Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 21 апрелдаги ПФ-71-сонли Фармони билан тасдиқланган Коррупцияга қарши курашиш бўйича миллий кенгашнинг 2025 йил 5 мартда ўтказилган кенгайтирилган йиғилишида белгиланган топшириқлар ижросини таъминлаш бўйича амалий чора-тадбирлар дастурининг 11-бандини инобатга олиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати Кенгашининг 2025 йил 17 мартдаги «Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш.М. Мирзиёев томонидан Коррупцияга қарши курашиш миллий кенгаши мажлисида белгилаб берилган устувор йўналишлардан келиб чиқиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенати ҳамда халқ депутатлари маҳаллий Кенгашлари олдида турган вазифалар тўғрисида»ги КҚ-89-V-сонли Қарори 10-бандининг ижросини таъминлаш мақсадида «Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенати тўғрисида»ги Конституциявий Қонуннинг 16-моддасига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг Кенгаши қарор қилади:

1. Халқ депутатлари маҳаллий Кенгашлари учун коррупцияга қарши курашишга оид услубий тавсиялар иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Халқ депутатлари вилоят, туман, шаҳар Кенгашларига:

ушбу Қарор билан тасдиқланган Услубий тавсияларга қатъий риоя қилинишини таъминлаш;

Коррупцияга қарши курашиш ва хавфсизлик масалалари бўйича доимий комиссиялар томонидан ҳар ойда битта йўналишда коррупциявий омилларни аниқлаб, ушбу масалаларни маҳаллий Кенгашлар сессиялари муҳокамасига киритиб бориш амалиётини йўлга қўйиш;

сессия муҳокамаларидан кейин Олий Мажлис палаталарининг коррупцияга қарши курашишга масъул қўмиталарига таклиф киритиб бориш ишларини ташкил қилиш тавсия этилсин.

3. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати девонининг Ҳудудий вакиллик органлари фаолиятини ўрганиш маркази Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг Суд-ҳуқуқ масалалари ва коррупцияга қарши курашиш қўмитаси билан биргаликда ушбу Қарор ижросини таъминлашда халқ депутатлари вилоят, туман, шаҳар Кенгашлари котибиятларига услубий жиҳатдан кўмаклашсин.

4. Мазкур Қарорнинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати Раисининг биринчи ўринбосари С. Сафоев зиммасига юклансин.

5. Ушбу Қарор қабул қилинган кундан эътиборан кучга киради.

1. Мазкур Услубий тавсиялар халқ депутатлари маҳаллий Кенгашларининг ҳудудларда коррупцияга қарши курашиш масалалари юзасидан фаолиятини самарали ташкил қилишга қаратилган бўлиб, коррупцияга қарши курашиш бўйича фаолиятни амалга ошириш тартиб-таомиллари ва механизмларини белгилайди.

2. Ушбу Услубий тавсиялар Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси, «Маҳаллий давлат ҳокимияти тўғрисида»ги, «Коррупцияга қарши курашиш тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикасининг қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармон ва қарорлари, Олий Мажлис палаталарининг қарорлари ва бошқа қонун ҳужжатларига асосан ишлаб чиқилган.

3. Мазкур услубий тавсияларда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланади:

коррупция — шахснинг ўз мансаб ёки хизмат мавқеидан шахсий манфаатларини ёхуд ўзга шахсларнинг манфаатларини кўзлаб моддий ёки номоддий наф олиш мақсадида қонунга хилоф равишда фойдаланиши, худди шунингдек, бундай нафни қонунга хилоф равишда тақдим этиш;

коррупцияга оид ҳуқуқбузарлик — коррупция аломатларига эга бўлган, содир этилганлиги учун қонунчиликда жавобгарлик назарда тутилган қилмиш;

манфаатлар тўқнашуви — шахснинг шахсий (бевосита ёки билвосита) манфаатдорлиги унинг ўз лавозим ёки хизмат мажбуриятларини лозим даражада бажаришига таъсир кўрсатаётган ёхуд таъсир кўрсатиши мумкин бўлган ҳамда шахсий манфаатдорлик билан фуқароларнинг, ташкилотларнинг, жамиятнинг ёки давлатнинг ҳуқуқлари, қонуний манфаатлари ўртасида қарама-қаршилик юзага келаётган (мавжуд манфаатлар тўқнашуви) ёки юзага келиши мумкин бўлган (эҳтимолий манфаатлар тўқнашуви) вазият;

коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар — коррупциянинг кўринишлари учун, коррупцияга оид ҳуқуқбузарликларни содир этиш учун имконият яратадиган нормалар;

норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизаси — норматив-ҳуқуқий ҳужжатлардаги ва уларнинг лойиҳаларидаги коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни аниқлашга, аниқланган коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни бартараф этишга қаратилган тавсиялар ишлаб чиқиш ва чоралар кўришга йўналтирилган тадбирлар мажмуи;

4. Халқ депутатлари маҳаллий Кенгашларининг коррупцияга қарши кураш соҳасидаги асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:

ҳудудда коррупцияга қарши курашиш соҳасидаги ишларнинг ҳолатини комплекс ўрганиш ҳамда ушбу соҳадаги фаолиятни такомиллаштириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқиш;

маҳаллий давлат ҳокимияти органлари фаолиятида коррупциянинг олдини олишга кўмаклашиш;

коррупцияга қарши чора-тадбирларни ташкил этиш ва амалга оширишда иштирок этиш;

коррупцияга қарши курашиш соҳасидаги қонун ҳужжатларига риоя этилиши устидан таъсирчан депутатлик назоратини таъминлаш;

давлат органлари, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар, нодавлат нотижорат ташкилотлари ва фуқаролар билан ўзаро ҳамкорлик қилиш;

аҳолининг ҳуқуқий онги ва маданиятини юксалтиришга, уларда коррупцияга қарши муросасиз муносабатни шакллантиришга кўмаклашиш.

Қонунчилик ҳужжатларида халқ депутатлари маҳаллий Кенгашларининг зиммасига коррупцияга қарши курашиш соҳасида бошқа вазифалар юклатилиши мумкин.

5. Маҳаллий Кенгашларнинг норма ижодкорлиги фаолиятида коррупцияга қарши курашишнинг мақсади — депутатлар, доимий (муваққат) комиссиялар, партия гуруҳлари ёки бошқа ташаббускорлар томонидан маҳаллий Кенгаш қарори лойиҳасини ишлаб чиқиш, уни сессияда муҳокама қилиш ва қабул қилиш жараёнида коррупция хавфининг олдини олиш, шунингдек, очиқлик ва шаффофликни таъминлашдан иборат.

6. Маҳаллий Кенгаш қарори лойиҳасида коррупция ҳолатлари вужудга келишига шароит яратадиган нормалар (бандлар), шунингдек, коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар кўзда тутилиши тақиқланади.

7. Маҳаллий Кенгаш қарори ва унинг лойиҳасидаги коррупцияни келтириб чиқарувчи асосий омиллар жумласига қуйидагиларни киритиш мумкин:

нормаларнинг барқарорлиги ва ҳуқуқий жиҳатдан мувофиқлиги билан боғлиқ бўлган коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар;

ваколатлар, ҳуқуқ ва мажбуриятлар билан боғлиқ бўлган коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар;

маъмурий тартиб-таомиллар билан боғлиқ бўлган коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар.

8. Нормаларнинг барқарорлиги ва ҳуқуқий жиҳатдан мувофиқлиги билан боғлиқ бўлган коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар жумласига қуйидагиларни киритиш мумкин:

сўзларнинг нотўғри қўлланилиши;

ноаниқ ва асоссиз ҳаволаларнинг қўлланилиши;

норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда қарама-қаршиликларнинг мавжудлиги.

9. Ваколатлар, ҳуқуқ ва мажбуриятлар билан боғлиқ бўлган коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар жумласига қуйидагиларни киритиш мумкин:

дискрецион ваколатларнинг кенглиги;

ваколатларнинг ноаниқлиги;

бир-бирини такрорловчи ваколатлар ва вазифаларнинг мавжудлиги;

ўз ваколатига кирмайдиган масалалар бўйича норматив-ҳуқуқий ва бошқа ҳужжатлар қабул қилиниши;

вазифани ёки топшириқни бажариш учун ижрочида зарур бўлган ваколатлар ва ресурсларнинг мавжуд эмаслиги;

ўз вақтида тартибга солинмаслик;

манфаатлар тўқнашуви;

афзалликларнинг асоссиз равишда белгиланиши;

норматив-ҳуқуқий ҳужжатнинг кучга киришини асоссиз равишда кечиктириш;

ҳуқуқ ва мажбуриятларнинг номутаносиблиги.

