17.10.2024 йилдаги 01/2-74-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг буйруғи, 17.10.2024 йилдаги 01/2-74-сон
Дата вступления в силу
05.11.2024
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ўзбекистон Республикаси Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
буйруғи
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2024 йил 5 ноябрда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 311]
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Ўзбекистон Республикаси давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси раисининг 2015 йил 27 октябрдаги 153-сон буйруғи билан тасдиқланган ШНҚ 1.02.09-15 «Қурилиш учун муҳандислик геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ўз кучини йўқотган деб топилсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Энергетика вазирлиги, Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги, Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳамда Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси билан келишилган.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Ушбу буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Вазир в.б. Ш. ХИДОЯТОВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тошкент ш.,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 17 октябрь,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
01/2-74-сон
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Келишилди:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Иқтисодиёт ва молия вазири Д. КУЧКАРОВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 30 август
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси раиси Б. ЮСУПАЛИЕВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 18 сентябрь
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Фавқулодда вазиятлар вазири А. КУЛДАШЕВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 17 сентябрь
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Энергетика вазири Ж. МИРЗАМАҲМУДОВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 30 сентябрь
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазири А. АБДУХАКИМОВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 2 октябрь
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тоғ-кон саноати ва геология вазири Б. ИСЛАМОВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024 йил 17 сентябрь
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг 2024 йил 17 октябрдаги 01/2-74-сон буйруғига
ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Мазкур шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари (бундан буён матнда ШНҚ деб юритилади) қурилиш майдонларини танлаш, қурилиш объектларини лойиҳалаш, бино ва иншоотларни қуриш ҳамда реконструкция қилишда шаҳарсозлик ҳужжатларини тайёрлаш учун муҳандислик-геологик изланишларни ўтказишга оид талабларни белгилайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-боб. Шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари, техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга ҳаволалар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Ушбу ШНҚда қуйидаги шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари, техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга ҳаволалар келтирилган:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.07-19 «Қурилиш учун муҳандислик техник изланишлар. Асосий қоидалар»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҚМҚ 2.01.03-19 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 2.02.01-19 «Бино ва иншоотлар асослари»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 3.01.02-23 «Қурилишда хавфсизлик техникаси»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.03.02-23 «Ҳудудларни ривожлантириш ва қуришни шаҳарсозлик жиҳатидан режалаштириш тўғрисидаги шаҳарсозлик ҳужжатларининг таркиби ва мазмуни»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt 8.002:2009 «Ўлчовларни ягоналигини таъминлашнинг давлат тизими. Ўлчов воситаларини давлат ва идоравий назорати. Асосий қоидалар» (расмий манба: «Государственная система обеспечения единства измерений Республики Узбекистан. Метрологический контроль и надзор. Основные положения»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt 788:97 «Грунтлар. Ўтказувчанлик коэффициентини лаборатория шароитида аниқлаш усуллари (тузатмалар билан)» (расмий манба: «Грунты. Методы лабораторного определения коэффициента фильтрации»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D2850:2022 (ASTM D2850-15, IDT) «Ёпишқоқ тупроқларда зичланмаган ва қуруқ ҳолатда учоқли сиқишни синов учун стандарт синов усули»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D 6913:2022 (ASTM D6913/D6913M-17, IDT) «Тупроқни гранулометрик таҳлил қилиш учун стандарт синов усули»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D2216:2021 (ASTM D2216-19, IDT) «Тупроқ ва тоғ жинсларининг масса бўйича сув (намлик) миқдорини лабораторияда аниқлашнинг стандарт синов усуллари»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D 7263:2022 (ASTM D 7263-21, IDT) «Тупроқ намуналарининг зичлиги ва солиштирма оғирлигини лабораторияда аниқлашнинг стандарт синов усуллари»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D 2435:2022 (ASTM 2435 − 11, IDT) «Қўшимча юкланишдан фойдаланган ҳолда тупроқларнинг бир ўлчовли консолидация хусусиятлари 1 Стандарт синов усуллари»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D 3080:2022 (ASTM D3080-11, IDT) «Консолидацияланган дренажланган шароитларда тупроқларнинг тўғридан-тўғри кесиш синови»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻz DSt ASTM D2166/D2166M:2022 (ASTM D2166/D2166M-16, IDT) «Бирлаштирувчи тупроқнинг сиқиш кучи учун стандарт синов усули»;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 12071-2014 «Грунтлар. Намуналарни чиқариб олиш, қадоқлаш, ташиш ва сақлаш» (расмий манба: «Грунты. Отбор, упаковка, транспортирование и хранение образцов»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 12248.3-2020 «Грунтлар. Мустаҳкамлик ва деформацияланиш тавсифларини лаборатория шароитида аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Методы лабораторного определения характеристик прочности и деформируемости»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 12536-2014 «Грунтлар. Гранулометрик (донадор) ва микроагрегатлар таркибини лаборатория шароитида аниқлаш» (расмий манба: «Грунты. Методы лабораторного определения гранулометрического (зернового) и микроагрегатного состава»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 18164-72 «Ичимлик суви. Қуруқ қолдиқ таркибини аниқлаш усули» (расмий манба: «Вода питьевая. Метод определения содержания сухого остатка»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 19912-2012 «Грунтлар. Статик ва динамик зондлаш орқали дала шароитида синаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Метод полевых испытаний статическим и динамическим зондированием»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 20276-2012 «Грунтлар. Деформацияланиш тавсифларни дала шароитида аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Методы полевого определения характеристик деформируемости»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 20522-2012 «Грунтлар. Синов натижаларини статистик қайта ишлаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Методы статистической обработки результатов испытаний»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 21.302-2013 «Қурилиш учун лойиҳавий ҳужжатлар тизими. Муҳандислик-геологик қидирувлар бўйича ҳужжатларни шартли график белгилаш» (расмий манба: «Система проектной документации для строительства. Условные графические обозначения в документации по инженерно-геологическим изысканиям»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 22733-2016 «Грунтлар. Максимал зичликни лаборатория шароитида аниқлаш усули» (расмий манба: «Грунты. Метод лабораторного определения максимальной плотности»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 23278-2014 «Грунтлар. Ўтказувчанликни дала шароитида синаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Методы полевых испытаний проницаемости»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 23740-2016 «Грунтлар. Органик моддалар миқдорини лаборатория шароитида аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Методы лабораторного определения содержания органических веществ»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 25100-2020 «Грунтлар. Классификация» (расмий манба: «Грунты. Классификация»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 30672-2019 «Грунтлар. Дала тадқиқотлари. Умумий қоидалар» (расмий манба: «Грунты. Полевые испытания. Общие положения»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 31861-2012 «Сув. Намуна олиш учун умумий талаблар» (расмий манба: «Вода. Общие требования к отбору проб»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 31957-2012 «Сув. Карбонатлар ва бикарбонатларнинг ишқорийлиги ва масса концентрациясини аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Вода. Методы определения щелочности и массовой концентрации карбонатов и гидрокарбонатов»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 33045-2014 «Сув. Азот ўз ичига олган моддаларни аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Вода. Методы определения азотсодержащих веществ»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 3351-74 «Ичимлик суви. Мазаси, ҳиди, ранги ва лойқаликни аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Вода питьевая. Методы определения вкуса, запаха, цветности и мутности»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 4011-72 «Ичимлик суви. Умумий темирнинг масса концентрациясини ўлчаш усуллари» (расмий манба: «Вода питьевая. Методы измерения массовой концентрации общего железа»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 4151-72 «Ичимлик суви. Умумий қаттиқликни аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Вода питьевая. Методы определения общей жесткости»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 4245-72 «Ичимлик суви. Хлоридлар таркибини аниқлаш усули» (расмий манба: «Вода питьевая. Методы определения содержания хлоридов»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 4386-89 «Ичимлик суви. Фторидларнинг масса концентрациясини аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Вода питьевая. Методы определения массовой концентрации фторидов»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 4389-72 «Ичимлик суви. Сульфатлар таркибини аниқлаш усули» (расмий манба: «Вода питьевая. Методы определения содержания сульфатов»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 4974-2014 «Ичимлик суви. Марганец таркибини фотометрик усул билан аниқлаш» (расмий манба: «Вода питьевая. Определение содержания марганца фотометрическими методами»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 5180-2015 «Грунтлар. Физик хусусиятларни лаборатория шароитида аниқлаш усуллари» (расмий манба: «Грунты. Методы лабораторного определения физических характеристик»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 5686-2020 «Қозиқлар. Дала шароитида синаш усули» (расмий манба: «Сваи. Методы полевых испытаний»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 9.602-2016 «Коррозия ва қаришдан ҳимоя қилишнинг ягона тизими. Ерости иншоотлари. Коррозиядан ҳимоя қилиш учун умумий талаблар» (расмий манба: «Единая система защиты от коррозии и старения. Сооружения подземные. Общие требования к защите от коррозии»);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
МСН 2.03.02-2002 (№2.03.02-2002; 01.01.2005й.) «Ҳудудларни, бино ва иншоотларни хавфли геологик жараёнлардан муҳандислик муҳофазаси. Асосий қоидалар» (расмий манба: «Инженерная защита территорий, зданий и сооружений от опасных геологических процессов. Основные положения»).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-боб. Атама ва таърифлар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Мазкур ШНҚда қуйидаги атамалар ва уларнинг таърифлари қўлланилган:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик съёмка — ҳудудларнинг табиий муҳандис-геологик шароитларини комплекс ўрганиш ва хариталаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физик-геологик жараёнлар — геологик муҳит кўрсаткичларининг табиий омиллар таъсирида вақт ва маконда ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик жараёнлар — геологик муҳит кўрсаткичларининг техноген омиллар таъсирида вақт ва маконда ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
стационар кузатувлар — ҳудуднинг муҳандислик-геология ва гидрогеологик шароитлари кўрсаткичларининг ҳолат ўзгаришларини доимий (ёки даврий) кузатиш (ўлчашлар);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торф — ботқоқ ўсимликларининг кислородсиз, юқори даражадаги намлик шароитида табиий қуриши ва чала чиришидан ҳосил бўлган, таркибида 50 фоиздан ортиқ (массаси бўйича) органик моддалар бўлган грунт;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торфлашган грунт — таркибида 10 дан 50 фоизгача (массаси бўйича) торф бўлган қум ва гилли грунт;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
солифлюкция — музлаш ва эришнинг бир неча марта кетма-кет такрорланиши таъсирида тоғ жинслари суюқ массага айланиб ўз оғирлиги таъсирида қия тоғ ёнбағирларида эримаган тоғ жинслар устидан пастга қараб оқа бошлаши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
монолит — табиий ҳолати бузилмаган грунт намунаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Ушбу ШНҚда қуйидаги қисқартмалар қўлланилган:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ЕОСС — ерости сувлари сатҳи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
СМҲ — сейсмик микроҳудудлаштириш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-боб. Асосий қоидалар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Муҳандислик-геология изланишлар, лойиҳалаштирилаётган қурилиш ҳудуди (майдон, ҳудуд, йўналиш)нинг муҳандис-геологик шароитларини комплекс ўрганиш ва ушбу шароитларнинг лойиҳаланаётган объект билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсири натижасида ўзгариш эҳтимолини баҳолаш, шунингдек қурилиш майдонининг муҳандислик муҳофазаси ва атроф-муҳит хавфсизлигини таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5. Муҳандислик-геология изланишлар ШНҚ 1.02.07-19 ва мазкур ШНҚнинг талабларига риоя қилган ҳолда бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6. Муҳандислик-геология изланишлари учун техник топшириқ таркиби ШНҚ 1.02.07-19 талабларига мувофиқ бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7. Изланишлар дастуридаги муҳандислик-геология ишларининг таркиби ва ҳажми, техник топшириқ асосида, лойиҳа босқичлари, қурилиш тури, мақсади, бино ва иншоотларнинг хавф-хатар тоифалари (кейинги ўринларда бино ва иншоотларнинг тоифалари), тадқиқот ҳудудининг майдони, уни ўрганилганлик даражаси ва муҳандислик-геология шароитининг мураккаблигидан келиб чиққан ҳолда мазкур ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8. Муҳандислик-геология изланишлар дастур ёки кўрсатма асосида амалга оширилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9. Оддий муҳандис-геологик шароитларда, бино ва иншоотларнинг тоифалари таснифи бўйича I-тоифали бино ва иншоотларнинг лойиҳаларини асослашда муҳандислик-геология изланишларни амалга ошириш учун тузиладиган дастур ўрнига кўрсатма тузишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10. Муҳандислик-геология изланишларини комплекс равишда олиб борилганда, айрим иш турлари (бурғилаш намуналар олиш) такрорланмаслиги учун, дастурни бошқа муҳандислик изланишлар (муҳандислик экологик) дастурлари билан мувофиқлаштирилган ҳолда тузиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11. Муҳандислик-геология изланишлари дастурининг таркиби ШНҚ 1.02.07-19 талабларига мувофиқ бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12. Муҳандислик-геология изланишларини амалга оширишда қўлланиладиган ўлчов воситалари Oʻz DSt 8.002:2009га мувофиқ бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
13. Муҳандислик-геология изланишларни ШНҚ 3.01.02-23 талабларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-боб. Муҳандислик-геология изланишларининг таркиби
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-§. Асосий талаблар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
14. Муҳандислик-геология изланишлари таркибига умумий техник талабларни белгилайдиган қуйидаги асосий иш турлари ва изланишлар комплекси кириши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аввалги йиллардаги изланишлар ва тадқиқотлар материалларини йиғиш, таҳлил қилиш ва умумлаштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерни масофадан зондлаш маълумотларининг дешифровкаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аэровизуал, йўналишли кузатувларни ўз ичига олган кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тоғ ковламалари ва бур-қудуқларни ковлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геофизик тадқиқотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни дала шароитида ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик тадқиқотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
станционар (доимий) кузатувлар (геологик муҳит таркибий қисмини локал мониторинги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар, ерусти ва ерости сувларини лаборатория шароитларида ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларни ўрганиш ва баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сейсмик ва сейсмотектоник изланишлар, сейсмик микроҳудудлаштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик съёмка;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришини прогнозлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геотехник тадқиқотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосидаги грунтларни ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
материалларни камерал қайта ишлаб техник ҳисобот тузиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
15. Қурилиши лойиҳаланаётган ҳудудларнинг муҳандис-геологлик ва гидрогеологик шароитлари тўғрисидаги маълумотларни йиғиш, таҳлил қилиш, умумлаштириш ишлари лойиҳаолди ва лойиҳа ҳужжатларини ишлаб чиқишнинг барча босқичларида, аввалги босқич натижаларини ҳисобга олган ҳолда олиб борилиши ва қуйидагиларни ўз ичига олиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
вазирликлар, идоралар фондлари ва архивларида мавжуд бўлган, ҳар хил мақсадларга мўлжалланган объектлар учун бажарилган муҳандислик-геология изланишлари, гидрогеологик, геофизик, сейсмологик тадқиқотлар, стационар кузатувлар тўғрисидаги техник ҳисоботларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик съёмка ишлари (маълум бир ҳудуд учун мавжуд бўлган энг йирик масштабдаги геологик хариталар), муҳандислик-геология хариталаш, минтақавий тадқиқотлар, доимий режим кузатув натижаларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг аэрокосмик съёмкасини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг табиий, техноген шароитлари, уларнинг таркибий қисмлари тўғрисидаги маълумотларни умумлаштирадиган илмий тадқиқот ишлари ва илмий-техник адабиётларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўрганилаётган ҳудуднинг иқлимини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тадқиқот ҳудудининг гидрографик тармоғини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельеф тавсифини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тадқиқот ҳудудининг геоморфологик хусусиятларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тадқиқот ҳудудининг геологик тузилишини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тадқиқот ҳудудининг гидрогеологик шароитларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни таркиби ва физик-механик хусусиятларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларини таркибини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген таъсирлар ва ҳудуднинг хўжалик жиҳатдан ўзлаштирилгандаги оқибатлар тўғрисидаги маълумотларни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
16. Мазкур ШНҚнинг 15-бандида келтирилган маълумотлар таркибига грунт қурилиш материаллари мавжудлиги, маҳаллий қурилиш материаллари разведка натижалари (ишлаб чиқаришдаги қаттиқ чиқиндилар), бино ва иншоотлар деформацияси ва уларнинг асосидаги грунтларни текшириш натижалари, қидирув ҳудудидаги бошқа бино ва иншоотлар қурилиш тажрибаси ҳамда ҳудудда содир бўлган фавқулодда вазиятлар тўғрисида маълумотлар ҳам киритилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
17. Қурилган (ўзлаштирилган) ҳудудларда изланишлар олиб борилганда аввалги йиллардаги мавжуд топографик режаларни, объект қурилгунигача тузилган, вертикал текислаш бўйича материаллар, иншоотлар ва биноларнинг ерости қисмлари ва ерости иншоотларининг муҳандислик тайёрлаш ва қуриш маълумотлари йиғилиши, таққосланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
18. Техник топшириқда кўрсатилган қурилиш майдони (ҳудуд, йўналиш чизиғи) чегараси доирасида ва қўшни ҳудудлар зонасида аввалги йилларда бажарилган изланиш маълумотларидан (тоғ ковламаларининг баёни, грунтларни дала ва лаборатория шароитларида ўрганиш натижалари) фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
19. Аввалги йилларда изланиш материалларидан фойдаланиш имкониятини (агар изланиш якунланишидан лойиҳалаш бошланишигача 2-3 йилдан кўп вақт ўтган бўлса) ҳудуднинг геологик муҳит ўзгарганлигини ҳисобга олган ҳолда белгиланиши, бунда ўзгаришларни муҳандислик-геология изланишлар дастури тузилгунга қадар ўтказиладиган кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текшириш натижаларига кўра аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Гидрогеологик шароитларнинг (ерости сувлари сатҳи, таркиби) ўзгарганлик ўрганилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
20. Аввалги йилларда бажарилган барча изланишлар маълумотларидан геологик муҳитнинг техноген таъсирлар натижасида ўзгариш динамикасини тиклаш учун фойдаланиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
21. Йиғилган материаллар асосида ўрганилаётган ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитлари тўғрисида ишчи гипотеза тузилиши ва бу шароитларнинг мураккаблик даражаси белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ушбу маълумотларга асосан қурилиш объектининг изланишлар дастурида, ишларининг таркиби, ҳажми, уларни бажариш услуби ва технологияси белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
22. Муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасини алоҳида омиллар мажмуаси бўйича (уларнинг асосий лойиҳа ечимига таъсири ҳисобга олинган ҳолда) белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
23. Ерни масофадан туриб зондлаш маълумотларининг дешифровкаси, аэровизуал кузатувларини катта ҳудудларнинг муҳандис-геологик шароитларини ҳамда уларнинг ўзгариш динамикасини ўрганиш ва баҳолашда қўллаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
24. Аэро, космик суратларни дешифровкаси ва аэровизуал кузатувлари муҳандислик-геология ишларидан аввал ва қуйидагилар учун амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тўртламчи давр тоғ жинслари ётқизиқлари генетик турларининг тарқалиш чегараларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тектоник тузилмалар ва тоғ жинсларининг серёриқ зоналарини аниқлаш ва қидириб топиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари тарқалиш чегараларини, уларнинг тўйиниш, транзит ва бўшаниш зоналарини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар тарқалган ҳудудларни аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ландшафтлар тури ва чегараларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геоморфологик элементлар чегараларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик шароитларнинг ўзгариш динамикасини кузатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген таъсирларнинг, ҳудудни хўжалик жиҳатдан ўзлаштиришнинг, рельефни, грунт ва ўсимликлар қопламини ўзгартиришнинг оқибатларини аниқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
25. Ерни масофадан туриб зондлаш маълумотларининг дешифровкасини аввалги йилларда бажарилган изланишларнинг материалларини йиғиш, таҳлил қилиш ва умумлаштириш даврида (дастлабки дешифровка), муҳандис-геологик съёмка ёки кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширувлар жараёнларида ердан туриб йўналиш кузатувлар олиб борилган даврда (дастлабки дешифровка натижаларига аниқлик киритиш), изланишлар маълумотларини хона шароитида қайта ишлаб техник ҳисобот тузиш даврида, муҳандислик-геология изланишларининг таркибига кирувчи бошқа ишлар натижаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
26. Муҳандис-геологик кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар қуйидаги мақсадларда амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотларини назорат қилиш, уларга аниқлик ва қўшимчалар киритиш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотларининг мавжуд ёки етарли бўлмаган ҳолда дастурини тузишда ўрганилаётган ҳудуднинг умумий муҳандис-геологик шароитларини аниқлаш ва қиёсий баҳолаш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли геологик жараёнларнинг тарқалиши ва ривожланганлигини аниқлаш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўзлаштирилган ҳудудларда муҳандис-геологик шароитларнинг, шунингдек гидрогеологик шароитларнинг ўзгаришини, бино ва иншоотлар деформациясининг хусусияти ва сабабларини кўрсатиб бериш учун.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
27. Табиий очилмалар мавжуд ёки етарли бўлмаган ҳолларда қўшимча дала ишларини амалга оширилиши (аэровизуал кузатувлар, алоҳида ковламаларни ковлаш, геофизик тадқиқотлар, зондлаш, грунтлар, ерости сувлари намуналарини олиш ва уларнинг лаборатория таҳлили) изланишлар дастурида асосланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
28. Ҳудуднинг кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширувлари қуйидаги вазифаларни ечиш учун амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
изланиш ишлари ўтказиладиган ҳудудни кўздан кечириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефни визуал баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд очилмаларнинг, карьерлар, қурилиш ковламалари тавсифини ёзиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
булоқлар ёки ерости сувлари ер юзасига чиқадиган жойлар тавсифини ёзиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик ва экологик шароитларнинг геоботаник индикаторлари тавсифини ёзиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геодинамик жараёнларнинг ташқи кўринишини ёзиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
29. Кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текшириш йўналишлари аэрофото ва съёмканинг бошқа турлари натижасида ажратилган асосий контурларни кесиб ўтиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
30. Ҳудуднинг кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текшириш йўналиш кузатувлари йўли билан амалга оширилиши ва улар бошқа дала ишларидан аввал бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
31. Йўналиш кузатувларини ўрганилаётган ҳудуд муҳандис-геологик шароитларининг асосий ҳолатларини аниқлаш ва ўрганиш учун кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширувлар муҳандис-геологик съёмкасини бажариш жараёнларида амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
32. Йўналиш кузатувларини аввалги йилларда бажарилган изланишларнинг материалларини йиғиш ва қайта ишлаш натижаларини кўрсатувчи, мўлжалланаётган муҳандис-геологик съёмкаси масштабидан кичик бўлмаган масштабдаги топография режалар ва хариталардан (схематик муҳандислик-геология ва бошқа хариталар) фойдаланган ҳолда бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
33. Йўналиш кузатувлари давомида айрим нуқталар (грунтларнинг табиий ва сунъий очилмалари ҳамда карьерлар, хандақлар (котлованлар), ҳар хил чуқурлар кўринишидаги сунъий очилмалар, табиий булоқлар ва қудуқлар, геоморфологик элементлар, шунингдек уларни мураккаблаштирувчи рельефнинг шакллари, физик-геологик жараёнлар оқибатида ҳосил бўлган кўринишлар, шикастланган бино ва иншоотлар)ни ҳам кузатиб тасвирлаб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Йўналиш кузатувлари давомида грунтлар ва ерости сувларидан намуналарни олиш, хавфли физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар, фавқулодда вазиятлар содир бўлгани тўғрисида маълумотларни олиш, комплекс ишларни амалга ошириш учун мўлжалланган ҳудудларнинг жойларини аниқлаш ҳамда дастлабки аэро ва космик дешифровка натижаларига аниқлик киритиш ишларини амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
34. Ҳудуднинг ўзлаштирилиши қийин ва ноқулай бўлган қисмларини (хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнларнинг, бўшанг ва бошқа ўзига хос хусусиятли грунтлар мавжудлиги, ерости сувлари ер юзига яқин жойлашганлиги, грунтлар литологик таркибининг хилма-хиллиги, рельефнинг ўйдим-чуқурлиги) ўрганиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
35. Йўналишларнинг асосан геоморфологик элементлар ва геологик тузилмалар чегараларига, тектоник тузилмалар йўналишига кўндаланг равишда ҳамда эрозия ва гидрография тармоқлари элементлари, чизиқли иншоотлар йўналишлари, шунингдек физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар йўналишлари бўйлаб, ерни масофадан туриб зондлаш маълумотларининг дешифровкаси ва аэровизуал кузатувлар натижаларини ҳисобга олган ҳолда белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
36. Изланишларни комплекс равишда ҳудуднинг йўналиш кузатувлари, муҳандислик-геология, муҳандислик экология кузатувларини ўз ичига олган ҳолда амалга ошириш зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
37. Йўналишлар сонини ишлар таркиби ва ҳажмини изланишларнинг моҳияти ва ўрганилаётган ҳудуд муҳандис-геологик шароитларининг мураккаблигига боғлиқ ҳолда белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
38. Ўзлаштирилган ҳудудда йўналиш кузатувларини амалга оширганда қўшимча равишда геологик муҳит ўзгаришига олиб келувчи ёки унинг оқибати ҳисобланувчи ботқоқланиш, сув босиши, ер юзасининг чўкиши ривожланиши, газонлар ва дарахт экилган жойларнинг суғорилганлиги ҳамда бошқа омилларни аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
39. Йўналиш кузатувлари натижаларига кўра батафсил изланиш ва тадқиқотларни амалга ошириш, таянч геология-гидрогеология кесимларини тузиш, асосий литогенетик турларининг таркиби, ҳолати ва хусусиятлари, сув ости горизонтларининг гидрогеологик параметрларини аниқлаш учун асосий ҳудудларнинг жойлашувини белгилаб олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
40. Белгилаб олинган нуқталарда тоғ ковламаларини ковлаш ишлари комплекси, геофизик, дала ва лаборатория тадқиқотларини бажариш ҳамда стационар кузатувлар олиб бориш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
41. Тоғ ковламалари ва бур-қудуқларни ковлаш ишлари қуйидаги мақсадларда амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг геологик-литологик тузилишини, унда тарқалган грунтлар ва ерости сувларини тарқалиш шароитларини аниқлаш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик кесимларни, грунтлар ва ерости сувларининг ётиш шароитларини белгилаш ёки аниқлик киритиш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сув сатҳининг жойлашиш чуқурлигини аниқлаш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни таркиби, ҳолати ва хусусиятини аниқлаш ҳамда ерости сувларини кимёвий таҳлил қилиш ва улардан намуналар олиш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар хусусиятларини дала шароитида ўрганиш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геофизик тадқиқотлар ўтказиш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувли горизонтларнинг ҳамда аэрация зонасининг гидрогеологик параметрларини аниқлаш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
стационар кузатувлар (геологик муҳит таркибий қисмларининг локал мониторинги)ни бажариш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар намоён бўлган зоналарни аниқлаш ва чегаралаш учун.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
42. Муҳандис-геологик ковламаларининг қўлланилиш шарт-шароитлари мазкур ШНҚнинг 2-иловасига мувофиқ белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
43. Муҳандис-геологик бур-қудуқларининг бурғилаш усуллари, грунт турига қараб улардан фойдаланиш шартлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасига мувофиқ белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
44. Ковлаш ва намуна олиш ишлари қуйидагилар учун амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология кесимни аниқлаш ёки грунтларнинг ётиш шароитларини аниқлаштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
таркиби, ҳолати, физик, механик хусусиятлари ва бошқа хусусиятларини лаборатория шароитида аниқлаш учун бузилган ва бузилмаган тузилишдаги грунтлардан, шунингдек уларнинг физик хусусиятлари ва кимёвий таркибини аниқлаш учун ерости сувларидан намуналар олиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ЕОССнинг ҳолатини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг намоён бўлиш зоналарини аниқлаш ва белгилаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий шароитда грунт хусусиятларини аниқлашда дала тадқиқотларини ўтказиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик ва геофизик тадқиқотлар ўтказиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик муҳит таркибий қисмларининг маҳаллий мониторингини ўтказиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
45. Ковламалар ва бур-қудуқлар (шурф, дудкалар, бур-қудуқлар) асосан механизациялашган тарзда ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
46. Шурф ва бур-қудуқларни қўлда ковлашга, юриш (чиқиш) қийин бўлган ва тор жойларда (ертўлалар, бино ва иншоотлар ичида, тоғларда, тик қияликлар (ёнбағирлар)да, ботқоқликларда, музлаган сув ҳавзаларида) йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
47. Дастурда режалаштирилган бур-қудуқларни бурғилаш усуллари, грунт қатламлари орасидаги чегараларни аниқ белгилаш (0,25 m дан ошмайдиган хатоликда), грунтларнинг таркиби, ҳолати, тузилиши ва табиий шароитда қоятош грунтларнинг дардланганлигини ўрганиш имкониятини таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
48. Шнек билан бурғилашни, грунт қатламлари орасидаги контакт (чегара 0,5 — 0,75 m ва ундан катта)ларни аниқлашда хатоликлар бўлгани сабабли изланишлар дастурида асослаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
49. Муҳандис-геологик ковламаларидан ва табиий ётқизиқлардан грунт намуналарини олиш, шунингдек уларни қадоқлаш, лабораторияга етказиб бериш ва сақлаш ГОСТ 12071-2014 талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
50. Дастурда лойиҳалаштирилаётган бино ва иншоотларнинг тоифалари, конструктив хусусиятлари, грунт хусусиятлари ва уларнинг маконда ўзгарувчанлик хусусиятига кўра грунт намунасини олиш схемаси ГОСТ 20522-2012 талабларига мувофиқ асосланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
51. Грунт намунасини олиш схемасида бур-қудуқлар сони ва грунтдан намуна олиш оралиғи кўрсатилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
52. Лаборатория тадқиқотлари учун сув намуналарини олиш, сақлаш ва ташиш ГОСТ 31861-2012 талабларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
53. Бурғилаш жараёнида юзага келиши мумкин бўлган газ чиқиш ҳолатини ҳисобга олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Улар аниқланганда муҳандислик-экологик изланишлар таркибида газ-геокимёвий тадқиқотларни амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
54. Ишлар тугаллангандан сўнг барча тоғ ковламалари кўмилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
55. Шурф, хандақ ва дудкалар гилли грунт билан шиббалаб тўлдирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
56. Бур-қудуқлар табиий муҳит ифлосланишининг ва физик-геологик, муҳандис-геологик жараёнлар фаоллашишининг олдини олиш учун гил ёки цемент-қумли аралашма билан беркитилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
57. Геофизик тадқиқотлари муҳандислик-геология изланишларнинг барча босқичларида, муҳандислик геология ишлари билан уйғунлаштирилган ҳолда қуйидагиларни аниқлаш учун бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
литологик тузилиши, ёрилиш даражаси, анизотропия ва грунтларнинг ҳолати (эриган, музлатилган) ўзгариши туфайли харитада ва кесимда геологик чегараларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тектоник фаолият, нураш жараёнлари, карст шаклланиши жараёнлари, кўчки жараёнлари, техноген таъсирлар натижалари билан боғлиқ локал номутаносибликларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик ва муҳандис-геологик жараёнларни аниқлаш ва уларнинг вақт ўтиши билан ўзгаришини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
массивдаги грунтларнинг таркиби, ҳолати, хусусиятларини (шу жумладан, грунтларнинг емирилиш даражаси ёки коррозион фаоллигини) баҳолаш ва уларнинг ўзгаришини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунт массиви (тоғ жинсларининг зичлиги камайган ва нураш зоналари)нинг деформация-зўриқиш ҳолати ва унинг ўзгаришини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари фильтрация оқимлари сатҳини, тезлигини, йўналишини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд, ташландиқ коммуникациялар ва уларнинг тешилган жойларини қидириб топишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар қатламида ҳамда асфальт, бетон ва бошқа қопламалар остидаги бўшлиқларни қидириб топишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
СМҲни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
58. Геофизик тадқиқотларнинг вазифалари, усуллари ва иш ҳажми мазкур ШНҚнинг 4, 5 ва 9-иловаларига мувофиқ танланиши ва дастурда асослаб берилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
59. Муҳандислик-геофизик тадқиқотлар натижаларини дешифровка қилишнинг ишончлилиги ва аниқлигини таъминлаш учун геологик муҳитни ўрганиш билан бир вақтда бошқа турдаги ишлар мажмуаси (бурғилаш, зондлаш, дала ва лаборатория усуллари билан грунтларнинг хусусиятларини аниқлаш) билан параметрик ўлчовлар амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
60. Тадқиқот майдонининг литологик чегаралари билан геофизик параметрларининг ўзгариши чегараларини таққослаш, шунингдек грунтларнинг геофизик ва физик-механик хусусиятлари ўртасидаги корреляция алоқаларини ўрнатиш учун параметрик ўлчовлар муҳандис-геологик бур-қудуқлар яқинида амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
61. Грунтларни дала шароитида ўрганиш қуйидаги мақсадларда амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология кесимларни ажратиш, оқувчан ва оқувчан қайишқоқ гилли грунтларнинг, бўшанг қумларнинг, ўзига хос грунтларнинг линзалари ва қатламларини чегаралаш учун;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий вужудга келган шароитда грунтларнинг физик, деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларини аниқлаш учун.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
62. Грунтларни дала шароитида қуйидаги усуллар ёрдамида ўрганиш лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
динамик зондлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
статик зондлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
статик юклар билан штамплаш (шурфларда, бур-қудуқларда, конларда, штольняларда ва хандақларда);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ясси дилатометр;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
прессиометр (радиал, қанотли, сектор юкни қўллаш билан);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
айланма кесиш усули;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шурфларда ҳамда катта ўлчамли монолитларда грунт целикларини кесиш (тош устунларини ерости ковламалар ва хандақлардаги массив ва ёриқлар бўйлаб силжиш синовларини ўтказиш);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қозиқ синовлари (натурал қозиқ устуни билан, эталон, қозиқ-зондлари).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
63. Грунтларнинг дала тадқиқотлари ГОСТ 30672-2019 га мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
64. Грунтларнинг дала шароитида тадқиқ қилиш усулларини танлаш мазкур ШНҚнинг 6-иловасига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
65. Грунтларни дала шароитида тадқиқ қилиш, грунтларнинг хусусиятларини аниқлашнинг бошқа усуллари билан (лаборатория, геофизика) биргаликда амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
66. Табиий дисперс, техноген, музлаган грунтларни статик ва динамик зондлаш ГОСТ 19912-2012 талабларига мувофиқ бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
67. Статик ва динамик зондлаш натижалари асосида грунтларнинг физик, механик хусусиятларини аниқлаш тўғридан-тўғри усуллар билан ёки мазкур ШНҚнинг 7-иловасига мувофиқ грунтларнинг хусусиятлари билан грунтларнинг айрим турларини зондлаш натижасида олинган параметрларни боғлайдиган минтақавий корреляцион боғлиқликлар (жадваллар) ёрдамида амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
68. Қумларни суюлиш эҳтимолини тахминий баҳолаш учун мазкур ШНҚнинг 7-иловасининг 8-жадвалига мувофиқ динамик зондлашдан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
69. Қозиқларнинг юк кўтариш қобилиятини ҳисоблаш учун грунтларнинг хусусиятлари статик зондлаш ва қозиқлар (натурал, эталон, қозиқ-зондлари ГОСТ 5686-2020 талабларига мувофиқ) ёрдамида грунт синовлари билан аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
70. Йирик бўлакли, қум ва гил грунтлардан ташкил топган массивдаги грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятларини ГОСТ 20276-2012 талабларига мувофиқ грунт устунларини кесиш (йирик монолитларни кесиш) усули билан аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
71. Йирик бўлакли грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятларини ШНҚ 2.02.01-19 талабларига мувофиқ ҳисоблаш йўли билан аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
72. Оқувчан ва оқувчан қуюшқоқли органик-минерал ва гилли грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятларини ГОСТ 20276-2012 талабларига мувофиқ айланма кесиш усули билан аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
