Hujjatga taklif yuborish
Audioni tinglash
Hujjat elementidan havola olishЎзбекистон Республикаси Давлат архитектура ва қурилиш қўмитасининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқурилиш меъёрлари ва қоидалари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинолар ва иншоотларнинг ёнғин хавсизлиги
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. ҚЎЛЛАНИШ СОХАЛАРИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.1. Бу меъёрлар ва қоидалар бинолар, хоналар ва бошқа қурилган иншоатларини барпо этиш ва эксплуатация қилишининг барча жараёнларида, уларнинг эгалик шакли ва идоравий қарашлилигидан қатъий назар ёнғинга қарши умумий талабларини, шунингдек, биноларнинг ва уларнинг элемент ҳамда қисмларини, хоналарни, қурилиш конструкциялари ва материалларини ёнғин-техник таснифларини белгилаб беради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.2. Бинолар, қурилиш конструкциялари, маҳсулот ва материалларнинг меъёрий ва техник ҳужжатларида ёнғин-техник тавсифлари мазкур меъёрда белгилангандай кўрсатилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.3. Асосланган ҳолларда, конкрет объектлар бўйича қурилиш меъёр қоидаларидаги ёнғинга қарши талаблардан чекланишларга ва ёнғинга қарши меъёрлари бўлмаган алоҳида мураккаб ва махсус белгиланган ноёб биноларга ўзига хос ёнғинга қарши талабларни ўз ичига олган техник шартларни тузишга рухсат ЎзР Давархитектқурилиш қўмитаси томонидан, Ўзбекистон ИИВ ЁХББ билан келишилган ҳолда амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.4. Мавжуд (ёки фойдаланилаётган) бинолар ёки алоҳида хоналарнинг вазифасини ва уларнинг ҳажмий-режавий конструктив ечимларини ўзгартиришда ушбу бино ёки хоналарнинг янги мақсадларини ҳисобга олган холда амалдаги меъёрлар қўлланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.5. Қурилиш меъёрий ҳужжатлари тизимидаги ёнғинга қарши меъёр ва талаблар мазкур меъёр талабларига асосланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.6. Мазкур меъёрлар Ўзбекистон Республикаси Давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси томонидан тасдиқланган ёки келишилган ҚМҚ ва бошқа Давлат меъёрий ҳужжатларида баён этилганларга қўшилади ва аниқлик киритилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishУшбу меъёрий ҳужжатда РСТ Ўз.1.10-93 ва ГОСТ 12.1.033да келтирилган атамалар ва таърифлар қабул қилинган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.7. 5,6,7 бўлимлар махсус биноларга (ҳарбий мақсадлардаги портловчи модда ва портлатиш воситаларини ишлаб чиқариш ва сақлаш, тоғ қазилмалари ва метроларнинг ер ости иншоатлари) тааллуқли эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. МЕЪЁРИЙ ХОЛАТЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБу меъёрий қоидаларда хар хил меъёрий ҳужжатларни қарши қуриш зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishГОСТ 12.1.033-81 ССБТ «Ёнғин хавфсизлиги. Терминлар ва таърифлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishГОСТ 12.1.044-89 ССБТ «Модда ва ашёларни ёнғин-портлаш хавфи»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishГОСТ 3044-97 «Қурилиш материаллари. Аланга тарқалишини синаш усуллари»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚМҚ 2.01.05-98 «Табиий ва сунъий ёритиш»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚМҚ 2.04.05-97 «Иситиш, вентиляция ва кондициялаш»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishМСН 2.02.01-97 «Бинолар ва иншоатларнинг ёнғин хавфсизлиги»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishРСТ Ўз.30244-94 «Қурилиш конструкциялари. Ёнувчанликка синов усуллари»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishРСТ Ўз.30247.1-94 «Қурилиш конструкциялари. Оловга бардошликни синаш усуллари. Юк кўтарувчи ва тўсувчи конструкциялар».
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishРСТ Ўз.30247.2-94 «Қурилиш конструкциялари. Эшик ва дарвозалар оловга бардошликни синаш усуллари»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishРСТ Ўз.30402-96 «Қурилиш материаллари. Алангаланишини синаш усуллари».
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishРСТ Ўз.30247.0-94 «Қурилиш конструкциялари. Оловга бардошликни синаш усуллари»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. УМУМИЙ ҲОЛАТЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.1. Ёнғин ҳолатида биноларда қуйидаги конструктив, ҳажмий-режавий ва муҳандислик-техникавий ечимлар таъминланиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғиннинг хавфли омиллари таъсири натижасида одамларнинг ҳаётига ва саломатлигига хавф туғилмасидан, уларни ёши ва жисмоний ҳолатидан қатъий назар ташқарига, бино атрофидаги ҳудудга (кейинчалик — «ташқарига») эвакуация қилиш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishодамларни қутқариш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғин ўчоғига ёнғин ўчириш бўлинмаларининг шахсий таркибини бориш ва ёнғин ўчириш воситаларини етказиб бериши, шунингдек одамларни ва моддий бойликларни қутқариш тадбирларини ўтказиш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбилвосита ва бевосита моддий зарарларни чеклаш, шу ҳисобда бинодаги мавжуд жиҳозлари ва бинонинг ўзини ҳам, бунда зарар миқдори, ёнғинга қарши тадбирлар, ёнғин хавфсизлик хизмати ва уни техник таъминланиш сарфини иқтисодий асосланган ҳолда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғинни ён атрофда жойлашган биноларга, шу жумладан, ёнаётган бино қулаган ҳолда ҳам тарқалмаслиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.2. Қурилиш жараёнида таъминланиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishамалдаги меъёрларга биноан ва белгиланган тартибда тасдиқланган лойиҳада, назарда тутилган ёнғин;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқарши тадбирларнинг устувор бажарилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқурилаётган ва ёрдамчи объектларни ёнғиндан сақлашда назарда тутилган хавфсизлиги қоидаларига риоя қилинган ҳолда қурилиш ва монтаж ишларини олиб бориш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғинга қарши кураш воситаларини мавжудлиги ва уларни соз холда тутиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқурилиш майдони ва қурилаётган объектлардан ёнғин вақтида одамларни хавфсиз эвакуация қилиб қутқариш, ҳамда моддий товар бойликларни сақлаш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.3. Фойдаланиш жараёнида кўзда тутилиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбинонинг ҳолати ва уни ёнғинга қарши ҳимоя воситалари лойиҳа ва техник ҳужжатлар талабларига мувофиқ ишчи ҳолатида бўлишини таъминлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishтасдиқланган ёнғин хавфсизлиги қоидаларини, белгиланган тартибда бажарилишини таъминлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishконструкциявий, ҳажмий-режавий, муҳандислик техникавий ечимларни лойиҳасиз, ҳамда амалдаги меъёрларга биноан ишлаб чиқилмаган ва ўрнатилган тартибда лойиҳа ҳужжатлари тасдиқланмаган бўлса, ўзгартиришига йўл қўймаслик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishтаъмирлаш ишлари олиб борилаётганда, амалдаги меъёрлар талабларига жавоб бермайдиган конструкциялар ва ашёлар қўлланишига йўл қўймаслик зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.4. Агар бино қурилишига, одамлар сони ёки ёнғин нагрузкаси бинода ёки унинг бирор бир қисмида чекланишлар ҳақида маълумотлар ўрнатилган бўлиши лозим, бино маъмурияти эса, ёнғинни олдини олиш ва ёнғин чоғида одамларни эвакуация қилиш бўйича махсус ташкилий тадбирлар ишлаб чиқиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.5. Биноларни ёнғинга қарши ҳимоялаш бўйича тадбирлар ўт ўчирувчи бўлинмаларининг техник жиҳозланганлиги ва уларнинг жойлашишини ҳисобга олган ҳолда назарда тутилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.6. Биноларнинг ёнғинга хавфлилигини таҳлил қилишда, ёнғиннинг хавфли омилларини олиши ва тарқалиши, одамлар эвакуацияси ва ёнғин билан курашнинг вақти томонларини нисбийлигига асосланган ҳисобий сценарийдан фойдаланиш мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3.8. Жанговар ҳисобда юқори босимли автонасос ва баландлиги камида 50 м.дан кам бўлмаган автонарвон (тирсакли кўтаргич) мавжуд ёнғин-қутқарув деполаридан, баландлиги 100 м.гача бўлган биноларни 2 км. дан кўп бўлмаган масофада, 100 м.дан юқори бўлган биноларни эса — 1 км.дан кўп бўлмаган масофада жойлаштирилган шароитда лойиҳалаштиришга рухсат этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishКўрсатиб ўтилган масофаларга риоя қилишнинг имкони бўлмаса, лойиҳалаштирилаётган комплекс таркибида кам сонли ёнғин-қутқарув бўлинмасини ташкил этишни назарда тутиш лозим. Ушбу бўлинманинг шахсий таркиби сони, шунингдек ёнғин-қутқарув техникалари ва бошқа воситалар билан таъминлаш ФВВ билан келишилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. ЁНҒИН-ТЕХНИК ТАСНИФИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.1. Қурилиш ашёлари, қурилмалари, хоналар, бинолар, бино унсурлари ва қисмларини, ёнғин-техник таснифи, ёнғиннинг хавфли омилларини пайдо бўлишига имкон берувчи ва ёнғин хавфини орттирувчи хусусиятлар ва шу билан бирга, ёнғин содир бўлишига ва уни хавфли омилларини тарқалишига қаршилик кўрсатувчи хусусиятларга бўлиниши билан асосланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.2. Ёнғин-техникавий таснифи, қурилмаларга, хоналар, бинолар, бино унсурлари ва қисмларини, уларнинг ёнғин бардошлилиги ва (ёки) ёнғинга хавфлилигига боғлиқ равишда ёнғинга қарши ҳимоя бўйича зарур талабларни ўрнатиш учун белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚурилиш ашёлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.3. Қурилиш ашёлари фақат ёнғин хавфлилиги билан тавсифланади қурилиш ашёларининг ёнғинга хавфлилиги қуйидаги ёнғин-техникавий таснифлар билан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнувчанлик, алангаланиш, юзи бўйича аланга тарқалиши, туташ қобилияти ва заҳарлилиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.4. Қурилиш ашёлари ёнмайдиган (ЁНМ) ва ёнувчан (ЁН) га бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнувчан бинокорлик ашёлари тўрт гуруҳга бўлинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁ1 (кучсиз ёнувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁ2 (мўътадил ёнувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁ3 (меъёрида ёнувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁ4 (кучли ёнувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнувчанлик ва бинокорлик ашёлари ёнувчанлик бўйича гуруҳлари Ўз РСТ 30244-94 билан ўрнатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнмайдиган бинокорлик ашёлари учун ёнғин хавфлилиги кўрсаткичлар аниқланмайди ва меъёрланмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.5. Ёнувчан биноларнинг ашёлари алангаланиш бўйича уч гуруҳга бўлинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishА1 (қийин алангаланувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishА2 (мўътадил алангаланувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishА3 (енгил алангаланувчан);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинокорлик ашёлари алангаланувчанлик бўйича гуруҳлари Ўз РСТ 30402-96 бўйича ўрнатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.6. Ёнувчан биноларнинг ашёлари аланганинг юза сатҳида тарқалиши бўйича тўрт гуруҳга бўлинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАТ1 (аланга тарқатмайдиган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАТ2 (кучсиз аланга тарқатувчи);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАТ3 (мўътадил аланга тарқатувчи);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАТ4 (кучсиз аланга тарқатувчи);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинокорлик ашёлари аланга тарқалиши бўйича гуруҳлари том қатламлари сатҳи, поллар, шу жумладан ёпмалар учун ГОСТ 30444 бўйича аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБошқа бинокорлик ашёлари учун алангани юза бўйича тарқалиши гуруҳи аниқланмайди ва меъёрланмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.7. Ёнувчан бинокорлик ашёлари туташ қобилияти бўйича уч гуруҳга бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТ1 (оз туташ қобилиятига эга бўлган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТ2 (мўътадил туташ қобилиятига эга бўлган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТ3 (юқори туташ қобилиятига эга бўлган).