10. Маъмурий тартиб-таомиллар билан боғлиқ бўлган коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар жумласига қуйидагиларни киритиш мумкин:

маъмурий тартиб-таомилларнинг мавжуд эмаслиги ёки тўлиқ эмаслиги;

белгиланган қоидалардаги истисно ҳолатларнинг асоссиз равишда қўлланилиши;

ортиқча ва асоссиз талаблар белгиланиши;

вақт чегараларининг ноаниқлиги;

тўловлар миқдорларининг ноаниқлиги;

маҳаллий бюджет, унинг қўшимча манбалари маблағлари сарфланишининг аниқ ва шаффоф тартиб-таомиллари мавжуд эмаслиги;

солиқлар ва йиғимларни ҳисоблаш ҳамда ундириш тартиб-таомилларининг мураккаблиги ёки ноаниқлиги;

давлат харидлари билан боғлиқ масалалар бўйича аниқ ва шаффоф тартиб-таомилларнинг мавжуд эмаслиги;

ҳуқуқ ва имтиёзлар берувчи ҳамда маъмурий тартиб-таомилларни белгилайдиган танлов (аукцион, тендер) тартиб-таомилларидан бўйин товлаш имкониятини берувчи нормаларнинг мавжудлиги;

тадбирларни амалга ошириш усулларининг мураккаблиги ва уларни молиялаштириш манбаларининг ноаниқлиги.

11. Ушбу бобда назарда тутилган коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни аниқлаш мақсадида маҳаллий Кенгаш қарори лойиҳаси тегишинча халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар Кенгаши котибиятининг бош юрисконсульти, туман (шаҳар) адлия бўлими ҳузуридаги Юридик хизмат маркази томонидан ўтказилади.

12. Қарор лойиҳасининг коррупцияга қарши экспертизаси натижаларига кўра хулоса тузилади.

Қарор лойиҳасининг коррупцияга қарши экспертизаси натижалари ҳуқуқий экспертизани ўтказиш натижалари бўйича тузиладиган хулосада ҳам акс эттирилиши мумкин.

13. Маҳаллий Кенгаш қарори лойиҳасининг коррупцияга қарши экспертизаси натижалари бўйича тузилган хулосада қуйидагилар кўрсатилиши керак:

қайси норматив-ҳуқуқий ҳужжатга кўра қарор лойиҳасини ишлаб чиқиш топширилган бўлса, ўша норматив-ҳуқуқий ҳужжат тўғрисидаги маълумотлар (номи, қабул қилинган санаси, рақами, эълон қилинган расмий манбаси, топшириқ баён этилган тегишли моддаси ёки банди (кичик банди, хатбошиси), шунингдек, юқори турувчи органнинг топшириқлари ёки ташаббускор давлат органи тўғрисидаги маълумотлар (органнинг номи, топшириқнинг (топшириқ мавжуд бўлганда) рақами ва санаси, зарур бўлган тақдирда, топшириқ берган мансабдор шахс);

қарор лойиҳасининг моҳияти ва аҳамиятининг қисқача баёни;

коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар мавжудлиги ёки мавжуд эмаслиги тўғрисидаги маълумотлар (тегишли хулоса асослантирилган ҳолда);

аниқланган коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни бартараф этишга доир (уларни бартараф этиш чоралари кўрсатилган ҳолда) таклифлар ва тавсиялар.

14. Қарор лойиҳасининг коррупцияга қарши экспертизаси натижалари бўйича хулоса маҳаллий Кенгаш қарори лойиҳасини ишлаб чиқувчи ҳамда маҳаллий Кенгаш томонидан мажбурий равишда кўриб чиқилиши лозим.

15. Маҳаллий Кенгаш қарорлари лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизаси Халқ депутатлари вилоят, туман, шаҳар Кенгаши қарорлари лойиҳаларини ишлаб чиқиш ҳамда уларни ҳуқуқий экспертизадан ўтказиш услубиётида кўрсатилган ҳуқуқий экспертиза муддати ичида ўтказилади.

