“Iste’molchilarning huquqlarini himoya qilish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Litsenziyalashni bekor qilish hamda iste’mol tovarlarini olib kelish va O‘zbekiston Respublikasining ichki bozorida sotishni takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2002-yil 20-avgustdagi 295-son qarorini bajarish yuzasidan, shuningdek iste’molchilarni iste’mol tovarlari to‘g‘risidagi ishonchli axborot bilan davlat tilida ta’minlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Belgilansinki:

2003-yil 1-yanvardan boshlab O‘zbekiston Respublikasi hududiga erkin muomalaga chiqariladigan import qilinadigan iste’mol tovarlarining 1-ilovaga muvofiq ayrim turlarini majburiy markalash joriy etiladi;

majburiy markalanishi kerak bo‘lgan va 2002-yil oxirigacha O‘zbekiston Respublikasi hududida erkin muomalaga chiqarilgan iste’mol tovarlari chakana savdo shoxobchalarida 2003-yil 1-aprelgacha davlat tilida markalanmasdan sotilishi mumkin.

2. Quyidagilar:

Import qilinadigan iste’mol tovarlarini markalash tartibi to‘g‘risidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;

3. “O‘zstandart” agentligi, O‘zbekiston Respublikasi Davlat bojxona qo‘mitasi, Davlat soliq qo‘mitasi, O‘zbekiston Respublikasi Monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish davlat qo‘mitasi, Sog‘liqni saqlash vazirligi mazkur qarordan kelib chiquvchi talablarga rioya etilishi ustidan qat’iy nazoratni ta’minlasinlar.

4. O‘zbekiston Respublikasi Davlat bojxona qo‘mitasi, Davlat soliq qo‘mitasi, “O‘zstandart” agentligi Adliya vazirligi hamda manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda o‘n kun muddatda o‘z normativ hujjatlarini mazkur qarorga muvofiqlashtirsinlar.

5. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Litsenziyalashni bekor qilish hamda iste’mol tovarlarini olib kelish va O‘zbekiston Respublikasining ichki bozorida sotishni takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2002-yil 20-avgustdagi 295-son qaroriga (O‘zbekiston Respublikasi QT, 2002-y., 8-son, 47-modda) 4-ilovaga muvofiq o‘zgartirishlar kiritilsin.

6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri O‘.T. Sultonov zimmasiga yuklansin.

1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlangan Ro‘yxat bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi hududida sotiladigan tovarlar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni aks ettiruvchi iste’mol tovarlarini markalashga qo‘yiladigan talablarni belgilaydi.

2. Ushbu Nizom aholiga sotish uchun mo‘ljallanmagan va chetdan keltiriladigan quyidagi:

yuridik va jismoniy shaxslar, shu jumladan xorijiy yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan o‘z ehtiyojlari uchun keltiriladigan hamda ishlab chiqarish yoki boshqa tijorat faoliyati uchun mo‘ljallanmagan iste’mol tovarlarini;

xorijiy davlatlarning O‘zbekiston Respublikasidagi diplomatik va konsullik vakolatxonalari, xalqaro va hukumatlararo tashkilotlar, ushbu tashkilotlar huzuridagi xorijiy davlatlarning vakolatxonalari hamda boshqa xalqaro tashkilotlarning rasmiy (xizmat yuzasidan) foydalanishi, shuningdek ularning xodimlari uchun mo‘ljallangan iste’mol tovarlarini;

ko‘rgazmalar namunalari, sinovlar, tadqiqotlar va marketing uchun namunalar sifatidagi iste’mol tovarlarini markalashga tatbiq etilmaydi.

3. Transport idishida qadoqlangan, keyinchalik iste’mol idishiga qayta qadoqlangan tovarlarni keltirishda transport idishida ularning tayyorlangan va qadoqlangan muddati ko‘rsatiladi. Tovarni iste’mol idishiga qayta qadoqlashda markalash tovarning normativ hujjatida ko‘rsatilgan hajmiga muvofiq, u mavjud bo‘lmagan taqdirda esa, amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq cheklangan foydalanish muddatiga ega bo‘lgan tovarlar uchun tayyorlangan sanasi hamda yaroqlilik muddati majburiy ko‘rsatilgan holda davlat tilida amalga oshiriladi.

