“Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi qaror qiladi:

1. Sudyalarning malaka hayʼatlari toʻgʻrisidagi nizom tasdiqlansin (ilova qilinadi).

2. Quyidagi qarorlarning Sudyalarning malaka hayʼati toʻgʻrisidagi nizomga doir qismi oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining 1993-yil 2-sentabrdagi “Sudyalarning malaka hayʼatlari toʻgʻrisidagi, Sudyalarning malaka darajalari toʻgʻrisidagi, Sud xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi, Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-yil № 10, 370-modda);

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining 2000-yil 14-dekabrdagi “Sudyalarning malaka hayʼatlari toʻgʻrisidagi, Sudyalarning malaka darajalari toʻgʻrisidagi, Sud xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi, Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi nizomlarga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2001-yil № 1-2, 12-modda).

1. “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq sudyalarning malaka hayʼatlari sudya kadrlar bilan ishlashda demokratik asoslarni, munosib nomzodlar koʻrsatish hamda sudyalar mustaqilligi kafolatlarini kuchaytirish maqsadida tuziladi.

2. Umumiy yurisdiksiya sudlari sudyalarining oliy malaka hayʼati (bundan buyon matnda Sudyalar oliy malaka hayʼati deb yuritiladi) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalari orasidan besh yil muddatga saylanadi.

Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati Oʻzbekiston Respublikasi xoʻjalik sudlari sudyalarining konferensiyasida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlari sudyalari orasidan besh yil muddatga saylanadi.

Fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar sudlari va harbiy sudlar sudyalarining malaka hayʼatlari tegishli sudlar sudyalarining konferensiyalarida, tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, okrug va hududiy harbiy sudlar hamda tegishli yuqori sudlarning sudyalari orasidan besh yil muddatga saylanadi.

Sudyalar oliy malaka hayʼati raisi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalari orasidan saylanadi.

Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati raisi Oʻzbekiston Respublikasi xoʻjalik sudlari sudyalarining konferensiyasida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlari sudyalari orasidan saylanadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar hamda Toshkent shahar sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining raislari lavozimlariga koʻra sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari raislari hisoblanadi.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Plenumi va sudyalarning konferensiyasi, agar ularda Plenum yoki konferensiyani tashkil etuvchi sudyalarning kamida uchdan ikki qismi hozir boʻlsa, sudyalarning malaka hayʼatlarini saylashga vakolatlidir.

4. Sudyalar malaka hayʼatlari aʼzolarining soni ularning ish hajmiga qarab belgilanadi, ammo sudyalar malaka hayʼati raisi va uning oʻrinbosarlari bilan birgalikda toʻqqiz kishidan oshib ketmasligi kerak.

5. Sudyalarning malaka hayʼatlari aʼzoligiga nomzodlar Plenum aʼzolari yoki sudyalar konferensiyasi ishtirokchilari tomonidan koʻrsatiladi.

6. Sudya, agar ovoz berish natijalariga koʻra ovoz berishda ishtirok etgan sudyalarning yarmidan koʻpi ovozini olgan boʻlsa, sudyalarning malaka hayʼatiga saylangan hisoblanadi.

7. Sudyalarning malaka hayʼatlari oʻz faoliyati toʻgʻrisida oʻzlarini saylab qoʻygan organlarga bir yilda kamida bir marta axborot beradilar.

8. Sudyalarning tegishli malaka hayʼati raisi sudyalarning malaka hayʼati faoliyatiga rahbarlikni amalga oshiradi hamda sudyalarning malaka hayʼati zimmasiga yuklatilgan vazifalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi. Hayʼat raisi yoʻqligida uning vazifasini sudyalarning tegishli malaka hayʼati raisi oʻrinbosari amalga oshiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasi sudyalar malaka hayʼatlari raislarining sudya kadrlar bilan olib borilayotgan ishlarning ahvoli haqidagi hisobotlarini muntazam ravishda eshitib boradi.

Sudyalarning malaka hayʼatlari faoliyatida sudya kadrlarning zaxirasini shakllantirish va ularni tanlashda oshna-ogʻaynigarchilik, mahalliychilik, xizmat mavqeini suiisteʼmol qilish hamda boshqa yoʻsindagi qoidabuzarlik faktlari aniqlangan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasi sudyalarning tegishli malaka hayʼati raisini egallab turgan lavozimidan ozod etishgacha boʻlgan intizomiy javobgarlikka tortish haqida taqdimnoma kiritishga haqli.

9. Sudyalarning malaka hayʼatlari faoliyatini tashkiliy-texnika jihatidan taʼminlashni, arizalarni qabul qilish va roʻyxatga olishni, hujjatlarning toʻliqligi va toʻgʻriligini tekshirishni tegishli sud raisi tomonidan lavozimga tayinlanadigan hamda lavozimidan ozod etiladigan sudyalar malaka hayʼati kotibi amalga oshiradi.

10. Sudyalar malaka hayʼati kotibi:

sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish yoki boʻshab qolgan muayyan sudyalik lavozimlariga qoʻyish uchun tavsiya etilayotgan shaxslarning hujjatlarini qabul qiladi, tayyorlaydi hamda sudyalarning malaka hayʼati koʻrib chiqishi uchun kiritadi;

sudya kadrlarning statistikaga oid va shaxsiy hisobini yuritadi;

sudyalarning malaka hayʼatini zarur axborot-tahlil materiallari bilan taʼminlaydi;

sudyalarning malaka hayʼati majlislari bayonnomasini yuritadi;

sudyalar malaka hayʼatining boshqa topshiriqlarini bajaradi.