16. Қарор лойиҳасида коррупцияни келтириб чиқарувчи омил аниқланган тақдирда қарор лойиҳасини ишлаб чиқувчи ёки маҳаллий Кенгаш томонидан уни бартараф этиш чоралари кўрилади.

17. Маҳаллий Кенгаш қарори лойиҳаси жамоатчилик муҳокамасига қўйилган тақдирда лойиҳа юзасидан коррупцион омил мавжудлиги бўйича келиб тушган фикр-мулоҳазалар мажбурий равишда кўриб чиқилиши, улар рад этилган тақдирда асослантирилиши лозим.

18. Ушбу бобнинг мақсади маҳаллий бюджетни ишлаб чиқиш, муҳокама қилиш, тасдиқлаш ва унинг ижросини назорат қилишда коррупция хавф-хатарларининг олдини олиш, шунингдек, бюджет жараёнининг шаффофлиги ва ҳисобдорлигини оширишдан иборат.

19. Бюджет жараёнидаги коррупцияга оид хавф-хатарлар қуйидаги босқичларда вужудга келиши мумкин:

маҳаллий бюджет лойиҳасини тузиш (бюджет таклифларини шакллантиришда шаффофликнинг йўқлиги; шахсий манфаатларни илгари суриш; дастурий мақсадга йўналтирилган ёндашувга эътибор бермаслик);

маҳаллий бюджетни маҳаллий Кенгашда кўриб чиқиш ва тасдиқлаш (манфаатлар тўқнашуви; муҳокамаларда ва тузатишларда шаффофликнинг йўқлиги; даромад ва харажатлар прогнозларини асоссиз равишда ўзгартириш; жамоатчилик иштирокининг йўқлиги);

маҳаллий бюджет ижросини таъминлаш (бюджет маблағларини мақсадсиз сарфланиши, давлат харидлари тўғрисидаги қонунчиликка риоя этмаслик; бюджет ижроси тўғрисидаги маълумотларни яшириш; харажатларнинг самарадорлиги устидан назоратнинг сустлиги);

маҳаллий бюджет ижросини назорат қилиш (бюджет ижроси устидан текширувларнинг етарли эмаслиги; текширувни (назоратни) амалга оширувчи шахсларнинг етарли кўникмаларга эга эмаслиги; аниқланган камчиликларга нисбатан таъсирчан чоралар кўрилмаслиги) ва бошқалар.

20. Ушбу боб 19-бандида назарда тутилган коррупцияга оид хавф-хатарларнинг олдини олиш мақсадида қуйидаги чоралар кўриш мақсадга мувофиқ ҳисобланади:

шаффофликни ошириш — бюджет жараёнини рақамлаштириш, унинг барча босқичларини очиқ манбаларда эълон қилиб бориш, давлат харидларининг очиқлигини таъминлаш;

манфаатлар тўқнашувини бошқариш — манфаатлар тўқнашуви бўлган шахсларни қарорлар қабул қилиш жараёнидан четлаштириш;

жамоатчилик назорати — бюджет жараёнини назорат қилиш учун жамоатчилик вакиллари иштирокини таъминлаш, шу жумладан бюджет ижросини ўрганишга оид назорат-таҳлил тадбирларига ва муҳокамаларга фуқароларни жалб қилиш, фуқароларнинг бюджет жараёнини мониторинг қилиш имкониятлари ҳақида хабардорлигини ошириш;

депутатлик назорати — бюджет ижросини баҳолаш учун мустақил аудиторларни жалб қилиш, бюджет ижросини бевосита жойига чиққан ҳолда ўрганиш, ҳуқуқбузарликлар аниқланган тақдирда бу ҳақдаги ахборот дарҳол ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга тақдим этиш.

21. Маҳаллий Кенгаш томонидан бюджет лойиҳасини кўриб чиқишда у мақсад ва кутилаётган натижаларнинг шаффофлигини таъминловчи дастурий-мақсадли тамойил асосида шакллантирилганлигига эътибор қаратилади.

Зарур ҳолларда, маҳаллий Кенгаш бюджет харажатларининг асослилигини баҳолаш учун маҳаллий Кенгаш ҳузуридаги экспертлик гуруҳи аъзоларини, шунингдек, мустақил экспертларни жалб қилиши мумкин.

