Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Bojxona maʼmuriyatchiligini isloh etish va Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlari faoliyatini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2020-yil 5-iyundagi PF-6005-son Farmoni ijrosi yuzasidan, shuningdek, bojxona maʼmuriyatchiligini isloh etish, bojxona yuk operatsiyalarini amalga oshirishni samarali tartibga solish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin:
bojxona nazorati ostida yetkazilgan tovarlar boʻyicha yuk operatsiyalarini amalga oshirish tartibi;
bojxona nazorati ostidagi tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan yuk operatsiyalarini nazorat qilish;
bojxona omborlarida tovarlar harakati tizimi;
bojxona omborida yuk operatsiyalarini amalga oshirishda bojxona ombori egasining hamda uning vakolatli shaxsining huquq va majburiyatlari.
2. Belgilansinki:
a) quyidagi tovarlarga nisbatan bojxona ombori hududida oʻtkaziladigan yuk operatsiyalarida bojxona organi mansabdor shaxsi ishtirok etishi shart:
qonunchilik hujjatlariga muvofiq bojxona hududiga olib kirilishi va bojxona hududidan olib chiqilishi (muomalasi, foydalanilishi va tasarruf etilishi) taqiqlangan yoxud cheklangan tovarlar;
 LexUZ sharhi
Qarang: Oʻzbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi.
bojxona ombori hisoblanmaydigan joyga bojxona ombori bojxona rejimida joylashtirilishi koʻzda tutilgan tovarlar;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining hujjatlari yoki Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari asosida beriladigan litsenziyalar va ruxsatnomalar boʻyicha eksport-import qilinadigan maxsus tovarlar;
tranzit tarzda olib oʻtiladigan tovarlar;
harbiy yuklar, shu jumladan, qurol-yarogʻ, harbiy texnika va oʻq-dorilar, radioaktiv materiallar;
insonparvarlik yordami, texnik koʻmak sifatida va grantlar hisobidan olib kiriladigan tovarlar;
olib kirilayotgan Oʻzbekiston Respublikasi milliy valyutasi, valyuta qimmatliklari;
har qanday holatdagi qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar hamda ulardan yasalgan buyumlar (xom (tabiiy) va ishlov berilgan shaklda, affinlangan, xom ashyolar, eritmalar, yarim tayyor mahsulotlar, sanoat mahsulotlari, kimyoviy birikmalar, lomlar va ishlab chiqarishdan qolgan chiqindi shaklida);
madaniy boyliklar;
b) bojxona ombori hududida oʻtkaziladigan yuk operatsiyalari litsenziya talablari va shartlari asosida jihozlangan videokuzatuv tizimi nazorati ostida bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsining bevosita ishtirokida amalga oshiriladi;
v) bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi bojxona nazorati ostidagi tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan amalga oshiriladigan yuk operatsiyalarida aniqlagan har qanday tafovutlar va nomuvofiqliklar toʻgʻrisida bojxona organini xabardor qiladi.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi:
a) bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini mavjud avtomatlashtirilgan axborot tizimlarida elektron boshqarishni joriy etish va ishga tushirish boʻyicha buyurtmachi, shuningdek, keyinchalik oʻz mablagʻlari hisobidan qoʻllab-quvvatlovchi etib belgilansin;
b) ikki oy muddatda bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk va boshqa operatsiyalarni elektron boshqarishni joriy etish boʻyicha texnik hujjatni ishlab chiqib, vakolatli davlat organlarida ekspertizadan oʻtkazsin hamda qaror kuchga kirguniga qadar uning ishga tushirilishini taʼminlasin;
v) bojxona ombori, erkin ombor va boj olinmaydigan savdo doʻkoni faoliyatini litsenziyalashda ularga joylashtirilishi mumkin boʻlgan tovarlar hajmidan kelib chiqib, bojxona toʻlovlarini taʼminlash miqdorlarini oshirish boʻyicha asoslantirilgan takliflarni bir oy muddatda Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 2-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
5. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni ikki oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
6. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.
7. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining moliya-iqtisodiyot va kambagʻallikni qisqartirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari — iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vaziri J.A. Qoʻchqorov va Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi raisi M.B. Azimov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2021-yil 20-avgust,
531-son
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 20-avgustdagi 531-son qaroriga
1-ILOVA
Bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirish tartibini belgilaydi.
2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:
axborot tizimi — bojxona nazorati ostidagi tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan maʼlum yuk operatsiyalarini qayd etish, kuzatish, qayta ishlash, elektron hisobini yuritishga moʻljallangan bojxona organlarining avtomatlashtirilgan axborot tizimi;
bojxona nazorati zonasi — Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksiga (keyingi oʻrinlarda — Bojxona kodeksi) muvofiq bojxona hududining bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash maqsadida tashkil qilinadigan, maxsus ajratib va belgilab qoʻyilgan qismi;
bojxona ombori hududi — bojxona ombori oʻrni va unga bevosita tutash boʻlgan, litsenziya talablari va shartlariga koʻra maxsus ajratilgan hamda belgilab qoʻyilgan bojxona nazorati zonasi hisoblanadigan yuk operatsiyalari amalga oshiriladigan hudud;
bojxona omborining vakolatli shaxsi — mehnat shartnomasi asosida bojxona ombori (yuridik shaxs) manfaatlaridan kelib chiqib, uning nomidan harakat qiluvchi shaxs;
vakolatli shaxs — tovar va (yoki) transport vositasi egasi yoki tovarga va (yoki) transport vositasiga nisbatan bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq vakolatlarga ega boʻlgan yoxud tovar va (yoki) transport vositasi egasi nomidan tegishli shartnoma yoki ishonchnoma asosida ish koʻruvchi shaxs;
qayta yuklash operatsiyasi — bojxona nazorati ostidagi tovarlarni bir transport vositasidan boshqa transport vositasiga yoki ushbu transport vositasiga qayta yuklash (transport vositasi yuk xonasini ochmasdan qayta yuklash bundan mustasno);
tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan boshqa operatsiyalarBojxona kodeksiga muvofiq tashuvchi, vakolatli shaxs va bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tomonidan bojxona nazorati ostidagi tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan amalga oshiriladigan operatsiyalar, bojxona organlari mansabdor shaxslari tomonidan amalga oshiriladigan bojxona operatsiyalari bundan mustasno;
tovarlar harakati tizimi — bojxona omborlarida bojxona nazorati ostidagi tovarlarning muayyan maqomga ega boʻlgan holati va harakati ketma-ketligi;
tovarni yetkazib berishning nazorat hujjati — bojxona hududi boʻylab bojxona nazorati ostida tashiladigan tovarlar va transport vositalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan, tovar kelib tushadigan bojxona organigacha yetkazib berilganligi nazoratini bojxona organlari tomonidan amalga oshirish uchun zarur boʻlgan hujjat;
tovarni chiqarib yuborish — bojxona rasmiylashtiruvini yakunlovchi va maʼlum qilingan bojxona rejimi shartlaridan kelib chiqib tovarlardan foydalanishga va (yoki) ularni tasarruf etishga ruxsat berilganligini ifodalovchi bojxona organlarining harakati;
tushirish operatsiyasi — bojxona nazorati ostidagi tovarlarni qoʻyilgan bojxona identifikatsiya vositalarini olib tashlagan holda transport vositasidan tushirish (qayta yuklash maqsadida transport vositasi yuk xonasini ochmasdan tushirish bundan mustasno);
yuk operatsiyalari — bojxona nazorati ostida turgan tovarlarni va (yoki) transport vositalarini tashish, yuklash, tushirish, qayta yuklash, ularning buzilgan oʻrovlarini toʻgʻrilash, ularni oʻrash, qayta oʻrash va tashish uchun qabul qilish.
3. Quyidagi tovarlardan tashqari boshqa tovarlarga nisbatan bojxona ombori hududida oʻtkaziladigan yuk operatsiyalarini bojxona organi mansabdor shaxsining ishtirokisiz amalga oshirishga ruxsat beriladi:
qonunchilik hujjatlariga muvofiq bojxona hududiga olib kirilishi va bojxona hududidan olib chiqilishi (shuningdek, muomalasi, foydalanilishi va tasarruf etilishi) taqiqlangan yoxud cheklangan tovarlar;
 LexUZ sharhi
Qarang: Oʻzbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi.
bojxona ombori hisoblanmaydigan joyga bojxona ombori bojxona rejimida joylashtirilishi nazarda tutilgan tovarlar;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining hujjatlari yoki Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari asosida beriladigan litsenziyalar va ruxsatnomalar boʻyicha eksport-import qilinadigan maxsus tovarlar;
tranzit tarzda olib oʻtiladigan tovarlar;
harbiy yuklar, shu jumladan, qurol-yarogʻ, harbiy texnika va oʻq-dorilar, radioaktiv materiallar;
insonparvarlik yordami, texnik koʻmak sifatida va grantlar hisobidan olib kiriladigan tovarlar;
olib kirilayotgan Oʻzbekiston Respublikasi milliy valyutasi, valyuta qimmatliklari;
har qanday holatdagi qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar hamda ulardan yasalgan buyumlar (xom (tabiiy) va ishlov berilgan shaklda, affinlangan, xom ashyolar, eritmalar, yarim tayyor mahsulotlar, sanoat mahsulotlari, kimyoviy birikmalar, lomlar va ishlab chiqarishdan qolgan chiqindi shaklida);
madaniy boyliklar.
4. Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga olib kirilgan bojxona nazorati ostidagi tovarlar ortilgan transport vositalari bojxona ombori hududiga yetkaziladi.
Transport turiga qarab, bevosita bojxona omboriga yetkazib berish imkoni boʻlmaganda, tovarlar avtotransport vositalariga qayta yuklangan holda bojxona ombori hududiga yetkaziladi.
Bojxona nazorati zonasiga yetkazilib yigirma toʻrt soat ichida chiqarib yuborilgan, shuningdek, bojxona ombori hisoblanmaydigan joyda turgan holda bojxona ombori bojxona rejimiga joylashtirishga ruxsat berilgan tovarlarni bojxona ombori hududiga yetkazish talab etilmaydi.
5. Bojxona rejimiga joylashtirilmagan bojxona nazorati ostidagi tovarlarning yuk operatsiyalarini amalga oshirib qabul qilingan holatida toʻliq saqlanishini taʼminlash uchun quyidagilar javobgar hisoblanadi:
bojxona nazorati ostida tashiladigan tovarlar bojxona ombori egasi yoki vakolatli shaxs tomonidan qabul qilib olingunga qadar — tashuvchi;
bojxona nazorati ostida tashiladigan tovarlar tushirilib, boshqa transport vositalariga qayta ortilganda — ushbu tovarlarni bojxona nazorati ostida bundan buyon tashish uchun qabul qilib olgan tashuvchi;
tovarlar bojxona ombori hududiga qabul qilib olingan paytdan boshlab chiqarib yuborilgunga qadar — bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi;
tovarlarni bojxona ombori hisoblanmaydigan joyga joylashtirishga ruxsat berilgan vaqtdan boshlab chiqarib yuborilgunga qadar — tovarlarni bunday joylarga joylashtirgan shaxs;
bojxona nazorati ostidagi tovarlar ortilgan transport vositalari bojxona nazorati zonasiga joylashtirilganda — bojxona nazorati zonasiga javobgar shaxs.
6. Tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan yuk va boshqa operatsiyalarda tovarlarning Tashqi iqtisodiy faoliyat tovar nomenklaturasi kodining oʻnta belgili darajasi oʻzgarishi bilan bogʻliq xususiyatlari va sifat koʻrsatkichlari oʻzgarmasligi lozim.
7. Agar amalga oshiriladigan operatsiyalar tovarlarning keyingi bojxona nazoratini amalga oshirish imkoni boʻlmasligiga olib kelsa, bojxona organi ushbu tovarlar boʻyicha yuk va boshqa operatsiyalarni amalga oshirishni taqiqlashga haqli.
8. Bojxona nazorati ostida yetkazilgan tovarlar boʻyicha yuk operatsiyalari ushbu Nizomga 1-ilovadagi sxemaga muvofiq amalga oshiriladi.
2-bob. Bojxona nazorati ostida yetkazilgan tovarlar boʻyicha yuk operatsiyalarini amalga oshirish
9. Tovarlar bojxona omboriga yetkazib berilgach, bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi transport vositalarining tovarlar ortilgan yuk boʻlimlari va unga qoʻyilgan bojxona identifikatsiya vositalarini tovarlarning kuzatuv hujjatlari hamda tovarni yetkazib berish nazorat hujjatida koʻrsatilgan maʼlumotlar asosida koʻzdan kechiradi.