4. Yaroqlilik muddati belgilanishi shart bo‘lgan tovarlarda tayyorlovchi tomonidan belgilangan yaroqlilik muddati ko‘rsatiladi.

Bunda tayyorlovchi tomonidan (saqlash va tashish shartlariga to‘liq rioya qilgan holda) muayyan tovarning iste’molchilar hayoti va salomatligi uchun xavfsizligi talablariga muvofiqligi va ekologik jihatdan xavfsizligi kafolatlanadi.

5. Yaroqlilik muddati o‘tgach tovarlar ulardan bevosita asosiy (yoki funksional) maqsadda foydalanish uchun yaroqsiz hisoblanadi. Yaroqlilik muddati uzaytirilishi mumkin emas.

6. Markalashdagi va qo‘shib jo‘natiladigan hujjatlardagi ma’lumotlar iste’molchilar uchun tushunarli, to‘liq va ishonchli bo‘lishi kerak.

7. Tovarni markalashdagi (etiketka, birka, leybl) va qo‘shib jo‘natiladigan foydalanish hujjatlaridagi iste’molchi uchun mo‘ljallangan ma’lumotlar tovarning turi hamda texnikaviy murakkabligiga qarab muayyan tovarga bevosita ilova qilinadigan matnli hujjat (pasport, formulyar, qo‘llanish bo‘yicha ko‘rsatmalar va boshqalar) tarzida bo‘lishi kerak.

8. Tovar bilan birga bevosita iste’molchiga taqdim etiladigan ma’lumotlar davlat tilida rasmiylashtiriladi. Ma’lumotlar boshqa tillarga to‘liq yoki qisman tarjima qilib berilgan bo‘lishi mumkin.

Markalash ma’lumotlarining davlat tiliga to‘g‘ri tarjima qilinganligini nazorat qilish mahsulotni sertifikatsiyalashni yoki xorijiy muvofiqlik sertifikatini e’tirof etishni amalga oshiruvchi, bir turdagi mahsulotni sertifikatsiyalash bo‘yicha akkreditatsiya qilingan organ tomonidan amalga oshiriladi.

9. Tovar iste’molchisi uchun ma’lumotlar “Iste’molchilar huquqlarini himoya qilish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunining 6-moddasiga, “Oziq-ovqat mahsulotlarining sifati va xavfsizligi to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunining 12-moddasiga, shuningdek mahsulot unga binoan ishlab chiqariladigan normativ hujjatga muvofiq bo‘lishi kerak.

10. Genetik modifikatsiya qilingan mahsulotlardan olingan tovarning markalanishida bu to‘g‘ridagi tegishli ma’lumotlar mavjud bo‘lishi kerak.

11. O‘zbekiston Respublikasi uchun an’anaviy bo‘lmagan import tovarlar xalqaro, mintaqaviy, milliy standartlarga muvofiq nomlanishi, bunday nomlar bo‘lmagan taqdirda esa — tayyorlovchi mamlakatda qabul qilingan nomlar ko‘rsatilishi kerak.

Tovarga iste’molchiga mo‘ljallangan o‘ziga xos bo‘lgan ma’lumotlar ilova qilinishi mumkin.

Tovarning nomida “Ekologiya jihatidan toza”, “Radiatsiya jihatidan xavfsiz”, “Zararli moddalar qo‘llanmasdan tayyorlangan” va boshqa reklama tusiga ega bo‘lgan tavsifnomalardan foydalanishga faqat ularga qo‘yiladigan talablarni hamda tekshirish (nazorat qilish) metodlarini belgilovchi va tovarning ushbu tavsifnomalarini identifikatsiya qilish imkonini beruvchi tayyorlovchining normativ yoki texnik hujjatlari ko‘rsatilganda, shuningdek ular “O‘zstandart” agentligi hamda O‘zbekiston Respublikasi Davlat tabiatni muhofaza qilish qo‘mitasi tomonidan tasdiqlangan taqdirda yo‘l qo‘yiladi.

