Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Қарори
Оилавий тадбиркорликни ривожлантириш дастурлари доирасида аҳолининг бизнес ташаббусларини қўллаб-қувватлашни янги босқичга олиб чиқишга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида
Аҳолининг тадбиркорлик ташаббусларини молиявий қўллаб-қувватлаш, биринчи навбатда, маҳаллаларда кичик бизнес ва тадбиркорлик муҳитини янада яхшилаш, ёшлар ва хотин-қизларни даромадли меҳнат билан банд қилиш борасидаги тадбирларни тизимли равишда давом эттириш мақсадида:
1. 2023 йилда оилавий тадбиркорликни ривожлантириш дастурлари (кейинги ўринларда — дастурлар) доирасидаги лойиҳаларни молиялаштириш учун камида 13 триллион сўм йўналтирилсин ва ушбу ресурсларнинг ҳудудлар кесимидаги мақсадли параметрлари 1-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Бунда, дастурлар доирасида 2,8 триллион сўм кредит маблағлари АТ Халқ банки, «Агробанк» АТБ ва «Микрокредитбанк» АТБнинг (кейинги ўринларда — ваколатли банклар) ўз ресурслари ҳисобидан ажратилади.
2. Белгилансинки, 2023 йил 1 февралдан бошлаб дастурлар доирасида:
кредитлар устувор равишда дастурлар бўйича аввал кредитлардан фойдаланмаган аҳоли ва тадбиркорлик субъектларига ажратилади;
аграр тармоқда ўз бизнесини ташкил этишга кўмаклашиш, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини етиштиришда деҳқон хўжаликларининг улушини ошириш мақсадида узоқ муддатга қишлоқ хўжалигига мўлжалланган ер майдонларини ижарага олиб, белгиланган тартибда рўйхатдан ўтган деҳқон хўжаликлари ва кичик тадбиркорлик субъектларига 50 млн сўмгача гаровсиз кредит берилади;
тадбиркорлик субъектларининг маҳаллаларда, шу жумладан ташкил этилган микромарказларда ишлаб чиқаришни, хизмат кўрсатиш соҳасини ва ҳунармандчиликни ҳамда аҳоли билан кооперация ва касаначиликни кенгайтиришга йўналтирилган лойиҳалари учун ҳоким ёрдамчиларининг тавсияномаси асосида ажратиладиган кредитлар миқдори амалдаги 225 миллион сўмдан 300 миллион сўмгача оширилади. Бунда, ташаббускор лойиҳада камида ўттиз фоиз улуш билан иштирок этиши лозим;
дастурлар доирасида илгари олган кредитларидан самарали фойдаланиб, тадбиркорлигини йўлга қўйган ва кредит тўловларини ўз вақтида амалга оширган кичик тадбиркорлик субъектларига фаолиятини янада кенгайтириши учун мазкур кредитлардан такроран фойдаланишга рухсат этилади;
имтиёзли кредитлардан фойдаланиб, даромад топишга қаратилган фаолият билан шуғулланаётган фуқаролар қонунчиликда белгиланган йўналишлар бўйича ўзини ўзи банд қилган шахс сифатида таснифланади;
Олдинги таҳрирга қаранг.
ҳоким ёрдамчисининг тавсиясига кўра кредит суммасининг 10 миллион сўмгача бўлган қисми (ҳунармандлар учун 20 миллион сўмгача) банк карталарига ўтказиб берилади;
(2-банднинг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 2 апрелдаги ПҚ-149-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 03.04.2024 й., 07/24/149/0262-сон)
ажратилган кредитларни ўз муддатида қайтармаган фуқаро ва тадбиркорлик субъектларига дастурлар доирасида янги кредитлар берилишига йўл қўйилмайди.
3. Белгилансинки:
дастурлар доирасида кредитларни йиллик 14 фоиз ставкада ажратиш тартиби сақлаб қолинади;
Олдинги таҳрирга қаранг.
(3-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 10 ноябрдаги ПФ-193-сонли Фармонига асосан 2024 йил 1 мартдан чиқарилади — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 11.11.2023 й., 06/23/193/0844-сон)
Фермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгаларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ҳисобидан аҳоли томорқаларидан самарали фойдаланиш йўналишида томорқа ер эгаларига бериладиган микрокредитлар миқдори 3 миллион сўмгача оширилади ҳамда ушбу микрокредитлар Оилавий тадбиркорликни ривожлантириш дастурларининг ягона электрон платформаси орқали ажратилади;