73. Билвосита усуллар (статик ва динамик зондлаш) билан олинган грунтларнинг дала шароитида тадқиқ қилиш натижалари тўғридан-тўғри усуллар (штамп, шурфда грунт устунларини бутун кесиш) натижасида олинган қийматлар билан аниқлаштирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
74. Аниқлаштириш билвосита усуллар билан олинган хусусиятлардан тўғридан-тўғри усуллар билан олинган хусусиятларга ўтиш коэффициентларини қўллаш орқали амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
75. Изланишлар дастурида асосланганда грунтларни дала шароитида тадқиқ қилишнинг мазкур ШНҚнинг 6-иловасида келтирилмаган бошқа усуллари (грунтларни котлованда тажриба йўли билан намлаш, массивдаги грунтнинг кучланиш ҳолатини ўлчаш, намуна олувчи (SPT усули) билан грунтларни динамик зондлаш ва бошқалар)ни қўллашга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
76. Гидрогеологик тадқиқотлар муҳандислик-геология изланишлари доирасида ерости сувлари таъсирини ҳисобга олишни талаб қиладиган лойиҳавий қарорларни асослаш учун амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
77. Гидрогеологик тадқиқотлар вазифаларига қуйидагилар киради:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг пайдо бўлишини, озиқланишини ҳамда оқим йўналишларини, ерусти ва ерости сувларининг ўзаро боғлиқлигини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик параметрлари ва хусусиятларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг физик хусусиятларини, кимёвий таркиби ва агрессивлигини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
иншоотларни қуриш ва улардан фойдаланиш жараёнида гидрогеологик шароитларнинг ўзгаришини баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
78. Гидрогеологик тадқиқотлар доирасида ҳал қилинадиган вазифаларга кўра қуйидаги иш турлари амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
фонд материалларини йиғиш, таҳлил қилиш ва умумлаштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик бур-қудуқларни бурғилаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари режимини кузатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тажриба-фильтрация ишлари (изланишларни ўтказишда, гидрогеологик ҳисоб-китобларни);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидроизогипс (гидроизопез) ва ерости сувлари чуқурликларининг хариталарини қуриш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўзига хос гидрогеологик тадқиқотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик ҳисоб-китоблар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик шароитларнинг ўзгариш прогнози ва ҳимоя чоралари учун ерости сувларини ҳисобга олиш бўйича тавсиялар ишлаб чиқиш (дренаж, экранлар, пардалар).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
79. Муҳандислик-геология ва гидрогеологик бур-қудуқларни бурғилаш жараёнида ҳар бир сув қатламлари учун қуйидагиларни бажариш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув пайдо бўлиш чуқурлигини ўлчаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
барқарор сув сатҳини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физик хусусиятлари ва кимёвий таркибини аниқлаш учун сув намуналарини олиш (бур-қудуқларни помпалагандан сўнг).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
80. Гидрогеологик бур-қудуқлар фильтр билан жиҳозланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қоятош тоғ жинсларида, синов оралиғида фильтр ўрнатмасдан гидрогеологик ишларни бажаришга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
81. Фильтр ўрнатиш оралиғида гидрогеологик бур-қудуқни бурғилашда доимий колматацияга олиб келувчи эритма ва реактивлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
82. Гидрогеологик бур-қудуқларни бурғулаш жараёнида сув сатҳининг барқарор ҳолатини аниқлаш учун бурғилашни тўхтатиш, сувни насос билан ҳайдаб уни сатҳни тўлиқ тикланишини кузатиш билан амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
83. Қумли грунтларда ва дарзланган тоғ жинсларида барқарор сув сатҳини, бур-қудуқ тубини тозалаб, сув сатҳи тиклангунча 1-2 h вақт ўтганидан сўнг аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
84. Гил грунтларда алоҳида муҳандислик-геология бур-қудуқлар сатҳининг ўрнатилишини кузатиш даври учун фильтрлар билан жиҳозланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
85. Ерости сувларининг сатҳи, ҳарорати ва таркибининг ўзгариш режимини ўрганиш гидрогеологик бур-қудуқларда ва қудуқларда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
86. Тажриба-фильтрация ишлари қуйидагиларни ўз ичига олиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 23278-2014 талабларига мувофиқ бур-қудуқлардан сув тортишни, бур-қудуқларга босим орқали сув тўлдириш ва қуйишни, шурфларга сув қуйишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сув сатҳини мунтазам кузатишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув сарфини ўлчаш, бур-қудуқларнинг ичидаги суюқликни солиштирма электр қаршилигини ўлчаш (ресистивиметрияси)ни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
87. Филтрланиш хусусиятларини ўрганиш (ностационар филтрлаш прогнози билан боғлиқ бўлмаган тадқиқотларда) камида уч кун давомида учта кузатув бур-қудуқлари билан тажриба сув тортиб олиш ва тўлдириш усулида амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қўшимча тадқиқот тури сифатида 8 h давомидаги якка сув тортиб олиш ва тўлдириш усулидан фойдаланишга йўл қўйилади. Бунда, бур-қудуқлардан сув тортиб олиш ва тўлдириш турлари ва давомийлиги мазкур ШНҚнинг 10-иловасига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
88. Филтрланиш хусусияти босимсиз ҳамда қатлам тузилиши турдош бўлмаган шароитларда, гидрогеологик параметрларни аниқлаш учун камида бешта кузатув бур-қудуқлар билан тажриба сув тортиб олиш ва тўлдириш усули қўлланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
89. Сув миқдори (дебит)ни танлаш, кузатувлар давомийлиги, кузатув қудуқларини конструкцияси ва жойлаштирилиши дастурда асосланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
90. Ҳар бир сув ташувчи қатлам учун қурилиш майдонининг чизиқ бўйича ўлчамлари 100 m дан ортиқ бўлган ҳолда, камида иккита тўп (куст) сув тортиб олиш (тўлдириш) тажрибаси ўтказилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
91. Кичик ўлчамли ҳудудларда бир тўп (куст) жиҳозланиши, ҳар хил бур-қудуқдан иккита сув тортиб олиш ва тўлдириш тажрибаси ўтказилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
92. Ҳар хил горизонтларнинг тўп (куст) тажрибасига қўшимча сифатида якка сув сув тортиб олиш ва тўлдириш ўтказилишига йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
93. Бир жинсли қумли қатламнинг ўтказувчанлик аэрация зонасини аниқлаш учун, ерости сувлари шурф тубидан 2 m дан ортиқ чуқурликда ва бу зонада гилли қатламларнинг йўқлигида шурфга сув тўлдириш (налив) усулини қўллаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
94. Аэрация зонасида сув ўтказмайдиган қатламда ётган қум қатламининг ўтказувчанлиги ва гравитацион ҳажми катта диаметрли бур-қудуққа узоқ муддатли тўлдириш орқали иккита кузатув бур-қудуғи ёрдамида аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
95. Тоғ жинсларининг фильтрацияси турли хиллигини баҳолаш қуйидаги усуллар ёрдамида бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
якка сув тортиб олиш ва тўлдириш, босим остида тўлдириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бур-қудуқ туби орқали (олдиндан тозаланган) интервал тартибда якка сув тортиб олиш ва тўлдириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сув оқимини, солиштирма қаршилигини ўлчаш (геофизик усуллар);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кузатиш бур-қудуқларини ярусли жойлаштириш йўли билан тўп (куст) сув тортиб олиш ва тўлдириш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
96. Гидроизогипс (гидроизопьез) хариталар ва ерости сувларининг чуқурлиги хариталари муҳандислик-геология ва гидрогеологик бур-қудуқларни бурғилаш даврида ерости сувлари барқарор ҳолатга келганлигини аниқлаш асосида ҳамда аввалги йилларда муҳандислик изланишлар натижалари ва бошқа архив материаллари ёрдамида тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
97. Аввалги йиллардаги изланиш материаллари ва бошқа мавжуд архив материалларидан фойдаланиш имконияти ҳудуднинг гидрогеологик шароитидаги ўзгаришларни ҳисобга олган ҳолда белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
98. Хариталар ушбу изланишлар ва архив материалларидан фойдаланган ҳолда қурилиш майдонини ўз ичига олган ва ундан катта бўлган ҳудуд учун тузилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
99. Гидроизогипс харитасидаги изолинияларнинг локал қуюқлашиши ва деформацияси, шунингдек кесимлардаги эркин юза ёнбағирларининг ўзгариши уларнинг сабабларини тушунтирилиши билан бирга олиб борилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
100. Агар харита масштаби 1:10000 ёки ундан катта бўлса, улардаги мавжуд ва режалаштирилган бино ва иншоотларнинг контурлари чизилган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
101. Чизиқли объектларни лойиҳалаш бўйича муҳандислик-геология изланишларини амалга оширишда, агар топшириқда ушбу талаб мавжуд бўлса, гидроизогипс ва ерости сувлари чуқурликларининг хариталарини тузмасликка йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
102. Махсус гидрогеологик тадқиқотлар IV-тоифали техник мураккаб ва ноёб объектлар ва мураккаб гидрогеологик шароитларда III-тоифали объектларни лойиҳалаштириш учун қуйидагилар амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
масса алмашинувини ва намлик узатилишини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
иншоот ва қияликларнинг барқарорлигига ерости сувларининг таъсирини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув сатҳини пасайтириш вақтида чўкиш деформацияларни ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст-суффозион жараёнларнинг гидродинамикасини ўрганишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари балансини, режимини, ерусти ва ерости сувлари ўртасидаги алоқани ўрганишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
математик гидрогеологик моделлаштиришни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
103. Муҳандислик-геология изланишларида сувли қатламларнинг гидрогеологик параметрлари ва хусусиятларини аниқлаш усулларини танлаш мазкур ШНҚнинг 8-иловасига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
104. Лаборатория усуллари билан грунтларнинг сув ўтказувчанлик коэффициентини Oʻz DSt 788:97 талабларига мувофиқ техник топшириқда кўрсатилганда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
105. Гидрогеологик ҳисоб-китоблар қуйидагиларни лойиҳалашда бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дастлабки ҳисоб-китобларга кўра, қурилиши табиий тебранишлар амплитудасидан ошиб кетиши ва ерости сувларининг ўзгаришига олиб келиши мумкин бўлган иншоотларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидротехник иншоотларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ядро энергиясидан фойдаланиш иншоотларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чиқиндиларни сақлаш иншоотларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дренажини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув сатҳини туширишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
филтрланишга қарши экранларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мелиоратив тизимларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувга тўйинган кўчки қияликларда (ёки кўчкилар жараёнлари таъсир зонасида) қурилишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиши суффозион ва карст-суффозион деформацияларнинг қайта тикланишига олиб келиши мумкин бўлган иншоотларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости қисми билан ерости сувлари оқимининг 2/3 ёки ундан ортиғини очадиган иншоотларни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
106. Гидрогеологик ва гидрогеомеханик ҳисоб-китоблар учун дастурий таъминот тадқиқот вазифасига мувофиқлиги билан белгиланиши, бунда ҳисоб-китоб натижалари бўйича ҳисобот ҳужжатлари математик модель ва дастур алгоритмининг тавсифини ўз ичига олиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
107. Ҳудудни сув босиши тўғрисида хулоса топографик харита, гидроизогипс харитаси, ерости сувлари чуқурлиги харитаси ва гидрогеологик ҳисоб-китоблар прогнози натижалари, чизиқли иншоотлар учун топографик харита ва муҳандислик-геология кесимлар асосида тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
108. Стационар кузатувлар қуйидагиларни ўрганиш учун бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли физик-геологик жараёнлар (карст, сурилмалар, селлар, глетчерлар, криоген жараёнлар, сув омборлари, дарёлар, кўллар қирғоқларининг емирилиши, тоғ жинсларини нураши ва бошқалар) ривожланишининг динамикасини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари сатҳининг кўтарилиши, ерости ишловидаги ҳудудлар сатҳининг деформацияси, ҳудудларнинг чўкиши ва чўкувчанлиги, сейсмик фаоллик натижаларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ҳолат ва хусусиятларининг ўзгаришини, ерости сувларининг сатҳи, ҳарорати ва гидрокимёвий режимини, грунтларнинг мавсумий музлаш ва эриш чуқурлигини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотлар пойдевор асоси грунтларининг чўкиши, кўпчиши, муҳандислик ҳимоя иншоотлари ҳолатларини.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
109. Стационар кузатувлар, мураккаб муҳандис-геологик шароитларда ва масъул бино ва иншоотлар учун, уларни лойиҳаолди ҳужжатлар ёки лойиҳалаш босқичида бошлаб ва кейинги изланишлар даврида давом эттириб, (агар хавфли физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг ривожланиш эҳтимоли бўлса), объектларни қуриш ва улардан фойдаланиш даврида (геологик муҳит кўрсаткичларининг локал мониторинги) амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
110. Стационар кузатувлар геологик муҳит алоҳида кўрсаткичларининг макон ва вақтда ўзгаришининг миқдорий кўрсаткичларини олишни таъминлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
111. Стационар кузатувларни махсус жиҳозланган пунктлар (майдонлар, ҳудудлар, постлар, станциялар)да олиб бориш зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қурилиш тугаллангандан кейин ҳам кузатувларни давом эттиришга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
112. Стационар кузатувларни олиб боришнинг энг самарали воситалари сифатида ўлчовлар даврий равишда битта нуқтада ёки битта профилда олиб бориладиган геофизик режим тадқиқотларидан, маҳкамланган датчик ва қабул қилувчи ускуналар ёрдамида ўлчашлардан ҳамда махсус жиҳозланган гидрогеологик бур-қудуқларда ўтказиладиган режим кузатувлардан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
113. Кузатувлар таркиби (турлари, кузатув пунктларини жойлаштириш), ишлар ҳажми (пунктлар сони, стационар кузатувларнинг даврийлиги ва давомийлиги), стационар кузатувларни олиб бориш усуллари (визуал ёки инструментал) ва кузатувлар аниқлигини изланишлар дастурида, табиий ва техноген шароитлар, ўрганилаётган ҳудуднинг майдони, бино ва иншоотларнинг тоифалари ва лойиҳалаш босқичларига боғлиқ равишда асослаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
114. Изланишларнинг аввалги босқичларида ташкил этилган кузатувлар тармоғи мавжуд бўлса, бу тармоқдан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тармоқ амалда бўлган даврдаги олинган ўлчовлар натижаларига кўра кенгайтириш (камайтириш), кузатувлар частотасига (даврийлигига), ўлчовлар аниқлигига ва бошқа параметрларга аниқлик киритиш зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
115. Кузатувлар муддати бир гидрологик йилдан ёки жараённинг давом этиш мавсумидан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Кузатувлар частотаси (даврийлиги) эса кузатувлар муддати давомида геологик муҳит кўрсаткичларининг экстремал (максимал ва минимал) қийматларини қайд қилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
116. Геодезик усуллар билан, гидрометеорологик омиллар таъсирида номоён бўладиган аниқ миқдорий кўрсаткичларини аниқлаш зарурати билан боғлиқ геологик муҳитнинг алоҳида олинган кўрсаткичлари ўзгаришининг стационар кузатувларини ШНҚ 1.02.08-19 га мувофиқ муҳандислик-геодезия ёки ШНҚ 1.02.10-23 талабларига мувофиқ муҳандислик-гидрометеорология изланишларини амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
117. Грунтларнинг лаборатория тадқиқотларини бажаришда қуйидагилар аниқланиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ГОСТ 25100-2020 бўйича грунтларни таснифлаш хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг чуқурлик ва майдон бўйлаб бир хилда тузилганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунт қатламларининг физикавий ва механик хусусиятларини ГОСТ 20522-2012 талаблари бўйича норматив ва ҳисобланган қийматлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектларни қуриш ва улардан фойдаланиш даврида грунтларнинг ҳолати ва хусусиятларининг ўзгариши.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
118. Муҳандислик-геология изланишларида грунтларнинг таркибини, физик ва механик хусусиятларини лабораторияда аниқланиш турлари мазкур ШНҚнинг 11-иловасига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
119. Ерости ва усти сувларининг ҳамда гилли грунтларнинг кимёвий таркибини лаборатория тадқиқотлари қуйидагилар учун амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физик хусусиятлари ва кимёвий таркиби бўйича ерости сувларининг турини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг ривожланишига таъсирини баҳолаш (карст, кимёвий суффозия);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг шўрланиш даражасини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари ва грунтларнинг ерости сувлари билан ўзаро таъсир зонасида жойлашган иншоотлар материалларига агрессив таъсир кўрсатиш даражасини баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
120. Сувнинг физик хоссаларини ва кимёвий таркибини аниқлаш учун мазкур ШНҚнинг 12-иловасида келтирилган стандартлари талабларига кўра лаборатория таҳлиллари ўтказилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
121. Сув қатламининг тўлиқ гидрокимёвий тавсифини олиш учун, сувнинг тўлиқ ёки махсус кимёвий таҳлилини бўлиши, сувни тўлиқ кимёвий таҳлил қилиш кўрсаткичлари таркиби мазкур ШНҚнинг 12-иловасига мувофиқ белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Сувни махсус кимёвий таҳлил қилиш кўрсаткичлари топшириққа асосан аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
122. Ерости сувлари ва грунтларнинг кимёвий таркиби тўғрисидаги маълумотларга кўра, уларнинг бетон конструкцияларга ва темир-бетон конструкцияларга бўлган таъсир даражасини баҳолаш ҚМҚ 2.03.11-96 га мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
123. Грунтларнинг ерости (сувости қисмида) пўлат конструкцияларга нисбатан коррозив агрессивлиги ГОСТ 9.602-2016 талаблари бўйича аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
124. Хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларни ўрганиш шаҳарсозлик жиҳатидан режалаштириш схемаларини асослаш, уларни лойиҳасини ишлаб чиқиш, қурилиш майдонини (йўналиш) танлаш (инвестицияларнинг техник-иқтисодий асослари), архитектура ва қурилиш лойиҳалари, қурилиш, капитал қурилиш объектларини реконструкция ва фойдаланиш, бино, иншоотлар ва муҳандислик муҳофазаси схемаларини (лойиҳаларини) ишлаб чиқишда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
125. Муҳандислик-геология изланишлари хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг тарқалиши ва ривожланишига мойил бўлган ҳудудларда қуйидагилар таъминланиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг режалаштирилган қурилиш майдонларига таъсир қилиш имкониятларини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ривожланган хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ҳудудлари чегараларини аниқлаган ҳолда қурилиш ҳудудининг харитасини тузиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ҳудудга етказган зарар даражасини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг шаклланиши ва ривожланиши шартларининг тавсифлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий шароитда ва лойиҳалаштирилган иншоотларни қуриш ва улардан фойдаланиш даврида хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ривожланишининг сифат ва миқдорий прогнозини ишлаб чиқиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бинолар ва иншоотларни қуриш ва улардан фойдаланиш жараёнида хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг ривожланишини мониторинг қилиш бўйича тавсиялар ишлаб чиқиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
126. Хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнларни ўрганиш натижасида ШНҚ 1.02.07-19 талабларига мувофиқ зарур маълумотлар олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
127. Сейсмологик ва сейсмотектоник изланишлар сейсмик минтақаларда (сейсмиклиги 6 балл ва ундан юқори бўлган) ҳар хил турдаги ва мақсаддаги иншоотлар учун ишларни бажариш қоидаларини белгилайдиган меъёрий ҳужжатларга мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
128. СМҲ, сейсмик таъсирнинг такрорланиш даврига қараб, сейсмиклиги 7 балл ва ундан юқори бўлган сейсмик минтақаларда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
129. Агар майдон ҚМҚ 2.01.03-19 талабларига мувофиқ сейсмик хусусиятларига кўра III-тоифали грунтлардан иборат бўлса, сейсмиклиги меъёрий 6 балл бўлганда СМҲ бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
130. Сейсмик минтақаларда муҳандислик-геология изланишларини амалга оширишда, сейсмиклик билан боғлиқ бўлган иккиламчи таъсирларнинг намоён бўлиш имкониятини ҳисобга олиш керак (масалан, нишаб жараёнларни фаоллашиши, грунтни суюлиши ва бошқалар).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
131. Лойиҳалаштирилаётган ҳудуд (майдон, йўналиш)нинг муҳандис-геологик шароитларини ҳозирги ҳолатини ўрганиш ва хариталаштириш учун турли хилдаги ишлар ва тадқиқотлар мажмуасини ўз ичига олган муҳандис-геологик съёмка амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
132. Муҳандис-геологик съёмка аниқлиги (масштаби), унинг таркибидаги изланишларнинг чуқурлиги, ишларнинг ҳажми ва турлари, шаҳарсозлик фаолияти турига, муҳандис-геологик шароитларининг мураккаблигига, ўрганилганлигига, лойиҳалаштирилаётган бино ва иншоотларнинг тоифалари ва уларнинг ўлчамларига қараб ШНҚ 1.02.07-19 талабларига кўра дастурда асосланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
133. Муҳандис-геологик съёмка давомида қуйидагилар ўрганилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуд (майдон, йўналиш)нинг рельеф;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунт массивининг геологик тузилиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сейсмик минтақалардаги сейсмотектоник хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг геоморфологик ва гидрогеологик шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг таркиби, ҳолати ва хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
134. Муҳандис-геологик съёмка натижаси, муҳандис-геологик ҳудудлаштириш ва муҳандис-геологик шароитлар хариталари (умумий, махсус) бўлиб, улар шаҳарсозлик жиҳатидан режалаштиришда, қурилиш майдонларини танлашда (инвестицияларни асослашда), бино ва иншоотларни лойиҳалашда, қуришда ҳисобга олинадиган муҳандислик-геология омилларни акс эттириши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
135. Хариталар съёмка масштабига мос келадиган масштабда, ёки майда масштабда (агар топшириқ бўйича талаб қилинса ёки дастурда асосланган бўлса) тузилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1:10 000 ва ундан каттароқ миқёсдаги хариталарда, мавжуд ва лойиҳалаштирилган бино ва иншоотларнинг жойлашуви кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
136. Муҳандис-геологик шароитларнинг умумий хариталарида ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитининг мураккаблигини белгилайдиган қуйидагилар акс эттирилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геоморфологик (рельеф, унинг хусусияти, шакллари ва генезиси);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик (пайдо бўлиш шароити, грунтларнинг тузилиши, физик-механик хусусиятлари, уларнинг тарқалиши);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик (ерости сувларининг мавжудлиги, тарқалиши, табиати ва кимёвий таркиби);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геодинамик (хавфли эндоген геологик жараёнлар, тектоник ёриқлар, биринчи навбатда фаол ёриқлар ва вулқонлар);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик (экзоген геологик ва муҳандис-геологик жараёнларнинг тарқалиши, абадий музлик ва ўзига хос грунтлар) ва техноген.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
137. Муҳандис-геологик махсус хариталарда (кўчкилар харитаси, ҳудуднинг карст харитаси, тоғ жинсларини ер юзига чиққан жойлари харитаси, гидрогеологик харита, батафсил сейсмик ҳудудлаштириш харитаси, СМҲ) ҳар қандай омиллар ва хусусиятлар акс эттирилган бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандис-геологик хариталарни тузишда қўлланиладиган шартли белгилар ГОСТ 21.302-2013 талабларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
138. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосининг грунтларини ўрганиш ишларини бино ва иншоотлар кенгайтирилаётганда, реконструкция қилинаётганда ва техник қайта жиҳозланаётганда, янги, мавжуд бино ва иншоотлар яқинида (таъсир доирасида) қурилаётганда ҳамда бино ва иншоотлар деформация ва аварияга учраган ҳолларда амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
139. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосининг грунтларини ўрганиш давомида корхоналар, бинолар ва иншоотларни қуриш ва улардан фойдаланиш даврида муҳандис-геологик шароитларнинг ўзгаришини, шу жумладан рельефнинг ўзгаришини, геологик тузилишини, гидрогеологик шароитларини, грунтларнинг таркиби, ҳолати ва хусусиятларини, муҳандислик ва геологик жараёнларнинг фаоллигини аниқлаш билан бирга қуйидаги вазифаларни ҳисобга олиш лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотларнинг пойдеворига тушадиган муваққат ва доимий оғирликлар ортиши билан уларнинг устига қўшимча қаватлар қуриш эҳтимолини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
деформациялар сабабларини аниқлаш ва уларнинг келажакда ривожланишининг олдини олиш чора-тадбирларини белгилаш ҳамда бино ва иншоотлардан фойдаланишнинг нормал шароитларини тиклашни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотлар асоси грунтларининг ҳолатини, уларнинг қурилиши тўхтатилгандан узоқ вақт ўтгандан кейин бино ва иншоотларнинг устига қўшимча қаватлар қуриш эҳтимоли ва шароитларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд бино ва иншоотлар ва улар ёнига қуриладиган қўшимча бино ва иншоотлар орасидаги жойнинг ҳолатини аниқлаш ва уларнинг барқарор туришини таъминловчи чора-тадбирларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ертўла ва бошқа ерости иншоотларини сув босиш сабабларини.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
140. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосининг грунтларини ўрганиш даврида муҳандис-геологик шароитларнинг бино ва иншоотлар қурилиши, улардан фойдаланиш даврида ўзгаришини аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳудуднинг рельефи, геологик тузилиши, гидрогеологик шароитлари, грунтларнинг таркиби, ҳолати, физик, механик ва кимёвий хусусиятлари, муҳандис-геологик жараёнлар фаоллигининг ўзгаришини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
141. Шаҳарсозлик ҳужжатларини тайёрлаш ва қурилиш майдонларини танлаш учун муҳандислик-геология изланишларнинг дастлабки босқичида прогноз ишлари амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
142. Прогноз табиий (геологик) ўхшашликлар усуллари ёрдамида амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қиёсий-геологик усулда (ҳудудда режалаштирилган техноген таъсир натижасида олдиндан маълум бўлган муҳандис-геологик шароитлар мажмуасидаги ўзгаришларни прогноз қилиш);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик ўхшашликлар усулида (ўхшаш техноген фаолият олиб борилаётган муҳандислик ва геологик шароитлар бўйича бир хил турдаги ҳудуд билан қиёсий таҳлил).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
143. Бино ва иншоотларни қуриш ва реконструкция қилиш учун лойиҳа ҳужжатларини тайёрлашда миқдорий прогноз тузилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
144. Миқдорий прогноз мавжуд усуллар ва тавсияларга мувофиқ, физик-математик моделлаштириш усулларидан фойдаланган ҳолда тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
145. Муҳандислик-геология тадқиқотлар натижаларига кўра, муҳандислик-геология шартларнинг ҳозирги ҳолатини баҳолаш билан бирга ушбу шароитларнинг мумкин бўлган ўзгаришлари прогнозини техник ҳисоботда кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
146. Маълумотларни хонаки қайта ишлашни дала ишларини бажариш жараёнида (дастлабки, жорий қайта ишлаш) ва улар тугаллангандан кейин ҳамда лаборатория ишлари бажарилгандан кейин амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
147. Дала ишлари жараёнида маълумотларни дастлабки хонаки қайта ишлаш амалга оширилиши ҳамда дала ишлари ва лаборатория тадқиқотлари тугагач якуний хона шароитида қайта ишлаш амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
148. Муҳандислик-геология ишларнинг тўлиқлиги ва сифати устидан назоратни таъминлаш ва олинган оралиқ натижаларга кўра дастурни ўз вақтида тузатиш учун материалларни дастлабки хона шароитида қайта ишлаш амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
149. Тадқиқот материалларини дастлабки қайта ишлаш жараёнида қуйидагилар амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
йўналиш (йўналиш) кузатувларининг ёзувларини тизимлаштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик ковламаларнинг тавсифини, табиий ва сунъий очилмаларнинг кесимларини текшириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни дала шароитида текшириш графикларини, тоғ ковламаларининг тавсифлари ва қайдномалари, лаборатория текширишлари учун олинган грунтлар ва сув намуналарининг тавсифлари ва қайдномаларини тартибга солиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология ишларнинг айрим турларини (муҳандислик-геофизик, муҳандислик-геология ишларни олиб бориш, дала синовлари ва грунтларни дала лаборатория тадқиқотлари) ўзаро солиштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тоғ ковламаларининг баёнлари дастлабки муҳандислик-геология кесималари, фактик материаллар харитаси, дастлабки муҳандислик-геология ва гидрогеологик хариталар ва уларнинг тушунтириш хатларини тузиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
150. Ўрганилаётган ҳудуднинг (майдон, йўналиш) фактик материаллари харитасида қуйидагилар акс эттирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кузатув нуқталари ва кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишларнинг йўналишлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология ва гидрогеологик бур-қудуқлар, уларнинг рақамлари (мавжуд захира материаллари бўйича) оғиз белгиси (устья), бурғилаш чуқурлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни дала синовлари ва геофизик тадқиқотлар нуқталари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рақамланган муҳандислик-геология кесим чизиқлари ва геофизик профиллари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган ва мавжуд бинолар ва иншоотларнинг тавсия этилган жойлашув чегаралари (лойиҳа ҳужжатларини ишлаб чиқиш бўйича иккинчи босқичда бинолар ва иншоотларнинг контурлари умумий режага мувофиқ қўлланилиши лозим).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
151. Якуний хонаки ишлар жараёнида қуйидагилар бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дастлабки материалларни аниқлаштириш ва қайта ишлаб чиқиш (дала ишлари ва лаборатория тадқиқотлари натижалари асосида);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
матнли ва график иловаларни ишлаб чиқиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология изланишлари натижалари бўйича, ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитлари тўғрисидаги барча керакли маълумотлар ва уларни ўз ичига олган техник ҳисоботларни тайёрлаш, бино ва иншоотларни қуриш ва улардан фойдаланиш вақтида мумкин бўлган ўзгартириш киритилишини прогноз қилиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
152. Муҳандис-геологик хариталар, кесималар ва муҳандис-геологик ковламаларнинг колонкаларини график шаклларда тасвирлашда, геоморфология, гидрогеология, тектоник, грунтлар қатламларининг ётиш элементларини шартли белгиларини ҳамда грунтлар ва уларнинг литологик хусусиятларини ГОСТ 21.302-2013 талабларига кўра қабул қилиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5-боб. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
153. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари лойиҳаланаётган қурилиш ҳудуди (майдони, йўналиш)нинг муҳандис-геологик шароитларини ўрганишни ва уларнинг қурилиш ва бино-иншоотлардан фойдаланиш даврида ўзгаришини прогноз қилишни таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
154. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари қуйидаги ҳолларда амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
минтақалар ва Ўзбекистон Республикаси ҳудудлари учун ҳар хил турдаги схемалар, концепциялар ва режа-дастурлар тузишда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шаҳарсозлик ҳужжатларини ишлаб чиқишда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
корхоналар, бино ва иншоотлар қурилишига инвестицияларни асослашни ишлаб чиқишда.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
155. Ҳудуднинг муҳандислик-геология изланишлари материаллари, ишлаб чиқариш кучларининг тармоқларини жойлаштириш бош режаларини тузиш, ҳудудларни комплекс баҳолаш ва улардан фойдаланиш, қурилиш объектларини жойлаштириш, асосий транспорт ва муҳандислик коммуникациялари йўналишлари бўйича лойиҳавий ечимлар қабул қилиш ҳамда хавфли геологик ва муҳандис-геологик жараёнлардан муҳандислик ҳимоясининг умумий схемалари асосларини ишлаб чиқиш мақсадида ишлаб чиқилаётган лойиҳаолди ҳужжатлари учун мавжуд геологик, гидрогеологик ва бошқа хариталардан фойдаланиш асосида 1:100000-1:200000 ва ундан майда масштабдаги муҳандислик-геология ҳудудлаштириш хариталарини тайёрлашни таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
156. Дарё энергетикаси ва сув ресурсларидан фойдаланиш схемаларини ишлаб чиқишни асослаш учун ўрганилаётган ҳудуд муҳандис-геологик шароитлари тўғрисидаги (кўздан кечириш (рекогносцировка) текширишлари натижасида қўшимча олинган ва йиғилган) материаллар, 1:25000-1:50000, створлар ҳудудларида эса 1:5000 дан майда бўлмаган масштаблардаги муҳандислик-геология хариталар тузиш учун етарли бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
157. Тузилаётган лойиҳаолди ҳужжатлар турлари учун аввалги йилларда йиғилган, аэрокосмик ва бошқа материаллар етарли бўлмаганда, кўздан кечириш (рекогносцировка) текширишлари ёки муҳандис-геологик съёмкалари бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
158. Шаҳарсозлик ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун муҳандислик-геология тадқиқотларга мос келадиган муҳандис-геологик съёмкалар ШНҚ 1.03.02-23 да шаҳарсозлик ҳужжатлари учун белгиланган масштабларда бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
159. Қурилиш объектининг лойиҳаолди ҳужжатлари уч босқичда амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
инвестиция мақсадини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дастурни ишлаб чиқиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш объектига инвестициялар киритишни асослашни ишлаб чиқиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
160. Инвестиция мақсадини аниқлаш босқичида муҳандислик-геология изланишлари материаллари ташқи коммуникацияларни ривожлантириш ва объектни хавфли физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлардан муҳандислик муҳофазаси заруратини ҳисобга олган ҳолда, қурилиш объектлари жойлаштирилиши мўлжалланган ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитларини баҳолашни, чизиқли иншоотлар йўналишларини (магистраль қувурўтказгичлар, темир ва автомобиль йўллари) танлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
161. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун бажарилган муҳандислик-геология изланишлари, мавжуд геологик, гидрогеологик ва бошқа тегишли масштабдаги хариталар ҳамда аэро ва космос суратлардан фойдаланиш асосида 1:50000-1:200000 ва ундан кичик масштабдаги муҳандислик-геология хариталари тузиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
162. Материаллар етарли бўлмаганда ҳамда уларни янгилашда ушбу ШНҚнинг 28 — 39-бандларига кўра кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
163. Кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар жараёнида бажариладиган ишларнинг таркиби ва ҳажми изланишлар дастурида асосланган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
164. Инвестиция мақсадини аниқлаш босқичида бажарилган муҳандислик-геология изланишларининг материаллари асосида муҳандис-геологик ҳудудлаштириш харитаси тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
165. Дастурни ишлаб чиқиш босқичида минтақаларни ривожлантириш дастурлари ва схемаларида қабул қилинган ечимларни ҳисобга олган ҳолда, танлаб олинган ҳудудда, объектнинг муҳандислик муҳофазасига ва табиатни муҳофаза қилиш чора-тадбирларини ҳисобга олган ҳолда, инвестиция киритиш имкони баҳоланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
166. Дастурни тайёрлаш учун мавжуд материаллар асосида, майдоннинг муҳандис-геологик шароитларига таъсир этувчи ёндош ҳудудларни қўшган ҳолда, майдондан ташқаридаги коммуникациялар жойлашган қурилиш ҳудудининг муҳандислик-геология хариталари тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
167. Дастурни ишлаб чиқиш босқичида бажарилган муҳандислик-геология изланишлари материаллари асосида талаб қилинган масштабдаги муҳандислик-геология харитаси ва қурилиш объекти жойлаштирилиши мўлжалланган ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитлари тўғрисида хулоса (техник ҳисобот) тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
168. Техник хулосада объектнинг муҳандислик муҳофазаси зарурлиги, табиатдан фойдаланиш шароитлари ва табиатни муҳофаза қилиш чора-тадбирларининг зарурлиги тўғрисида маълумотлар келтирилган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
169. Корхоналар, бино ва иншоотлар қурилишига инвестицияларни асослаш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари қуйидаги қурилиш объектининг геологик муҳитга таъсирини баҳолаш билан боғлиқ зарур маълумотлар ва материаллар олишни таъминлаши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш майдони (йўналиш)ни танлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўта йирик ва мураккаб бино-иншоотларнинг ҳажмий-режавий ва конструктив ечимларни қабул қилиш ва уларнинг муҳандислик муҳофазаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш объекти жойлаштирилиши мўлжалланган ҳудуднинг муҳандислик тармоқлари ва коммуникацияларига уланадиган жойгача чизиқли иншоотлар йўналишлари схемасини тузиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектнинг бош режаси схемасини (ажратилган ер ҳудудининг майдонини аниқлаш билан).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
170. Корхоналар, бинолар ва иншоотлар қурилишига инвестицияларни асослаб бериш учун муҳандислик-геология тадқиқотлар давомида ўтган йиллардаги тадқиқот материалларини йиғиш, қайта ишлаш ва муқобил ҳудудларнинг муҳандис-геологик шароитлари тўғрисидаги маълумотларни йиғиш ва қайта ишлаш, шунингдек аеро ва космик материалларнинг дешифровкасини амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
171. Ерни масофадан туриб зондлаш материалларининг дешифровкасини уч босқичда амалга ошириш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дала ишларидан аввал дастлабки дешифровка қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дала шароитида дешифровка қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
материалларни хона шароитида қайта ишлаш ва техник ҳисобот тузиш даврида дешифровка қилиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
172. Агар мавжуд материаллар ҳудудни баҳолаш бўйича ҳужжатларни асослаш учун етарли бўлмаса, кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар ёки майдоннинг муҳандис-геологик съёмка ишларини 1:25000-1:10000 масштабда мазкур ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ ва чизиқли иншоотлар йўналишининг йўллари 1:50000-1:25000 масштабда бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
173. Лойиҳалаштирилаётган объектларнинг хусусиятини ҳисобга олган ҳолда съёмка масштабини йириклаштириш ёки кичиклаштириш изланишлар дастурига асослаган ҳолда амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
174. Муҳандис-геологик шароитларининг мураккаблик даражаси II ва III бўлганда муҳандислик-геология изланишларини лойиҳа босқичи ҳажмида амалга оширишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
175. Муҳандис-геологик съёмка чегарасини, геоморфологик элементлар ва гидрография тармоқларининг ҳолати, физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ривожланиши ва қурилиш объектлари билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доираси чегарасини ҳисобга олган ҳолда аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
176. Ҳудуд доираси чегарасида тегишли масштабдаги муҳандис-геологик съёмкасини бажарганда кузатув нуқталари (ковламалар) миқдорини мазкур ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига боғлиқ равишда, ўрганилаётган ҳудуд ёки унинг алоҳида олинган қисмининг (мавжуд тоғ жинслари очилмаларининг ҳисобига тоғ ковламалари миқдорини камайтиришни кўзда тутиб) очиқлик даражасини ҳисобга олган ҳолда қуйидаги 1-жадвалга кўра аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