12. Tovarni tayyorlagan mamlakatning nomi mamlakatning Birlashgan Millatlar Tashkilotida qabul qilingan nomi bo‘yicha ko‘rsatiladi.

Agar bir mamlakatda tayyorlangan tovar keyinchalik boshqa mamlakatda uning xossasini o‘zgartiradigan va (yoki) uni pirovard tayyor buyumga aylantiradigan tarzda texnologik ishlovdan o‘tkazilgan taqdirda, ma’lumotlarni yozishda texnologik ishlov berishni amalga oshiruvchi import qiluvchi mamlakat mazkur tovarni tayyorlovchi mamlakat sifatida qaralishi kerak.

13. Tovar kelib chiqqan mamlakat amaldagi qonun hujjatlarida belgilangan mezonlarga muvofiq belgilanadi.

14. Tovar iste’molchisi uchun mo‘ljallangan ma’lumotda tayyorlovchining rasmiy nomidan va uning joylashgan joyidan (pochta manzilidan) foydalanish lozim.

15. Tovarning asosiy iste’mol xossalari va tavsiflari tayyorlovchining normativ yoki texnik hujjati talablariga to‘liq muvofiq holda iste’molchiga ma’lum qilinishi kerak.

16. Tovarning sertifikatlanganligi to‘g‘risidagi ma’lumotlarni yozish joyi va shakli muvofiqlik sertifikatida belgilanadi.

17. Tovarning netto massasi, asosiy o‘lchamlari, hajmi va soni iste’molchi yoki xaridor uchun o‘lchovlarning metrik tizimida (birliklarning xalqaro tizimida) ko‘rsatilishi kerak.

18. Tovarning tarkibi (butligi) “Tarkibi” yoki “Butligi” nomi bilan ro‘yxat tarzida taqdim etilishi kerak.

Tovarning sog‘lomlashtirish-davolashga mo‘ljallanganligi to‘g‘risidagi ma’lumotlar, odamlar hayoti va salomatligiga, hayvonot dunyosiga zararli ta’sirining yo‘qligi yoki uning boshqa alohida tavsiflari O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi hamda “O‘zstandart” agentligining ruxsati bilan taqdim etiladi.

19. Tovarni tayyorlovchining tovar belgisi (tovar markasi) bevosita tovarlarga, idishga, shuningdek yorliqlar yoki etiketkalarga qo‘yiladi.

20. Yaroqlilik muddati tovarning tayyorlangan sanasidan boshlab hisoblanadi va bevosita tovarda, tashish idishida, o‘rab-joylangan narsada (iste’mol idishida) quyidagi namunaviy shakllardan biridan foydalangan holda ko‘rsatiladi:

“...(yil-kun-oy) mobaynida yaroqli”;

“...(yil-kun-oy)gacha yaroqli”;

“...(yil-kun-oy)gacha foydalanilsin”.

Muayyan tovarlarning o‘ziga xos xossalarini hisobga olgan holda ular to‘g‘risidagi ma’lumotlarda iste’molchi uchun tovarning yaroqlilik muddati (yoki xizmat muddati) ko‘rsatiladi.

Xizmat ko‘rsatishi texnik jihatdan amalda noaniq uzoq muddatli (ko‘p yillik) bo‘lishi mumkin bo‘lgan tovarlar uchun ularning yaroqlilik muddatlari yoki saqlash muddatlari iste’molchi uchun ma’lumotlarda ko‘rsatilmaydi, ular (zarur bo‘lganda) yetkazib berish shartnomasida (kontraktda) yoki oldi-sotdi shartnomasida (kontraktda) belgilanadi.