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.8. Ёнувчан бинокорлик ашёлари ёниш маҳсулотларининг заҳарлилиги бўйича тўрт гуруҳга бўлинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗ1 (кам хавфли);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗ2 (мўътадил хавфли);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗ3 (юқори хавфли);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗ4 (ўта хавфли).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинокорлик ашёлари ёниш маҳсулотлари заҳарлилиги бўйича гуруҳлари ГОСТ 12.1.044-89, бўйича ўрнатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚурилиш конструкциялари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.9. Қурилиш конструкциялари ёнғинга бардошлилик ва ёнғинга хавфлилиги билан тавсифланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга бардошлилик кўрсаткич бўлиб ёнғинга бардошлик чегараси ҳисобланади, конструкциянинг ёнғинга хавфлилигини унинг ёнғинга хавфлилик синфи тавсифлайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.10. Қурилиш ашёлари, маҳсулот ва конструкцияларнинг ёнғинга бардошлик чегараси муайян қурилма учун меъёрланган бир ёки кетма-кет бир неча чегара ҳолатини белгиловчи аломатлари пайдо бўлиш вақти (дақиқада) билан ўрнатилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishкўтариб туриш қобилиятини йўқотиши (R);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбутунликни йўқотиши (Е);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishиссиқлик ўтказмаслик қобилиятини йўқотиши (I).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚурилиш конструкцияларининг ёнғинга бардошлик чегараси ва уларнинг шартли белгилари Ўз РСТ 30247.0-94 бўйича ўрнатилади. Бунда деразалар ёнғинга бардошлик чегараси фақат Е аломатини бошланиш вақти бўйича аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.11. Ёнғинга хавфлилиги бўйича қурилиш ашёлари, маҳсулот ва конструкциялари тўрт синфга бўлинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishК0 (ёнғинга хавфли бўлмаган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishК1 (кам ёнғинга хавфли бўлган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishК2 (мўътадил ёнғинга хавфли бўлган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishК3 (ёнғинга хавфли бўлган);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚурилиш конструкцияларининг ёнғин хавфи бўйича синфи ГОСТ 30403 бўйича ўрнатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши тўсиқлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.12. Ёнғинга қарши тўсиқлар ёнғин ўчоғи мавжуд хонадан ёки отсекдан ёнғинни ва ёнғин маҳсулотларни бошқа хоналарга тарқалишини олдини олиш учун мўлжалланган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши тўсиқларга ёнғинга қарши деворлар, оралиқ тўсиқлар, қаватлар ва оралиқ ёпмалар киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.13. Ёнғинга қарши тўсиқлар ёнғинга бардошлик ва ёнғин хавфи билан тавсифланади, ёнғинга қарши тўсиқларнинг ёнғинга бардошлиги уларнинг унсурларини ёнғин бардошлилиги билан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishтўсувчи қисм;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishтўсиқнинг турғунлигини таъминловчи қурилмалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishуларнинг таянадиган конструкциялари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishуларнинг ўзаро маҳкамлаш тугунлари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁғинга қарши тўсиқнинг турғунлиги таъминловчи қурилмалар, улар таянадиган конструкциялар ва уларни ўзаро маҳкамлаш тугунларнинг ёнғинга бардошлик чегаралари R аломати бўйича ёнғинга қарши тўсиқнинг тўсувчи қисмига талаб этиладиган ёнғинга бардошлик чегарасидан кам бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши тўсиқнинг ёнғин хавфи, унинг турғунлигини таъминловчи қурилмалар, улар таянадиган конструкциялар ва уларни ўзаро маҳкамлаш тугунларининг ёнғин хавфи билан аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.14. Ёнғинга қарши тўсиқлар уларни тўсувчи қисмлари ёнғинга бардошлилиги боғлиқ ҳолда турлари 1-жадвалга, ёнғинга қарши тўсиқлардаги бўшлиқларни тўлдириш 2-жадвалга, ёнғинга қарши тўсиқлардаги бўшлиқларда назарда тутиладиган тамбур-шлюзлар 3-жадвалга асосан бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТамбур-шлюзларнинг тўсиқлари ва том ёпмалари ёнғинга қарши бўлиши керак. 1 турдаги ёнғинга қарши тўсиқлар КО синфли бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАлоҳида келишилган ҳолларда К1 синфли 2 — 4 турдаги ёнғинга қарши тўсиқлар қўлланишига рухсат берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-жадвал | ||||
Ёнғинга қарши тўсиқ номи | Ёнғинга қарши тўсиқ тури | Ёнғинга қарши тўсиқ ёнғинбардошлик чегараси, кам эмас | Бўшлиқларни тўлдирувчилар тури, паст эмас | Тамбур-шлюз тури, кам эмас |
Девор | 1 | RЕI 150 | 1 | 1 |
2 | REI 45 | 2 | 2 | |
Тўсиқ | 1 | ЕI 45 | 2 | 1 |
2 | ЕI 15 | 3 | 2 | |
Ора-ёпма | 1 | RЕI 150 | 1 | 1 |
2 | RЕI 60 | 2 | 1 | |
3 | RЕI 45 | 2 | 1 | |
4 | RЕI 15 | 3 | 2 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-жадвал | ||
Ёнғинга қарши тўсиқлардаги бўшлиқлар тўлдиргичлари номи | Ёнғинга қарши тўсиқдаги бўшлиқларни тўлдирувчилар тури | Ёнғин бардошлик чегараси, кам эмас |
Эшиклар, дарвозалар | 1 | ЕI 60 |
Люклар | 2 | ЕI 30 |
Қопқоқлар | 3 | ЕI 15 |
Деразалар | 1 | ЕI 60 |
2 | ЕI 30 | |
3 | ЕI 15 | |
Пардалар | 1 | Е1 60 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-жадвал | |||
Тамбур-шлюз тури | Тамбур — шлюзлар унсурлари турлари, паст эмас. | ||
Тўсиқлар | Ора ёпмалар | Бўшлиқлар, тўлдиргичлар | |
1 2 | 1 2 | 1 4 | 3 3 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина ва зина катаклари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.15. Эвакуация мақсадида фойдаланиладиган зина ва зина катаклари, қуйидаги зиналар турига бўлинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-ички зина катакларида;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-ички, очиқ;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-ташқи, очиқ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishОддий зина катаклари турлари:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЛ1 — ҳар бир қаватдаги ташқи деворда ойнавандли ёки очиқ туйнук билан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЛ2 — ойнаванд ёки очиқ туйнук орқали табиий ёритиладиган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТутун қопламайдиган зина катаклари турлари:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishН1 — ташқи ҳаво зонаси орқали очиқ ўтиш имкони бўлган қаватдан зина катагига кириш, бунда ҳаво зонаси орқали утиш тутун қопламасига таъминланган бўлиши лозим;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishН2 — ёнғин вақтида ҳаво босими мавжуд зина катагига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishН3 — қаватдан зина катагига ҳаво босими мавжуд тамбур-шлюз орқали кириш билан.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.16. Ўт ўчириш ва қутқариш ишларини таъминлаш учун ёнғин зиналари турлари назарда тутилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishП1 — тип;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishП2 — қиялиги 6:1 дан кўп бўлмаган зинапоя.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБино, ёнғин отсеклари, хоналар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.17. Бинолар, ҳамда биноларнинг Ёнғинга қарши деворлар билан ажратилган қисмлари:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғин отсеклари (кейинчалик, бинолар), ёнғин бардошлик даражаси, қурилмавий таснифи ва функциявий ёнғин хавфи бўйича бўлинади. Ёнғин отсекларига ажратиш учун 1-турдаги ёнғинга қарши деворлар қўлланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинонинг ёнғин бардошлик даражаси унинг қурилиш конструкцияларни ёнғин бардошлиги билан аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинонинг конструктив ёнғин хавфлилик синфи қурилиш конструкцияларини ёнғиннинг тараққий этишида ва унинг хавфли омилларини пайдо бўлишида иштирок этиш даражаси билан аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБино ва унинг қисмларини функционал ёнғин хавфлилик синфи, уларнинг бажарадиган вазифаси ва уларда жойлаштириладиган технологик жараёнларнинг хусусиятлари билан аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.18. Бинолар ва ёнғин отсеклари ёнғин бардошлик даражаси бўйича 4-жадвалга биноан бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-жадвал | |||||||
Бинонинг ёнғин бардошлик даражаси | Бинокорлик қурилмаларини ёнғин бардошлик чегараси, кам бўлмаслик керак | ||||||
Бинонинг юк кўтарувчи унсурлари | Ташқи деворлар | Қаватлар аро ораёпмалар (шу жумладан чордоқ ва ертўла устидаги) | Чордоқсиз томёпмалар | Зина катаклари | |||
Настиллар (ш.ж. иситувчи қобиқ билан) | Ферма, балкалар, прогонлар | Ички деворлар | Зинапоя ва зина майдончалари | ||||
I | К120 | ЕЗО | КЕ160 | КЕЗО | КЗО | КЕ1 120 | К60 |
II | К90 | Е15 | КЕ145 | КЕ15 | К15 | КЕ190 | К60 |
III | К45 | Е15 | КЕ145 | КЕ15 | К.15 | КЕ160 | К45 |
IV | К 15 | Е15 | К.Е115 | К.Е15 | К15 | К.Е145 | К15 |
V | Меъёрлаштирилмайди. | ||||||
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБиноларнинг юк кўтарувчи унсурларига, ёнғин вақтида умумий турғунлигини ва геометрик ўзгармаслигини таъминлайдиган юк кўтарувчи деворлар, устунлар, боғланишлар, бикрлик диафрагмалари, ораёпма конструкциялари (равоқлар, фермалар, тўсинлар, плиталар) киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБўшлиқларни (эшиклар, дарвоза, дераза ва люклар) тўлдирувчиларининг ёнғин бардошлик чегараси меъёрланмайди, махсус эслатиб ўтилган ҳолатлар ва ёнғинга қарши тўсиқлардаги бўшлиқлар тўлдирувчилари бундан мустасно.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЖадвалда келтирилган R 15 (RE 15, REI 15) конструкцияларининг энг кичик ёнғин бардошлик чегараси талаб этиладиган ҳолларда, ҳақиқий ёнғин бардошлик чегарасидан қатъий назар ҳимояланган пўлат конструкцияларини қўллашга йўл қўйилади, фақат бинонинг юк кўтарувчи унсурларини ёнғин бардошлик чегараси, синов натижалари бўйича R 8 дан кам бўлмаслигини ташкил этган ҳоллар бундан мустасно.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.19. Бино ва ёнғин отсеклари конструктив ёнғин хавфи бўйича 5 жадвалга биноан синфларга бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-жадвал | |||||