11. Sudyalar oliy malaka hayʼati, Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga taqdim etish uchun sudyalarni tanlash mexanizmini takomillashtirish yuzasidan takliflar tayyorlashda ishtirok etadi;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyaligiga, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisligi va rais oʻrinbosarligiga, xoʻjalik sudi sudyaligiga nomzodlarning shu lavozimlarda ishlashga tayyorligini baholaydi;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudi raislari va rais oʻrinbosarlarining, shuningdek xoʻjalik sudlari sudyalarining vaqti-vaqti bilan malaka attestatsiyasini oʻtkazib turadi;

4) sudyalarga malaka darajalari beradi;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raislari va rais oʻrinbosarlarini, shuningdek xoʻjalik sudlari sudyalarini maʼmuriy javobgarlikka tortishga rozilik berish masalasini koʻradi;

6) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raislari va rais oʻrinbosarlarining, shuningdek xoʻjalik sudi sudyalarining intizomiy javobgarligi toʻgʻrisidagi ishlarni koʻradi;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raislari va rais oʻrinbosarlarining, shuningdek xoʻjalik sudi sudyalarining vakolatlarini toʻxtatish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi;

8) sudyaning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish haqida xulosa beradi;

9) ushbu Nizomning 11-moddasi 2-bandida sanab oʻtilgan lavozimlarga sudyalar zaxirasini shakllantiradi.

Sudyalar oliy malaka hayʼati fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha sudlar, shuningdek harbiy sudlar sudyalarining malaka hayʼatlari qarorlari ustidan berilgan taqdimnoma va shikoyatlarni ham koʻradi.

Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudining, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlarining sudyalik lavozimlariga zaxirada turgan shaxslarni belgilangan tartibda oʻqitishni ham tashkil etadi.

12. Fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyalarining malaka hayʼatlari:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga taqdim etish uchun sudyalarni tanlash mexanizmini takomillashtirish yuzasidan takliflar tayyorlashda ishtirok etadi;

2) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyaligiga nomzodlarning shu lavozimlarda ishlashga tayyorligini baholaydi;

3) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyalarining vaqti-vaqti bilan malaka attestatsiyasini oʻtkazib turadi;

4) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyalarini maʼmuriy javobgarlikka tortishga rozilik berish masalasini koʻradi;

5) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyalarining intizomiy javobgarligi toʻgʻrisidagi ishlarni koʻradi;

6) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyalarining vakolatlarini toʻxtatish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi;

7) sudyaning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish haqida xulosa beradi;

8) sudyalar zaxirasini shakllantiradi;

8¹) sudyalik lavozimlariga zaxirada turgan shaxslarni belgilangan tartibda oʻqitishni tashkil etadi.

9) xalq maslahatchilarini tanlash va ularning saylovini oʻtkazish hamda ularni oʻqitish ishlarini tashkil qiladi.

13. Sudyalar malaka hayʼatlarining majlislari zaruriyatga qarab oʻtkaziladi.

Sudyalarning malaka hayʼati oʻz zimmasiga yuklatilgan vakolatlarni hayʼat aʼzolarining yarmidan kam boʻlmagan tarkibida amalga oshiradi.

Sudyalar malaka hayʼatining majlisini tayyorlash sudyalar malaka hayʼatining raisi yoki uning topshirigʻiga binoan rais oʻrinbosari yoxud sudyalar malaka hayʼatining aʼzolaridan biri tomonidan taʼminlanadi.

Sudyalar malaka hayʼatining majlisi tegishli ariza (materiallar), taqdimnoma yoki intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ish sudyalarning malaka hayʼatiga kelib tushgan kundan boshlab bir oy muddat ichida oʻtkazilishi lozim.

Sudyalar malaka hayʼatining raisi majlis oʻtkaziladigan vaqt va joyni belgilaydi, koʻrilayotgan masalaga aloqador boʻlgan shaxslar bu haqda oldindan xabardor qilinadi.

Sudyalarning malaka hayʼatlari oʻz vakolatlarini amalga oshirish uchun zarur boʻlgan maʼlumotlarni sudlar, boshqa davlat organlari va jamoat birlashmalari rahbarlaridan, shuningdek mansabdor shaxslar va fuqarolardan talab qilib olish huquqiga ega.

14. Sudyalar malaka hayʼatining majlisiga raislik qiluvchi majlisni belgilangan vaqtda ochadi, qanday masala koʻrilishini hamda sudyalar malaka hayʼatining tarkibini eʼlon qiladi.

Sudyalar malaka hayʼatining majlisda ishtirok etayotgan aʼzosi oʻzini oʻzi rad etishi mumkin, sudyalar malaka hayʼatining majlisida masalasi koʻrilishi kerak boʻlgan sudya yoki sudyalikka nomzod esa sudyalar malaka hayʼatining aʼzolarini rad etishga haqli.

Oʻzini oʻzi rad etish yoki sudyalar malaka hayʼatining aʼzosini rad etish masalasi yopiq maslahatlashuvda hal qilinadi.

Masalani koʻrish raislik qiluvchining yoki sudyalar malaka hayʼatining taqdim etilgan hujjatlar va materiallarni oldindan oʻrganib chiqqan aʼzolaridan birining maʼruzasi bilan boshlanadi. Sudyalarning malaka hayʼati vakolatlariga taalluqli va hal etilishi lozim boʻlgan masalalarning mohiyatiga qarab, hayʼat majlisiga taklif qilingan shaxslarning fikri eshitiladi, zarur hujjat va materiallar tahlil qilinadi, soʻngra sudyalarning malaka hayʼati oʻz xulosasini beradi yoki tegishli qaror qabul qiladi. Sudyalar malaka hayʼatining majlisida bayonnoma yuritiladi va u raislik qiluvchi hamda sudyalar malaka hayʼatining kotibi tomonidan imzolanadi.