22. Маҳаллий Кенгаш сессиясида бюджет лойиҳасини кўриб чиқиш ва муҳокама қилишда «маҳалла еттилиги», жамоатчилик вакиллари таклиф этилиши мумкин.

23. Маҳаллий бюджетга асослантирилмаган, шунингдек, жамоатчилик муҳокамасисиз ўзгартириш ва қўшимчалар киритилиши мумкин эмас.

Маҳаллий бюджетга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисидаги маҳаллий Кенгаш қарорида ушбу ўзгартириш ва қўшимчалар кимнинг таклифи асосида киритилганлиги аниқ кўрсатилиши шарт.

24. Маҳаллий бюджет ижросининг бориши тўғрисидаги ҳисоботлар ҳар чоракда маҳаллий Кенгашнинг расмий саҳифаларида эълон қилинади.

25. Ушбу бобнинг мақсади давлат органлари ва ташкилотлари мансабдор шахсларининг ҳисобот (ахборот)ларини эшитишни ташкил этиш орқали маҳаллий Кенгашларнинг коррупцияга қарши курашиш соҳасидаги фаолияти самарадорлигини ошириш, бу борада эшитувларни ташкил этиш ва ўтказиш масаласида ягона ёндашувни шакллантириш, давлат органлари ва ташкилотлари фаолиятида коррупция хавфини аниқлашга кўмаклашиш, давлат органларининг вакиллик органлари ва жамият олдидаги очиқлиги ва ҳисобдорлигини оширишдан иборат.

26. Маҳаллий Кенгаш томонидан давлат органлари ва ташкилотларининг ҳисобот (ахборот)ларини эшитишда коррупцияга қарши курашиш қуйидаги шаклларда амалга оширилиши мумкин:

коррупцияга қарши курашиш бўйича фаолиятни амалга оширувчи тегишли давлат органи мансабдор шахсининг ҳисоботи (ахбороти)ни эшитиш (Коррупцияга қарши курашиш агентлиги вакили, тегишли ҳудуд прокурори, ҳудудий ички ишлар, адлия органи раҳбари, Бош прокуратура ҳузуридаги Иқтисодий жиноятларга қарши курашиш департаментининг ҳудудий бўлинмаси вакили);

давлат органлари ва ташкилотларининг ҳисоботи (ахбороти)ни эшитиш жараёнида уларнинг соҳада коррупцияга қарши курашиш борасидаги фаолиятини муҳокама қилиш.

27. Давлат органи ва ташкилоти мансабдор шахсининг ҳисоботи (ахбороти)ни эшитиш бўйича назорат-таҳлил тадбири режалаштиришдан бошланади.

Ҳисобот (ахборот)ни эшитиш режалаштиришда биринчи навбатда тегишли ҳудудда коррупция хавфи юқори бўлган соҳаларда функцияларни бажарадиган давлат органлари, ташкилотлари танлаб олинади.

28. Давлат органи ёки ташкилоти мансабдор шахси маҳаллий Кенгашга ҳисобот (ахборот)ни ёзма шаклда қуйидаги бўлимларни инобатга олган тақдим этади:

давлат органи ва ташкилотининг тегишли даврдаги фаолиятининг умумий тавсифи;

коррупциянинг олдини олиш бўйича кўрилган чоралар (шу жумладан, коррупцияга қарши стандартлар, ходимларни ўқитиш, манфаатлар тўқнашувини бошқариш ва бошқалар);

коррупцияга қарши курашиш бўйича қонун ҳужжатларининг аниқланган бузилишлари ва кўрилган чоралар тўғрисида маълумот;

ички назорат ва коррупция хавф-хатарлари мониторинги натижалари тўғрисидаги маълумотлар;

коррупцияга қарши курашиш бўйича ишларни такомиллаштириш бўйича кўрилаётган чоралар ва таклифлар.

29. Давлат органи ёки ташкилоти мансабдор шахси маҳаллий Кенгашга ҳисобот (ахборот)ни ушбу масала сессияда муҳокама қилинишидан камида 10 кун олдин — тасдиқловчи ҳужжатлар (статистик маълумотлар, текшириш ҳисоботлари ва бошқалар)ни илова қилган ҳолда тақдим қилади.

