududlari orqali tranzit tarzda yoʻlovchilarni muntazam tashishlar Tomonlar davlatlari vakolatli organlari tarafidan yoʻnalishning oʻz davlati hududidan oʻtadigan qismiga beriladigan ruxsatnomalar asosida amalga oshiriladi. Ruxsatnomalar Tomonlar davlatlarining vakolatli organlari kelishgan tartibda 5 yilgacha boʻlgan muddatga beriladi.

3. Muntazam tashishlarni tashkil etish toʻgʻrisidagi takliflar Tomonlar davlatlarining vakolatli organlari tomonidan bir-biriga beriladi va unda quyidagi maʼlumotlar bayon etilishi lozim:

a) tashuvchining nomi;

b) yetkazib berish manzillardagi avtovokzallar (avtostansiyalar) koʻrsatilgan qatnov yoʻnalishi;

v) harakat jadvali va tariflar;

g) tashishlarni amalga oshirishning moʻljallangan muddati va muntazamligi;

d) tashuvchi yoʻlovchilarni chiqaradigan va tushiradigan toʻxtash bekatlari, shuningdek chegaradan oʻtish punktlari;

e) qoʻshma shartnoma, basharti xizmat bir necha tashuvchilar tomonidan birgalikda koʻrsatilayotgan boʻlsa.

4. Tomonlarning vakolatli organlari yoʻlovchilarni muntazam tashishlarni oʻz hududlari orqali tashkil etish tartibini (yozma ravishda) kelishib oladilar.

1. Tomonlar davlatlari oʻrtasida yoki ularning hududlari orqali tranzit tarzda yoʻlovchilarni nomuntazam tashishlar Tomonlar davlatlari vakolatli organlari tarafidan beriladigan ruxsatnomalar asosida amalga oshiriladi, ushbu moddaning 2-bandida belgilangan tashishlar bundan mustasno.

2. Ushbu moddaning 1-bandida koʻrsatilgan ruxsatnoma yoʻlovchilarni nomuntazam tashishlar uchun quyidagi hollarda talab etilmaydi:

a) agar yoʻlovchilar guruhi xuddi shu tarkibda ayni avtobusning oʻzida butun yoʻnalish boʻylab tashilayotgan boʻlsa va bunda:

yoʻnalish avtobus roʻyxatdan oʻtgan Tomon davlati hududida boshlansa va tugasa, yoxud;

yoʻnalish avtobus roʻyxatdan oʻtgan Tomon davlati hududida boshlansa va boshqa Tomon davlatining hududida tugasa, basharti avtobus mazkur boshqa Tomon davlatining hududidan boʻsh qaytsa yoki;

avtobus boshqa Tomon davlati hududiga aynan shu tashuvchi tomonidan ilgari olib borib qoʻyilgan yoʻlovchilar guruhini olib ketish maqsadida boʻsh kirib borsa;

b) nosoz avtobus boshqa avtobus bilan almashtirilsa.

3. Mazkur moddaning 2-bandi a) kichik bandida nazarda tutilgan tashuvlarni amalga oshirishda, avtobus haydovchisi Tomonlar davlatlari vakolatli organlari tarafidan kelishilgan shakl boʻyicha tuzilgan yoʻlovchilar roʻyxatiga ega boʻlishi lozim.

4. Yoʻlovchilarni har bir nomuntazam tashishga bir marta manzilga borish va qaytishni amalga oshirish huquqini beruvchi alohida ruxsatnoma berilishi lozim.

1. Mazkur Bitimga binoan talab etilayotgan ruxsatnomalar (4-moddaning 2-bandi, 5-moddaning 1-bandi, 5-1 — moddaning 2-bandi, 5-2-moddaning 1-bandi), shuningdek tashuvlarga oid boshqa hujjatlar mazkur Bitimda koʻrsatilgan barcha tashuvlar davomida avtotransport vositasida boʻlishi kerak va Tomonlar davlatlari vakolatli organlari vakillarining talabiga koʻra tekshirish uchun taqdim etilishi lozim.

2. Tashuvlarga oid hujjatlar safar boshlanishidan oldin toʻliq toʻldirilishi lozim.

1. Bir Tomon davlatining tashuvchilari boshqa Tomon davlatining milliy qonun hujjatlariga, shuningdek Tomonlar davlatlari ishtirok etayotgan avtomobil tashuvlari sohasidagi xalqaro shartnomalarning qoidalariga rioya qilishlari shart.

Ushbu Bitimda koʻzda tutilgan tashuvlar Tomonlar davlatlarining milliy qonun hujjatlariga muvofiq avtomobilda xalqaro harakatlanish uchun ochiq boʻlgan avtomobil yoʻllari orqali amalga oshirilishi lozim. Tomonlar davlatlarining vakolatli organlari zarur hollarda tashuv yoʻnalishini oʻrnatish huquqiga ega.