Бинокорлик қурилмаларнинг ёнғинга хавфлилиги, кам бўлмаган | |||||
Юк кўтарувчи ўзакли унсурлар (устунлар ригеллар фермалар ва бошқалар). | Ташки деворлар ташқари томондан. | Деворлар, пойдевор, ораёпмалар ва чордоқсиз томёпмалар. | Зина катаклари деворлари ва ёнғинга қарши тўсиқ | Зинапоя ва зинапоялар майдончалар. | |
С 0 С 1 С 2 С 3 | К 0 К 1 К 3 | К 0 К 2 К 3 | К 0 К 1 К 2 | К 0 К 0 К 1 К 1 | К 0 К 0 К 1 К 3 |
Меъёрланмайди. | |||||
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБиноларнинг тўсувчи қурилмаларидаги бўшлиқлар тўлдирувчилар (эшиклар, дарбозалар, деразалар ва люклар) ёнғин хавфи меъёрланмайди, махсус эслатиб ўтиладиган ҳоллар бундан мустасно.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.20. Қурилиш амалиётига қурилиш конструкциясини татбиқ этиш чоғида, уларни ёнғинбардошлик даражаси аниқланмаган бўлса ёки ҳисоблаш йўли билан ёки стандарт оловли синов асосида аниқ ёнғин хавфлилик синфига киритиш имкони бўлмаса, бинонинг натуравий фрагментларини оловли синовдан ўтказиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФункционал ёнғин хавфи бўйича бинолар таснифи
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4.21. Бино ва бино қисми — хонасининг қисми ёки хона гуруҳлари функционал ёнғин хавфи бўйича бир бирига боғлиқ ҳолда ва уларни кўллаш усулига кўра ҳамда улардаги одамларни хавфсизлигига таҳдид солувчи ҳолатлар, яъни уларни ёшини, жисмоний ҳолатини, уйқу вақтидалигини асосий функционал контингент тури ва миқдорини ҳисобга олган ҳолда синфларга бўлинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1. Одамларни доимий яшаши ва вақтинчалик (шу жумладан кечаю-кундуз) бўлиши учун (бу бинолар хоналаридан, одатда кечаю-кундуз фойдаланилади, булардаги одамлар контингенти турли ёшда ва жисмоний ҳолатда бўлишлари мумкин, бу биноларга ётоқхоналари бўлиши хос).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1.1. Болалар мактабгача муассасалари, қариялар ва ногиронлар уйлари, касалхоналар, мактаб-интернатлар ётоқ бинолари ва болалар муассасалари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1.2. Меҳмонхоналар, ётоқхоналар, санаторий ва умумий турдаги дам олиш уйлари, кемпинглар, отеллар ва пансионатлар ётоқ корпуслари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1.3. Кўп хонадонли яшаш жойлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1.4. Бир хонадонли, шу жумладан бириктирилган яшаш жойлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 2. Томоша ва маданий-маърифий муассасалари (бу биноларда асосий хоналар, маълум вақт давомида ташриф қилувчиларининг оммавий келиб кетиши билан ўзига хос).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 2.1. Театрлар, кинотеатрлар, концерт заллар, клублар, истироҳат боғлари, спорт иншоатлари минбарлари билан, кутубхоналар ва бошқа муассасалар, ёпиқ биноларда ташриф буюрувчилар учун ҳисобли ўриндиқлар сони билан.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 2.2. Музейлар, кўргазмалар, рақс заллари ва бошқа шунга ўхшаш ёпиқ хоналардаги муассасалар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 2.3. Ф 2.1. да кўрсатилган муассасалар очиқ ҳавода.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 2.4. Ф 2.2. да кўрсатилган муассасалар очиқ ҳавода.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3. Аҳолига хизмат кўрсатиш корхоналари (бу корхоналарнинг хоналарида ишловчиларга караганда келувчилар сони кўплиги билан ўзига хос).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3.1. Савдо корхоналари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3.2. Умумий овқатланиш корхоналари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3.3. Вокзаллар, аэропортлар,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3.4. Шифохона ва амбулаториялар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3.5. Маиший ва коммунал хизмат кўрсатиш корхоналари бинолари (почта, омонат кассалари, транспорт агентликлари, ҳуқуқий маслаҳатхоналари, нотариал идоралар, кир ювиш, тикув ательелари, пойафзал ва кийим таъмирлаш хоналари, кимёвий тозалаш, сартарошхона ва бошқа шунга ўхшаш, шу жумладан ретуал ва диний муассасалар)га ташриф этувчилар учун ўриндиқлар сони ҳисобланмаган ҳолда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 3.6. Томошабинлар учун минбарлар, маиший хоналар ва хаммоми мавжуд бўлмаган жисмоний тарбия ва соғломлаштириш муассасалари ҳамда спорт машғулотларини ўтказиш муассасалари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 4. Ўқув юртлари, илмий ва лойиҳалаш ташкилотлари, бошқарув муассасалари (бу бинолар хоналари бир кеча-кундузнинг маълум вақт давомида фойдаланилади ва уларда, одатда, доимий равишда маҳаллий шароитларга кўниккан белгиланган ёшдаги ва жисмоний ҳолатдаги контингент одамлар бўлади).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 4.1. Мактаблар, мактабгача ёшдаги муассасалар, махсус ўрта ўқув юртлар, коллежлар, лицейлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 4.2. Олий ўқув юртлари, малака ошириш муассасалари, мактабгача ёшдаги муассасалари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 4.3. Бошқарув органлари муассасалари, лойиҳа-конструкторлик ташкилотлари. ахборот ва таҳририят нашр ташкилотлари, илмий-қидирув ташкилотлари, банклар, идоралар, офислар,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 4.4. Ёнғин ўчириш депоси.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 5. Ишлаб чиқариш ва омборхона бинолари, иншоатлари ва хоналари (бу турдаги хоналар учун ишловчилар контингенти доимий равишда мавжудлиги билан тавсифланади, шу жумладан кеча-кундуз давомида).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 5.1. Ишлаб чиқариш бино ва корхоналари, ишлаб чиқариш ва лаборатория хоналари, устахоналар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 5.2. Омборхона бино ва иншоатлари, техник хизмат кўрсатиш ва таъмирлаш ишлари олиб борилмайдиган автомобилларнинг турар жойлари, архивлар, омборхона бинолари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 5.3. Қишлоқ хўжалик бинолари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishПортлаб-ёниш ва ёнғин хавфига эга ишлаб чиқариш ва омборхона бинолари, хоналари бунда улардаги мавжуд портлаш ва ёнғин хусусиятига эга моддалар ва ашёларнинг миқдоридан келиб чиқиб ҳамда уларда жойлашган ишлаб чиқариш хавфлиги уларда мавжуд портлашга хавфли хусусиятли моддаларнинг ва ашёларнинг технологик жараёнларни ҳисобга олган ҳолда НПБ 105-95 га асосан тоифаларга бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ1, Ф2, Ф3, ва Ф4 таснифи биноларда жойлашган ишлаб чиқариш ва омбор хоналари, шу жумладан, лаборатория хоналари ва устахоналар Ф5 таснифига тааллуқлидир.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. ЁНҒИНГА ОДАМЛАР ХАВФСИЗЛИГИНИ ТАЪМИНЛАШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.1. Мазкур бўлим талаблари одамларни ўз вақтида ва узлуксиз эвакуация қилишга йўналтирилган:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғиннинг хавфли омиллари таъсирига йўлиқиши мумкин бўлган одамларни қутқаришга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishодамларни эвакуация йўлларида ёнғиннинг хавфли омиллари таъсиридан ҳимоялаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.2. Одамларни мустақил ташкиллаштирилган ҳолда ёнғинни хавфли омиллари мавжуд хонадан ташқарига чиқиш ҳаракати эвакуация жараёни ҳисобланади. Аҳолининг кам ҳаракатланиши гуруҳига кирувчи одамларнинг хизмат ҳам эвакуация ҳисобланади. Эвакуация — эвакуация чиқиш йўллари орқали амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.3. Одамларга ёнғиннинг хавфли омиллари таъсир этганда ёки, шундай таъсир хавфи бевосита таҳдид солганда мажбурий ҳаракатланиши, қутқаришга киради. Қутқариш ишлари ҳам ёнғин ўчириш бўлинмалари ёрдамида ёки махсус ўргатилган ходимлар томонидан, шу жумладан, махсус қутқарув воситаларидан фойдаланилган холда эвакуация ва авария чиқишлари орқали мустақил амалга оширилади..
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.4. Одамларни эвакуация йўлларида ҳимоя қилиш ҳажмий-режавий, иқтисодий, конструктив, муҳандислик-техник ва ташкилий тадбирлар мажмуаси билан таъминланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishХона миқёсида эвакуация йўллари, шу хонадан эвакуация чиқиш йўллари орқали, уларда ёнғин ўчириш ва тутунга қарши ҳимоя воситалари ҳисобга олмаган ҳолда одамларни бехатар эвакуация қилиши таъминлаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishХоналар ташқарисида эвакуация йўлларини ҳимояси одамларни бехатар эвакуация қилиш шароитидан келиб чиқиб, эвакуация йўлига чиқадиган хоналарнинг функционал ёнғин хавфи эвакуация қилинувчилар сони, бинонинг ёнғинбардошлик даражаси ва конструктив ёнғин хавфлик синфи, қаватдан ва бутун бинодан эвакуация чиқиш сонини ҳисобга олган ҳолда назарда тутиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishХоналар ва хоналардан ташқаридаги эвакуация йўлларидаги конструкцияларнинг юза қатламлари учун қўлланиладиган (пардозлов ва қопламалар) қурилиш ашёларининг ёнғин хавфи, хона ва бинонинг функционал ёнғинга хавфи ва эвакуация йўлларини ҳимоялаш бўйича бошқа тадбирларни ҳисобга олган ҳолда чекланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.5. Қуйидаги 5.9. бандга мос келмаган одамларни қутқаришга мўлжалланган тадбирлар ва воситалар, ҳамда чиқишлар, барча хоналар ва бинолардан эвакуация жараёнини ташкил этишда ва лойиҳалашда эътиборга олинмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.6. А ва Б тоифадаги Ф5 синфга мансуб хоналарни бир вақтни 50 дан ортиқ одам тўпланиши учун мўлжалланган хона остида, ҳамда ертўла ва цокол қаватларда жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ1.1, Ф1.2, ва Ф1.3. синфга мансуб хоналарни ертўла ва цокол қаватларида жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.7. Биноларни тутунга қарши ҳимояси ҚМҚ 2.04.05-96 га биноан бажарилиши лозим. Бунда ёнғин вақтида тутунга қарши ҳимоя воситалари (тутун чиқариш қопқоқлари, тўсиқлар ҳаво босими ҳосил қилиш ва тутун тортиш вентиляторлари) сақлаш учун, автомат тарзда ишга тушиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинни билдирмоқ тартиби ҳозирги меъёрий ҳужжатлар талабларига қараб бажармоқлиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.8. Ёнғин вақтида одамлар хавфсизлиги таъминлаш бўйича тадбирларнинг самарадорлиги ҳисоблаш йўли билан баҳоланиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЭвакуация ва авария чиқиш йўллари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.9. Чиқиш йўллари эвакуация йўли бўлиб ҳисобланади, агар улар олиб чиқса:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа) 1 қават хонасидан ташқарига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбевосита;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishйўлак орқали;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishвестибюл орқали (фойе);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishзина катаги орқали;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishйўлак ва вестибюл (фойе) орқали;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishйўлак ва зина катаги орқали.