Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirish tizimini yanada takomillashtirish toʻgʻrisida
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Qurilish sohasini davlat tomonidan tartibga solishni takomillashtirish qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 14-noyabrdagi PF-5577-son Farmoniga muvofiq hamda loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirish tizimini takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi, Toshkent arxitektura-qurilish instituti va Samarqand davlat arxitektura-qurilish institutining:
Toshkent arxitektura-qurilish instituti huzuridagi Qurilish sohasidagi menejerlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish markazi hamda Samarqand davlat arxitektura-qurilish instituti huzuridagi Arxitektura-qurilish yoʻnalishidagi mutaxassislarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish markazida — loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlarning rahbar va mutaxassislari;
Oldingi tahrirga qarang.
Qurilish vazirligi tarkibidagi kollejlar bazasida — loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlarning ishchi kasb egalari uchun qurilishda yuqori texnologik usullarni oʻzlashtirishga, soha mutaxassislarining kasb va malaka darajasini doimiy oshirib borishga yoʻnaltirilgan malaka oshirish kurslarini tashkil etish orqali ularning muntazam malakasini oshirib borish tizimini takomillashtirish toʻgʻrisidagi taklifi maʼqullansin.
(1-bandning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 26-sentabrdagi 588-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 28.09.2020-y., 09/20/588/1331-son)
2. Belgilansinki, loyihalash va qurilish sohasida faoliyat olib boradigan davlat korxonalari va ustav kapitalida (fondida) davlat ulushi 50 foiz va undan ortiqni tashkil etuvchi yuridik shaxslarning rahbar va mutaxassislari, ishchi kasb egalari har besh yilda kamida bir marta malaka oshirish kurslaridan oʻtadilar.
Loyihalash va qurilish sohasida faoliyat olib boradigan mazkur bandning birinchi xatboshida koʻrsatilmagan tashkilotlarga ularda faoliyat yuritadigan rahbar va mutaxassislar, ishchi kasb egalarining har besh yilda kamida bir marta malaka oshirish kurslaridan oʻtishini taʼminlab borish tavsiya etilsin.
Oldingi tahrirga qarang.
Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlarini restavratsiya qilish va taʼmirlash-tiklash sohasida faoliyat olib boradigan tashkilotlar bundan mustasno.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-martdagi 119-sonli qaroriga asosan uchinchi xatboshi bilan toʻldirilgan — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 04.03.2021-y., 09/21/119/0190-son)
3. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisida nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi manfaatdor vazirliklar va idoralar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan birgalikda:
ikki oy muddatda loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malaka oshirish kursi (keyingi oʻrinlarda malaka oshirish kursi deb ataladi) yoʻnalishlari boʻyicha oʻquv rejalari va dasturlarini qurilish sohasidagi zamonaviy yangiliklar va islohotlarga mos ravishda qayta koʻrib chiqsin va belgilangan tartibda tasdiqlasin;
malaka oshirish kurslari oʻquv jarayoni bilan bogʻliq zarur tayyorgarlik ishlarini samarali tashkil etish uchun shart-sharoitlar yaratish va ularga har tomonlama amaliy yordam koʻrsatilishini taʼminlasin.
5. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi Tashqi ishlar vazirligi, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi mutaxassislarni xorijda tayyorlash va vatandoshlar bilan muloqot qilish boʻyicha “El-yurt umidi” jamgʻarmasi bilan birgalikda ikki oy muddatda loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar hamda professor-oʻqituvchilarning xorijiy mamlakatlarda belgilangan tartibda amaliyot oʻtashini tashkil etgan holda uzluksiz, shu jumladan masofaviy kasbga oʻqitish va malakasini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar dasturini ishlab chiqsin.
6. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi malaka oshirish taʼlim muassasalari bilan birgalikda loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassisliklar yoʻnalishlari boʻyicha malaka oshirish kurslarida dars berishga yuqori salohiyatga ega professor-oʻqituvchilar va malakali mutaxassislarni doimiy ravishda jalb etsin.
7. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish tadbirlarini moliyalashtirish manbalari etib quyidagilar hisoblanadi:
ushbu maqsadlar uchun har yili Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti parametrlarida nazarda tutiladigan mablagʻlar;
malaka oshirish tizimida taʼlim muassasalarining loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarini oʻqitish uchun buyurtmachilarning mablagʻlari;
loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish uchun jalb etiladigan mahalliy va xorijiy grantlar;
taʼlim xizmatlarini koʻrsatish, ilmiy-pedagogik, ishlab chiqarish va boshqa faoliyat turlaridan olingan daromadlar;
yuridik va jismoniy shaxslarning homiylik xayriyalari;
Oldingi tahrirga qarang.
qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.
(7-bandning yettinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
8. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsinlar.
9. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari — transport vaziri A.J. Ramatov va Oʻzbekiston Respublikasi qurilish vaziri birinchi oʻrinbosari B.I. Zakirov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2019-yil 31-may,
451-son
Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 31-maydagi 451-son qaroriga
ILOVA
ILOVA
Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom loyihalash va qurilish sohasidagi rahbar va mutaxassislar, ishchi kasb egalarining (keyingi oʻrinlarda loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar deb ataladi) malakasini oshirish tartibini belgilaydi.
2. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirishning asosiy vazifalari quyidagilar hisoblanadi:
loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar kasbiy malaka darajasini muntazam oshirish asosida ularni qonunchilik normalari, nazariya, ilmiy va amaliy tadqiqotlar, yangi texnologiyalar va qurilish sohasidagi innovatsiyalar boʻyicha soʻnggi yutuqlar bilan tanishtirish;
loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar faoliyatini talab darajasida tashkil etish va samaradorligini oshirishni taʼminlash maqsadida yuqori samarali innovatsion texnologiyalarni, ilgʻor xorijiy tajribalarni keng joriy etgan holda soha mutaxassislari malakasini oshirish boʻyicha malaka talablari, oʻquv rejalari va dasturlarini tubdan yangilash;
loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar tomonidan Internet jahon axborot tarmogʻi, multimedia tizimlari va masofadan oʻqitish usullaridan foydalangan holda, axborot-kommunikatsiya va innovatsion texnologiyalarni egallash hamda ularni ishlab chiqarish jarayoniga faol tatbiq etishini taʼminlash.
3. Xorijiy tashkilotlar va jismoniy shaxslar buyurtmalariga asosan loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish ixtiyoriy ravishda, tuzilgan shartnoma asosida mazkur Nizomga muvofiq amalga oshiriladi.
4. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish ishlarini tashkil etish Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi (keyingi oʻrinlarda vakolatli davlat organi deb ataladi) tomonidan manfaatdor vazirliklar, idoralar va boshqa tashkilotlar bilan birgalikda amalga oshiriladi.
5. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirish ushbu Nizomning 1-ilovasida keltirilgan malaka oshirish jarayoni sxemasi boʻyicha amalga oshiriladi.
6. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:
bino va inshootlarni texnik koʻrikdan oʻtkazish bilan shugʻullanadigan tashkilot mutaxassislari — bino va inshootlarni texnik koʻrikdan oʻtkazish bilan shugʻullanadigan mutaxassis, avtomobil yoʻllari va koʻprik inshootlarni texnik koʻrikdan oʻtkazish bilan shugʻullanadigan mutaxassis;
buyurtmachi — idoraviy boʻysunuvi va tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼiy nazar loyihalash va qurilish sohasida faoliyat yuritadigan tashkilotlar;
ishchi kasb egasi — qurilish sohasidagi tashkilotlarda oʻrta maxsus maʼlumotli yoki tegishli yoʻnalish boʻyicha sertifikatga, ishchi kasblarda tajribaga ega boʻlgan, muayyan vazifalarni bajaruvchi ishchilar (bino va inshootlar boʻyicha texnik-arxitektor, umumqurilish ishlari ustasi, qurilish-pardozlash ishlari ustasi, duradgorlik va pol yotqizish ishlari ustasi, obodonlashtirish boʻyicha texnik va b.);
loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlarning rahbarlari — loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlarda boshqaruv funksiyalari va vazifalarini bajaruvchi xodimlar;
loyihalash sohasidagi rahbarlar va mutaxassislar — bino va inshootlarni loyihalash boʻyicha yetarli ish tajribasiga ega, qurilish sohasida meʼyor va qoidalarni loyihalash jarayonida toʻgʻri qoʻllay oladigan, oʻzi tayyorlagan loyiha boʻyicha mualliflik nazoratini olib boruvchi mutaxassis (loyiha bosh muhandisi, loyiha bosh arxitektori, tuzilma boʻlimi boshligʻi, loyiha hujjatlari qismini ishlab chiqishni amalga oshiruvchi bosh mutaxassis (yoʻnalishlar: umumqurilish ishlari, suv taʼminoti, oqava suvlarni oqizish, issiqlik taʼminoti, shamollatish va konditsionerlash, elektr taʼminoti va b.);
qurilish sohasidagi rahbarlar va mutaxassislar — yetarli ish tajribasiga ega, bino va inshootlarning loyihasi asosida qurilish jarayonini taʼminlaydigan, qurilishda ish jarayonini tashkil etuvchi, nazoratni olib boruvchi mutaxassis (bosh muhandis, texnik-ishlab chiqarish boʻlimi boshligʻi, qurilishda ish yurituvchi (prorab), usta, smetachi (yoʻnalishlar boʻyicha: umumqurilish ishlari, suv taʼminoti, oqava suvlarni oqizish, issiqlik taʼminoti, shamollatish va konditsionerlash, elektr taʼminoti va b.);
yagona buyurtmachi xizmati injiniring kompaniyasi rahbarlari va mutaxassislari — loyiha rahbari, texnik nazorat boʻyicha muhandis (yoʻnalishlar boʻyicha: umumqurilish ishlari, suv taʼminoti, oqava suvlarni oqizish, issiqlik taʼminoti, shamollatish va konditsionerlash, elektr taʼminoti va b.).
2-bob. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish kurslari maqsadi va vazifalari
7. Loyihalash va qurilish sohasiga zamonaviy bozor mexanizmlari va xalqaro standartlarni, texnologiyalar va “nou-xau”ni joriy etish, shuningdek, mutaxassislar malakasini zamonaviy oʻquv dasturlari asosida zarur boʻlgan kasbiy bilimlar, koʻnikmalar, malakalar va kompetensiyalarini muntazam ravishda yangilab borish malaka oshirish kurslarining maqsadi hisoblanadi.