Koʻzdan kechirish bojxona identifikatsiyalash vositalari mavjudligi, ularga shikast yetkazilmaganligi, oʻzgartirilmaganligi, buzilmaganligi va yoʻq qilinmaganligiga hamda tashilayotgan tovarlarni transport vositalarining plombalangan qismidan koʻzga tashlanadigan izlar qoldirmasdan chiqarib olish va (yoki) unga boshqa tovarlarni joylash istisno etilganligiga, shuningdek, plomba qoʻyilgan jihozlarga (konteyner konstruksiyasi, tirkama trosi, tenti, tom, pol qismlari va boshqalar) zarar yetkazilmaganligiga alohida ahamiyat bergan holda amalga oshiriladi.
10. Bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi transport vositalari bojxona omboriga yetib kelganligini ushbu Nizomning 9-bandida koʻrsatilgan harakatlarni bajargan holda axborot tizimida belgi qoʻyish orqali tasdiqlaydi.
11. Bojxona omboriga yetib kelganligini tasdiqlash uchun avtomobil va temir yoʻl transporti vositasi bojxona organlariga onlayn uzatish imkoniga ega boʻlgan, avtotransport vositasining davlat raqami belgisini va temir yoʻl transporti vositasining raqamini aniqlash boʻyicha kunu tun ishlaydigan tizim bilan jihozlangan nazorat-oʻtkazish punktidan oʻtadi.
Avtotransport vositasining davlat raqami belgisini va temir yoʻl transporti vositasining raqamini aniqlash tizimidagi raqam bilan tovarni yetkazib berishning nazorat hujjatidagi raqam aynan mos boʻlishi hamda yetib kelganligi tasdiqlanishi avtotransport vositasi davlat raqami belgisi va temir yoʻl transporti vositasi raqami qayd etilgandan oʻttiz daqiqa ichida amalga oshirilishi lozim.
Bunda faqat axborot tizimidagi uzilishlar (elektr manbai sababli uzilishlar bundan mustasno) hamda Bojxona kodeksiga muvofiq yengib boʻlmas kuch taʼsiri oqibatida transport vositalarining yetib kelganligini tasdiqlash imkoni boʻlmaganda, bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi darhol bojxona organini oʻz vakolatlari doirasida qaror qabul qilishi uchun xabardor qiladi.
12. Axborot tizimida transport vositalarining bojxona omboriga yetib kelganligi tasdiqlanishi bilan tovarlarning toʻliq saqlanishini taʼminlash boʻyicha javobgarlik bojxona ombori egasiga oʻtadi.
13. Bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi ushbu Nizomning 9-bandida belgilangan tartibda transport vositalari va ularga qoʻyilgan bojxona identifikatsiyalash vositalarini koʻzdan kechirishi natijasida aniqlagan har qanday tafovutlar va nomuvofiqliklar toʻgʻrisida darhol bojxona organini xabardor qiladi.
Tegishli xabarga asosan bojxona organlari tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan Bojxona kodeksining 188-moddasiga muvofiq bojxona nazorati shakllarini amalga oshiradi.
Bojxona nazorati yakuni boʻyicha bojxonaga oid huquqbuzarlik aniqlangan taqdirda, bojxona organi tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan yuk va boshqa operatsiyalarni amalga oshirishni toʻxtatib turadi, huquqbuzarlik toʻgʻrisida ish yuritadi hamda tergovga qadar tekshiruv oʻtkazib, maʼmuriy ish yoki jinoyat ishini qoʻzgʻatadi.
Bunda tovarlar va transport vositalari yetkazib berilganligini tasdiqlash bojxona organi qaroriga koʻra amalga oshiriladi.
14. Bojxona posti tomonidan tovarni yetkazib berishning nazorat hujjati nazoratdan yechilgunga qadar tashuvchi yoki vakolatli shaxs bojxona omboriga yetib kelganligi tasdiqlangan transport vositasini boshqa bojxona omboriga joylashtirishi mumkin.
15. Axborot tizimida ushbu Nizomning 14-bandida koʻrsatilgan tartibda transport vositalarining bojxona omboridan chiqarilganligi tasdiqlanishi bilan tovarlar toʻliq saqlanishini taʼminlash boʻyicha javobgarlik tashuvchiga qaytadi.
16. Transport vositalari yetib kelganligi tasdiqlangan bojxona omboridan tovarlarni boshqa bojxona omboriga joylashtirish uchun olib chiqish, ushbu Nizomning 9 — 15-bandlarida koʻrsatilgan tartibda amalga oshiriladi.
17. Tovarlarni yetkazib berishning nazorat hujjati transport vositalari yetib kelganligi tasdiqlangandan soʻng bir soat ichida, agar transport vositalari bojxona organi ish vaqtidan tashqari paytda yetib kelsa, ish vaqti boshlangandan soʻng bir soat ichida bojxona ombori biriktirilgan bojxona posti tomonidan nazoratdan yechiladi.
Bojxona postlariga biriktirilgan bojxona omborlari roʻyxati barcha koʻrishi uchun Oʻzbekiston Respublikasi Yagona interaktiv davlat xizmatlari portalida bojxona omborlari reyestrida real vaqt rejimida aks etadi.
18. Tovarlarni yetkazib berishning nazorat hujjati nazoratdan yechilgandan soʻng hamda shu vaqt ichida tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan bojxona organining bojxona nazorati toʻgʻrisidagi munosabati kelib tushmaganda, bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tomonidan ushbu Nizomda belgilangan tartibda tovarlar boʻyicha yuk operatsiyalarini amalga oshirish mumkin.
Yetib kelganligi tasdiqlangan tovarlar boʻyicha tovarni yetkazib berish nazorat hujjati nazoratdan yechilgunga qadar bojxona organining bojxona nazorati shaklini qoʻllash va (yoki) amalga oshirilishi mumkin boʻlgan yuk operatsiyalari toʻgʻrisidagi munosabati bojxona omboriga qayta aloqa orqali bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan yozma yoki xavfni boshqarish tizimi orqali avtomatik tarzda yuboriladi.
19. Bojxona ombori hududida amalga oshiriladigan yuk operatsiyalarida bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi bevosita ishtirok etishi shart.
Yuk operatsiyalarida tovarlarga nisbatan bojxona koʻrigida nazarda tutilgan amallarni bajarishga yoʻl qoʻyilmaydi, qoʻyilgan plombalarni buzish (uzish, olib tashlash) bundan mustasno.
Oldingi tahrirga qarang.
20. Yuk operatsiyalarini amalga oshirish uchun qoʻyilgan bojxona identifikatsiyalash vositalari bojxona organi mansabdor shaxsi tomonidan oʻzgartiriladi, almashtiriladi, olib tashlanadi yoki yoʻq qilinadi.
Yuk operatsiyalari bojxona nazorati zonasida yoki bojxona ombori hududida oʻtkazilganda, qoʻyilgan bojxona identifikatsiyalash vositalarini olib tashlash yoki yoʻq qilish bojxona organining ruxsati asosida bojxona nazorati zonasiga javobgar shaxs yoki bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tomonidan amalga oshirilishi mumkin.
Bojxona identifikatsiyalash vositalari oʻzgartirilishi, almashtirilishi, olib tashlanishi yoki yoʻq qilinishi bojxona organi mansabdor shaxsiga transport vositalariga yuklangan tovarlarga nisbatan bojxona koʻrigida nazarda tutilgan amallarni bajarish boʻyicha majburiyat yuklamaydi.
(20-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 5-sentabrdagi 487-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.09.2022-y., 09/22/487/0794-son)
21. Bojxona ombori hududida bojxona nazorati ostidagi tovarlar boʻyicha yuk va boshqa operatsiyalar hamda bojxona koʻzdan kechiruvi (shuningdek, deklarant koʻzdan kechiruvi) va koʻrigi litsenziya talablari va shartlari asosida jihozlangan videokuzatuv tizimi nazorati ostida amalga oshiriladi.
Bojxona omborlarida bojxona nazorati ostidagi tovarlar bilan amalga oshiriladigan operatsiyalar hamda nazorat shakllari boʻyicha tovarlar harakati tizimi joriy qilinadi.
22. Bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tovarlar boʻyicha yuk va boshqa operatsiyalarni amalga oshirish vaqtida tovarlarning kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan maʼlumotlarga nomuvofiqligi aniqlanganda, bu haqda darhol bojxona organini xabardor qiladi.
Tegishli xabarga asosan bojxona organlari tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan Bojxona kodeksining 188-moddasiga muvofiq bojxona nazorati shakllarini amalga oshiradi.
Bojxonaga oid huquqbuzarlik aniqlangan taqdirda, bojxona organi tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan yuk va boshqa operatsiyalarni toʻxtatib turadi, huquqbuzarlik toʻgʻrisida ish yuritadi hamda tergovga qadar tekshiruv oʻtkazib, maʼmuriy ish yoki jinoyat ishini qoʻzgʻatadi.
23. Tovarni yetkazib berishning nazorat hujjati nazoratdan yechilgan va yuk operatsiyalari amalga oshirilgan tovarlarni bir bojxona omboridan boshqasiga olib oʻtish Bojxona kodeksining 31-bobi talablariga muvofiq amalga oshiriladi.
Bunda yetkazib berilgan tovarlar va transport vositalariga rasmiylashtirilgan tovarlarni yetkazib berishning nazorat hujjati tovarlar olib oʻtiladigan bojxona ombori koʻrsatilgan holda qayta nazoratga qoʻyiladi.
Tovarlarni yetkazib berishning nazorat hujjati qayta nazoratga qoʻyilishi tovarlar uchun bojxona deklaratsiyasini berish muddatiga taʼsir etmaydi.
24. Keyingi tashuvlarni amalga oshirish uchun muayyan transport vositalari joylashgan joyga bojxona nazorati ostida yetkazilgan tovarlar boshqa transport vositalariga qayta yuklanishi mumkin.
25. Yuk operatsiyalari ushbu Nizomning 20-bandida belgilangan tartibda bojxona identifikatsiyalash vositasi olib tashlangandan keyin darhol boshlanishi va vaqt boʻyicha uzluksiz amalga oshirilgan holda tugallanishi lozim.
26. Ushbu Nizomda nazarda tutilgan tovarlarni yuklash, tushirish va qayta yuklash operatsiyalari boʻyicha, mazkur jarayonda ishtirokchilar tomonidan tuziladigan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadigan shakldagi Tovarni yuklash, tushirish va qayta yuklash boʻyicha elektron dalolatnoma (keyingi oʻrinlarda — dalolatnoma) rasmiylashtiriladi.
27. Dalolatnoma tovarlarni tushirish, qayta yuklash operatsiyasi bojxona organi mansabdor shaxsi ishtirokida amalga oshirilganda bojxona organi mansabdor shaxsi tomonidan, qolgan holatlarda esa bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tomonidan elektron raqamli imzo orqali rasmiylashtiriladi.
Dalolatnoma nusxasi ishtirok etuvchilarning talabiga asosan chop etilib, uni rasmiylashtirgan shaxs tomonidan imzolangan hamda muhr bilan tasdiqlangan holda beriladi.
28. Tovar va (yoki) transport vositalarini Bojxona kodeksining 93-moddasiga muvofiq faqat bojxona ombori bojxona rejimida bojxona ombori hisoblanmaydigan joyga joylashtirishga ruxsat beriladi.
29. Bojxona ombori hududiga yetkazilgan tovarlar oʻziga xos xususiyatlarga ega boʻlib, fizik koʻrsatkichlari tufayli yoki kimyoviy xossalariga koʻra yoxud saqlanishiga doir alohida shartlar qoʻyilishi tufayli bojxona omboriga joylashtirilishi mumkin boʻlmagan tovarlarni bojxona organining ruxsati bilan bojxona ombori hisoblanmaydigan joylarda saqlash uchun quyidagi shartlar bajarilishi talab etiladi:
tovarlar bojxona ombori hududiga yetkazilgan boʻlishi;
bojxona ombori bojxona rejimiga bojxona yuk deklaratsiyasi taqdim etilishi;
Oldingi tahrirga qarang.
tovarlarni saqlash uchun moʻljallangan joy (joylashgan joyi, pochta manzili, agar yuridik shaxs boʻlsa uning toʻliq nomi bilan, yonish va portlash xavfi yuqori boʻlgan kimyoviy moddalarni (mahsulotlarni) saqlash koʻzda tutilsa, obyektning (omborning) yongʻin va sanoat xavfsizligi talablariga muvofiqligi yuzasidan xulosa olinganligi) va saqlash uchun javobgar shaxs toʻgʻrisidagi maʼlumotlar (F.I.O., yashash joyi, telefon raqami) aks ettirilgan vakolatli shaxsning bojxona yuk deklaratsiyasiga ilova qilingan arizasi;
(29-bandning toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 5-iyuldagi 385-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.07.2024-y., 09/24/385/0479-son)
qonunchilik hujjatlariga muvofiq istisno etib belgilangan hollardan tashqari tovarlar uchun bojxona toʻlovlari toʻlanishi taʼminlanganligini tasdiqlovchi hujjat.
30. Oʻzining tashqi oʻlchamlari bilan bojxona omboriga joylashtirish imkoni boʻlmagan, avariyalar yoki yengib boʻlmas kuch taʼsiri oqibatlarini tugatish uchun zarur boʻlgan (taqdim etilgan hujjatlar bilan tasdiqlanishi lozim), shuningdek, tirik hayvonlar va radioaktiv materiallar hamda qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollarda tovarlar bojxona organining ruxsati bilan bojxona ombori hisoblanmaydigan joyda (bojxona ombori maqomiga ega boʻlmagan binolar va (yoki) ochiq maydonchalarda) turgan holda bojxona ombori bojxona rejimiga joylashtirilishi mumkin.
Oldingi tahrirga qarang.