15. Qaror yoki xulosa shu majlisda ishtirok etgan sudyalar malaka hayʼati aʼzolarining koʻpchilik ovozi bilan yopiq maslahatlashuvda qabul qilinib, chiqarilgan xulosa bayon etilgan holda ular tomonidan imzolanadi va oʻqib eshittiriladi.

Sudyalar malaka hayʼatining ish boʻyicha qabul qilingan qaroriga rozi boʻlmagan aʼzosi sudyalar malaka hayʼatining qaroriga imzo qoʻyadi va oʻzining alohida fikrini yozma ravishda bildiradi, bu fikr majlis bayonnomasiga qoʻshib qoʻyiladi.

16. Sudyalarning malaka hayʼati sudyalarning maʼmuriy va intizomiy javobgarligi toʻgʻrisidagi hamda ularning vakolatlarini toʻxtatib turish haqidagi masalalar koʻrilganda qaror chiqaradi, boshqa masalalar koʻrilganda esa xulosa beradi.

17. Sudyalar malaka hayʼatining qarori yoki xulosasida quyidagilar koʻrsatilishi kerak: sudyalar malaka hayʼatining nomi, uning tarkibi, ish koʻrilgan joy va vaqt; ishi koʻrilayotgan sudyaning mansabi va familiyasi, ismi, otasining ismi; taqdimnoma kiritgan yoki intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatgan shaxsning mansabi va familiyasi; ish holatlari; sudyaning tushuntirishlari va uning shaxsini tavsiflovchi maʼlumotlar; qabul qilingan qaror yoki xulosaning daliliy asoslari; belgilangan intizomiy jazo chorasi yoki intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni tugatish asoslari; qaror (xulosa) ustidan shikoyat qilish tartibi va muddatlari.

18. Sudyalar oliy malaka hayʼatining, shuningdek Xoʻjalik sudlari sudyalari malaka hayʼatining qaror va xulosalari ustidan shikoyat qilinmaydi.

Sudyalarning boshqa malaka hayʼatlari qarorlari va xulosalari ustidan qaror yoki xulosa qaysi sudya xususida chiqarilgan boʻlsa, shu sudya, shuningdek taqdimnoma kiritgan yoki intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatgan shaxs Sudyalar oliy malaka hayʼatiga shikoyat qilishi mumkin.

Masalani qayta koʻrish toʻgʻrisidagi shikoyat yoki takdimnoma qaror qabul qilingan yoki xulosa chiqarilgan kundan boshlab oʻn kun ichida qaror yoki xulosa chiqargan sudyalar malaka hayʼati orqali beriladi.

Shikoyat yoki takdimnoma tushishi bilanoq material zudlik bilan Sudyalar oliy malaka hayʼatiga yuborilishi lozim.

19. Sudyalar oliy malaka hayʼati shikoyat yoki takdimnoma bilan kelgan materialni bir oy muddat ichida koʻrib chiqadi. Sudyalar oliy malaka hayʼati:

qaror yoki xulosani oʻzgarishsiz, shikoyat yoki taqdimnomani esa qanoatlantirishsiz qoldirishga;

qaror yoki xulosani bekor qilish va materialni yangidan koʻrish uchun yuborishga;

qaror yoki xulosani bekor qilish va materialni oʻz ish yuritishiga olishga;

qarorni bekor qilish va intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni tugatishga;

qarorni oʻzgartirish va sudyaga boshqa intizomiy jazo chorasi qoʻllashga haqlidir.

Sudyalar oliy malaka hayʼatining va Xoʻjalik sudlari sudyalari malaka hayʼatining qarori yoki xulosasi tegishli ravishda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisiga va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi raisiga, umumiy yurisdiksiya quyi sudlarining sudyalariga taalluqli masalalar boʻyicha esa sudyalarning tegishli malaka hayʼatlariga, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, harbiy sudlar sudyalari malaka hayʼatlarining qarorlari yoki xulosalari qaror yoki xulosa qaysi sudya xususida chiqarilgan boʻlsa, shu sudyaga uch kunlik muddat ichida yuboriladi. Mazkur malaka hayʼatlarining qarorlari yoki xulosalari ular ustidan shikoyat berish uchun belgilangan muddat oʻtganidan keyin Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboriladi.

20. Quyidagilarning:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyaligiga nomzodlarning malaka imtihoni hamda ularning shu lavozimda ishlashga tayyorligini baholash — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi taqdim etgan materiallar asosida yoki vakolati muddati oʻtayotgan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasining arizasiga binoan Sudyalar oliy malaka hayʼati tomonidan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisligi va rais oʻrinbosarligiga nomzodlarning malaka imtihoni hamda ularning shu lavozimda ishlashga tayyorligini baholash — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi taqdim etgan materiallar asosida Sudyalar oliy malaka hayʼati tomonidan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi sudyaligiga nomzodlarning malaka imtihoni hamda ularning shu lavozimda ishlashga tayyorligini baholash — mazkur sudlarning raislari taqdim etgan materiallar asosida yoki vakolati muddati tugayotgan sudyalarning arizalariga binoan yoxud quyi sudlarning sudyalari arizalariga binoan sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari tomonidan;

fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari sudyaligiga nomzodlarning malaka imtihoni hamda ularning shu lavozimda ishlashga tayyorligini baholash — sudyalik lavozimiga nomzodlarning arizalariga binoan yoki vakolati muddati tugayotgan sudyalarning arizalariga binoan sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan;

okrug va hududiy harbiy sudlar sudyaligiga nomzodlarning malaka imtihoni va ularning shu lavozimda ishlashga tayyorligini baholash — sudyalik lavozimiga nomzodlarning arizalariga binoan yoki vakolati muddati tugayotgan sudyalarning arizalariga binoan harbiy sudlar sudyalarining Malaka hayʼati tomonidan;

xoʻjalik sudlari sudyaligiga nomzodlarning malaka imtihoni va ularning shu lavozimda ishlashga tayyorligini baholash — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi raisining taqdimnomasi asosida yoki sudyalik lavozimiga nomzodlarning arizalariga binoan yoxud vakolati muddati tugayotgan xoʻjalik sudlari sudyalarining arizalariga binoan Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati tomonidan oʻtkaziladi.