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishб) биринчидан ташқари, исталган қаватдаги хонасидан:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбевосита зина катагига ёки 3-турдаги зинага;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбевосита зина катагига ёки 3-турдаги зинага олиб чиқувчи йўлакка;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбевосита зина катагига ёки 3-турдаги зинага чиқиши бўлган хол (фойе)га.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishв) а) ва б) да кўрсатилган чиқиш йўли билан таъминланган, шу қаватдаги қўшни хонага (А ва Б тоифадаги Ф5 синфига мансуб хонадан ташқари) А ва Б тоифадаги хонага чиқиш, эвакуация ҳисобланишига йўл қўйилади, агар у юқорида эслатилган А ва Б тоифадаги хоналарга хизмат кўрсатиш учун мўлжалланган, доимий ишчи ўринларисиз техник хонадан олиб чиқса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЕртўла ва цокол қаватдан эвакуация ҳисобланадиган чиқиш йўлларини, одатда, бинонинг умумий зина катакларидан алоҳида, бевосита ташқарига чиқиши назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЙўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishер тўладан эвакуацион чиқиш йўлларини умумий зина катаклари орқали, ташқарига алоҳида чиқиши йўли назарда тутилишига, агар зина катаги бошқа қисмлардан 1-турдаги ёнғинга қарши тўсиқ девор билан ажратилган бўлса:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishВ, Г ва Д тоифадаги хоналар жойлашган ертўла ва цокол қаватлардаги эвакуация жойлари, Ф5 синфига мансуб биноларнинг биринчи қаватида жойлашган Г, Д хоналарга ва вестибюл орқали назарда тутилган бўлса ва 6.29 талабномага риоя қилиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ2, Ф3 ва Ф4 синфига мансуб биноларнинг ертўла ва цокол қаватларида жойлашган фойе, ечиниш хоналари, чекиш хоналари ва санитария қисмларидан эвакуация чиқиш жойлари, алоҳида 2-турдаги зиналар бўйича биринчи қаватдаги вестибюл орқали назарда тутилган бўлса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishхоналардан эвакуация чиқиш йўллари 2-турдаги зинага, йўлак орқали (фойе, вестибюл) бу зинага олиб борувчи бўлиши керак, лекин меъёрий ҳужжатларнинг талабларида кўрсатилган бўлса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбинодан, ертўла ва цокол қаватдан бевосита ташқарига чиқиш жойини тамбур билан жиҳозлашга.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.10. Эвакуация чиқиш йўллари бўлиб ҳисобланмайди, агар уларнинг бўшлиқларида сурилувчи ва кўтарилиб-тушувчи эшиклар ва темир йўл ҳаракатли таркиби учун дарвозалар, айланувчи эшиклар ва турникетлар ўрнатилган бўлса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТемир йўл ҳаракатли таркиб учун мўлжалланган дарвозалар ўзидаги отилувчи эшиклар эвакуация яқин йўллари ҳисобланиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.11. Хоналардан, қаватлардан ва бинолардан эвакуация чиқиш йўлларини сони ва умумий кенглиги, улар орқали эвакуация қилиниши эҳтимоли бўлган одамларнинг максимал сонига ва одамлар мавжуд бўлиши мумкин бўлган (ишчи жойидан) энг яқин эвакуация чиқиш жойигача бўлган энг узоқ масофага боғлиқ.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТурли функционал ёнғин хавфига эга ва ёнғинга қарши тўсиқлар билан ажратилган бино қисмлари мустақил эвакуация чиқиш йўллари билан таъминланиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.12. Иккитадан кам бўлмаган эвакуация чиқиш йўллари бўлиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбир вақтни ўзида 10 дан ортиқ одамни бўлиши мўлжалланган Ф1.1. синфга мансуб хоналардан, сменада ишловчиларни энг кўп сони 5 кишидан ортиқ бўлган А ва Б тоифадаги Ф5 синфга мансуб, В тоифадаги хонадан:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish25 кишидан кўп ёки майдони 1000 кв.м. ортиқ хонадан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбир вақтни ўзида 6 тадан 15 та одам бўлишига мўлжалланган ертўла ва цокол қаватдаги хоналардан бунда иккитадан битта чиқиш 5.20 «д» банд талабига биноан назарда тутишга йўл қўйилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбир вақтда 50 дан ортиқ одам бўлишига мўлжалланган хоналардан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishжиҳозларга хизмат кўрсатиш учун мўлжалланган Ф5 синфига мансуб хоналардаги очиқ жавонлар ва майдончалардан, бунда ярус пол майдони — 100 кв.м. дан ортиқ бўлганда — А ва Б тоифадаги хоналар учун ва 400 кв.м. ортиқ бўлганда — иккала тоифадаги хоналар учун.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishИкки қаватда жойлашган Ф1.3. синфга мансуб хоналар (хонадонлар), юқори қават 15 м дан баланд жойлашганда, ҳар бир қаватдан эвакуация чиқиш жойига эга бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.13. Қаватлари камида икки эвакуация чиқиш жойларига эга бўлиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ1.1; Ф1.2; Ф2.1; Ф2.2; Ф3; Ф4. синфга мансуб бинолар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқаватдаги квартиралар умумий майдонидан келиб чиқиб Ф1.3. синфга мансуб бинолар, секция турдаги бинолар учун секция қаватида — 500 кв.м. дан ортиқ бўлса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishА ва Б тоифаси мавжуд Ф5 синфига мансуб бинолар, бунда ишловчилар сони энг кўп сменада 5 тадан ортиқ одамни ташкил қилса, В тоифада 25 та одамни ташкил қилса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЕртўла ва цокол қаватлари майдони 300 кв. м. дан ортиқ бўлганда, ёки бир вақтни ўзида 15 тадан ортиқ одам мавжуд бўлиши учун мўлжалланганда 2 тадан кам бўлмаган эвакуация чиқиш йўлларига эга бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБаландлиги 15 метрдан ортиқ бўлмаган Ф1.2; Ф 3 ва Ф 4.3. синфига мансуб ва майдони 300 кв. метрдан ортиқ бўлмаган, ҳамда одам сони 20 тадан ортиқ бўлмаган ҳамда зина катагига чиқувчи 2-турдаги эшик билан (2-жадвал бўйича) жиҳозлаган бино қаватларидан (ёки қаватнинг бошқа қисмидан ёнғинга қарши тўсиқ билан ажратилган қават қисмидан) битта эвакуация чиқиш йўли ўрнатишга рухсат берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚўлланиш:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Бинонинг баландлиги юқори қаватнинг жойлаштириш жойидан баландлиги деб, тепадаги техник қаватнинг ҳисобга олмаган ҳолатда ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Қаватнинг баландлиги ёнғин машиналар юрган юзидан ташқари девордаги деразанинг очиқ бўлган ҳолатдаги чегарасигача масофаси ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.14. Қават иккитадан кам бўлмаган эвакуация чиқиш жойига эга бўлиши керак, агар қаватда 2 тадан кам бўлмаган эвакуация чиқиш йўлига эга бўлувчи хона жойлашган бўлса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинодан эвакуация чиқиш жойлари ва йўлларнинг сони, бинонинг исталган қаватидаги эвакуация чиқиш жойлари сонидан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.15. Икки ва ундан ортиқ эвакуация чиқиш йўллари мавжуд бўлса улар тарқатилган ҳолда жойланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishИкки эвакуация чиқиш жойлари ўрнатилган бўлса, у ҳолда уларнинг ҳар бири хонада, қаватда ёки бинода мавжуд бўлган ҳамма одамларни хавфсиз эвакуация қилинишини таъминлаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБарча узоқ масофали эвакуация чиқиш жойларидан энг кичик «L» узунлиги пастда кўрсатилган тенгламалар ёрдамида топилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бинонинг хона ичиданHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бино йўлакданHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбу ерда: Р — хонанинг периметри (тўртта девор узунлигининг йиғиндиси);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishn — эвакуация чиқиш жойларнинг сони;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishD — йўлак узунлиги, м.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishИккитадан ортиқ эвакуация чиқиш жойлари мавжуд бўлса, хонадаги, қаватдаги ёки бинодаги ҳамма одамларни бехатар эвакуация қилиш уларнинг ҳар биридан ташқари, ҳамма эвакуация чиқиш жойлари билан таъминланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.16. Эвакуация чиқиш жойлари баландлиги 1.9 м дан, эни эса кам бўлмаслиги керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.2 м дан — Ф1.1 синфга мансуб хонадан эвакуация қилинадиганлар сони 15 кишидан ортиқ бўлганда, бошқа вазифавий ёнғинга хавфли хона ва бинолардан, Ф1.3 синфга мансублари 50 кишидан ортиқ бўлганда бундан мустасно.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0.8 м дан — бўлган ҳамма ҳолларда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина катаклари ташқи тарафдаги эшиклари ва зина катакларидан вестибюлдан чиқувчи эшиклар эни ҳисоб бўйича, ёки зинапоя эни 5.29 бандда белгиланган зинапоя энидан кам бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБарча ҳолатларда ҳам эвакуация чиқиш йўлларнинг эни шундай бўлиши керакки, очиқ жой ёки эшик орқали ўтувчи эвакуация йўлини геометриясини ҳисобга олган ҳолда, одам ётган замбилни бемалол олиб ўтиш мумкин бўлсин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.17. Эвакуация чиқиш жойларидаги эшиклар ва эвакуация йўлидаги бошқа эшиклар бинодан чиқиш йўналиши бўйича очилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЭшикларни очилиш йўналиши меъёрланмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа) Ф1.3 ва Ф1.4 — синфга мансуб хоналар учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishб) бир вақтда 15 дан ортиқ киши тўпланмайдиган хоналар учун, А ва Б тоифадаги хоналар бундан мустасно;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishв) сатҳи 200 кв. м. дан ортиқ бўлмаган, доимий ишчи ўрни бўлмаган омборхоналар учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishг) санитария қисмлари учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishд) 3-турдаги зина майдончасига чиқиш учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishе) шимолий қурилиш иқлимли минтақасида жойлашган бинолар ташқи эшиклари учун.