8. Malaka oshirish kurslarining vazifalari quyidagilar hisoblanadi:
mutaxassislarning kasbiy bilimlari, koʻnikmalari, malakalari va kompetensiyalarini uzluksiz oshirib borish mexanizmlarini joriy etish, zamonaviy talablarga muvofiq loyihalash va qurilish sohasi faoliyati samaradorligi va sifatini taʼminlash uchun zarur darajada kasbiy malaka darajasini oshirish;
malaka oshirishning toʻgʻridan toʻgʻri va bilvosita shakllarini (masofaviy yoki mustaqil) amaliyotga joriy etish;
sohaning istiqbolli rivojlanishi hamda loyihalash va qurilish sohasida zamon talablariga mos holda oʻquv-meʼyoriy hujjatlarga zarur oʻzgartirishlar kiritib borish;
malaka oshirish jarayonlarini ishlab chiqarish va fan-texnika bilan integratsiyasini taʼminlash, mutaxassislar malakasini oshirish tizimini yanada rivojlantirish va modernizatsiya qilish.
3-bob. Malaka oshirish kurslaridan oʻtish tartibi
8. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar uchun tegishli yoʻnalishlarni inobatga olgan holda, besh yilda kamida bir marta malaka oshirishning tegishli yoʻnalishlari boʻyicha malakasini oshiradilar.
Oldingi tahrirga qarang.
9. Malaka oshirish jarayoni belgilangan tartibda tasdiqlangan davlat taʼlim talablari, oʻquv reja va dasturlari asosida amalga oshiriladi.
(9-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-iyundagi 345-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 04.06.2021-y., 09/21/345/0522-son)
10. Har yili 20-noyabrga qadar loyihalash va qurilish sohasida faoliyat olib boradigan tashkilotlarning buyurtmanomalari (familiyasi, ismi va otasining ismi, qachon va qaysi taʼlim muassasasini bitirganligi, diplom boʻyicha mutaxassisligi, ish joyi va staji, lavozimi, oxirgi malaka oshirgan vaqti malakasini oshirgan boʻlsa, koʻrsatilgan holda) asosida malaka oshirish taʼlim muassasalari tomonidan belgilangan malaka oshirish kurslaridan oʻtish davriyligiga muvofiq keyingi kalendar yil uchun oʻqish yoʻnalishlari boʻyicha malaka oshirish kurslari tinglovchilarining guruhlari shakllantiriladi.
11. Taʼlim muassasasi tomonidan umumlashtirilgan buyurtmalar asosida malaka oshirish kurslarini tashkil etish boʻyicha yillik reja belgilangan tartibda tasdiqlangandan soʻng, malaka oshirish taʼlim muassasasi malaka oshirish kurslari boshlanishi toʻgʻrisida buyurtmachini besh kun oldin xabardor qiladi.
12. Tasdiqlangan yillik rejaga muvofiq loyihalash va qurilish sohasining mutaxassislari oʻqish yoʻnalishi boʻyicha doimiy faoliyat yuritadigan malaka oshirish taʼlim muassasalariga yuboriladi.
13. Buyurtmachilar mazkur reja asosida loyiha va qurilish sohasi mutaxassislarining taʼlim muassasasiga oʻqishga yetib borishlarini taʼminlaydi.
14. Kurslarga tinglovchilarni qabul qilish tasdiqlangan reja va joʻnatuvchi tomonning buyurtmanomasi asosida tegishli malaka oshirish taʼlim muassasasi direktorining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi. Malaka oshirish kurslariga tinglovchilarni qabul qilish toʻgʻrisidagi buyruq kurslar boshlanishi sanasidan boshlab uch ish kuni mobaynida rasmiylashtiriladi. Tinglovchilar guruhini shakllantirishda, kursning oʻquv reja va dasturlarini tayyorlashda bazaviy maʼlumot, mutaxassislik, toifa va egallab turgan lavozimi, shuningdek, buyurtmachining talablari hisobga olinadi.
15. Malaka oshirish kurslari boshlangandan keyin uch ish kuni mobaynida kelmagan tinglovchilar, kelmaslikning sabablaridan qatʼiy nazar, kurslarga qoʻyilmaydi.
16. Malaka oshirish taʼlim muassasasi tinglovchilarning malaka oshirish kurslariga oʻz vaqtida kelmaganligining barcha holatlari toʻgʻrisida joʻnatuvchi tomonga va vakolatli davlat organiga xabar beradi.
17. Malaka oshirish kurslaridagi oʻquv jarayoni guruhlarning toʻldirilishiga bogʻliq holda tinglovchilar soni, kamida 10, koʻpi bilan 25 nafar tinglovchi boʻlgan akademik guruhlarda tashkil etiladi.
18. Malaka oshirish kurslarini tashkil etish, ularni talab darajasida oʻtkazish, taʼlim samaradorligini taʼminlash uchun sharoitlar yaratish masʼuliyati taʼlim muassasasi rahbari zimmasiga yuklanadi.
19. Tinglovchilar quyidagi sabablarga koʻra tinglovchilar safidan chetlashtiriladi:
oʻz xohishiga binoan;
salomatligi tufayli (tibbiy komissiya maʼlumotnomasi asosida);
oʻquv intizomini va taʼlim muassasasining ichki tartib-qoidalarini muntazam ravishda yoki bir marotaba qoʻpol ravishda buzganligi uchun;
malaka oshirish (18 akademik soatdan ortiq) kursidagi dars mashgʻulotlarini uzrli sabablarsiz qoldirgani uchun;
shartnoma asosida oʻqitish bilan bogʻliq majburiyatlarni bajarmagani uchun;
sud tomonidan ozodlikdan mahrum etilganligi sababli;
vafot etganligi sababli.
20. Tinglovchilarning kasalligi tasdiqlangan taqdirda, ularning malaka oshirish kurslaridan oʻtish muddatlari taʼlim muassasasi va buyurtmachi bilan kelishuv boʻyicha tasdiqlangan reja-jadvalga muvofiq eng kech muddatga koʻchiriladi. Toʻlangan mablagʻlar oʻqish uchun saqlanadi.