Sudyalar malaka hayʼatining nomzodni yuqori sudyalik lavozimiga tavsiya etish mumkinligi haqidagi xulosasi tegishli sud raisi taqdim etgan materiallar asosida yoxud sudyalarning arizalariga binoan beriladi.

21. Sudyalikka nomzodning malaka imtihoni u bilan suhbat oʻtkazish, ogʻzaki savol-javoblar, roʻyxati sudyalarning tegishli malaka hayʼati majlisida tasdiqlanadigan amaliy masalalarni hal etishdan iborat boʻladi.

22. Sudyalarning malaka hayʼati sudyalikka nomzodning malaka imtihonidan oʻtgan yoki oʻtmaganligi toʻgʻrisida xulosa beradi. Malaka imtihonini topshira olmagan sudyalikka nomzod kamida bir yildan keyin qaytadan imtihonga qoʻyilishi mumkin.

23. Sudyalarning malaka hayʼati raisi nomzodning yoki sudyaning tayyorligi haqidagi masalaga oid xulosani Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboradi.

24. Vakolat muddati tugayotgan sudyalarga nisbatan ularning nomzodini yangi muddatga koʻrsatish toʻgʻrisidagi masala sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari tomonidan koʻrib chiqiladi. Sudyalar malaka hayʼatlarining mazkur shaxslarning sudyalik lavozimiga munosibligi yoki munosib emasligi xususidagi hamda ularni yangi muddatga tayinlash mumkinligi haqidagi qarori ularning vakolat muddati tugashidan kamida uch oy oldin Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboriladi.

25. Sudyalarning malaka attestatsiyasi “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq hamda sudyalar sifat tarkibini yaxshilash, ularning kasb malakasi oshishiga baho berish va ragʻbatlantirish, odil sudlovni amalga oshirish borasidagi masʼuliyatini oshirish maqsadida oʻtkaziladi.

26. Malaka attestatsiyasi:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining raislari va rais oʻrinbosarlariga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining taqdimnomasiga binoan Sudyalar oliy malaka hayʼati tomonidan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining sudyalariga nisbatan — Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari raislarining taqdimnomasiga binoan sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan;

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining, okrug va hududiy harbiy sudlarning sudyalariga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisining taqdimnomasiga binoan harbiy sudlar sudyalarining malaka hayʼati tomonidan;

xoʻjalik sudlari sudyalariga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi raisining taqdimnomasiga binoan Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati tomonidan oʻtkaziladi.

27. Birinchi marta sudyalik lavozimiga saylangan (tayinlangan) shaxslarning malaka attestatsiyasi ular ish faoliyatining dastlabki uch oyi ichida oʻtkazilishi kerak.

Sudyalarning navbatdagi malaka attestatsiyasi ularga berilgan malaka darajasida boʻlish muddati tamom boʻlgan kundan eʼtiboran bir oydan kechiktirmay oʻtkaziladi.

Sudyaga muddatidan oldin yuqoriroq malaka darajasi berish uchun unga avval berilgan malaka darajasida boʻlish muddatining yarmi oʻtganidan keyingina navbatdagi malaka attestatsiyasi oʻtkazilishi mumkin.

28. Malaka attestatsiyasidan oʻtkazilishi lozim boʻlgan sudyaga attestatsiya oʻtkazishdan kamida bir oy oldin uning kasb faoliyatiga, ishchanlik va axloqiy jihatlariga baho berilgan tavsifnoma hamda ishi haqidagi maʼlumotnoma tayyorlanadi.

Tegishli sudning rahbari sudyani u haqda tayyorlangan tavsifnoma va maʼlumotnoma bilan malaka attestatsiyasi oʻtkazish toʻgʻrisidagi materiallarni sudyalarning tegishli malaka hayʼatiga yuborishdan oldin tanishtirishi lozim.

Malaka attestatsiyasi oʻtkaziladigan vaqt haqida sudyaga kamida ikki hafta oldin xabar qilinishi kerak.

29. Malaka attestatsiyasi takdimnoma tushgan kundan boshlab bir oy ichida, qoida tariqasida, attestatsiyadan oʻtuvchi sudyaning ishtirokida oʻtkaziladi.

30. Sudyani malaka attestatsiyasidan oʻtkazish raislik qiluvchining yoki sudyalar malaka hayʼatining taqdim qilingan hujjat va materiallarni oldindan oʻrganib chiqqan aʼzolaridan birining maʼruzasi bilan boshlanadi. Shundan soʻng attestatsiyadan oʻtuvchining, zarur hollarda esa, sudyani attestatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisida takdimnoma yuborgan mansabdor shaxsning fikri eshitiladi.

31. Sudyalarning malaka hayʼati sudyaning kasbiy bilim darajasi, ishchanlik jihatlari, ish staji va tajribasi, egallab turgan lavozimiga qarab quyidagi xulosalardan birini beradi:

sudyaga taqdimnomada koʻrsatilgan malaka darajasi berish mumkinligi toʻgʻrisida;

sudyaga yuqoriroq malaka darajasi berish mumkinligi toʻgʻrisida;

sudyani ilgari berilgan malaka darajasida qoldirish toʻgʻrisida.