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.18. Қаватлараро йўлаклардан, холлардан, фойелардан, вестибюллардан ва зина катакларидан эвакуация чиқиш йўллари эшиклари, уларни калитсиз эркин очилишига халақит берувчи тўсиқлар бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБаландлиги 15 м. дан ортиқ биноларда хоналардан ташқари бу эшиклар очилмаган ёки қалин ойнадан бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина катакларида эшиклар ўз-ўзидан ёпилиши учун мосламалар ва зичлагичларига эга бўлиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТашқарига ёки хоналарга олиб борадиган эшиклар зина катаклар томонидан ўз-ўзидан ёпиладиган ва зичлагичлар учун асбоблар бўлиши шарт эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishУмумий йўлакларга олиб чиқувчи зина катаклари эшиклари, лифт холлари эшиклари, доимий ҳаво босими бўлган шлюз-тамбур эшиклари ўз ўзидан ёпилиши учун мосламалар ва зичлагичларга эга бўлиши лозим, ёнғин вақтида ҳаво босими бўлган тамбур-шлюз эшиклари ва мажбурий тутунга қарши ҳимояли хоналар эшиклари, эса уларни ўт тушган вақтда ёпилиши учун автоматикага эга бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.19. Эвакуация чиқиш жойлари, талабларга жавоб бермайдиган чиқишларга авариявий сифатида қаралиши мумкин ва ёнғин вақтида одамлар хавфсизлигини ошириш учун мўлжалланиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЎт тушган чоғда авария чиқиш жойлари эвакуация вақтида ҳисобга олинмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.20. Авария чиқиш жойларига киради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа) эшик ёки люк ўлчамлари ва зина бўлиши «д» банд бўйича;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishб) очиқ балконга ёки лоджияга эни 1.2 м дан кам бўлмаган, балкон ёнидан, дераза бўшлиғигача (ойнаванд эшик) туйнуксиз пойдеворли ёки ойнаванд бўшлиқлар ораси эни 1.6 м дан кам бўлмаган (лоджияга) чиқувчи чиқиш жойлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishв) эни 0.6 м дан кам бўлмаган Ф1.3. синфга мансуб бинонинг туташ бўлимига очиқ ўтиш жойига ёки ҳаво минтақаси орқали туташ ёнғин бўлинмасига олиб чиқиш жойи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishг) балкон ва лоджияларни қаватма-қават боғловчи ташқи зина билан жиҳозланган, балкон ва лоджияга чиқиш жойи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishд) пол сатҳи — 4,5 метрдан паст ва + 5.0 м дан баланд бўлмаган, ўлчамлари 0.75 х 1.5 м дан кам бўлмаган дераза ёки эшик орқали, ҳамда ўлчамлари 0,6х0,8 м дан кам бўлмаган люк орқали, бунда чиқиш хонадаги люкзина орқали, бевосита хонадан ташқарига чиқиш жойлари; бу зиналарнинг қиялиги меъёрланмайди;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishе) ўлчамлари ва зиналари I бўйича, дераза, эшик ёки люк орқали, ёнғинбардошлилиги I ва II даражали С0 ва С1 синфга мансуб бино томига чиқиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.21. Фақат муҳандислик тамоқлари ўтказиш учун мўлжалланган техник қаватлардан, ўлчамлари 0,75х1,5 м дан кам бўлмаган эшиклар орқали, ҳамда 0,6х0,8 м дан кам бўлмаган люклар орқали эвакуация чиқиш жойларисиз, авария чиқиш жойлари назарда тутилишига йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТехник қават майдони 300 м2 гача бўлганда бир чиқиш жойи мўлжалланишига рухсат этилади, кейинги ҳар бир, тўла ёки тўлиқсиз 2000 м2 майдонга, яна камида бир чиқиш жойи кўзда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТехник қаватларда эвакуация чиқиш жойлари 1,8 м дан кам бўлиши мумкин эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБу чиқиш жойларини техник ертўлаларда, бинодан чиқиш жойларидан алоҳида бўлиши ва бевосита ташқарига олиб чиқиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЭвакуация йўллари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.22. Эвакуация йўллари ҚМҚ-2.01.05-98 талабларига мувофиқ ёритилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.23. Хонанинг энг узоқ нуқтасидан, Ф5 синфга мансуб бинолар учун энг узоқда жойлашган иш ўрнидан, энг яқин эвакуация чиқиш жойигача йўл қўйиладиган эвакуация йўли ўқи бўйича ўлчанадиган чегаравий масофа бино ва хонанинг портлаш ёнғин хавфлилиги тоифаси вазифавий ёнғинга хавфлилиги, эвакуация қилинадиганлар сони, бинонинг қурилмавий ёнғинга хавфлилиги синфга мансублиги ва ёнғинбардошлик даражасига боғлиқ.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-турдаги зина бўйича эвакуация йўлини узунлигини унинг учланган баландигача тенг қилиб олиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.24. Эвакуация йўлларини 5.9-ни ҳисобга олган ҳолда назарда тутилиши лозим; улар тортлов эскалаторлар, ҳамда қуйидаги участкаларни ўз ичига олмаслиги керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishлифт шахталаридан чиқиладиган йўлаклар орқали ёки лифт холлари ва лифт олдидан тамбурлар орқали, агар лифтлар шахталарини тўсиб турувчи қурилмалари, ёнғинга қарши тўсиқларга қўйиладиган талабларга жавоб бермаса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishзина катаклари йўлакнинг бир қисми бўлганда, зина катаклари орқали ўтиш жойини ва хона орқали, унинг ичида 2-турдаги зина жойлаштирилган бўлса, лекин эвакуация жараёнга эга бўлмаса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбир жойи бўйича, фойдаланиладиган том ёки махсус жиҳозланган том қисми бундан мустасно;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishиккидан ортиқ қаватли ярусли боғловчи ҳамда ертўла ва пойпеш қаватидан олиб борувчи 5.9 да кўрсатилган ҳолатлар бундан мустасно, 2-турдаги зиналар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.25. Ҳамма тоифадаги ёнғин-бардошлик ва қурилмавий ёнғинга хавфлилик синфига мансуб V даражали ёнғинбардош бинолардан ташқари, биноларда эвакуация йўлида қуйидагидан, ортиқ юқори ёнғинга хавфли ашёлар қўлланишига йўл қўйилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishГ1, В1, Д2, Т2-синфи деворларини пардозлаш ва вестибюл, зина катаклари, лифт холлари осма шифтларини тўлдириш учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishГ2, ДЗ, ТЗ — ёки Г2, ВЗ, Д2, Т2 — деворларни, шифтларни пардозлаш ва умумий йўлаклар, холлар ва фойелар осма шифтларини тўлдириш учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishВ2, РП2, ДЗ, Т2 — умумий йўлакларда, холларда ва фойе поллари қопламаси учун.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЕнгил алангаланадиган суюқликлар ишлаб чиқариладиган, қўлланадиган ёки сақланадиган А, Б ва В1 тоифадаги Ф5 синфга мансуб хоналарда полларни ёнмайдиган ашёлардан ёки Г1 ёнувчанлик гуруҳидаги ашёлардан тайёрланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishХоналарда ва эвакуация йўлида осма шифтлар сирти ёнмайдиган ашёлардаги тайёрланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.26. Умумий йўлакларда, 5.9. бандда кўрсатилган бўйича, меъёрларда махсус эслаб ўтилган ҳоллар бундан мустасно, 2 метрдан паст баландликда деворлар сатҳида газ қувурлари ва ёнувчи суюқликлар қувур ўтказгичлари, шунингдек бириктирма шкафлар, коммуникация ва ёнғин жўмраклари учун шкафлардан ташқари, жиҳозлар жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish60 метрдан ортиқ узунликдаги умумий йўлакларни 2-турдаги ёнғинга қарши узунлиги давлат меъёрий ҳужжатлари билан аниқланадиган, лекин 60 метрдан ошмайдиган пойдеворлар билан участкаларга бўлиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishХоналардан йўлак томонга очиладиган эшиклар учун эвакуация йўлларни эни йўлак энига қараганда камайтириш шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishэшик энининг ярмига, эшиклар бир томондан жойлаштирилган бўлса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishэшиклар эни масофасига эга бўлса, эшиклар икки томонидан жойлаштирилган бўлса, лекин бу талабнома ҳар қаватли бўлган йўлаклар (холлар) Ф1.3. синфдаги биноларда бўлганда ва ҳар бир хонадан зина катагига чиқиш йўли бўлганда бу қоида бўлиши шарт эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.27. Эвакуация йўллари уфқий участкаларнинг соф баландлиги 2 метрдан кам бўлмаслиги лозим, эвакуация йўллари уфқий участкалари ва пандуслар эни кам бўлмаслиги лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1,2 м — Ф1 синфга мансуб хоналардан 15 дан кўп киши, бошқа синфга мансуб вазифавий ёнғинга хавфли хоналардан 50 дан ортиқ киши эвакуация қилиши мумкин бўлган умумий йўллар учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0,7 м — якка ишчи ўринларига жойлари учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1.0 м — ҳамма бошқа холларда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishИсталган вазиятда эвакуация йўлларини эни, унинг геометриясини ҳисобга олган ҳолда, одам ётган замбилни бемалол олиб ўтиш мумкин бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.28. Эвакуация йўлида полда 45 см дан кам бўлмаган баландлик ўзгаришига, эшик остоналари, бундан мустасно, йўл қўйилмайди. Баландлик ўзгарадиган жойда 3 тадан кам бўлмаган поғонали зина ёки қиялиги 16 дан ортиқ бўлмаган намдус назарда тутиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина баландлиги 15 см дан ортиқ бўлганда тутқичли тўсиқ кўзда тутиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЭвакуация йўлларида айланма зиналар ва қўшимча зина олди пиллапоялари, ҳамда зина ва зина катагида турли эндаги ва баландликдаги поғоналар ўрнатишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина ва зина катаклари бўйича эвакуация
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.29. Эвакуация учун мўлжалланган зина, шу жумладан зина катаклари жойлашган зиналар эни ундан исталган эвакуация чиқиши жойи (эшик) энидан кам бўлмаслиги, лекин одатда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа) 1,35 м дан — Ф1.1 синфга мансуб бино учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishб) 1,2 м дан — биринчи қаватдан ташқари, исталган қаватда мавжуд одамлар сони 200 кишидан кўп бўлган бинолар учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishв) 0,7 м дан — якка иш жойларига олиб борувчи зиналар учун;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishг) 0,9 м дан — қолган ҳамма ҳоллар учун кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.30. Эвакуация йўлларида зина қиялиги, одатда 1:1 дан ортиқ; поғона эни, одатда 25 см дан баландлиги эса 22 см дан ортиқ бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЯкка ишчи ўринларига ўтиш жойлари учун зиналар қиялиги 2% гача кўпайтириш мумкин. Эгри чизиқли тантанавор зиналар тор қисмида поғоналар энини 22 см гача, фақат умумий иш ўринлари 15 кишидан кам бўлган хоналар (А ва Б тоифадаги Ф5) синфга мансуб хоналардан ташқари) олиб борувчи зиналар поғоналари эни 12 см гача камайтиришга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishУчинчи турдаги зиналар одатда К1 синфга мансуб, ёнғинбардошлик чегараси RЕI-30 дан кам бўлмаган деворларнинг туйнуксиз (ёруғлик тушиш бўшлиқларисиз) қисмида ёнмайдиган ашёлардан тайёрланиши лозим. Бу этажлар эвакуация чиқиш жойлари сатҳидан 1,2 м баландликда тўсиқли майдонларга эга бўлиши ва даража бўшлиғидан 1 м дан кам бўлмаган масофада жойлашиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.31. 