1.11.00.00.00 Atrof tabiiy muhit va tabiiy resurslar / 11.03.00.00 Yerdan foydalanish va muhofaza qilish / 11.03.07.00 Yerlarning ayrim toifalari va turlarining huquqiy rejimi / 11.03.07.06 O‘rmon fondi yerlari;
2.11.00.00.00 Atrof tabiiy muhit va tabiiy resurslar / 11.06.00.00 O‘rmonlar va o‘rmon fondiga kirmaydigan o‘simlik dunyosidan foydalanish va muhofaza qilish / 11.06.02.00 O‘rmonlarni muhofaza qilish va foydalanish sohasidagi davlat boshqaruvi / 11.06.02.05 O‘rmondan foydalanish huquqini berish]
[TSZ:
1.Tabiiy resurslar / O‘rmonlarni muhofaza qilish va ulardan foydalanish]
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida
LexUZ sharhi
Mazkur qaror O‘zbekistan Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 21-dekabrdagi 674-sonli “Davlat o‘rmon fondi yer maydonlaridan foydalanishda ijara munosabatlarini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qaroriga asosan o‘z kuchini yo‘qotgan.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Respublikada o‘rmonlardan foydalanish samaradorligini oshirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2019-yil 23-avgustdagi PQ-4424-son qarori ijrosini ta’minlash hamda davlat o‘rmon fondi uchastkalaridan samarali foydalanish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibi to‘g‘risidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni ikki oy muddatda mazkur qarorga muvofiqlashtirsin.
3. Mazkur qaror 2020-yil 1-yanvardan boshlab kuchga kiradi.
4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat kilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining agrar va oziq-ovqat sohalarini rivojlantirish masalalari bo‘yicha maslahatchisi A.D. Vaxabov va O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi raisi N.J. Bakirov zimmasiga yuklansin.
O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2019-yil 13-dekabr,
993-son
Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 13-dekabrdagi 993-son qaroriga ILOVA
Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibi to‘g‘risida
nizom
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizom O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksi, Yer kodeksi, “O‘rmon to‘g‘risida”gi Qonuni, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Qishloq xo‘jaligida yer va suv resurslaridan samarali foydalanish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2019-yil 17-iyundagi PF-5742-son Farmoni hamda “Respublikada o‘rmonlardan foydalanish samaradorligini oshirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2019-yil 23-avgustdagi PQ-4424-son qaroriga muvofiq davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibini belgilaydi.
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
davlat o‘rmon fondi uchastkasi (keyingi o‘rinlarda o‘rmon fondi uchastkasi deb ataladi) — davlat o‘rmon fondining bir qismi bo‘lib, ular davlat o‘rmon kadastrida ko‘rsatilgan muayyan chegaraga, maydonga, joylashgan eriga, hukuqiy rejimga va boshqa xususiyatlarga ega bo‘ladi;
ijaraga beruvchi — O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda Qo‘mita deb ataladi), Qo‘mita tomonidan vakolat berilgan hollarda — Qoraqalpog‘iston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi qo‘mitasi, viloyatlar o‘rmon xo‘jaligi boshqarmalari;
ijarachi — ijaraga beruvchi bilan ushbu Nizomda belgilangan shartlarda va tartibda o‘rmon fondi uchastkasini (uning bir qismini) ijaraga berish to‘g‘risida shartnoma (keyingi o‘rinlarda ijara shartnomasi deb ataladi) tuzgan yuridik yoki jismoniy shaxs;
o‘rmondan doimiy foydalanuvchi — o‘rmon fondi uchastkasi doimiy egalik kilishga berib qo‘yilgan o‘rmon xo‘jaligi tashkiloti.
3. Ushbu Nizom davlat o‘rmon fondi yerlari tarkibiga kirmagan yerlarni ijaraga berishda tatbiq etilmaydi.
4. Mazkur Nizomga muvofiq o‘rmon fondi uchastkalari (ularning bir qismi) quyidagi shakllarda ijaraga beriladi:
o‘rmon fondining o‘zlashtirilmagan (o‘rmon bilan qoplanmagan) yerlarida yangidan barpo etilgan va kamida bir yilgacha bo‘lgan muddatda parvarishlangan o‘rmonlar joylashgan yerlarni (keyingi o‘rinlarda parvarishlangan o‘rmonlar deb ataladi) hamda o‘rmon fondining foydalanilmayotgan yerlarini ijaraga olish huquqini kimoshdi savdolari asosida sotish;
(4-bandning ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
o‘rmon fondining o‘zlashtirilmagan (o‘rmon bilan qoplanmagan) yerlarida yangidan o‘rmon barpo etish, shuningdek, ushbu yerlardan ilmiy-tadqiqot, madaniy-ma’rifiy, tarbiyaviy, sog‘lomlashtirish, rekreatsiya, estetik va ekologik turizmni rivojlantirish maqsadlarida foydalanish, ovchilik va baliqchilik xo‘jaliklari tashkil etish, dorivor o‘simliklar va ko‘chatlar yetishtirishni yo‘lga qo‘yishga qaratilgan investitsiya loyihalarini amalga oshirish uchun;
o‘rmon fondi yerlarida davlat-xususiy sheriklik loyihalarini amalga oshirish uchun. Bunda o‘rmon fondi uchastkalarini (ularning bir qismini) ijaraga berish davlat-xususiy sheriklik to‘grisidagi bitim doirasida amalga oshiriladi.