Sudyalar malaka hayʼatining sudyalarga malaka darajasi berish masalalariga doir xulosalari malaka attestatsiyasi materiallari bilan birgalikda Sudyalar oliy malaka hayʼatiga yuboriladi.

32. Sudyalar oliy malaka hayʼati sudyaga malaka darajasi berish toʻgʻrisidagi masalani sudyalarning malaka hayʼati chiqargan xulosa bilan bogʻliq boʻlmagan holda hal etadi.

33. Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati xoʻjalik sudlarining sudyalariga malaka darajalarini umumiy yurisdiksiya sudlarining sudyalariga beriladigan tartibda beradi.

34. Sudyaga malaka darajasi berilganligi toʻgʻrisida guvohnoma beriladi. Sudyalar tegishli malaka hayʼatining malaka darajasi berish toʻgʻrisidagi qarori tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi yoki Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi matbuot organlarida eʼlon qilinadi, shuningdek sudyaning shaxsiy ishiga qoʻshib qoʻyiladi.

35. Sudyalarning faoliyatini baholash hamda odil sudlovni amalga oshirishda ularning masʼuliyatini kuchaytirish maqsadida sudyalarning tegishli malaka hayʼati vaqti-vaqti bilan, uch yilda bir marta sudyalarning malaka attestatsiyasini oʻtkazib turadi. Sudyalarning davriy malaka attestatsiyasini oʻtkazish toʻgʻrisidagi qaror sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan qabul qilinadi.

Agar sudyalarning davriy malaka attestatsiyasini oʻtkazish chogʻida “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 72-moddasi birinchi qismining 1, 3 va 8-bandlarida nazarda tutilgan holatlar aniqlangudek boʻlsa, sudyalarning malaka hayʼati barcha materiallarni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboradi.

36. “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 73-moddasiga muvofiq sudya:

odil sudlovni amalga oshirish chogʻida qonuniylikni buzganligi uchun;

sud ishini tashkil etishdagi beparvoligi yoki intizomsizligi oqibatida yoʻl qoʻygan kamchiliklari uchun, shuningdek xizmat borasidagi yoki obroʻsiga putur yetkazadigan boshqa xatti-harakati uchun faqat sudyalar malaka hayʼatining qaroriga asosan intizomiy javobgarlikka tortilishi mumkin.

Harbiy sudning sudyasi harbiy intizomni buzganligi uchun ham intizomiy javobgarlikka tortilishi mumkin.

Sud qarorining bekor qilinishi yoki oʻzgartirilishining oʻzi, sud qarorini chiqarishda qatnashgan sudyaning, agar u ataylab qonun buzilishiga yoki jiddiy oqibatlarga olib kelgan vijdonsizlikka yoʻl qoʻymagan boʻlsa, javobgar boʻlishiga sabab boʻlmaydi.

37. Sudyalar oliy malaka hayʼati:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalarining;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari raislari va rais oʻrinbosarlarining;

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisi va rais oʻrinbosarlarining intizomiy javobgarligi haqidagi ishlarni koʻradi.

Fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, shuningdek harbiy sudlar sudyalarining malaka hayʼatlari sudyalarning intizomiy javobgarligi haqidagi ishlarni oʻz vakolatlari doirasida koʻradilar.

Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati xoʻjalik sudlari sudyalarining intizomiy javobgarligi haqidagi ishlarni koʻradi.

38. Intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatish huquqiga quyidagilar ega:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi — umumiy yurisdiksiya sudlari sudyalariga nisbatan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari raislari — shu sudlar sudyalari, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari sudyalariga nisbatan;

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisi — shu sud sudyalariga hamda okrug va hududiy harbiy sudlar sudyalariga nisbatan;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi raisi — xoʻjalik sudlari sudyalariga nisbatan.

39. Intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatish haqida tegishli sudlarning rahbarlari qaror chiqaradilar, unda intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatishga sabab boʻlgan asoslar koʻrsatilishi shart.

Intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatgan shaxs sudyani javobgarlikka tortish asoslariga taalluqli maʼlumotlarni oldindan tekshiradi va undan yozma tushuntirish talab qiladi.

Ustidan ish qoʻzgʻatilgan sudya intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ish materiallari bilan bu materiallarni sudyalar malaka hayʼatiga yuborishdan oldin tanishtirilishi shart. Bunda sudya qoʻshimcha tushuntirishlar taqdim etishga yoki qoʻshimcha tekshiruv oʻtkazishni talab qilishga haqli.

Intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatish haqidagi qaror zarur materiallar bilan birga sudyalarning tegishli malaka hayʼatiga koʻrib chiqish uchun yuboriladi.

40. Intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatish haqidagi qaror uni qoʻzgʻatgan shaxs tomonidan ishni sudyalar malaka hayʼatida koʻrib chiqish boshlangunga qadar chaqirib olinishi mumkin.

Oʻziga nisbatan intizomiy javobgarlik toʻgʻrisida ish qoʻzgʻatish haqidagi qaror chaqirib olinayotgan sudya ishni mazmunan koʻrib chiqishni sudyalarning malaka hayʼatidan talab qilishga haqli.

41. Sudya, nojoʻya xatti-harakat qilganligi aniqlangan kundan boshlab xizmat tekshiruvlariga ketgan vaqt, sudyaning uzrli sabablarga koʻra ishda boʻlmagan vaqti hamda sudyalarning malaka hayʼatida intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni koʻrib chiqishga ketgan vaqtni hisoblamaganda, kechi bilan bir oy ichida, ammo nojoʻya xatti-harakat sodir etilgan kundan eʼtiboran esa, kechi bilan olti oy ichida intizomiy jazoga tortilishi mumkin.

