Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirining

buyrugʻi

Oldingi tahrirga qarang.

Mediatorlarni tayyorlash dasturi va kasbiy malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida

[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2019-yil 31-yanvarda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3134]

Oʻzbekiston Respublikasining “Mediatsiya toʻgʻrisida”gi Qonuni hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 13-apreldagi PQ-3666-son “Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi faoliyatini yanada takomillashtirishga doir tashkiliy chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq, buyuraman:

Oldingi tahrirga qarang.

1. Mediatorlarni tayyorlash dasturi va kasbiy malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

(1-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

2. Mazkur buyruq davlat roʻyxatidan oʻtkazilsin va bu haqda Hukumat bayonnoma qarorlari va idoraviy normativ hujjatlarni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish boshqarmasi Idoraviy normativ-huquqiy hujjatlarning davlat reyestriga tegishli yozuv kiritsin.

3. Yuridik taʼlim va sud-ekspertiza faoliyatini muvofiqlashtirish boshqarmasi hamda Qonun hujjatlarini tahlil qilish va turkumlash boshqarmasi ushbu idoraviy normativ-huquqiy hujjatni barcha manfaatdor shaxslarga yetkazilishini, “Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami” — “Sobraniye zakonodatelstva Respubliki Uzbekistan”da hamda Oʻzbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasida eʼlon qilinishini taʼminlasin.

4. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

5. Mazkur buyruqning ijrosini nazorat qilish vazirning birinchi oʻrinbosari M. Istamov zimmasiga yuklansin.

Vazir R. DAVLETOV

Toshkent sh.,

2019-yil 31-yanvar,

54-mh-son

Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2019-yil 31-yanvardagi 54-mh-son buyrugʻiga
ILOVA

Oldingi tahrirga qarang.

Mediatorlarni tayyorlash dasturi va kasbiy malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom

(nomi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

Oldingi tahrirga qarang.

Mazkur Nizom mediatorlarni tayyorlash dasturi va kasbiy malakasini oshirish tartibini belgilaydi.

(muqaddima Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

1-bob. Umumiy qoidalar

Oldingi tahrirga qarang.

1. Mediatorlarni tayyorlash dasturi va mediatorlarning kasbiy malakasini oshirish boʻyicha maxsus oʻquv kurslari professional mediatorlarning oʻzaro birlashuviga asoslangan Mediatsiya markazi, professional mediatorlar, hakamlik sudlari va xalqaro arbitrajlarning oʻzaro birlashuviga asoslangan Nizolarni muqobil usulda hal etish markazi (bundan buyon matnda Markazlar deb yuritiladi), shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi huzuridagi Yuridik kadrlarni qayta tayyorlash va malakasini oshirish instituti (bundan buyon matnda Institut deb yuritiladi) tomonidan tashkil etiladi.

Oldingi tahrirga qarang.

2. Maxsus oʻquv kurslarida taʼlim olish kunduzgi shaklda shartnoma asosida davomiyligi 36 soatdan 72 soatgacha boʻlgan oʻquv kurslari boʻyicha amalga oshiriladi.

(2-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 22-maydagi 14-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-2, 26.05.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 26.05.2025-y., 10/25/3134-2/0469-son)

Oldingi tahrirga qarang.

2¹. Mediatorlar mediatorlarning kasbiy malakasini oshirish boʻyicha maxsus oʻquv kurslarda oʻqish orqali uch yilda kamida bir marta kasbiy malakasini oshirishi shart, bundan notarius va advokat maqomiga ega boʻlgan mediatorlar mustasno.

(2¹-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) asosan kiritilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

Oldingi tahrirga qarang.

3. Maxsus oʻquv kurslarida oʻqish uchun fuqarolar Markazlarga va Institutga ariza bilan bevosita oʻzlari kelgan holda yoki elektron shaklda murojaat qiladilar.

(3-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 22-maydagi 14-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-2, 26.05.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 26.05.2025-y., 10/25/3134-2/0469-son)

Oldingi tahrirga qarang.

4. Maxsus oʻquv kurslarini muvaffaqiyatli yakunlagan tinglovchilarga ushbu Nizomning tegishliligiga koʻra 1 va 2-ilovalarida keltirilgan namunalar va tavsiflarga muvofiq sertifikat beriladi.

(4-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

2-bob. Maxsus oʻquv kurslarini tashkil etish

Oldingi tahrirga qarang.