O‘rmon fondining foydalanilmayotgan yerlari jismoniy va yuridik shaxslarga investitsiya shartnomasi yoki davlat-xususiy sheriklik asosida uch yildan kam bo‘lmagan va qirq to‘qqiz yildan oshmaydigan muddatga ijaraga berilishi mumkin.
(4-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qaroriga asosan xatboshi bilan to‘ldirilgan — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
5. O‘rmon fondi uchastkalari mazkur Nizom 4-bandining:
to‘rtinchi xatboshida nazarda tutilgan hollarda — uch yildan kam bo‘lmagan va qirq to‘qqiz yildan oshmagan muddatga ijaraga beriladi.
6. Davlat-xususiy sheriklik loyihalarini amalga oshirish uchun o‘rmon fondi uchastkalarini (ularning bir qismini) ijaraga berish davlat-xususiy sheriklik to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
(6-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
7. Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish ushbu Nizomga 1-ilovadagi sxemaga muvofiq amalga oshiriladi.
(7-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
2-bob. Ijaraga beriladigan o‘rmon fondi uchastkalari ro‘yxatini shakllantirish tartibi
8. Kelgusi yil davomida o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berishni tashkil etish uchun har yili dekabr oyida Qo‘mita Hay’atining qarori qabul qilinadi.
Hay’at qarorida:
kelgusi yil davomida o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berishni tashkil etish bo‘yicha Komissiya (keyingi o‘rinlarda Komissiya deb ataladi) tarkibi;
kelgusi yil davomida ijaraga berish uchun kimoshdi savdolariga qo‘yiladigan o‘rmon fondi uchastkalari maydonlarining prognoz ko‘rsatkichlari;
kelgusi yil davomida o‘rmon fondining o‘zlashtirilmagan (o‘rmon bilan koplanmagan) yerlarida yangidan o‘rmon barpo etish uchun Qo‘mitaning O‘rmon xo‘jaligini rivojlantirish jamgarmasidan ajratiladigan mablag‘larning prognoz ko‘rsatkichlari tasdiqlanadi.
9. O‘rmondan doimiy foydalanuvchilar o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga berish maqsadida:
o‘rmon fondi uchastkasini xatlovdan o‘tkazadi;
jismoniy va yuridik shaxslarning o‘rmon fondi uchastkasini (uning bir qismini) ijaraga berish to‘grisidagi takliflarini ko‘rib chiqadi;
ijaraga berish mumkin bo‘lgan o‘rmon fondi uchastkasi hududlarini va ularning koordinatalarini aniqlaydi;
taklif etiladigan o‘rmon fondi uchastkalarini raqamlaydi;
taklif etiladigan o‘rmon fondi uchastkalari ro‘yxatini tuzadi;
mazkur Nizomning 4-bandida nazarda tutilgan ijara shakllaridan qaysi birini qo‘llash to‘g‘risidagi taklif hamda uning asosiy shartlarini tayyorlaydi;
o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga berish uchun zarur bo‘lgan boshqa axborotlarni tayyorlaydi.
O‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish to‘g‘risidagi takliflar Komissiya tomonidan belgilanadigan talablar asosida rasmiylashtiriladi.
10. Ijaraga beriladigan o‘rmon fondi uchastkasi imkoni boricha yagona mavze bo‘yicha, bo‘linmalar yaxlitligi saqlab qolingan holda beriladi, yer uchastkasi chegaralari sug‘orish tarmoqlari, kollektorlar, yo‘llar va boshqa elementlar bo‘yicha belgilanadi.
Ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasi boshqa yerdan foydalanuvchilarning yerlardan foydalanishi uchun noqulayliklar vujudga keltirmasligi kerak,
11. O‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish to‘g‘risidagi takliflar o‘rmondan doimiy foydalanuvchilar tomonidan Qo‘mitaga elektron shaklda, uning hududiy organlari orqali bir oy muddatda taqdim etiladi.
12. Komissiya zaruratga ko‘ra, lekin har chorakda kamida bir marta taqdim etilgan takliflarni ko‘rib chiqadi va ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha qaror qabul kiladi.
Komissiyaning qarori bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi.
13. Komissiya karorida:
o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish to‘g‘risidagi har bir taklif bo‘yicha ijobiy yoki asoslantirilgan salbiy xulosa;
ijobiy xulosa qabul kilingan takliflar asosida shakllantirilgan lotlar ro‘yxati;
har bir lot bo‘yicha kimoshdi savdolari o‘tkaziladigan manzil va sana;
har bir lot bo‘yicha kimoshdi savdolarining shartlari ko‘rsatiladi.
14. Komissiya qaroriga asosan, qaror qabul qilingan kundan boshlab besh kun ichida Qo‘mitaning veb-saytida, mahalliy ommaviy axborot vositalarida, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, davlat o‘rmon xo‘jaligi organlarining binolarida e’lon osib qo‘yiladi.
E’londa quyidagi ma’lumotlar beriladi:
ijaraga beruvchining nomi va pochta manzili, uning (mas’ul xodimining) aloqa telefoni, elektron pochta manzili;
ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasining raqami, tavsifi, u joylashgan joyi, o‘rmondan doimiy foydalanuvchining nomi;
ijara muddati;
o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga berish shartlari, shu jumladan undan foydalanish shartlari;
talabnoma shakli, taqdim etiladigan hujjatlar ro‘yxati va ularni kabul qilishning yakuniy sanasi;
ijaraga beruvchining xohishiga ko‘ra boshqa ma’lumotlar.