3ина майдонлари эни, зинапоя энидан кам бўлмаслиги, кенгайтирилган эшикли лифтларга чиқиш олдида — зинапоя эни ва лифт эшиги энининг ярми йиғиндисидан, аммо 1,6 м дан кам бўлмаслиги бўлиши шарт. Тўғри зинапояларда ора майдончалар эни 1 м дан кам бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина катагига чиқувчи эшиклар очиқ ҳолда зина майдонларини ва зина пояларни энини камайтирмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.32. Зина катакларида газ қувурлари ва ёнувчи суюқликлар қувур ўтказгичларини, тиркаш шкафларни, коммуникация ва ёнғин жўмраклари учун шкафлардан ташқари, электр кабеллари ва симлари (йўлаклар зина катакларни ёритиш учун электр ўтказгичлар бундан мустасно) исталган хоналарни жипслаштириб қуриш, юк лифтлари ва юк кўтаргичларидан чиқиш жойларини назарда тутиш, ҳамда девор сатҳида поғона ва зина майдончаси юзасидан 2,2 м гача баландликда, бўртиб чиқиб турувчи жиҳозлар жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБаландлиги 28 метрдаги бўлган биноларда одатий зина катакларида ахлат ўтказгичлар ва хоналарини ёритиш учун электр ўтказгичлар назарда тутишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishОддий зина катакларнинг ҳажмида фақат сақлаш хоналарни жойлаштиришга рухсат берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБиринчи ёки ертўла қаватнинг зина катагининг остида иситиш, сув ўлчагич, электр асбобларни текшириш учун хоналарни жойлаштириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.33. Зина катакларидан тутун қопламайдиганларидан ташқари 1-қаватда пастга тушмайдиган иккидан кўп бўлмаган лифт жойлашишига рухсат этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТутун қопламайдиган зина катакларида биринчи қаватдан пастга тушмайдиган, лифт шахталарини тўсувчи қурилмалари ёнмайдиган ашёлардан бўлган, иккитадан кўп бўлмаган лифт жойлаштиришга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинолар ташқарида жойлаштирилган лифт қудуқлари фақат ёнмайдиган конструкциялардан тўсувчи қурилмаларини ишлатиш мумкин ва уларнинг ёнғинга бардошлик чегараси меъёрий қоидаларга тенг бўлиши шарт эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТутун қопламайдиган зина катакларида фақат иситиш жиҳозлари жойлаштириш мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.34. Зина катаклари бевосита ташқарига бино атрофидаги ҳудудга чиқиши керак. Зина катакларидан, шунингдек вестибюлга чиқиш мавжуд бўлса, у ҳолда вестибюл йўлаклари ва ёнидаги хоналардан 1-турдаги ёнғинга қарши пойдеворлар билан ажратилган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishИккита зина катакларидан эвакуация чиқиш жойлар бўлганда ва улар умумий вестибюл томондан чиқиш жойи орқали бевосита ташқарига чиқиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishН1-турдаги зина катаклари фақат, бевосита ташқарига чиқиш жойига эга бўлиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.35. Зина катаклари Л2 турдаги зиналардан катаклар бундан мустасно, одатда, ташқи деворда, ҳар бир қаватда юзаси 1.2 м2 дан кам бўлмаган ёриқлик тушувчи бўшлиқларига эга бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБиноларда эвакуация учун мўлжалланган, 50% дан кўп бўлмаган ички зина катакларини ёруғлик тушувчи бўшлиқларсиз назарда тутилишига йўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ2, Ф3 ва Ф4 синфга мансуб — Н2 тоифали ёки Н3 ёнғин чоғида ҳаво босими;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ5 синфга мансуб В тоифадаги баландлиги 28 м гача, Г ва Д тоифадагиларда бино баландлигидан қатъий назар, Н3 тоифадаги ёнғин чоғида ҳаво босими.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЛ2 турдаги зина катаклари томёпмада 4 м2 дан кам бўлмаган ёруғлик тушувчи бўшлиқларга, зинапоялар оралиғида эни 0,7 м дан кам бўлмаган масофага ёки бинонинг бор баландлиги бўйича шарқий кесимида юзаси 2 м2 дан кам бўлмаган ёруғлик шахтасига эга бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.36. Н2 ва Н3 туридаги зина катаклари тутунга қарши ҳимояси ҚМҚ 2.04.05-97 меъёрий ҳужжатларига биноан назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗарур бўлса Н2 турдаги зина катакларини 1-турдаги туйнуксиз ёнғинга қарши пойдеворлар билан баландлиги бўйича қисмларга бўлиш лозим, бунда қисмларга ўзаро ўтиш жойлари зина катаги ҳажмидан ташқарида бўлади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishН2 турдаги зина катакларида ойналар очилмайдиган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.37. Н1 турдаги тутун қопламайдиган зина катакларига ташқи ҳаво минтақаси орқали олиб берувчи ўтиш жойининг тутун қопламаслиги унинг қурилмавий ва ҳажмий-режавий ечимлари билан таъминланиши лозим: бу ўтиш жойлари очиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинонинг ташқари девори бошқа деворгача тарқалиши 135 градусдан кам бўлган ҳолда, яқин турадиган ташқари деворгача горизонтал масофаси ички бурчаккача 4 м дан кам бўлиши мумкин эмас ва бу масофа ташқари деворнинг устун миқдоригача камайтириш мумкин, лекин бу талабнома 135 градусли ички бурчакларда жойлаштирилган ўтишларга ва деворнинг устуни 1,2 м дан кўп бўлмаган ҳолда ўтиши зарур эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЗина катаклари эшик бўшлиғи ва энг яқиндаги дераза орасидаги эни — 2 м дан кам бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинонинг ички бурчакларида жойлашмаслиги керак ва 1,2 м дан кам бўлмаган энга ва 1,2 м баландликдаги тўсиққа эга бўлиши лозим; ташқи ҳаво минтақасида эшиклар орасидаги девор эни 1,2 м дан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.38. Л1 турдаги зина катаклари, баландлиги 28 м гача бўлган, ҳамма вазифавий ёнғинга хавфли синфга мансуб биноларда назарда тутилиши мумкин; бунда Ф5 синфга мансуб А ва Б тоифали биноларда, А ва Б тоифадаги хоналардаги қаватлар аро йўлакларга чиқиш жойлари доимий ҳаво босими танбур шлюз орқали кўзда тутилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.39. Л2 турдаги зина катаклари I, II ва III ўтга чидамлик даражали биноларда ва конструктив ёнғин хавфли синфлари С0, С1 бўлган ҳолатда ундан ташқари Ф1, Ф2, Ф3 ва Ф4 функционал ёнғин хавфли бўйича ва баландлиги 9 м дан ошмаган бўлса жойлаштирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинда тепадаги ёруғлик тушунчаси автоматик равишда очиладиган бўлса, бинонинг баландлигини 12 м гача кўпайтириш мумкин, лекин бино Ф 1.3. синфида бўлиши шарт ва автоматик ёнғин сигнализацияси ёки ёнғин тўғрисида хабар берадиган асбобларнинг бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФақат:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ2, Ф3, ва Ф4 синфдаги биноларда бу зиналар 50% кўп бўлиши мумкин эмас, қолганлардан ташқари деворларида ҳар бир қаватда ёритувчи ойналар бўлиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ1.3. синфдаги секцияли биноларда ҳар 4 м. баландликда жойлаштирилган хонада 5.20. банд бўйича авария чиқиш жойи назарда тутилиши лозим
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.40. Баландлиги 28 м дан ортиқроқ биноларда, ҳамда Ф5 синфга мансуб, А ва Б тоифадаги биноларда, одатда Н1 турдаги, тутун қопламайдиган зина катаклари назарда тутилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЙўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1.1, Ф 1.2 ,Ф 2, Ф 3 ва Ф 4 синфларга мансуб, йўлакли турли 50% ортиқ бўлмаган Н2 ёки Н3 турдаги зина катакларини назарда тутишга ва ёнғинда ҳавонинг босими бўлиши шарт;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ 1.3 синфдаги йўлак турдаги биноларда 50% кўп бўлмаган зина катаклари Н2 турдаги бўлиши лозим;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ5 синфга мансуб А ва Б тоифадаги биноларда табиий ёруғлик ва доимий ҳаво босимли Н2 ва Н3 зина катакларини назарда тутишга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ5 синфга мансуб, В тоифадаги биноларда Н2 ёки Н3 ёнғин чоғида ҳаво босими зина катакларини назарда тутишга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ5 синфга мансуб Г ва Д тоифадаги биноларда Н2 ёки Н3 ёнғин чоғида ҳаво босимли зина катаклари, ҳамда Л1 турдаги зина катакларини, уларни баландлиги бўйича ҳар 20 метрда ёнғинга қарши туйнуксиз пойдеворлар билан бўлинган ва зина катагининг бир қисмидан бошқасига, зина катаги ҳажмидаги ташқарида ўтиш жойи билан назарда тутишга.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.41. Тутун қопламайдиган чина катакли биноларда умумий йўлакларни, вестибюлларни, холлар ва фойеларни тутунга қарши ҳимоясини назарда тутиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.42. I ва II даражали ёнғинбардош СО синфга мансуб биноларда, вестибюлдан иккинчи қаватгача 6.30 талабларини ҳисобга олган ҳолда, иккинчи турдаги зиналар назарда тутишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.43. Баландлиги 28 м дан ортиқ бўлмаган, қурилмавий ёнғин хавфлилиги Ф1.2, Ф2, Ф3, Ф4 синфларга мансуб, I ва II ёнғинбардошлилик тоифасига ва СО қурилмавий ёнғин хавфлилиги синфга мансуб меъёрлар билан талаб этиладиган эвакуация зина катаклари мавжуд ва 6.31. талаблари риоя этилган биноларда 2 дан ортиқ қаватни бирлаштирувчи, 2 турга мансуб зиналар қўлланишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5.44. Эскалаторни 2-турдаги зиналар учун ўрнатилган талабларга мувофиқ назарда тутиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6 ЁНҒИН ТАРҚАЛИШИНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.1. Ёнғин тарқалишининг олдини олишда ёниш майдони, кучайиши (жадаллашуви) ни ва давомийлигини чекловчи тадбирлар орқали эришилади. Уларга қуйидагилар киради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғиннинг хавфли омилларини хона, хоналараро, турли вазифавий ёнғин хавфлилигига мансуб хоналар гуруҳи, қаватлар ва секциялар, ёнғинли бўлинмалар, ҳамда бинолар аро бўйлаб тарқалишига тўсқинлик қилувчи қурилмавий ва ҳажмий-режавий ечимлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбинолар қурилмалари шу жумладан том, тарзлар ва пардозлаш ва қопламалари, хоналар ва эвакуация йўллари, юза қатламларида фойдаланиладиган қурилиш материалларининг ёнғинга хавфлилигини чеклаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishхона ва биноларнинг технологик портлаш ёнғинга хавфлилиги пасайтириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбирламчи, шу жумладан автоматик ва ташиб келтирувчи ўт ўчириш воситаларни мавжудлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishсигнализация ва ёнғин ҳақида хабар бериш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғинда эвакуация тартибини бошқарма қилиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.2. Биноларнинг ўт ўчириш қайси бўлган қисмлари (техник хоналар ва қаватлар, ертўла ва сопол қаватлар ва биноларнинг бошқа қисмлари)ни ёпиш майдони, жадаллашуви ва давомийлигини чеклашга қаратилган қўшимча воситалар билан жиҳозланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.3. Ёнғин тарқалишини олдини олишга қаратилган тадбирлар самарадорлигини ёнғин бевосита ва билвосита зарарини чеклаш бўйича 4 бўлим талаблари асосидаги техник-иқтисодий ҳисоблар бўйича ҳисоблашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.4. Турли вазифавий ёнғинга хавфлилик синфига мансуб, бино қисмлари ва хоналар ўзаро бир биридан меъёрланган ёнғинбардошлик чегарали ва қурилмавий ёнғинга хавфлилик синфига мансуб тўсувчи қурилмалар ёки ёнғинга қарши тўсиқлар билан ажратилган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБундай тўсувчи қурилмаларга ва ёнғинга қарши тўсиқлар турига, хоналарнинг вазифавий ёнғинга хавфлилиги, ёнғин юкининг катталиги, бинонинг ёнғинбардошлик даражаси ва қурилмавий ёнғин хавфлилиги синфига мансублиги ҳисобга олинган ҳолда талаблар қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.5. Бинода ёнғинга қарши тўсиқлар билан ажратилган турли вазифавий ёнғинга хавфлилигига эга қисмлар бўлса, бу қисмларнинг ҳар бири вазифавий ёнғин хавфига мувофиқ келувчи бинога қўйиладиган ёнғинга қарши, талабларга жавоб бериши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБинонинг ёнғинга қарши ҳимоя тизимини танлашда, бутунлай бинонинг вазифавий ёнғинга хавфлилиги, бино қисмларининг турли вазифавий ёнғин хавфлилигида юқори бўлиши мумкинлигини олиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.6. Ф 5 синфларга мансуб биноларга А ва Б тоифадаги хоналар бу технологик талаблар билан йўл қўйилса, ташқи девор олдида, кўп қаватли биноларда эса, юқори қаватларда жойлаштириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.7. Ёритувчи ва пойпеш қаватларда ёнувчан газ ва суюқликлар ҳамда енгил алангаланувчи ашёлар, махсус эслатиб ўтиладиган ҳоллар бундан мустасно, ишлатиладиган ёки сақланадиган хоналар жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.8. Бинокорлик қурилмалари ёнғинни хуфия тарқалишига имкон бермаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.9. Бинокорлик