Bunda tovarlarning bojxona ombori hududiga yetkazilishi va tovarga nisbatan bojxona yuk deklaratsiyasi taqdim etilishi talab etilmagan holda, vakolatli shaxsning tovarlar uchun bojxona toʻlovlari toʻlanishi taʼminlanganligini tasdiqlovchi hujjat (qonunchilik hujjatlariga muvofiq istisno etib belgilangan hollar bundan mustasno) ilova qilingan va ushbu Nizomning 29-bandida koʻrsatilgan tartibdagi elektron arizasi transport vositasining bojxona omboriga yetib kelganligi axborot tizimida belgi qoʻyish orqali tasdiqlangunga qadar interaktiv xizmat orqali bojxona organiga taqdim etiladi.
(30-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 5-sentabrdagi 487-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.09.2022-y., 09/22/487/0794-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Bojxona ombori bojxona rejimiga joylashtirilgan tovarni bojxona ombori hisoblanmaydigan joylarda saqlash — bojxona toʻlovlari taʼminlash boʻyicha taqdim qilingan hujjatning amal qilish muddati doirasida yoʻl qoʻyiladi, bunda bojxona ombori bojxona rejimi uchun belgilangan umumiy saqlash muddatidan ortiq boʻlmasligi lozim.
Vakolatli shaxslar tomonidan bojxona toʻlovlari taʼminlash boʻyicha taqdim qilingan hujjatning amal qilish muddati tugashidan 10 kun oldin tovarlar bojxona toʻlovlari taʼminlash boʻyicha yangi hujjat taqdim etilishi yoki tovarlar bojxona omboriga yetkazilishi lozim.
(30-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 30-yanvardagi 40-sonli qaroriga asosan uchinchi va toʻrtinchi xatboshilar bilan toʻldirilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.02.2026-y., 09/26/40/0112-son)
Oldingi tahrirga qarang.
301. Ushbu Nizomning 29 va 30-bandlarida koʻrsatilgan holatlar boʻyicha tovarlarning oʻz vaqtida manzilga yetkazilganligi bojxona ombori hisoblanmaydigan joyga tovarlarni joylashtirish uchun murojaat qilgan shaxs tomonidan tasdiqlanadi.
(301-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 5-iyuldagi 385-sonli qaroriga asosan kiritilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.07.2024-y., 09/24/385/0479-son)
Oldingi tahrirga qarang.
31. Ushbu Nizomning 29 va 30-bandlarida nazarda tutilgan tartibda bojxona ombori hisoblanmaydigan joylarda saqlash uchun bojxona toʻlovlarini taʼminlash miqdori, bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha imtiyozlar qoʻllanilmagan holda (ayrim turdagi tovarlarga nisbatan talab va shartlarsiz beriladiganlaridan tashqari), ularni “erkin muomalaga chiqarish” bojxona rejimiga rasmiylashtirilgandagi hisoblangan miqdordan kam boʻlmasligi lozim.
(31-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 5-sentabrdagi 487-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.09.2022-y., 09/22/487/0794-son)
32. Ushbu Nizomning 4-bandi uchinchi xatboshisi va 30-bandiga muvofiq tovarlar bevosita bojxona ombori hududiga yetkazib berilmaganda, tovarlarning yetkazib berilganligi va tovarni yetkazib berish nazorat hujjatining nazoratdan yechilishi Bojxona kodeksining 31-bobi talablariga muvofiq bojxona organlari tomonidan amalga oshiriladi.
33. Tovarlar boʻyicha va (yoki) transport vositalari yordamida amalga oshiriladigan yuk operatsiyalari hamda boshqa operatsiyalar bojxona organi uchun biror-bir qoʻshimcha xarajatlar keltirib chiqarmasligi kerak.
3-bob. Bojxona nazorati ostidagi tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan yuk operatsiyalari nazorati
34. Bojxona organlari bojxona nazorati ostidagi tovarlar va ular boʻyicha amalga oshiriladigan yuk va boshqa operatsiyalarga nisbatan Bojxona kodeksi va ushbu Nizomga muvofiq belgilangan tartibda kuzatuv va nazoratni taʼminlaydi.
35. Tovarlar toʻgʻridan-toʻgʻri chiqarib yuborilishi maʼlum qilinganda, qoʻllaniladigan bojxona nazorati shakllaridan kelib chiqqan holda, tovarlar transport vositalaridan tushirilmagan holda bojxona ombori hududida turishi mumkin.
36. Yetarli asoslar (jismoniy va yuridik shaxslarning, shu jumladan jamoatchilik nazorati subyektlarining murojaatlari, bojxona sohasidagi qonunchilik hujjatlarini buzishga doir holatlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar va boshqalar), shuningdek, xavfni boshqarish tizimida nazorat chorasi mavjud boʻlsa, bojxona nazorati ostida turgan tovarlarga nisbatan oʻtkaziladigan yuk va boshqa operatsiyalar bevosita bojxona organi mansabdor shaxsi ishtirokida amalga oshiriladi.
37. Bojxona omboriga joylashtirilgan tovarlar bojxona rasmiylashtiruvi yakunlangan (bojxona rejimi shartlaridan kelib chiqqan holda, tovarlardan foydalanishga va (yoki) ularni tasarruf etishga ruxsat berilgan) kundan eʼtiboran uch ish kuni ichida bojxona omboridan olib chiqilishi lozim.
Tovarlarni bojxona omboridan chiqarilganligi bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tomonidan axborot tizimi orqali tasdiqlanadi.
Ushbu bandning birinchi xatboshisida koʻrsatilgan muddat oʻtgandan soʻng bojxona organlari tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan Bojxona kodeksining 28-bobiga muvofiq belgilangan tartibda bojxona nazorati shakllarini amalga oshiradi. Shuningdek, huquqbuzarlik toʻgʻrisida ish yuritib, maʼmuriy ish qoʻzgʻatadi.
4-bob. Bojxona omborlarida tovarlar harakati tizimi
38. Bojxona omborlarida:
tovarlar harakati boʻyicha barcha jarayonlarni vaqt koʻrsatkichlari asosida nazorat qilish (qancha miqdordagi tovarlar qanday maqomga ega);
bojxona ombori tomonidan nazoratning barcha bosqichlarida real vaqt rejimida omborlarga tovarlarning kirimi va chiqimini yuritish;
tovarlar harakati hisobining nazorati yoʻqolishining oldini olish;
maʼlumotlar bazasi bilan faqat jarayon uchun bevosita masʼul boʻlganlar ishlashi va tovarlarning maqomiga oʻzgartirish kiritishi;
tovarlar maqomining doimiy jarayoni kuzatib boriladigan tovarlar harakati tizimi joriy qilinadi.
39. Tovarlar harakati tizimi yuritilishi uchun bojxona organlari bojxona omborlariga axborot tizimi maʼlumotlaridan foydalanish boʻyicha imkoniyatlar yaratib beradi.
40. Bojxona omborlarida tovarlar harakati tizimi ushbu Nizomga 2-ilovada nazarda tutilgan tovarlarning maqomlari orqali yuritiladi.
41. Tovarlar harakati tizimida tovarlarning har bir maqomi, shuningdek, ularning muddatlari boʻyicha nazoratni taʼminlovchi hisobotlar shakllanadi.
42. Bojxona omborida tovarlar harakati tizimini yuritish uchun elektron maʼlumotlar bazasiga faqat bojxona ombori egasi (yuridik shaxs) elektron raqamli imzosi orqali yoki bojxona omborining vakolatli shaxsi tomonidan tovarlar bilan bogʻliq yuk va boshqa operatsiyalarni amalga oshirish boʻyicha tegishli oʻzgartirishlar kiritilishi mumkin.
Bunda bojxona ombori egasi elektron raqamli imzosi bilan tasdiqlangan vakolatli shaxslar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni roʻyxatga kiritadi hamda ular tomonidan maʼlumotlar bazasiga tovarlar bilan bogʻliq yuk va boshqa operatsiyalarni amalga oshirish boʻyicha tegishli oʻzgartirishlar kiritish mumkin boʻlgan vakolat muddatini koʻrsatadi.
43. Bojxona omborlaridagi tovarlarning har bir maqomlari boʻyicha elektron maʼlumotlar real vaqt rejimida bojxona organlari maʼlumotlar bazasida aks etadi.
5-bob. Bojxona omborida yuk operatsiyalarini amalga oshirishda bojxona ombori egasining va uning vakolatli shaxsining huquq va majburiyatlari
44. Bojxona omborida yuk operatsiyalarini amalga oshirishda bojxona ombori egasi va uning vakolatli shaxsi quyidagi huquqlarga ega:
bojxona organining bojxona nazorati toʻgʻrisidagi munosabati kelib tushmagan taqdirda, yuk operatsiyalarini amalga oshirish;
yuk operatsiyalarini amalga oshirishda tovarlarni tashqi tomondan koʻzdan kechirish;
tovarlarni bojxona hududiga olib kirgan transport vositalaridan olib, shu hududdan olib chiqadigan transport vositalariga yuklash;
bojxona tranziti bojxona rejimi amal qilish muddatini toʻxtatib turish uchun, shu jumladan, tranzit tovar tashilayotgan transport vositalari buzilib qolganda, bojxona ombori hududida tovarlarni tushirish va vaqtincha joylab qoʻyish (saqlash, turkumlarga boʻlish yoki turkumlarga toʻplash va boshqa operatsiyalar);
bojxona organlari mansabdor shaxslarining qarorlari, shuningdek, harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi qonunchilik hujjatlariga muvofiq shikoyat qilish;
mazkur Nizom talablarini bajarish natijasida kelib chiqadigan nizo va tushunmovchiliklarni qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etish choralarini koʻrish.
 LexUZ sharhi
Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 55-moddasi, “Sudlar toʻgʻrisida”gi Qonunning 14-moddasi, “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari toʻgʻrisida”gi Qonun.
45. Bojxona omborida yuk operatsiyalarini amalga oshirishda bojxona ombori egasi va uning vakolatli shaxsi:
transport vositalari bojxona omboriga yetib kelganligini ushbu Nizomda belgilangan tartibda tasdiqlashi;
transport vositasi va unga qoʻyilgan bojxona identifikatsiyalash vositalarini koʻzdan kechirishda, yuk operatsiyalarini amalga oshirish natijasida hamda kuzatuv hujjatlarida aniqlagan har qanday tafovutlar va nomuvofiqliklar toʻgʻrisida bojxona organini xabardor qilishi;
yuk operatsiyalarini Bojxona kodeksi va ushbu Nizomda belgilangan tartibda amalga oshirishi;
yuk operatsiyalarini amalga oshirishda tovarlar va transport vositalarini ularning kuzatuv hujjatlari hamda tovarlarni yetkazib berish nazorat hujjatida koʻrsatilgan maʼlumotlar bilan solishtirishi;
yuk va boshqa operatsiyalarni hamda bojxona koʻzdan kechiruvi (shuningdek, deklarant koʻzdan kechiruvi) va koʻrigini bojxona nazorati ostida tovarlarni tashiyotgan transport vositalarining bojxona ombori hududiga kirib kelishidan tovarlar boʻyicha amalga oshiriladigan har bir yuk va boshqa operatsiyalarni hamda ularning bojxona omborlariga joylashtirilishi va chiqarib yuborilishi boʻyicha ketma-ketlikda olingan vaqt boʻyicha uzluksiz videoyozuvlarning uch oy davomida saqlanishini taʼminlaydigan videokuzatuv tizimi yordamida amalga oshirishi;
bojxona omborlarida tovarlar harakati tizimini yuritishi hamda maʼlumotlarni toʻgʻri va oʻz vaqtida qayd etilishi hamda haqqoniyligini taʼminlashi;
yuk operatsiyalarini amalga oshirishda hamda tovarlar harakati tizimini yuritishda muddatlarni hisoblash tartibiga amal qilishi;
bojxona nazorati ostidagi tovarlar va transport vositalari toʻgʻrisida oʻziga maʼlum boʻlgan maʼlumotlarni uchinchi shaxslarga oshkor etmasligi;
qabul qilib olingan tovarlar va transport vositalarining belgilangan tartibda bojxona ombori hududida toʻliq saqlanishi tartiblariga qatʼiy rioya etishi;
bojxona omborlarining bojxona nazorati ostida turgan tovarlar saqlanayotgan inshootlari, binolari (binolarning qismlari) va (yoki) ochiq maydonlariga (ochiq maydonlar qismlariga) kirishi toʻgʻrisida bojxona organlari mansabdor shaxslarining talablarini bajarishi;
bojxona organlari talablariga muvofiq bojxona nazoratini amalga oshirish uchun zarur boʻlgan maʼlumotlarni taqdim etishi;
saqlovga qabul qilib olishda tovarlarga va (yoki) transport vositalariga qoʻyilgan bojxona identifikatsiyalash vositalari oʻzgartirilganligi, buzilganligi, yoʻq qilinganligi yoki yoʻqotilganligi, idishlar va oʻrovlar buzilganligi, tovarlarning kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan maʼlumotlarga muvofiq emasligi hamda bojxona ishiga taalluqli boʻlgan boshqa shunday holatlar aniqlanganda, shuningdek, tovarlar chiqarilguniga qadar bojxona tartib-taomillari buzilishi holatlari toʻgʻrisida bojxona organlarini xabardor etishi;
bojxona organini xabardor etishni holat aniqlangan yoki jarayon yuz bergan vaqtdan eʼtiboran darhol, biroq oʻttiz daqiqadan kechiktirmay yoxud harakatni boshlashdan oʻttiz daqiqa oldin elektron raqamli imzo yordamida axborot tizimiga maʼlumotlarni kiritgan holda amalga oshirishi lozim.
6-bob. Yakunlovchi qoidalar
47. Mazkur Nizom talablarini bajarishdan kelib chiqadigan nizolar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi.
48. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
 LexUZ sharhi
Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining XVI bobi, Oʻzbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 182-moddasi.
Bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga
1-ILOVA
Bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirish
SXEMASI