15. Komissiya tomonidan asoslantirilgan salbiy xulosa qabul qilingan taqdirda, bu haqida taklif muallifiga yer uchastkasini ijaraga berish imkoni yo‘qligining asoslantirilgan sabablari ko‘rsatilgan holda besh kun ichida xabar beriladi.
3-bob. Kimoshdi savdolarini o‘tkazish va ijara shartnomalarini rasmiylashtirish tartibi
16. O‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish bo‘yicha kimoshdi savdolari (keyingi o‘rinlarda kimoshdi savdolari deb ataladi) Qo‘mitaning rasmiy veb-saytiga tegishli e’lon joylashtirilgan kundan boshlab kamida o‘ttiz kalendar kundan keyin Komissiya tomonidan o‘tkaziladi.
17. Mazkur Nizomning 4-bandi ikkinchi xatboshida nazarda tutilgan hollarda kimoshdi savdolari boshlang‘ich narxni oshirib borish shaklida o‘tkaziladi. Bunda:
kimoshdi savdolaridagi boshlangich narx miqdori ushbu o‘rmon fondi uchastkasida yangidan himoya o‘rmonlari barpo etish, ularni kamida bir yil davomida parvarish qilish va infratuzilma obyektlarini qurish uchun Qo‘mitaning O‘rmon xo‘jaligini rivojlantirish jamgarmasidan sarflangan xarajatlardan kam bo‘lmasligi kerak;
ijara to‘lovining yillik miqdori ijara to‘lovining tayanch stavkasi miqdorida belgilanadi.
18. Mazkur Nizomning 4-bandi uchinchi xatboshida nazarda tutilgan hollarda kimoshdi savdolari:
ijara to‘lovining eng kam stavkasini oshirib borish shaklida o‘tkaziladi, bunda ijara to‘lovining boshlang‘ich miqdori ijara to‘lovining eng kam stavkasidan kam bo‘lmasligi kerak;
qonunchilik hujjatlarida ijara to‘lovi bo‘yicha “nol” stavkani ko‘llash nazarda tutilgan hollarda, kiritiladigan investitsiya miqdorini oshirib borish shaklida o‘tkaziladi.
(18-bandning uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
19. Kimoshdi savdolarida ishtirok etish to‘g‘risidagi talabnomalar Komissiya tomonidan ularning kelib tushish ketma-ketligi bo‘yicha ro‘yxatga olinadi.
E’londa ko‘rsatilgan yakuniy muddat tugagandan keyin kelib tushgan talabnomalar kabul qilinmaydi va ko‘rib chiqilmaydi.
20. Talabnomalar e’londa ko‘rsatilgan sanada Komissiya tomonidan ko‘rib chiqiladi. Talabgorlar (talabgor) talabnomalarni ko‘rib chiqishda kuzatuvchi sifatida ishtirok etishlari mumkin.
21. Talabgorlar tomonidan kimoshdi savdolarida teng takliflar taqdim etilgan taqdirda:
ijaraga beriladigan o‘rmon fondi uchastkasi joylashgan hududda yashovchi yuridik va jismoniy shaxslar boshqa shaxslarga nisbatan ustun huquqqa ega bo‘ladi;
har ikki talabgor ham ijaraga beriladigan o‘rmon fondi uchastkasi joylashgan hududda yashagan taqdirda, nisbatan oldin murojaat qilgan talabgor ustun huquqqa ega bo‘ladi.
22. Faqat bir nafar talabgordan talabnoma kelib tushgan va uning taklifi e’londa ko‘rsatilgan shartlarga muvofiq bo‘lgan taqdirda, ijara shartnomasi yagona talabgor bilan tuziladi.
23. E’londa ko‘rsatilgan muddat davomida birorta ham talabnoma kelib tushmagan taqdirda mazkur Nizomda belgilangan tartibda takroran kimoshdi savdolari o‘tkazilishi to‘grisida e’lon beriladi.
24. Texnik imkoniyatlar mavjud bo‘lgan taqdirda kimoshdi savdolari elektron savdo maydonchalari orkali onlayn-auksionlar yo‘li bilan ham o‘tkazilishi mumkin.
25. Talabnomalarni ko‘rib chiqish natijalari to‘g‘risidagi bayonnoma kimoshdi savdolari o‘tkazilgan kunda Komissiya a’zolari tomonidan imzolanadi va uning raisi tomonidan tasdiqlanadi.
26. O‘rmon fondi uchastkasi ularga nisbatan ijaraga beruvchida yoki o‘rmondan doimiy foydalanuvchida:
talabgor tomonidan ilgari tuzilgan ijarasi shartnomalari bo‘yicha majburiyatlar bajarilmaganligi;
talabgorning muomalaga layoqatsizligi yoki muomala layoqati cheklanganligi to‘g‘risida ishonchli ma’lumot mavjud bo‘lgan shaxslarga ijaraga berilmaydi.
27. Ijara shartnomalari ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq namunaviy shartnoma asosida rasmiylashtiriladi.