21. Tinglovchilar malaka oshirish kursidan chetlatilganda unga sabablari koʻrsatilgan holda maʼlumotnoma beriladi, shuningdek, bu haqida buyurtmachiga maʼlum qilinadi.
22. Malaka oshirish kursidan chetlatilgan yoki yakuniy nazoratdan oʻta olmagan tinglovchi malaka oshirish kursidan bir yil mobaynida takroran oʻtadi.
23. Uzoq hududlardan kelgan tinglovchilar shartnoma majburiyatlariga binoan oʻqish davrida taʼlim muassasasi imkoniyatlariga koʻra vaqtincha turar joy bilan taʼminlanishi mumkin.
Loyihalash va qurilish sohasi mutaxassislarining malakasini oshirish shakllari quyidagilardan iborat:
toʻgʻridan toʻgʻri malaka oshirish (kunduzgi, taʼlim dasturlari boʻyicha oʻqitish);
masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish.
Taʼlim muassasasida mutaxassislarining malakasini oshirish loyihalash va qurilish sohasi kadrlariga qoʻyiladigan malaka va mehnat bozori talablariga muvofiq tinglovchilarning kasbiy bilimlari, malaka va koʻnikmalarini chuqurlashtirishga moʻljallangan taʼlim dasturlaridan iborat boʻladi.
24. Malaka oshirish muddati buyurtmachilar taklifiga koʻra, yoʻnalishga qarab kamida 36 akademik soat etib belgilanib, asosiy ish joyidan toʻliq ajralgan holda amalga oshiriladi.
25. Malaka oshirishning toʻgʻridan toʻgʻri shakllari uchun auditoriya mashgʻulotlari va mustaqil ishlarning eng yuqori hajmi haftasiga 36 soat etib belgilanadi.
Bunda oʻquv yuklamasining eng koʻp hajmi har haftada 36 soatni (54 akademik soatni), auditoriya mashgʻulotlarining eng koʻp hajmi har haftada 24 soatni (36 akademik soatni) tashkil qiladi.
Malaka oshirish kurslari axborot uzatishning zamonaviy axborot-kommunikatsiya vositalari va malaka oshirish boʻyicha maxsus kurslar mavjud boʻlgan va zarur moddiy-texnik baza bilan jihozlangan, yetarli ilmiy-metodik va intellektual salohiyatga ega boʻlgan taʼlim muassasalarida amalga oshiriladi.
26. Masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish soha mutaxassislarining kasbiy ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda ishlab chiqilgan va masofadan oʻqitishni amalga oshirishga moʻljallangan maxsus taʼlim dasturi hisoblanadi.
27. Loyihalash va qurilish sohasi mutaxassislarining masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish taʼlim dasturlari taʼlim muassasasi tomonidan ishlab chiqiladi va vakolatli davlat organi tomonidan tasdiqlanadi.
28. Masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish shakli sohada 10 yildan kam boʻlmagan, shuningdek, xorijda stajirovka yoki malaka oshirishdan oʻtgan, yuqori salohiyatga ega boʻlgan, zamonaviy axborot texnologiyalari bilan ishlashning amaliy koʻnikmalarini egallagan, zamonaviy texnika va texnologiyalar bilan ishlaydigan soha mutaxassislari uchun tashkil etiladi.
Takroran malaka oshirish kurslaridan oʻtadigan tinglovchilar asosiy ishdan ajralmagan holda kurslarning oʻquv dasturlarini masofadan oʻqitish usullari orqali oʻzlashtirish asosida amalga oshirilishi mumkin.
29. Masofadan oʻqitish usullari boʻyicha taʼlim olgan tinglovchilar yakuniy nazoratga kiritiladi. Yakuniy nazorat tegishli yoʻnalishlar boʻyicha taʼlim muassasalari huzuridagi attestatsiya komissiyalari tomonidan amalga oshiriladi.
30. Masofaviy taʼlim asosida malaka oshirishni joriy etishda barcha taʼlim jarayonlarining asosiy komponentlari oʻqitishning ilgʻor usullariga asoslangan, taʼlim oluvchi hamda taʼlim beruvchi oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlar tartibi aniqlangan boʻlishi va taʼminlanishi zarur.
31. Masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish kurslarida elektron multimediali qoʻllanmalar, virtual kutubxonalar, videokonferensiyalar, Internet jahon axborot tarmogʻi yordamida muloqot va axborot olish imkoniyatlaridan foydalaniladi.
32. Masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish kurslari tinglovchisi Internet jahon axborot tarmogʻi orqali malaka oshirish muassasalari veb-saytlarining elektron roʻyxatidan oʻtishi uchun oʻz anketa maʼlumotlarini kiritadi.
33. Tinglovchilar masofaviy taʼlim asosida malaka oshirish kursining oʻquv jadvali boʻyicha modullarni veb-sahifada taqdim etilgan oʻquv-uslubiy materiallar asosida mustaqil ravishda oʻzlashtiradilar.
34. Tinglovchilar malaka oshirish kursini oʻzlashtirib boʻlgandan soʻng, malaka oshirish muassasasi tomonidan yakuniy nazorat oʻtkaziladi.
35. Yakuniy nazorat uchun Davlat attestatsiya komissiyasi tuziladi. Komissiya tomonidan tinglovchilarning malakani himoya qilish ishlari baholanadi.
36. Yakuniy nazoratdan oʻtgan malaka oshirish kurslari tinglovchilariga ushbu Nizomning 2-ilovasiga muvofiq qatʼiy hisobda turadigan davlat namunasidagi hujjat hisoblanadigan sertifikat beriladi.