Bosqichlar

Subyektlar

Tadbirlar

Bajarish muddatlari

1-bosqich

Tashuvchi

Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga olib kirilgan bojxona nazorati ostidagi tovarlar bojxona ombori hududiga yetkaziladi.

Transport turiga qarab bevosita bojxona omboriga yetkazib berish imkoni boʻlmaganda, tovar avtotransport vositasiga qayta yuklangan holda bojxona ombori hududiga yetkaziladi.

Tovarni yetkazib berishning nazorat hujjatida koʻrsatilgan muddatda

2-bosqich

Tashuvchi, bojxona organi, vakolatli shaxs

Bojxona nazorati zonasiga yetkazilgan va transport vositasiga ortilgan tovarlar yigirma toʻrt soat ichida tovarlarni chiqarib yuborish bilan bogʻliq bojxona rejimiga rasmiylashtirilganda, shuningdek, bojxona ombori hisoblanmaydigan joyda turgani holda bojxona ombori bojxona rejimiga joylashtirishga ruxsat berilganda ularni bojxona ombori hududiga yetkazish talab etilmaydi.

Tovarlar bojxona nazorati zonasida doimiy bojxona nazorati ostida boʻlganda hamda bojxona ombori hisoblanmaydigan joyga joylashtirishga ruxsat berilganda

3-bosqich

Bojxona ombori (yuridik shaxs)

Tovarlar yetkazib berilgach bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi transport vositasining tovarlar ortilgan yuk boʻlimlari va unga qoʻyilgan bojxona identifikatsiya vositalarini tovarning kuzatuv hujjatlari hamda tovarni yetkazib berish nazorat hujjati maʼlumotlari asosida koʻzdan kechiradi.

Yetib kelgach, bojxona omboriga kirishi bilan

4-bosqich

Bojxona ombori (yuridik shaxs)

Transport vositasi transport vositasining raqamini aniqlash tizimidan oʻtgandan keyin bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi transport vositasi bojxona omboriga yetib kelganligini axborot tizimiga belgi qoʻyish orqali tasdiqlaydi.

30 daqiqa ichida

5-bosqich

Bojxona posti

Tovarlarni yetkazib berishning nazorat hujjati transport vositasining yetib kelganligi tasdiqlangandan soʻng, agar transport vositasi bojxona organining ish vaqtidan tashqari paytda yetib kelsa, ish vaqti boshlanganidan keyin biriktirilgan bojxona posti tomonidan nazoratdan yechiladi.

1 soat ichida

6-bosqich

Bojxona ombori (yuridik shaxs)

Tovarlarni yetkazib berishning nazorat hujjati nazoratdan yechilgandan soʻng bojxona ombori tomonidan belgilangan tartibda tovarlar boʻyicha yuk operatsiyalarini amalga oshirish mumkin.

Tovarni yetkazib berishning nazorat hujjati nazoratdan yechilgach

7-bosqich

Bojxona posti

Yuk operatsiyalarini amalga oshirish uchun bojxona identifikatsiyalash vositalari bojxona organlari tomonidan oʻzgartiriladi, almashtiriladi, olib tashlanadi.

Tovarlar bilan yuk operatsiyalari amalga oshirilganda

8-bosqich

Bojxona ombori (yuridik shaxs), bojxona organi

Bojxona omborlarida:

tovarlar harakati boʻyicha barcha jarayonlarni vaqt koʻrsatkichlari boʻyicha nazorat qilish (qancha miqdordagi tovarlar qanday maqomga ega);

bojxona ombori tomonidan nazoratning barcha bosqichlarida real vaqt rejimida omborlarga tovarlarning kirimi va chiqimini yuritish;

tovarlar harakati hisobining nazorati yoʻqolishining oldini olish;

maʼlumotlar bazasi bilan faqat jarayon uchun bevosita masʼul boʻlganlar ishlashi va tovarlarning maqomiga oʻzgartirish kiritishi;

tovarlar maqomining doimiy jarayoni kuzatib boriladigan tovarlar harakati tizimi yuritiladi.

Tovarlarning bojxona omboriga qabul qilinganligi tasdiqlangandan chiqarib yuborilguniga kadar

Bojxona nazorati ostidagi tovarlarga nisbatan yuk operatsiyalarini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga
2-ILOVA
Bojxona omborlarida tovarlar harakati tizimi boʻyicha tovarlarning maqomlari
TASNIFLAGICHI

T/r

Tovarlar maqomi

Tovarlar maqomi tavsifi

Kodi

1.

Kutilayotgan

Omborga kelib tushishi kutilayotgan tovarlar turkumi, miqdori va ularning taxminiy kelib tushish vaqtini koʻrsatadi

00

2.

Bojxona omboriga qabul qilingan

Bojxona omboriga yetib kelganligi tasdiqlangan va qabul qilingan tovarlar, bunda tovarlarni saqlash javobgarligi bojxona ombori egasiga oʻtadi, transport vositasidan tushirilmasdan vaqtincha bojxona nazorati zonasida turgan tovarlar

10

3.

Tushirilib, yuk operatsiyasi amalga oshirilgan

Transport vositasidan tushirilib, yuk operatsiyasi oʻtkazilgan tovarlar

20

4.

Rejimga olingan holda nazoratda saqlanayotgan

Maʼlum bojxona rejimiga joylashtirilgan holda bojxona omborida saqlanayotgan tovarlar

30

5.

Ombordan chiqarilishi kutilayotgan

Bojxona rasmiylashtiruvi yakunlangan (bojxona rejimi shartlaridan kelib chiqqan holda tovarlardan foydalanishga va (yoki) ularni tasarruf etishga ruxsat berilgan) yuklanayotgan va (yoki) yuklanishi kutilayotgan tovarlar

40

6.

Ombordan chiqariladigan

Bojxona rasmiylashtiruvi yakunlangan (bojxona rejimi shartlaridan kelib chiqqan holda tovarlardan foydalanishga va (yoki) ularni tasarruf etishga ruxsat berilgan) uch ish kuni ichida amalda ombordan olib chiqilmagan tovarlar

50

7.