5. Maxsus oʻquv kurslaridagi oʻquv jarayoni, qoida tariqasida, koʻpi bilan 15 nafargacha tinglovchilardan shakllantirilgan akademik guruhlarda tashkil etiladi.

(5-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2020-yil 20-avgustdagi 183-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-1, 20.08.2020-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son)

Oldingi tahrirga qarang.

(6-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2020-yil 20-avgustdagi 183-mh-sonli buyrugʻiga (roʻyxat raqami 3134-1, 20.08.2020-y.) asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son)

Oldingi tahrirga qarang.

7. Mediatorlarni tayyorlash dasturi quyidagi mavzularni qamrab olishi kerak:

Oʻzbekiston Respublikasining mediatsiya toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining mazmun-mohiyati;

mediatsiyaning mohiyati va prinsiplari hamda huquqiy asoslari;

mediatorning kasbiy koʻnikmalari, kasb etikasi va javobgarligi;

muzokaralar mediatsiyaning asosi sifatida;

mediatsiya bosqichlari va unda mediatorning roli va funksiyalari;

mediatsiyada taraflar vakillarining ishtiroki va ularning maqomi;

mediatsiya jarayoni;

mediatsiya jarayonining natijasi va u bilan bogʻliq hujjatlarni Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlariga muvofiq rasmiylashtirish koʻnikmalari;

mediativ kelishuvni ijro etishning huquqiy asoslari;

mediatsiyada axborot texnologiyalari yutuqlari va sunʼiy intellektdan foydalanish qoidalari, onlayn mediatsiya oʻtkazish tartibi;

oilaviy, mehnat, iqtisodiy va boshqa munosabatlardan kelib chiqadigan nizolarni mediatsiya orqali hal etishning oʻziga xos xususiyatlari.

(7-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

Oldingi tahrirga qarang.

7¹. Mediatorlarning kasbiy malakasini oshirish oʻquv dasturi quyidagi mavzularni qamrab olishi kerak:

Oʻzbekiston Respublikasining mediatsiya toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining, mediatsiya sohasida amalga oshirilayotgan islohotlarning mazmun-mohiyati;

mediator tomonidan Mediatorlarning kasb etikasi qoidalariga rioya qilish masalalari;

mediatsiyada axborot texnologiyalari yutuqlari va sunʼiy intellektdan foydalanish qoidalari, onlayn mediatsiya oʻtkazish tartibi;

mediatsiyada ilgʻor va koʻp tomonlama muzokara oʻtkazish koʻnikmalari;

mediatsiyada psixologiya va konfliktni boshqarishning chuqur asoslari va mediatorning muloqot mahoratini oshirish koʻnikmalari;

xalqaro mediatsiya nizolarida mediatorlarning roli, shuningdek mediatsiya boʻyicha xorijiy davlatlar tajribasi.

(7¹-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) asosan kiritilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

Oldingi tahrirga qarang.

(8-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2020-yil 20-avgustdagi 183-mh-sonli buyrugʻiga (roʻyxat raqami 3134-1, 20.08.2020-y.) asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son)

Oldingi tahrirga qarang.

9. Oʻqish jarayonida oʻquv mashgʻulotlari maʼruza, amaliy mashgʻulot va trening shaklida tashkil etiladi.

Oʻquv mashgʻulotlari tinglovchilarda mediatsiya jarayonini yuqori saviyada tashkil etish koʻnikmasini shakllantirishga yoʻnaltiriladi.

Oʻqish jarayonida klinik taʼlim, nizoli jarayonlarning imitatsiyasi hamda sayyor mashgʻulotlar qoʻllanilishi mumkin.

(9-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2020-yil 20-avgustdagi 183-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-1, 20.08.2020-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son)

10. Oʻquv jarayonida dars mashgʻulotlarini tashkil etishning amaliyotga yoʻnaltirilgan zamonaviy shakllari — muammoli vaziyatlarni hal etish (keys-stadi), jamoada ishlash (“aqliy hujum” interfaol uslubini qoʻllagan holda va h.k.), huquq normalarini sharhlash, huquqni qoʻllash hujjatlari loyihalarini tuzish koʻnikmalarini rivojlantirish mashqlari va boshqalar qoʻllaniladi.