қурилмалари маҳкамланиш тугунлари ёнғинбардошлиги, қурилманинг талаб этиладиган ўз ёнғинбардошлигидан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.10. Зал хоналарида полнинг нишаблигини ташкил этувчи қурилмалар 4 ва 5 жадвалларда қаватлараро ораёпмалар учун ўрнатилган талабларга мувофиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.11. Меъёрланган ёнғинбардошлик ва ёнғинга хавфли тўсувчи қурилмаларни кабеллар ва қувур ўтказгичлар кесиб ўтиш тугунлари қурилмаларнинг ёнғин техникавий талаб этиладиган кўрсаткичларини пасайтирмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.12. Қурилмаларнинг очиқ сатҳига суркалган махсус ёнғин ҳимоя қоплама ва шимдиргичлар, қурилмаларни пардозлашга қўйиладиган талабларга мувофиқ бўлиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБу қопламалар ва шимдиргичлар техникавий ҳужжатларида уларнинг ўзгариш даврийлиги ёки фойдаланиш шароитидан келиб чиқиб қайта тикланиши кўрсатилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishУларни даврий ўзгартириш ёки қайта тиклаш имкониятини истисно этувчи жойларда махсус ёнғин ҳимоя қопламалари ва шимдиргичлар қўлланилишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.13. Ашёларнинг ёнғинга хавфлилигини камайтириш учун қўлланиладиган ёнғинга қарши воситаларни самарадорлиги 4-бўлимда бинокорлик қурилмаларини ёнғин-бардошлилик чегарасини аниқлаш учун ўрнатиладиган синов воситасида баҳоланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishҚурилмаларни ёнғинга хавфлилигини кўтариш учун қўлланиладиган ёнғинга қарши воситаларни самарадорлиги 4-бўлимда қурилиш қурилмаларини ёнғин бардошлик чегарасини аниқлаш учун ўрнатилган синов воситаси баҳоланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishМеталл қурилмаларнинг юк кўтариш қобилияти аниқланаётганда ёнғинга қарши ҳимоя воситалари, ҳисобга олинмайдиган самарадорлигини статик юксиз 1,7 м дан кам бўлмаган ўлчовдаги баландликкача кичрайтирилган устунлар моделларини ёки 2,8 м. дан кам бўлмаган оралиқдаги тўсинлар моделларини таққослаш синовлари йўли билан баҳолашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.14. Томёпма ва ораёпмалар ёнғинбардошлилик чегарасини ошириш учун қўлланиладиган осма шифтлар ёнғинга хавфлилиги бўйича бу томёпма ва ораёпмаларга қўйиладиган талабларга мувофиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishОсма шифтли хоналардаги ёнғинга қарши пойдеворлар уларнинг юқорисидаги бўшлиқни бўлиб туриши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishОсма шифтлар юқорисидаги бўшлиқда ёнувчан газлар, чанг ҳаво аралашмаси, суюқликлар ва ашёлар ташишга мўлжалланган каналлар ва қувур ўтказгичлар ўрнатилишига йўл қўйилмайди. А ва Б тоифадаги хоналарда осма шифтлар назарда тутишга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши тўсиқлар томёпма ва ораёпмалар бўлган хоналарда уларнинг орасидаги бўш жойи бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.15. Ёнғинга қарши тўсиқлар бинонинг тўсиб турувчи деворлар билан туташув жойида, шу жумладан, бинонинг шакли ўзгарадиган жойда, бу тўсиқлардан четлаб ўтиб, ёнғин тарқалмаслигини таъминловчи тадбирлар назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.16. Биноларни ёнғин бўлимларига ажратувчи, ёнғинга қарши деворлар, бинонинг бор бўйича кўтарилиши ва ёнғин ўчоғи томонида бино қурилмаси қулаб тушган чоғида, ёнма-ён жойлашган ёнғин бўлинмасига ёнғин тарқалмаслигини таъминлаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.17. Ёнғинга қарши деворлар пойдеворга ёки пойдевор тўсинларга тарқалиши, бинонинг бор бўйича кўтарилиши, ҳамма қурилмалар ва қаватларни кесиб ўтиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши деворлар таянчга ўрнатилган бўлса, таянч конструкцияларнинг ёнғинбардошлик чегараси деворларнинг ёнғинбардошлик чегарасидан паст бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши деворлар бино ва иншоотнинг ёнмайдиган ашёлардан тайёрлаб, сўнг қурилмасига бевосита ўрнатишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.18. Ёнғинга қарши деворлар томдан ташқарида кўтариб туриши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish60 см. дан кам бўлмаган масофага, агар чордоқли ёки чордоқсиз томёпмаларининг бирон бир унсури ёнувчан ашёлардан тайёрланган бўлса Г3, Г4 гуруҳлар бўйича, том бундан мустасно;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish30 см. дан кам бўлмаган масофага, агар чордоқли ёки чордоқсиз томёпма унсурлари қалин ёнувчан ашёлардан тайёрланган бўлса Г1, Г2 гуруҳлар бўйича, том бундан мустасно. Агар чордоқли ёки чордоқсиз томёпма ҳамма унсурлари ёнмайдиган ашёлардан (НГ) тайёрланган бўлса, ёнғинга қарши девор томдан кўтарилиб турмаслиги мумкин, том бундан мустасно.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.19. Ташки деворлари ёнувчан ёки қийин ёнувчан ашёлардан Г3, Г4 гуруҳлар орқали фойдаланиб бунёд этилган бинолар ёнғинга қарши деворлари бу деворларни кесиб ўтиши ҳамда деворнинг ташқи сатҳидан 30 см. дан кам бўлмаган масофада бўртиб чиқиб туриши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТашқи деворлари ёнмайдиган ашёлардан тасмасимон қилиб барпо этилса, ёнғинга қарши деворлар ойналарни бўлиб туриши лозим. Бунда ёнғинга қарши девор, девор сатҳидан ташқарига бўртиб чиқмаслиги мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.191. Биноларнинг фасадлари, хоналари ва эвакуация йўлларида қуйидаги ёнувчанлик даражасига эга қурилиш материалларидан фойдаланишга йўл қўйилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYO2-YO4 — баландлиги 28 м гача бўлган биноларнинг фасадларини пардозлаш ва қоплашда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYO-YO4 — баландлиги 28 м ва ундан юқори бўлган биноларнинг фасадларини пардозлаш ва қоплашда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYO1-YO4 — баландлигидан қатъий назар таълим ва тиббиёт ташкилотлари объектларининг фасадларини пардозлаш ҳамда қоплашда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYO1-YO4 — барча биноларнинг (функционал вазифасидан қатъи назар) эвакуация йўллари, вестибюллари, зинапоя катаклари, лифт холлари, умумий йўлаклари, заллари ва фойелари ҳамда ертўла ва ярим ертўла (сокол) қаватлари хоналари, спорт иншоотлари трибуна остидаги хоналарнинг деворлари ва шифтларини пардозлашда, шунингдек осма шифтларини ўрнатишда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.20. Бинони ёнғин қисмларига ажратилишида, баландроқ ва кенгроқ бўлган қисм девор ёнғинга қарши бўлиши лозим. Ёнғинга қарши девор қисмида ёнғинбардошлиги меъёрлаштирилмайдиган дераза, эшик ва дарвозалар ўрнатилишига йўл қўйилади, туташган қисмларининг томидан тиклик бўйича 8 м. дан кам бўлмаган ва девордан уфқ бўйича 4 м. дан кам бўлмаган масофада.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.21. Ёнғинга қарши деворларда шамоллатиш ва тутун ўтказиш каналлари ўрнатишга йўл қўйилади, қачонки улар ўрнатилган жойида ёнғинга қарши девор каналининг ҳар қайси томонида ёнғинбардошлик чегараси деворнинг меъёрлаштирилган қийматидан кам бўлмаган ҳолатда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.22. Ёнғинга қарши девор ёки ёнғинга қарши тўсиқларни бинонинг бир қисми бошқаси билан бурчак остида тутатиш жойида ўрнатишда, ташқи деворларда жойлашган бўшлиқлар энг яхши қирралари орасидаги масофа уфқ бўйича 4 метрдан кам бўлмасин, ёнғинга қарши толнинг деворга ёки тўсиққа бурчак остида туташувчи девор, гулқош ва чизиқлари 4 м. узунликда ёнмайдиган ашёлардан тайёрланиши зарур. Кўрсатилган бўшлиқлар орасидаги масофа 4 м. бўлганда, ёнғинга қарши 2-турдаги эшик ёки дераза билан тўлдириши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.23. Ёнғин чоғида ёнғинга қарши тўсиқлардаги бўшлиқлар (дарчалар), одатда, ёпиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши деворларда деразалар очилмайдиган бўлиши керак. Эшиклар, дарвозалар, люклар, қопқоқчалар ўз-ўзидан ёпилиб қолиши учун мосламаларга ва зичлагичларга эга бўлиши керак. Очиқ ҳолда фойдаланилиши мумкин бўлган эшиклар, дарвозалар, люклар, қопқоқчалар ёнғинда уларни автоматик ёниб қолишини таъминлайдигани билан жиҳозланган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.24. Ёнғинга қарши тўсиқларда, лифт шахталари бундан мустасно, дарчалар умумий майдони улар майдонининг 25% дан ошмаслиги керак. Ёнғинга қарши тўсиқлар дарчалари тўлдиргичлари 4.14. талабларига ва мазкур бўлим талабларига жавоб бериши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishА ва Б тоифадаги бошқа тоифадаги хоналардан, йўлаклардан, зина катакларидан лифт хоналаридан ажратиб турувчи ёнғинга қарши тўсиқларда, меъёрий ҳужжатларига мувофиқ доимий ҳаво босими тамбур-шлюзлар ўрнатишга йўл қўйилмайди. Икки ва кўпроқ сонли хоналарга умумий тамбур-шлюз кўйилиши мумкин эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.25. А ва Б тоифадаги хоналарни бошқа хоналардан ёки эшиклар, дарвозалар, люклар ва қопқоқчалардан ажратиб турувчи ёнувчан қарши тўсиқларда тамбур-шлюз ўрнатиш имкони бўлмаса ва тоифадаги хоналарни бошқа хоналардан ажратиб турувчи ёнғинга қарши тўсиқларда, қўшни қаватларга ва хоналарга ёнғинни тарқалишини ва ёнувчан газлар, енгил алангаланувчи буғлар ва ёнувчан суюқликлар, чанглар, толаларни ўтиб портлаш хавфини келтириб чиқаришга қодир йўналиши олдини олиш бўйича мажмуавий тадбирлар назарда тутилиши лозим. Бу тадбирлар самарадорлиги асосланган бўлиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғинга қарши эшик ёки дарвозалар билан ёпиб бўлмайдиган В, Г ва Д тоифадаги ёнма-ён хоналар билан алоқа қилиш учун, ёнғинга қарши тўсиқ бўшлиқ-дарчаларида автоматик ўт-ўчириш воситалари билан жиҳозланган очиқ тамбурлар назарда тутишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБу тамбурларнинг тўсиб турувчи қурилмалари ёнғинга қарши бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.26. Ёнғинга қарши тўсиқлар дарчалари тўлдиргичлари, одатда, ёнмайдиган ашёлардан тайёрланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЭшиклар, дарвозалар, люклар ва қопқоқчаларни 4 мм дан кам бўлмаган қалинликда ёнмайдиган ашёлар билан ҳимояланган, ёниш гуруҳи Г3 дан кам бўлмаган ашёлар қўллаш билан тайёрлашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнувчан газлар, суюқлар ва ашёлар қўлланилмайдиган ва сақламайдиган ҳамда ёнувчан чанглар пайдо бўлувчи жараёнлар билан алоқадор бўлмаган хоналар томонидаги ёнғинга қарши тўсиқлардаги тамбур-шлюз, эшиклари, эшиклар дарвозалар ва люклар қалинлиги 4 мм дан кам бўлмаган ва бўшлиқсиз ёниш гуруҳи Г3 ашёлардан тайёрланишига йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.27. 