Ombordan chiqarilgan

Bojxona rasmiylashtiruvi yakunlangan (bojxona rejimi shartlaridan kelib chiqqan holda, tovarlardan foydalanishga va (yoki) ularni tasarruf etishga ruxsat berilgan) va yuklanib, ombordan chiqarilgan holda vakolatli shaxsga topshirilgan tovarlar

60

Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 20-avgustdagi 531-son qaroriga
2-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar
1. Vazirlar Mahkamasining “Tovarlarni bojxonada elektron shaklda deklaratsiyalash tartibini yanada takomillashtirish toʻgʻrisida” 2018-yil 31-iyuldagi 605-son qarorida:
a) 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Tovarlarni deklaratsiyalash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin”.
b) 1-ilovaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Tovarlarni deklaratsiyalash tartibi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizom tovarlarni bojxona yuk deklaratsiyasini taqdim etish orqali deklaratsiyalash, shu jumladan, uni avtomatlashtirilgan tarzda rasmiylashtirish jarayonini amalga oshirish tartibini belgilaydi.
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:
“E-arxiv” interaktiv xizmati — tovarlarni elektron shaklda deklaratsiyalashni shakllantirishga asos hisoblangan elektron hujjatlarni taqdim etish hamda saqlash uchun moʻljallangan va deklaratsiyalash jarayoni va bojxona rasmiylashtiruvi davomida bojxona xizmati organlari bilan axborot almashuviga qaratilgan bir martalik elektron arxivni yaratish imkonini beruvchi xizmat;
“Tovarlarni elektron deklaratsiyalash” avtomatlashtirilgan axborot tizimi (keyingi oʻrinlarda — avtomatlashtirilgan axborot tizimi) — vazirlik va idoralarning tegishli axborot tizimlari aloqasini taʼminlovchi dasturiy-texnik vositalar kompleksi;
bojxona brokeri — bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha operatsiyalarni deklarant yoki vakolatli shaxsning topshirigʻiga binoan va uning nomidan shartnoma asosida amalga oshiradigan Oʻzbekiston Respublikasi yuridik shaxsi;
bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis (keyingi oʻrinlarda — mutaxassis) — bojxona brokeri yoxud boshqa yuridik shaxs bilan mehnat shartnomasi tuzgan va ushbu yuridik shaxs nomidan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha ish bajaradigan Oʻzbekiston Respublikasi jismoniy shaxsi;
bojxona yuk deklaratsiyasi — deklarant, bojxona brokeri yoki deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan davlat bojxona xizmati organiga (keyingi oʻrinlarda — bojxona xizmati organlari) taqdim etiladigan va muayyan bojxona rejimiga joylashtiriladigan tovarlar haqidagi maʼlumotlar koʻrsatilgan hujjat;
bojxona yuk deklaratsiyasini avtomatlashtirilgan tarzda rasmiylashtirish — bojxona yuk deklaratsiyasini Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimida (keyingi oʻrinlarda — Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi) masʼul bojxona xizmati organlarining xodimi ishtirokisiz, maxsus algoritmlar asosida avtomatlashtirilgan tarzda rasmiylashtirish;
vakolatli organlar — Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga bojxona rasmiylashtiruvi uchun zarur boʻlgan ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlar hamda maʼlumotlarni berish va kiritish yoxud uzatish vazifalari yuklangan organlar;
deklarant — tovarlarni va (yoki) transport vositalarini oʻz nomidan deklaratsiyalovchi yoxud uning nomidan tovarlar va (yoki) transport vositalari deklaratsiyalanayotgan shaxs;
deklaratsiyalovchi shaxs — bojxona xizmati organlariga bojxona yuk deklaratsiyasini oʻz nomidan taqdim etayotgan deklarant yoki bojxona yuk deklaratsiyasini toʻldirish, imzolash va bojxona xizmati organlariga deklarant nomidan taqdim etishga vakolatli bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis yoxud boshqa shaxs;
deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxati — deklarant tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Yagona interaktiv davlat xizmatlari portalining (keyingi oʻrinlarda — YIDXP) “Deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxati” interaktiv xizmatiga qoʻshish va chiqarish yoʻli bilan shakllantiriladigan deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxati;
ishonch bildirilgan shaxs — tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashni toʻldirishga asos boʻlib xizmat qiluvchi taqdim etilgan hujjatlar hamda maʼlumotlarga javobgar hisoblangan, deklarantning nomidan tegishli shartnoma yoki ishonchnoma asosida ish koʻruvchi vakolatli shaxs;
ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlar — vakolatli organlar tomonidan beriladigan, Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kiritiladigan yoki uzatiladigan, bojxona rasmiylashtiruvi uchun zarur boʻlgan, ruxsat berish xarakteriga ega boʻlgan hujjatlar hamda roʻyxati qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa hujjat va maʼlumotlar;
taqdim etiladigan hujjatlar — Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Davlat bojxona qoʻmitasi) tomonidan belgilangan shaklda Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan kiritiladigan roʻyxati qonunchilik hujjatlarida belgilangan hujjatlar va maʼlumotlar, shuningdek bojxona rasmiylashtiruvi uchun zarur boʻlgan boshqa hujjatlar;
tasdiqlangan elektron xabarnoma — bojxona axborot tizimi orqali maʼlum bir formatdagi elektron raqamli imzo (keyingi oʻrinlarda — ERI) bilan tasdiqlangan deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxslarga avtomatlashgan tarzda yuboriladigan bojxona organi xodimi tomonidan tovarlarga nisbatan qabul qilingan qarori haqidagi elektron shakldagi hujjat;
tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchisi shaxsiy kabineti (keyingi oʻrinlarda — TIF ishtirokchisi kabineti) — tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchisining bojxona xizmati organlari bilan personallashtirilgan oʻzaro aloqa va axborot almashinuvi asosida roʻyxatdan oʻtgan holda bojxona xizmati organlarining interaktiv xizmatlaridan foydalanish uchun moʻljallangan davlat bojxona xizmatining elektron platformasi;
tovarlarning elektron deklaratsiyasi — (keyingi oʻrinlarda — TED) ERI bilan tasdiqlangan holda avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali bojxona xizmati organlariga taqdim etilgan bojxona yuk deklaratsiyasining elektron koʻrinishidagi shakli;
format-mantiqiy nazorat — Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimida bojxona yuk deklaratsiyasi maʼlumotlarini mantiqan oʻzaro taqqoslash yoki bojxona xizmati organlarida mavjud axborotlar bilan solishtirish va bojxona yuk deklaratsiyasini belgilangan formatga muvofiqligini dastlabki tekshiruvdan oʻtkazish jarayoni;
elektron shaklida deklaratsiyalash — tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash hamda bojxona rasmiylashtiruvi uchun lozim boʻlgan hujjatlar va maʼlumotlarni, bojxona yuk deklaratsiyasini qabul qilish huquqiga ega boʻlgan bojxona xizmati organlariga idoralararo elektron hamkorlik yoʻli bilan elektron shaklda taqdim etish jarayoni;
elektron hujjatning asli — elektron hujjatning bir xil har qaysi aynan nusxasi, basharti u belgilangan tartibda haqiqiy deb tasdiqlangan boʻlsa, asli.
3. Tovarlarni bojxona yuk deklaratsiyasi orqali deklaratsiyalash elektron shaklda, shuningdek, mazkur Nizomning 4-bobida belgilangan talablarga muvofiq qogʻozda yozma shaklda amalga oshiriladi.
4. Bojxona nazorati ostida tashilayotgan tovar bilan yuk operatsiyalari tovar yetkazib berilgan manzilda shu maqsadlarni amalga oshirish uchun maxsus ajratilgan joylarda va bojxona organining ish vaqtida amalga oshiriladi.
Yuk operatsiyalarini vakolatli shaxs yoki tashuvchining yozma arizasiga koʻra boshqa joylarda va (yoki) qaysi bojxona organining faoliyat koʻrsatish zonasida yuk operatsiyalarini amalga oshirish zarurati yuzaga kelgan boʻlsa, oʻsha bojxona organining belgilangan ish vaqtidan tashqari paytda oʻtkazishga shu bojxona organining nazorati ostida yoʻl qoʻyiladi.
5. Tovar kelib tushadigan bojxona organi joylashgan yerlarga yoki joʻnatuvchi bojxona organi tomonidan belgilangan boshqa joylarga tovar yetkazib beriladi.
Tovar kelib tushadigan bojxona organi ish vaqtidan tashqari paytda tovar yetkazib berilganda, u bojxona nazorati zonasiga joylashtiriladi.
6. Tashuvchi tovar kelib tushadigan bojxona organini tovar yetkazib berilganligi toʻgʻrisida tovarlarni va uning kuzatuv hujjatlarini taqdim etish orqali xabardor qiladi.
Xabar qilish tovarlar yetkazib berilganidan keyin oʻttiz daqiqadan kechiktirmay, tovarlar tovar kelib tushadigan bojxona organining ish vaqtidan tashqari paytida yetkazib berilganda esa, bojxona organining ish vaqti boshlanganidan keyin oʻttiz daqiqadan kechiktirmay amalga oshiriladi.
7. Tovar kelib tushadigan bojxona organi xabarnomani olgan paytdan eʼtiboran uch soat ichida tovarning kuzatuv hujjatlariga va bojxona axborot tizimiga belgi qoʻyish orqali tovar va transport vositasi yetkazib berilganligi faktini tasdiqlaydi.
Yetkazib berilganligi tasdiqlangan paytdan eʼtiboran tovar vaqtincha saqlash bojxona rejimida turgan tovar maqomini oladi.
8. Tovarlar muayyan bojxona rejimiga joylashtirilguniga qadar qisqa bojxona yuk deklaratsiyasi asosida bojxona nazorati ostida saqlanadi.
Qisqa bojxona yuk deklaratsiyasi sifatida transport hamda tijorat hujjatlaridan, shu jumladan xalqaro tashishlari amalga oshirilayotganda qoʻllaniladigan, chet tillarda tuzilgan va ularda, tovarni joʻnatuvchi (qabul qiluvchi)ning nomi va joylashgan yeri, tovar joʻnatilgan mamlakat va kelib tushadigan mamlakati, tovarning nomi, miqdori, ogʻirligi (kilogrammlarda) yoki hajmi (metr kublarda), yuk joylarining soni, tovarning oʻrash-joylash hamda tamgʻalash xususiyati va usullari hamda tovarning faktura qiymati va Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy faoliyati tovar nomenklaturasiga muvofiq tasnif kodi haqidagi maʼlumotlar koʻrsatilgan hujjatlar nazarda tutiladi.
Qisqa bojxona yuk deklaratsiyasi tovar bojxona organiga taqdim etilgan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan tashuvchi yoki boshqa vakolatli shaxs tomonidan beriladi. Agar tovar shu muddat ichida boshqa bojxona rejimiga joylashtirilsa, qisqa bojxona yuk deklaratsiyasi berilmaydi.
9. Tovar yetkazib berilganidan hamda tovar kelib tushadigan bojxona organiga tegishli hujjatlar va maʼlumotlar taqdim qilinganidan keyin tovar tushirib olinadi yoki qayta ortiladi, bojxona omboriga vaqtincha saqlash uchun joylashtiriladi va muayyan bojxona rejimiga maʼlum qilinadi.
10. Tovarlar doimiy bojxona nazorati ostida boʻlganda va tovarlar bojxona organiga topshirilgandan keyin bojxona rasmiylashtiruvi yigirma toʻrt soat ichida tugallanganda, vaqtincha saqlash bojxona rejimi bojxona rasmiylashtiruvining bosqichi sifatida qoʻllanilmaydi.
11. Bojxona hududiga olib kirilayotgan tovarlar uchun bojxona yuk deklaratsiyasi tovar kelib tushadigan bojxona organiga tovarlar taqdim etilgan kundan eʼtiboran oʻn besh kalendar kundan kechiktirmay beriladi, bojxona qonunchilik hujjatlarida belgilangan holatlar bundan mustasno.
Bojxona hududidan olib chiqilayotgan tovarlar uchun bojxona yuk deklaratsiyasi ular amalda olib chiqib ketilganiga qadar beriladi.
12. Davlat bojxona qoʻmitasi va vakolatli organlar doimiy ravishda oʻz axborot tizimlarini uzluksiz ishlashini taʼminlaydilar.
13. Davlat bojxona qoʻmitasi tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash hamda bojxona rasmiylashtiruvi uchun taqdim etiladigan hujjatlarning elektron shaklini tasdiqlaydi va oʻzining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi.
2-bob. Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash
14. Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimining vakolatli organlar axborot tizimlari bilan oʻzaro maʼlumotlarni oʻtkazish telekommunikatsiya tarmogʻi orqali amalga oshiriladi.
15. Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash ushbu Nizomning 1-ilovasiga muvofiq sxema boʻyicha toʻrt bosqichda amalga oshiriladi.
Birinchi bosqichda — vakolatli organlari majburiy tartibda “Yagona darcha” bojxona axborot tizimiga oʻzlarining ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarini kiritilishini taʼminlaydi.
“Yagona darcha” bojxona axborot tizimiga vakolatli organlar tomonidan ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlar hamda maʼlumotlar kiritilmagan boʻlsa, tizim tomonidan TED qabul qilinmaydi.
Ikkinchi bosqichda — deklarant TIF ishtirokchisi kabineti orqali roʻyxatdan oʻtgan holda deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxatiga bojxona brokeri yoki oʻz shtat birligida boʻlgan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni kiritadi va uning tomonidan bojxona xizmati organlariga TEDni taqdim etish vakolat muddatini koʻrsatadi. Xorijiy davlatlarning diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari hamda Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari bundan mustasno.
Xorijiy davlatlarning diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari nomidan yoxud Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari tomonidan TED taqdim etilganda, bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis toʻgʻrisidagi maʼlumotlar deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxatiga kiritilmaydi.
Deklarant tomonidan deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxatiga kiritilgan bojxona brokeri TIF ishtirokchisi kabineti orqali roʻyxatdan oʻtgan holda oʻzining shtat birligida boʻlgan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni kiritib, bojxona xizmati organlariga tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashni taqdim etish vakolat muddatini koʻrsatadi.