1-жадвал

Муҳандис-геологик шароитнинг мураккаблик даражаси

1 km2 га тўғри келадиган кузатув нуқталарининг сони (суратда),

шу жумладан тоғ ковламалари сони (махражда)

Муҳандис-геологик съёмка масштаби

1:200 000

1:100000

1:50 000

1:25000

1:10 000

I

0,5 / 0,15

1 / 0,35

2,3 / 0,9

6 / 2,4

25 / 9

II

0,6 / 0,18

1,5 / 0,5

3 / 1,4

9 / 3

30 / 11

III

1,1 / 0,35

2,2 / 0,7

5,3 / 2

12 / 4

40 / 16

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
177. Изланишлар дастурида тоғ ковламаларининг бир қисмини зондлаш ва геофизик тадқиқотлар нуқталари билан алмаштиришга (бироқ 25 фоиздан ошмаслиги керак) йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
178. Тоғ ковламаларининг миқдорини аввал ковланган ковламаларни ҳисобга олган ҳолда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Аввал етарли миқдорда ковламалар ковланган ҳудудда, муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришини ҳисобга олган ҳолда, қўшимча равишда назорат ковламалари ковланиши лозим (аввалги ковламалардан 5 фоиздан кам бўлмаслиги керак).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
179. Тоғ ковламалари ва кузатув нуқталарининг миқдори мураккаб муҳандис-геологик шароитли ҳудудлар ва ҳар хил геоморфологик элементлар ва ландшафт турлари бириккан жойларда кўпайтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
180. Муҳандис-геологик съёмкаси олиб борилганда тоғ ковламаларининг чуқурлиги, лойиҳаланаётган объектнинг геологик муҳит билан ўзаро таъсири доирасидаги геологик тузилиш ва гидрогеологик шароитларни аниқлашни таъминлаши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
181. Ўзига хос хусусиятга эга грунтлар (чўкувчан, кўпчувчан, шўрланган, ўта сиқилувчан, техноген ва бошқалар) тарқалган ҳудудларда ковламалар бу грунтларнинг қатламини тўлиқ кесиб ўтиши ёки бу грунтлар бино ва иншоотларнинг мустаҳкамлигига таъсир қилмайдиган чуқурликкача ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Хавфли муҳандислик-геология ва табиий-геологик жараён ҳамда ҳодисалар тарқалган ҳудудларда ковламалар уларнинг фаол қатламидан 3 — 5 m чуқурроқ ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
182. Муҳандислик-геологик съёмкаси олиб борилганда қурилишнинг соҳавий хусусиятларини акс эттирувчи талабларни инобатга олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
183. Муҳандис-геологик съёмкасининг таркибига кирувчи айрим изланиш ишларини уларни амалга оширишнинг умумий техник талабларига кўра бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
184. Лойиҳалаштирилаётган чизиқли иншоотлар йўналишлари бўйлаб бажариладиган муҳандислик-геология изланишларида кузатув нуқталарини, тоғ ковламаларини, йўналиш йўли чегарасида унинг ўқи бўйлаб, кўндаланг тушган створларда, сув ўтказгичлардан ўтиш жойларида ва бошқа чизиқли иншоотлар билан кесишган жойларда ҳамда рельефнинг хусусиятли элементларида (ёнбағир, жарликларнинг қирғоқлари, тальвеглар, ботқоқланган қисмлар) жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
185. Чизиқли иншоотлар йўналишлари учун изланишлар чизиғининг кенглиги, тоғ ковламалари чуқурлигини ва улар орасидаги ўртача масофани мазкур ШНҚнинг 2-жадвалида келтирилган талаблар инобатга олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
186. Чизиқли иншоотлар йўналишининг оптимал йўналишларини буюртмачи изланишлар бошлангунга қадар аниқлаши ва чизмада белгилаб бериши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

2-жадвал

Чизиқли иншоотлар

Лойиҳаолди ҳужжатлари учун изланишлар

Лойиҳа учун изланишлар

Ковлама чуқурлиги, m

Йўналиш йўли кенглиги, m

Йўналиш бўйлаб ковланадиган ковламалар орасидаги масофа (ўртача), m

Йўналиш йўли кенглиги, m

Йўналиш бўйлаб ковланадиган ковламалар орасидаги масофа (ўртача), m

Темир йўл

500

500

400

250

5 гача

Лойиҳада белгиланган сатҳни ҳисобга олган ҳолда грунтнинг норматив музлаш чуқурлигидан 2-3 m чуқурроқ

Автомобиль йўли

400

500

300

250

3 гача

Магистраль қувур ўтказгич

500

500

200

250

Қувурўтказгични ётқизишга мўлжалланган чуқурликдан 1 m чуқурроқ

Ер усти коммуникациялари учун эстакада

200

200 — 400

100

100 — 200

3 — 7

Кучланиши:

35 kW гача

200

2000

100

500

3 — 5

35 kW дан юқори ҳаво орқали электр узатиш ва алоқа йўллари

200

1000

100

300

5 — 7

Алоқа ва электр узатиш кабель йўллари

100

2000

100

1000

2

Сув элтгич, канализация, иссиқлик элтгич, газ элтгич

200

500

100

300

Қувурўтказгични ётқизишга мўлжалланган чуқурликдан (шпунт, қозиқоёқ учи) 1 m чуқурроқ

Грунтларнинг норматив музлаш чуқурлигидан 1-2 m чуқурроқ

Суғориш (ирригация) канали

500

500

300

250

Сув ўтказмас қатламгача, бироқ 30 m дан чуқур эмас

Сув ҳайдашга ва коммуникацияларга мўлжалланган ерости коллектори

300

200 — 300

200

50 — 100

Коллекторни (шпунтни, қозиқоёқ учини) ётқизишга мўлжалланган чуқурликдан 2 m чуқурроқ

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳлар:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Ўзига хос хусусиятга эга грунтлар, хавфли муҳандислик-геология ва табиий-геологик жараён ва ҳодисалар тарқалган ҳудудларда ва индивидуал лойиҳалашда уч-бешта ковламалардан иборат алоҳида кўндаланг створлар тузилиши ҳамда ковламалар орасидаги масофани қисқартириш керак. Ковламалар чуқурлигини мазкур ШНҚнинг 181-банди талабларига кўра белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Ҳаво орқали электр узатиш йўллари таянч устунларини ёки қозиқ оёқли пойдеворлардаги бошқа иншоотларни лойиҳалашда ковламалар чуқурлигини мазкур ШНҚнинг 357-банди талабларига кўра белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Битта йўлак (коридор)да бир нечта чизиқли иншоотлар йўналишлари ўтказилганда ковламалар миқдори ва чуқурлигини, изланишлар дастурида, чизиқли иншоотларнинг тегишли турлари учун максимал чуқурлик ва минимал масофалардан келиб чиқиб белгилаш зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
187. Муҳандис-геологик съёмкасининг ҳудуди ва майдонларининг чегаралари (вариантларини) ҳамда геоморфологик ва орогидрографик элементлар ҳолатини, муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасини, физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар ривожланишини ва қурилиш объектининг геологик муҳит билан ўзаро таъсир доирасини ҳисобга олган ҳолда белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
188. Муҳандис-геологик съёмкаси давомида тоғ ковламалари геоморфологик элементлар ва геологик жисмлар чегараларига нормал мосланган створларда (ўзгарувчанликнинг асосий йўналишлари бўйлаб), тектоник тузилмаларни ҳисобга олган ҳолда ҳамда сув ўтказгичлар ва чизиқли иншоотлар йўналишлари бўйлаб жойлаштирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
189. Хавфли геологик жараёнлар ривожланадиган ва лойиҳа ечимларини танлашни белгилайдиган ўзига хос хусусиятга эга грунтлар тарқалган ҳудудларда, чизиқли иншоотлар йўналиши бўйлаб алоҳида кўндаланг жойлаштирилган уч-бешта бур-қудуқ жойлаштириш, шунингдек муҳандислик-геологик съёмка кенглигини ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
190. Муҳандислик-геофизик изланишлар қуйидаги масалаларни ечишда бажарилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тоғ ковламалари орасидаги геологик тузилмани аниқлаш (тоғ жинсларининг юқори қисмини ҳолатини, тўртламчи давр ётқизиқларининг қалинлиги ва нураш қобиғини);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қоятош ва бўшанг грунтларнинг кесимининг турли литологик таркиби ва ҳолатидаги қатламларга ажратиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёрилиш кучайган зоналар, тектоник ёриқлар, геодинамик зоналар ва фаол ёриқлар тузилмаларини ва чегараларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик шароитларни олдиндан баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфли геологик ва муҳандислик-геология жараёнларнинг чегараларини аниқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
191. Геофизик кузатувларнинг профиллари ва нуқталари сони мазкур ШНҚнинг 5-иловасидаги талабларни ҳисобга олган ҳолда муҳандислик-геология изланишлари билан белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Танланган аномал ҳудудларда кузатув тармоғи кўпайтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
192. Грунтларнинг физикавий ва механик хусусиятларини олдиндан баҳолаш учун мазкур ШНҚнинг 13-иловасида келтирилган ўхшаш грунтларга корреляцион боғлиқликлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
193. Дала шароитида грунтларни тадқиқ қилиш ишлари грунтларнинг физик, деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларини массивда ўрганиш, грунтлар хусусиятларининг маконда ўзгаришини баҳолаш, геологик кесимларни ажратиш, бўшанг ва бошқа грунтлар линза ва қатламларини чегаралаш мақсадида ўтказилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изланишларнинг ушбу босқичида мазкур ШНҚнинг 7‑иловасига мувофиқ зондлаш ишлари амалга оширилиши, ушбу ишларнинг кўлами изланишлар олиб борилаётган майдонларда геотехник шароитларнинг мураккаблигини ҳисобга олган ҳолда изланишлар дастурида белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
194. Статик ва (ёки) динамик зондлаш нуқталарнинг сони ҳар бир геоморфологик элементлар бўйича камида олтитадан иборат бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
195. Гидрогеологик тадқиқотлар, грунтларнинг сув ўтказувчанлиги (фильтрация) коэффициентини аниқлаш учун бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
196. Бур-қудуқларни қазиш жараёнида ёки уларни қазиб бўлгандан сўнг сув тортиб олиш ва тўлдириш усулини қўллаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Битта сувли горизонтда (бир турдаги грунтлар тарқалган ҳудудларда) камида олтита тажриба-синов сув тортиб олиш ва тўлдириш ўтказилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
197. Қурилиш объекти ва геологик муҳит таъсири доирасидаги ҳар бир сувли горизонтдан камида учтадан сув намунасини мазкур ШНҚнинг 12-иловасига кўра кимёвий таҳлил учун олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
198. Стационар кузатувларни мураккаб муҳандис-геологик шароитларда, улар лойиҳа ечимини қабул қилишда ҳал қилувчи роль ўйнаган ҳолларда ҳамда муҳандис-геологик шароитлар айрим омилларининг вақт мобайнида ўзгаришини ўрганиш учун мазкур ШНҚнинг 108 — 116-бандларига кўра ташкил қилиш ва бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
199. Грунт хусусиятларини аниқлашнинг лаборатория усулларини ГОСТ 25100-2020 талабларига кўра таснифлаш учун уларнинг таркиби, ҳолати, физик, механик ва кимёвий хусусиятларини ГОСТ 5180-2015 талабларига мувофиқ амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
200. Грунтлар қатламидан намуналар олиш ГОСТ 12071-2014 талабларига кўра амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
201. Изланишлар жараёнида ҳар бир асосий литологик қатламдан олинган грунтлар намунасининг миқдори олтитадан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
202. I ва II тоифали бино ва иншоотлар учун грунтларнинг деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларини Ўзбекистон Республикасидаги лёссимон грунтларнинг норматив ва ҳисобий кўрсаткичлари жадвалларига асосан аниқлашга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
203. Йирик бўлакли ва қоятош грунтларнинг тахминий таркиби ва ҳолатини уларни визуал текшириб ёзиш (петрографик таркиби, бўлаклар ўлчами, уларнинг фоизда келтирилган миқдори, тўлдиргичнинг таркиби ва ҳолати, дарзликлар ва нураш даражалари) натижаларига кўра, маълумотнома ва жадваллардаги маълумотлардан фойдаланган ҳолда ҳамда геофизик тадқиқотлар натижаларига кўра аниқлаб келтириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
204. Лойиҳаолди ҳужжатлар учун олиб борилган изланишларда грунтларнинг хусусиятларини аниқлаш учун муҳандис-геологик аналоглар усулидан фойдаланишга ҳам йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
205. Лойиҳаолди ҳужжатлар учун ҳудуди катта майдонларда (ҳудудни комплекс баҳолаш ва ундан фойдаланиш, қурилиш объектларини жойлаштириш, ҳудудни ва объектни хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлардан муҳандислик муҳофазаси ва бошқалар) олиб борилган изланишларда муҳандислик-геология ва гидрогеологик шароитлар ўзгаришини прогноз қилишни, қиёсий-геологик усуллардан фойдаланган ҳолда сифат прогнози шаклида (табиий ва муҳандислик-геология аналоглар усуллари) амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
206. Изланишлар ҳудудидаги муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришини прогноз қилиш натижасида қуйидагилар белгилаб олиниши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
маълум тур ва масштабдаги физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар пайдо бўлиши ва ривожланиши эҳтимоли;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг табиий ва техноген омиллар таъсирида таркиби ва ҳолати ўзгариши эҳтимолининг хусусияти ва йўналишлари, грунтларнинг ўзига хос хусусиятларининг намоён бўлиши ва уларнинг тахминий хусусиятлари ҳамда табиий жараёнлар хавфининг даражасини ва муҳандис-геологик шароитлар айрим омилларининг ўзгариш йўналишлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
207. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун бажарилган муҳандислик-геология изланишлари натижаларига кўра тузиладиган техник ҳисобот қуйидаги келтирилган мазмундаги бўлимларни ўз ичига олиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кириш қисмида — ишларни амалга ошириш учун асосни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология изланишлар вазифаларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик изланишлар ҳудуди (майдон, йўналиш, уларнинг вариантлари)нинг жойлашган жойини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект тўғрисида маълумотни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бажарилган ишлар тури, ҳажми, уларни бажариш муддатларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
иш турларини амалга ошириш услубини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ижрочилар таркибини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
изланишлар дастуридан оғишишлар ва уларни асослашни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
208. Муҳандис-геологик шароитлар ўрганилганлиги бўлимида қуйидагилар келтирилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аввал бажарилган муҳандислик изланишлар ва тадқиқотлар хусусияти, моҳияти ва чегаралари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ишлар амалга оширилган давр ва асосий натижалар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик шароитни баҳолаш учун улардан фойдаланиш имкониятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудни ўзлаштириш ва ундан фойдаланиш тўғрисида маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
маҳаллий қурилиш тажрибаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
209. Физик-географик ва техноген шароитлар бўлимида қуйидагилар келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельеф, иқлим, гидрография, геоморфология, ўсимликлар, грунтлар, техноген босим ҳақида маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик муҳофазасининг ҳолати ва унинг самарадорлиги, бино ва иншоотлар асосининг деформацияси (агар улар мавжуд ва аниқланган бўлса) хусусияти ва юз беришининг сабаблари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
210. Геологик тузилиши бўлимида қуйидагилар келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
стратиграфик — генетик комплекслар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ётиш шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг генетик тур бўйича ажратилган қатламларининг литологик-петрографик тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг тектоник тузилиши ва неотектоникаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
211. Гидрогеологик шароитлар бўлимида қуйидагилар келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик тадқиқотларни бажариш усуллари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг тутган ўрни, уларнинг тарқалиши, ётиш шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларини тўйиниш манбаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг кимёвий таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар таъсири остида гидрогеологик шароитларнинг ўзгариш эҳтимолини баҳолаш каби маълумотлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Гидрогеологик шароитлар лойиҳа ечимларига катта таъсир кўрсатганда алоҳида бўлим тарзида, бошқа ҳолларда уларнинг тавсифи геологик тузилиш бўлимида келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
212. Грунтларнинг табиий-механик хусусиятлари бўлимида грунтларнинг ажратилган турлари (қатлами)нинг таркиби, ҳолати, табиий, механик ва кимёвий хусусиятларининг тавсифи ва уларнинг маконда ўзгарувчанлиги келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
213. Ўзига хос хусусиятли грунтлар (чўкувчан, кўпчувчан, органик ва органоминерал, шўрланган, элювиал, техноген) тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишлари олиб борилганда қўшимча тарзда қуйидаги маълумотлар келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўзига хос хусусиятли грунтлар мавжудлиги ва уларнинг тарқалганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг рельефнинг маълум шаклларига ва геоморфологик элементларга тегишлилиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тарқалиш чегаралари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қалинлиги ва ётиш шароити;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
генезиси ва шаклланиш хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефнинг хусусиятли шакллари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
литологик ва минерал таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳолати ва ўзига хос хусусиятлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
214. Табиий-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар бўлимида қуйидагилар келтирилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар (карст, ёнбағир жараёнлар, селлар, дарёлар, кўллар, Орол денгизи ва сув омборлари қирғоқларни емирилиши, ерости сувлари кўтарилиши, ерости ишловидаги ҳудудлар, сейсмик ҳудудлар);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
уларнинг майдонлари ва тарқалиш чуқурлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
жараёнларнинг турланиши ва рельефнинг шаклларига, геоморфологик элементларига, грунт турига, гидрогеологик шароитларга, техноген таъсирнинг турлари ва майдонларга тегишлилиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳар бир жараён ривожланишининг ўзига хос хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
жараёнлар ривожланишининг сабаблари, омиллари ва шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд муҳандислик муҳофазаси иншоотларнинг ҳолати ва самарадорлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектлар билан геологик муҳит ўзаро таъсири доирасида жараёнларнинг замон ва маконда ривожланишининг прогнози;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик ва муҳандислик-геология жараёнлардан келадиган хавф ва уни инобатга олмасдан таваккал қилиш эҳтимолини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуддан фойдаланиш, муҳандислик муҳофазаси чора-тадбирлари ва иншоотлари қуриш бўйича, шунингдек мавжудларини реконструкциялаш бўйича таклифлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
215. Муҳандис-геологик шароитлар ва ҳудудлаштириш бўлимида қуйидагилар келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилишга таъсир қилувчи геоморфологик шароитлар, геологик тузилиш, гидрогеологик шароитлар, грунтлар хусусиятлари, табиий-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ва бошқа омилларни ўрганишнинг асосий натижалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология харитада ажратилган таксонлар (ҳудудлар, туманлар, ҳудуд ва бошқалар)нинг асослангани ва тавсифи билан объектларнинг қурилиш ҳамда улардан фойдаланиш жараёнида, геологик муҳит ўзгаришининг прогнозини ҳисобга олган ҳолда қурилиш учун ўзлаштирилиш қулайлиги бўйича, ҳудуддаги муҳандислик-геология тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
майдон ва йўналишлар вариантларини қиёсий баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг муҳандислик муҳофазаси ҳамда уни тайёрлаш ва ўзлаштириш эҳтимоли бўйича тавсиялар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
216. Муҳандис-геологик изланишлари натижалари бўйича хулосада бажарилган ишларнинг қисқача натижалари ва лойиҳа ечимларини қабул қилиш учун махсус ишлар ва тадқиқотлар зарурлиги тўғрисида тавсиялар берилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
217. Фойдаланилган адабиёт рўйхатида ҳисобот тузилиши учун фойдаланилган норматив ҳужжатлар, архив материаллари ва нашр этилган адабиётлар рўйхати келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, ҳисоботнинг тузилишини (бўлим ва қисмлар сони ҳамда номини) изланишлар вазифасига ва ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитига боғлиқ равишда ўзгартиришга ҳамда ҳисобот ўрнига хулоса тузилганда, айрим бўлимларни қўшиб юборишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Табиий-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар бўлими, бу жараёнлар фаол ривожланган ҳамда лойиҳа ечимларига ҳал қилувчи таъсир кўрсатганда алоҳида ажратиб ёзилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунт қурилиш материалларни ёки ерости сувлари асосида сув таъминоти манбаларини излаш талаблари қўйилган бўлса, бунда бу изланишлар натижалари алоҳида бўлимларда келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
218. Лойиҳаолди ҳужжатларни ишлаб чиқиш учун тузилган техник ҳисоботнинг матний иловалари қуйидагиларни ўз ичига олиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
буюртмачи техник топшириғидан кўчирмани;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лаборатория шароитида аниқланган грунтлар хусусиятларининг кўрсаткичлари ва ерости сувлари кимёвий таркибининг умумлаштирилган жадвалларини (уларни статистик жиҳатдан қайта ишлаш натижалари билан);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни геофизик усуллар билан ва дала шароитларида ўрганиш, стационар кузатувлар ҳамда бошқа ишлар натижаларининг жадвалларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кузатув нуқталарининг тавсифи (ёки уларнинг бошқа шакллардаги натижалари)ни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ковламаларнинг, зондлаш нуқталарининг, геофизик тадқиқотлар ўтказилган нуқталарнинг координаталари ва баландлик белгиларининг тавсифлари ва бошқа материалларни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
219. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун тузилган техник ҳисобот таркибида қуйидаги график шаклидаги иловалар бўлиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик шароитлари фактик материаллар харитаси (майдон, йўналиш, ҳудудлар ва уларнинг вариантлари) ва майдон (йўналиш)нинг муҳандислик-геология ҳудудлаштириш хариталари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик шароитлар хариталари (сувли горизонтларнинг тарқалганлиги, гидроизогипс, ерости сувлари чуқурлиги, гидрокимёвий, сув ўтказмас қатламлар чуқурлиги, сув ўтказувчанлик, ҳудуддан фойдаланиш ҳамда техноген босимлар, гидрогеологик, туб тоғ жинслари қатламининг тепа қисми, сейсмик ҳудудлаштириш);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий-геологик ва муҳандислик-геология жараёнларининг хавф ва хатарлари хариталари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чизиқли иншоотлар учун олиб борилган изланишларда йўналишнинг ўқи бўйлаб ва унга кўндаланг ўтказилган профиллар ёки муҳандис-геологик кесималар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд геологик, гидрогеологик ва бошқа хариталардан кўчирмалар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик-геология ва гидрогеологик кесимлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик-литологик колонкалар ёки тоғ ковламаларининг ёзма тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
зондлаш графиклари, грунтларнинг лаборатория ва дала шароитларидаги тадқиқотлар натижаларини қайта ишлаш материаллари, тажриба фильтрация ишлари натижаларини қайта ишлаш, геофизик харита ва кесимлар, стационар кузатувлар графиклари ва бошқалар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
220. Муҳандислик-геология ҳудудлаштириш харитасига ажратилган таксономик бирликлар тавсифлари жадвали (экспликация) илова қилиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
221. Ҳисобот таркибидаги график иловаларнинг шартли белгилари ГОСТ 21.302-2013 талабларига кўра қўлланилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
222. Гидрогеологик шароитларнинг лойиҳавий ечимларига ҳал қилувчи таъсир кўрсатганда ҳамда бош режалар, аҳоли пунктларининг батафсил режалаш лойиҳалари, йирик саноат корхона ҳудудлари учун гидрогеологик тадқиқотни амалга ошириш натижалари бўйича гидрогеологик шароитлар тўғрисида алоҳида ҳисобот тузилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Гидрогеологик изланиш натижалари бўйича техник ҳисоботнинг матний қисми қуйидаги бўлим ва маълумотлар бўлиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кириш қисмида ишларни амалга ошириш учун асос;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик изланишларнинг вазифалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик изланишлар ҳудуди (майдон, йўналиш, уларнинг вариантлари)нинг жойлашган жойи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект тўғрисида маълумот;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бажарилган ишлар тури, ҳажми, уларни бажариш муддатлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик изланишларни амалга ошириш услуби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ижрочилар таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
изланишлар дастуридан оғишишлар ва уларни асослаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
223. Гидрогеологик шароитлар ўрганилганлиги бўлимида қуйидаги маълумотлар бўлиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
илгари бажарилган изланишлар ва тадқиқотлар таснифи, моҳияти ва чегаралари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ишлар амалга оширилган давр ва асосий натижалар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудни ўзлаштириш ва ундан фойдаланиш тўғрисида маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
маҳаллий қурилиш тажрибаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
224. Табиий-географик ва техноген шароитлар бўлимида қуйидагилар келтирилиши зарур:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельеф, иқлим, гидрография, геоморфология, ўсимликлар, грунтлар, техноген босим ҳақида маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандислик муҳофазасининг ҳолати ва унинг самарадорлиги, бино ва иншоотлар асосининг деформацияси (агар улар мавжуд ва аниқланган бўлса) хусусияти ва юз беришининг сабаблари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
225. Геологик тузилиши бўлимида қуйидагилар келтирилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
генетик комплекслар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ётиш шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг генетик турлар бўйича ажратилган қатламларининг литологик — петрографик тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг тектоник тузилиши.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
226. Гидрогеологик шароитлар бўлимида гидрогеологик тадқиқотларни ўтказиш услуби, лойиҳаланган объектнинг геологик муҳит билан ўзаро таъсир доирасидаги сувли қатламларнинг хусусиятлари келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, бино ва иншоотларни қуриш ва улардан фойдаланишига таъсир қиладиган ер ости сувлари сатҳининг ҳолати, тарқалиши, ётқизилиш шарт-шароитлари, озиқланиш манбалари, ер ости сувларининг кимёвий таркиби, ҳудуднинг гидрогеологик шароитларини баҳолаш, лойиҳаланаётган бинолар ва иншоотлардан фойдаланишда эҳтимолий ўзгаришлар кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
227. Гидрогеологик шароитлар бўлимида ерости сувларининг қуйидаги хусусиятлари ёритиб берилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувли горизонтнинг тавсифи, уни қалинлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувли горизонтларнинг тўйиниш ва бўшаниш зоналари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув ўтказмас қатламнинг хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг ерусти сув ҳавзалари ва оқимлари билан боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунт сувларининг физик хусусиятлари ва кимёвий таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидроизогипс харитасини тузиш учун бошланғич маълумотлар (сатҳ ўлчанганлик санаси, ерости сувларининг ва ер юзасининг мутлақ сатҳ баландликлари жадвал кўринишида);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гранулометрик таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ғоваклиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қайишқоқлиги ва консистенцияси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёпишқоқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўпчишлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувда эрувчанлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувга тўйинганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувни қайтиб бериш коэффициенти;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув ўтказувчанлиги (фильтрация коэффициенти, жойлашиш харитаси билан бирга);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
капиллярлик (капилляр кўтарилиш баландлиги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг кўтарилиш жараёни (вегетация ва бошқа даврларда).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
228. Бажарилган гидрогеологик изланишлар бўйича хулосада бажарилган ишларнинг қисқача натижалари, лойиҳа ечимларини қабул қилиш учун тавсиялар берилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
229. Гидрогеологик шароитлари тўғрисидаги хулосада фойдаланилган адабиётлар рўйхати келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
230. Гидрогеологик тадқиқот натижаларига кўра тузиладиган техник ҳисоботда қуйидаги график шаклдаги иловалар бўлиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
фактик материаллар харитаси (майдонлар, йўналишлар, ҳудудлар ва уларнинг вариантлари бўйича);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидроизогипс харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг ётиш чуқурлиги харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлар юзаси бўйлаб нишаблик майдони харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари оқимининг сарфлари харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари ва ер сатҳининг экстремал мутлақ баландликларининг харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари ҳаракатининг умумий йўналиши харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари ҳаракатининг маҳаллий йўналиш харитаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
231. Ҳисобот таркибидаги график иловаларнинг шартли белгилари ГОСТ 21.302-2013 талабларига кўра қўлланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6-боб. Лойиҳа ҳужжатларини ишлаб чиқиш босқичи учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
232. Лойиҳа ишлаб чиқиш учун муҳандис-геологик изланишлар бинолар, иншоотлар, муҳандислик алоқалари ва чизиқли иншоотларнинг лойиҳасини асослаш учун зарур ва етарли материалларни олишни таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, бинолар ва иншоотларнинг конструктив ечимларини, бош режани тузишни, ер ишларини олиб боришни, муҳандислик муҳофаза иншоотларини қуришни, геологик муҳитни муҳофаза қилишни, аҳолининг хавфсиз яшаш шароитларини яратишни, шунингдек қурилишни ташкил этиш лойиҳаси ва ишлаб чиқариш лойиҳасини ўз ичига олиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
233. Танлаб олинган қурилиш майдони (йўналиш)нинг муҳандис-геологик шароитларини комплекс ўрганиш учун қуйидаги ишларни бажариш лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик элементларни ГОСТ 20522-2012 талабларига кўра, чуқурлик ва сатҳ бўйича ажратиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик элементлар учун лаборатория ва (ёки) дала шароитларида деформация ҳамда мустаҳкамлик хусусиятларини, уларнинг норматив ва ҳисобий кўрсаткичларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик параметрларни аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар ривожланиши интенсивлигининг миқдорий кўрсаткичларини МСН 2.03.02-2002 талабларга мувофиқ аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объектлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасида ерости сувларининг бетонларга нисбатан агрессивлиги ва металларга нисбатан коррозион фаоллигини аниқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
234. Бино ва иншоотлар лойиҳасини ишлаб чиқиш учун муҳандислик-геология изланишларига берилган техник топшириқ таркибида қуйидагилар бўлиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган иншоотлар хусусияти ва ўлчамлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қўлланилиши тахмин қилинган пойдевор турлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
иншоотдан пойдеворга тушадиган оғирлик;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотлар пойдеворлари ва ерости қисмларининг жойлашиш чуқурлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект билан геологик муҳитнинг тахмин қилинган ўзаро таъсир доираси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектни қуриш ва ундан фойдаланиш даврида муҳандис-геологик шароитларнинг ўзгариш эҳтимолини ҳосил қилувчи омиллар ва изланишлар дастурини тузиш, шунингдек изланишлар олиб бориладиган майдон ва чуқурликни аниқлаш учун зарур бўлган маълумотлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
235. Аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотларини йиғиш ва қайта ишлаш ишлари мазкур ШНҚнинг 15 — 22-бандларига асосан муҳандис-геологик съёмкасини олиб бориш ва ерни масофадан туриб зондлаш маълумотларининг дешифровкаси мазкур ШНҚнинг 23 — 25-бандларида келтирилган ишлардан олдин бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу даврда аввалги йилларда бажарилган топографик съёмкалар натижаларига кўра тузилган режа ва хариталар маълумотларига асосан кўмилиб кетган жарликлар, чуқурликларни ботиқ жойларни (агар улар мавжуд бўлса) кўрсатиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
236. Лойиҳа босқичи учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари давомида ўрганилаётган ҳудудининг 1:5000-1:2000 масштабдаги мазкур ШНҚнинг 3‑жадвалига мувофиқ ва чизиқли иншоотлар йўналиши бўйлаб 1:10000-1:2000 масштабдаги муҳандис-геологик съёмкаларини бажариш ва муҳандислик-геология ишларининг асосий комплексини амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
237. Чизиқли иншоотлар йўналиши йўлининг кенглиги (энини), тоғ ковламалари чуқурлигини ва улар орасидаги ўртача масофани мазкур ШНҚнинг 2-жадвалида келтирилган талабларга мувофиқ белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
238. Ноёб бино ва иншоотларни лойиҳалаш учун мураккаб муҳандис-геологик шароитларда изланишлар олиб борилганда, муҳандис-геологик съёмкани 1:1000-1:500 масштабларда бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
239. Муҳандис-геологик съёмкасининг масштабини ўрганилаётган ҳудуднинг майдонига, муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига ва лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар хусусиятига боғлиқ равишда танлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
240. Муҳандис-геологик съёмкасининг чегаралари, ҳудуднинг геоморфологик элементлар жойлашуви, табиий ва сунъий гидродинамик чегаралари, шунингдек қўшни ҳудуднинг табиий-техноген омиллар мажмуини аниқлаш ва ўрганиш зарурлигини ҳисобга олган ҳолда белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
241. Съёмка даврида кузатув нуқталари ва тоғ ковламалари жойлашган нуқталарни инструментал йўли билан жойга боғлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
242. Муҳандис-геологик съёмкани бажариш жараёнида текширилиши керак бўлган кузатув нуқталари (тоғ ковламалари) миқдорини изланишлар дастурида қабул қилинган съёмканинг масштаби ва муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига боғлиқ равишда мазкур ШНҚнинг 1-иловаси ҳамда 3-жадвалга мувофиқ белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
243. Тоғ ковламалари миқдорини аввал ковланган ковламаларни ҳисобга олган ҳолда белгилаш ва съёмка масштабига мос равишда улар сонини кўпайтириш ёки камайтириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

3-жадвал

Муҳандис-геологик шароитнинг мураккаблик даражаси

1 km2 га тўғри келадиган кузатув нуқталарининг сони — суратда, тоғ ковламалари сони — махражда