2. Tashuvchi yoki uning haydovchilari boshqa Tomon davlati hududida amal qilayotgan qonun hujjatlari yoki ushbu Bitim qoidalarini buzgan holda, huquqbuzarlik sodir etilgan davlat hududidagi Tomonning murojaatiga koʻra, avtotransport vositasi roʻyxatdan oʻtgan hudud Tomoni davlatining vakolatli organlari quyidagi choralardan birini qoʻllashi mumkin:

a) tashuvchini amal qilayotgan qoidalarga rioya qilish zarurligi toʻgʻrisida ogohlantirish;

b) ushbu Bitimga muvofiq tashuvlarni amalga oshirishni vaqtincha man qilish;

v) javobgar tashuvchiga ruxsatnomalarni berishni toʻxtatish yoki boshqa Tomon davlatining vakolatli organi ushbu tashuvchini tashuvlardan chetlatgan muddatga berilgan ruxsatnomani olib qoʻyish.

3. Ushbu moddaning 2-bandi “b” kichik bandiga muvofiq chora huquqbuzarlik sodir etilgan hudud Tomoni davlatining vakolatli organi tomonidan bevosita qoʻllanilishi mumkin.

4. Ikkala Tomon davlatlarining vakolatli organlari koʻrilgan choralar toʻgʻrisida bir-birlarini xabardor qiladilar.

5. Tomonlar davlatlarining avtotransport vositalari haydovchilari ular boshqarayotgan avtotransport vositasi toifasiga mos milliy yoki xalqaro haydovchilik guvohnomasi va Birlashgan Millatlar Tashkilotining Yoʻl harakati toʻgʻrisida 1963-yil 8-noyabrda Venada tuzilgan konvensiya talablariga javob beruvchi avtotransport vositasining roʻyxatdan oʻtganligi haqida guvohnomaga ega boʻlishlari kerak.

6. Tomonlar davlatlarining avtotashuvchilari huquqbuzarlikni sodir etganliklari uchun huquqbuzarlik sodir etilgan hudud davlatining milliy qonun hujjatlarida belgilangan javobgarlikka tortiladi.

1. Mazkur Bitimda nazarda tutilgan tashuvlar oʻz davlatlarining milliy qonunchiligiga muvofiq yoʻlovchi va yuklarni xalqaro tashish ruxsat etilgan tashuvchilar tomonidangina amalga oshirilishi mumkin.

2. Yoʻlovchi va yuklarni xalqaro tashishlarni amalga oshiradigan avtotransport vositalari oʻz davlatining roʻyxatga olish va farqlovchi belgilariga ega boʻlishlari lozim.

Yuk avtomobillari yoki shatakchi avtomobillar Tomonlar davlatlarining roʻyxatga olish va farqlovchi belgilariga ega boʻlgandagina, tirkamalar va yarim tirkamalar boshqa davlatlarning roʻyxatga olish va farqlovchi belgilariga ega boʻlishlari mumkin.

3. Tomonlarning tashuvchilari yoʻlovchi va yuklar tashuvlari amalga oshirilayotgan hudud davlatining harakat qoidalari va boshqa qonunlariga rioya qilishlari lozim.

Mazkur Bitimga muvofiq yoʻlovchi va yuklarni tashish avtotransport vositalari egalarining uchinchi shaxslarga yetkazilgan zarar uchun fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurtalash sharti bilan amalga oshiriladi. Tashuvchi tashuvlarni amalga oshirayotgan har bir avtotransport vositasini oldindan sugʻurtalashi lozim.

Ushbu Bitimda, shuningdek ikkala Tomon ishtirok etayotgan xalqaro shartnomalarda tartibga solinmagan masalalar har bir Tomon davlatining milliy qonun hujjatlariga muvofiq hal etiladi.

1. Harakat xavfsizligini taʼminlash uchun zamonaviy jihozlangan shovqin darajasi past va chiqayotgan tutunida zararli moddalar kam boʻlganligi bilan farqlanadigan avtotransport vositalaridan foydalanishga Tomonlar koʻmaklashadilar.

2. Ushbu moddaning 1-bandida koʻzda tutilgan choralar ushbu Bitimning 14-moddasiga asosan tashkil etilgan Qoʻshma komissiya tomonidan kelishib olinadi.

1. Ushbu Bitimga asosan amalga oshirilayotgan tashuvlarda Tomonlar davlatlari hududiga olib kirilayotgan quyidagilar bojxona toʻlovlari va yigʻimlaridan oʻzaro ozod qilinadi:

a) har bir avtotransport vositasi modeli uchun tayyorlovchi koʻzda tutgan, dvigatellarning taʼminot tizimiga texnologik va konstruktiv jihatdan bogʻlangan standart idishlarda, shuningdek texnologik jihatdan muzlatgich va avtotransport vositalaridagi boshqa qurilmalar bilan bogʻliq qoʻshimcha sigʻimlarda joylashgan yonilgʻi;

b) yoʻlovchi va yuklarni tashish davomida foydalanish uchun zarur boʻlgan miqdordagi moylash materiallari;

v) yoʻlovchi va yuklarni xalqaro tashishni amalga oshirayotgan avtotransport vositasini taʼmirlash uchun moʻljallangan ehtiyot qismlar va asbob-uskunalar.