Deklarant yoki u ishonch bildirilgan shaxs TIF ishtirokchisi kabinetidagi “E-arxiv” interaktiv xizmatidan foydalangan holda elektron arxivni shakllantirib, unga oʻzining ERIsi bilan tasdiqlagan bojxona rasmiylashtiruvi uchun taqdim etiladigan hujjatlarning elektron shakllarini joylashtiradi.
Elektron arxivga joylashtirilgan hujjatlarga avtomatik tarzda maxsus raqam beriladi va bu haqda deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
Elektron arxivga joylashtirilgan hujjatlar deklarant tomonidan oʻzgartirilishi va oʻchirilishi mumkin, bunda deklaratsiyalash jarayonida hamda bojxona rasmiylashtiruvi davomida foydalanilgan hujjatlar mustasno.
Taqdim etiladigan hujjatlarning roʻyxati va formati, ularning taqdim etish tartibi Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi va bu haqda “E-arxiv” interaktiv xizmati orqali maʼlum qilinadi.
Deklarant maʼlum qilingan maxsus raqamni deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxatida maʼlumoti kiritilgan bojxona brokeri yoki bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisga taqdim etadi hamda ularga TIF ishtirokchisi kabinetida faqat ushbu maxsus raqam berilgan hujjatlarni koʻrish, zarur hollarda koʻchirib olish imkoniyatini taʼminlaydi, bundan TED deklarant tomonidan taqdim etiladigan hollar mustasno.
Deklaratsiyalovchi shaxs TIF ishtirokchisi kabinetida roʻyxatdan oʻtgan holda “E-arxiv” interaktiv xizmatining elektron arxividagi maxsus raqami boʻlgan hujjatlar asosida TEDni shakllantiradi va oʻz ERIsi bilan tasdiqlab, avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali bojxona xizmati organlariga yuboradi.
TEDni shakllantirishda deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan asos boʻlgan elektron hujjatlar maxsus raqami koʻrsatiladi va ushbu elektron hujjatlarni bojxona xizmati organlariga taqdim etish talab etilmaydi.
Elektron shaklida deklaratsiyalash jarayonida deklaratsiyalovchi shaxs maxsus raqam berilmagan qoʻshimcha deklaratsiyalashga oid hujjatlarni taqdim etishi mumkin, bu haqda bojxona xizmati organlariga hujjatlar zarurligining sabablarini koʻrsatgan holda elektron xabarnoma yuboriladi.
Transport va tijorat hujjatlari yoki bojxona xizmati organlarida mavjud maʼlumotlar bundan mustasno.
Avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali bojxona organiga TED kelib tushganida, bu haqda TIF ishtirokchisi kabineti orqali deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
Uchinchi bosqichda — bojxona xizmati organlariga kelib tushgan TED bojxona axborot tizimining dastlabki format-mantiqiy nazoratidan oʻtkaziladi va tekshiruvlarning ijobiy natijasida, tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashga avtomatlashtirilgan tarzda tartib raqami berilib, roʻyxatdan oʻtkaziladi hamda bu haqda deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
Format-mantiqiy nazoratda TEDda xato va kamchiliklar yoki nomuvofiqliklar aniqlangan taqdirda, Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi tomonidan avtomatlashtirilgan tarzda tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash qaytariladi va bu haqda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxsga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
TED roʻyxatdan oʻtgan paytdan boshlab u yuridik ahamiyatga ega hujjatga aylanadi.
Roʻyxatdan oʻtgan TED bojxona axborot tizimi orqali avtomatlashtirilgan tarzda tovarlar bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshiruvchi bojxona xizmati organi xodimlari oʻrtasida taqsimlanadi yoki bojxona xizmati organi xodimi ishtirokisiz, Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimidagi maxsus algoritmlar asosida avtomatlashtirilgan tarzda ushbu Nizomning 3-bobida koʻrsatilgan tartibda rasmiylashtiriladi.
Toʻrtinchi bosqichda — Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali avtomatlashtirilgan tarzda taqsimlangan TED bojxona xizmati organlari xodimi tomonidan qabul qilinadi va bu haqda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxsga TIF ishtirokchisi kabineti orqali tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
TED ushbu xabarnoma yuborilgan vaqtdan boshlab qabul qilingan hisoblanadi.
TEDni rasmiylashtirishda bojxona axborot tizimi tomonidan xavf darajasi past deb topilgan deklaratsiyalar ustuvor deb hisoblanadi.
Bojxona xizmati organlari xodimi bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda qonunchilik hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalariga rioya etish bilan birga “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan axborot tizimini qoʻllash natijasiga muvofiq harakatlarni amalga oshiradi.
TEDning bojxona rasmiylashtiruvi u qabul qilgan vaqtdan boshlab quyidagi muddatlarda amalga oshiriladi:
a) xavf darajasi past boʻlganda va bojxona yuk deklaratsiyasiga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritish zarurati yuzaga kelmaganda, uch soat davomida (bojxona xizmati organlarining ish vaqtidan tashqari paytda bojxona yuk deklaratsiyasi taqdim etilgan holatlar bundan mustasno);
b) xavf darajasi oʻrta koʻrsatkichga ega boʻlganda va bojxona yuk deklaratsiyasiga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritish zarurati yuzaga kelmaganda, sakkiz soat davomida (bojxona xizmati organlarining ish vaqtidan tashqari paytda bojxona yuk deklaratsiyasi taqdim etilgan holatlar bundan mustasno);
v) xavf darajasi yuqori koʻrsatkichga ega boʻlganda yoki ushbu bandning “a” va “b” kichik bandlarida muddati keltirilmagan hollarda qonunchilikda belgilangan umumiy muddatda rasmiylashtiriladi.
Bojxona xizmati organlari xodimi bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan axborot tizimining natijalariga asoslangan holda, xavf darajasiga koʻra quyidagi harakatlarni amalga oshirmaydi:
xavf darajasi past boʻlganda, elektron hujjatlarning aslini talab etish yoki bojxona koʻrigi oʻtkazish yoxud bojxona ekspertizasini tayinlash;
xavf darajasi oʻrta koʻrsatkichga ega boʻlganda, bojxona ekspertizasini tayinlash va bojxona koʻrigini oʻtkazish.
Ushbu bandning “a” va “b” kichik bandlarida koʻrsatilgan muddatlari oʻtkazib yuborilganda, bojxona xizmati organlari xodimi muddatlarning oʻtib ketganligining asoslantirilgan sabablari deklaratsiyalovchi shaxsga tasdiqlangan elektron xabarnoma orqali maʼlum qilinadi.
16. Bojxona xizmati organlari xodimi qabul qilingan TEDning rasmiylashtiruvini ushbu Nizomning 15-bandidagi “a”, “b” va “v” kichik bandlarida belgilangan muddatlarda amalga oshirishdan oldin quyidagilarni bajaradi:
TEDda koʻrsatilgan tovarlar tegishli bojxona omboriga joylashtirilganligi yoki joylashtirish ehtimoli mavjudligini oʻrganib chiqadi. Bunda bojxona axborot tizimi orqali elektron shaklda bojxona ombori mudiriga soʻrovnoma yuboradi.
Bojxona (erkin) ombori mudiri soʻrovnomani qabul qilgandan soʻng oʻttiz daqiqa ichida taqdim etilgan hujjatlar asosida tovarlar bojxona omboriga joylashtirilganligi yoki joylashtirish ehtimoli mavjudligiga aniqlik kiritib, bojxona axborot tizimi orqali TED taqdim etilgan bojxona postiga elektron shaklda javob yuboradi.
Tovarlar bojxona (erkin) omboriga joylashtirilmaganligi yoki joylashtirish ehtimoli mavjud emasligi tasdiqlangan taqdirda, bojxona xizmati organlari xodimi tomonidan TEDni taqdim etgan deklaratsiyalovchi shaxsning TIF ishtirokchisi kabinetiga bojxona axborot tizimi orqali deklaratsiya qaytarilishi toʻgʻrisida elektron shakldagi xabarnoma yuboriladi. Bojxona (erkin) ombori mudiri tomonidan tovarlar joylashtirilganligi yoki joylashtirish ehtimoli mavjudligini bojxona axborot tizimida oldindan tasdiqlash holatlari hamda tovarlarni dastlabki, davriy deklaratsiyalash holatlari bundan mustasno.
Tovarlar bojxona organi ruxsati asosida bojxona ombori maqomiga ega boʻlmagan omborga joylashtirilganda yoki tovarlar transport vositasidan tushirilmagan holda erkin muomalaga chiqarilishi holatlarida bojxona axborot tizimida bu haqida belgi bojxona xizmati organlari xodimi tomonidan amalga oshiriladi.
17. TEDning bojxona rasmiylashtiruvi yakunlanganligi rasmiylashtiruvni oʻtkazgan bojxona xizmati organlari xodimi tomonidan oʻzining ERIsi bilan belgi qoʻyish orqali tasdiqlanadi va bu haqda avtomatlashtirilgan tarzda deklaratsiyalovchi shaxsning TIF ishtirokchisining kabinetiga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
3-bob. Avtomatlashtirilgan tarzda TEDni rasmiylashtirish
18. TED dastlabki format-mantiqiy nazoratdan muvaffaqiyatli oʻtgandan soʻng, quyidagi shartlarga mos kelganda, Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimidagi maxsus algoritmlar asosida avtomatlashtirilgan tarzda bojxona xizmati organlari xodimi ishtirokisiz rasmiylashtiriladi:
xavfni boshqarish tizimi orqali xavf darajasi past deb baholanganida;
TEDda koʻrsatilgan maʼlumotlarda nomuvofiqliklar aniqlanmaganida;
elektron hujjatlarning aslini talab etish yoki tovarlarni chiqarib yuborishdan oldin bojxona nazoratidan oʻtkazish zaruriyati boʻlmaganida;
bojxona axborot tizimida belgilangan tegishli hujjatlarni tekshirish shartlari bajarilganda;
TEDda Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi (chiqilishi) cheklangan va taqiqlangan tovarlar mavjud boʻlmaganda;
TEDda koʻrsatilgan maʼlumotlarning vakolatli idoralar tomonidan berilgan ruxsatnoma hujjatlaridagi maʼlumotlar bilan oʻrtasida oʻzaro nomuvofiqliklar aniqlanmaganda;
tovarlarni inson aralashuvisiz bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkazish boʻyicha bojxona axborot tizimida belgilangan shartlarni tekshirish natijalari bajarilganda.
Mazkur shartlarga mos kelmagan elektron shaklida deklaratsiyalash jarayoni ushbu Nizomning 15-bandiga muvofiq amalga oshiriladi va bu haqda deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
19. TED bojxona axborot tizimi orqali avtomatlashtirilgan tartibda rasmiylashtiruvdan oʻtkazilgandan soʻng, bu haqida deklaratsiyalovchi shaxsning TIF ishtirokchisi kabinetiga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.
20. TEDlarni bojxona axborot tizimida avtomatik holda roʻyxatga olish, bojxona xizmati organlari xodimlariga avtomatlashtirilgan tarzda taqsimlash va bojxona xodimi ishtirokisiz rasmiylashtirish tartiblari va shartlari Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.
4-bob. Qogʻozda yozma shaklda deklaratsiyalash
21. Tovarlarni qogʻozda yozma shaklda deklaratsiyalash deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan A4 formatdagi varaqlarda Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilangan shakldagi bojxona yuk deklaratsiyasini toʻldirgan holda tegishli hujjatlar bilan birga bojxona xizmati organlariga taqdim etish orqali amalga oshiriladi.
22. Qogʻozda yozma shakldagi deklaratsiyalash quyidagi hollarda amalga oshiriladi:
davlat sirlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar mavjud boʻlgan tashqi savdo kontraktlari boʻyicha olib oʻtilayotgan tovarlarga nisbatan;
bojxona axborot tizimining dasturlarida texnik nosozliklar vujudga kelganda;
xalqaro shartnomalarda nazarda tutilgan hollarda;
qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda.
Mazkur bandning ikkinchi xatboshisida koʻrsatilgan hollarda bojxona yuk deklaratsiyasi qogʻozda yozma shaklda taqdim etilganda bojxona xizmati organlariga elektron tashuvchida uning elektron shakldagi nusxasini taqdim etish talab etilmaydi.
23. Taqdim etilgan qogʻozda yozma shakldagi bojxona yuk deklaratsiyasi bojxona xizmati organlari tomonidan uning elektron shakldagi nusxasi bilan bir vaqtda qabul qilinib, roʻyxatga olinadi va bojxona xizmati organlari xodimlari oʻrtasida taqsimlangan holda qonunchilik hujjatlarida belgilangan umumiy muddatda rasmiylashtiriladi.
24. Bojxona xizmati organlari xodimi bojxona yuk deklaratsiyasida koʻrsatilishi koʻzda tutilmagan yoki ushbu Nizomning 20-bandida koʻrsatilgan holatlarda bojxona yuk deklaratsiyasi boʻyicha undirilgan bojxona toʻlovlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni bojxona xizmati organlarining “Bojxona toʻlovlarini hisobini yuritish” avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kiritadi.
25. Rasmiylashtirilgan qogʻozda yozma shakldagi bojxona yuk deklaratsiyalari hisobi bojxona xizmati organlari tomonidan yuritiladi.
5-bob. TEDni hamda taqdim etiladigan ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarni taqdim etayotganda ERIdan foydalanish tartibi
26. ERIni tarqatish va uning hisobini yuritish Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi huzuridagi Yangi texnologiyalar ilmiy-axborot markazi — elektron raqamli imzolar kalitlarini roʻyxatga olish markazi tomonidan tashkil etiladi. Bunda ERI kalitlari maxsus himoyalangan qurilmalarda saqlanishi talab etiladi.
27. Elektron hujjatlarni taqdim etganda, quyidagilar elektron hujjatlar almashinuvi ishtirokchilari hisoblanadi:
a) ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarni Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kirituvchi va uzatuvchi vakolatli organlar xodimlari;
b) avtomatlashtirilgan axborot tizimiga TED va elektron shaklda taqdim etiladigan hujjatlarni taqdim etuvchi deklaratsiyalovchi shaxslar;
v) TED va elektron shaklda taqdim etiladigan hujjatlarni rasmiylashtiruvchi bojxona xizmati organlari xodimlari.
28. TEDni imzolash vakolatiga ega boʻlgan jismoniy shaxs (elektron raqamli imzo kalitining egasi) tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashda koʻrsatilgan maʼlumotlarni oʻz elektron raqamli imzosi bilan tasdiqlovchi shaxsdir.
29. Davlat bojxona qoʻmitasi dasturiy-apparat vositalari deklaratsiyalovchi shaxslarning ERIsi haqiqiyligi va ularning roʻyxatda mavjudligini tekshirish jarayonini, shuningdek, elektron shakldagi avtomatlashtirilgan axborot tizimi va Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kelib tushish sana va vaqtini koʻrsatuvchi ruxsat beruvchi va boshqa hujjatlarni qabul qilishni taʼminlaydi.