37. Jadvalga kiritilgan va malaka oshirish kurslarida oʻqiydigan tinglovchilar uchun oʻqishning barcha davrida ularning asosiy ish joyi boʻyicha egallagan lavozimi va oʻrtacha ish haqi saqlanadi.
4-bob. Malaka oshirish kurslari tashkilotchilari va ularning vazifalari
38. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi, malaka oshirish taʼlim muassasalari hamda loyihalash va qurilish sohasida faoliyat olib boradigan tashkilotlar malaka oshirish kurslari tashkilotchilari hisoblanadi.
39. Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligi:
malaka oshirish kurslariga umumiy rahbarlikni amalga oshiradi;
malaka oshirish kurslarining oʻquv jarayonini takomillashtirish mexanizmlari va uslublarini belgilaydi;
tegishli normativ-huquqiy hujjatlarni (malaka talablari, oʻquv reja va dasturlarini, masofadan oʻqitish taʼlim usullarini tashkil etish va oʻtkazish, tinglovchilarning malakasini himoya qilish ishini tayyorlash va himoyaga taqdim etish, amaliyotni tashkil etish va oʻtkazish tartiblarini) tasdiqlaydi.
40. Malaka oshirish taʼlim muassasalari:
zamon talablari, sohadagi innovatsion rivojlanishlarni hamda taʼlim dasturlarining uzluksizligini, ketma-ketligini hisobga olgan holda, soha mutaxassislarini oʻqitish yoʻnalishlari boʻyicha malaka talablari, oʻquv reja va dasturlarini ishlab chiqadi;
umumeʼtirof etilgan xalqaro taʼlim standartlari va talablari, shuningdek, oʻqitishning zamonaviy shakllari va uslublari, axborot-kommunikatsiya va innovatsion texnologiyalaridan foydalanib tayyorlangan oʻquv reja va dasturlari asosida oʻqitishning modul tizimini qoʻllagan holda oʻquv jarayonini tashkil etadi;
tasdiqlangan jadvalga asosan, ishdan ajralgan, shu jumladan masofaviy oʻqitish usullarini qoʻllagan holda soha mutaxassislarining malakasini oshiradi;
loyihalash va qurilish sohasi mutaxassislarini malakasini oshirish boʻyicha xorijiy tajribani va taʼlim muassasalarining eʼtirof etilgan yutuqlarini tahlil qiladi va umumlashtiradi;
kurslar doirasida sifat jihatidan yuqori tashkiliy va kasbiy darajada mashgʻulotlar oʻtkazish uchun zarur oʻquv, uslubiy va moddiy-texnika bazasini tashkil etadi;
masofadan oʻqitish usullari asosida loyihalash va qurilish sohasi mutaxassislari uchun tashkil etiladigan malaka oshirish kurslarining tegishli oʻquv-metodik resurslarini ishlab chiqadi;
malaka oshirish kurslarida mashgʻulotlar oʻtkazish uchun oliy taʼlim muassasalarining yetakchi pedagog kadrlarini, amaliyotchi mutaxassislarni, shuningdek, shartnoma asosida loyiha ilmiy-tadqiqot muassasalarning yuqori malakali kadrlarini va xorijiy mutaxassislarni keng jalb etishni taʼminlaydi;
malaka oshirish yoʻnalishlari boʻyicha zarur axborot-maʼlumotlar bazasini shakllantiradi, malaka oshirish jarayoniga zamonaviy innovatsion pedagogik, multimedia va axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini ishlab chiqishni va ularni joriy etishni tashkil etadi.
41. Loyihalash va qurilish sohasida faoliyat olib boradigan tashkilotlar:
mutaxassislar tarkibidan tegishli yoʻnalishlar boʻyicha malaka oshirish kurslaridan oʻtishi kerak boʻlgan tinglovchilar kontingentini shakllantiradi;
malaka oshirish kurslarining tasdiqlangan jadvali asosida oʻz xodimlarining kurslarga belgilangan muddatlarda oʻz vaqtida kelishlarini taʼminlaydi;
tashkilotlarning majlislarida malaka oshirish natijalarini muhokama qilish boʻyicha tizimli ishlarni tashkil etadi;
kurslarni muvaffaqiyatli tamomlagan mutaxassislarning ilgʻor tajribasini, yangi bilimlari va koʻnikmalarini ommalashtirishni tashkil qiladi;
malaka oshirish kurslaridan oʻtgan shaxslarning kasbiy faoliyati boʻyicha doimiy monitoringni tashkil etadi.
5-bob. Malaka oshirish kurslarida oʻquv jarayonini tashkil etish
42. Malaka oshirish kurslarida oʻquv jarayonini tashkil etish tegishli yoʻnalishlar boʻyicha tasdiqlangan malaka talablari, oʻquv rejalari va dasturlari, mashgʻulotlar jadvali bilan tartibga solinadi. Oʻquv rejalari va dasturlari fan, texnika, texnologiyalar va ishlab chiqarishni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari asosida har yili takomillashtiriladi.
43. Malaka oshirish kurslarida oʻquv mashgʻulotlarining quyidagi asosiy turlari — maʼruza, interaktiv seminarlar, amaliy mashgʻulot, koʻchma mashgʻulot, tajriba almashish, mustaqil oʻqish va malaka amaliyoti qoʻllaniladi.
44. Tegishli axborot-metodik va tashkiliy-texnik baza mavjud boʻlgan taqdirda, malaka oshirish oʻquv kurslari masofadan oʻqitish usullari qoʻllanilgan holda tashkil etilishi mumkin.