Муҳандис-геологик съёмка масштаби

1:5 000

1:2000

1:1000

1:500

I

50/25

200/100

600/300

990/500

II

70/35

350/175

1150/575

1630/800

III

100/50

500/250

1500/750

3200/1600

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳлар: 1. Тоғ ковламалари сони очилмалари кам бўлган жойлар учун белгиланган. Очилмалар кўп тарқалган жойларда тоғ ковламалари сонини, очилмаларнинг кам ёки кўп бўлишига боғлиқ равишда 20 — 40 фоизга камайтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. 1:500 масштабдаги муҳандис-геологик съёмка мураккаб муҳандис-геологик шароитларда, изланишлар дастурида асосланганда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
244. Муҳандис-геологик съёмканинг чегаралари доирасидаги йўналиш (маршрут)лар йўналишини ва улардаги кузатувлар таркибини мазкур ШНҚнинг 26 — 40-бандларига асосан аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
245. Муҳандис-геологик съёмка ҳудудида тоғ ковламаларини, йўналиш кузатувларнинг йўналишлари бўйлаб, уларнинг энг кўп қисмини эса геоморфологик элементлар бирлашган чегараларда, хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар тарқалган жойларда жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
246. Чизиқли иншоотлар йўналиши бўйлаб кузатув нуқталари ва тоғ ковламаларини, йўналиш ўқи йўналиши бўйлаб ҳамда сув оқимлари устидан ўтиш жойларида, иншоотлар кесишмаларида, шунингдек рельефнинг хусусиятли элементларида (ёнбағирлар, террасалар, жарларнинг қирғоқлари, тальвеглар) жойлаштириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Хавфли геологик жараёнлар ва ўзига хос хусусиятли грунтлар тарқалган ҳудудларда чизиқли иншоотлар йўналишлари бўйлаб, уч-бештадан тоғ ковламаларидан иборат кўндаланг профиллар жойлаштириш ҳамда съёмка кенглигини ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
247. Тоғ ковламалари чуқурлигини қурилиш объекти ва геологик муҳит таъсири доирасида, лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг тури (хусусияти) ва мазкур ШНҚнинг 317 — 328-бандлари талабларига кўра белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
248. Бур-қудуқларни ковлаш усули ва турларини мазкур ШНҚнинг 43-банди талабларига кўра белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
249. Ўзига хос хусусиятга эга грунтлар (чўкувчан, кўпчувчан, шўрланган, ўта сиқилувчан, техноген ва бошқалар) тарқалган ҳудудларда 50 фоизгача ковламалар бу грунтларнинг қатламини тўлиқ кесиб ўтиши, ёки бу грунтлар бино ва иншоотларнинг мустаҳкамлигига таъсир қилмайдиган чуқурликкача ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
250. Хавфли муҳандислик-геология ва табиий-геологик жараён ва ҳодисалар тарқалган ҳудудларда ковламаларни уларнинг фаол ривожланган зонасидан 3 — 5 m чуқурроқ ковлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
251. Ўрганилаётган ҳудуднинг геологик тузилиши, гидрогеологик шароитлари ҳамда муҳандислик-геология хусусиятларини аниқлаш учун минтақавий сув ўтказмас қатламгача таянч тоғ ковламаларини бурғилаб ковлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
252. Таянч тоғ ковламаларининг сонини йўналиш кузатувлар давомида ўрганилаётган ҳудуднинг ҳар бир геоморфологик элемент чегарасида биттадан кам бўлмаган миқдорда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
253. Геофизик тадқиқотларни муҳандислик-геология изланишлари даврида ўрганилаётган ҳудуддаги тоғ жинслари массивининг литологик тузилишини, ерости сувларининг ҳаракат йўналиши ва тезлигини, сув ўтказмас қатламнинг жойлашиш чуқурлигини аниқлаш, массивдаги грунтларнинг физик-механик хусусиятларини баҳолаш учун ҳамда мазкур ШНҚнинг 57-58-бандлари талабларига кўра, таянч ҳудудларда параметрик ўлчаш ишларини бажарган ҳолда амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
254. Дала шароитида грунтларни тадқиқ қилиш ишларини мазкур ШНҚнинг 61 — 75-бандлари талабларига кўра амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
255. Дала шароитида грунтларни тадқиқ қилиш ишларини комплекс равишда, ўрганилаётган ҳудуднинг асосий таянч ҳудудларида бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
256. Дала шароитида грунтларни тадқиқ қилиш жараёнда динамик ва статик зондлашни тоғ жинслари массивидаги грунтларнинг қатламларини бир-биридан ажратиш, грунт хусусиятларининг маконда ўзгаришини баҳолаш, уларнинг деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларини миқдорий баҳолаш ҳамда бўш грунт қатламларининг тарқалиш чегараларини белгилаш, тўкма ва ювма грунтларнинг зичланиш даражасини ва маконда ўзгаришини, қоятош тоғ жинсларининг юза рельефини, сувга тўйинган грунтларнинг динамик барқарорлигини аниқлаш учун қўллаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
257. Зондлаш нуқталарининг тоғ ковламалар створларида ҳар бир муҳандислик-геология элемент учун олтитадан кам бўлмаган миқдорда жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
258. Бўшашган грунтларнинг линзалари ва қатламларини чегаралаш, қоятош ва йирик бўлакли тоғ жинсларининг юза рельефини аниқлаш, зондлаш нуқталарининг миқдори ҳар бир алоҳида олинган ҳолатларда изланишлар дастурида, аввалги йилларда бажарилган изланишлар материалларини таҳлил қилиш натижаларидан ва геологик чегараларни аниқлаш хатолигининг муҳандис-геологик съёмканинг қабул қилинган масштаби учун талаб қилинган аниқлигидан келиб чиққан ҳолда белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
259. III ва IV-тоифали ҳамда II-тоифали нотекис чўкишларга сезгир бино ва иншоотларни лойиҳалашда, шунингдек лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсири доирасидаги грунтлар (ҳар хил турдаги юпқа қатламли, оқувчан гилли, сувга тўйинган қумли, йирик бўлакли)дан намуналарни олиш қийин ёки имкони бўлмаганда грунтларнинг деформация ва мустаҳкамлик хусусиятлари дала усулларида (штамп ва целикларни кесиш тажрибалари, прессиометр ва айланма кесиш тажрибалари) аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
260. Ҳар бир муҳандислик геологик элементининг грунтларида бажариладиган штамп ва целикларни кесиш тажрибалари миқдори учтадан кам ҳамда прессиометр ва айланма кесиш тажрибалари миқдори эса олтитадан кам бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
261. Қозиқли пойдеворларни лойиҳалашда (зарб билан грунтларга ботириладиган қозиқлар узунлиги 15 m гача бўлганда) статик зондлаш ва ҳар бир ўхшаш ҳудуд учун учтадан кам бўлмаган миқдорда эталон қозиқларни синаш тажрибалари амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
262. Қозиқли пойдеворлар ноёб бино ва иншоотларни лойиҳалаштиришда, шу жумладан пойдеворларга тушадиган босими юқори бўлганда, қозиқлар узунлиги 15 m дан узун бўлиши кўзда тутилганда ва қалин қатламли бўшанг грунтлар бўлганда одатий (натурал) қозиқларни статик синаш тажрибалари амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
263. Қозиқларни статик синаш тажрибаларининг миқдори ва синаш шароитлари изланишлар дастурида асосланган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
264. Йирик бўлакли ва шағалли қумларнинг гранулометрик таркибини аниқлаш учун уларнинг намуналарини дала шароитида ғалвирлаш ва ажратиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Уларнинг зичлиги ва намлигини массивда аниқлаш учун ҳажмини ва оғирлигини ўлчаш усуллари (ўлчовли чуқурча, ўлчовли куб) қўлланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
265. Шағал ва майда шағални петрогафик фракцияларга ажратиш (дала шароитида йирик бўлакли грунтлар бўлакларга тақсимлангандан сўнг) ва ҳар хил петрографик турларнинг миқдорини фоизда аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
266. Гидрогеологик тадқиқотларни муҳандислик-геология изланишларининг бошқа турлари билан комплекс равишда, лойиҳаланаётган объектлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасидаги гидрогеологик шароитларни, грунтларнинг сув ўтказувчанлиги ва фильтрация хусусиятлари, ерости сувларининг ётиш чуқурлиги, улар сатҳининг мавсумий ва кўп йиллик ўзгаришлари, сувли тоғ жинсларининг қалинлиги, ерости сувлари ҳаракатланишининг йўналиши, уларнинг кимёвий таркиби, бетонларга нисбатан агрессивлиги ва металларга нисбатан коррозион фаоллигини аниқлаш мақсадларида бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
267. Гидрогеологик параметрларни дала шароитида аниқлаш усуллари мазкур ШНҚнинг 8-иловасига кўра танланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
268. Асосий таянч ҳудудларда, синов ва тажриба якка сувни тортиб олиш ва тўлдириш (откачка) амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
269. Мураккаб гидрогеологик шароитларда сувни тортиб олиш ва тўлдириш (откачка)ларнинг барча турлари амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
270. Сувли тоғ жинсларининг (асосан кам сув ўтказувчан) сув ўтказувчанлигини ва фильтрация хусусиятларини аниқлаш учун ҳар бир сувли горизонт доирасида олтитадан кам бўлмаган миқдорда экспресс-усуллари (бур-қудуқлардан бурғилаш жараёнида откачка қилиш) қўлланилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
271. Бур-қудуқлардан сувни тортиб олиш ва тўлдириш (откачка) қилиш турлари, уларнинг муддати ҳамда сув сатҳи пасайишларининг сонини мазкур ШНҚнинг 10-иловасига кўра танланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
272. Грунтларнинг фильтрация хусусиятларини аниқлашда бажариладиган тажрибаларнинг (синов ва тажриба якка ҳолдаги откачкалар, шурфларга сув қуйиш) сони ҳар бир сувли горизонт ёки аэрация зонасидаги грунтларнинг асосий литологик тури учун олтитадан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
273. Бур-қудуқларда ҳар қандай откачка қилиш жараёнида гидрокимёвий текширишлар ўтказилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
274. Ҳар бир сувли горизонтнинг ўзаро таъсир доирасида йилнинг ҳар бир даври (мавсуми)да бир вақтда олинган камида уч сув намуналари таҳлили билан тавсифланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
275. Қурилиш конструкциялар, кабеллар бетонлар таъсири зонасидаги сув ва муҳит агрессивлиги ва металларга нисбатан коррозион фаоллигининг ҳар бир тури учтадан кам бўлмаган таҳлиллар билан тасдиқланган бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
276. Ўрганилаётган ҳудуднинг муҳандислик геологик шароитларини белгиловчи айрим омиллари ўзгаришининг стационар кузатувлари мазкур ШНҚнинг 108 — 115-бандларига мувофиқ олиб борилиши ва муҳандислик геология изланишлари жараёнида бу кузатувлар зарурлиги асослаб берилса, ишчи ҳужжатлар босқичида ҳам тўхтатмасдан давом эттирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
277. Грунтларнинг ва ерости сувларининг лаборатория тадқиқотларини мазкур ШНҚнинг 117-банди талабларига кўра амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
278. Грунтларнинг ҳар турлилигига ва лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг тоифаларига (ушбу ҳудудда аввал бажарилган изланишлар натижаларини ҳисобга олган ҳолда) боғлиқ равишда лаборатория тадқиқотларининг турлари ва грунт намуналарининг сонини (изланишлар дастурида тегишли ҳисоблашлар ёрдамида амалга оширган ҳолда) ҳар бир хусусиятли қатлам (муҳандис-геологик элементи) учун белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
279. Грунтларнинг ҳар бир қатламидан олинадиган намуналар миқдори, ҳар бир муҳандислик-геология элемент доирасида 10 (ўн) тадан кам бўлмаган физик ва 6 (олти) тадан кам бўлмаган механик кўрсаткичларнинг хусусий қийматларини аниқлашни таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
280. Лаборатория шароитида грунтлар хусусиятларини аниқлашларнинг таркиби мазкур ШНҚнинг 10-иловасига кўра белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
281. Гидромеханизация йўли билан олиниши мўлжалланган грунтларнинг гранулометрик таркибини аниқлашда диаметри 10 — 20, 20 — 40, 40 — 60, 60 — 80, 80 — 100, 100 — 120, 120 — 150 mm ва ундан йирик фракциялар учун ҳар 50 mm интервалларда ўлчами 500 mm гача бўлган фракциялар (агар улар мавжуд бўлса) аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
282. Ҳисоблашлар учун зарур маълумотлар етарли бўлмаганда, ШНҚ 2.02.01-19 талабларига кўра ҳар бир ажратилган инженер-геологик элемент бўйича грунтларнинг таркиби ва ҳолатига оид камида ўнта хусусий қиймат, ёки грунтларнинг механик (мустаҳкамлик ва деформация) хусусиятларига оид камида олтита хос қийматларини олиш таъминланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
283. Грунтларнинг деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларини лаборатория шароитларида аниқлашда, уч ўқ бўйлаб сиқиш усули билан амалга ошириш (ГОСТ 12248.3-2020, Oʻz DSt ASTM D2850:2022 (ASTM D2850-15, IDT)) ва уларнинг натижаларидан компрессия йўли билан сиқиш ва бир сатҳ бўйлаб кесиш усуллари ёрдамида олинган маълумотларга аниқлик киритиш учун фойдаланиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
284. Таянч бур-қудуқлардан олинадиган грунт намуналаридан улар кўрсаткичларининг тўлиқ комплексини, деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
285. Ҳар бир сувли горизонтдан мазкур ШНҚнинг 117 — 123-бандларига мувофиқ тўлиқ ва махсус таҳлил натижаларига кўра сувнинг кимёвий таркибини баҳолаш учун учтадан кам бўлмаган миқдорда (йилнинг ҳар мавсумида) сув намунасини олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
286. Деформацияга учраган бино ва иншоотларни текшириш жараёнида, уларнинг конструкциялари (пойдеворлари), ҳудуднинг вертикал режалаштирилиши, дренажлар ва сув элтгич коммуникациялари ҳақида маълумотлар тўпланиши, бунда аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотлари билан таққослаган ҳолда, бино ва иншоотлар пойдеворлари асоси грунтларининг ва конструкцияларининг деформацияларини, геологик-литологик кесимнинг тузилишини, ерости сувлари сатҳининг чуқурлигини, бино ва иншоотлар асоси грунтларининг таркиби, ҳолати ва хусусиятларини аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
287. Деформацияга учраган бино ва иншоотлар ҳолати текширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
288. Лойиҳаолди ҳужжатлар учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари материаллари мавжуд бўлган, техник жиҳатдан мураккаб бўлмаган ишлаб чиқариш ва турар жой, фуқаролик объектлари қурилиши учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари мазкур ШНҚнинг 7-боби талабларига кўра бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
289. Лойиҳа ҳужжатлари учун муҳандислик-геология ва гидрогеологик шароитларнинг ўзгаришини прогнози, миқдорий прогноз тариқасида бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
290. Прогноз қилинадиган грунтларнинг таркиби, ҳолати ва хусусиятларини, геологик ва муҳандислик-геология жараёнларнинг пайдо бўлиши, уларнинг макон ва замонда ривожланиш интенсивлиги (тезлиги) аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
291. Изланишлар майдони муҳандис-геологик шароитлари ўзгаришининг миқдорий прогнозини қуйидагилар асосида, аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотларини ҳисобга олган ҳолда амалга ошириш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг таркиби, ҳолати ва хусусиятларини дала ва лаборатория шароитларида ўрганиш натижалари асосида;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
таҳлилий (ҳисобий) усуллари, физик моделлаштириш (табиий ҳолатларда бевосита ўрганиш қийин бўлган хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар ривожланишининг прогнози учун), хавфли физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ривожланиш динамикасининг стационар кузатувлари натижасида олинган маълумотлар асосида.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
292. Муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришининг миқдорий прогнозини асослаш учун қўшимча ҳажмдаги дала ва лаборатория изланишлари ҳамда тадқиқотларини бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
293. Юқори даражадаги мураккаб табиий-техноген шароитли ҳудудларда ноёб бино ва иншоотлар қурилиши лойиҳаланишида муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришининг миқдорий прогнозини асослаш учун илмий-текшириш амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
294. Ажратилган муҳандис-геологик элементлардаги грунтлар деформация ва мустаҳкамлик хусусиятларининг норматив ҳамда ҳисобий кўрсаткичларини аниқлаш учун ҳисоблашларда изланишлар майдони чегараси ва ёндош зоналарда аввалги босқичларда бажарилган дала ҳамда лаборатория изланишлари, шунингдек тадқиқотлари натижаларидан фойдаланиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
295. Ёндош зоналарнинг кенглигини (энини) мазкур ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ муҳандис-геологик съёмкаси давомида ковланадиган тоғ ковламалари орасидаги ўртача масофага, муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражаси ва объектнинг геоморфологик элементлар чегарасида жойлашишига боғлиқ равишда тенг қилиб белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
296. Изланишлар дастурида асосланганда ёндош зоналарнинг энини битта геоморфологик элемент чегарасида кўпайтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
297. Қўшни зонадан ташқарида олиб борилган муҳандислик-геология изланишлар маълумотлари, грунт хусусиятларининг ўзгаришини прогноз қилишда ва уларнинг ривожланган (қурилган) ҳудудларида ўзгаришини белгилашда ишлатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
298. Лойиҳа ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари натижаларига кўра тузиладиган техник ҳисоботнинг матнида мазкур ШНҚнинг 207 — 217-бандларига қўшимча мазкур ШНҚнинг 299 — 306-бандларида келтирилган маълумотлар бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
299. Геологик тузилиши бўлимида ГОСТ 25100-2020 талабларига ҳамда лойиҳаланаётган объект билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасида ётиш шароитига кўра (қалинлиги, минерал ва литологик таркиби, тузилиши, ер юзаси бўйлаб ва чуқурлик бўйича ўзгарувчанлиги) ажратилган муҳандислик-геология элементларининг таснифи келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
300. Гидрогеологик шароитлари бўлимида қуйидагилар бўлиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасидаги гидрогеологик шароитлар, ерости сувларининг манбалари, уларнинг пайдо бўлиши ва ер юзига чиқиш ҳудудлари, уларни чегараловчи шароитлар, ерости сувлари режими, ерости сувлари кўтарилишини баҳолаш ҳамда гидрогеологик шароит ўзгаришини прогноз қилиш ва изланишлар вазифаларига кўра гидрогеологик ҳисоблашлар натижалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект ва геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасида сувли горизонтлар мавжудлиги ва уларнинг ётиш шароитлари тўғрисида маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувли горизонтларнинг тарқалганлиги ва уларнинг гидравлик хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув сиғдирувчи ва сув ўтказмас қатламлар ҳамда аэрация зонасидаги грунтлар таркиби, уларнинг фильтрация хусусиятлари, ер юзи бўйлаб ва чуқурлик бўйича ўзгарувчанлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг кимёвий таркиби, уларнинг бетонларга нисбатан агрессивлиги ва металларга нисбатан коррозион фаоллиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг бошқа сувли горизонтлар сувлари ва ерустидаги сувлар билан гидравлик ўзаро боғлиқлиги, техноген омиллар ва босимларнинг гидрогеологик шароит ўзгариши, сувли горизонтларнинг камайиши ва ифлосланишига таъсири;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектлар қурилиши ва улардан фойдаланиш жараёнида гидрогеологик шароитлар ўзгаришининг прогнози;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган бино ва иншоотларни ерости сувларининг хавфли таъсиридан ҳимоя қилиш бўйича ва ерости сувлари режимини кузатишни ташкил қилиш ва олиб бориш бўйича таклифлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
301. Гидрокимёвий тадқиқотлар натижалари бўйича қуйидагилар кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўрганилаётган ҳудуднинг гидрокимёвий шароитларини, иншоотлар қурилиши ва ундан фойдаланиш даврларида бу шароитларнинг ўзгариш эҳтимолини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрокимёвий шароитларнинг ўзгариши эҳтимолини ҳисобга олиб, лойиҳаланаётган иншоотларга таъсирини баҳолаш ва иншоотларни ерости сувларининг хавфли таъсиридан ўз вақтида ҳимоялаш бўйича чора-тадбирларни қўллаш учун таклифлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
иншоотлардан фойдаланиш даврида, ерости сувларининг кимёвий таркибининг ўзгаришини кузатиш учун доимий ишлаб турувчи кузатув пунктлари тармоқларини тузиш бўйича таклифлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
302. Грунтларнинг физик-механик хусусиятлари бўлимида ҳар бир ажратилган муҳандис-геологик элементлари учун грунтларнинг физик, деформациявий, мустаҳкамлик ва кимёвий хусусиятларининг норматив ҳамда ҳисобий кўрсаткичлари келтирилиши, шунингдек уларнинг хусусиятларини, объектларни қуриш ва улардан фойдаланишга боғлиқ равишда баҳолаш амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
303. Гидромеханизация усули билан ишлов бериш режалаштирилганда, грунтларнинг тузилмавий мустаҳкамлиги, уларнинг ҳар хил чўкиндилар, дарахт илдизлари билан ифлосланиши тўғрисидаги маълумотлар келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
304. Ўзига хос грунтлар бўлимида ўзига хос таркибга эга бўлган грунтларни ўрганиш натижалари, уларнинг мавжудлиги, тарқалганлиги, ётиш шароитлари бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
305. Физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар бўлимида табиий-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар мавжудлиги, уларнинг тарқалганлиги, ривожланиш шароитларининг маълумотлари бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
306. Муҳандис-геологик ҳудудлаштириш бўлимида, ҳудуднинг таксономик бирликларнинг чегаралари ва кўрсаткичлари аниқлаштирилиши, шунингдек лойиҳаланаётган бино ва иншоотларни жойлаштириш, пойдевор турларини танлаш, ҳудудни муҳандислик тайёрлаш ҳамда ундан фойдаланиш, геологик муҳитни муҳофаза қилиш бўйича таклифлар келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
307. Техник ҳисоботнинг матни ва график иловаларида мазкур ШНҚнинг 218, 221‑бандларига мувофиқ қўшимча равишда бажарилган ишлар тўғрисидаги материаллар батафсил маълумотлар тарзида берилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7-боб. Ишчи ҳужжатларни ишлаб чиқиш босқичи учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
308. Ишчи ҳужжатларни ишлаб чиқиш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари лойиҳалаштирилаётган бинолар ва иншоотлар қурилиш ҳудудларининг инженер-геологик шароитларини аниқлигини ҳамда қурилиш ва фойдаланиш даврида уларнинг ўзгаришларини прогноз қилиш ва якуний лойиҳасини асослаш учун тўлиқ бўлишини таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
309. Муҳандислик-геология изланишлари якуний ҳажмий-жойлаштириш ечимларини, шунингдек муҳандислик муҳофаза лойиҳа ечимларини аниқлаштириш, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш, табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш ва ер ишларини бажариш усулларини асослаш (гидромеханизация усули билан) бўйича ишларни олиб бориш, лойиҳалаштирилаётган бинолар ва иншоотларнинг пойдеворлари, асослари ва конструкциялари ҳисоб-китобларини ишлаб чиқиш учун зарур бўлган материаллар ва маълумотларни олишни таъминлаши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
310. Муҳандислик-геология изланишларини, лойиҳа асосида бино ва иншоотлар қурилиши аниқ кўрсатилган ҳудудларда, индивидуал лойиҳалаш ва чизиқли иншоотлар йўналишларининг табиий ҳамда сунъий тўсиқлардан ўтиш ҳудудларида бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
311. Муҳандислик-геология изланишларининг таркиби ва ҳажмини изланишлар дастурида, бино-иншоотларнинг тури, тоифаларини, муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасини, аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотларининг мавжудлигини ҳамда муҳандислик геологик элементларни узил-кесил ажратиш зарурлигини, улар учун норматив ва ҳисобий кўрсаткичларни, дала ва (ёки) лаборатория усуллари билан аниқланган грунтларнинг физик, деформациявий, мустаҳкамлик, фильтрация ва хусусиятларининг бошқа кўрсаткичларини, сувли горизонтларнинг гидрогеологик параметрларини ҳисобга олган ҳолда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларининг таркиби ва ҳажмини физик-геологик ҳамда муҳандис-геологик жараёнлар динамикасининг миқдорий кўрсаткичларини олишни ҳисобга олган ҳолда, бино ва иншоотларнинг асоси, пойдевори, конструкцияларини ҳисоблаш, уларнинг муҳандислик муҳофазасини ечиш учун белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
312. Тоғ ковламаларини лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг контурлари ва (ёки) ўқлари бўйлаб, пойдеворларга тушадиган оғирлик ва уларнинг жойлашиш чуқурлиги ўзгарадиган жойларда ҳар хил геоморфологик элементлар чегарасида жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
313. Хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар мавжуд бўлганда, бино ва иншоотлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасида муҳандис-геологик шароитларни ўрганиш учун, лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар контурларидан ташқарида ёндош ҳудудларда қўшимча ковламаларни жойлаштириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
314. Тоғ ковламалари орасидаги масофани аввал ковланган ковламаларни ҳисобга олган ҳолда мазкур ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига ва лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг тоифаларига боғлиқ равишда қуйидаги 4-жадвалга кўра белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

4-жадвал

Муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражаси

Бино ва иншоотларнинг даражасига кўра тоғ ковламалари орасидаги масофа

I ва II

III ва IV

I

100 — 75

75 — 50

II

50 — 40

40 — 30

III

30 — 25

25 — 20

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Максимал масофа нотекис босимни сезмайдиган бино ва иншоотлар учун, минимал масофаларни эса нотекис босимга сезгир иншоотлар учун, регионал тажриба ва лойиҳалаш талабларини ҳисобга олган ҳолда қабул қилиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
315. Бино ва иншоотлар асосида таркиби ва ҳолати ҳар хил, қалинлиги ўзгарувчан ҳамда хавфли геологик жараёнлар мавжуд бўладиган хусусиятли грунтлар бўлганда, тоғ ковламалари орасидаги масофани, дастурда асосланганда, 20 m дан кам бўлишига йўл қўйилади, бунда уларни пойдеворларнинг алоҳида турган таянч устунлари тагидан ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
316. II-III тоифали бино ва иншоотларнинг контурлари чегарасидаги тоғ ковламаларининг умумий сони, аввал ковланган ковламаларни қўшган ҳолда учтадан кам бўлмаслиги, ва IV-тоифали бино ва иншоотларнинг контурлари чегарасида эса 4-5 тадан кам бўлмаслиги лозим (уларнинг турларига боғлиқ равишда).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
317. Кенглиги ва узунлиги 12 m дан ошмайдиган оддий ва ўрта (I ва II) мураккаблик даражали муҳандис-геологик шароитларда жойлаштириладиган I ва II тоифали бино ва иншоотларни лойиҳалаш бўйича муҳандислик-геология изланишлари учун битта бур-қудуқ, мураккаб даражали муҳандис-геологик шароитларда (III) эса иккита бур-қудуқ ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
318. Қурилиши оммавий ва такрорий фойдаланиладиган лойиҳалар асосида ҳамда оддий муҳандислик-геология шароитли, ўлчамлари тоғ ковламалари орасидаги максимал масофалар, мазкур ШНҚнинг 4-жадвалига кўра, чегарасидан чиқмайдиган ҳудудларда техник жиҳатдан мураккаб бўлмаган I ва II-тоифали бино ва иншоотлар гуруҳи жойлашганда, уларнинг умумий сонини бештадан оширмасдан ҳудуднинг бурчаклари ва марказига жойлаштириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
319. Алоҳида турадиган I-тоифали, оддий ва ўрта мураккаб даражали муҳандис-геологик шароитларда жойлаштириладиган бино ва иншоотлар (омбор бинолари, павильонлар, ёрдамчи иншоотлар) ҳудудларида 1-2 тоғ ковламалари ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
320. Табиий асосда лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар учун изланишлар олиб борилганда, тоғ ковламалари чуқурлигини лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасининг юқорилигига ҳамда биринчи навбатда кўзда тутилган пойдевор чуқурлиги ва сиқиладиган қатламнинг қалинлигидан 1-2 m чуқурроқ белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
321. Сиқиладиган қатламнинг қалинлиги номаълум бўлганда тоғ ковламалари чуқурлигини пойдеворларнинг тури ва уларга тушадиган оғирликка (қаватлар сонига) боғлиқ равишда қуйидаги 5-жадвалга асосан белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

5-жадвал

Тасмали пойдеворли иншоотлар

Алоҳида таянчли пойдеворли иншоотлар

Пойдеворга тушадиган оғирлик, kN/m (қаватлар сони)

Пойдевор тубидан ҳисоблаганда ковламанинг чуқурлиги, m

Таянч устунга тушадиган оғирлик, kN

Пойдевор тубидан ҳисоблаганда ковламанинг чуқурлиги, m

100 гача (1)

4 — 6

500 гача

4 — 6

200 гача (2-3)

6 — 8

1000 гача

5 — 7

500 гача (4 — 6)

9 — 12

2500 гача

7 — 9

700 гача (7 — 10)

12 — 15

5000 гача

9 — 13

1000 гача (11 — 16)

15 — 20

10000 гача

11 — 15

2000 (16 дан юқори)

20 — 23

15000 гача

12 — 19

50000 гача

18 — 26

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳлар:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Сиқилувчан қатламда ерости суви мавжуд бўлган ҳолларда катта миқдорлар, ерости суви бўлмаган ҳолларда эса кичик миқдорлар олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Агар ушбу жадвалда келтирилган чуқурликда қоятош грунтлар жойлашган бўлса, бунда ковламалар чуқурлиги қоятош грунтларнинг кам нураган қисмидан ёки пойдевор тубидан 1-2 m чуқур ковланиши, бироқ ковламалар чуқурлиги мазкур жадвалда келтирилган чуқурликдан ортиқ бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
322. Алоҳида хусусиятга эга бўлган грунтлар ва хавфли геологик жараёнлар тарқалган ҳудудларда тоғ ковламаларининг 50 фоизидан кам бўлмаган миқдори бу грунтлар қатламини тўлиқ кесиб ўтиши ёки бундай грунтлар ҳамда жараёнлар лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг мустаҳкамлигига таъсир қилмайдиган чуқурликкача ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
323. Геологик жараёнлар тарқалган жойларда ковламаларнинг чуқурлиги уларнинг фаол тарқалган зонасидан 3 — 5 m чуқурроқ бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
324. Тектоник тузилмалари бўлган қоятош грунтлар массивида тоғ ковламаларининг чуқурлиги изланишлар дастурида белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
325. Яхлит (монолит) пойдеворли (пойдеворларнинг эни 10 m дан ортиқ бўлганда) бино ва иншоотлар учун қидирув ишлари олиб борилганда ковламанинг чуқурлиги махсус ҳисоблар ёрдамида аниқланиши, ҳисоб учун керакли маълумотлар бўлмаганда эса ковламалар чуқурлиги пойдевор энининг ярмига тенг қилиб олиниши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қоятош бўлмаган грунтлар учун бу чуқурлик мазкур ШНҚнинг 247 ва 249-бандларини ҳисобга олган ҳолда, 20 m дан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ковламаларнинг орасидаги масофа бу турдаги пойдеворлар қўлланилганда 50 m дан ошмаслиги, битта пойдевор остидаги ковламалар сони эса учтадан кам бўлмаслиги зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
326. Суюқлик резервуарлари учун мўлжалланган ҳудудларда изланишлар олиб борилганда ковламалар чуқурлиги мазкур ШНҚнинг 247-банди талабларини ҳисобга олган ҳолда, резервуар диаметрининг 0,75 қисмидан кам бўлмаслиги (ҳажми ўн минг куб метрдан кўп бўлган резервуарлар учун), бунда ковламаларнинг сони бештадан кам бўлмаслиги ва шулардан биттаси резервуарнинг марказида жойлашган бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
327. Мўри қувурлар ва силос иншоотлари учун ковламалар чуқурлиги мазкур ШНҚнинг 247 ва 249-банди талабларини ҳисобга олган ҳолда қуйидаги 6-жадвалга асосан белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

6-жадвал

Мўри қувурнинг баландлиги, m

Пойдевор тубидан ҳисоблаганда ковламанинг чуқурлиги, m

Силос иншоотининг баландлиги, m

Пойдевор тубидан ҳисоблаганда ковламанинг чуқурлиги, m

100 гача

20

50 гача

25

200 гача

25

100 гача

35

300 гача

35

400 гача

45

500 гача

60

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Агар мазкур жадвалда келтирилган чуқурликлар доирасида қоятош грунтлар тарқалган бўлса, бунда ковламаларни кам нураган қатламга 1-2 m чуқурлаштирилиши, ковламанинг умумий чуқурлиги мазкур жадвалда келтирилган чуқурликлардан ошиб кетмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
328. Қоятош бўлмаган грунтларда қозиқли пойдеворлар учун ковламаларнинг чуқурлиги лойиҳаланаётган қозиқнинг пастки учидан 5 m чуқурроқ бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
329. Устун-қозиқ пойдеворли иншоотлар учун изланишлар олиб борилганда ҳар бир бино ёки иншоот учун ковламалар миқдори учтадан кам бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
330. Осма-қозиқ пойдеворли иншоотлар учун изланишлар олиб борилганда ковламалар миқдори қурилиш ҳудуди муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражаси ва лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг тавсифини ҳисобга олган ҳолда қуйидаги 7-жадвалга асосан белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

7-жадвал

Лойиҳаланаётган бино ёки иншоот

Тоғ ковламалари орасидаги масофа, m — суратда, тоғ ковламаларининг энг кам миқдори — махражда

Муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражаси

I

II

III

Оммавий қурилишда қаватлар сони 10 ва ундан кам, юклама деворидан пойдеворга тушадиган оғирлиги 500 kN/m гача ва синчли колоннага босими 3000 kN гача бўлган бино

70

2

50

2

30

3

Қаватлар сони 16 ва ундан кам, юклама деворидан пойдеворга тушадиган оғирлиги 3000 kN/m гача ва синчли колоннага босими 20000 kN гача бўлган бино

50

2

40

3

30

4

Баланд бикр (яхлит бирикмали) бино ва иншоотлар силос сақлагичи, домен печлари, тутун мўриси, синчли бўйлама девор (колонна)ларга босими 20000 kN дан кўп бўлган бино)