6-bob. Elektron shaklida deklaratsiyalashda bojxona axborot tizimi foydalanuvchilarining huquq va majburiyatlari
30. Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxs quyidagi huquqlarga ega:
TEDni taqdim etishida, ushbu Nizomning 15-bandi “a” va “b” kichik bandlarida nazarda tutilgan muddatlarda rasmiylashtiruvni amalga oshirilishidan oldin yoxud rasmiylashtiruv jarayonida tovarlarni transport vositalaridan bojxona xizmati organlari tomonidan belgilangan joylarga tushirish uchun ruxsat berish toʻgʻrisida bojxona xizmati organlariga soʻrovnoma yuborish;
tovarlarni transport vositalaridan bojxona xizmati organlari tomonidan belgilangan joylarga vaqtincha saqlash uchun tushirish jarayonida yoki tushirilgandan soʻng tovarlar miqdori, nomlanishi, tavsifi yoki boshqa oʻziga xos xususiyatlarida tafovut aniqlangan taqdirda TEDga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritish haqida murojaat qilish;
oʻzlarining TIF ishtirokchisi kabinetida “Bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha koʻrsatilgan xizmat sifatini baholash” moduli orqali elektron shaklida deklaratsiyalash jarayonini baholash;
avtomatlashtirilgan axborot tizimi va Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan koʻrsatiladigan interaktiv xizmatlar orqali ular tomonidan taqdim etilgan TEDlarning va elektron hujjatlarning deklaratsiya rasmiylashtirilgan sanadan boshlab oʻn besh kun muddatda yuklab olish hamda qogʻozda yozma shaklini chop etish;
bojxona rasmiylashtiruvi jarayonida va undan soʻng bojxona xizmati organlari tomonidan bojxona yuk deklaratsiyasida qoidabuzarliklar aniqlangunga qadar bojxona toʻlovlarining hisoblashga yoki taqiq, cheklovlar qoʻllanilishiga taʼsir etmaydigan qoidabuzarliklarni ixtiyoriy ravishda bojxona organi ruxsati bilan tuzatish huquqiga ega, bundan qonunchilikda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxsning murojaatiga asosan bojxona yuk deklaratsiyasini oʻzgartirish, unga qoʻshimcha kiritish, uni qayta rasmiylashtirish, qaytarib olish va bekor qilish taqiqlangan holatlar mustasno.
Ushbu holatlarda deklarant va deklaratsiyalovchi shaxsga nisbatan maʼmuriy huquqbuzarlikka oid protsessual hujjatlar rasmiylashtirilmaydi.
Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxslar:
qonunchilik hujjatlariga muvofiq, bojxona rasmiylashtiruvi vaqtida taqdim etilgan TEDlardagi maʼlumotlarning toʻliqligi va toʻgʻriligini taʼminlashi;
tovarlarni deklaratsiyalash davomida bojxona xizmati organlariga hujjatlarni taqdim etish hamda tegishli soʻrovnomalarni yuborish bilan bogʻliq harakatlarni TIF ishtirokchisi kabineti orqali amalga oshirishi;
TEDni toʻldirishda asos boʻlgan qogʻozda yozma shaklidagi hujjatlarning saqlanishi boʻyicha javobgarlik qonunchilik hujjatlariga muvofiq deklarant zimmasiga yuklanadi.
Deklarant TEDni toʻldirishda asos boʻlgan qogʻozda yozma shaklidagi hujjatlarning xavfsiz saqlanishi sharoitlarini taʼminlashi va ularga oʻzgartirish kiritishdan himoyalashi shart.
Deklarant tomonidan bojxona xizmati organlariga TED oʻz nomidan taqdim etilganda, u qonunchilik hujjatlarida belgilangan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisning huquq va majburiyatlariga ega boʻladi.
Yuklarning bojxona rasmiylashtiruvida elektron shaklida deklaratsiyalash jarayonidan foydalanayotgan deklarantlar qonunchilik hujjatlariga muvofiq deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxatiga kiritilayotgan maʼlumotlar va elektron hujjatlarni arxivlashtirish interaktiv xizmati orqali taqdim etilgan hujjatlardagi maʼlumotlarning ishonchliligi hamda toʻgʻriligini taʼminlaydilar.
31. Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashda bojxona xizmati organlari xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
taqdim etilgan TEDda nomuvofiqliklar aniqlanganida, bojxona xizmati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, xorijiy davlatlar yoki xalqaro tashkilotlardan olingan maʼlumotlar hamda tezkor-qidiruv natijalari asosida belgilangan xavfni minimallashtirish choralarini oʻzgartirish va qoʻshimcha tadbirlarni amalga oshirish;
deklaratsiyalovchi shaxslar tomonidan baholash jarayonida berilgan takliflarni monitoring qilish;
aniqlangan xatolik yoki nomuvofiqliklar (tafovutlar) holatlari sabablarini oʻrganish maqsadida taqdim etilayotgan elektron hujjatlarning aslini talab qilish. Oʻrganish davomida bojxona qonunchilik hujjatlari buzilganligi tasdiqlanmasa yoki aniqlangan xatoliklar deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan bartaraf etilsa, taqdim etilgan elektron hujjatlarning asli toʻliq qaytariladi;
agar oʻrganish davomida qonunchilikda nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjudligi aniqlansa, tergovga qadar tekshiruv harakatlarini olib borish;
Davlat bojxona qoʻmitasining rasmiy veb-sayti orqali deklarant va deklaratsiyalovchi shaxslarga bojxona yuk deklaratsiyasining rasmiylashtiruv holati, sarf etilgan vaqt haqida maʼlumotlarni interaktiv xizmatlari orqali kuzatish va baholash imkoniyatini yaratish.
Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashda bojxona xizmati organlari xodimlari:
TEDni deklaratsiyalash va rasmiylashtiruv davomida “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan tizimi buyurgan bojxona operatsiyalarini bajarishi;
xavfni minimallashtirish choralarini oʻzgartirish natijasida bojxona koʻrigini oʻtkazish zaruriyati mavjud boʻlganda, deklaratsiyalovchi shaxsga tovarlarga nisbatan bojxona koʻrigi tayinlanganligi, uni oʻtkazish joyi va vaqti toʻgʻrisida tasdiqlangan elektron xabarnoma yuborishi;
deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan taqdim etilgan tovarlarni tushirish toʻgʻrisidagi soʻrovnomani koʻrib chiqish va ruxsat beruvchi yoxud rad etuvchi xabarnoma yuborishi;
deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan taqdim etilgan tovarlarni transport vositalaridan bojxona xizmati organlari belgilagan joylarga vaqtincha saqlash uchun tushirish jarayonida yoki tushirilgandan soʻng tovarlar miqdori, nomlanishi, tavsifi yoki boshqa oʻziga xos xususiyatlarida tafovut aniqlangan taqdirda TEDga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritish haqida murojaatini koʻrib chiqishi.
Bojxona organi xodimi TEDga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritishga quyidagi hollarda ruxsat beradi:
deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxsdan TEDda maʼlum qilingan tovarlarga nisbatan hujjatlar va (yoki) maʼlumotlar talab qilinmagan boʻlsa;
TEDda maʼlum qilingan tovarlarni bojxona koʻrigidan oʻtkazish belgilanmagan boʻlsa;
TEDdagi tovarlarni bojxona ekspertizasidan oʻtkazish tayinlanmagan boʻlsa;
deklaratsiyalovchi shaxsning murojaati asosli deb topilganda.
Murojaat quyidagi holatlarda asosli deb hisoblanadi:
tovarlar va transport vositasi doimiy ravishda bojxona nazorati ostida saqlanganda;
tovarlar miqdoridagi tafovut bojxona ombori vakili tomonidan tuzilgan dalolatnoma asosida tasdiqlanganda;
tovarlarni ortish (tushirish) jarayonlari bojxona omborida oʻrnatilgan videokuzatuv kameralarida aniq tasvirlanganda;
vakolatli idora ekspertiza xulosasi olingan hollarda (tushirish yoki ortish jarayoniga ekspert jalb etilgan taqdirda).
Murojaatni bir ish kuni ichida oʻrganib chiqib, ushbu muddat ichida tovarlarni deklarant, deklaratsiyalovchi shaxs, bojxona ombori vakili (agar tovarlar bojxona omboriga joylashtirilgan hollarda) ishtirokida bojxona koʻrigidan oʻtkazadi va murojaat asosli deb topilgan taqdirda TEDga oʻzgartirish kiritishga ruxsat beradi;
bojxona yuk deklaratsiyasida bojxona toʻlovlarini kam hisoblanishiga, shuningdek, taqiq yoki cheklovlar qoʻllanilmasligiga yoxud bojxona statistikasi, bojxona maqsadlari uchun zarur boʻlgan boshqa maʼlumotlarni notoʻgʻri shakllanishiga sabab boʻlmagan maʼlumotlardagi soʻzlarda (raqamlar va harfli kodlar mustasno) imlo xatoliklar aniqlanganda, deklaratsiyalovchi shaxsga bir ish kuni davomida ushbu xatoliklar bilan bogʻliq qoidabuzarliklarni ixtiyoriy ravishda tuzatishga ruxsat berish, bundan qonunchilikda bojxona yuk deklaratsiyasini oʻzgartirish, unga qoʻshimcha kiritish, uni qayta rasmiylashtirish, qaytarib olish va bekor qilish taqiqlangan holatlar mustasno.
Qoidabuzarliklarni ixtiyoriy ravishda tuzatishga ruxsat berilganligi deklaratsiyalovchi shaxsga TIF ishtirokchisi kabineti orqali elektron xabarnoma bilan maʼlum qilinadi va bir ish kuni muddati xabarnoma joʻnatilgan vaqtdan boshlab hisoblanadi.
32. Bojxona xizmati organlari, deklarantlar va bojxona brokerlari, shu jumladan, deklaratsiyalovchi shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda va muddatlarda tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashlar va elektron shaklda taqdim etiladigan hujjatlarning saqlanishini taʼminlaydi.
33. Bojxona brokerlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq deklaratsiyalovchi shaxslar roʻyxatiga kiritilayotgan maʼlumotlar toʻgʻriligiga javobgar hisoblanadi.
7-bob. Yakunlovchi qoidalar
34. Bojxona xizmati organlari xodimlari TEDlarning ushbu Nizomning 15-bandida koʻrsatilgan muddatlarda rasmiylashtirilishi uchun shaxsan javob beradilar, bundan bojxona xizmati organlarining avtomatlashtirilgan tarzda rasmiylashtirilgan yoki mazkur Nizomning 15-bandining yigirma oltinchi xatboshisi asosida sabablari deklaratsiyalovchi shaxsga maʼlum qilingan tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashlar mustasno.
35. Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi dasturiga ulangan bojxona va vakolatli organlar oʻz vakolatlari doirasida tashqi savdo operatsiyalarini amalga oshiruvchi xoʻjalik subyektlari va davlatga zarar yetkazuvchi tizimdagi mavjud maʼlumotlarga noqonuniy kirish, ularni oʻzgartirish yoki boshqa harakatlardan himoyalash boʻyicha zarur boʻlgan tashkiliy va texnik choralarni koʻrishi shart.
Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi dasturidagi maʼlumotlarga kirish huquqi boʻlgan bojxona va vakolatli organlar xodimlari mazkur maʼlumotlarni oshkor etish, oʻz maqsadlari yoki uchinchi shaxslar manfaatlarida foydalanish hamda uchinchi shaxslarga maʼlumotlarning belgilangan himoya qoidalarini buzgan holda, ularni olish imkoniyatini yaratish huquqiga ega emas.
36. Bojxona yuk deklaratsiyasi hamda bojxona nazoratini oʻtkazish uchun zarur boʻlgan boshqa hujjatlar bojxona organlarida tovarlar bojxona nazorati ostida turgan tovar maqomini yoʻqotgan yildan keyingi yildan eʼtiboran uch yil davomida saqlanadi.
37. Davlat bojxona qoʻmitasi deklaratsiyalovchi shaxslarga tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash va Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan koʻrsatiladigan interaktiv xizmatlar orqali ular tomonidan taqdim etilgan tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashlarning va elektron hujjatlarning deklaratsiya rasmiylashtirilgan sanadan boshlab oʻn besh kunlik muddatga qadar yuklab olish, qogʻozda yozma shaklini chop etish huquqi va imkoniyatini taʼminlaydi.
Davlat bojxona qoʻmitasi pullik xizmat asosida deklarantlarga oʻzlariga tegishli tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashlarning bojxona yuk deklaratsiyasi rasmiylashtirilgan sanadan boshlab uch yil ichida oʻz serverida saqlab berish, ularni qogʻozda yozma shaklini chop etish va tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashga oid boshqa maʼlumotlarni olish imkoniyatini taʼminlaydi.
Pullik xizmatdan tushgan yigʻimlar Davlat bojxona qoʻmitasining moddiy yordam, ijtimoiy himoya qilish, bojxona xizmati organlarini rivojlantirish va koʻzda tutilmagan xarajatlar maxsus jamgʻarmasiga yoʻnaltiriladi va belgilangan tartibda taqsimlanadi.
Mazkur pullik xizmatlarning turlari, shakllari, maqomlari va xizmatga pul toʻlashning tariflari Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi va oʻzining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi.
38. Elektron shaklida deklaratsiyalashda bojxona xizmati organlari tomonidan boshqa shaxslar uchun tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash va unga tegishli hujjatlarning qogʻozda yozma shakli chop etilmaydi va imzo hamda muhr bilan tasdiqlanmaydi. Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida koʻzda tutilgan holatlar bundan mustasno.
TED va tegishli hujjatlarning qogʻozda yozma shaklidagi nusxalarini bojxona xizmati organlari tomonidan tasdiqlash tartibi Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.
39. Ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarning elektron shaklini shakllantirishda vakolatli organlar xodimlari tegishli maʼlumotlarning oʻz vaqtida kiritilishi hamda ularning toʻgʻriligi uchun shaxsan masʼuldirlar.
40. TEDlardagi aniq kelishuvlar va ularning tashqi iqtisodiy faoliyat qatnashchilariga bogʻliqligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar konfidensial hisoblanadi.
41. Aniq tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchilarining amalga oshirgan operatsiyalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni taqdim etish taqiqlanadi, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno.
42. Manfaatdor vazirlik va idoralar tomonidan bojxona yuk deklaratsiyasini taqdim etish soʻralganda, bojxona yuk deklaratsiyasi asosida shakllangan maʼlumot qogʻozda yozma shaklda yoki elektron koʻrinishda yoxud oʻzaro kelishuvga asosan axborot almashinuvi tizimlari orqali taqdim etiladi, ushbu Nizomning 41-bandida taqiqlangan holatlar bundan mustasno.
43. Ushbu Nizomning buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
Tovarlarni deklaratsiyalash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga
1-ILOVA
Tovarlarni deklaratsiyalash tartibini amalga oshirish
SXEMASI