11. Tinglovchilar oʻqish davrida elektron shakldagi oʻquv-metodik materiallar bilan taʼminlanadi.

12. Tegishli axborot-metodik va tashkiliy-texnik baza mavjud boʻlgan taqdirda maxsus oʻquv kurslari masofadan oʻqitish usullari qoʻllanilgan holda tashkil etilishi mumkin.

13. Tinglovchilar quyidagi holatlarda maxsus oʻquv kursidan chetlashtiriladi:

oʻz xohishiga koʻra;

vafoti munosabati bilan;

dars mashgʻulotlarini sababsiz 10 akademik soatdan ortiq qoldirganda;

Oldingi tahrirga qarang.

oʻquv rejasidagi mavzularni oʻzlashtirmaganda;

(13-bandning beshinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2020-yil 20-avgustdagi 183-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-1, 20.08.2020-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son)

Oldingi tahrirga qarang.

Markazlar va Institutning ichki tartib-qoidalarini qoʻpol ravishda buzganda.

(13-bandning oltinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 22-maydagi 14-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-2, 26.05.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 26.05.2025-y., 10/25/3134-2/0469-son)

Oldingi tahrirga qarang.

Tinglovchilar dars mashgʻulotlarini sababsiz qoldirganligi, oʻquv dasturidagi mavzularni oʻzlashtirmaganligi yoki Markazlar va Institutning ichki tartib-qoidalarini buzganligi sababli tinglovchilar safidan chiqarilgan taqdirda, mazkur tinglovchi uchun amalga oshirilgan toʻlov miqdori qaytarilmaydi.

(13-bandning yettinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 22-maydagi 14-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-2, 26.05.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 26.05.2025-y., 10/25/3134-2/0469-son)

14. Yakuniy imtihon tinglovchining bilim va koʻnikmalarini ikki xil yoʻl bilan baholashni oʻz ichiga oladi:

nazariy bilimlar — ogʻzaki yoki yozma shaklda imtihon olish yoʻli bilan;

amaliy koʻnikmalar — nizoli masalalarni mediatsiya jarayonlari imitatsiyasi natijalari boʻyicha.

Oldingi tahrirga qarang.

15. Maxsus oʻquv kurslari tinglovchilarini baholashni tashkil etish va oʻtkazish uchun Markazlar va Institutda uch nafardan iborat tarkibdagi komissiya shakllantiriladi.

(15-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 22-maydagi 14-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-2, 26.05.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 26.05.2025-y., 10/25/3134-2/0469-son)

Tinglovchilar bilimi va oʻzlashtirish darajasi 100 ballik tizimda baholanadi.

Tinglovchi belgilangan maksimal ballning 56 foizidan kam boʻlmagan ball toʻplaganda maxsus oʻquv kurslarini oʻzlashtirgan hisoblanadi.

3-bob. Yakuniy qoida

Oldingi tahrirga qarang.

16. Mazkur Dastur talablari buzilishida aybdor shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgar boʻladi.

(16-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 28-iyuldagi 16-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3313, 28.07.2021-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.07.2021-y., 10/21/3313/0724-son)

LexUZ sharhi

Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Mehnat kodeksining 312 –– 315-moddalari.

Oldingi tahrirga qarang.

Mediatorlarni tayyorlash dasturi va kasbiy malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga
1-ILOVA

(ilova belgisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

‎‎‎Mediatorlarni tayyorlash boʻyicha maxsus oʻquv kursini ‎tugatganligi toʻgʻrisidagi namunaviy ‎SERTIFIKAT ‎
‎‎OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI DAVLAT GERBI ‎YOKI TASHKILOT RAMZINING TASVIRI ‎(tashkilot nomlanishi)
‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎
‎‎Mediatorlarni tayyorlash maxsus oʻquv kursini ‎tugatganligi toʻgrisidagi ‎‎SERTIFIKAT ‎‎MT № 000000 ‎
__________________________________________________________________________________‎‎
(tinglovchining familiyasi, ismi, otasining ismi)
‎‎__________________________________________________________________________________
‎‎(tashkilotning nomi)
‎‎__________________________________________________________________ soatga moʻljallangan
__________________________________________________________________________________‎‎
‎	‎	‎	‎	‎‎(oʻquv kursning nomi)		‎	‎	‎	‎
______________________________________________________________ ‎‎muvaffaqiyatli tamomladi.‎‎
‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎
‎			‎	‎	‎	Rahbar: __________________
‎	Muhr oʻrni‎		‎	‎	‎	‎	‎	‎‎(F.I.O., imzo)
‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎‎Sana ____________________
‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎‎Qayd raqami № ___________
‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎	‎

Mediatorlarni tayyorlash boʻyicha maxsus oʻquv kursini tugatganligi toʻgʻrisidagi namunaviy sertifikatning tavsifi

Sertifikat A4 formatli oq qogʻozda ofset usulida bosib chiqariladi.