21. Tovarni identifikatsiyalashni tasdiqlovchi shtrixli kod (tayyorlovchining ixtiyoriy tashabbusi va mustaqil ravishdagi qarori yoki iste’molchining va/yoki sotuvchining talabiga ko‘ra) tovarda, uning idishida va/yoki o‘rab-joylangan narsada Yevropa tovar raqamlanishi uyushmasi (EAN) tomonidan belgilangan qoidalar bo‘yicha ko‘rsatiladi.

22. Markalash ma’lumotlarini o‘qish uchun qulay bo‘lgan bir yoki bir nechta joyda mahsulotga normativ hujjatlar talablariga muvofiq joylashtirishga yo‘l qo‘yiladi.

23. Tovarning iste’molchisi uchun zarur bo‘lgan ma’lumot matnini to‘liq berish uchun idishning o‘lchami texnik jihatdan yo‘l qo‘ymaydigan hollarda, shuningdek esdalik va sovg‘a qilinadigan buyumlarda tovarni yoki uning bir qismini tavsiflovchi ma’lumotlarni har bir idishda yoki idish guruhlariga ilova qilinadigan qo‘shimcha varaqda yoki yetkazib berilayotgan tovarning qo‘shimcha hujjatlarida ko‘rsatishga yo‘l qo‘yiladi.

24. Iste’molchi uchun markalash ma’lumotlari istalgan usulda, lekin barcha hollarda aniq va oson o‘qiladigan tarzda joylashtirilishi kerak.

Saqlash, tashish, foydalanish va foydali tarzda ishlatish paytidagi xavfsizlik talablari boshqa ma’lumotlardan shrifti, rangi yoki boshqa bajarish usullari bilan farqlanib turishi kerak.

Agar tovar joylashtirilgan idish qo‘shimcha o‘rov materiali bilan qoplangan bo‘lsa, u holda ma’lumotlar qoplov materialining ichki tomonida sirtdan oson o‘qiladigan bo‘lishi yoxud sirtqi o‘rov materialida ana shunday ma’lumot bo‘lishi kerak.

Tovarga tegib turadigan markalash ma’lumotlarini yozish vositalari tovarning sifatiga ta’sir ko‘rsatmasligi, tovarni saqlash, tashish, sotish va undan foydalanish chog‘ida markalashning mustahkamligini ta’minlashi kerak.

25. Atrof muhit kuchli ta’sir ko‘rsatadigan sharoitlarda yoki maxsus sharoitlarda (yuqori yoki past harorat, agressiv muhit va shu kabilarda) qo‘llaniladigan tovarlarni markalashda ma’lumotlarning saqlanishi quyidagi usullardan bittasi yoki ularning uyg‘unlashgan turlari bilan ta’minlanishi kerak:

ta’sirga (namga, haroratga va boshqalarga) bardoshli materialni qo‘llash;

yozishning tegishli usulini qo‘llash (botiq, o‘yib yozish va boshqalar);

atmosferaga chidamli qobiqlarni (shaffof plyonka, paket, quti va shu kabilarni) qo‘llash.

26. Iste’molchi uchun markalash ma’lumotlari import qilinayotgan tovarlarga:

tovar O‘zbekiston Respublikasi hududiga olib kelingungacha;

tovar O‘zbekiston Respublikasi hududiga olib kelingandan keyin erkin muomalaga chiqarish rejimida bojxonada rasmiylashtirilgungacha yoziladi.

Olib kelingan tovarlarda iste’molchi uchun markalash ma’lumotlari ularni bojxona omborida saqlash chog‘ida yoziladi. Saqlash muddati va bojxona rejimini tanlash (vaqtinchalik saqlash yoki bojxona ombori) import qiluvchi tomonidan, ushbu tartibotni amalga oshirish uchun zarur bo‘ladigan vaqtdan kelib chiqqan holda belgilanadi.

1. 3-banddagi “barcha iste’mol tovarlari” so‘zlari “Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan ayrim iste’mol tovarlari” so‘zlari bilan almashtirilsin.