42. Zarur hollarda, ishni koʻrib chiqish boshlangunga qadar sudyani intizomiy javobgarlikka tortish asoslari qoʻshimcha ravishda tekshiriladi, bunday tekshirishni oʻtkazishni sudyalar malaka hayʼatining raisi sudyalar malaka hayʼati aʼzolaridan biriga topshiradi. Bunda qoʻshimcha hujjat va materiallar, shuningdek koʻrib chiqish chogʻida sudya qonun buzilishiga yoʻl qoʻygan sud ishlari ham talab qilib olinishiga yoʻl qoʻyiladi.

43. Sudyalarning tegishli malaka hayʼati quyidagi qarorlardan birini chiqarishi mumkin:

intizomiy jazo chorasi qoʻllash toʻgʻrisida;

intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni tugatish toʻgʻrisida;

intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ish materiallarini sudyaning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish masalasini qoʻzgʻatish huquqiga ega boʻlgan organlarga yuborish haqida.

Agar sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan sudyaning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish masalasi oldiga qoʻyilgan organ yoki mansabdor shaxs bunga asos yoʻq deb topsa, intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ish sudyalarning malaka hayʼatiga qaytariladi va ish yuritish qaytadan boshlanadi. Dastlabki qaror chiqqan kundan ishni qaytargunga qadar oʻtgan vaqt intizomiy javobgarlikka tortish muddatlariga kirmaydi.

44. Sudyalarning tegishli malaka hayʼati quyidagi intizomiy jazo choralaridan birini qoʻllashi mumkin:

hayfsan;

jarima.

Jazo qoʻllanayotganida qoidabuzarlikning xususiyati va uning oqibatlari, nojoʻya xatti-harakatning ogʻir-yengilligi, sudyaning shaxsi, uning aybdorlik darajasi hisobga olinadi.

45. Sudyalarning tegishli malaka hayʼati:

sudya intizomiy javobgarlikka asossiz tortilgan boʻlsa;

ushbu Nizomning 41-moddasida nazarda tutilgan intizomiy javobgarlikka tortish muddatlari oʻtkazib yuborilgan boʻlsa;

intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni majlisda muhokama etish bilangina chegaralanib, intizomiy jazoni qoʻllashni maqsadga muvofiq emas deb topsa, intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni tugatadi.

46. “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 71-moddasiga muvofiq sudyaning vakolatlari quyidagi hollarda sudyalarning malaka hayʼati qarori bilan toʻxtatiladi, agar:

sudya oʻz lavozimiga zid faoliyat bilan shugʻullanayotgan boʻlsa;

sudya tibbiy yoʻsindagi majburlov choralariga tortilgan yoki sud qarori bilan uning muomala layoqati cheklangan boʻlsa;

sudya sud qarori bilan bedarak yoʻqolgan deb topilgan boʻlsa.

Sudyalarning tegishli malaka hayʼati sudyaning vakolatlarini toʻxtatishga sabab boʻlgan asoslar bekor boʻlgunga qadar uning vakolatlarini toʻxtatib turadi, ushbu asoslar bekor boʻlganidan keyin esa sudyaning vakolatlari toʻxtatilishini olib tashlaydi.

47. “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 72-moddasida nazarda tutilgan asoslarga koʻra:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi sudyasining vakolatlari — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan;

viloyatlar, Toshkent shahar sudlari, tumanlararo, tuman (shahar) sudlari, harbiy sudlar, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlari sudyasining vakolatlari — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudlari sudyalarining vakolatlari — Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi Raisining Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasining xulosasiga asosan kiritiladigan taqdimnomasiga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan muddatidan ilgari tugatiladi.

Sudyaning vakolatlari: u sudyaning qasamyodini buzgan taqdirda; sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan ogohlantirish qilinganidan yoki vakolatlari toʻxtatilganidan keyin u sudya lavozimiga zid faoliyat bilan shugʻullanishni davom ettiravergan taqdirda; sogʻligʻi holatiga yoki boshqa uzrli sabablarga koʻra uzoq vaqt mobaynida sudyalik vazifasini bajarishga qodir boʻlmay qolgan taqdirda tegishli sudyalar malaka hayʼatining qarori asosida muddatidan ilgari tugatilishiga yoʻl qoʻyiladi.

48. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasi umumiy yurisdiksiya sudlari va xoʻjalik sudlari sudyalarining vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish toʻgʻrisidagi taqdimnomani sudyalarning tegishli malaka hayʼatiga kiritish huquqiga ega.

49. Sudyalarning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish haqidagi takdimnoma va materiallar:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalariga, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlari, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raislari va rais oʻrinbosarlariga nisbatan — Sudyalar oliy malaka hayʼatiga;

boshqa sudlarning sudyalariga nisbatan — sudyalarning tegishli malaka hayʼatlariga yuboriladi.

50. Sudyalarning malaka hayʼati sudyaning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish haqidagi masalani koʻrib chiqib, uning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatishga rozilik berish yoki bermaslik toʻgʻrisida xulosa chiqaradi.

Sudyalar malaka hayʼatining xulosasi kechi bilan besh kun ichida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboriladi.

51. Sudyalik lavozimlariga tavsiya etish uchun nomzodlar zaxirasini shakllantirish va nomzodlarni tanlash eng yaxshi tayyorgarlik koʻrgan, yuqori malakali yuristlar — sudlar, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, muassasalar va tashkilotlar xodimlari orasidan sudlarning ixtisoslashuvini hisobga olgan holda amalga oshiriladi.