дастурларни молиялаштириш учун Давлат бюджети, Тикланиш ва тараққиёт жамғармаси ҳамда бошқа жамғармалардан ажратилган ресурсларнинг 2023-2024 йилларда сўндириладиган қисми ҳар ойда ваколатли банкларга дастурлар доирасидаги лойиҳаларни молиялаштириш учун йўналтирилади.
4. Марказий банк, ваколатли банклар Персоналлаштириш агентлиги, Ички ишлар вазирлиги, Маҳаллабай ишлаш ва тадбиркорликни ривожлантириш агентлиги билан биргаликда 2023 йил 1 июндан бошлаб аҳоли ва тадбиркорлик субъектларига кредит ажратиш жараёнида қарз олувчини ID-картадаги (биометрик паспортдаги) биометрик маълумотлар асосида идентификация қилишни йўлга қўйсин.
Персоналлаштириш агентлиги, Ички ишлар вазирлиги ваколатли банкларга аҳоли ва тадбиркорлик субъектларини рақамли верификациялаш учун биометрик маълумотлардан фойдаланишда амалий ёрдам кўрсатсин.
5. Белгилансинки:
Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимлари тижорат банклари билан биргаликда дастурлар бўйича ажратилган кредитларнинг уларни сўндириш графигига мувофиқ белгиланган муддатларда қайтарилишига масъул ҳисобланади ва ҳар ой якуни билан муаммоли кредитларни ундириш бўйича амалга оширилаётган ишларни муҳокама қилиб боради;
ҳудудларда ҳар ойлик кредитлаш ҳажмлари кредитларни сўндириш графигининг бажарилмаган қисмига мос равишда камайтирилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(5-банднинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 25 октябрдаги ПФ-168-сонли Фармонига асосан чиқарилган)
6. Қуйидагиларга:
иқтисодиёт ва молия вазирининг, Марказий банк раисининг ҳамда камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирининг ўринбосарларига (дастур координаторларига) — ҳақиқий эҳтиёждан ҳамда молиялаштириш таклиф этилаётган лойиҳаларнинг истиқболи ва қўшимча иш ўринлари яратишга йўналтирилганлигидан келиб чиққан ҳолда, ажратилаётган маблағларни ваколатли банклар ва вилоятлар кесимида тезкор қайта тақсимлаш;
Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимликларига ҳудудий оилавий тадбиркорликни қўллаб-қувватлаш марказлари билан биргаликда — дастурлар доирасида ҳудудларга ажратилган маблағларнинг йиллик ва ойлик лимитларини туман (шаҳар) ва маҳалла (овул) кесимида тақсимлаш, амалга оширилаётган лойиҳаларнинг истиқболи ва қўшимча иш ўринлари яратишга йўналтирилганлигидан келиб чиққан ҳолда, маҳаллалар лимитини ҳар ойнинг ўнинчи санасига қадар қайта кўриб чиқиш ваколати берилсин.
7. Бош вазир ўринбосари Ж. Қўчқоров Марказий банк раиси М. Нурмуратов ва ваколатли банклар билан биргаликда 2023 йил 1 июлга қадар дастурлар доирасида ажратиладиган кредитлар ҳажмини камида яна 2 трлн сўмга ошириш юзасидан Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига таклиф киритсин.
8. Вазирлар Маҳкамаси (Ж. Қўчқоров) бир ой муддатда мазкур қарордан келиб чиққан ҳолда дастурлар доирасида кредит ажратиш тартибини такомиллаштиришни назарда тутувчи қарор лойиҳасини ишлаб чиқсин.
9. Ҳисоб палатаси (Б. Турабов) ҳар чоракда дастурлар доирасидаги кредитлардан самарали фойдаланилганлиги ва уларнинг мақсадли ажратилганлиги бўйича ўрганишлар ўтказган ҳолда, Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига ахборот киритиб борсин.
10. Ўзбекистон Республикаси Президентининг айрим қарорларига 2-иловага мувофиқ ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.
11. Мазкур қарорнинг ижросини назорат қилиш Бош вазир ўринбосари Ж.А. Қўчқоров зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2023 йил 31 январь,
ПҚ-39-сон
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 31 январдаги ПҚ-39-сон қарорига
1-ИЛОВА
2023 йилда оилавий тадбиркорликни ривожлантириш дастурлари доирасидаги лойиҳаларни молиялаштиришнинг ҳудудлар кесимидаги
МАҚСАДЛИ ПАРАМЕТРЛАРИ