Bosqichlar

Ishtirokchilar

Tadbirlar

Bajarish muddatlari

1-bosqich

Vakolatli organlar

1. Ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarni idoralararo hamkorlik darajasida bojxona axborot tizimiga kiritilishini taʼminlaydi yoki yuboradi.

Murojaat qiluvchilarga hujjatlarni berishdan avval yoki ularni berish bilan bir vaqtda

2. Murojaat qiluvchilarga ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarni taqdim etadi.

Qonunchilikda belgilangan muddatlarda

2-bosqich

Deklaratsiyalovchi shaxs

Tovarlarning elektron deklaratsiyasi hamda taqdim etiladigan hujjatlarni tayyorlaydi, elektron raqamli imzosi bilan tasdiqlaydi va avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali bojxona organlariga yuboradi.

Tayyor boʻlishiga koʻra

3-bosqich

Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi

1. Tovarlarning elektron deklaratsiyasi bojxona axborot tizimining dastlabki format-mantiqiy nazoratidan oʻtkaziladi va tekshiruvlarning ijobiy natijasida, unga avtomatlashtirilgan tarzda tartib raqami berilib, roʻyxatdan oʻtkaziladi.

2. Format-mantiqiy nazoratidan ijobiy oʻtmagan tovarlarning elektron deklaratsiyasi, xabarnomada sabablari koʻrsatilgan xolda deklaratsiyalovchi shaxsga qaytarib yuboriladi.

3. Roʻyxatdan oʻtgan tovarlarning elektron deklaratsiyasi bojxona axborot tizimi orqali bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshiruvchi bojxona organlarining xodimlari oʻrtasida avtomatlashtirilgan tarzda taqsimlanadi yoki bojxona organlari xodimi ishtirokisiz, maxsus algoritmlar asosida avtomatlashtirilgan tarzda rasmiylashtirilishi mumkin.

Real vaqt rejimida

4-bosqich

Bojxona organlari xodimi

1. Tovarlarning elektron deklaratsiyasini kelib tushgan vaqtidan boshlab 3 soat ichida qabul qiladi. Ushbu muddatda qabul qilinmagan tovarlarning elektron deklaratsiyasi axborot tizimi tomonidan avtomatik tarzda qabul qilinadi.

2. Bojxona organlari xodimi tovarlarni elektron deklaratsiyasini qabul qilgan vaqtdan boshlab uning rasmiylashtiruvini amalga oshiradi.

3. Tovarlarning elektron deklaratsiyasining bojxona rasmiylashtiruvi yakunlanganligi rasmiylashtiruvni oʻtkazgan bojxona organlari xodimi tomonidan oʻzining elektron raqamli imzosi bilan belgi quyish orqali tasdiqlanadi va bu haqda bojxona axborot tizimi tomonidan avtomatlashtirilgan tarzda deklaratsiyalovchi shaxsning TIF ishtirokchisi kabinetiga xabarnoma yuboriladi.

Tovarlarning elektron deklaratsiyasi bojxona organlariga kelib tushganda.

Nizomning 15-bandidagi “a”, “b” va “v” — kichik bandlarida belgilangan muddatlarda. (xavf darajasi past va xavf darajasi oʻrta koʻrsatkichlarda bojxona organlarining ish vaqtidan tashqari paytda deklaratsiya taqdim etilgan holatlar bundan mustasno).

Bojxona rasmiylashtiruvi yakunlanganida.

”.

Oldingi tahrirga qarang.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 24-dekabrdagi 821-sonli qaroriga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2025-y., 09/25/821/1211-son)
Oldingi tahrirga qarang.
(Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 31-yanvardagi 55-sonli qaroriga asosan 3-bandning oʻz kuchini yoʻqotish sanasi — 2025-yil 4-may — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 03.02.2025-y., 09/25/55/0102-son)
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 21.08.2021-y., 09/21/531/0809-son; 05.09.2022-y., 09/22/487/0794-son; 05.07.2024-y., 09/24/385/0479-son; 03.02.2025-y., 09/25/55/0102-son; 25.12.2025-y., 09/25/821/1211-son; 05.02.2026-y., 09/26/40/0112-son)