(27-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasi yer turlari va holati;
ijarachining o‘rmon fondi uchastkasidan foydalanish shartlari;
ijara shartnomasining amal qilishi to‘xtatilganidan keyin ijarachining o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga beruvchiga qanday holatda va kay tartibda qaytarishi;
ijaraga berilgan o‘rmon fondi uchastkasi holatini saqlash va yaxshilash yuzasidan tomonlarning majburiyati;
o‘rmon fondi uchastkasidan mo‘ljallangan maqsadga muvofiq holda oqilona foydalanish yuzasidan ijarachining majburiyatlari nazarda tutilgan qoidalar kiritiladi.
Ijara shartnomasiga tomonlarning o‘zaro kelishuviga ko‘ra boshqa shartlar ham kiritilishi mumkin.
29. Ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasi chegaralari ijara shartnomasining ajralmas qismi hisoblanadigan dalolatnoma va xaritada ko‘rsatiladi.
30. Ijarachi ijaraga olingan o‘rmon fondi uchastkasi hududidagi o‘simlik dunyosiga o‘zboshimchalik bilan zarar keltirishi mumkin emas, parvarishlangan o‘rmonlar va o‘rmon bilan qoplanmagan yerlarda barpo etilgan o‘rmonlar bundan mustasno.
31. Ijarachi ijaraga olingan o‘rmon fondi uchastkasi hududidagi o‘simlik dunyosiga o‘z hisobidan agrotexnik tadbirlarni amalga oshirishi va uni saqlash bo‘yicha xarajatlarni qoplashi shart.
32. O‘rmon fondi uchastkasini ijaraga olish huquqi O‘zbekiston Respublikasining yer to‘g‘risidagi va o‘rmon to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlarida to‘g‘ridan-to‘g‘ri nazarda tutilgan hollardagina garovga ko‘yilishi yoki boshqacha tarzda uchinchi shaxslarga o‘tkazilishi mumkin.
(32-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
Ijarachi ijaraga beruvchini xabardor qilgan holda, o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga olish hukuqini uchinchi shaxsga o‘tkazish (ijarachini almashtirish) huquqiga ega. Bunda ijara shartnomasi shartlariga o‘zgartirish kiritmagan holda, ijarachini almashtirish to‘g‘risida qo‘shimcha kelishuv tuziladi.
33. O‘z majburiyatlarini zarur tarzda bajargan ijarachi boshqa shartlar teng bo‘lgan takdirda, yangi muddatga ijara shartnomasini tuzishda boshqa talabgorlar oldida ustunlik hukuqiga ega bo‘ladi.
34. Ijaraga beruvchi o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga olish bo‘yicha taqdim etilgan hujjatlarni ikki kun muddatda ko‘rib chiqish uchun Komissiyaga kiritadi.
35. Komissiya hududiy organlar tomonidan takdim etilgan hujjatlarni besh kun muddatda ko‘rib chiqadi va ularni ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha xulosa kabul qiladi. Komissiyaning qarori bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi va barcha hujjatlar nusxasi ijaraga beruvchilarga yuboriladi.
36. Ijaraga beruvchi Komissiya tomonidan ijobiy xulosa berilgan talabgorga uch kun muddatda ijara shartnomasini rasmiylashtiradi.
Bunda 5 gektargacha o‘lchamda ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasi talabgorlarga Uzbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat ko‘mitasi tomonidan vakolat berilgan hollarda — Qoraqalpog‘iston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi qo‘mitasi, viloyatlar o‘rmon xo‘jaligi boshqarmalari tomonidan rasmiylashtiriladi.
4-bob. Ijara to‘lovi stavkasini annqlash va xisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi
37. Ijara to‘lovining stavkasi o‘rmon fondi uchastkasining bir gektari uchun bir yilga bazaviy hisoblash miqdorining o‘n baravari miqdorida hisoblanadi.
O‘rmon fondi uchastkasining yer toifasidan va joylashish zonasidan kelib chiqib ijara to‘lovi stavkasini (ijara to‘lovining tayanch stavkasini) hisoblab chiqish quyidagi tarzda aniqlanadi:
Ts=Es*Ki*Kl, bunda:
Ts — bir yilga bir gektar uchun ijara to‘lovining stavkasi;
Es — bir yilga bir gektar uchun stavka;
Ki — ijara shakli;
Kl — likvidligi 1 ga teng.
O‘rmon fondi uchastkasining yer toifasi va joylashish zonasidan kelib chiqib ijara shakllariga qo‘llaniladigan koeffitsentlar:
a) o‘rmon barpo etish uchun:
foydalaniladigan cho‘l zonasiga — 1,25, tog‘ zonasiga — 1,5, vodiy va to‘qay zonasiga — 2;
foydalanilmaydigan cho‘l zonasiga — 0,25, tog‘ zonasiga — 0,5, vodiy va to‘qay zonasiga — 0,75;
b) qishloq xo‘jaligi ekinlari ekish uchun:
foydalaniladigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 2;
foydalanilmaydigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 0,75;
foydalaniladigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 1,5;
foydalanilmaydigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 0,75;
i) ovchilik uchun:
foydalaniladigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 1;
foydalanilmaydigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 0,5;
k) baliqchilik, turizm, agro turizm, ekologik turizm, rekreatsiya, sog‘lomlashtirish, tabiiy resurslar (tuz, tosh, qum, shag‘al, tuproq va boshqa qazilma boyliklar) joylashgan maydonlar, qurilish (chorvachilik, parrandachilik, omborxona, qadoqlash, muzlatkich va hakozo), aholiga pullik xizmat ko‘rsatish (avtoturargoh, avtomobillarga xizmat ko‘rsatish, ishlab chiqarish maqsadlarida) va boshqalar uchun:
foydalanilmaydigan cho‘l, tog‘, vodiy va to‘qay zonasiga — 2.