1-тоифадаги ёнғинга қарши деворлар ва ораёпмаларни, ёнувчан газлар, чанг-ҳаво аралашмаси, суюқликлар, мода ва ашёларни ташиш учун каналлар. шахталар ва қувур ўтказгичларни ўтишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЮқорида кўрсатилганлардан фарқланувчи муҳитни ташиш учун каналлар, шахталар ва қувур ўтказгичлар бундай ёнғинга қарши тўсиқларни кесиб ўтиш жойида, каналлар, шахталар ва қувур ўтказгичлар бўйича ёниш маҳсулотларини тарқалишини бартараф этувчи автоматик мосламалар назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.28. Лифт шахталари (5.33 да кўрсатилганлардан ташқари) ва лифтларнинг машина бўлинмалари хоналари (томда жойлашганларидан ташқари), хамда коммуникациялар ўтказиш учун каналлар, шахталар, тахмончалар тўсувчи қурилмалари 1-турдаги ёнғинга қарши пойдеворлар ва 3-турдаги ораёпмаларга қўйиладиган талаблар мувофиқ бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЮқорида кўрсатилган лифт шахталари тўсиқларда ёнғинга қарши эшиклар ўрнатиш имконияти бўлмаса, 1-турдаги ёнғинга қарши пойдеворли ва 3-турдаги ораёпмали тамбурлар ёки холлар ёки ёнғин чоғида лифт шахталари эшикларни автоматик равишда ёниб қуювчи экран назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБундай жараёнлар ёнмайдиган ашёлардан тайёрланиши ва уларнинг ёнғинбардошлик чегараси ЕI 45 дан кам бўлмаслиги зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЧиқиш жойида ёнғин чоғида ҳаво босими тамбур-шлюзга эга бўлмаган, тутун қопламайдиган зина катакли биноларда тахталарида автоматик тутунга қарши ҳимоя назарда тутиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАхлат ўтказгичлар тақаси ёнмайдиган ашёлардан тайёрланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.29. Технология талаблари бўйича биноларда ҳамма синфлар ичида, лекин Ф1.3. — да эмас, ертўла ва цокол қаватлар биринчи қават билан алоқа бўлганда зиналар ўрнатиши шарт. Бу зиналар эвакуация вақтида ҳисобга олиш керак эмас, фақат 5.9. да кўрсатилган бўлмаса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБу зиналар ёнғинга қарши тўсиқлар 1-турдаги ва тамбур-шлюз ёрдамида ажратилиши лозим. Агар цокол ва ертўла хоналарда ёнғинга хавфли моддалар ёки ашёлар сақланадиган бўлса, тамбур-шлюзда керакли ҳаво босими бўлиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishФ5 синфдаги биноларда зиналар ертўладаги ёки цокол хоналардан Г ва Д категорияли бўлган ҳолда, тепадаги кўрсатилган ажратиш тўсиқлар ишлатиши зарур эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.30. Вестибюлдан иккинчи қаватга олиб борувчи 2-турдаги зина ўрнатилса, вестибюл йўлаклардан ва ёнма-ён хоналардан 1-турдаги ёнғинга қарши пойдеворлар билан ажратилган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.31. 5.43-да тутилган 2-турдаги зина жойлашган хона, унга туташувчи йўлаклардан ва бошқа хоналардан 1-турдаги ёнғинга қарши пойдевор билан ажратилиши лозим. Иккинчи турдаги зина жойлашган вақтда ёнғинга қарши пойдевор билан ажрамаслигига йўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбинода бутунлай автоматик ўт ўчириш ўрнатилса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбинонинг баландлиги 9 метрдан ва қаватнинг майдони 300 кв.м. дан кўп бўлмаган ҳолда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.32. Ертўла ва цокол қаватда лифт рўпарасида ёнғин чоғида ҳаво босими 1-турдаги тамбур-шлюз ўрнатиши назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishАгар цокол ва ертўла хоналарда ёнғинга хавфли моддалар ёки ашёлар сақланадиган бўлса, тамбур-шлюзда ёнғин пайдо бўлганда керакли ҳаво босими бўлиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.33. Бино ва ёнғин бўлинмаларини ўлчамларини, ҳамда бинолар орасидаги масофани тўплашда, уларнинг ёнғинга бардошлигидан, қурилмавий ва вазифавий ёнғинга хавфлилигидан келиб чиқади, ёнғин юки қатталигидан, ҳамда ёнғинга қарши қўлланилаётган ҳимоя воситаларини самарадорлигини, ўт ўчириш хизмати қарши қўлланилаётган ҳимоя воситаларини самарадорлигини, ўт ўчириш хизмати мавжудлиги ва олислигини уларнинг қуролланганлигини, ёнғиннинг эҳтимоли иқтисодий ва экологик оқибатларини ҳисобга олган ҳолда ишлаб чиқиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.34. Фойдаланиш жараёнида ёнғинга қарши ҳимоя муҳандислик воситаларнинг ишга яроқлилиги таъминланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6.35. Автоматик ўт ўчиришни ва ёнғин сигнализациясини давлат меъёрий ҳужжатларига мувофиқ равишда назарда тутиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. ЎТ ЎЧИРИШ ВА ҚУТҚАРУВ ИШЛАРИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.1. Эҳтимолли ёнғинни ўчириш ва қутқарув ишларини олиб бориш, қурилмавий, ҳажмий-режавий, муҳандислик-техникавий ва ташкилий тадбирлар орқали таъминланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishУларга куйидагилар киради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа) вазифавий ўтиш йўллари ва олиб келувчи йўллар билан бирга ўт ўчириш техникаси ўтиши учун ва олиб келувчи йўллар ёки махсус йўллар жиҳозланиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishб) ташқи ёнғин зиналари жиҳозланиши ва ўт ўчириш бўлинмалари ходимларини ва ўт ўчириш техникасини бино қаватларига ва томига олиб чиқишининг бошқа усуллари билан таъминлаш, шу жумладан ўт ўчириш бўлинмаларини ташиш режасига эга портлар ўрнатилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishв) ёнғинга қарши сув ўтказгичлар, шу жумладан хўжалик сув ўтказгичлари билан бирга ёки махсусини ўрнатиш, зарур бўлса қувурлардан ва ёнғин сиғимлари (резервуарлар) ўрнатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishг) бино ичида, ўт ўчириш бўлинмалари ўтиш йўлини тутунга қарши ҳимоялаш керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishд) зарур ҳолларда биноларни одамларни якка ёки оммавий тартибда қутқариш воситалари билан жиҳозлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishе) аҳоли яшаш манзилгоҳи ёки объект ҳудудида уларнинг ҳаракат доирасида жойлашган объектдаги ўт ўчириш шароитига мувофиқ ёнғин техникаси билан таъминланган зарур сонига эга шахсий ёнғиндан сақлаш бўлинмасини жойлаштириш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБу тадбирларни танлаш биноларнинг ёнғинга бардошлик даражаси қурилмавий ва вазифавий ёнғин хавфсизлиги синфига мансублигига боғлиқ.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.2. Асосий ва махсус ўт ўчириш маҳсулотлари учун ўтиш йўлларини, давлат меъёрий ҳужжатлари талабларига мувофиқ равишда назарда тутиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.3. Том карнизи ёки ташқи девор тепасигача (пойдевор), баландлиги 10 м. ва ортиқ учун томга зина катакларидан бевосита ёки чордоқ орқали иситилувчи ундан мустасно, ҳамда 3 турдаги зиналар бўйича ёки ташқи ўт ўчириш зиналари бўйича чиқиш жойлари назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТомга чиқиш жойлари сони ва уларнинг жойланишини бинонинг вазифавий ёнғинга хавфлилиги ва ўлчамларидан келиб чиқиб назарда тутилиш лозим, лекин 1 чиқиш жойидан кам эмас:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishчордоқли томёпмавий бино узунлиги ҳар бир тўлиқ ва нотўлиқ 100 м., чордоқсиз томёпмавий Ф1, Ф2, Ф3 ва Ф4 синфга мансуб бинолар учун, бино томининг ҳар бир тўлиқ ва нотўлиқ 1000 кв.м майдонига 1 дан кам бўлмаган чиқиш жойи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishёнғинга қарши зиналар бўйича 200 м дан сўнг Ф5 синфга мансуб бинолар айланаси бўйича.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishНазарда тутилишига йўл қўйилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishагар бинонинг эни 150 м. дан ошмаса бош тарзига қарама-қарши томонда ёнғинга қарши сув ўтказгич линияси мавжуд бўлса бинонинг бош тарзида ўт ўчириш зиналарни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishтом ёпмаси 100 м. дан ёпмайдиган бир қаватли бинолар томига чиқиш жойини.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.4. Бино чордоқларида томга ўлчамлари 0,6х0,8 м. дан кам бўлмаган эшиклар, люклар ёки деразалар орқали доимий зиналар билан жиҳозланган жойлари назарда тутилиши лозим, лекин Ф1.4. синфидаги бинолардан ташқари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТом ёки чордоққа зина катакларидан чиқиш жойлари, чиқиш олдида майдончаси бор, зинапоялар бўйича, ўлчамлари 0,75х1,5 м. дан кам бўлмаган 2 турдаги ёнғинга қарши эшиклар орқали назарда тутилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБаландлиги 15 м. гача бўлган Ф1, Ф2, Ф3 ва Ф4 синфга мансуб биноларда чордоқ ёки томга зина катакларида 0,6х0,8 м. ўлчамли 2 турдаги ёнғинга қарши ток орқали, маҳкамланган пўлат нарвонлар бўйича чиқиш жойлари жиҳозланишига йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.5. Техник қаватларда, шу жумладан техник тоқ хоналарда ва техник чордоқларда ўтиш жойлари баландлиги 1,8 м дан кам бўлмаслиги, чордоқларда бутун бино бўйлаб — 1,6 м. дан кам бўлмаслиги лозим. Бу ўтиш жойлари эни 1,2 м. дан кам бўлмаслиги керак. Айрим буюклардан ортиқ бўлмаган масофада ўтиш баландлигини 1,2 м. гача энини эса 0,3 м гача камайтиришга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.6. Мансубдорли биноларда тўсиб турувчи қурилмаларда чордоқлар бўшлиғи назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.7. Томнинг баландлиги 1 м. дан ортиқ ўзгариш жойида (шу жумладан томга нур-аэрацион фонарларни кўтариш учун) одатда ёнғин зиналари кўзда тутилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТом баландлиги 10 м. дан ортиқ ўзгарса агар томнинг ҳар бир 100 кв.м. дан ортиқ майдон участкаси 7.3. талабларига жавоб берадиган томга хусусий чиқиш жойига эга бўлса, ёки 7.3 бўйича аниқланадиган томнинг пастки участкаси 10 м. дан ошмаса, ёнғин зиналари назарда тутилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.8. 10 м. дан то 20 м. гача баландликка кўтарилиши учун ва томнинг баландлиги 1 м. дан то 20 м. гача ўзгариш жойида П1 турдаги ёнғин зиналари 20 м. дан баландроққа кўтариш учун ва баландлик 20 м. дан ортиқ ўзгарувчи жойларда П2 турдаги зиналар кўлланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЁнғин зиналари ёнмайдиган ашёлардан тайёрланиши, деразадан 1 м. дан якинроқка жойлашмаслиги ва улардан ўт ўчирувчи бўлинмалар фойдаланишга ҳисобланган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.9. Зинапоялар орасида ва зинапоя тўсиғи тутгичлари орасида, режада соф этиш 75 мм. дан кам бўлмаган тирқиш қолдирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.10. Баландлиги 5 м. дан ортиқ Ф1.1. синфга мансуб биноларнинг ҳар бир ёнғин бўлинмасида баландлиги 28 м. дан ортиқ ҳамма вазифани ёнғинга хавфлилик синфига мансуб биноларда, тўсувчи қурилмалари RЕI120 ёнғинга бардошлик чегарасига эга ёнғинга қарши тўсиқлар талабларига жавоб берувчи, Е60 ёнғин бардошлик чегарасига эга ёнғинга қарши эшикли шахталарда жойлашган «ўт ўчириш бўлинмаларни ташиши» режимига эга лифтлар назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.11. Том нишоблиги 12% гача бўлган, баландлиги пештоққача ёки ташқи девор юқорисига 10 дан ортиқ биноларда, ҳамда том нишоббошлиги 12% дан ортиқ, баландлиги пештоққача 7 м. дан ортиқ биноларда ГОСТ 257722 га мувофиқ томда мувофиқ тўсиқ назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishБино баландлигидан қатъий назар, шу стандарт талабларига мувофиқ, фойдаланиладиган иссиқ томларда, балконларда, лоджияларда ташқи галереяларда, очиқ ташқи зиналарда, зинапояларда ва майдончаларда тўсиқ назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.12. Ўт ўчириш депосини, давлат меъёрий ҳужжатлари тартибларига мувофиқ ҳудудларда жойлаштириш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.13. Ўт ўчириш сув ўтказгичини ва бошқа доимий ўт ўчириш воситаларини биноларнинг ёнғин бардошлик даражаси, қурилмавий ва вазифавий ёнғинга хавфлигидан, вақтинчалик ёнғин юкини катталиги ва ёнғин портлаш хавфлигидан келиб чиқиб назарда тутиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7.14. Биноларнинг ёнғинга қарши сув таъминоти тизимига ўт ўчирувчи бўлинмалар ва уларнинг жиҳозлари учун доимий етишиш имконияти таъминланган бўлиши лозим.