Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni
Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasining faoliyati yanada takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida
Qonunchilik palatasi tomonidan 2022-yil 8-noyabrda qabul qilingan
Senat tomonidan 2023-yil 22-iyunda maʼqullangan
Mamlakatimizda davlat moliyaviy resurslarining samarali boshqarilishi, budjet mablagʻlaridan maqsadli va oqilona foydalanilishi ustidan davlat moliyaviy nazorati tizimini takomillashtirish, shuningdek qonunchilik hujjatlarining ijrosi samarali tashkil etilishini taʼminlash yuzasidan tizimli choralar koʻrilmoqda.
Shu bilan birga hozirgi vaqtda Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi faoliyatining ochiqligi va shaffofligini oshirish, amalga oshiriladigan nazorat tadbirlarining maqsadlari va tartibini belgilash, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasining qonunlar ijrosi, shu jumladan davlat xaridlari sohasidagi qonunlar ijrosi ustidan davlat nazoratini amalga oshirishga doir vazifalarini aniqlashtirish zarurati dolzarb ahamiyat kasb etmoqda.
Ushbu Qonunda Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasiga oz miqdorda talon-toroj qilinganligi va davlat xaridlari toʻgʻrisidagi qonunchilik buzilganligi, Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligining Davlat moliyaviy nazorati organlariga esa oz miqdorda talon-toroj qilinganligi uchun maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisida bayonnoma tuzish vakolatlarini berish nazarda tutilmoqda.
Shuningdek “Oʻzbekiston Respublikasining Hisob palatasi toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasining oʻz ish rejalari, moliyaviy huquqbuzarliklar va ularni bartaraf etish natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻzining rasmiy veb-saytiga joylashtirishga, shuningdek jamoatchilikni oʻz faoliyati haqida har chorakda xabardor qilib borishga doir majburiyatlarini nazarda tutuvchi oʻzgartishlar kiritilmoqda. Bundan tashqari Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi tomonidan oʻtkaziladigan nazorat tadbirlarining shakllari va turlari belgilab qoʻyilmoqda hamda uning qonunlar ijrosi ustidan nazoratni tashkil etishga doir vazifalari aniqlashtirilmoqda.
Ushbu Qonun Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasining faoliyatini takomillashtirishga va uning zimmasiga yuklatilgan vazifalarning samarali bajarilishiga, shuningdek budjet toʻgʻrisidagi qonunchilik buzilishlarining oldini olishga va budjet intizomini mustahkamlashga xizmat qiladi.
1-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2015-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 3, 6-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 193-modda, № 12, 269-modda; 1996-yil, № 5-6, 69-modda, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 4-5, 126-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 3, 38-modda, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 5, 67-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda, № 9, 171-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda, № 12, 413, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 9, 498-modda, №10, 536-modda, № 12, 656, 659-moddalar; 2007-yil, № 4, 158, 159, 164, 165-moddalar, № 9, 416, 421-moddalar, № 12, 596, 604, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 181, 189, 192-moddalar, № 9, 486, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 9, 334, 335, 337-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-moddalar; 2010-yil, № 5, 175, 179-moddalar, № 6, 231-modda, № 9, 335, 339, 341-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 468, 473, 474-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda, № 4, 104, 105-moddalar, № 9, 247, 252-moddalar, № 12/2, 365-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 341, 343-moddalar; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 1, 2-modda, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 4, 137-modda, № 6, 300-modda, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4, 5-moddalar, № 4, 224-modda, № 7, 430, 431, 432-moddalar, № 10, 671, 673, 679-moddalar; 2019-yil, № 1, 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161, 165, 166-moddalar, № 5, 259, 261, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469, 471-moddalar, № 9, 591, 592-moddalar, № 10, 674, 676-moddalar, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 891-moddalar; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 203, 204-moddalar, № 7, 449-modda, № 9, 539, 540-moddalar, № 10, 593, 596-moddalar, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-moddalar, № 2, 142-modda, № 3, 217-modda, № 4, 290, 293-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 9, 903-modda, № 10, 966, 967, 968, 973-moddalar, № 11, 1066-modda; 2022-yil, № 1, 1, 2-moddalar, № 2, 80, 81-moddalar, № 