O‘rmon fondi yerlarini ijaraga olgan ijarachilarga qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda va shartlarda ijara to‘lovining “nol” stavkasi qo‘llanilishi mumkin.
Qo‘mita Hay’atining qaroriga muvofiq hududning yoki o‘rmon fondi uchastkasining likvidliligidan kelib chiqib, qo‘shimcha ravishda pasaytiruvchi yoki o‘suvchi koeffitsiyent qo‘llanilishi mumkin.
(37-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
38. Ijara to‘lovi summasi to‘lov amalga oshirilgan kundagi bazaviy hisoblash miqdoridan kelib chikib hisoblanadi.
Ijara to‘lovi to‘liqligicha Qo‘mitaning O‘rmon xo‘jaligini rivojlantirish jamg‘armasiga yo‘naltiriladi.
Ijara to‘lovidan tushadigan mablag‘larning alohida hisobi yuritiladi hamda mablag‘lar to‘liq yangi o‘rmonzorlar barpo etish tadbirlariga yo‘naltiriladi.
(38-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qaroriga asosan xatboshi bilan to‘ldirilgan — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
39. Ijara shartnomasida kommunal va asosiy vositalardan foydalanish (ijaraga olish) to‘lovlari, shu jumladan amortizatsiya ajratmalari (mavjud bo‘lganda) uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda alohida to‘lov nazarda tutiladi.
(39-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
40. Ijara to‘lovi ijarachi tomonidan:
ijara shartnomasi rasmiylashtirilgan kundan boshlab 30 kun muddat ichida joriy yil uchun 100 foiz;
keyingi yillarda to‘lov ijara shartnomasida ko‘rsatilgan muddatlarda har bir navbatdagi davr (yil, chorak) uchun 100 foiz oldindan to‘lash shaklida amalga oshiriladi.
41. Ijara to‘lovi kechiktirilganligi uchun undirilgan penya va shartnoma majburiyatlari buzilganligi uchun jarimalar summasi har oyda quyidagi tartibda taqsimlanishi lozim:
50 foizi — Qo‘mitaning O‘rmon xo‘jaligini rivojlantirish jamg‘armasida qoladi;
50 foizi — o‘rmondan doimiy foydalanuvchining shaxsiy g‘aznachilik hisobvarag‘iga o‘tkaziladi.
42. Ijaraga berilgan o‘rmon fondi uchastkalarini hisobga olish, ularning ma’lumotlar bazasini shakllantirish va reyestrini yuritish Qo‘mita tomonidan amalga oshiriladi.
Ijara to‘lovi, penya va jarimalarning o‘z vaqtida va to‘liq tushishini nazorat qilish o‘rmondan doimiy foydalanuvchi tomonidan amalga oshiriladi
5-bob. O‘rmon fondi uchastkasini topshirish-qabul qilish
43. O‘rmon fondi uchastkasini topshirish-qabul qilish o‘rmondan doimiy foydalanuvchi va ijarachi o‘rtasida tuziladigan topshirish-qabul qilish dalolatnomasi asosida amalga oshiriladi.
44. Topshirish-qabul qilish dalolatnomasida:
dalolatnoma tuzilgan joy va sana;
ijara shartnomasining rekvizitlari (tuzilgan sanasi, tartib raqami);
ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasidagi mavjud bino va inshootlar, sug‘orish va zax qochirish tarmoqlari, yo‘l va boshqa muhandislik tarmoqlari, daraxt va butalar soni, yoshi va turlari;
o‘rmon fondi uchastkasining holati ko‘rsatiladi.
45. Topshirish-qabul qilish dalolatnomasi tomonlarning vakolatli vakillari tomonidan imzolanadi va tomonlarning muhrlari (mavjud bo‘lsa) bilan tasdiqlanadi.
46. Ijaraga beruvchi o‘rmon fondi uchastkasini ijara shartnomasi shartlariga muvofiq holatda ijarachiga berishi, ijarachi esa ijara muddati tugagach yoki ijara shartnomasi muddatidan oldin bekor qilinganda yoxud haqiqiy emas deb hisoblanganda, ijaraga beruvchiga buzilgan yerlarni rekultivatsiya qilib qaytarishi shart.
47. Ijaraga olingan o‘rmon fondi uchastkasida kamchiliklar aniqlangan taqdirda (qonunda nazarda tutilgan hollardan tashqari), ijarachi o‘rmon fondi uchastkasi shartnomada belgilangan muddatlarda ijara shartnomasi shartlariga muvofiq holatga keltirilgungacha yoki yetkazilgan zararning o‘rni qoplagungacha uni qabul qilib olishni va o‘rmon fondi uchastkasini topshirish-qabul qilish dalolatnomasini imzolashni rad etishga haqlidir.
6-bob. Yakunlovchi qoidalar
48. O‘rmon fondi uchastkasini ijaraga berishning ushbu Nizomda ko‘rsatilmagan shartlari O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksiga muvofiq belgilanadi.