40

3

30

4

20

5

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
331. Агар осма қозиқлар гуруҳига тушадиган оғирлик 3000 kN дан ортганда, шунингдек бутун иншоот ости қозиқлар майдонида ковланадиган 50 фоиз ковламаларнинг чуқурлиги мазкур ШНҚнинг 247 ва 249-бандларини ҳисобга олган ҳолда, қозиқларнинг лойиҳаланган чуқурлигидан камида 10 m чуқур бўлиши лозим (қоятош бўлмаган грунтлар учун).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
332. Плита-қозиқ пойдеворлари ва ўлчови 10х10 m дан катта қозиқ майдонларидан фойдаланганда, ковламаларнинг 50 фоиз қозиқларни кўзда тутилган чуқурлаштиришдан сиқиладиган қатлам қалинлигининг чуқурлигидан кам, қозиқ майдони ёки плита кенглигининг ярмидан кам, бироқ 15 m дан кам бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
333. Қоятош грунтлар тарқалган жойларда ковламалар қозиқларнинг пастки учидан 2 m чуқур қатламни очиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
334. Суғуриб олиш учун ишлатиладиган қозиқли пойдеворлар учун тоғ ковламаларининг ва зондлашнинг чуқурликлари қозиқларнинг пастки учидан камида 1 m чуқурроқ ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
335. Массивда қоятош грунтларнинг нураган қатламлари мавжуд бўлганда ҳамда карст тарқалганда, тоғ ковламаларининг чуқурликларини муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасини ва лойиҳаланаётган объектларнинг хусусиятини ҳисобга олган ҳолда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
336. Чекловчи ва сувни бошқарувчи сув элтгич ва саноат чиқиндилари, оқоваларини (шлам омборлари, кул уюмлари) тўпловчи баландлиги 25 m гача бўлган тўғонлар (дамбалар) ҳудудларида тоғ ковламаларини тўғонларнинг ўқи бўйлаб ҳар 50 — 150 m масофада, муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига боғлиқ равишда жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
337. Мураккаб муҳандис-геологик шароитларда, тўғонларнинг баландлиги 12 m дан ортиқ бўлганда, ҳар 100 — 300 m масофада камида учтадан тоғ ковламаларидан ташкил топган қўшимча кўндаланг створлар ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
338. Тоғ ковламаларининг чуқурликларини тўғонлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасини (сиқиладиган қатлам ва фильтрация зонаси) ҳисобга олган ҳолда, бироқ тўғонлар (дамбалар)нинг бир ярим баландлигидан кам бўлмаган чуқурликларда олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
339. Сувнинг фильтрация йўқотишларини аниқлашда, тоғ ковламаларининг чуқурлиги баландлиги 25 m гача бўлган дамба олдида ҳосил бўлган (дамба тубидан ҳисоблаганда) сув баландлигининг икки-уч ҳиссасига тенг бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Сув ўтказмас грунтлар саёз чуқурликларда бўлганда, тоғ ковламаларини уларнинг тепа сатҳидан 3 m пастроқ ковлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
340. Саноат чиқиндилари ва оқоваларини тўпловчи ҳавзалар чегарасида, муҳандис-геологик съёмкасининг натижаларига аниқлик киритиш ҳамда ерости сувлари ифлосланишини баҳолашда, қўшимча тоғ ковламаларини ковлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
341. Тўпловчи ҳавзалар чегарасида тузиладиган кўндаланг створларнинг сонини, тўпловчи ҳавзалар ичидаги ерости сувлари режимини кузатувчи бур-қудуқлар створларини ҳисобга олган ҳолда, ҳудуднинг геологик-гидрогеологик шароитларига боғлиқ равишда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
342. Створлар орасидаги масофа 200 — 400 m дан, тоғ ковламалари орасидаги масофа эса 100 — 200 m дан ошмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Жарлик ва сойликларнинг бўйида, суюқ саноат чиқиндилари ва оқовалари тўпланаётган пайтда улар қирғоқларининг турғунлигини баҳолаш мақсадида, тоғ ковламалари орасидаги масофа қисқартирилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Агар тўпловчи ҳавзаларнинг қирғоқлари қоятош грунтлардан ташкил топган бўлса, суюқ саноат чиқиндилари ва оқавалари сизиб чиқиши эҳтимолини аниқлаш учун қоятош грунтларнинг дарзлилиги ва сув ўтказувчанлигини ҳамда узилма ёриқлар мавжудлиги ва уларнинг хусусиятини ўрганиш учун махсус тадқиқот ишларини ўтказиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
343. Тўпловчи ҳавзалар чегарасидан ташқарида тоғ ковламаларини суюқ саноат чиқиндилари ва оқовалари ҳаракат қиладиган ҳамда ёйилиб кетадиган йўналишларга мос створлар бўйлаб, шунингдек тўплагичлар таъсиридаги зоналарга яқин жойлашиш эҳтимоли мавжуд сув элтгичлар, сув ҳавзалари, ерости сувлари чиқариб олинадиган жойлар, аҳоли пунктлари, қишлоқ хўжалик ерлари ва ўрмонзорлар томонига йўналтирилган створлар бўйлаб жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
344. Тўпловчи ҳавзалар контуридан улар таъсиридаги объектларгача кўндаланг створлардаги тоғ ковламалари орасидаги масофа, гидрогеологик шароитларнинг мураккаблигига ва кўндаланг створларнинг узунлигига боғлиқ равишда 300 дан 2000 m гача (минимал масофа — мураккаб шароитларда ёки кўндаланг створларнинг узунлиги 1000 m гача бўлганда, максимал масофа — оддий шароитларда ёки кўндаланг створларнинг узунлиги 10 km дан ортиқ бўлганда) бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
345. Тоғ ковламаларининг чуқурлиги, ерости сувлари сатҳидан камида 3 m пастроқ ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тоғ ковламаларининг бир қисмини (30 фоизгача) барқарор сув ўтказмас қатламгача ковланиши, бироқ барча ҳолларда уларнинг чуқурлиги дамба-кўтарма олдида ҳосил бўлган сув баландлигининг бир ярим ҳиссасидан кам бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
346. Тўплагичлардан сизиб чиқадиган сув миқдорининг прогнозини тоғ жинсларининг фильтрация хусусиятларини ҳамда тўплагичлардан фойдаланиш жараёнида суюқ чиқиндилар ва оқоваларнинг миграция хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
347. Лойиҳаланаётган ерусти сувларининг сув чиқариш иншоотлари ҳудудларида (ботирилган сув қабул қилгичлар, тўлқиндан ҳимоя қилувчи дамбалар) тоғ ковламаларини сув элтгичнинг ҳаракат йўналишига кўндаланг створлар бўйлаб жойлаштирилиши, бунда улар орасидаги масофа 100-200 m дан ва тоғ ковламалари орасидаги масофа эса сойликнинг асосий геоморфологик элементларини (ўзан, қайир, терраса) ҳисобга олган ҳолда 50 — 100 m дан ошмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
348. Фильтрация майдонларида тоғ ковламаларининг сони ўрганилаётган ҳар бир гектарда икки-учтадан бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
349. Тоғ ковламаларининг чуқурлигини, 5 m гача, ерости сувлари яқин жойлашган ерларда эса улар сатҳидан 1-2 m пастроқ ковлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
350. Ҳар бир ўхшаш грунт шароитли ҳудудларда 8 — 10 m чуқурликдаги бир-иккита тоғ ковламалари ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
351. Ерости сувлари горизонтининг ифлосланишини, баҳолаш учун тоғ ковламаларининг бир қисми сув ўтказмас қатламдан ёки кам сув ўтказувчи қатламдан 1-2 m пастроқ ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
352. Индивидуал лойиҳаланаётган чизиқли иншоотлар йўналиши ҳудудларида (сунъий иншоотлар, ўйиқлар, кўтармалар) тоғ ковламаларини жойлаштириш ва уларнинг чуқурлигини мазкур ШНҚнинг 8-жадвалига кўра белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
353. Бир турда лойиҳаланаётган чизиқли иншоотлар йўналиши ҳудудларида, ишчи ҳужжатлар ишлаб чиқишни асослаш учун лойиҳа босқичи учун бажарилган муҳандислик-геология изланишларининг материалларидан фойдаланиш, муҳандис-геологик шароитларга аниқлик киритиш учун йўналиш ўқи бўйлаб тоғ ковламалари ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
354. Чизиқли иншоотлар асосини деформациялар ва (ёки) кўтарувчанлик хусусиятлари (мустаҳкамлигига кўра) бўйича ҳисоблаш талаб қилинган ҳолларда ишчи ҳужжатлар ишлаб чиқишни асослаш учун изланишлар бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
355. Ҳаво орқали электр узатиш линиялари йўналишларида тоғ ковламаларини таянчлар ўрнатилган қуйидаги нуқталарда жойлаштириш лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
оддий муҳандис-геологик шароитларда битта (майдон марказида);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мураккаб муҳандис-геологик шароитларда — тўрт-бештагача ковламаларни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
356. 35 kW дан кам бўлган электр узатиш линияларини лойиҳалашда, муҳандис-геологик бур-қудуқларини бурчак таянчларини ўрнатиш нуқталарида жойлаштирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Оддий муҳандис-геологик шароитларда бур-қудуқларининг орасидаги масофа 300 m дан ошмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Мураккаб муҳандис-геологик шароитларда бур-қудуқларининг орасидаги масофа 100 m дан ошмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Сув оқимлари, транспорт ва муҳандислик коммуникациялари ўтиш жойларида, муҳандислик-геология бур-қудуқлари бир-биридан камида 100 m масофада жойлаштирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
357. Бур-қудуқларнинг чуқурлиги қуйидагича бўлиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий асосдаги таянчлар учун — 8 m гача;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қозиқли пойдеворларнинг оралиқ таянчлари учун қозиқларнинг учи ботган энг катта чуқурликдан 2 m чуқургача;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бурчак таянчларининг қозиқ пойдеворлари учун — қозиқнинг пастки учидан камида 4 m чуқургача.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

8-жадвал

Иншоотлар

Тоғ ковламаларини жойлаштириш

Тоғ ковламаларининг чуқурлиги, m

Йўналиш ўқи бўйлаб масофа, m

Кўндаланг створлар бўйлаб масофа, m

Створлар орасидаги масофа, m

Кўтарма ва ўйилмалар баландлиги (чуқурлиги):

12 m гача

100 — 300 ва ўйилмалардан кўтармаларга ўтиш жойларида

25 — 50

100 — 300

(ўйиқлар учун)

Кўтармалар учун: кам сиқилувчан грунтлар учун 3 — 5 m ва сиқилувчан грунтлар учун 10 — 15 m. Ўйиқлар учун: ўйиқнинг лойиҳа баландлигидан ҳисоблаганда мавсумий музлаш чуқурлигидан 1 — 3 m чуқурроқ.

12 m дан ортиқ

50 — 100 ва ўйилмалардан кўтармаларга ўтиш жойларида

10 — 25

50 — 100

(ўйиқлар учун)

Кўтармалар учун: кам сиқилувчан грунтлар учун 5 — 8 m, сиқилувчан грунтлар учун уларнинг қатлами тўлиқ кесиб ўтилади, қоятош ёки кам сиқилувчан грунтларга 1 — 3 m чуқурлаштирилиб, сиқилувчан грунтларнинг қатлами жуда қалин бўлганда, бироқ кўтармаларнинг бир ярим баландлигидан кам бўлмаган чуқурликларда

Сув элтгичлар, жарлар ва ботиқ ерлардан ўтиш жойларидаги сунъий иншоотлар

кўприклар, йўл ўтказгичлар, эстакадалар

таянч устунлар ўрнатиладиган жойларда битта-иккитадан тоғ ковламаси

-

-

Мазкур ШНҚнинг 326 — 346-бандларига асосан

сув ўтказгичлар, қувурлар

Қувур ўқи билан кесишиш нуқтасида

10 — 25

-

Мазкур ШНҚнинг 326 — 346-бандларига асосан

Қувурўтказгич ва кабеллар ерости ва ерустидан ўтказилганда:

сув элтгичлардан ўтиш жойлари (сув остидан ўтиш жойлари)

Учтадан кам бўлмаган тоғ ковламалари (ўзанда ва қирғоқларда), аммо 50 — 100 m дан кам масофада ва сув элтгичнинг эни 30 m гача бўлганда камида биттадан тоғ ковламаси

-

-

Дарёларда — қувурўтказгич ва кабеллар ётқизиладиган лойиҳа чуқурлигидан 3 — 5 m чуқурроқ ва кўллар ҳамда сув омборларида 1‑2 m

транспорт ва муҳандислик коммуникациялари билан кесишиш ҳудудлари

Таянч устунлар жойлашадиган жойларда биттадан тоғ ковламаси

-

-

Мазкур ШНҚнинг 326 — 346-бандларига асосан

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳлар:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Минимал масофа — мураккаб, максимал эса — оддий муҳандис-геологик шароитларда қабул қилиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Йўналишлар ёнбағирлари мустаҳкам бўлмаган табиий тўсиқлар (сув элтгичлар, жарлар ва ботиқ ерлар)дан ўтадиган жойларда тоғ ковламаларининг чуқурлигини лойиҳаланаётган иншоотларнинг тури ва муҳандислик муҳофазаси бўйича чора-тадбирларга боғлиқ равишда белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар ривожланган ва бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда тоғ ковламаларини йўналиш ўқи бўйлаб ва кўндаланг створларда ҳар 50 — 100 m масофада жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Йўналиш ўқи бўйлаб ва кўндаланг створларда тоғ ковламаларининг орасидаги масофани 25 дан 50 m гача олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳар бир створдаги тоғ ковламалари сони учтадан кам бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Чизиқли иншоотлар йўналишларидаги ўйиқларнинг грунтлари, уларни ер тўшамасига ётқизиш ёки грунт қурилиш материаллари сифатида ишлатиш мумкинлигини баҳолаш мақсадида ўрганилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
358. Ерости коммуникацияларини лойиҳалашда (қувурўтказгич, кабель линиялари ва коллекторлар) ерости коммуникациялари йўналишлари бўйича муҳандислик-геология бур-қудуқлар ва статистик (динамик) зондлаш нуқталарнинг чуқурлиги мазкур ШНҚнинг 8-жадвали талабига мувофиқ аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
359. Муҳандислик-геология бур-қудуқлар орасидаги масофа мазкур ШНҚнинг 352-бандига мувофиқ олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Агар мавжуд бинолар ва иншоотлар олдиндан аниқланган ерости коммуникациялари таъсир зонасида жойлашган бўлса, бур-қудуқлар орасидаги масофа 25 m дан ошмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
360. IV-тоифадаги вертикал резервуарларни лойиҳалашда муҳандислик-геология бур-қудуқлар сони резервуарнинг майдони билан белгиланиши ва камида тўрттадан иборат бўлиши керак: биттаси марказда ва учтаси девор қисмида (резервуарнинг 0,9 — 1,2 радиуси оралиғида). Бунда, бур-қудуқлар ораси мазкур ШНҚнинг 4-жадвалида келтирилган масофадан ошмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
361. Резервуарнинг марказида жойлашган бур-қудуқнинг чуқурлиги пойдеворнинг тахминий чуқурлиги ва бинонинг сиқиладиган қатлам қалинлиги чуқурлигидан камида 2 m ортиқ бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
362. Резервуар девор қисмидаги бур-қудуқларнинг чуқурлиги пойдевор чуқурлиги ҳамда сиқилувчи қатламнинг 0,7 баравар чуқурлиги йиғиндисидан 2 m чуқурроқ бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
363. Вертикал резервуарларни лойиҳалашда бур-қудуқлар чуқурлиги, пойдеворнинг ва сиқилувчи қатламларнинг чуқурлиги йиғиндисидан камида 2 m чуқурроқ бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бинолар ва иншоотларнинг геологик муҳит билан ўзаро таъсиридаги сиқилувчан қатлам чуқурлиги ШНҚ 2.02.01-19 талабларига мувофиқ ҳисоблаб чиқилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
364. Муҳандислик-геофизик тадқиқотлар мазкур ШНҚнинг 57-бандига мувофиқ жойлаштирилаётган бино ва иншоотлар ҳудудларида, шунингдек чизиқли иншоотларнинг йўналишларида асосан бур-қудуқ усулларидан фойдаланган ҳолда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
365. Ноёб иншоотлар учун бур-қудуқлар ёки тоғ ковламалари орасидаги ҳудудни сейсмоакустик ёки радио тўлқинли текширишларни амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
366. Лойиҳалаштирилаётган бино ва иншоотлар майдонларида геофизик нуқталарнинг ҳолати, иншоотларнинг контурлари ва ўқлари бўйлаб геологик тузилмасини, пойдеворлардаги юкларнинг кескин ўзгариши жойларини, турли геоморфологик элементларнинг чегараларини аниқлаштириш заруратидан келиб чиққан ҳолда танланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
367. Лойиҳалаштирилаётган иншоотлар контуридаги геофизик кузатув нуқталарининг умумий сони бино ва иншоотларнинг тоифалари ва ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитлари мураккаблигини ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Геофизик кузатувлар нуқталари орасидаги масофа мазкур ШНҚнинг 4-жадвалига мувофиқ муҳандислик-геология бур-қудуқлар орасидаги масофага мутаносиб бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
IV-тоифа бинолар ва иншоотлар учун геофизик кузатув нуқталари тўрт-бештадан кам бўлмаслиги ҳамда масъулият даражаси III тоифа бинолар ва иншоотлар учун учта нуқтадан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
I ва II-тоифа бинолар ва иншоотлар учун геофизик изланишларини бажармасликка йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
368. Муҳандис-геофизик тадқиқотлар чуқурлиги сиқиладиган қатлам қалинлигининг бир ярим бараваригача (ёки муҳандислик-геология бур-қудуқлар чуқурлигининг бир ярим бараваригача) етиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Геофизик изланишлар катта чуқурликларгача бажариладиган бўлса изланишлар дастурида асослаб берилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
369. Чизиқли иншоотлар йўналиши ҳудудларида, профилни тузишда йўналиш ўқи бўйлаб геофизик профилларда ва ҳар 50 — 100 m дан кейин режалаштирилган кесмаларда кузатувлар орасидаги масофа 5 дан 10 m гача бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Геофизик зондлашда йўналиш ўқи бўйлаб кузатувлар орасидаги масофа 50 дан 150 m гача ва ҳар 100 — 500 m дан кейин режалаштирилган кесмаларда кузатувлар орасидаги масофа 20 дан 50 m гача бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
370. Тадқиқот дастурида асосланганда узлуксиз зондлаш (электротомография усули билан) га йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
371. Грунтнинг пўлатга нисбатан агрессивлигини баҳолаш учун электр тадқиқот ишлари ГОСТ 9.602-2016 талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Адашган токларни ўлчаш ҳар бир майдон учун бир ёки иккита нуқтада амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
372. Металл бўлмаган қувурларни лойиҳалашда грунтларнинг солиштирма электр қаршилигини аниқлаш ишларини бажармасликка йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
373. Ҳаво электр узатиш линиялари йўналишларини лойиҳалашда геофизик тадқиқотлар мазкур ШНҚнинг 355-356-бандларида келтирилган жойларда ва таянчлар ўрнатиладиган нуқталарда ўтказилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳар бир таянч остида муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблигига кўра бирдан учтагача кузатув нуқталари белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
374. Лойиҳа ҳужжатларини тайёрлаш учун бир босқичли тадқиқотларни ўтказишда мазкур ШНҚнинг 355-356-бандларида келтирилмаган чизиқли иншоотлар йўналишлари ҳудудларида муҳандислик-геофизик изланишлар мазкур ШНҚнинг 190 — 192-бандлари ва мазкур ШНҚнинг 2-жадвали талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
375. Электр подстанциялари ва уларга ёндош ҳудудларда геоэлектрик тузилишни, грунтларнинг солиштирма электр қаршилигини (УЭС) аниқлаш мақсадида анодли ертуташтиргич қурилмалари ва станцияларини лойиҳалаш учун вертикал электр зондлаш (ВЭЗ) усули орқали электрразведка ишлари амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ертуташтиргич қурилмалари жойлашган майдонларда тадқиқот чуқурлиги ертуташтиргич қурилмасининг чуқурлигига боғлиқ ҳолда 50 дан 200 m гача бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
376. Грунтларни дала шароитида текшириш ишларини алоҳида олинган бино ва иншоотлар ҳудудларида бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунтлар кўрсаткичларини аниқлаш усулларини мазкур ШНҚнинг 61 — 75 ва 193-194-бандларига кўра бино ва иншоотларнинг хусусияти ва тоифаларини ҳисобга олган ҳолда танлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
377. Грунтларнинг деформация ва мустаҳкамлик хусусиятлари мазкур ШНҚнинг 6-иловасига кўра амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
378. Грунтларни сатҳи 2500 ва 5000 cm2 штамплар ёрдамида статик босим остида синаш тажрибаларини тажриба шурфларида, лойиҳаланаётган пойдевор чуқурлигида ва ундан 2-3 m чуқурроқда амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
379. Грунтларининг сиқилувчан қатлами доирасида тажрибаларнинг сатҳи 600 cm² штамплар ёрдамида, бур-қудуқларда ёки грунт массивларида бурама (винт) штамплар ёрдамида амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
380. Грунтларни штамплар ёрдамида синаш тажрибалари грунтларнинг лаборатория шароитида аниқланган деформация модули миқдорларига (юкламаси 0,15 MPa дан ортиқ бўлган III ва IV-тоифадаги бино ва иншоотлар асосини ҳисоблашда) аниқлик киритиш учун амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
381. Грунтларнинг деформациявий хусусиятларини аниқлаш ва уларга аниқлик киритишда эталон усул сифатида сатҳи 2500-5000 cm2 штамплар ёрдамида статик босим остида синаш тажрибаларини амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
382. Агар иншоотлар (0,15 MPa дан кам юкламаларда) асоси тўртламчи давргача бўлган грунтлар ёки ўзига хос грунтлар (кўпайиш коэффициентига эга бўлмаган) дан иборат бўлса, компрессион синовлари натижасида олинган грунтлар деформацияси модулларини тузатиш штамп синовлари натижалари асосида амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
383. ГОСТ 20276-2012 да белгиланган ҳолларда, грунт синовлари натижасида радиал прессиометрлар ёрдамида олинган грунт деформацияси модулларини тузатиш учун штамплар билан грунт синовлари бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
384. Бур-қудуқларда радиал прессиометрлар ва ясси вертикал штамплар (парракли прессиометрлар) ёрдамида грунтларнинг прессиометрик синаш тажрибаларини, грунтлар кескин фарқ қилмайдиган анизотропия хусусиятларига (вертикал ва горизонтал йўналишлар бўйича) эга бўлган ҳолларда амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
385. Оддий ва ўрта муҳандислик-геология шароитли ҳудудларда, III-тоифадаги бир турдаги ва такрорий лойиҳалар бўйича қуриладиган бино-иншоотлар учун, шунингдек индивидуал лойиҳаланаётган чизиқли иншоотлар йўналишлари ҳудудларида, грунтларнинг деформациявий ва мустаҳкамлик хусусиятларини аниқлаш учун статик ва (ёки) динамик зондлаш ишлари бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
386. Статик ва динамик зондлаш ишлари қуйидаги махсус вазифаларни ечиш учун қўлланилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тўкма ва ювма грунтларнинг (вақтга боғлиқ равишда) зичланиш ҳамда мустаҳкамланиш даражасини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувга тўйдириш ва сувини чиқариб юбориш натижасида қумли, гилли грунтларнинг зичлиги ҳамда мустаҳкамлиги ўзгаришини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувга тўйинтирилган қумли грунтларнинг динамик барқарорлигини аниқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
387. Статик зондлаш синовлари сони бур-қудуқларнинг умумий сонининг 50 фоиздан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бинонинг кенглиги ва узунлиги 25 m ёки ундан кам бўлганда эса учтадан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Агар қатлам кесимида сувга тўйинган қумли грунтлар мавжуд бўлса, статик зондлаш синовлари сони бур-қудуқлар сонининг 100 фоизигача кўпайиши, зондлаш чуқурлиги лойиҳада белгиланган қозиқнинг пастки учидан камида 2 m чуқурда бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
388. Қозиқли пойдеворлар чизиқли иншоотларини лойиҳалаш ҳудудларида (кўприклар, эстакад) ҳар бир таянч остига статик зондлаш амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Таянч кенглиги 12 m ва ундан ортиқ бўлса, зондлаш нуқталар сони кўпайиши ва улар орасидаги масофа 12 m дан ошмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
389. Статик ва динамик зондлаш қуйидаги махсус вазифалар учун қўлланилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тўкма ва ювма грунтларнинг вақт ўтиши билан сиқилиш ва мустаҳкамлашув даражасини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
суғориш, дренажлаш пайтида қумли ва гилли грунтларнинг мустаҳкамлиги ва зичлигининг ўзгаришини аниқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
390. Қозиқли пойдеворларда лойиҳаланаётган ҳар бир бино ва иншоот чегарасида ШНҚ 2.02.03-21 талабларига мувофиқ эталон қозиқ ва статик зондлаш синовлар сони камида олтита ва тўлиқ ўлчамдаги қозиқларнинг статик синовлари сони камида иккита бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
391. Бир текисликда кесиш усулидан фойдаланган ҳолда грунтларнинг норматив хусусиятларини аниқлашда, қияликнинг барқарорлигини ёки массивнинг (йирик бўлакли ёки бир жинсли бўлмаган грунтлардан ташкил топган) мустаҳкамлик хусусиятларини ҳисоблаш учун, ҳар бир МГЭ учун мустаҳкамлик кўрсаткичларини аниқлаш сони учтадан кам бўлмаслиги лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
392. Грунтларнинг ҳисобланган хусусиятларини аниқлашда ШНҚ 2.02.01-19 да белгиланган грунт ишончлилиги коэффициентларидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
393. Грунтларнинг дала синовлари сони аввалги муҳандислик-геология ишларнинг натижаларини ҳисобга олган ҳолда дастурда асосланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
394. Гидрогеологик тадқиқотни грунтлар ва сувли горизонтларнинг гидрогеологик параметрларини ҳамда кўрсаткичларини аниқлаш, гидрогеологик шароитлар ўзгариши прогнозини тузиш учун ва сув сатҳини пасайтирувчи тизимларни лойиҳалаш, фильтрацияга қарши чора-тадбирлар кўриш, дренаж билан боғлиқ масалаларни ечиш, олинган маълумотларга аниқлик киритиш учун амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
395. Тажриба фильтрация ишларини (сувни тортиб олиш ва тўлдириш, шурфларга сув қуйиш, бур-қудуқларга босим остида сув қуйиш), лойиҳаланаётган қурилиш хандақлари контурида ва бевосита жойлаштирилиши лойиҳаланаётган ҳудудлардаги сув сатҳини пасайтирувчи, фильтрацияга қарши, дренаж ва бошқа тизимларнинг контурларида бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
396. Ерости сувларидан олинадиган намуналар ва кимёвий таҳлиллар миқдорини мазкур ШНҚнинг 277-банди талабларига кўра белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
397. Хавфли физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ривожланиш динамикасини, ерости сувлари режимини стационар кузатиш ҳамда бошқа изланишларнинг аввалги босқичларида бошланган кузатувлар мазкур ШНҚнинг 108 — 116-бандларига асосан давом эттирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
398. Изланишлар тугалланганидан сўнг стационар кузатиш тармоқларини бино ва иншоотларни қуриш ва фойдаланиш даврида кузатувларни давом эттириш учун қолдириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
399. Тоғ ковламаларидан олинган грунтлар намуналарининг физик-механик кўрсаткичларини лойиҳаланаётган ҳар бир бино ва иншоотлар ёки уларнинг гуруҳи жойлашган ҳудудларда лаборатория шароитида аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунтлар намуналари лойиҳаланаётган объектлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасидаги ҳар бир муҳандислик геологик элементлардан олинган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
400. Грунтларнинг физик, физик-кимёвий, механик (деформациявий ва мустаҳкамлик) кўрсаткичларини ҳамда уларнинг ўзига хос хусусиятларини лаборатория шароитида аниқлашнинг таркиби, ҳажми (миқдори) ва усулларини изланишлар дастурида, улар хусусиятларининг бино-иншоотлар асосида объектнинг қурилиши, шунингдек ундан фойдаланиш даврида ўзгаришини ҳисобга олган ҳолда мазкур ШНҚнинг 11-иловасига кўра асосланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
401. III ва IV-тоифадаги бино ва иншоотлар учун (0,15 MPa дан ортиқ юкламаларда) грунтларнинг деформация хусусиятлари компрессион сиқиш усули билан тузатиш коэффициентларини қўллаш ёрдамида аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, IV-тоифадаги бино ва иншоотлар учун тузатиш коэффициентлари штамп синовлари натижалари билан солиштирилиши, III тоифадаги бино ва иншоотлар учун штамп синовлари натижалари ёки уч ўқ бўйлаб сиқилиш натижалари билан аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
402. Табиий асосда лойиҳаланаётган IV-тоифадаги бино ва иншоотлари учун (штампдан фойдаланиш чекланган тақдирда) грунт синовлари лаборатория шароитида уч ўқ бўйлаб сиқиш усули ёрдамида амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
403. Сейсмик ҳудудларда қурилиш пайтида (техник топшириқда кўрсатилган умумий сейсмик ҳудудлаштириш харитаси бўйича норматив сейсмиклиги 6 ёки ундан ортиқ балл билан) грунтларнинг сейсмик суюлиши, мустаҳкамлиги йўқолишини ва деформацияланишини аниқлаш учун қуйидагиларда динамик синовлар ўтказилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
суюлувчи ва осон суюлувчи қумларда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
оқувчанлик кўрсатгичи 0,25 дан юқори бўлган боғланган грунтларда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
йирик бўлакли грунтларнинг таркибидаги 30 фоиздан ортиқ бўлган сувга тўйинган дисперс тўлдирувчи грунтларда.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
404. Ташқи динамик таъсир манбалари бўлган транспорт ёки саноат ускуналар, шунингдек фойдаланиш жараёнида динамик таъсир манбалари бўлган иншоотлар яқинидаги бино ва иншоотларни лойиҳалашда, пойдевор асосидаги грунтлар (ҳар қандай намликдаги бўшанг қумлар, сув билан тўйинган ўртача зичликдаги қумлар, оқувчанлик кўрсаткичи 0,5 дан юқори бўлган боғланган грунтлар)нинг тебраниш-судралиш хусусиятларини аниқлаш учун динамик синовлар ўтказилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
405. Агар иншоотнинг пойдевори чегараси темир йўл ётқизиғининг четидан 100 m дан ортиқ масофада, I-тоифадаги автомобиль йўли ўқидан, трамвай линиясидан, метро линиясидан 50 m масофада, шунингдек динамик таъсирларга эга дастгоҳлар пойдевори чегараларидан 50 m масофада жойлашган бўлса, динамик синовларни бажармасликка йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
406. Синов натижаларини статистик қайта ишлаш асосида, грунтларнинг норматив ва ҳисобий кўрсаткичларини ҳисоблаш учун зарур бўлган бир хил номдаги кўрсаткичларининг миқдорини, ҳисоблаш йўли билан аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу ҳисоблашларни асос грунтларининг ҳар хиллик даражаси, кўрсаткични ҳисоблашнинг талаб қилинган аниқлигига (берилган ишончлилик эҳтимоли оралиғида) боғлиқ равишда, лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг тоифалари ва тури (қурилишдан мақсади)ни ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