30. Маҳаллий Кенгаш томонидан давлат органи ёки ташкилоти мансабдор шахсининг ҳисоботи (ахбороти)ни таҳлил қилиш қуйидаги усуллар орқали амалга оширилади:

ҳисобот (ахборот)даги маълумотларни мустақил ўрганиш ва мониторинг натижалари билан солиштириш;

давлат органлари ва ташкилотларининг хабарларини кўриб чиқиш;

жисмоний ва юридик шахсларнинг коррупцияга оид мурожаатлари, оммавий ахборот воситалари, Интернет жаҳон ахборот тармоғи ва ижтимоий тармоқларда ёритилган материалларни таҳлил қилиш;

олдинги эшитувлардан сўнг берилган тавсияларнинг бажарилишини баҳолаш ва бошқалар.

31. Маҳаллий Кенгаш томонидан давлат органи ёки ташкилоти мансабдор шахсининг ҳисоботи (ахбороти)ни баҳолаш қуйидаги мезонлар асосида амалга оширилади:

тақдим этилган маълумотларнинг тўлиқлиги ва ҳаққонийлиги;

коррупцияга қарши амалга оширилган чора-тадбирларнинг самарадорлиги;

аниқланган қоидабузарликларга ўз вақтида тезкорлик билан чора кўрилганлиги;

маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ва жамоатчилик билан ўзаро ҳамкорлик даражаси ва бошқалар.

32. Маҳаллий Кенгаш сессиясида тегишли мансабдор шахснинг коррупцияга қарши курашиш бўйича ҳисоботи (ахбороти)ни муҳокама қилиш жараёнида депутатлар томонидан қуйидаги масалаларга эътибор қаратилиши мақсадга мувофиқ ҳисобланади:

коррупцияга қарши курашиш ишларининг самарадорлигини рейтинг баҳолаш натижалари;

норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизаси;

коррупцияга қарши курашиш соҳасидаги дастурларнинг амалга оширилишини таъминлаш борасидаги ишлар;

тегишли даврда коррупция хавфини минималлаштириш бўйича кўрилган чоралар;

коррупцияга оид ҳуқуқбузарликларнинг олдини олишга, бунга имкон берувчи омилларни бартараф этишга доир чора-тадбирлар самарадорлиги;

фаолият очиқлигини таъминлаш, рақамлаштириш, ходимларнинг коррупцияга қарши курашиш соҳасидаги ҳуқуқий саводхонлигини ошириш;

фаолият давомида манфаатлар тўқнашувининг олдини олиш ва уни бартараф этишга доир чора-тадбирлар;

давлат харидларини амалга ошириш жараёнидаги коррупцион ҳолатлар ва уларнинг олдини олишга қаратилган чора-тадбирлар;

жисмоний ва юридик шахсларнинг коррупцияга оид мурожаатлари ҳамда уларни кўриб чиқиш натижалари;

коррупцияга қарши курашиш бўйича амалдаги қонунчиликни такомиллаштириш, ушбу соҳадаги ишларни яхшилаш юзасидан таклифлар ва бошқалар.

33. Халқ депутатлари маҳаллий Кенгашлари, уларнинг доимий комиссиялари ва депутатларнинг коррупцияга қарши курашишга оид фаолиятини ахборот-таҳлилий ва ташкилий жиҳатдан таъминлаш маҳаллий Кенгаш котибияти томонидан амалга оширилади. Котибият уларни зарур ҳужжатлар, ахборот ва маълумот материаллари, шунингдек, ушбу фаолияти билан боғлиқ масалалар бўйича мутахассисларнинг маслаҳатлари билан таъминлайди.

34. Халқ депутатлари маҳаллий Кенгашлари, уларнинг доимий комиссиялари ва депутатлар коррупцияга қарши курашишга доир фаолиятни амалга оширишда давлат органлари ва ташкилотлари, шу жумладан ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар ва махсус тузилмалар, нодавлат нотижорат ташкилотлари ва фуқаролар билан ҳамкорлик қилади.

35. Маҳаллий Кенгашлар раислари Услубий тавсиялар талабларига риоя қилиш учун шахсан масъулдир.

36. Мазкур Услубий тавсияларда белгиланган талаблар бузилишида айбдор бўлган шахслар белгиланган тартибда жавобгарликка тортилиши мумкин.

37. Ушбу Услубий тавсияларга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, уни ўз кучини йўқотган деб топиш Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати Кенгашининг Қарори билан амалга оширилади.