49. Ijara shartnomasiga muvofiq qabul qilingan majburiyatlarni tomonlar bajarmagan takdirda, ular qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradilar.
(49-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
50. O‘rmon fondi uchastkasini ijaraga berish munosabati bilan paydo bo‘ladigan nizolar sudning hal kiluv karori bilan hal etiladi.
Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibi to‘g‘risidagi nizomga 1-ILOVA
(ilova belgisi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-fevraldagi 50-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son)
Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish
sxemasi
Bosqichlar
Subyektlar
Tadbirlar
Muddatlar
1-bosqich
O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi
Kelgusi yil davomida o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berishni tashkil etish uchun O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda Qo‘mita deb ataladi) Hay’atining qarori qabul qilinadi.
Hay’at qarorida:
kelgusi yil davomida o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berishni tashkil etish bo‘yicha Komissiya (keyingi o‘rinlarda Komissiya deb ataladi) tarkibi;
kelgusi yil davomida ijaraga berish uchun kimoshdi savdolariga qo‘yiladigan o‘rmon fondi uchastkalari maydonlarining prognoz ko‘rsatkichlari;
kelgusi yil davomida o‘rmon fondining o‘zlashtirilmagan (o‘rmon bilan qoplanmagan) yerlarida yangidan o‘rmon barpo etish uchun Qo‘mitaning O‘rmon xo‘jaligini rivojlantirish jamg‘armasidan ajratiladigan mablag‘larning prognoz ko‘rsatkichlari tasdiqlanadi.
Har yili dekabr oyida
2-bosqich
O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasining hududiy organlari
O‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish to‘g‘risidagi takliflar o‘rmondan doimiy foydalanuvchilar tomonidan Qo‘mitaga elektron shaklda, uning hududiy organlari orqali taqdim etiladi.
Bir oy muddatda
3-bosqich
Komissiya
Komissiya zaruratga ko‘ra, lekin har chorakda kamida bir marta taqdim etilgan takliflarni ko‘rib chiqadi va ularni ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha qaror qabul qiladi.
Komissiyaning qarori bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi.
Har chorakda
4-bosqich
Komissiya
Komissiya qaroriga asosan, qaror qabul qilingan kundan boshlab besh kun ichida Qo‘mitaning veb-saytida, mahalliy ommaviy axborot vositalarida, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, davlat o‘rmon xo‘jaligi organlarining binolarida e’lon osib qo‘yiladi.
5 kun muddatda
5-bosqich
Komissiya
O‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish bo‘yicha kimoshdi savdolari (keyingi o‘rinlarda kimoshdi savdolari deb ataladi) Qo‘mitaning rasmiy veb-saytiga tegishli e’lon joylashtirilgan kundan boshlab kamida o‘ttiz kalendar kundan keyin Komissiya tomonidan o‘tkaziladi.
Kamida 30 kalendar kunidan keyin
6-bosqich
Komissiya
Kimoshdi savdolarida ishtirok etish to‘g‘risidagi talabnomalar Komissiya tomonidan ularning kelib tushish ketma-ketligi bo‘yicha ro‘yxatga olinadi.
E’londa ko‘rsatilgan yakuniy muddat tugagandan keyin kelib tushgan talabnomalar qabul qilinmaydi va ko‘rib chiqilmaydi.
Kamida 30 kalendar kun ichida
7-bosqich
Komissiya
Talabnomalarni ko‘rib chiqish natijalari to‘g‘risidagi bayonnoma kimoshdi savdolari o‘tkazilgan kunda Komissiya a’zolari tomonidan imzolanadi va uning raisi tomonidan tasdiqlanadi.
Kimoshdi savdolari o‘tgan kunida
8-bosqich
Ijaraga beruvchi
Ijaraga beriladigan davlat o‘rmon fondi uchastkasini ijaraga olish to‘g‘risidagi hujjatlarni Komissiyaga taqdim etadi.
2 kun muddatda
9-bosqich
Komissiya
Ijaraga beruvchi tomonidan taqdim etilgan hujjatlarni ko‘rib chiqadi va natijalari bo‘yicha xulosa qabul qiladi.
Komissiyaning qarori bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi va barcha hujjatlar nusxasi ijaraga beruvchilarga yuboriladi.
5 kun muddatda
10-bosqich
O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi tomonidan vakolat berilgan hollarda — Qoraqalpog‘iston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi qo‘mitasi, viloyatlar o‘rmon xo‘jaligi boshqarmalari
Ijaraga beruvchi Komissiya tomonidan ijobiy xulosa berilgan talabgor bilan ijara shartnomasini rasmiylashtiradi.
5 gektargacha o‘lchamda ijaraga berilayotgan o‘rmon fondi uchastkasi talabgorlarga O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi tomonidan vakolat berilgan hollarda — Qoraqalpog‘iston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi qo‘mitasi, viloyatlar o‘rmon xo‘jaligi boshqarmalari tomonidan rasmiylashtiriladi.