Masofadan oʻqitish usullari asosidagi kurslarda oʻquv mashgʻulotlari onlayn va offlayn shakllarida tashkil etiladi.
45. Auditoriyada oʻtkaziladigan barcha mashgʻulotlar turlari 80 daqiqa davom etadi, oʻquv mashgʻulotlari oraligʻidagi tanaffus — kamida 10 daqiqani tashkil etadi.
46. Tinglovchilarning malaka amaliyoti sohadagi yetakchi loyihalash va qurilish tashkilotlari bazasida tashkil etiladi.
47. Malaka oshirish kurslarida mehnatga soatbay haq toʻlash shartlari bilan tinglovchilarni oʻqitadigan pedagoglar tarkibining oʻquv yuklamasi hajmi oʻquv yili mobaynida belgilangan normativlar boʻyicha ular amalda bajaradigan oʻquv ishlaridan kelib chiqqan holda belgilanadi.
6-bob. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirishni moliyalashtirish
Oldingi tahrirga qarang.
48. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish tadbirlarini moliyalashtirish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda quyidagilar hisobiga amalga oshiriladi:
(48-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
ushbu maqsadlar uchun har yili Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti parametrlarida nazarda tutiladigan mablagʻlar;
malaka oshirish tizimida taʼlim muassasalarining loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarini oʻqitish uchun buyurtmachilarning mablagʻlari;
loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish uchun jalb etiladigan mahalliy va xorijiy grantlar;
taʼlim xizmatlarini koʻrsatish, ilmiy-pedagogik, ishlab chiqarish va boshqa faoliyat turlaridan olingan daromadlar;
yuridik va jismoniy shaxslarning homiylik xayriyalari;
Oldingi tahrirga qarang.
qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.
(48-bandning yettinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
49. Shartnoma asosida malaka oshirish kurslari uchun oʻzini oʻzi mablagʻ bilan taʼminlash asosida sarf-xarajatlar smetasi taʼlim muassasasi tomonidan tuziladi va uning rahbari tomonidan tasdiqlanadi.
50. Smetada kursning oʻquv dasturi va rejasida nazarda tutilgan barcha dars mashgʻulotlari uchun toʻlanadigan soatbay haq, kursning moddiy-texnika taʼminoti, kursni tashkil etish va oʻtkazishga jalb etilgan (rahbar, pedagog va texnik) xodimlarga toʻlanadigan ish haqi, ularni ragʻbatlantirish, shuningdek toʻlanadigan soliqlar uchun mablagʻlar nazarda tutiladi. Bunda qayta tayyorlash kurslarida oʻqish uchun tinglovchi tomonidan toʻlanadigan mablagʻ mazkur kurslarni oʻtkazish uchun sarflanadigan xarajatlar hajmidan kelib chiqqan holda (smetadagi jami xarajatlarni tinglovchilar soniga boʻlish orqali) hisoblab chiqiladi.
Oldingi tahrirga qarang.
51. Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirish markazlari va kurslarini attestatsiyadan oʻtkazish hamda ularning moliyaviy hisobotlari qonunchilik hujjatlari asosida olib boriladi.
(51-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 4-apreldagi 153-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
7-bob. Malaka oshirish kurslari tinglovchilarini attestatsiyadan oʻtkazish va baholash
52. Tinglovchilar oʻquv kurslari taʼlim dasturlarini oʻzlashtirib boʻlgandan soʻng, taʼlim muassasasi tomonidan attestatsiyadan oʻtkaziladi. Attestatsiya yakuniy test sinovlari va bitiruv ish himoyasidan iborat boʻlib, ishchi kasb egalari uchun esa amaliy imtihon oʻtkaziladi.
53. Attestatsiya komissiyasi raisining nomzodi taʼlim muassasasi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish vazirligiga kelishish uchun tavsiya etiladi. Attestatsiya komissiyasi tarkibi besh nafardan iborat tarkibda taʼlim muassasasi tomonidan tasdiqlanadi.
54. Attestatsiya komissiyasi tarkibiga taʼlim muassasasi, yetakchi tashkilotlar, uyushmalar vakillari jalb qilinishi mumkin.
55. Attestatsiya komissiyasi tarkibining uchdan ikki qismi ishtirok etganda vakolatli hisoblanadi.
56. Malaka oshirish taʼlim muassasalarining attestatsiya komissiyalari aʼzolari mehnatiga haq toʻlash attestatsiya komissiyasi tarkibida ishlarni bajarishning belgilangan normativlaridan kelib chiqqan holda mehnatga soatbay haq toʻlash shartlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
57. Yakuniy test malaka oshirish oʻquv rejasidagi barcha modullar boʻyicha savollarni qamrab olgan holda tayyorlangan test savollari asosida oʻtkaziladi. Yakuniy test asosida tinglovchining bilim darajasi 50 daqiqa davomida 50 ta test savollari asosida 100 ballik baholash tizimi orqali aniqlanadi. Test natijasi test yakunlanishi bilan darhol ekranda aks ettiriladi. Ushbu test sinovlarini oʻtkazish taʼlim muassasasining serverida joylashtirilgan elektron tizimga videokuzatuvni yozib borish orqali amalga oshiriladi.
58. Malaka oshirish kurslarining 36 va 72 akademik soat boʻlgan yoʻnalishlari uchun yakuniy test sinovlari topshiriladi. Yakuniy test sinovi umumiy 100 ball deb belgilanadi va umumiy balldan kamida 55 ball (55 foiz) toʻplagan tinglovchi test sinovlaridan oʻtgan hisoblanadi. Ushbu kurs tinglovchilari yakuniy bitiruv ishi va amaliy imtihon topshirmaydi.