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining va jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar hamda Toshkent shahar sudlarining, harbiy sudlarning sudyaligiga nomzodlar zaxirasini shakllantirish sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari tomonidan amalga oshiriladi, ushbu moddaning uchinchi qismida koʻrsatilgan lavozimlar bundan mustasno.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyaligiga, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar hamda Toshkent shahar sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining raislari va rais oʻrinbosarlari lavozimlariga nomzodlar zaxirasini shakllantirish Sudyalar oliy malaka hayʼati tomonidan amalga oshiriladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlarining sudyaligiga nomzodlar zaxirasini shakllantirish Xoʻjalik sudlari sudyalarining malaka hayʼati tomonidan amalga oshiriladi.

52. Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining va jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining, okrug va hududiy harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudining, viloyatlar hamda Toshkent shahar xoʻjalik sudlarining sudyaligiga (xoʻjalik sudlari raislari va rais oʻrinbosarlari lavozimlariga nomzodi koʻrsatilayotgan shaxslar bundan mustasno) nomzodlar zaxirasini shakllantirish uchun sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari oʻzini sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish yoki boʻshab qolgan muayyan sudyalik lavozimiga qoʻyilish istagini bildirgan shaxslardan arizalar qabul qiladi. Mazkur sudlarning sudyaligiga nomzodlar zaxirasiga yigirma besh yoshdan kichik boʻlmagan, oliy yuridik maʼlumotga, mutaxassisligi boʻyicha kamida uch yillik ish stajiga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari kiritilishi mumkin. Sudlangan shaxslar sudyalikka nomzodlar zaxirasiga qabul qilinishi mumkin emas.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudining sudyaligiga, xoʻjalik sudlarining raislari va rais oʻrinbosarlari lavozimlariga nomzodlar zaxirasini, shuningdek Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar hamda Toshkent shahar sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudyaligiga nomzodlar zaxirasini shakllantirish “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni 61-moddasi talablariga rioya qilingan holda sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari tomonidan amalga oshiriladi.

Sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish toʻgʻrisidagi arizaga kadrlarni hisobga olish boʻyicha shaxsiy varaqa, tarjimai hol, oliy yuridik maʼlumot toʻgʻrisidagi diplom nusxasi, mehnat daftarchasidan koʻchirma, oxirgi ish joyidan tavsifnoma ilova qilinadi.

53. Sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish toʻgʻrisida ushbu Nizomning 52-moddasi talablariga rioya etilgan holda berilgan arizani qabul qilishni rad etishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish toʻgʻrisidagi arizani qabul qilish rad etilganligi ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga shikoyat qilinishi mumkin.

54. Sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish toʻgʻrisidagi arizalarni qabul qilish va roʻyxatga olishni, hujjatlarning toʻliqligi va toʻgʻriligini tekshirishni sudyalar malaka hayʼati kotibi amalga oshiradi.

55. Sudyalarning malaka hayʼatlari nomzodlarning kasbiy, maʼnaviy-axloqiy va shaxsiy fazilatlari oʻrganilishini tashkil etadi hamda materiallar kelib tushgan paytdan eʼtiboran ikki oydan kechiktirmay malaka imtihonlari oʻtkazadi, mazkur imtihonlarning natijalariga koʻra sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritish yoki zaxiraga kiritishni rad etish toʻgʻrisida qaror chiqaradi.

Sudyalarning malaka hayʼatlari majlislarida tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha oliy sudlarining, fuqarolik va jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar hamda Toshkent shahar sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudining, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlarining sudyalari ishtirok etishlari mumkin, ular sudyalik lavozimiga nomzodlarning har biri xususida oʻz fikrini bildirishga, sudyalar malaka hayʼatining qaroriga rozi boʻlmagan taqdirda esa oʻz fikrini yozma ravishda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuborishga haqlidir.

Sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritilgan shaxslarga taalluqli maʼlumotlar sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboriladi.

56. Sudyalikka nomzodlar zaxirasiga kiritilishi rad etilgan shaxs bir yil muddat oʻtganidan soʻng tegishli ariza bilan takror murojaat qilishi mumkin.

57. Sudyalarning malaka hayʼatlari sudyalikka nomzodlar zaxirasida turgan hamda fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining va jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining sudyalari, okrug va hududiy harbiy sudlarning sudyalari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi xoʻjalik sudining va viloyatlar hamda Toshkent shahar xoʻjalik sudlarining sudyalari lavozimlariga nomzodi birinchi marta koʻrsatilayotgan shaxslarni Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi huzuridagi Yuristlar malakasini oshirish markazida maxsus kurslarda oʻqitishni tashkil etadi. Maxsus kurslarni tamomlaganlik toʻgʻrisidagi sertifikat berilgan kunidan eʼtiboran uch yil mobaynida amal qiladi.

58. Sudyalik lavozimi boʻshab qolgan taqdirda, sudyalikka nomzodlar zaxirasida turgan shaxslar bu haqda sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan xabardor qilinadi. Bunda ushbu Nizomning 57-moddasida nazarda tutilgan sudyalik lavozimiga nomzodi birinchi marta koʻrsatilayotgan shaxslar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi huzuridagi Yuristlar malakasini oshirish markazida maxsus kurslarni tamomlaganlik toʻgʻrisidagi sertifikatga ega boʻlgan taqdirdagina xabardor qilinadilar.

Boʻshab qolgan sudyalik lavozimiga oʻtkaziladigan tanlovda ishtirok etish istagini bildirgan shaxslar malaka imtihoni topshiradilar, mazkur imtihon natijalariga koʻra sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari ularning sudyalik lavozimiga munosibligi yoki munosib emasligi toʻgʻrisida qaror qabul qiladi.