3 kun muddatda
Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibi to‘g‘risidagi nizomga 2-ILOVA
O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda — Qo‘mita), Qo‘mita tomonidan vakolat berilgan hollarda — Qoraqalpog‘iston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi qo‘mitasi, viloyatlar o‘rmon xo‘jaligi boshqarmalari_________________________________________________________________________________________
(ijaraga beruvchining familiyasi, ismi, otasining ismi)
orqali, keyingi o‘rinlarda — “Ijaraga beruvchi”, bir tomondan, hamda ______________________________________________________________________________________ orqali, keyingi
(ijaraga oluvchining familiyasi, ismi, otasining ismi)
o‘rinlarda — “Ijaraga oluvchi”, ikkinchi tomondan ushbu Shartnoma quyidagilar to‘g‘risida tuzildi:
I. Shartnoma predmeti
1. Ijaraga beruvchi 20____ yil “_____” _______________ dan _______________ yil muddatga ___________________________________________________________ da joylashgan _________ gektar yer uchastkasini dalolatnoma asosida ijaraga topshiradi, Ijaraga oluvchi esa qabul qilib oladi.
2. Ijaraga oluvchining yer uchastkasi chegaralari, mavjud ko‘chmas mulk obyektlari, daraxtlar, irrigatsiya, melioratsiya tizimlari, yo‘llar va boshqa infratuzilma obyektlari mazkur Shartnomaning ajralmas qismi hisoblanadigan ilova qilinayotgan yer maydonlarini topshirish-qabul qilish dalolatnomasi va xaritada ko‘rsatiladi.
3. Yer uchastkasi ______________________________________________________________________ uchun berildi.
(ijaraga berish maqsadi va ixtisoslashuvi)
4. Ijaraga berilayotgan yer maydoni jami ________ gektar bo‘lib, shundan __________________________________________________________________________________ yer turlaridan iborat.
6. O‘rmon fondi uchastkasining ijara to‘lovi miqdori O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 13-dekabrdagi 993-son qarori bilan tasdiqlangan Davlat o‘rmon fondi uchastkalarini ijaraga berish tartibi to‘g‘risidagi nizomga asosan __________________________________________________________________________________________________________ _______________________________________________________ miqdorda belgilandi.
7. Ijara to‘lovini o‘z vaqtida to‘lamaganlik uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda moliyaviy sanksiyalar qo‘llaniladi.
8. Ijara shartnomasida kommunal va asosiy vositalardan foydalanish (ijaraga olish) to‘lovlari, shu jumladan, amortizatsiya ajratmalari (mavjud bo‘lganda) uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda alohida to‘lov nazarda tutiladi.
9. Ijara to‘lovi to‘liqligicha Qo‘mitaning STIR: 200 934 675, XXTUT: 97 300, IFUT: 84 112, O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi G‘aznachiligi h/r 23 402 000 300 100 001 010, MFO 00 014, MB BB XKKM Toshkent shahri STIR: 201 122 919, Fond sh/x: 4014 1086 0262 9470 4220 1142 002 (jarima, yaylov, ijara va boshqa tushumlar tushadigan hisobvaraq), manzil: ____________________________________________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________ Qo‘mitaning O‘rmon xo‘jaligini rivojlantirish jamg‘armasiga yo‘naltiriladi.
III. Yer uchastkasini berish va undan foydalanish shartlari
10. Yer uchastkasidan ushbu Shartnomaning 3-bandida ko‘rsatilgan maqsadlarda, belgilangan tartibda foydalanilishi kerak.
11. Ijaraga olingan yer uchastkasida qurilish ishlarini amalga oshirish, ichki xo‘jalik obyektlari qurilishi ishlari qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
12. O‘rmon fondidan vaqtincha foydalanish uchun olingan yer maydoni foydalanish muddati tugaganda Ijaraga oluvchi tomonidan buzilgan yerlar qayta tiklanib (rekultivatsiya), Ijaraga beruvchiga dalolatnoma orqali topshirishlari shart.
13. Yer uchastkasi berish va undan foydalanishning boshqa shartlari ham belgilanishi mumkin.
IV. Ijaraga beruvchining huquq va majburiyatlari
14. Ijaraga beruvchi quyidagi huquqlarga ega:
Ijaraga oluvchi tomonidan Shartnoma shartlari buzilganda yoki yer uchastkasini yoxud uning bir qismini jamoat ehtiyojlari uchun olib qo‘yish zarur bo‘lganda ushbu Shartnomani o‘zgartirishni yoki bekor qilishni talab qilish;
o‘rmondan vaqtincha foydalanuvchilarning faoliyati ustidan nazoratni amalga oshirish;
ijara haqini muddatida to‘lanishini talab qilish.
Ijaraga beruvchining boshqa huquqlari ______________________________________________________________.
15. Ijaraga beruvchi quyidagilarga majbur:
ijaraga olingan yer uchastkasining belgilangan muddatlarda Shartnoma shartlariga muvofiq holatda berilishini ta’minlash;
Ijaraga oluvchining qonunchilik hujjatlarida belgilangan huquqlariga rioya qilish;
erdan belgilangan maqsadga muvofiq oqilona foydalanish, tuproq unumdorligini oshirish, ishlab chiqarishning tabiatni muhofaza qiluvchi texnologiyalarini qo‘llash, o‘z xo‘jalik faoliyati natijasida hududda ekologik vaziyatning yomonlashuviga yo‘l qo‘ymaslik, ishlab turgan irrigatsiya va melioratsiya tarmoqlari, muhandislik kommunikatsiyalarini soz holatda saqlab turish, ijara haqini o‘z vaqtida to‘lash, qo‘shni ijarachilarning huquqlarini buzmaslik talablarini qo‘yish;
Ijaraga beruvchining boshqa majburiyatlari ______________________________________________________.