407. Грунтлар ҳисобий кўрсаткичларининг ишончлилик эҳтимоли оралиғини ШНҚ 2.02.01-19 (деформациялар бўйича ҳисоблашларда — 0,85 ва мустаҳкамлик кўрсаткичлари бўйича ҳисоблашларда — 0,95, аммо 0,99 дан ортиқ бўлмаслиги керак) талабларига кўра белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
408. Ҳисоблаш учун маълумотлар мавжуд бўлмаган ҳолларда, грунтлар кўрсаткичларининг миқдори мазкур ШНҚнинг 314-бандига мувофиқ ҳар бир иншоот ёки уларнинг гуруҳи учун ушбу ШНҚнинг 279-бандига мувофиқ ҳар бир муҳандислик геология элементи бўйича лойиҳа учун белгиланган грунт хусусиятлари кўрсаткичларининг миқдоридан кам бўлмаган миқдорда, аввал бажарилган аниқлаш ишлари, шу жумладан, яқин ҳудудда олинган маълумотларни инобатга олган ҳолда таъминланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
409. Тоғ ковламаларидан олинган ерости сувлари намуналарининг миқдори ҳар бир сувли горизонт учун учтадан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Сув намуналарининг миқдорини ерости сувлари кимёвий таркиби кўрсаткичларнинг катта ўзгаришида ёки лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар ҳудудларни саноат ҳамда бошқа ифлослантирувчи манбалардан чиқадиган оқовалар босиши юз берганда кўпайтириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
410. Ерости сувлари намуналарининг кимёвий таҳлиллари натижасида аниқланадиган кўрсаткичлар таркибини мазкур ШНҚнинг 117-бандига ва 12-иловасига кўра белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
411. Лойиҳа ҳужжатларини (ишчи ҳужжатларини) тузиш босқичида юзага келиши мумкин бўлган муҳандис-геологик шароитлари ўзгаришларни прогноз қилиш, лойиҳа ҳужжатларини тайёрлаш учун муҳандислик-геология тадқиқотларини бажариш, грунтларнинг таркиби ва хусусиятлари, геологик ва муҳандислик-геология жараёнларнинг пайдо бўлиши ва ривожланиш интенсивлигини (тезлигини) рақамли қийматларни белгилаш билан миқдорий прогноз шаклида амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
412. Изланишлар ўтказиладиган майдон (ҳудуд, йўналишлар)нинг муҳандис-геологик шароитида юз бериши мумкин бўлган ўзгаришларнинг миқдорий прогнози лаборатория ва дала усуллари билан грунт таркибини, ҳолатини ҳамда хусусиятларини ўрганиш натижалари, маҳаллий маълумотлардан келиб чиқиб амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Табиий шароитда ўрганиш қийин бўлган хавфли геологик ва муҳандислик-геология жараёнларнинг ривожланишини прогноз қилиш учун физик моделлаштириш қўлланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
413. Муҳандислик-геология шароитларидаги ўзгаришларнинг миқдорий прогнозини асослаш учун қўшимча ҳажмдаги дала ва лаборатория ишлари ҳамда изланишлар (лойиҳалаштирилган бино ва иншоотлар контуриция бундан мустасно) амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
414. Мураккаб муҳандис-геологик шароитларда, ўта хавфли, техник жиҳатдан мураккаб ва ноёб объектларни қуриш режалаштирилган ҳудудда муҳандис-геологик шароитларда юзага келиши мумкин бўлган ўзгаришларнинг миқдорий прогнозини тузиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
415. Ишчи ҳужжатлар ишлаб чиқиш учун техник ҳисоботнинг матнида мазкур ШНҚнинг 219, 307-бандларига қўшимча равишда мазкур ШНҚнинг 416 — 422 бандларида келтирилган маълумотлар бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
416. Геологик тузилиши бўлимида аниқлик киритилган геологик тузилишнинг тавсифи ва лойиҳаланаётган ҳар бир бино (иншоот) ёки уларнинг гуруҳлари жойлашган ҳудудида ажратилган муҳандислик-геология элементларнинг таърифи ва ётиш шароитлари келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
417. Битта геоморфологик элемент ҳудудида майдон (йўналиш)нинг умумий ёки унинг қисмларининг (бино ва иншоотларнинг бир неча ҳудудлари учун умумий равишда) таърифи келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
418. Гидрогеологик шароитлар бўлимида гидрогеологик параметрларга, ерости сувлари ва грунтларнинг бетонга нисбатан агрессивлиги ва металларга нисбатан коррозион фаоллиги ўрганилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
419. Грунтларнинг физик-механик хусусиятлари бўлимида ҳар бир бино (иншоот) ёки уларнинг гуруҳлари учун аввал бажарилган муҳандислик изланишларини ҳисобга олган ҳолда, грунтлар хоссалари кўрсаткичларининг статистик ҳисоблари натижалари келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунтларнинг тегишли ишончлилик чегараларида табиий, деформациявий, мустаҳкамлик ва кимёвий хусусиятларининг норматив ҳамда ҳисобий кўрсаткичлари ҳар бир ажратилган муҳандислик-геология элемент учун келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
420. Ўзига хос хусусиятли грунтлар бўлимида лойиҳаланаётган бино, иншоотлар ва уларнинг гуруҳлари жойлашган ҳудудлар муҳандислик-геология шароитларининг аниқлик киритилган тавсифи келтирилиши, ҳар бир ажратилган муҳандислик-геология элемент бўйича грунтларнинг физик, деформациявий, мустаҳкамлик, кимёвий ва ўзига хос бошқа хоссаларининг норматив ва ҳисобий кўрсаткичлари аниқланиши ҳамда улар ўзгаришининг прогнози, лойиҳалаш ва муҳандислик муҳофазаси бўйича таклифлар киритилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
421. Физик-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар бўлимида лойиҳаланадиган иншоот ва улар гуруҳларининг ҳар бир ҳудуди бўйича аниқланган маълумотлар, геологик муҳит билан ўзаро таъсир доирасидаги жараёнларнинг кейинги ривожланиши бўйича аниқланган прогноз ва муҳандислик муҳофазаси ўрганилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
422. Муҳандис-геологик шароитлар бўлимида лойиҳаланадиган бино ва иншоотлар учун пойдеворлар турларини танлаш бўйича муҳандислик-геология тавсиялар, физик-геологик жараёнларнинг фаоллигига баҳо бериш, профилактика чора-тадбирлари ва муҳандислик муҳофаза иншоотлари бўйича таклифлар аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ноёб бино ва иншоотлар қурилиши ва улардан фойдаланиш жараёнида улар асоси деформацияларини кузатиш ҳамда ўлчаш ишларини бажариш зарурати тўғрисидаги талаблар келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
423. Техник ҳисоботда муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришининг миқдорий прогнози белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
424. Техник ҳисобот бўлимларининг сони, номлари муҳандислик-геология шароитларнинг мураккаблигига, изланишлар майдони ёки йўналишнинг узунлигига, ишларнинг мақсади, ечилиши керак бўлган вазифаларга боғлиқ равишда ўзгартирилишига йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
425. Аввал бажарилган изланишлар учун (лойиҳаолди ёки лойиҳа босқичларида) ёзилган техник ҳисоботда умумий маълумотлар (физик-геологик шароит, муҳандислик-геология ўрганилганлик) келтирилган бўлса ёки бу минтақада лойиҳа ташкилоти учун бир неча марта изланишлар олиб борилган бўлса, ушбу маълумотлар техник ҳисоботда келтирилмаслигига йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
426. Ишчи ҳужжатларни ишлаб чиқиш учун техник ҳисоботнинг матний иловалар таркиби мазкур ШНҚнинг 218 ва 307-бандлари талабларига жавоб бериши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишлар натижаларини ҳар бир бино (иншоот) ёки ҳудудлар гуруҳи учун алоҳида келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
427. Ишчи ҳужжатларни ишлаб чиқиш учун техник ҳисоботнинг график қисмида мазкур ШНҚнинг 219 ва 307-бандларига қўшимча равишда қуйидагилар бўлиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект ёки бино ва иншоотларнинг фактик материаллар харитаси (бу харитада техник топшириққа илова қилинган бош режага кўра бино ва иншоотларнинг контурлари ва экспликациялари);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган бино (иншоотлар)нинг ҳар бир ҳудуди, ёки ҳудудлар гуруҳи учун алоҳида муҳандислик-геология кесималар, бу кесималарда бино (иншоот)ларнинг контурлари ва ерости қисми;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
зондлаш графиклари, грунтларни дала шароитида ўрганилгани, фильтрация ишлари натижаларини қайта ишлаш материаллари, геофизик кесималар ва графиклар, стационар кузатувлар графиклари ва бажарилган ишларнинг бошқа график материаллари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
428. Чизиқли иншоотлар йўналишлари бўйича муҳандислик-геология кесималарни муҳандислик геодезия изланишлари профиллари билан бирга қўшиб чизиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8-боб. Бино ва иншоотларнинг қурилиши, фойдаланиш ва тугатиш давридаги муҳандислик геология изланишлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
429. Бино ва иншоотлар қурилиши, улардан фойдаланиш, тугатиш давридаги муҳандислик-геология изланишлар объект ҳудудида геологик муҳит айрим кўрсаткичларининг ҳолати ва ўзгариши тўғрисидаги маълумотларни олишни таъминлаши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
430. Қурилиш даврида қурилиш ўйиқлари ва иншоотлар асосларининг геологик ҳужжатларини юритиш ва грунт ишларининг бажарилиши бўйича геотехник назорат амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
431. Изланишлар ишларининг таркиби ва ҳажмини изланишлар дастурида, қурилиш хандақларини ҳужжатлаштириш натижаларини ва ушбу ШНҚнинг талабларини ҳисобга олган ҳолда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
432. Муҳандислик-геология изланишларига бериладиган техник топшириқ мазкур ШНҚнинг 5-банди талабларига қўшимча равишда қуйидаги маълумотларни ўз ичига олиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш ишларининг бажарилиш босқичлари ва муддатларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қўлланиладиган техник воситаларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилишнинг ҳар бир босқичида назорат олиб боришнинг талаб қилинадиган вазифалари ва кетма-кетлигини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
изланишлар натижаларини тақдим этиш тартибини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
олинган натижаларни қурилиш ишларини ишлаб чиқариш билан боғлаш масалаларни тезкор ҳал қилинишни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
433. Техник топшириққа ҳудуд бўйича асосни тайёрлаш муҳандислик-геология хариталари ва кесималари, ўйиқлар чуқурлиги кўрсатилган бош режа, белгиланган қурилиш ишларини олиб бориш графиги илова қилиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
434. Техник топшириқда тажриба ишларининг махсус турларини (грунтлар хусусиятларини сунъий йўл билан яхшилаш) бажариш тўғрисида талаблар қўйилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
435. Қурилиш даврида олиб бориладиган муҳандислик-геология изланишлари, лойиҳа ҳужжатларида кўрсатилиши ва қуйидаги ҳолларда бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
III ва IV-тоифали бино ва иншоотлар (ноёб бино ва иншоотлар) ҳамда мураккаб муҳандис-геологик шароитли ҳудудларда II-тоифали бино ва иншоотлар қурилишида;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шаҳарнинг тор жойларидаги қурилишларда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
асос грунтларининг техник мелиорацияси бўйича чора-тадбирларни амалга оширишда ва бино, иншоотларга сунъий йўл билан асос яратишда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари режимини ва хавфли физик-геологик ҳамда муҳандислик-геология жараёнлар ривожланиш динамикасининг стационар кузатувларини давом эттириш (ёки янгидан бошлаш), шунингдек улар ривожланиши ва фаоллашишини прогноз қилишда;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
изланишлар тугаллангани билан объект қурилиши орасида узоқ вақт ўтгани сабабли ҳамда бошқа объектлар ҳудуди ёнига қурилганда, улар янги қурилиш натижасида зарар кўрадиган бўлса ёки янги қурилиш (гидротехник қурилиш, ерларнинг сувини қуритиш, қишлоқ хўжалик экинларини суғориш ва бошқалар) геологик муҳитнинг жиддий ўзгаришини келтириб чиқарса;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектлар қурилиши даврида кутилмаган ҳолатлар (бино ва иншоотлар деформацияси, лойиҳа ҳужжатларида қабул қилинган ҳамда амалда аниқланган муҳандис-геологик шароитлар орасидаги фарқлар, хандақлар ва ўйиқларни ерости сувлари босиши, улар ёнбағирларининг ўпирилиши) содир бўлса;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектлар бош режаларининг ўзгариши, бино ва иншоотлар контурлари изланишлар олиб борилган контурларга нисбатан сурилган бўлса;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектлар юқори даражадаги хавфли зоналарда қуриладиган бўлса.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
436. Изланишлар ҚР 02.01-23 талабларига кўра, қурилиш учун тайёрланган хандақларда, сунъий ўйиқларда, траншеяларда, муҳандислик тайёрлаш ишлари олиб борилган ҳудудларда, ювма ёки тўкма грунтли грунт иншоотлари ҳудудларида, улар қурилиши жараёнида, грунт массивлари мустаҳкамлангандан ва мелиорация қилингандан сўнг амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
437. Қурилиш даврида муҳандислик-геология изланишлари олиб борилганда лойиҳа ҳужжатларида қабул қилинган ва амалда аниқланган муҳандис-геологик шароитларнинг қанчалик мос келганини аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
438. Хандақлар, траншеялар ва бошқа ўйиқларни текшириш ҳамда грунтларнинг қатламланишини, уларнинг таркибини, ерости сувларининг сизиб чиқишини ҳужжатлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
439. Изланишлар таркибига хандақлар, траншеялар деворлари ҳамда тубининг тавсифини ёзиш, уларнинг расмини чизиш ва суратга олиш, 1:500-1:50 масштаблардаги батафсил кесималар ва хариталар тузиш, ерости сувлари пайдо бўлган ва барқарор туриб қолган чуқурликларни, грунтларнинг тўйинган капилляр зонасини рўйхатга олиш ҳамда ўйиқларга келиб тушадиган сувларнинг хусусиятларини, сувни чиқариб олиш миқдорини, шунингдек бунинг учун қўлланилган усулнинг самарадорлигини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
440. Сув оқимлари ва саноат чиқиндилари тўпловчиларини ўраб турувчи ва сувни тартибга солувчи тўғонлар (дамбалар), баланд тўшамалар ва чуқур ўйиқлар, шунингдек автомобиль йўллари, темир йўллар ва бошқа чизиқли иншоотлар трассалари қуриладиган ҳудудларда муҳандислик-геологик ҳужжатлаштириш ва қурилиш котлованлари ҳамда траншеяларида кузатув ишлари тегишли турдаги қурилиш учун идоравий қурилиш нормаларини инобатга олган ҳолда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
441. Лойиҳа ҳужжатларида қабул қилинган ва амалда аниқланган муҳандис-геологик шароитлар орасида жиддий фарқлар топилганда, агар улар қабул қилинган лойиҳа ечимларига ўзгартириш киритадиган бўлса, бунда лойиҳани тўғрилаш учун етарли ҳажмда муҳандислик-геология изланишларини бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
442. Амалда аниқланган ва лойиҳадаги муҳандис-геологик шароитлар орасида жиддий фарқлар топилганда, муҳандислик-геология изланишлари хулосаларида лойиҳа ечимларига аниқлик киритиш тўғрисидаги таклифлар бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
443. Қурилиш даврида муҳандислик-геология изланишлари олиб борилганда грунт ишлари қурилиши (грунтларни жойига ётқизиб тўшаш, зичлаш ва сув ёрдамида ётқизиш), ювма ёки тўкма грунтли асосларда муҳандислик тайёрлаш ишлари олиб борилиши, мунтазам равишда барпо қилинадиган тоғ жинслари уюмлари (отваллари) ва грунт иншоотлари ҳудудлари сифатининг геотехник назорати амалга оширилганда уларнинг сифатини қуйидаги йўллар билан баҳолаш лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг амалда аниқланган қуруқ ҳолдаги зичлиги кўрсаткичларини уларнинг лойиҳадаги миқдорлари билан солиштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
зичланган грунтларнинг амалда аниқланган намлиги кўрсаткичларини уларнинг оптимал намлиги миқдорлари билан солиштириш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
444. Қумли ва йирик бўлакли грунтларнинг гранулометрик таркиби аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
445. Грунтларнинг зичлигини аниқлаш учун қуйидаги дала-экспресс усулларини қўллаш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
виброзондлаш кичик (габаритли зондларни, зарбли, ботириб киргизиладиган);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геофизик, зичлик-намликни аниқловчи ядровий усулларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
крилчатка ёрдамида айланма кесиш тажрибаларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
зичлик-намликни кескир цилиндр ёки (таркибида ҳар хил аралашма бўлган қумли ва йирик бўлакли грунтлар учун) махсус шурфларда аниқлаш усулларини.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
446. Грунтларни текшириш ҚР 02.01-23 талабларига асосан амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
447. Асослар грунтларининг техник мелиорацияси (уларни мустаҳкамлаш) бўйича назорат мустаҳкамланган грунтлар намуналарини, бур-қудуқлардан олинган лаборатория шароитида ёки хандақлар тубида бажариладиган дала синовлари маълумотлари асосида амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
448. Ер остига чуқурлаштирилиб қурилган иншоотларда, дренаж ва бошқа иншоотлар қуриш мақсадида хандақлар ковланганда, қурилиш учун сув сатҳини пасайтириш бўйича чора-тадбирлар самарадорлигини назорат қилиш, махсус ковланган гидрогеологик бур-қудуқларда бажариладиган кузатувлар асосида амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
449. Объектларнинг қурилиши даврида муҳандис-геологик шароитлар ўзгаришининг, гидрогеологик шароитлар ўзгаришининг ва физик-геологик ҳамда муҳандислик-геология жараёнлар ривожланиш динамикасининг ёки янги жараёнлар пайдо бўлишининг стационар кузатувлари мазкур ШНҚнинг 108 — 116-бандларига асосан амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
450. Қурилиш даврида бажариладиган махсус муҳандислик-геология тадқиқотлари (кузатувлари)ни қуйидаги вазифаларни ечиш учун амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хандақлар (ўйиқлар) четидаги грунтларнинг нураш тезлигини ва барқарорлигини, уларнинг ўзини тутишини (нураш интенсивлигини) мунтазам равишда кузатувлар асосида аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген таъсирлар остида тоғ жинслари массивлари параметрларининг ўзгаришини, хандақлар ва туннелларда геофизик тадқиқотларни, сейсмоакустик тадқиқотларни бажариш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёнбағир ва суффозия жараёнлари ривожланишини, хандақлар четидаги грунтларнинг сиқиб чиқарилиши ва қалқиб чиқишини кузатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар белгиланган талабларга жавоб бермаган ҳолларда грунт иншоотларини сув ёрдамида ётқизиш тажрибасининг фрагментида синовлар ўтказиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни ер остида зичлаш, мустаҳкамлаш усуллари билан бино ва иншоотлар асосида муҳандислик тайёрлаш ишларини олиб бориш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
451. Объектларнинг қурилиши ва улардан фойдаланиш даврларида изланишлар олиб борилганда, мазкур ШНҚнинг 140-банди келтирилган вазифаларни ечиш мақсадида, мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосини текшириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
452. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосини текшириш учун шурф ва бур-қудуқлар ковлаш, грунтлар ва ерости сувлари намуналарини олиш, зондлаш ишларини ва геофизик тадқиқотлар ва бошқа муҳандислик-геология изланишларини бажариш ҳамда бино ва иншоотлар пойдевори асоси деформацияси ва ерости сувлари режимини стационар кузатиш ишларини олиб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
453. Шурфларнинг чуқурлигини, очиладиган пойдевор тубидан 0,5 — 1,0 m чуқурроқ ковлашни ҳисобга олиб белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
454. Шурфларни бино ва иншоотлар асоси пойдеворига кўндаланг равишда ковлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
455. Барча ковланган шурфларда улар деворларининг ва асос пойдевори грунтларининг расмини чизиш (1:20 ёки 1:50 масштабларда) ва суратга олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
456. Монолитларни очиладиган пойдевор тубида жойлашган грунтларнинг барча турлари қатламидан бевосита пойдевор тубидаги ва унга қарама-қарши томондаги қатламлардан олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
457. Шурфлар ёрдамида очилган пойдеворларнинг конструкцияси, материали ва ҳолати аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
458. Тоғ ковламаларини ковлаш жараёнида бино ва иншоотлар пойдевор асосидаги грунтларнинг тузилмаси ва ҳолати (намлаш, музлаш, ювилиб кетиш, юмшаш) бузилишининг олдини олиш чора-тадбирлари кўрилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
459. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдевори асосини текшириш натижалари асосида тузиладиган техник ҳисоботда мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларга қўшимча равишда қуйидагилар келтирилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотларнинг қурилиши ва улардан фойдаланиш даврларида геологик муҳитнинг, гидрогеологик шароитлар, грунтларнинг деформациявий ва мустаҳкамлик хусусиятларининг ўзгариши ва бу ўзгаришларнинг аввал қилинган прогнозга мос келганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдеворлар тубида ва уларнинг таъсир зонасидан ташқарида алоҳида-алоҳида ажратилган муҳандис-геологик элементлари учун грунтларнинг норматив ва ҳисобий кўрсаткичлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аввалги йилларда бажарилган изланишлар маълумотларга асосан, бу бино ва иншоотлар қурилгунга қадар аниқланган муҳандис-геологик элементлари учун грунтларнинг норматив ва ҳисобий кўрсаткичлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
460. Бино ва иншоотлардан фойдаланиш даврида геологик муҳит айрим кўрсаткичларининг стационар кузатувларини (локал мониторинг) олиб боришни изланишларнинг аввалги босқичларида тузилган кузатув пунктлари (бур-қудуқлар, постлар, нуқталар) тармоғи асосида, улар бўлмаганда янги тузиладиган кузатув пунктлари асосида амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
461. Кузатишлар хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар ривожланишининг мониторингини олиб бориш, бино ва иншоотлар деформацияларини аниқлаш ва бино ва иншоотлар барқарорлигига салбий таъсир этувчи бошқа омилларни кузатиш учун олиб борилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
462. Стационар кузатувларни геофизик ва геодезик усуллар, зондлаш, лаборатория синовлари ва бино ва иншоотлар асосида ҳамда хавфли физик-геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар тарқалган ҳудудларда ўрнатилган ўлчов ускуналари ёрдамида амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
463. Кузатув тармоқларининг зичлиги, кузатувларни олиб бориш усуллари ва даврийлиги, иншоотнинг ўзига хос хусусиятларидан, муҳандислик-геология ҳамда гидрогеологик шароитлардан, жараёнлар содир бўлишининг тезлиги (интенсивлиги)дан келиб чиқиб, изланишлар дастурида белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
464. Грунтлар ва ерости сувларининг ифлосланиш даражасини ҳамда ифлослантирувчи кўрсаткичларнинг таркибини аниқлаш учун уларнинг кимёвий таҳлилини амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
465. Муҳандислик-геология изланишлари натижаларини мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига асосан тузиладиган техник ҳисоботда келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
466. Лойиҳа ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун бажарилган муҳандислик-геология изланишларда тузилган миқдорий прогнознинг ишончлилигини бино ва иншоотни қуриш, улардан фойдаланиш даврида бажариладиган изланишлар натижаларига кўра текшириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
467. Корхона, бино ва иншоотларни тугатиш даврида бажариладиган изланишлар ҳудудларнинг санацияси (соғломлаштириш) ҳамда рекультивацияси (грунтларни, ерларни қайтадан тиклаш) бўйича лойиҳа ечимларини асослаш учун, шунингдек изланишлар натижасида техник ҳисобот тузиш учун зарур бўлган материаллар ва маълумотларни олишни таъминлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
468. Муҳандислик-геология изланишларининг таркиби ва ҳажмини, изланишлар дастурида белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
469. Изланишлар давомида қуйидагилар амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик муҳитда аҳоли соғлиги учун хавфли бўлган ифлослантирувчи моддаларнинг мавжудлигини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ифлослантирувчи моддаларни зарарсизлантириш ва утиллаштириш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунт қатламининг ҳолатини текшириш ва ҳудуднинг айрим ҳудудларида грунтлар ва грунтларни алмаштириш, объектни тугатишдан содир бўладиган хавфни баҳолаш тўғрисида таклифлар киритиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
470. Грунтли қурилиш материаллари ҳамда объект тугаллангандан сўнг амалга ошириладиган ерни тиклаш материаллари учун грунт изланишлари ШНҚ 1.02.07-19 талабларига асосан бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
471. Объект тугатилгандан сўнг ҳудудни соғломлаштиришга қаратилган ҳудудни қуритиш ва бошқа мелиоратив чораларни амалга ошириш зарурати билан боғлиқ бўлган геологик муҳитнинг алоҳида кўрсаткичларини ўрганиш, дастурда кўзда тутилган комплекс ёки алоҳида иш турларини бажариш асосида олиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
472. Объектларни қуриш ва улардан фойдаланиш даврида олиб борилган муҳандислик-геология изланишлар натижасига кўра тузиладиган техник ҳисобот мазкур ШНҚнинг 207 ва 298-бандларига қўшимча равишда қуйидаги маълумотларни ўз ичига олиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуд қурилиши учун асос муҳандислик тайёргарлиги қабул қилинганлиги тўғрисида далолатнома ва хулосаларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
асос грунтларида ўтказилган техник мелиорациянинг сифати тўғрисида хулосаларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни карьердан ковлаб олиш тўғрисидаги хулосаларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув ёрдамида ётқизилган грунтларнинг қаватма-қават назорати ва сув ёрдамида ётқизиб тайёрланган алоҳида ҳудудларни қабул қилингани тўғрисида маълумотларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш ишларини ташкил қилиш ва ишлаб чиқишнинг усулларига аниқлик киритиш, грунтларни сунъий йўл билан мустаҳкамлаш технологиялари, профилактик ва муҳофаза чора-тадбирларини ишлаб чиқиш бўйича таклифларни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9-боб. Ўзига хос грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
473. Ўзига хос грунт турлари ва уларнинг асосий хусусиятлари мазкур ШНҚнинг 14-иловасига асосан амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
474. Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишларини мураккаб шароитларда ва ўзига хос шароитга эга бўлган ҳудудларда (иқтисодиёт тармоқларининг объектларини жойлаштириш кўзда тутилган ер қаъри лаҳимларида, Орол денгизининг шельф зонаси ва бошқалар) мазкур ШНҚга қўшимча равишда муҳандислик-геология изланишларини ШНҚ 1.02.23-2022 талаблари ҳисобга олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
475. Муҳандислик-геология изланишлари лойиҳаланаётган ҳудуд (майдон, ҳудуд, йўналиш)нинг муҳандислик-геология шароитининг комплекс равишда ўрганиш (ҳудуднинг рельефи, геологик тузилиши, геоморфологик ва гидрогеологик шароити, грунтлар таркиби, ҳолати ва хусусиятлари, геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар, ўзлаштирилган (қурилиш олиб борилган) ҳудудларнинг ўзгаришлари)ни таъминлаши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
476. Геологик муҳитдан рационал фойдаланиш ва муҳофаза қилишни ҳисобга олган ҳолда объектларни лойиҳалаш, қуриш, улардан фойдаланиш учун етарли ҳамда зарур материалларни олиш мақсадида, лойиҳаланаётган объектлар билан геологик муҳитнинг ўзаро таъсир доирасида муҳандис-геологик шароитлар ўзгариш эҳтимоллигини прогноз қилишни таъминлаш муҳандислик-геология шароитни комплекс ўрганиш доирасига кириши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
477. Ўзига хос грунтлар ва хавфли геологик жараёнлар тарқалган ҳудудларда олиб бориладиган муҳандислик-геология изланишлари таркибига мазкур ШНҚнинг 14-бандида келтирилган иш турлари ва комплекс текширишлар кириши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
478. Қурилиши лойиҳаланаётган ҳудуднинг муҳандис-геологик ва гидрогеологик шароитлари тўғрисидаги материалларни йиғиш, таҳлил қилиш ва умумлаштириш ишлари лойиҳаолди ва лойиҳа ҳужжатлари ишлаб чиқишнинг барча босқичларида, аввалги босқич натижаларини ҳисобга олган ҳолда олиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
479. Йиғилиши, қайта ишланиши керак бўлган материаллар ва уларнинг таркиби мазкур ШНҚнинг 15-бандига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
480. Аввалги йилларда бажарилган изланишлар тугагандан лойиҳа бошлангунга қадар 2-3 йилдан кўп вақт ўтган бўлса улардан фойдаланиш имконияти геологик муҳит, гидрогеологик шароитлар, рельефнинг ўзгарганлиги ва техноген таъсирлар мазкур ШНҚнинг 9-жадвалини ҳисобга олган ҳолда белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
481. Муҳандислик-геология изланишлари дастури тузилгунга қадар ўтказиладиган кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар натижаларига кўра аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
482. Аввалги йилларда бажарилган барча изланишларнинг материаллари геологик муҳитнинг техноген таъсирлар натижасида ўзгариш динамикасини тиклаш учун фойдаланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
483. Аввалги йиллардаги бажарилган изланишлар маълумотлар ва бошқа маълумотларни йиғиш, қайта ишлаш, таҳлил қилиш ва умумлаштириш натижасида изланишлар дастури ва техник ҳисоботни тузишда ўрганилаётган ҳудуд муҳандис-геологик шароитларининг ўрганилиш даражаси ва бу материаллардан лойиҳаолди ва лойиҳа масалаларини ечиш учун (унинг қачон бажарилганлигини ҳисобга олган ҳолда) фойдаланиш имконияти баҳоланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