Foydalanilmagan ehtiyot qismlar qaytarib olib chiqilishi, almashtirilgan ehtiyot qismlar davlatdan olib chiqilishi yoxud yoʻq qilinishi yoki tegishli Tomon davlati hududida oʻrnatilgan tartibda topshirilishi lozim.

2. Mazkur Bitim doirasida yoʻlovchi va yuklarni tashishni amalga oshirayotgan avtotransport vositalari avtotransport vositalariga egalik qilish yoki undan foydalanish, boshqa Tomon davlatining avtomobil yoʻllaridan foydalanish va ularni taʼmirlash bilan bogʻliq yigʻim va toʻlovlardan oʻzaro ozod etiladi, toʻlovli avtomobil yoʻllari, avtomagistrallar, koʻpriklar va tonnellardan foydalanish uchun yigʻim va toʻlovlar, basharti bunday yigʻim va toʻlovlar ushbu davlatning avtotransport vositalaridan undiriladigan boʻlsa, bundan mustasno.

3. Tomonlar, shuningdek ikki mamlakat tashuvchilarini depozit hamda oʻz davlatlarining hududlari boʻylab tranzit bilan tashilayotgan yuklardan olinadigan garov summalaridan Tomonlar davlatlarining milliy qonun hujjatlariga muvofiq oʻzaro ozod etadilar.

1. Chegarani kesib oʻtish bilan bogʻliq chegara, bojxona, sanitariya va veterinariya, shuningdek fitosanitariya nazorati hamda atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha nazoratiga nisbatan Tomonlar davlatlari ishtirok etayotgan xalqaro shartnomalar qoidalari qoʻllaniladi, ushbu shartnomalarda tartibga solinmagan masalalarni hal etishda har bir Tomon davlatlarining qonun hujjatlari qoʻllaniladi.

2. Hayvonlar, tez buziladigan hamda xavfli yuklarni avtotransport vositasida tashishda chegara, bojxona, sanitariya, veterinariya hamda fitosanitariya nazorati ustuvor tartibda amalga oshiriladi.

1. Ushbu Bitimni bajarish va u bilan bogʻliq boʻlgan masalalarni muhokama qilish maqsadida Tomonlar davlatlarining vakolatli organlari vakillari tarkibiga kiradigan Qoʻshma komissiya tuziladi.

2. Qoʻshma komissiya majlislari zarur hollarda Tomonlardan birining davlatlari vakolatli organlari taklifiga koʻra oʻtkaziladi.

3. Qoʻshma komissiya, zaruriyat boʻlganda, boshqa vakolatli organlar ishtirokida ushbu Bitim qoidalarini oʻzgartirish boʻyicha takliflarni ishlab chiqadi.

1. Tomonlar ushbu Bitimning bajarilish tartibini Ijro Bayonnomasida belgilaydilar.

Ijro Bayonnomasi Bitim bilan birga bir vaqtning oʻzida imzolanadi va uning ajralmas qismi hisoblanadi.

2. Tomonlarning oʻzaro kelishuviga koʻra ushbu Bitim va ushbu Bitimni qoʻllash toʻgʻrisida Ijro Bayonnomasiga ushbu Bitimning ajralmas qismi hisoblangan alohida bayonnomalar bilan rasmiylashtiriladigan oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritishlari mumkin.

3. Tomonlar ushbu Bitim qoidalarini talqin qilish va qoʻllashda yuzaga kelishi mumkin boʻlgan barcha nizo va kelishmovchiliklarni Tomonlarning Qoʻshma komissiya doirasida oʻtkaziladigan muzokaralar va maslahatlashuvlar yoʻli bilan hal etadilar.

Ushbu Bitim imzolangan kundan boshlab vaqtincha qoʻllaniladi va uning kuchga kirishi uchun zarur boʻlgan davlat ichki protseduralarini Tomonlar bajarganliklari toʻgʻrisida oxirgi yozma xabarnoma olingan sanadan boshlab kuchga kiradi.

Ushbu Bitim noaniq muddatga tuziladi va Tomonlardan biri uning amal qilishini toʻxtatish niyati toʻgʻrisida boshqa Tomonni yozma shaklda xabardor etgan kundan 6 oy oʻtgunga qadar oʻz kuchida qolaveradi.

Toshkent shahrida 2006-yil 20-martda ikki asl nusxada, har biri oʻzbek, qozoq va rus tillarida tuzildi, bunda barcha matnlar bir xil kuchga ega.

Ushbu Bitim qoidalarini talqin qilishda kelishmovchiliklar yuzaga kelgan holda, Tomonlar rus tilidagi matnga murojaat qiladilar.