59. Sudyalarning tegishli malaka hayʼati sudyalikka nomzodlar zaxirasida turgan shaxslarning sudyalik lavozimiga layoqatliligi darajasini sudlarning ixtisoslashuvini inobatga olgan holda, imtihon qabul qilish yoʻli bilan baholaydi. Bunda ularning mehnat faoliyati, shaxsi va dunyoqarashi eʼtiborga olinadi.

Sudyalarning malaka hayʼati boʻsh boʻlgan sudyalik lavozimiga tavsiya etilgan kamida ikki nafar nomzodga doir materiallarni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga yuboradi.

59¹. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudlarining sudyalik lavozimlariga saylash yoki tayinlash Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi Raisining Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti bilan kelishilgan taqdimnomasiga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan amalga oshiriladi. Mazkur masala Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasining xulosasi asosida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti bilan kelishish uchun kiritiladi”.

60. Har bir sud uchun xalq maslahatchilari soni jinoyat ishlari boʻyicha sudlar sudyalarining tegishli malaka hayʼatlari tomonidan belgilanadi.

61. Xalq maslahatchilari saylovi sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan tuman (shahar) hokimlari va fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari bilan, harbiy qismlarda esa harbiy qismlar qoʻmondonligi bilan birgalikda tashkil etiladi.

62. Sudyalarning malaka hayʼati:

xalq maslahatchilari saylovini oʻtkazish jarayoni ustidan nazorat olib boradi;

xalq maslahatchilari saylovini oʻtkazish masalalari yuzasidan tushgan ariza va shikoyatlarni koʻrib chiqadi;

xalq maslahatchilari saylovi natijalarini yakunlaydi;

saylangan xalq maslahatchilari roʻyxatini tuzadi va tasdiqlaydi;

saylangan xalq maslahatchilariga tegishli guvohnoma beradi;

xalq maslahatchilari oʻqitilishini tashkil etadi;

xalq maslahatchilarini tanlash va ularning saylovini oʻtkazish bilan bogʻliq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.

63. Xalq maslahatchilari saylovi fuqarolarning ish yoki yashash joyidagi yoxud harbiy qismlarning harbiy xizmat joyidagi yigʻilishlarda oʻtkaziladi.

64. Yigʻilishlar kamida yuz saylovchi boʻlgan mehnat jamoalarida, harbiy qismlarda va aholi punktlarida oʻtkaziladi. Agar saylovchilar soni yuz kishidan kam boʻlsa, xalq maslahatchilari saylovi boshqa mehnat jamoalari, harbiy qismlar hamda boshqa aholi punktlarida yashovchi saylovchilar bilan birgalikda oʻtkaziladi.

Yigʻilishlar yirik muassasalar, tashkilotlar, korxonalar va harbiy qismlarda ularning saylovchilar soni kamida yuz kishini tashkil etuvchi tarkibiy boʻlinmalarda oʻtkazilishi mumkin.

Xalq maslahatchilari sayloviga bagʻishlangan yigʻilishlar boʻladigan vaqt va joy haqida fuqarolar shunday yigʻilish oʻtkazilishidan kamida uch kun avval xabardor etiladi.

65. Xalq maslahatchiligiga nomzodlar mehnat jamoalari, fuqarolarning yashash joyidagi saylovchilar tomonidan, shuningdek harbiy qismlardagi harbiy xizmatchilarning yigʻilishlari tomonidan koʻrsatiladi.

66. Xalq maslahatchilari saylovi har bir nomzod boʻyicha alohida-alohida, ochiq ovoz berish yoʻli bilan oʻtkaziladi. Muayyan mehnat jamoasi, harbiy qismning harbiy xizmatchilari yoki fuqarolarning yashash joyidagi saylovchilar yigʻilishlari qatnashchilarining yarmidan koʻp ovozini olgan shaxslar xalq maslahatchilari etib saylangan deb hisoblanadi.

67. Yigʻilishda rais, kotib hamda besh—yetti nafar aʼzodan iborat rayosat saylanadi.

Yigʻilishda bayonnoma yuritilib, unga ovoz berish natijalari kiritiladi. Bayonnoma rayosat tarkibiga kirganlarning hammasi tomonidan imzolanadi. Yigʻilish bayonnomasida quyidagilar koʻrsatilishi kerak:

yigʻilish oʻtkazilgan muassasa, tashkilot, korxona, harbiy qism yoki aholi punktining nomi;

yigʻilish oʻtkazilgan joy va vaqt;

saylovchilar soni;

xalq maslahatchiligiga koʻrsatilgan har bir nomzodning ismi, otasining ismi, familiyasi;

xalq maslahatchiligiga koʻrsatilgan har bir nomzodni yoqlab yoki unga qarshi berilgan ovozlar soni;

saylangan har bir xalq maslahatchisining ismi, otasining ismi, familiyasi, tugʻilgan yili, mashgʻulot turi, yashash manzili.

yigʻilish bayonnomasi imzolanganidan keyin sudyalarning tegishli malaka hayʼatiga beriladi.

68. Sudyalarning malaka hayʼati yigʻilish bayonnomalariga asoslanib saylov natijalarini aniqlaydi hamda har bir sud uchun alohida-alohida xalq maslahatchilari roʻyxatini tuzadi.

69. Xalq maslahatchilari roʻyxati sudyalarning tegishli malaka hayʼati tomonidan tasdiqlanganidan keyin tegishli sudga yuboriladi.

70. Sudyalarning malaka hayʼatlari xalq maslahatchilari saylovi natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boʻyicha oliy malaka komissiyasiga taqdim etadi, shuningdek xalq maslahatchilarini oʻqitish ishlari qanday borayotganligi haqida vaqti-vaqti bilan mazkur Komissiyaga axborot berib turadi.