9-жадвал

Муҳандислик-геологик шароитларнинг хусусиятлари

Амалдаги натижаларнинг чеклаш муддати, йил

Қурилмаган (ўрганилмаган) ҳудудларда

Қурилган (ўрганилган) ҳудудларда

Геологик тузилиши

муддатсиз

муддатсиз

Гидрогеологик шароитлар

5

2

Грунтларнинг физик-механик хоссалари, ерости сувларининг кимёвий таркиби

5

2

Геологик ва муҳандислик-геология жараёнлар

5

2

Геокриологик ва муҳандислик-геокриологик жараёнлар

5

2

Сейсмик ёки сейсмотектоник шароитлар

муддатсиз

муддатсиз

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
484. Йиғилган материаллар асосида ўрганилаётган ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитлари тўғрисида ишчи гипотеза шакллантирилиши ва ушбу шароитларнинг мураккаблик даражаси белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу маълумотларга асосан қурилиш объектининг изланишлар дастурида қидирув ишларининг таркиби, ҳажми, уларни бажариш услуби ва технологияси белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
485. Муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасини мазкур ШНҚнинг 1-иловасида келтирилган алоҳида олинган омилларга (уларнинг асосий лойиҳа ечимига) таъсирини ҳисобга олган ҳолда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
486. Ерни масофадан туриб зондлаш маълумотларининг дешифровкаси ва аэровизуал кузатувлар катта майдонлардаги (узунликдаги) ҳудудларнинг муҳандис-геологик шароитларини ўрганиш ва баҳолаш ҳамда бу шароитларнинг ўзгариш динамикасини ўрганиш зарурати туғилганда қўлланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
487. Ерни масофадан туриб зондлаш маълумотларининг дешифровкаси ва аэровизуал кузатувларини мазкур ШНҚнинг 23 — 25-бандларига кўра амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Дешифровка материалларига кўра ердан туриб текширишлар натижасида аниқлик киритилган геоморфологик харита тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
488. Изланишларни амалга ошириш даврида муҳандис-геологик кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширувларнинг вазифаларига қуйидагилар кириши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
изланишлар ҳудудини кўздан кечириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуд рельефини кўз билан чамалаб (визуал) баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд очилмаларнинг, табиий очилмалар, жарликлар, карьерлар, қурилиш ковламалари тавсифини ёзиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув чиқадиган жойлар тавсифини ёзиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геодинамик жараёнларнинг ташқи кўринишини ёзиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик ва экологик шароитларнинг геоботаник индикаторлари тавсифини ёзиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
489. Кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текшириш йўналишлари аэрофото ва съёмканинг бошқа турлари натижасида ажратилган асосий контурларни кесиб ўтиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
490. Табиий очилмалар мавжуд бўлмаган ёки улар етарли бўлмаган ҳолларда қўшимча дала ишларини амалга ошириш (аэровизуал кузатувлар, алоҳида ковламаларни ковлаш, геофизик тадқиқотлар, зондлаш, грунтлар, ерости сувлари намуналарини олиш ва уларнинг лаборатория таҳлили) изланишлар дастурида асосланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
491. Ҳудудни кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текшириш йўналиш кузатувлари йўли билан амалга оширилиши ва улар бошқа дала ишларидан олдин бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
492. Йўналиш кузатувлари ўрганилаётган ҳудуд муҳандис-геологик шароитларининг асосий ҳолатларини аниқлаш ва ўрганиш учун кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширувлари, муҳандис-геологик съёмкасини бажариш жараёнлари мазкур ШНҚнинг 31 — 39-бандларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
493. Тоғ ковламалари ва бур-қудуқларни ковлаш мазкур ШНҚнинг 41 — 56-бандларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
494. Изланишлар дастурида белгиланадиган бур-қудуқларни бурғилаш усуллари бурғилашнинг юқори даражадаги самарадорлигини, грунт қатламлари чегараларини белгилашдаги зарур аниқликни (хатоликлар 0,25 — 0,50 m дан ошмаслиги), грунтларнинг турлари, ётиш шароити, таркиби, ҳолати ва хусусиятларини, уларнинг ўзига хос текстурасини табиий шароитда ётган ҳолатда ўрганишни таъминлаши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
495. Шнек билан бурғилашни унинг кесим тавсифини белгилашда йўл қўйиладиган хатоликлар ва грунт қатламлари орасидаги контактларни белгилашдаги аниқликлар паст (хатоликлар 0,5 — 0,75 m ва ундан ҳам юқори) бўлгани сабабли, изланишлар дастурида асосланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
496. Шахта ва штольнялар юқори даражадаги масъулиятли ва ноёб бино ҳамда иншоотларни лойиҳалашда, шунингдек ер қаъри лаҳимларида жойлаштириладиган иқтисодиёт объектларида, изланишлар дастурида асосланганда ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Шахта ва штольняларда тоғ жинсларининг ётиш шароити, сув билан тўйинганлик даражаси, уларнинг ҳарорати, сақланганлик даражаси, геологик тузилмалар ва узилмаларнинг хусусиятини ўрганиш ҳамда намуналар олиш, тоғ жинсларининг хусусиятларини ўрганиш ва бошқа махсус ишларни бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
497. Ишлар тугаллангандан сўнг барча тоғ ковламалари йўқ қилиниши, шурф ва дудкалар гилли грунтлар билан шиббалаб тўлдирилиши, бур-қудуқлар гил ёки цемент-қумли аралашма билан табиий муҳит ифлосланишининг ва физик-геологик ҳамда муҳандис-геологик жараёнлар фаоллашишининг олдини олиш мақсадида, беркитиш ҳамда рекультивация ишлари бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
498. Геофизик тадқиқотлар ўзига хос грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб боришда муҳандислик-геология изланишларининг барча босқичлари мазкур ШНҚнинг 57 — 60-бандларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
499. Грунтларни дала шароитларида тадқиқ қилиш ўзига хос грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш мазкур ШНҚнинг 61 — 75-бандларига мувофиқ бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
500. Гидрогеологик тадқиқотлар муҳандислик-геология изланишлари мазкур ШНҚнинг 76 — 107-бандларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
501. Стационар кузатувлар ўзига хос грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш мазкур ШНҚнинг 108 — 116-бандларига мувофиқ бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
502. Грунтларнинг лаборатория тадқиқотлари ўзига хос грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш мазкур ШНҚнинг 117 — 123-бандларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10-боб. Чўкувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
503. Чўкувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун муҳандислик-геология изланишлари олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча равишда қуйидагилар техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан грунтларнинг тарқалган жойлари ва уларнинг маълум геоморфологик элементлар ва рельеф шаклларига боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефнинг ўзига хос шакллари (товоқ шаклидаги чўкмалар, суффозия чўкмалари) ва уларнинг маълум геоморфологик элементларга боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан қатламнинг қалинлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўмилган грунтларнинг, карбонатли ва гипсли тузилмаларнинг, юмронқозиқ инларининг мавжудлиги ва уларнинг тарқалганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўхшаш шароитли ҳудудларда грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятларини ўрганиш ва хандақларда ўтказилган тажриба-намлаш синовларининг натижалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчанлик бўйича грунт шароитларининг тури;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
намлаш манбалари, амалдаги бино ва иншоотлардаги мавжуд деформацияларнинг ҳолати ва хусусияти.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
504. Лойиҳаолди ҳужжатлари учун грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятлари (грунтларнинг ўз оғирлиги остида ва қўшимча босим остидаги нисбий чўкувчанлиги, чўкувчанликнинг бошланғич босими) лаборатория шароитларида текширишларга асосан аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
505. Ҳар бир геоморфологик элементда шурфлар (дудкалар) ковлаш ва грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятларини аниқлаш учун ҳар бир литологик қатламдан камида учтадан монолит олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
506. Лойиҳа ва ишчи ҳужжатлар босқичи учун муҳандислик-геология изланишларига бериладиган техник топшириғида мазкур ШНҚнинг 5-бандида келтирилган талабларга қўшимча равишда асос ва пойдеворлар, лойиҳа ечимлари ҳамда чўкувчанликка қарши белгиланадиган чора-тадбирлар тўғрисидаги маълумотлар берилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
507. Лойиҳа ҳужжатлари учун изланишларда мазкур ШНҚнинг 298, 307-бандларига қўшимча равишда қуйидагилар аниқланиши ва техник ҳисоботда кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
микрорельефнинг хусусияти, чўкувчанлик жараёни ҳамда ҳодисаларининг ривожланиши (товоқ шаклидаги чўкмаларнинг, адирлараро чўкмаларнинг, тақирларнинг, шўртоб ва шўрланган ерларнинг ўлчамлари ва шакллари);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лёсс ётқизиқлари ва чўкувчан қатламнинг қалинлиги, уларнинг майдон узра ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лёсс ётқизиқлари тузилма (вертикал ва горизонтал бўйича макроғовакларнинг хусусияти, уларнинг чуқурлик ва майдон узра жойлашиши, агрегатлилиги, чанглилиги) ҳамда таркиб (ингичка қатламлилик, дарзлилик, конкрециялар, гипс тўпламларининг мавжудлиги)ининг ўзига хос хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10 фоизли НCl да қайнаш даражаси, карбонатларнинг кесимда тақсимлангани;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан қатламнинг циклли тузилиши, қатламлар ва улар комплекслари орасидаги контактларнинг ўзига хос хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар таркиби ва хусусиятларининг тавсифи ва улар чўкувчанлигининг миқдорий кўрсаткичлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гранулометрик таркиби (таҳлилларга тайёрлашнинг ҳар хил схемаларида);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги деформациявий ва мустаҳкамлик хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан грунтларнинг фильтрация хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ўз оғирлиги натижасида чўкиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчанлик бўйича грунт шароитларининг тури;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчанликнинг майдон ва чуқурлик бўйича ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефнинг пасайган жойларида грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ажратилган муҳандислик-геологик элементларида чўкувчан грунтларнинг табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги чўкувчанлик, деформациявий ва мустаҳкамлик хусусиятлари кўрсаткичларининг норматив қийматлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан бўлмаган тўшама грунтларнинг жойлашиш чуқурлиги, литологик таркиби ва кўрсаткичлари, уларнинг фильтрация хусусиятларини (қўшимча топшириқ бўйича) баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
508. Лойиҳа учун изланишларда тоғ ковламалари ҳар бир геоморфологик элементда муҳандислик-геология кесимлар (бўйлама ва кўндаланг) ўтказиш имкониятини ҳамда товоқ шаклидаги чўкмалар ва улар оралиғини, суффозия воронкаларни ҳисобга олган ҳолда жойлаштирилиши керак. Бунда, тоғ ковламалари сув ёки гилли эритмалардан фойдаланмаган ҳолда ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
509. Лойиҳа учун изланишларда тоғ ковламаларининг бир қисмини шурфлар ва дудкалар ташкил қилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳар бир муҳандислик геологик элементлар доирасида жойлашган шурфлар ва дудкалардаги чўкувчан грунтлардан камида олтитадан монолит олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
510. Чўкувчан қатламнинг қалинлиги 25 m дан ортиқ бўлганда ҳамда сувли горизонт очилганда, грунт олгичлар (грунтонослар) билан монолитлар олиб шурф ва дудкаларнинг чуқурлигини бур-қудуқлар ёрдамида охиригача етказилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
511. Монолитлар ва намуналарни тоғ ковламаларидаги ҳар бир муҳандислик геологик элементдан, бироқ 1-2 m дан кам бўлмаган оралиқдан олиниши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Монолитлар товоқ шаклидаги чўкмалар ва уларнинг орасида жойлашган тоғ ковламаларидан олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
512. Лаборатория шароитида чўкувчан грунтларнинг қуйидаги физик-механик хусусиятлари аниқланиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ўз оғирлиги ва умумий босим (ўз оғирлиги ва лойиҳаланаётган бино ва иншоотлардан ва майдон текисланган ҳолатларда тўкма грунтлар оғирлигидан пайдо бўладиган босим) натижасида нисбий чўкувчанлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бошланғич чўкиш босими;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бошланғич чўкиш намлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нисбий чўкувчанликнинг босимга боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар чўкувчанлик хусусиятларининг майдон ва чуқурлик бўйича ўзгариш даражаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги деформация модули;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан грунтларнинг табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги мустаҳкамлик хусусиятлари (солиштирма илашиш ва ички ишқаланиш бурчаги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сувда эрувчан тузлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг физик хусусиятлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
513. Лаборатория шароитида чўкувчан грунтлар ўрганилганда уларнинг гранулометрик ва микроагрегет таркиблари ГОСТ 12536-2014, Oʻz DSt ASTM D 6913:2022 (ASTM D6913/D6913M-17, IDT) талабларига кўра аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
514. Лаборатория шароитида синовлар ўтказиб, чўкувчанлик бўйича грунт шароитларининг турини аниқлашда бур-қудуқлар ва шурфлардан олинган монолитлар бўйича грунтларнинг ўз оғирлигидан тушган босим остида аниқланган нисбий чўкувчанлик кўрсаткичларидан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
515. Бур-қудуқлардан олинган монолитлар бўйича аниқланган натижаларни, уларнинг шурфлардан олинган монолитлар бўйича натижалари билан мос келишини ҳисобга олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
516. Хандақларда тажриба-намлаш синовларини оммавий тарзда янги ўзлаштириладиган майдонларда ва йирик объектларни лойиҳалашда, чўкувчанлиги II тур грунт шароитли ҳудудларда, қуйидагиларни ҳисобга олган ҳолда амалга ошириш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчанлик бўйича грунт шароитлари турини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар чўкувчан қатламининг қалинлигини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ўз оғирлигидан тушган босим остида чўкиши бошланадиган чуқурликни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ўз оғирлигидан тушган босим остида чўкиш миқдорини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бошланғич чўкиш босимини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
намлаш бошлангандан ҳар хил вақт ўтгандан кейинги намлик ва намлик даражаси миқдорларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан қатламни тўлиқ намлаш учун кетган вақт ва бунинг учун зарур бўлган сув ҳажмини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдевор асосини тайёрлаш дастлабки намлаш йўли билан амалга оширилганда чўкишнинг ривожланиши учун кетадиган вақтни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
517. Грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятлари катта ўзгаришларга учрайдиган ҳудудларда тажриба-намлаш синовлари ўтказилганда, синовларни кичик юзали хандақларда тезкор намлаш йўли билан амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, олинган натижаларни бир ёки иккита ҳудудларда амалга ошириладиган катта юзали хандақларни намлаш натижалари билан солиштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
518. Хандақларда тажриба-намлаш синовлари билан бирга намланган чўкувчан грунтларни прессиометрлар ва айланма кесиш ёрдамида синаш ишларини бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
519. Грунтларни штамплар ёрдамида асосни намлаб синаш ишларини ГОСТ 20276-2012 талабларига кўра, III ва IV-тоифали бино ва иншоотларни лойиҳалашда деформация модулини, штамп тагидаги грунтларнинг намланиш натижасида чўкиш миқдорини, бошланғич чўкиш босимини, нисбий чўкувчанликни аниқлаш учун амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
520. Қурилиш тугалланган ҳудудларда изланишларни, бино ва иншоотлар қурилиши ҳамда улардан фойдаланиш даврларида муҳандис-геологик шароитларда юз берган ўзгаришларни (ҳолати, деформациялар, бино-иншоотлар асос ва пойдеворлари ҳамда конструктив схемалари техник ечимларининг хусусиятлари, уларнинг нотекис чўкишларга сезгирлиги) ҳисобга олган ҳолда бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
521. Ишчи ҳужжатларни ишлаб чиқиш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча равишда қуйидагилар аниқланиши ва техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
алоҳида олинган бино ва иншоотлар ҳудудларининг, чўкувчан қатламининг қалинлиги, грунтларнинг ўз оғирлигидан тушган босим остида чўкиш эҳтимоли кўрсатилган ҳолда, чўкувчанлик бўйича грунт шароитларининг тури;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳар бир муҳандислик геологик элемент учун чўкувчан грунтларнинг табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги деформациявий ҳамда мустаҳкамлик хусусиятлари кўрсаткичларнинг норматив ва ҳисобий қийматлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунт сувлари режими ўзгаришини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳар хил босим остида нисбий чўкувчанликнинг чуқурлик бўйича ўзгариш графиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуддаги чўкувчан грунтлар қатламида муваққат сувли горизонтлар мавжудлиги тўғрисида маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектдан фойдаланиш даврида пайдо бўлиш эҳтимоли бўлган муваққат сувли горизонтларнинг жойлашиш ўрни ва чуқурлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
алоҳида олинган ҳудудларда чўкувчанлик жараён ва ҳодисаларининг пайдо бўлишини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчанликка қарши чора-тадбирлар ҳамда пойдеворлар турини танлаш бўйича таклиф ва тавсиялар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
522. Техник топшириққа мувофиқ грунт асослари ва грунт таянчлари қурилиши учун грунтлар ўрганилиши ва ҳисоботда уларнинг бир хиллик даражаси, зичлиги, максимал зичлиги, сув ўтказувчанлиги келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Асоснинг чўкувчан грунтларини кимёвий ва физикавий-кимёвий усуллар билан мустаҳкамлаш, қўшимча равишда уларнинг кимёвий-минерал таркиби, сув ўтказувчанлиги, муҳитнинг водород кўрсаткичи (рН) аниқланиши ва техник ҳисоботда келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Лойиҳаланаётган II — IV-тоифали алоҳида олинган бино ва иншоотларнинг ҳудудларида ковланадиган тоғ ковламалари чўкувчан грунтлар қатламини тўлиқ кесиб ўтиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
523. Чўкувчанлик тури — I бўлган грунтларда лойиҳаланаётган I-тоифали бинолар (иншоотлар) ва чизиқли иншоотлар йўналишлари мазкур ШНҚнинг 320 — 325-бандлари ва 5-жадвал талаблари билан чегараланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
524. Қозиқ таянчлар чўкувчан бўлмаган грунт тўшамаларига бирлаштириб (тақаб) лойиҳаланиши лозим бўлган ҳолларда тоғ ковламалари чўкмайдиган ва қоятош бўлмаган грунтларни 10 m дан кам бўлмаган чуқурликкача кесиб ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
525. Чўкувчанлик тури — II бўлган грунтларнинг устида бино ва иншоотларни лойиҳалашда, қурилишдан олдин ҳудудларни намлаш мўлжалланганда хандақларни тажриба-намлаш синовларини ўтказиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, хандақларда тажриба-намлаш синовлари билан бирга намланган чўкувчан грунтларни прессиометрлар, зондлаш, штамплар ва айланма кесиш ёрдамида синаш ишларини бажариш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
526. Чўкувчанлик тури — I ва II бўлган грунтларда, чўкувчан грунтларни зичлаш ёки мустаҳкамлаш (шиббалаш, силикатлаш, цементлаш) мўлжалланган бўлса, қўшимча равишда грунтларнинг фильтрация хусусиятларини, зичланишга мойиллигини, кимёвий таркибини (махсус техник топшириқ бўйича) ҳамда мустаҳкамланган грунтларнинг хусусиятларини аниқлаш учун тажриба ишлари амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
527. Чўкувчанлик тури — II бўлган грунтларда лойиҳаланаётган II — IV-тоифали бино ва иншоотлар ҳудудларида ковланадиган тоғ ковламаларидан, грунтларнинг ўз оғирлиги ва иншоот оғирлигидан тушган босимлар йиғиндиси бошланғич чўкиш босимидан кўп бўлган зонада ҳар 1 m оралиқда, ундан кам бўлганда ҳар 2 m оралиқда, монолитлар олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
528. IV-тоифали бино ва иншоотларни лойиҳалашда лаборатория шароитларида олинган чўкувчан грунтларнинг табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги деформация модули, нисбий чўкувчанлиги ва бошланғич чўкиш босими қийматларига аниқлик киритиш учун дала шароитида ГОСТ 20276-2012 талабларига кўра махсус шурфларда юзаси 5000 cm2 бўлган штамплар ёрдамида синов-тажриба ишлари амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
529. Қурилиш даврида асос чўкувчан грунтларини зичлаш ва мустаҳкамлаш натижаларини назорат қилиш мақсадида уларнинг табиий ва оптимал намлигини, намланиш даражасини, зичлиги ва максимал зичлигини, бошланғич чўкиш босимини (чуқурлик бўйича ва мустаҳкамланган қатламдан пастки қатлам учун) аниқлаш ҳамда зичланган ва мустаҳкамланган грунтларнинг табиий намлик, тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги деформациявий, шунингдек мустаҳкамлик хусусиятлари (солиштирма илашиш ва ички ишқаланиш бурчаги)ни аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11-боб. Кўпчувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
530. Кўпчувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207, 219-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўпчувчан грунтларнинг тарқалган жойлари ва уларнинг қалинлиги, литологик ҳамда минерал таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дарзликлар зонасининг қалинлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефнинг ўзига хос шакллари, кўпчувчан грунтлар билан боғлиқ жараён ва ҳодисалар мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нисбий эркин кўпчувчанлик ва қуриш натижасида киришиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни нисбий эркин кўпчувчанлик бўйича таснифлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
531. Кўпчувчан грунтларда лойиҳалаш бўйича тавсияларда қурилиш объектига кўпчувчан жараёнининг таъсирини баҳолаб, ҳудуднинг қурилишни ривожлантириш имконияти ва мақсадга мувофиқлигини белгилашда, қурилиш объекти жойлашадиган ҳудудни танлашда ва кўпчувчан жараёнининг таъсирини бартараф қилиш ёки камайтириш чораларининг хусусиятини аниқлашда ҳисобга олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
532. Техник ҳисоботнинг кейинги босқичларида олиб бориладиган муҳандислик-геология изланишлари, махсус ишлар ва тадқиқотлар олиб бориши тўғрисида тавсиялар берилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
533. Лойиҳа учун муҳандислик-геология изланишларида мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қуйидагилар қўшимча қилиниши ва ҳисоботда келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўпчувчан грунтлар билан боғлиқ бўлган жараёнлар ва ҳодисаларнинг мавжудлиги, уларнинг айрим геоморфологик элементлар билан боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўпчувчан грунтларнинг ётиш шароитлари, кўпчувчан грунтлар қатламининг қалинлиги, минерал ва литологик таркиби, тузилиши (чангсимон ва қумли материаллар линзалари, чўнтак ва қатламчаларининг мавжудлиги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қоплама ва тўшама грунтларнинг тузилиши ҳамда таркибини ўзига хос хусусиятлари, ётиш хусусияти ва шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қуригандан сўнг ҳосил бўладиган ёриқларнинг эни, чуқурлиги ва тарқалиш йўналиши, дарзликлар зонасининг қалинлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нисбий эркин кўпчувчанлик;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтнинг кўпчишдан кейинги намлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўпчиш босими;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
босим остида нисбий кўпчувчанлик;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтнинг чизиқли чўкиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтнинг ҳажмий чўкиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтнинг чўкиш чегарасидаги намлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектлардан фойдаланиш даврида кўпчувчан грунтлар хусусиятларининг ўзгаришини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ажратилган муҳандислик геологик элементларида кўпчувчан грунтларнинг табиий намлик ва тўлиқ сувга тўйинтирилган ҳолатларидаги деформациявий ҳамда мустаҳкамлик хусусиятлари кўрсаткичларининг норматив ва ҳисобий қийматлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
534. Қўшимча топшириқ бўйича қуйидагилар аниқланиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўпчиш пайтидаги горизонтал босим;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг оғирлик бўлмаган ҳолда ва берилган оғирликлар остидаги кесиш кучига (силжитиш кучига) қаршилиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг оғирлик бўлмаган ҳолда ва берилган оғирликлар остидаги деформация модули;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг эритмалар (лойиҳаланаётган объектлардан чиқадиган техноген сувлар ва саноат оқовалари) таъсирида кўпчиши.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
535. Кўпчувчан грунтларнинг хусусиятларини бур-қудуқ, шурф ва дудкалардан олинган монолитлар бўйича ўрганиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Кўпчувчан грунтлар жуда чуқур (20 m дан чуқурроқда) жойлашган тақдирда бур-қудуқлардан олинган монолитлар бўйича ўрганилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
536. Ҳар бир ажратилган муҳандислик геологик элементлари учун кўпчувчан грунтлар хусусиятлари кўрсаткичларининг миқдори олтитадан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
537. Кўпчувчан грунтларни дала шароитида ўрганиш ишлари (штамплар ёрдамида намлаб, синов-тажриба ишларини амалга ошириш, хандақларда тажриба намлаш ишлари ва бошқалар) йирик ва мураккаб объектлар бўйича, оммавий қурилиш олиб бориладиган ўрта ҳамда кучли кўпчувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳа ва ишчи ҳужжатлар учун изланишларда бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
538. Бошқа ҳолларда кўпчувчан грунтларни дала шароитида ўрганиш зарурати изланишлар дастурида белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
539. Тажриба хандағининг ўлчами кўпчиш зонасининг қалинлигидан кам бўлмаслиги, бироқ 8х8 m дан кам бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Хандақларда чуқурлик ва юзаки белгилар (маркалар) ўрнатилиши ва зарурий ҳолатларда штамп синовлари бажарилиши лозим. Ўлчамлари тадқиқот дастури билан белгиланадиган махсус хандақлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
540. Кўпчувчан грунтларнинг тарқалган ҳудудларида, кўпчиш жараёнининг стационар кузатувларини олиб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, грунтнинг қуриши, айрим дарзликларнинг ёрилиш динамикаси ва чуқурлиги, грунт намлигининг ўзгариши кузатиб борилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
541. Ишчи ҳужжатлар учун изланишларда лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар ҳудудларининг муҳандис-геологик шароитларига 310-банд талабларига кўра аниқлик киритиш ва мазкур ШНҚнинг 415 — 428-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда уларнинг натижалари келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12-боб. Бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
542. Бўшанг грунтлар турли хил моддий таркибли ва генезислардан иборат бўлган грунтлар (балчиқлар (ботқоқ грунтлари), сапропеллар, торфлар, торфлашган грунтлар, оқувчан қайишқоқ, оқувчан чангсимон ва гилли грунтлар) тушунилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
543. Бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишлари уларнинг ўзига хос хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда олиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
544. Грунтларнинг ўзига хос хусусиятлари қуйидагилар кириши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
катта қийматларга эга бўлган ғоваклик ва намлик;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кам даражадаги мустаҳкамлик ва кучли сиқилиш хусусияти ҳамда зичланганда консолидациянинг (мустаҳкам бирлаштирувчи) узоқ давом этиши ва силжиганда мустаҳкамлигининг пасайиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг табиий тузилиши бузилганда ҳамда зичланиш ва қуриш (қуритилиш) жараёнларида мустаҳкамлик, деформация ва фильтрация хусусиятларининг кескин ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
динамик таъсирларга сезгирлик;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қуриш (қуритилиш) жараёнида киришиш натижасида ёриқлар (дарзликлар) пайдо бўлиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аэрация зонасида органик бирикмаларнинг, ўсимлик қолдиқлари ва уларнинг чириш маҳсулотларининг барқарор эмаслиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг ва ерости сувларининг бетон ҳамда металларга нисбатан юқори даражада агрессивлиги ва коррозион фаоллиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
юқори даражадаги гидрофиллиги ва паст даражадаги сув қайтариш хусусияти;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мустаҳкамлик, деформациявий ва фильтрация хусусиятларининг анизотроплиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
динамик таъсирлар натижасида суюлиш ва тиксотроп мустаҳкамлигини йўқотишга мойиллиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёрқин намоён бўлган реологик хусусиятларининг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аэрация зонасида ўсимлик қолдиқларининг чириши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий газ (метан)нинг мавжудлиги.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
545. Изланишлар давомида олинган материаллар қуйидагиларни таъминлаш учун керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бўшанг грунтларни бино ва иншоотлар асоси сифатида сақлаб қолиш ёки уларни олиб ташлаш, алмаштириш ҳамда қозиқ таянчлар ёрдамида кесиб ўтиш заруратини баҳолашни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудни муҳандислик тайёрлаш ва ёндош ҳудудни ободонлаштириш усулларини белгилашни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш амалга ошириладиган ҳудудда муҳандис-геологик шароитларининг ўзгариш эҳтимолини ҳисобга олган ҳолда барпо этиладиган бино ва иншоотларни фойдаланиш ишончлилигини таъминловчи асос турини танлашни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
белгиланган чора-тадбирларни амалга ошириш учун зарур бўлган ишларнинг ҳажми ва технологиясини аниқлашни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
546. Бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда 1:10000-1:5000 масштабларда муҳандис-геологик съёмка бажарилиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча тарзда қуйидагилар техник ҳисоботда кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торфлар, торфлашган грунтлар учун — ботқоқларнинг генезиси ва геоморфологик турлари, ботқоқ грунтларининг тарқалганлиги ва қалинлиги, ботқоқ юзи, минерал тубининг рельефи ва нишаблиги, уни сув билан таъминлайдиган манбалар, айрим ҳудудларнинг сувга тўлганлиги, ботқоқ ётқизиқларининг ҳамда тўшама минерал грунтларнинг таркиб ва хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳар хил турдаги кўмилган грунтлар учун — генезиси, чуқурлиги, ётиш шароити, таркиби, хусусиятлари ҳамда тўшама ва қоплама грунтларнинг таркиби ва хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торфлар ва торфлашган грунтлар учун — органик моддаларининг таркиби, уларнинг чириганлик даражаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
547. Торфлар учун чириганлик даражасини, ташқи белгиларини қуйидаги 10-жадвалда келтирилган талабларни ҳисобга олган ҳолда, тўлиқ сув сиғдириши ёки ғоваклик коэффициенти бўйича аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

10-жадвал

Тўлиқ сув сиғдириши

Ғоваклик коэффициенти

Чириганлик даражаси,

фоиз

Торф

Ташқи белгилари

12 дан кўп

18 дан кўп

20 дан кам

Кучсиз чириган

Мохлар ва ўт ўланларнинг чиримаган тўқималаридан таркиб топган оч жигарранг ёки сариқ торф

Оч сариқ ёки сариқ жигарранг сув, эластик массадан суви осон сиқилиб чиқади

8 дан 12 гача

18 дан 12 гача

20 дан 45 гача

Ўрта чириган

Таркибида мохлар, қамиш ва қўғанинг илдизлари бўлган жигарранг ёки тим қора-кулранг торф

Массадан жигарранг ёки қаҳва рангидаги сув томчилаб сиқилиб чиқади

Торф қўлни кам булғайди, сезиларли эластикликка эга

4 дан 8 гача

6 дан 12 гача

45 дан кўп

Кучли чириган

Жигарранг ёки заҳил қора ранг торф Сув сиқилиб чиқмайди, масса бармоқлар орасидан сиқилиб чиқади ва қўлни жуда булғайди

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
548. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торфнинг тури (пастки, юқориги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торфланган грунтларнинг турлари, уларнинг таркиби ва хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қатламни сув билан таъминлайдиган манбалар (атмосфера, грунт, ерусти ёки аралаш турдаги сувлар);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
булоқларнинг чиқиш жойи, кўллар ва ўсимлик билан қопланган сув ҳавзаларнинг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ботқоқлик ривожланишининг умумий йўналиши (унинг камайиб бориши ёки ёндош ҳудудларнинг аста-секин ботқоқланиши);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
торф ва торфланган грунтлар учун — ГОСТ 23740-2016 талабларига мувофиқ сувга тўйинган ҳолатдаги намлиги ҳамда зичлиги, органик моддалар миқдори, чириганлик даражаси, қўлланиш даражаси, ботаник таркиби (қўшимча топшириқ бўйича);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
балчиқ ва сапропеллар учун — гранулометрик таркиби, органик моддаларни, корбонатларни ўз ичига олганлиги, сувда эрувчан тузларнинг таркиби (шўр сув ҳавзаларининг чўкиндилари учун);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг консолидация ва сирғалувчанлик кўрсаткичлари (қўшимча топшириқ бўйича).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
549. Бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳа учун изланишларда 1:2000-1:1000 масштабларда муҳандис-геологик съёмкасини бажариш ва қуйидагилар бўйича стационар кузатувлар олиб борилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўхшаш грунт шароитли ҳудудларда аввалги пайтларда қурилган бино ва иншоотларнинг чўкиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
объектларни қуриш ва улардан фойдаланиш жараёнида тўкма грунтлар билан зичланадиган бўшанг грунтларнинг деформацияси, мустаҳкамлик ва фильтрация хусусиятларининг ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
горизонтал ва вертикал дренажлар ётқизиладиган ҳудудларда содир бўладиган деформация кўринишлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари режимини ҳамда ботқоқларни сув ва минерал билан таъминлайдиган манбалар (торф қатламларида изланишлар олиб борилганда);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотларни қуриш ҳамда улардан фойдаланиш жараёнида ерости сувлари агрессивлигининг ўзгариши.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
550. Бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда ишчи ҳужжатлар учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотларни қуриш, улардан фойдаланиш жараёнида бўшанг грунтларнинг зичланиши ёки қуришини ҳисобга олган ҳолда, мустаҳкамлик, деформация хусусиятларининг норматив ва ҳисобий қийматлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
зичланиш ёки қуриш натижасида ва белгиланган мелиоратив чора-тадбирлар ҳамда ҳудудни муҳандислик тайёрлаш ишлари таъсирида мустаҳкамлик хусусиятларининг ва сирғалувчанлигининг ўзгариши.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
13-боб. Шўрланган грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
551. Шўрланган грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланган грунтларнинг тарқалганлиги ва ётиш шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланган грунтларда шўрланиш, ювилиб кетиш, механик суффозия жараёнларига таъсир қилувчи геоморфологик ва гидрогеологик шароитларининг, хўжалик фаолиятининг ўзига хос хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланган грунтларнинг таркиби, миқдори, грунтларнинг шўрланиши ва улардаги тузларнинг ювилиб кетиши билан боғлиқ ўзига хос микрорельеф шакллари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
552. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 301 ва 307-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланган грунтларнинг ётиш шароитлари — қалинлиги, литологик таркиби, майдон ва чуқурлик бўйича тарқалганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтдаги сувда эрувчан тузларнинг сифати ва миқдорий таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг генезиси (келиб чиқиши), уларнинг шўрланиш даражаси ва хусусиятининг литологик таркиби, ётиш шароити билан ўзаро боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтдаги тузли бирикмаларнинг шакли, ўлчамлари ва тарқалиш (жойлашиш) хусусияти;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тузли бирикмаларнинг кристалланиш ва дисперсланиш даражаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тузларнинг мавжудлиги билан боғлиқ грунтларнинг тузилмавий хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланган грунтларда содир бўладиган суффозия ва тузлар эритилиб олиб ташлаш жараёнларининг ер юзасида намоён бўлиши, уларнинг шакллари ва ўлчамлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
инсоннинг замонавий иқтисодий фаолияти натижасида шўрланган грунт майдонларининг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий намликдаги ва сувга, берилган таркибдаги эритмаларга, тўйинган грунтларнинг табиий, кимёвий ва механик хоссалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрокимёвий шароитлар (ерости сувларининг минерализацияси ва кимёвий таркиби, уларнинг шўрланган грунтларни эритиш қобилияти, грунтларда сув ҳаракатланиш эҳтимолининг хусусияти);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг шўрланганлигига таъсир этувчи ер юзасидаги сувларнинг таркиби ва тавсифи.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
553. Шўрланган грунтлар тарқалган ҳудудларда ишчи ҳужжатлар учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда келтирилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг нисбий суффозиявий сиқилиши ва суффозиявий сиқилишининг бошланғич босими кўрсаткичлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланиш ва тузлар эритиб олиб ташланиши натижасида грунтларнинг физик-механик ва кимёвий хусусиятларининг ўзгариши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари сатҳининг кўтарилиш эҳтимоли, бино ва иншоотлар қурилиши ва улардан фойдаланиш жараёнида уларнинг асосига сувлар сизилиб киришининг давомийлиги ва интенсивлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг кимёвий таркибидаги ўзгаришлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хўжалик фаолиятининг шўрланиш ва тузлар эритиб олиб кетилишига таъсирини баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
554. Тоғ ковламаларини шўрланиши максимал бўлган ерлар ва грунтлар шўрланиши ва тузларни эритиб чиқариш билан боғлиқ равишда содир бўладиган жараён ҳамда ҳодисалар тарқалган ҳудудларда ковлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
555. Нотекис шўрланган ерларда лойиҳаланаётган II — IV-тоифали алоҳида олинган ҳар бир бино ва иншоотларнинг ҳудудларида иккитадан кам бўлмаган тоғ ковламаларидан, I-тоифали бино ва иншоотлар ҳудудларида эса битта тоғ ковламасидан грунт намуналари олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
556. Кимёвий таҳлил учун мўлжалланган намуналар грунтдаги тузларнинг нисбатан бир хил тақсимланишини таъминлаган ҳолда, ҳар 0,5 — 1,0 m оралиқда, оғирлиги 1 — 1,5 kg бўлган узлуксиз жўяк намунаси шаклида олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
557. Намуналар ковланган тоғ ковламасининг бошидан охиригача бўлган қисмларидан олиниб, тоғ ковламасининг тик кесимаси бўйлаб шўрланганликнинг юқори ва пастки чегаралари белгиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
558. Тузлари линзалар, қатламчалар, алоҳида тўпламлар кўринишларда бўлган грунтларда, намуналар қатламнинг ҳар бир хусусиятли жойидан олиниши лозим. Бунда, туз қўшилмаларининг тавсифи (уларнинг тоғ ковламаси майдони ёки ҳажмига нисбатан миқдори, шакли, ўлчами) ёзилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
559. Шурфлар ва бошқа очиқ тоғ ковламаларини тавсифлашда улар деворларининг тасвири, тузли қатлам ва қўшилмаларининг чегаралари кўрсатилган ҳолда, чизилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
560. Сувда эрувчан тузлари бўлган ва табиий шароитларда қуруқ (сувга тўйинмаган) ҳолда бўлган грунтлар хусусиятларининг ўзгаришини прогноз қилишда, кўрсатилган тузлар лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг асосига сув тушганда эритиб чиқиб кетишини ҳисобга олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
561. Таркибида гипс бўлган грунтлар тарқалган ҳудудларда изланишлар олиб борилганда, тузларнинг эриши ва чиқиб кетилиши мумкинлиги ва интенсивлигининг прогнозини, ерости ва инфильтрацион сувларнинг шўрланган грунтларга нисбатан агрессивлигини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
562. Таркибида қийин эрувчан тузлар бўлган грунтлар хусусиятларининг ўзгаришини фақат ерости сувларида агрессив кўмир кислотаси мавжуд бўлганда ёки карбонатли тузларга нисбатан эритувчанлик хусусиятига эга бўлган эритмалар грунтга сингган ҳоллардагина ҳисобга олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
563. Қўшимча топшириқ бўйича чангсимон ва гилли грунтларда уларнинг ютиш ҳажмини ва алмашинувчи катионлар таркибини, сувга тўйинган шўрланган грунтларда эса ғоваклардаги сув таркибини аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
564. III ва IV-тоифали бино ва иншоотлар учун грунтларнинг нисбий суффозион сиқилиши дала шароитида грунтларни штамплар ёрдамида узоқ вақт давомида намлаб синаш натижалари бўйича, ёки (ва) лаборатория усуллари билан компрессия-фильтрация синаш натижалари бўйича аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
565. I-тоифали бино ва иншоотлар лойиҳаланаётганда грунтларнинг нисбий суффозион сиқилишини лаборатория усуллари билан компрессия-фильтрация синаш натижалари бўйича ёки қиёслаб аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
566. Дала шароитида грунтларни штамплар ёрдамида узоқ вақт давомида намлаб синаш пунктларини, энг юқори тоифада бўлган бино ва иншоотлар контурларида, грунтлар максимал даражада шўрланган ерларда жойлаштириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
567. III ва IV-тоифали бино ва иншоотлар учун ҳамда асосни узоқ вақт давомида намланган ҳолларда шўрланган грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятларини, ўз таркибида сувда эрувчан тузлар бўлган грунтлар намуналарида, сувга тўйинган ҳолда, тузлар батамом эриб чиқиб кетгандан сўнг аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
568. Сувда ўрта ёки қийин эрувчан тузлар бўлган грунтлар учун шўрланган грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятлари мазкур нормаларнинг 560 — 570-бандларига асосан аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
569. I-тоифали бино ва иншоотлар лойиҳалари учун изланишларда, асосни узоқ вақт давомида намланган ҳолларда ҳамда асосни узоқ вақт давомида намлаш имкони бўлмаган ҳолларда, шўрланган грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятларини, грунтлар намуналари сувга тўйинган ҳолда (тузлар эриб чиқиб кетмасдан) аниқланиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, олинган мустаҳкамлик хусусиятларининг кўрсаткичларини, тузлар эриб чиқиб кетилиш жараёнининг таъсирини ҳисобга олувчи эмпирик коэффициентлар билан олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
570. Шўрланган грунтлар тарқалган ҳудудларда, стационар кузатувлар олиб борилиши, бунда кузатувларда қуйидагилар ўрганилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
шўрланиш ва шўр ювилиши жараёнларини ва уларнинг кўриниш шаклларини;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
механик суффозиянинг интенсивлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
суффозия-чўкувчанлик деформациясининг хусусияти ва қиймати;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари режими.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
14-боб. Элювиал грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
571. Нураш қобиғининг профилида дисперс, бўлакли ва дарзлик зоналарини ажратиб кўрсатиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
572. Йирик бўлакли, чангсимон ва гилли грунтлар номларида, йирик бўлакли фракциянинг миқдори 30 фоиздан ортиқ бўлган ҳолларда мазкур ШНҚнинг 11-жадвалига кўра йирик бўлакли фракциянинг нураш даражасини ҳам кўрсатиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
573. Элювиал грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча равишда қуйидагилар техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
элювиал грунтларнинг тарқалганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қалинлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ётиш шароити ва шаклланиш хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қоплама ва бирламчи тоғ жинсларининг ётиш шароитлари, таркиби ва хусусиятлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