млрд сўм

Т/р

Ҳудудлар номи

2023 йилда йўналтириладиган маблағлар

Шундан:

аввал берилган кредитларнинг сўндирилиши ҳисобидан

Тикланиш ва тараққиёт жамғармаси ҳисобидан

ваколатли банкларнинг ресурслари ҳисобидан

ЖАМИ:

13 000

6 900

3 381

2 719

1.

Қорақалпоғистон Республикаси

950

457

342

151

2.

Андижон вилояти

1 100

596

275

229

3.

Бухоро вилояти

1 150

570

324

256

4.

Жиззах вилояти

790

364

135

290

5.

Қашқадарё вилояти

1 100

533

327

240

6.

Навоий вилояти

780

396

204

180

7.

Наманган вилояти

950

641

159

150

8.

Самарқанд вилояти

1 100

668

231

200

9.

Сурхондарё вилояти

1 091

572

278

241

10.

Сирдарё вилояти

600

319

181

100

11.

Тошкент вилояти

1 060

494

356

209

12.

Фарғона вилояти

1 100

636

214

249

13.

Хоразм вилояти

941

484

266

191

14.

Тошкент шаҳри

290

171

89

30

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 31 январдаги ПҚ-39-сон қарорига
2-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Президентининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар
1. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 7 июндаги «Ҳар бир оила — тадбиркор» дастурини амалга ошириш тўғрисида»ги ПҚ-3777-сон қарорида:
иккинчи хатбошидаги «жисмоний шахсларга» сўзларидан кейин «ҳамда белгиланган тартибда давлат рўйхатидан ўтган кичик тадбиркорлик субъектларига» сўзлари билан тўлдирилсин;
учинчи ва тўртинчи хатбошилардаги «225» рақами «300» рақами билан алмаштирилсин;
б) 10-банддаги «225» рақами «300» рақами билан алмаштирилсин.
2. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 14 июлдаги «Аҳоли бандлигини таъминлаш борасидаги ишларни такомиллаштириш ва самарадорлигини ошириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-3856-сон қарори 6-банди «в» кичик бандининг биринчи хатбошисидаги «225» рақами «300» рақами билан алмаштирилсин.
3. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019 йил 7 мартдаги «Ҳудудларда аҳолини тадбиркорликка кенг жалб қилиш ва оилавий тадбиркорликни ривожлантиришга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПҚ-4231-сон қарорида:
а) 6-банднинг биринчи хатбошисидаги «Ўзбекистон Республикаси иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирининг биринчи ўринбосари С.М. Холхўжаев, молия вазирининг ўринбосари Д.Ш. Султанов, Марказий банк раисининг ўринбосари А.А. Камаловлар» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирининг, Марказий банк раисининг ҳамда камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирининг ўринбосарлари» сўзлари билан алмаштирилсин;
б) 8-банднинг учинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«жисмоний шахсларга товарлар (хизматлар) фискал белгили касса чеки асосида етказиб берилган (хизматлар кўрсатилган) ва лойиҳа эгаси ундан қаноатланиш ҳосил қилганидан сўнг ажратилади ва маҳсулот етказиб берувчи (хизмат кўрсатувчи)нинг ҳисобрақамига ўтказиб берилади».
4. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019 йил 28 ноябрдаги «Ҳунармандчиликни янада ривожлантириш ва ҳунармандларни қўллаб-қувватлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисидаги»ги ПҚ-4539-сон қарори 9-бандининг учинчи хатбошисидаги «225» рақами «300» рақами билан алмаштирилсин.
5. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 13 октябрдаги «Аҳолини тадбиркорликка жалб қилиш тизимини такомиллаштириш ва тадбиркорликни ривожлантиришга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПҚ-4862-сон қарори 5-бандининг иккинчи хатбошисидаги «ташкил этиш учун» сўзларидан кейин «ҳамда белгиланган тартибда давлат рўйхатидан ўтган кичик тадбиркорлик субъектларига» сўзлари билан тўлдирилсин.
6. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2021 йил 27 мартдаги «Оилавий тадбиркорликни ривожлантириш давлат дастурлари доирасида амалга ошириладиган қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПҚ-5041-сон қарорида:
а) 2-банднинг биринчи хатбошисидаги «Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирининг биринчи ўринбосари С.М. Холхўжаев, молия вазирининг ўринбосари Қ.Х. Тапаров, Марказий банк раисининг ўринбосари А.А. Камалов» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирининг, Марказий банк раисининг ҳамда камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирининг ўринбосарлари» сўзлари билан алмаштирилсин;
б) 3-банднинг тўртинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«кредит олувчи жисмоний шахсларга товарлар (хизматлар) фискал белгили касса чеки асосида етказиб берилган (хизматлар кўрсатилган) ва лойиҳа эгаси ундан қаноатланиш ҳосил қилганидан сўнг кредит маблағлари маҳсулот етказиб берувчи (хизмат кўрсатувчи)нинг ҳисобрақамига ўтказиб берилади».
7. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2021 йил 20 декабрдаги «Оилавий тадбиркорликни ривожлантириш ва аҳолининг даромад манбаини кенгайтиришга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПҚ-55-сон қарорида:
биринчи хатбошидаги «давомида» сўзи «1 январдан бошлаб» сўзлари билан алмаштирилсин;
«г» кичик банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«г) чорвачиликни ривожлантириш йўналишида кредитлар камида 10 бошдан 50 бошгача четдан келтирилган ёки маҳаллийлаштирилган (наслчилик хўжаликларида етиштирилган) ва чорва ҳайвонларини идентификациялаш тизимида акс этган чорва молларини (қорамол, қўй, эчки) боқиш учун ферма ташкил этишга берилади. Бунда, кредитлар ва харид қилинган чорва моллари (қорамол, қўй, эчки) тўғрисида ахборотлар «Online-mahalla» платформасидаги маълумотлар базасига мажбурий тартибда киритилади»;
б) 5-банднинг тўртинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«дастурлар доирасида илгари ажратилган кредит маблағлари бўйича мавжуд қарздорлиги тўлиқ сўндирилмаган (Фермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгаларини қўллаб-қувватлаш жамғармасидан ажратиладиган кредитлар ҳамда қарздорлик белгиланган муддатларда тўлиқ сўндириб келинаётган кредитлар бундан мустасно), шунингдек, аввал ажратилган кредитлардан мақсадсиз фойдаланган қарз олувчиларга ушбу дастурлар орқали янги кредит ажратилишига рухсат этилмайди»;
в) 10-банднинг учинчи хатбошисидаги «иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирининг биринчи ўринбосари С.М. Холхўжаев, Марказий банк раисининг ўринбосари А.А. Камалов, молия вазирининг ўринбосари Д.Ш. Султановга» сўзлари «иқтисодиёт ва молия вазирининг, Марказий банк раисининг ҳамда камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирининг ўринбосарларига» сўзлари билан алмаштирилсин.

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 31.01.2023 й., 07/23/39/0060-сон; 11.11.2023 й., 06/23/193/0844-сон; 03.04.2024 й., 07/24/149/0262-сон)