V. Ijaraga oluvchining huquq va majburiyatlari
16. Ijaraga oluvchi quyidagi huquqlarga ega:
yer uchastkasida undan foydalanish maqsadiga muvofiq ravishda xo‘jalik yuritish;
yer uchastkasida mavjud bo‘lgan o‘rmonzorlar, suv obyektlaridan xo‘jalik ehtiyojlari uchun belgilangan tartibda foydalanish, shuningdek, tuproq unumdorligini oshirish maqsadida mahalliy o‘g‘itlar bilan oziqlantirish orqali erning boshqa foydali xossalarini ishga solish;
erlarning zaxini qochirish, agrotexnik va boshqa meliorativ ishlarni belgilangan tartibda amalga oshirish;
ekinlarni, daraxtlarni sug‘orish va boshqa maqsadlar uchun sug‘orish manbalaridan limitlarga muvofiq suv olish:
o‘rmonlarni muhofaza qilish, ko‘paytirish, takroriy ko‘paytirish, qayta tiklash, ularning mahsuldorligini oshirish va ulardan oqilona foydalanish sohasida belgilangan tartiblarga rioya etish;
o‘rmonlarda yong‘inga qarshi tadbirlarni o‘tkazish va yong‘inlarni bartaraf etish choralarini ko‘rish, shuningdek, o‘rmonlarni zararkunandalar hamda kasalliklardan himoya qilish bo‘yicha tadbirlar o‘tkazish;
ijaraga beruvchi bilan kelishgan holda davlat o‘rmon fondi uchastkalarida biotexnik tadbirlarni amalga oshirish;
ijaradan foydalanganlik uchun o‘z vaqtida va belgilangan tartibda haq to‘lash;
o‘rmondan foydalanuvchi boshqa shaxslarning huquqlarini buzmaslik.
Ijaraga oluvchi qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa huquqlarga ham egadir.
17. Ijaraga oluvchi quyidagilarga majbur:
yer uchastkasi ixtisoslashuvini mazkur Shartnomaning 3-bandiga muvofiq saqlash;
mavjud daraxtlarni to‘liq holda saqlash va ko‘paytirish choralarini ko‘rish, erdan uning belgilangan maqsadiga qat’iy muvofiq oqilona foydalanish, tuproq unumdorligini oshirish, ishlab chiqarishning tabiatni muhofaza qiluvchi texnologiyalarini qo‘llash, o‘z faoliyati natijasida hududdagi ekologik vaziyatning yomonlashuviga yo‘l qo‘ymaslik;
mavjud irrigatsiya-melioratsiya tarmoqlarini va muhandislik kommunikatsiyalarini soz holatda saqlash;
yerlarni muhofaza qilish bo‘yicha qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan kompleks tadbirlarni amalga oshirish;
ijaraga olingan yer maydonida o‘zboshimchalik bilan qurilish inshootlari qurmaslik;
ijara haqini o‘z vaqtida to‘lash.
Ijaraga oluvchi qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa majburiyatlarga ham egadir.
Mazkur ishlarni amalga oshirishdagi sarf-xarajatlar Ijaraga oluvchi tomonidan qoplanadi.
VI. Yer uchastkasini ijaraga berish shartnomasini o‘zgartirish va bekor qilish
18. Mazkur Shartnomaning talablari bajarilmasligi Shartnoma bekor qilinishiga asos bo‘ladi. Boshqa hollarda Shartnoma tomonlarning kelishuviga ko‘ra, tomonlarning kelishuviga erishilmagan taqdirda esa — sud qaroriga ko‘ra o‘zgartirilishi yoki bekor qilinishi mumkin.
19. Ushbu Shartnoma quyidagi hollarda o‘zgartirilishi yoki bekor qilinishi mumkin:
yer uchastkasini ijaraga olish huquqidan ixtiyoriy ravishda voz kechilganda;
erdan belgilangan maqsadda foydalanilmaganda, samarasiz foydalanilganda, Ijaraga oluvchining aybi bilan bir yil davomida ijara haqi to‘lanmaganda;
erlarning ekologik holati Ijaraga oluvchining aybi bilan yomonlashganda;
Shartnoma shartlari bajarilmaganda;
yer uchastkasi belgilangan tartibda olib qo‘yilganda.
Shartnoma qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda ham bekor qilinishi mumkin.
VII. Tomonlarning javobgarligi
20. Tomonlardan biri ushbu Shartnomaning shartlarini bajarmaganda yoki qonunchilik hujjatlarini muntazam ravishda buzganda ikkinchi tomon ushbu Shartnomaning belgilangan tartibda bekor qilinishini talab qilishga haqlidir.
21. Tomonlardan biri Shartnomani bekor qilish mo‘ljali to‘g‘risida ikkinchi tomonni Shartnoma bekor qilinishi sabablarini asoslagan holda mo‘ljallanayotgan bekor qilish sanasidan uch kun oldin yozma ravishda xabardor qiladi.
VIII. Nizolarni hal etish
22. Ushbu Shartnomani amalga oshirishda paydo bo‘ladigan nizolar amaldagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq hal etiladi.
(2-ilova O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 23-fevraldagi 76-sonli qarori tahririda)
(Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 14.12.2019-y., 09/19/993/4152-son; 04.02.2021-y., 09/21/50/0081-son, Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)