Sertifikatda lotin yozuvi bilan davlat tilida “Mediatorlarni tayyorlash maxsus oʻquv kursini tugatganligi toʻgrisidagi SERTIFIKAT” soʻzlari bosiladi. Sertifikat ikki lotin harfi ― MT va olti raqamli sondan iborat tartib raqami bilan taʼminlangan. Barcha matn naqshli rastrdan iborat och kul rang fonda bosib chiqariladi.

Sertifikat:

bosib chiqarishning ikki usuli ― ofset va yuqori usuli;

yorugʻlik vositasida nusxa koʻchirishni qiyinlashtirish uchun ochiq ranglar;

naqshli rastr;

har xil rangli rastrlardan foydalanish yoʻli bilan turli ranglarni tashkil etish;

maxsus qogʻozlar;

oʻzgaradigan raqamlardan iborat tartib raqami qoʻllangan holda oltita himoyaga ega.

(ilova Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2020-yil 20-avgustdagi 183-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3134-1, 20.08.2020-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son)

Oldingi tahrirga qarang.

Mediatorlarni tayyorlash dasturi va kasbiy malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga
2-ILOVA

Mediatorlarni kasbiy malakasini oshirish boʻyicha maxsus oʻquv kursini tugatganligi toʻgʻrisidagi namunaviy SERTIFIKAT

OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI DAVLAT GERBI YOKI TASHKILOT RAMZINING TASVIRI (tashkilot nomlanishi)

Mediatorlarni kasbiy malakasini oshirish maxsus oʻquv kursini tugatganligi toʻgʻrisidagi SERTIFIKAT MT № 000000

_________________________________________________________________________________________
^{(tinglovchining familiyasi, ismi, otasining ismi)}
_________________________________________________________________________________________
^{(tashkilotning nomi)}
________________________________________________________________________ soatga moʻljallangan
_________________________________________________________________________________________
^{(oʻquv kursning nomi)}
___________________________________________________________________ muvaffaqiyatli tamomladi.

		Rahbar: __________________
Muhr oʻrni		________ ^{(F.I.O., imzo)}
		Sana ____________________
		Qayd raqami № ___________

Mediatorlarni kasbiy malakasini oshirish boʻyicha maxsus oʻquv kursini tugatganligi toʻgʻrisidagi namunaviy sertifikatning tavsifi

Sertifikat A4 formatli oq qogʻozda ofset usulida bosib chiqariladi.

Sertifikatda lotin yozuvi bilan davlat tilida “Mediatorlarni kasbiy malakasini oshirish maxsus oʻquv kursini tugatganligi toʻgʻrisidagi SERTIFIKAT” soʻzlari bosiladi. Sertifikat ikki lotin harfi — MT va olti raqamli sondan iborat tartib raqami bilan taʼminlangan. Barcha matn naqshli rastrdan iborat och kul rang fonda bosib chiqariladi.

Sertifikat:

bosib chiqarishning ikki usuli — ofset va yuqori usuli;

yorugʻlik vositasida nusxa koʻchirishni qiyinlashtirish uchun ochiq ranglar;

naqshli rastr;

har xil rangli rastrlardan foydalanish yoʻli bilan turli ranglarni tashkil etish;

maxsus qogʻozlar;

oʻzgaradigan raqamlardan iborat tartib raqami qoʻllangan holda oltita himoyaga ega.

(2-ilova Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2025-yil 30-dekabrdagi 31-mh-son buyrugʻiga (roʻyxat raqami 3134-3, 05.01.2025-y.) asosan kiritilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)

(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 01.02.2019-y., 10/19/3134/2554-son; 20.08.2020-y., 10/20/3134-1/1201-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.07.2021-y., 10/21/3313/0724-son; 26.05.2025-y., 10/25/3134-2/0469-son; 05.01.2026-y., 10/26/3134-3/0008-son)