Malaka oshirish kurslarining 144 akademik soat boʻlgan yoʻnalishlari uchun yakuniy bitiruv ishi umumiy 100 ball deb belgilanadi va umumiy balldan kamida 55 ball (55 foiz) toʻplagan tinglovchi oʻtgan hisoblanadi. Ushbu kurs tinglovchilari yakuniy test sinovlari va amaliy imtihon topshirmaydi.
Ishchi kasb egalarining malakasini oshirishda oʻquv kurs yoʻnalishlari boʻyicha amaliy imtihon oʻtkaziladi va unda umumiy ball 100 ball deb belgilanadi. Umumiy balldan kamida 55 ball (55 foiz) toʻplagan tinglovchi oʻtgan hisoblanadi. Ushbu kurs tinglovchilari bitiruv ishlari va yakuniy test sinovlari topshirmaydi.
59. Mutaxassislar uchun yakuniy test sinovi yoki bitiruv ishi yoxud ishchi kasb egalari uchun amaliy imtihonning umumiy 100 ballidan kamida 55 ball (55 foiz) toʻplagan tinglovchi malaka oshirish kursini tugatgan hisoblanadi va tinglovchiga davlat namunasidagi sertifikat beriladi.
60. Yakuniy test sinovi yoki yakuniy bitiruv ishi va amaliy imtihonning umumiy ballidan 55 ball (55 foiz) toʻplamagan tinglovchi malaka oshirish kurslaridan oʻtmagan hisoblanadi.
61. Yakuniy test sinovi yoki yakuniy bitiruv ishi va amaliy imtihonning umumiy ballidan 55 ball (55 foiz) toʻplamagan tinglovchi ushbu nazoratlar natijalari eʼlon qilingan kundan boshlab 24 soat ichida taʼlim muassasasi direktoriga ariza bilan murojaat qilishlari mumkin.
Apellatsiya komissiyasi tarkibi 3 nafardan iborat tarkibda taʼlim muassasasi tomonidan tasdiqlanadi. Apellatsiya komissiyasi apellatsiyaga kelib tushgan arizani 24 soat ichida koʻrib chiqadi va natijasini arizachiga eʼlon qiladi.
8-bob. Yakunlovchi qoida
62. Mazkur Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilikda belgilangan tartibda javobgar boʻladi.
Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirish toʻgʻrisidagi nizomga
1-ILOVA
1-ILOVA
Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislarning malakasini oshirish jarayoni
SXEMASI
|
Bosqichlar |
|
Subyektlar |
|
Tadbirlar |
|
Bajarish Muddati |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1-bosqich |
Loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlar (buyurtmachi) |
Loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlar buyurtmanomalarni shakllantiradi va kurslarda taʼlim olishga nomzodlar roʻyxatini malaka oshirish taʼlim muassasasiga taqdim etadi. |
Har yili,20-noyabrga qadar | |||
|
|
||||||
|
2-bosqich |
Malaka oshirish taʼlim muassasalari (ijrochi) |
Malaka oshirish taʼlim muassasalari tomonidan nomzodlar roʻyxati va guruhlari (yoʻnalishlarda 10 — 25 nafar tinglovchi) shakllantiriladi. |
Guruhlar shakllanishi bilan bir ish kunida | |||
|
|
||||||
|
3-bosqich |
Malaka oshirish taʼlim muassasalari (ijrochi) |
Malaka oshirish taʼlim muassasasi malaka oshirish kurslari boshlanishi toʻgʻrisida buyurtmachini besh kun oldin xabardor qiladi. |
Tasdiqlangan reja-jadvalga muvofiq | |||
|
|
||||||
|
4-bosqich |
Malaka oshirish taʼlim muassasalari (ijrochi) |
Malaka oshirish taʼlim muassasalari yillik reja va roʻyxat boʻyicha (shartnoma asosida) oʻrnatilgan tartibda tinglovchilar uchun malaka oshirish kurslarini tashkil etadi. |
Kelishilgan holda tasdiqlangan yillik reja asosida | |||
|
|
||||||
|
5-bosqich |
Loyihalash va qurilish sohasidagi tashkilotlar (buyurtmachi) |
Buyurtmachi tasdiqlangan yillik reja va roʻyxat boʻyicha tinglovchilar uchun belgilangan muddatlarda shartnoma shartlarini bajaradi va kurslarda tinglovchilarni qatnashishini taʼminlaydi. |
Kelishilgan holda tasdiqlangan yillik reja asosida | |||
|
|
||||||
|
6-bosqich |
Malaka oshirish taʼlim muassasasi (ijrochi) |
Kurslarga tinglovchilarni qabul qilish tasdiqlangan rejaga muvofiq taʼlim muassasasi direktorining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi. Tinglovchining kurslarga oʻz vaqtida kelmaganligi (3 kun davomida kurslarga kelmasa kursdan chetlatiladi) toʻgʻrisida joʻnatuvchi tomonga va vakolatli davlat organiga xabar beradi. |
Oʻquv jarayoni boshlanishi sanasidan uch ish kuni davomida | |||
|
|
||||||
|
7-bosqich |
Malaka oshirish taʼlim muassasasi (ijrochi) |
Malaka oshirish muddati buyurtmachilar taklifiga koʻra, yoʻnalishiga qarab bir haftaga 36 akademik soat, ikki haftaga 72 akademik soat va bir oylik kurslar uchun 144 akademik soat etib belgilanadi. Oʻquv jarayoni maʼr�za, amaliy mashgʻulot, seminar trening, koʻchma mashgʻulot, malaka amaliyoti, mahorat darslari va boshqa shakllarda olib boriladi. |
Tasdiqlangan reja-jadvalga muvofiq | |||
|
|
||||||
|
8-bosqich |
Taʼlim muassasasi (ijrochi), Davlat attestatsiya komissiyasi, tinglovchi (buyurtmachi) |