3, 215, 216-moddalar, № 4, 337-modda, № 5, 464, 465, 466, 467-moddalar, № 8, 787-modda) quyidagi oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 2456-moddaning birinchi qismidagi “Ushbu Kodeksning 1752, 1757” degan soʻzlar “Ushbu Kodeksning 61-moddasida (budjet tashkilotlarining, budjet mablagʻlarini oluvchilarning, davlat maqsadli jamgʻarmalarining hamda belgilangan tartibda tashkil etilgan boshqa jamgʻarmalarning mol-mulkini oʻzlashtirish yoki rastrata qilish yoʻli bilan oz miqdorda talon-toroj qilishga oid qismida), 1752, 1757, 1758” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2) 2641-moddaning birinchi qismidagi “Ushbu Kodeksning 1752 va 1758-moddalarida” degan soʻzlar “Ushbu Kodeksning 61-moddasida (budjet tashkilotlarining, budjet mablagʻlarini oluvchilarning, davlat maqsadli jamgʻarmalarining hamda belgilangan tartibda tashkil etilgan boshqa jamgʻarmalarning mol-mulkini oʻzlashtirish yoki rastrata qilish yoʻli bilan oz miqdorda talon-toroj qilishga oid qismida), 1752 va 1758-moddalarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin
2-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 1-iyulda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining Hisob palatasi toʻgʻrisida”gi OʻRQ-546-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 7, 384-modda, № 9, 588-modda; 2021-yil, 4-songa ilova; № 8, 803, 804-moddalar, № 12, 1198-modda) quyidagi qoʻshimcha va oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 3-moddaning ikkinchi qismi “Hisob palatasi” degan soʻzlardan keyin “yuridik shaxs boʻlib, u” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
2) 4-moddaning oʻn ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“oʻz vakolatlari doirasida Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari ijrosi ustidan nazoratni, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari toʻliq hamda oʻz vaqtida bajarilishi ustidan nazoratni tashkil etish va amalga oshirish”;
3) 9-modda quyidagi mazmundagi toʻrtinchi, beshinchi va oltinchi qismlar bilan toʻldirilsin:
“Hisob palatasi moliya yilining birinchi oyida moliya yili uchun ish rejalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz rasmiy veb-saytiga joylashtiradi.
Hisob palatasi nazorat tadbirlari natijalari boʻyicha aniqlangan moliyaviy huquqbuzarliklar va ularning bartaraf etilishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni har chorak yakunlariga koʻra, chorakdan keyingi oyning 25 sanasidan kechiktirmay oʻz rasmiy veb-saytiga joylashtiradi, bundan davlat sirini yoki qonun bilan qoʻriqlanadigan boshqa sirni oʻz ichiga olgan maʼlumotlar mustasno.
Hisob palatasi har chorakda kamida bir marta oʻz faoliyati toʻgʻrisida jamoatchilik oldida ommaviy axborot vositalarining vakillari ishtirokida hisobot berib boradi”;
4) 11-moddaning ikkinchi qismidagi “hamda yordamchi xodimlaridan” degan soʻzlar “yordamchi va texnik xodimlaridan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
5) 12-moddaning:
uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Hisob palatasining shoʻba mudirlari, bosh inspektorlari, yetakchi inspektorlari, inspektorlari, yordamchi va texnik xodimlari Hisob palatasining raisi tomonidan lavozimga tayinlanadi hamda lavozimidan ozod qilinadi”;
toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;
6) 13-modda quyidagi mazmundagi oʻn birinchi, oʻn ikkinchi va oʻn uchinchi xatboshilar bilan toʻldirilsin:
“mehnat toʻgʻrisidagi qonunchilikka muvofiq Hisob palatasiga xodimlarni ishga qabul qilishni amalga oshiradi va ular bilan tuzilgan mehnat shartnomalarini bekor qiladi;
buyruqlar chiqaradi va Hisob palatasining tarkibiy tuzilmalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlaydi;
Hisob palatasining shtat jadvalini tasdiqlaydi”;
7) 14-modda quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Hisob palatasining raisi yoʻqligida uning vakolatlarini raisning birinchi oʻrinbosari, birinchi oʻrinbosar ham yoʻqligida esa Hisob palatasi raisining oʻrinbosarlaridan biri amalga oshiradi”;
8) 28-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“28-modda. Hisob palatasining Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari ijrosi ustidan nazoratni, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari toʻliq hamda oʻz vaqtida bajarilishi ustidan nazoratni tashkil etish va amalga oshirish sohasidagi funksiyalari
Hisob palatasi oʻz vakolatlari doirasida Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari ijrosi ustidan nazoratni, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari toʻliq hamda oʻz vaqtida bajarilishi ustidan nazoratni tashkil etish va amalga oshirish sohasida:
Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarining ijrosi ustidan, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari toʻliq hamda oʻz vaqtida bajarilishi ustidan doimiy nazoratni oʻz vakolatlari doirasida amalga oshiradi va ularning natijalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga axborot kiritadi;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlarida belgilangan ijro muddatlarini uzaytirish toʻgʻrisidagi takliflar boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga xulosalar kiritadi”;
9) 30-modda:
oʻn yettinchi xatboshisidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarorlari va topshiriqlari toʻliq va oʻz vaqtida ijro etilmaganligi, shu jumladan ularning ijro etilishi jarayoni toʻgʻrisidagi axborot “ijro.gov.uz” axborot tizimi orqali toʻliq, haqqoniy tarzda va oʻz vaqtida taqdim etilmaganligi” degan soʻzlar “Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari ijro etilmaganligi, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari toʻliq hamda oʻz vaqtida ijro etilmaganligi, shu jumladan ularning ijro etilishi jarayoni toʻgʻrisidagi axborot qonunchilikda belgilangan tartibda “ijro.gov.uz” axborot tizimi orqali toʻliq, haqqoniy tarzda va oʻz vaqtida taqdim etilmaganligi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
yigirmanchi xatboshisi “intizomini” degan soʻzdan keyin “budjet jarayonining ochiqligini taʼminlash tartibini, davlat xaridlari toʻgʻrisidagi qonunchilikni” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
quyidagi mazmundagi yigirma uchinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“qonunchilik tashabbusi huquqi subyektlariga qonunchilikni takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritishga haqli”;
10) 31-modda:
birinchi qismidagi “nazoratni” degan soʻz “nazorat tadbirlarini” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
quyidagi mazmundagi ikkinchi — yettinchi qismlar bilan toʻldirilsin:
“Taftish nazorat tadbiri bilan qamrab olingan davrda nazorat obyekti tomonidan amalga oshirilgan barcha moliya-xoʻjalik operatsiyalarining qonuniyligi va asosliligini, ularning buxgalteriya hisobotlarida hamda moliyaviy hisobotlarda haqqoniy tarzda va toʻgʻri aks ettirilishini hujjatlar asosida aniqlash maqsadida oʻtkaziladi.
Tekshirish nazorat obyektining muayyan davrdagi ayrim harakatlarini (operatsiyalarini) yoki faoliyatining muayyan yoʻnalishini nazorat qilish maqsadida oʻtkaziladi.
Tekshirish kameral va sayyor turlarga boʻlinadi.
Kameral tekshirish, qoida tariqasida, Hisob palatasi joylashgan erda, Hisob palatasida mavjud boʻlgan yoki Hisob palatasining soʻroviga koʻra taqdim etilgan maʼlumotlarga va hujjatlarga asosan oʻtkaziladi.
Sayyor tekshirish nazorat obyekti joylashgan erda oʻtkaziladi.
Oʻrganish nazorat obyektining muayyan sohasini hamda faoliyatini statistik, moliyaviy va boshqa maʼlumotlar asosida tahlil qilish hamda baholash maqsadida amalga oshiriladi”;
ikkinchi qismi sakkizinchi qism deb hisoblansin;
11) 33-moddaning ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari ijro etilmaganligi uchun, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari sifatli tarzda hamda oʻz vaqtida ijro etilmaganligi, shu jumladan ularning ijrosi toʻgʻrisidagi axborot qonunchilikda belgilangan tartibda “ijro.gov.uz” axborot tizimi orqali toʻliq, haqqoniy tarzda va oʻz vaqtida taqdim etilmaganligi uchun, shuningdek korrupsiyaga qarshi kurashish boʻyicha ichki nazorat tizimining joriy etilishiga va samarali faoliyat koʻrsatishiga doir choralar oʻz vaqtida amalga oshirilmaganligi keyingi nazorat jarayonida aniqlangan taqdirda, Hisob palatasi vazirliklarga, davlat qoʻmitalariga, idoralarga, mahalliy davlat hokimiyati organlariga va boshqa tashkilotlarga ularning xodimlariga nisbatan intizomiy jazo choralarini qoʻllash toʻgʻrisida taqdimnomalar kiritishga haqli”;
12) 38-modda quyidagi mazmundagi toʻrtinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Nazorat tadbirlari faqat nazorat ishlarining yillik dasturiga kiritilgan nazorat obyektlarida amalga oshiriladi, bundan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarorlari va topshiriqlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining soʻrovlariga asosan oʻtkaziladigan nazorat tadbirlari, kameral nazorat va qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa hollar mustasno”;
13) 45-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Hisob palatasi faoliyatining moliyaviy va moddiy-texnika taʼminoti Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari hamda qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
Hisob palatasida budjetdan tashqari jamgʻarma tashkil etiladi, undan foydalanish tartibi qonunchilikda belgilanadi”.
3-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.
4-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;
respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.
5-modda. Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2023-yil 17-iyul,
OʻRQ-856-son
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 18.07.2023-y., 03/23/856/0489-son)