Oʻquv kursining yoʻnalishi va muddatiga qarab yakuniy nazorat quyidagi shakllarda oʻtkaziladi: — 36 va 72 akademik soat boʻlgan oʻquv kurslarda oʻqigan mutaxassislar uchun yakuniy test sinovlari shaklida; — 144 akademik soat boʻlgan oʻquv kurslarda oʻqigan mutaxassislar uchun bitiruv ishi shaklida; — 36 va 72 akademik soat boʻlgan oʻquv kurslarda oʻqigan ishchi kasb egalari uchun amaliy imtihon shaklida. |
Tasdiqlangan reja-jadvalga muvofiq | |||
|
|
||||||
|
9-bosqich |
Taʼlim muassasasi (ijrochi), Davlat attestatsiya komissiyasi |
Mutaxassislar uchun yakuniy test sinovi yoki bitiruv ishi yoxud ishchi kasb egalari uchun amaliy imtihonning umumiy 100 ballidan kamida 55 ball (55%) toʻplagan tinglovchi kursni tugatgan hisoblanadi va tinglovchiga davlat namunasidagi “Sertifikat” beriladi. |
Malaka oshirish kursidan oʻtgan tinglovchiga bir ish kuni mobaynida sertifikat beriladi, oʻta olmagan tinglovchilar roʻyxati eʼlon qilinadi. | |||
|
|
||||||
|
10-bosqich |
Taʼlim muassasasi (ijrochi), Davlat attestatsiya komissiyasi, tinglovchi (buyurtmachi) |
Yakuniy nazoratga ajratilgan 55 balldan (100 ballning 55%) kam ball toʻplagan tinglovchi malaka oshirish kursidan oʻtmagan hisoblanadi. Malaka oshirish kursidan chetlatilgan va yakuniy nazoratdan oʻtmagan tinglovchilar bir yil mobaynida kurslardan takroran oʻtadi. |
||||
Loyihalash va qurilish sohasidagi mutaxassislar malakasini oshirish toʻgʻrisidagi nizomga
2-ILOVA
2-ILOVA
Malaka oshirish haqida davlat namunasidagi
SERTIFIKAT
(tavsifi)
(tavsifi)
Malaka oshirish toʻgʻrisidagi sertifikat A4 formatli oq qogʻozda ofset usulida besh xil rangdan foydalangan holda: matn uchun — qora rangda, rasmlar tasviri uchun — yashil, koʻk, qizil ranglarda, fon uchun — och kul rangda bosib chiqariladi.
Varaqning chap qismida chetidan 10 mm chekingan holda eni 32 mm boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bayrogʻi tasvirlangan tasma joylashtiriladi. Tasmaning yuqori qismida diametri 30 mm boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining tasviri, past qismida esa — 35 mm oʻlchamli ikkita kvadrat qoʻshilishidan hosil boʻlgan sakkiz qirrali yulduz, yulduzning oʻrtasida muhr uchun 25 mm diametrli oq aylana joylashgan.
Varaqning qolgan qismida yuqorida lotin yozuvi bilan davlat tilida “O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI. Malaka oshirish haqida SERTIFIKAT” soʻzlari bosiladi. Sertifikat ikki lotin harfi — MO va olti raqamli sondan iborat tartib raqami bilan taʼminlangan. Barcha matn naqshli rastrdan iborat och kul rang fonda bosib chiqariladi.
bosib chiqarishning ikki usuli — ofset va yuqori usuli;
yorugʻlik vositasida nusxa koʻchirishni qiyinlashtirish uchun ochiq ranglar;
naqshli rastr;
har xil rangli rastrlardan foydalanish yoʻli bilan turli ranglarni tashkil etish;
maxsus qogʻozlar;
oʻzgaradigan raqamlardan iborat tartib raqami qoʻllangan holda oltita himoyaga ega.
|
(Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining tasviri) | |||||||||||||||||||
|
| |||||||||||||||||||
|
_______________________________________________________________________________________________________ | |||||||||||||||||||
|
(tinglovchining familiyasi, ismi, otasining ismi) | |||||||||||||||||||
|
20____ yil ___________________dan 20____ yil _________________________gacha | |||||||||||||||||||
|
_______________________________________________________________________________________________________ | |||||||||||||||||||
|
(malaka oshirish ta`lim muassasasining nomi) | |||||||||||||||||||
| Jami _______________________________________________________________________________________________ soatli _______________________________________________________________________________________________________ | |||||||||||||||||||
|
(malaka oshirish kursining nomi) | |||||||||||||||||||
| bo`yicha malakasini oshirdi. | | | | | | | | | | | | | | | |||||
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Muhr o`rni | | | | | | | | | | | | | | | |||||
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Direktor _______________________ | | | | | | | | | | | | | | | |||||
| Sana __________________________ | | | | | | Qayd raqami ____________________ | | | | ||||||||||
(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 01.06.2019-y., 09/19/451/3229-son; 28.09.2020-y., 09/20/588/1331-son; 04.03.2021-y., 09/21/119/0190-son; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 04.06.2021-y., 09/21/345/0522-son; 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son)