11-жадвал

Элювиал грунтлар йирик бўлакли фракциясининг нураш даражаси бўйича номи

Нураш коэффициенти kuw ҳосил қилувчи бирламчи тоғ жинслари бўлганда

Магматик ва метаморфик

Цементланган чўкма

Кучсиз нураган

0 дан 0,5 гача

0 дан 0,33 гача

Нураган

0,5 дан 0,75 гача

0,33 дан 0,67 гача

Кучли нураган

0,75 дан 1,0 гача

0,67 дан 1,0 гача

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Элювиал грунтлар йирик бўлакли фракциясининг нураш коэффициентини (kuw) айланма барабанда ишқалаб синаш йўли билан аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
574. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда ва нураш қобиғининг сезиларли ўзгарувчанлигида муҳандис-геологик съёмка 1:10000-1:5000 масштабда бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
575. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нураш қобиғининг тузилиши, тектоник бузилишлар, нураш қобиғининг ёши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нураш қобиғининг профилидаги зоналар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нураш қобиғи грунтларининг литологик ва петрографик таркиби, тузилиши, текстураси ва дарзлангилиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қоплама, элювиал ва бирламчи тоғ жинсларида ажратилган муҳандислик геологик элементларининг таркиби ва хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
нураган грунтларнинг кўпчишга, чўкувчанликка, музлаш таъсирида шишишга, тузлар эриши натижасида суффозион ювилишга мойиллиги.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
576. Лойиҳа учун изланишларда ва нураш қобиғининг сезиларли ўзгарувчанлигида муҳандис-геологик съёмкани 1:2000-1:1000 масштабларда бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
577. Нураш қобиғи дисперс ва бўлакли зоналарининг муҳандис-геологиг кесимини тузиш, элювиал грунтларнинг ётиш шароитларини аниқлаш ва монолитлар олишни таъминлаш учун тоғ ковламаларининг бир қисми шурфлар (дудкалар) ёрдамида ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
578. Элювиал грунтлар тарқалган ҳудудларда ишчи ҳужжатлар учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бирламчи тоғ жинсларининг таркиби, уларнинг ётиш ва бўйлама элементлари (бўйлама азимути, ётиш азимути ва бурчаклари), қатламлар, чўнтаклар ва уялар мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бўлакли қўшилмаларнинг морфометрик хусусиятлари, таркиби ва миқдори;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
элювиал грунтларнинг таркиби, намлиги ва зичлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
элювиал грунтларнинг чўкувчанлик ва кўпчиш кўрсаткичлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
579. III ва IV-тоифали бино ва иншоотлар ҳудудларида дисперс ва бўлакли нураш зоналаридаги элювиал грунтларнинг мустаҳкамлик ва деформация хусусиятларини дала шароитида (штамп, прессиометр синовлари, грунт бутун устунларини (целиклар) кесиш ёрдамида) аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
15-боб. Техноген грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
580. Муҳандислик-геология изланиш усулларини танлашда техноген грунтлар жуда катта диапазонларда табиий грунтларга яқин турларидан тортиб, табиий грунтларга умуман ўхшамайдиган турларга ўзгаришини ҳисобга олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
581. Техноген грунтларни пойдеворлар асоси сифатида ишлатилишини ҳисобга олиб, техник топшириқда мазкур ШНҚнинг 5-бандига қўшимча тарзда қуйидагилар киритилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген грунтларнинг пайдо бўлиш йўллари ва ҳосил бўлган вақти тўғрисидаги мавжуд маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
режа бўйича сув ёрдамида ётқизилган (ювилма) ёки тўкма (кўтармалардаги) грунтларнинг (грунтли иншоотлар) ва саноат чиқиндилари тўпламларини ишлаб чиқариш ва технологиялари бўйича маълумотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геотехник назорат натижалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ишлаб чиқаришнинг ўзига хос технологик хусусиятларини (улар ҳосил бўлиш манбаларини) ҳисобга олган ҳолда грунтларнинг таркиби ва бошқа кўрсаткичлари тўғрисида маълумотлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
582. Бўшанг грунтлар тарқалган ҳудудларда (торф, балчиқ, сапропеллар ва бошқалар), техник топшириққа кўра, муҳандис-геологик шароитларини аниқлаш ва уларнинг кейинчалик ўзгаришини баҳолаш мақсадида, муҳандислик-геология изланишлари ҳудуд ободонлаштирилгунча ва ободонлаштирилгандан кейин (сув ёрдамида ётқизилган ёки тўкма грунтлар ёрдамида) ҳам амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунтлар консолидациясини ҳисоблаш сув ёрдамида ётқизилган ва бўшанг тўшама грунтларнинг фильтрация коэффициентини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
583. Техноген грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда қуйидагилар кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген грунтларнинг тарқалиши, пайдо бўлиш шартлари, тузилиши, таркиби ва хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген грунтлар кўрсаткичларининг вақт ва маконда ҳамда ҳарорат-намлик режими ўзгаришига боғлиқ равишда ўзгаришлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техноген грунтлар тарқалган ҳудудларда мавжуд бўлган қурилиш тажрибалари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Мазкур ШНҚнинг 581-банди талабларига кўра мавжуд маълумотларга аниқлик киритиш ва йиғиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
584. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда техноген грунтлар консолидациясининг тугалланиш даражаси ва хусусиятларининг вақтга боғлиқ равишда ўзгариши кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бошқа иш турлари билан бир қаторда, изланишлар дастурига асослаган ҳолда, махсус жиҳозланган тажриба ҳудудларида, ўзида техноген грунтларнинг физик-механик хусусиятларини аниқлаш, ғоваклик босимни ўлчаш ишлари (қўшимча топшириқ бўйича)ни қамраб олган стационар кузатувлар олиб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
585. Техноген грунтлар тарқалган ҳудудларда лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг ишчи ҳужжатлари учун, улар жойлашган ҳудудларда олиб бориладиган изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда техноген грунтларнинг физик-механик хусусиятларини ва уларнинг лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар қурилиши ҳамда улардан фойдаланиш даврида вақтга боғлиқ равишда ўзгаришини баҳолаш кўрсатилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
586. Пойдеворлар ёки грунтли иншоотлар асоси сифатида ишлатилиши мўлжалланган техноген грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандис-геологик съёмкаси, лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда 1:10000-1:5000 масштабларда ва лойиҳа учун изланишларда 1:2000-1:1000 масштабларда бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
587. Тартибсиз равишда ҳосил бўлган техноген грунтлар тарқалган ҳудудларда муҳандис-геологик съёмкани амалга ошириш лозим ва ишчи ҳужжатлари учун изланишларда тоғ ковламаларининг орасидаги масофани 20 m дан камроқ олиш ёки ҳар бири алоҳида олинган пойдевор остида ковлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
588. Тоғ ковламаларининг чуқурлигини техноген қатламнинг умумий қалинлигидан чуқурроқ қилиб белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тоғ ковламаларини техноген қатлами тагидаги табиий грунтлар қатламига чуқурлаштирилиши, асос сиқилиш қалинлигининг ўлчамига нисбатан белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Техноген қатлами тагидаги грунтлар бўшашган грунтларга мансуб бўлган ҳолда, ковламаларни улардан пастда жойлашган мустаҳкамроқ қатламгача ковлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
589. Техноген грунтларининг таркиби бир хиллиги ва улар хусусиятларининг ўзгарувчанлигини асосан зондлаш ва бошқа муҳандислик-геология изланишлари билан бирга, геофизик тадқиқотлар ёрдамида (георадарлар ва бошқа масофадан туриб зондлаш асбобларини ҳам қўшиб) аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
590. Техноген грунтларнинг мустаҳкамлик ва деформация хусусиятларининг норматив ва ҳисобий қийматларини аниқлашда, уларнинг ҳосил бўлган вақти ҳамда изланишлар ва бино (иншоотлар) қурилишига кетган вақтни ҳам ҳисобга олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу қийматларни асосан дала шароитларида олиб бориладиган тадқиқотлар усуллари ёрдамида аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
16-боб. Хавфли геологик жараёнлар тарқалган ҳудудларда муҳандислик-геология изланишларини олиб бориш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-§. Карст
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
591. Карст ривожланган ҳудудларда муҳандислик-геологик тадқиқотлар давомида қуйидагилар амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст ривожланишининг геологик, гидрогеологик ва геоморфологик шароитларини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстнинг тарқалиши, хусусияти ва намоён бўлишининг тезлиги, унинг тарихи ва ривожланиш мунтазамлигини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг карст ўпқонлари ва чўкмаларига нисбатан мустаҳкамлигини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст билан боғлиқ бўлган грунтлар физик-механик хусусиятларининг ва гидрогеологик шароитларининг ўзига хослигини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотлар қурилиши ва улардан фойдаланиш даврида табиий ва техноген омиллар таъсирида карст ривожланишини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст ривожланган ҳудудлардан оқилона фойдаланиш ва карстга қарши тадбирлар бўйича инженер-геологик тавсиялар бериш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
592. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш ва лойиҳалашнинг ҳар бир босқичи учун олиб борилган муҳандислик-геология изланишлари таркибида карстологик текширишлар билан йўналиш кузатувлар ҳамда бошқа ишлар билан бирга олиб бориладиган геофизик тадқиқотлар бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
593. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкмалар, ер сатҳининг ўпирилган ва чўккан жойлари ва карстнинг ер юзидаги бошқа кўринишлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстга учраган тоғ жинсларининг ётиш шароитлари, тарқалганлиги, ерости карстланиш даражаси (карстнинг ер остидаги кўриниши)ни баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст ривожланишининг гидрогеологик шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳар хил даражада карстланган ҳудудларнинг чегаралари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст ривожланишини ва унинг лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар учун хавфини дастлабки баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
594. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстга учраган тоғ жинсларининг ётиш шароитлари, минерал ва литологик-петрографик таркиби;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўмилиб кетган қадимги водийларнинг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тектоник тузилиш шароитлари, карстланаётган тоғ жинслари устки қатламининг рельефи, заифлашган тектоник зоналарнинг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстга учраган, қоплама ва тўшама тоғ жинсларининг дарзланганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстга учраган, қоплама ва тўшама тоғ жинслари қатламларидаги гидрогеологик шароитлар, уларнинг гидрогеологик параметрлари, шу жумладан ерости сувларининг кимёвий таркиби, ҳарорати ва режими, гидродинамик ва гидрокимёвий чегараланиши, уларнинг таъминланиш, ҳаракатланиш ва ер юзига чиқиш шароитлари, ерости сувли горизонтларининг бир-бири билан ва ерустидаги сувлар билан ўзаро боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувларининг карстланаётган жинсларни эритиш қобилияти ва уларга нисбатан агрессивлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ковланган тоғ ковламаларига кўра карстнинг ер остидаги кўринишлари — эриш натижасида кенгайган дарзликлар, ўйиқлар ва ҳар хил бўшлиқлар, уларнинг тарқалганлиги ҳамда ўлчамлари, тоғ жинсларининг зичлиги камайган ва ётиш шароитлари ўзгарган чегаралари, карст бўшлиқларини тўлдирган жинслар таркиби, бўшлиқларнинг тўлганлик даражаси, заифлашган тектоник зоналар, шунингдек карстнинг бошқа кўринишлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техник ҳисоботга қўшиб тузиладиган ерости карстланиш (карстнинг ер остидаги кўриниши) харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстнинг ер юзасидаги кўринишлари — каррлар, понорлар, воронкалар, чўкмалар, ерусти сувлари карстга учраган тоғ жинсларига сингиб кетадиган ўчоқлар, ер сатҳининг ўпирилган ва чўккан жойлари ҳисобига деформацияга учраган бино ва иншоотлар, улардаги деформацияларнинг хусусияти ҳамда бошқа аниқланган ҳодисалар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
техник ҳисоботга қўшиб тузиладиган карстнинг ер юзидаги кўриниши харитаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстга учраган майдонларда бино ва иншоотлар қуриш ва улардан фойдаланиш тажрибалари ва карстга қарши чора-тадбирлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
табиий шароитларнинг бино ва иншоотлар қуриш ва улардан фойдаланиш даврида карст фаоллашиши натижасида ўзгаришини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд ва лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар учун геологик муҳит ўзгариши натижасида содир бўладиган хавфли оқибатларнинг олдини олиш бўйича таклифлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
595. Изланишлар натижасига кўра муҳандислик-геология ҳудудлаштиришда ўпқонлар ҳосил бўлиш интенсивлигига кўра мазкур ШНҚнинг 12‑жадвалига ҳамда ўпқонлари диаметрига кўра 13-жадвалга мувофиқ ҳудуднинг карст ўпқонларига нисбатан барқарорлик даражасини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

12-жадвал

Ҳудуднинг карст ўпқонларига нисбатан барқарорлик даражаси

Ўпқонлар ҳосил бўлиш интенсивлиги, ҳодиса km2 йил

I

1,0 дан кўп

II

0,1 дан 1,0 гача

III

0,05 дан 0,1 гача

IV

0,01 дан 0,05 гача

V

0,01 гача

VI

ўпқонлар ҳосил бўлмайди

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

13-жадвал

Ҳудуднинг карст ўпқонларига нисбатан барқарорлик даражаси

Карст ўпқонлари диаметри, m

А

20 дан кўп

Б

10 дан 20 гача

В

3 дан 10 гача

Г

3 гача

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
596. Изланишларда карстнинг қуйидаги учта турини ажратиш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карбонатли (оҳактош, бўр, доломит ва бошқалар);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сульфатли (гипс, ангидрит);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тузли (ош тузи).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
597. Лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг ишчи ҳужжатлари учун, улар жойлашган ҳудудларда олиб бориладиган изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак: карстланиш даражаси ва хусусияти, алоҳида бино ва иншоотлар ҳудудларида карст ривожланишининг муҳандис-геологик шароитлари, ҳудудлардаги грунтлар, шу жумладан ер юзининг ўпқонлар ҳосил бўлиш ҳамда чўкишига нисбатан барқарорлигини баҳолаш, карстга қарши чора-тадбирлар кўриш бўйича аввал берилган таклифлар, шунингдек, уларни лойиҳалаш учун дастлабки маълумотлар келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
598. Лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг ишчи ҳужжатлари учун изланишларда, карст ўпқонларини ажратиб олиш ва улар тарқалган чегараларни аниқлаш учун, тоғ ковламалари орасидаги масофани 20 m дан ҳам камайтириш ҳамда карстга қарши кўриладиган чора-тадбирларни асослаш ва лойиҳа ечимларига аниқлик киритиш учун алоҳида турган таянч устунлар ва пойдеворлар остидан бур-қудуқлар ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
599. Йўналиш кузатувлар ҳамда олиб бориладиган геофизик тадқиқотлар натижасида аниқланган карст интенсив ривожланган ҳудудларда, айрим бур-қудуқлар унинг фаол ривожланган қатламини тўлиқ кесиб ўтиши ва карстланмаган тоғ жинсларига камида 5 m чуқурлаштирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
600. Карстни ўрганиш учун мўлжалланган бур-қудуқларнинг конструкцияси, бурғилаш технологияси ва тоғ жинсларининг геологик тузилиши, гидрогеологик шароитлари, ҳолати, хусусиятлари, дарзланганлиги, карстланганлиги, дарзликлар, ўпқонлар зоналари (карст бўшлиқларини тўлдирган тоғ жинсларининг таркиби, бўшлиқларнинг тўлганлик даражаси), тоғ жинсларининг зичлиги камайган ҳамда емирилган зоналари тўғрисидаги батафсил маълумотлар олишни таъминлаши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
601. Бур-қудуқларни тоғ жинси намунаси (керн) олмасдан бурғилашга йўл қўйилмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бурғилашга давомида карстланган тоғ жинсларидан ва карст бўшлиқларини тўлдирган жинслардан имкон борича кўпроқ тоғ жинси намунаси (керн) олинишини таъминлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тузли қатламлар бурғиланганда, бур-қудуқларни ковлаш давомида тузлар эриб кетишини олдини олиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
602. Изланишлар давомида ер юзида ва бур-қудуқларда бажариладиган геофизик усуллар ёрдамида қуйидаги масалалар ҳал қилиниши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстнинг ривожланиш шароитларини ўрганишда геологик кесимнинг литологик тақсимланиши, тектоник хусусиятлари, қадимги водийлар ва ерости сувлари сатҳини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўмилиб кетган карст рельефини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карстланаётган тоғ жинслари қатламининг қалинлиги, дарзланиш даражаси ва каваклилиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
карст ўпқонларини, карстланаётган тоғ жинслари қатлами ҳамда устки қатламидаги тоғ жинсларининг зичлиги камайган ва емирилган зоналарини хариталаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дарзлик-карст сувларини ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тоғ жинсларининг (карстланаётган тоғ жинсларининг қатламидаги ва устки қатламидаги) физик-механик хусусиятларини ўрганиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
603. Статик, тебранма (вибрацион) ва динамик зондлаш, георадар ҳамда пенетрация-каротажи тадқиқотлари қуйидаги масалаларни ечиш учун бажарилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
устки қатламлардаги тоғ жинсларининг зичлиги камайган заиф зоналарини, ўпқонларни қидириб топиш ва чегаралаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ер юзидаги ҳамда кўмилиб кетган рельефнинг карст шаклларида бўшашган грунтларни қидириб топиш ва чегаралаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик кесимга аниқлик киритиш, агар қоятош грунтлар зондлаш имкони бўлган чуқурликда ётган бўлса, уларнинг тепа қисми рельефини ўрганиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
604. Тоғ жинсларининг фильтрация хусусиятларини аниқлаш, ерости сувлари сизиб ўтадиган зоналарни ва оқими йўналишини, фильтрация тезлигини белгилаш учун дала шароитида тажриба-фильтрация ишларини бажариш керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бир неча йўналишдаги кузатув бур-қудуқларидан иборат тўп (куст) сув тортиб олиш ва тўлдириш (откачка)ларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бур-қудуқларга тўп (куст) сув қуйишлар (налив)ни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бур-қудуқларга сув ва ҳавони босим остида юборишни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
605. Лаборатория тадқиқотлари карстланаётган тоғ жинслари қатлами ҳамда устки қатламидаги эрувчан ва эримайдиган тоғ жинсларининг таркиби, ҳолати ва физик-механик хусусиятларини ўрганишни, карст бўшлиқларини тўлдирган жинслар таркибини ўрганишни ўз ичига олиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ерости ва ерусти сувларининг кимёвий таркиби ўрганилиши ҳамда уларнинг карстланаётган тоғ жинсларига нисбатан агрессивлиги таҳлилий ва тажриба йўллар билан аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
606. Ерости ва ерусти сувларининг намуналарини олиш давомида уларнинг ҳароратини, бевосита дала шароитида водород кўрсаткичи (рН)ни, эркин СО2 ни ва бошқа беқарор кўрсаткичларни (НСО3, СО3, Ғе2, Ғе3, NО2, NО3) ўлчаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қолган кўрсаткичларни (Са, Мg, Nа, К, NН4, Сl, SО4, қуруқ қолдиқ ва SiO2) стационар лаборатория шароитларида аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Сувнинг тиниқлигини, муаллақ (сувда муаллақ сузиб юрувчи) заррачалар мавжудлиги, чўкма ҳосил бўлишини, сувнинг вақт ўтиши билан идишда ўзгаришини, рангини, ҳидини, перманганат оксидланишини ҳамда сувли горизонтларнинг техноген ифлосланиш эҳтимолини ҳисобга олган ҳолда бошқа физикавий хусусиятларини ва кимёвий таркибини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
607. Лаборатория таҳлиллари миқдорини карстланаётган тоғ жинслари қатлами ва устки қатлами, карст бўшлиқларини тўлдирган жинслар, гидрокимёвий зоналар таркибига кирувчи барча асосий литологик турлар ва муҳандислик геологик элементларни тавсифлаш зарурлигини ҳисобга олган ҳолда белгилаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ерости ва ерусти сувларининг таркиби ҳар хил даражада карстланган тоғ жинслари зоналарида ўрганилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
608. Тоғ жинсларини агрессив сувлар ва саноат оқовалари ёрдамида эритиш билан, суффозион барқарорлигини аниқлаш бўйича махсус тажрибалар олиб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Йирик ва мураккаб объектларни ҳамда кичик объектларни ҳам лойиҳалаш учун изланишлар олиб борилганда, ерости сувлари режимини ҳамда карст жараёнлари ривожланишининг ер юзидаги кўринишларининг стационар кузатувларини йўлга қўйиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Уларни гидрометеорологик, бино ва иншоотлар, ер сатҳи ва грунт қатламларининг деформациясини геодезик стационар кузатувлари билан бирга олиб бориш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
609. Карстли ҳудудларда изланишлар олиб борилганда атроф ва табиий муҳит муҳофазаси талабларига қатъий риоя қилиниши, грунтлар қатламларида, ер юзида суффозион жараёнлар, ўпқонлар ва чўкмалар ҳосил бўлиши билан боғлиқ равишда карстнинг хавфли даражада фаоллашувига олиб келувчи бундай ҳолатларнинг геологик-гидрогеологик бурғилаш, тажриба-фильтрация ҳамда бошқа ишлари сабабли бузилишига йўл қўймаслик чора-тадбирлари кўрилиши ва амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бурғилаш ишлари тугаллангандан сўнг бур-қудуқларни гил ёки цемент эритмаси ёрдамида тампонаж қилиниши ва бу ишлар ўз вақтида ҳамда сифатли бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-§. Тоғ ёнбағир жараёнлар (сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция)
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
610. Кенг тарқалган хавфли тоғ ёнбағир жараёнлар тоғ жинсларининг қияликка силжиши ўз оғирлиги ва ҳар хил таъсирлар (гидродинамик, тебраниш, сейсмик) натижасида ёнбағирлардан силжиш кўринишидаги сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция, сочилмалар ҳисобланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
611. Сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция содир бўлиш хавфи бўлган ёнбағирлар учун қўшимча равишда қуйидагилар аниқланиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефнинг шакллари (ўлчамлари, гипсометрик ҳолати, морфологик элементларининг оғиш бурчаги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёнбағирларнинг ривожланиш тарихи, пайдо бўлиши, ёши ва морфологик элементлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сурилмалар, кўчкилар содир бўлиш хавфи бўлган ёнбағирлар учун заифлашган сатҳ ва зоналарнинг массивда ётиш шароитлари (фаол, эски ва қадимги сурилмаларнинг силжиш сатҳи) ҳамда тоғ жинсларининг бу сатҳ ва зоналар бўйича физик-механик хусусиятлари (силжишга қарши мустаҳкамлиги);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
солифлюкция содир бўлиш хавфи бўлган тоғ ёнбағирларидаги музлаган тоғ жинсларининг ётиш шароитлари, уларнинг тузилиши ва таркибидаги муз даражаси ҳамда мавсумий музлаш-эриши, намлик динамикаси ва эриётган тоғ жинсларининг реологик хусусиятларининг кўрсаткичлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тоғ жинсларининг тектоник емирилиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнлари ривожланишига таъсирини баҳолаш билан тоғ жинсларининг ёши, ётиш шароитлари, пайдо бўлиши, тузилиши ва таркибига оид ўзига хос хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳозирги замон тектоник ҳаракатлари, сейсмик микроҳудудлаштириш натижалари билан сейсмиклик даражаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари горизонтларининг сатҳ ва босим режимлари ва уларнинг ёнбағирдан оқиш таъсирини, ерости сувларининг сурилмалар, кўчкилар, босим, солифлюкция жараёнлари содир бўлишига таъсири;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнлари ривожланишига таъсир қилувчи нураш, эрозия, қирғоқлар емирилиши ҳамда бошқа геологик жараёнларнинг ўзига хос хусусиятлари ва интенсивлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
силжиш тури ва механизмини кўрсатган ҳолда сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнлари мазкур ШНҚнинг 14-жадвалига асосан майдон бўйича силжиш ўлчамлари, тоғ ёнбағирини ўйиб олиш чуқурлиги, уларнинг силжиш асоси, сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция ётқизиқларининг ёши, бу жараёнларнинг ёнбағирлар морфологик элементларида жойлашганлиги ва уларнинг геологик тузилиш, литология, гидрогеологик ҳамда геокриологик шароитларга боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объект ҳудуди ва муҳандис-геологик шароитлари ўхшаш ҳудудлардаги сурилмаларга қарши, кўчкиларга, солифлюкцияга қарши кўрилган чора-тадбирларнинг ижобий ва салбий тажрибалари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

14-жадвал

Жараёнларнинг гуруҳлари

Жараёнларнинг ва силжиётган массаларнинг турлари

Сурилмалар

Силжиш (сирғалиш), сиқиб чиқариш, қайишқоқ эгилувчан (қайишқоқ эгилувчан оқувчи), гидродинамик емирилиш (қалқувчан), тўсатдан суюлувчан, мураккаб механизмли сурилмалар

Кўчкилар

Кўчкилар, сочилмалар, ағдарилмалар

Кўчки-сурилмалар

Кўчки ва сурилма жараёнларининг ҳар хил бирикмалари

Солифлюкция

Ёпишқоқ қайишқоқ оқим, қайишқоқ оқим

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
612. Изланиш ишларининг таркиби ва ҳажмини, тоғ ёнбағир жараёнининг ривожланиш босқичи (фазаси)ни ҳамда кўламининг кенглиги қуйидаги 15‑жадвални ҳисобга олган ҳолда аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

15-жадвал

Ёнбағир жараёнлар кўламининг кенглиги

Сурилма ва кўчкиларнинг ҳажми, mЗ

Кичик

Минглар

Ўрта

Ўн минглар

Катта

Юз минглар

Жуда катта

Миллионлар

Ўта катта

Ўнлаб миллионлар ва ундан ортиқ

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
613. Муҳандислик-геология изланишлари асосида қуйидагилар бажарилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудни сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнлари содир бўлиш хавфи ва уларнинг ривожланиш хусусиятлари бўйича муҳандислик-геология ҳудудлаштириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёнбағирларнинг барқарорлигини ва унинг прогноз қилинган ўзгаришини, сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнларининг турлари, уларнинг жойлашган ўрни, ўлчами ҳамда силжиётган грунт массаларининг миқдори ва тезлиги кўрсатилган ҳолда баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сурилмалар, кўчкилар ҳаракатлари натижасида келтириб чиқарадиган билвосита оқибатларни (кўчки сурилмалар натижасида ҳосил бўлган тўғонларнинг сув йўлини тўсиши оқибатида водийларни сув босиши, грунт массаларининг акваторияга тез силжиб бостириб кириши натижасида юқори босимли тўлқинларнинг ҳосил бўлиши) баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
614. Сурилмалар, кўчкилар содир бўлиш хавфи бўлган ёнбағирларда муҳандислик-геология изланишлар, бутун ёнбағир бўйлаб ва юқори қирғоғига ёндош зонада (қирғоқ ёнбағирларда уларнинг сув ости қисмлари изланишлар доирасига кириши лозим), шунингдек лойиҳаланаётган объект ёнбағирнинг бир қисмини эгаллаганда олиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
615. Сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнлари ривожланган жойларда лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда қуйидагилар кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёнбағирларда содир бўладиган сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнлари эгаллаб оладиган майдон ҳамда уларнинг ёнбағирни ўйиб олиш чуқурлиги, уларнинг геологик тузилиши ва морфологик хусусиятларига, ерости ва ерусти сувлари режимига, музлаш, шунингдек эришига боғлиқ равишда вақт ва маконда ривожланиш динамикаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
силжиш базиси, сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция ётқизиқларининг ёши, бу жараёнларнинг ёнбағирлар морфологик элементларида жойлашганлиги ва уларнинг геологик тузилиш, литология, гидрогеологик ва геокриологик шароитларга боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўрилаётган жараёнлар таъсирида ёнбағирлар барқарорлигининг бузилиш эҳтимоли ва уларнинг лойиҳаланаётган қурилиш учун хавфлилиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бевосита ҳудуддаги ҳамда табиий шароитига кўра унга яқин бўлган мавжуд муҳандислик муҳофаза қилиш иншоотларининг самарадорлигини, ҳудудни ёнбағир жараёнлардан муҳандислик муҳофазаси чора-тадбирларини амалга ошириш зарурлиги бўйича таклифлар ва тавсиялар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
616. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун ҳал қилувчи ҳудудларда изланишлар олиб борилганда 1:5000-1:2000 масштабларда муҳандис-геологик съёмка ишлари бажариш ва сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнларининг стационар кузатувларини амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
617. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёнбағирларнинг мустаҳкамлигини белгилаб берувчи омилларнинг силжиш тезлигини ва силжиш юзаси чегараларини кўрсатган ҳолда миқдорий тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёнбағирларнинг ўзгармаган табиий шароитларда макон ва вақтда барқарорлигини ҳамда ҳудудни хўжалик жиҳатдан ўзлаштириш билан боғлиқ прогноз қилинган ўзгаришларини ҳисобга олган ҳолда баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудни тоғ ёнбағир жараёнларидан муҳандислик муҳофазасини амалга ошириш бўйича таклифлар, объектлар қурилиши давридаги муваққат ҳимоя чора-тадбирлари бўйича тавсиялар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
618. Лойиҳа учун изланишларда 1:2000-1:1000 масштабларда муҳандис-геологик съёмкасини бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Лойиҳаланаётган II — IV-тоифали алоҳида олинган ҳар бир бино ва иншоотларнинг ҳудудларида сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнларининг уларни келтириб чиқарувчи омилларнинг ҳамда муҳандислик муҳофазаси иншоотларининг ҳолати ва ишлаши бўйича стационар кузатувларини амалга ошириш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
619. Ишчи ҳужжатлари учун олиб бориладиган изланишларда мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда лойиҳаланаётган бино ва иншоотларнинг ҳудудлари ҳамда йўналишларида сурилмалар, кўчкилар, солифлюкция жараёнларининг муҳандис-геологик шароитларига аниқлик киритилиши, шунингдек улар ривожланишини баҳолаш кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-§. Селлар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
620. Сел тарқалиш хавфи бўлган ҳудудларда барча ҳолатларда муҳандислик-геология изланишларини, селларни комплекс ўрганишни таъминловчи муҳандислик-гидрометеорологик ва муҳандислик-геодезик изланишлар ҳамда ландшафт тадқиқотлари билан биргаликда амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
621. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда сел жараёнлари мавжудлиги, келиб чиқиши, селларнинг ҳосил бўлиши, содир бўлиш тезлиги, сел ҳосил бўлиш частотаси (такрорийлиги), уларнинг генетик турлари сел жараёнлари кўламининг кенглигини қуйидаги 16-жадвал бўйича ҳамда муҳандислик муҳофазаси чора-тадбирлари бўйича таклифлар ва лойиҳаланаётган қурилиш натижасида сел жараёнлари ҳосил бўлиш шароитининг ўзгаришини баҳолаш кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

16-жадвал

Кўлами

Сел оқимларининг ҳажми, m3

Кичик

Юзлаб

Ўрта

Минглаб

Катта

Ўн минглаб

Жуда катта

Юз минглаб

Ўта катта

Миллионлаб

Улкан

Ўнлаб миллион

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
622. Техник ҳисоботнинг график материалларига ҳудуднинг сел хавфи харитаси киритилиши керак. Бунда, харитада сел ҳосил бўладиган ҳавзаларнинг чегаралари, ўзанларининг нишаблиги кўрсатилган гидрографик тармоқлар, сел оқимларининг пайдо бўлиши, ҳаракатланиши (транзит) ҳамда йиғилиш (аккумуляция) зоналари, музликлар, қадимги ва ҳозирги замон мореналари, кўл ва сув омборлари, гидротехник иншоотлар, мавжуд селга қарши иншоотлар ва халқ хўжалиги объектлари ажратиб кўрсатилган бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
623. Лойиҳаолди ҳужжатлар ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда ҳудудда сел хавфи борлигини баҳолашни, сел хавфининг билвосита белгиларини ўрганиш, топографик ва муҳандислик-геология хариталарни, аэрофото ва космик съёмка материалларини хонаки шароитда таҳлил қилиш асосида ҳамда йўналиш кузатувларини бажариш асосида амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
624. Йўналиш кузатувларни бажариш жараёнида қуйидагилар амалга оширилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аэрофото ва космик съёмка материалларини дала шароитида дешифровка қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудларнинг тавсифини ёзиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
625. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 298 ва 307-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
селларнинг генетик турлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел ҳосил бўладиган ҳавзаларнинг геоморфологик турлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел оқимларининг шаклланиш механизми ва турлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел бир вақтда олиб чиққан массанинг максимал ҳажми;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
селларнинг динамик параметрлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел пайдо бўладиган жойларда ва улар олиб бориб ётқизган зоналардаги грунтларнинг физикавий-механик хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объектнинг селлар пайдо бўлиш шароитига таъсирини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объектнинг муҳандислик муҳофазасини амалга ошириш усуллари бўйича таклифлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган объектнинг сел тошқинларини ҳосил бўлиш шароитларига таъсирини баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
626. Техник ҳисоботнинг график материалларига таркибига ҳудуддаги сел ҳавзаларининг харитаси қўшилиши ҳамда мазкур ШНҚнинг 622-бандига қўшимча равишда қуйидагилар кўрсатилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел ҳосил бўладиган ўчоқлардаги сел ҳосил қилувчи дисперс ётқизиқлар ва туб тоғ жинслари комплекслари ва улардаги чақиқ материалнинг ҳажми;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сув йиғувчи рельефининг ўйдим-чуқурлиги ва майдон юзасининг грунт-ўсимлик қатлами билан қопланиш даражаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел ўзанининг ҳисобий створлар ҳудудларида бўйлама ва кўндаланг профиллар кўринишидаги тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
селнинг транзит зонасидаги тиқилиб қолиш эҳтимоли бор жойлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел ҳосил бўлишига имкон берувчи геологик жараёнлар, сурилма, кўчки, тўкилмалар тарқалганлиги ҳамда фаоллиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
селлар аккумуляцияси зоналаридаги сел ётқизиқларининг тарқалганлиги ва хусусияти.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
627. Сел ҳосил қилувчи грунтлар ва ётқизиқларнинг таркиби ва физик-механик хусусиятларининг гранулометрик таркиби, табиий намлиги, зичлиги, грунт зарраларининг зичлиги, намликнинг қуйи ва юқори чегаралари, сувда ивиши (эриш), табиий нишаблик бурчаги (ҳар хил намликда ва сув остида), фильтрация коэффициенти, тиксотроп хусусиятлари, деформация ва мустаҳкамлик хусусиятлари аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
628. Лойиҳа учун изланишларда бошқа ишлар билан бир қаторда, стационар кузатувлар олиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Аввалги йилларда селларни ўрганиш ишлари бажарилган бўлса, у ҳолда бир йил давомида стационар кузатувлар олиб бориш билан чегараланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Махсус кузатувлар олиб борилмаганда стационар кузатувлар камида уч йил давомида олиб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
629. Ишчи ҳужжатлари учун олиб бориладиган изланишларда мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда аниқ чора-тадбирлар ва селга қарши иншоотларни асослаш ва ҳисоблаш учун зарур бўлган материаллар келтирилган бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
630. Техник ҳисоботнинг график материалларига махсус сел харитасини ёки қуйидагиларни кўрсатган ҳолда сел ҳаракатланиш эҳтимоли бўлган схемани келтириш лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел оқимларининг максимал параметрлари — тезлиги, чуқурлиги, эни ва сарфи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел босадиган зоналар (ҳалокатли вайронагарчиликлар, сел ётқизиқлари билан қопланиш келтирилган ҳолда);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел оқимларининг таъсир зоналари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
сел таъсирида ювилиши оқибатида ёнбағирлар барқарорлигининг бузилиш эҳтимоли;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хавфсиз зоналар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
эвакуация йўллари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лойиҳаланаётган иншоотларнинг контурлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-§. Дарёлар, кўллар ва сув омборлари қирғоқларининг емирилиш жараёнлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
631. Дарёлар, кўллар ва сув омборлари қирғоқларининг емирилиш жараёнлари учун муҳандислик-геология изланишлари муҳандислик-гидрометеорология изланишлари билан бирга олиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
632. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 207 — 219-бандларига келтирилганларидан қўшимча равишда қуйидагилар техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қирғоқлар емирилишининг асосий минтақавий-геологик ва зонал-иқлимий омиллари ҳамда ривожланиш шароитлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўзгармаган табиий шароитларда макон ва вақтда қирғоқ бўйи емирилиш тезлигини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бевосита изланишлар ҳудудида унинг табиий шароитига ўхшаш ҳудудларда қирғоқлар муҳандислик муҳофазасининг самарадорлиги.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
633. Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун қирғоқлар емирилиши жараёнининг омиллари ва ривожланиш шароитлари, сув омборлари (кўллар, дарёлар) турига боғлиқ равишда мазкур ШНҚнинг 17-жадвалга кўра батафсил аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
634. Лойиҳаолди ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун изланишлар олиб борилганда қуйидагилар бажарилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қирғоқлар емирилиши ва муҳандислик муҳофазаси чора тадбирларининг самарадорлиги бўйича аввалги йиллардаги ва архив материалларини йиғиш ҳамда таҳлил қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд материалларни батафсил ўрганиш, қирғоқлар емирилишининг омиллари ва ҳозирги замонда ривожланиш тўғрисидаги янги маълумотларни олиш учун йўналиш кузатувларни амалга ошириш ҳамда турли йилларда олинган аэрофото ва космик съёмка материалларини дешифровка қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
деформация эҳтимоли мавжуд зоналар доирасида, ўрганилаётган майдондан икки томонга қирғоқ бўйлаб 2 — 10 km чегарасида, дарёларнинг икки бурилган жойида оқим бўйлаб қуйига ва мазкур ШНҚнинг 17-жадвалга кўра лойиҳаланаётган қурилиш ва ёндош соҳил майдонининг муҳандис-геологик съёмкаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиши лойиҳаланаётган майдонда қирғоқлар емирилишининг ва уларни аниқловчи омилларнинг стационар кузатувлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
635. Стационар кузатувларни лойиҳаолди ҳужжатлари учун изланишлар пайтида бошлаб, лойиҳа ҳужжатлар учун изланишлар олиб борилганда ҳам узлуксиз давом эттириш зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
636. Объектда лойиҳалашнинг айрим босқичлари учун изланишлар оралиқларидаги даврларда ва улар тугалланганда, стационар кузатувлар олиб борилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
637. Лойиҳа учун изланишларда қуйидагилар аниқланиши ва мазкур ШНҚнинг 298, 307-бандларига қўшимча равишда техник ҳисоботда кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қирғоқларни емирувчи омилларнинг миқдорий тавсифи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўзгармаган табиий шароитда, шунингдек лойиҳалаштирилаётган объектни қуриш ва ундан фойдаланиш пайтида маконда ва замонда қирғоқлар емирилишининг интенсивлигини аниқ баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қирғоқларнинг муҳандислик муҳофазасини амалга ошириш бўйича тавсиялар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
638. Лойиҳа учун изланишларда қуйидаги 17-жадвал талаблари доирасидаги масштабларда муҳандис-геологик съёмкасини бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

17-жадвал

Муҳандислик-геология изланишлар

Муҳандис-геологик съёмкасининг масштаби

Лойиҳаланаётган қурилиш майдонида ва асосий соҳил ҳудудларида

Соҳилга туташган ҳудудда

Текисликда

Тоғли ва тоғолди

Текисликда

Тоғли ва тоғолди

Лойиҳаолди ҳужжатлари ишлаб чиқиш учун:

лойиҳаланаётган сув омборларида

1:10000 — 1:5000

1:5000 — 1:2000

1:100000 — 1:50000

1:50000 — 1:25000

кўллар, дарёлар ва фойдаланилаётган сув омборларида

1:5000 — 1:2000

1:5000 — 1:2000

1:50000 — 1:25000

1:25000 — 1:10000

лойиҳа учун

1:2000 — 1:1000

1:2000 — 1:1000

1:25000 — 1:10000

1:10000 — 1:5000

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
639. Муҳандис-геологик съёмкаси қурилиш майдонини ва унга туташган соҳил ҳудудини лойиҳаланаётган қурилиш майдонидан барча томонга 1-2 km чегарасида ҳамда дарёларнинг оқим бўйлаб қуйи ва юқори қисмларидаги биттадан бурилган жойини ҳам қўшиб олган ҳолда қамраб олиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
640. Ишчи ҳужжатлари учун олиб бориладиган изланишларда мазкур ШНҚнинг 415 — 427-бандларига қўшимча тарзда техник ҳисоботда аввал олинган маълумотлар муҳандислик муҳофазаси ва иншоотларни ҳисоблаш бўйича узил-кесил лойиҳа ечимларини қабул қилиш учун зарур бўлган қирғоқлар емирилиши жараёнларини баҳолаш натижалари ҳамда уларнинг параметрлари келтирилган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5-§. Сейсмик ҳудудлар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
641. Қурилиш майдонларининг сейсмиклиги муҳандислик геология изланишлари таркибида бажариладиган сейсмик микроҳудудлаштириш асосида ҳамда ҚМҚ 2.01.03-19 талаблари доирасида аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
642. Сейсмик микроҳудудлаштириш ишларининг натижалари бўйича сейсмик микроҳудудлаштириш харитаси ва унга тушунтириш хати тузилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
643. Сейсмик микроҳудудлаштириш хариталари муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига ва қурилиш объекти хусусиятига боғлиқ равишда 1:25000-1:5000 масштабларда тузилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
644. Амалдаги сейсмик микроҳудудлаштириш хариталари чегараларида жойлашган аниқ бино (иншоотлар) қурилиши мўлжалланган ҳудудлардаги изланишлар жараёнида сейсмикликка таъсир қилувчи омиллар (локал доирада ҳар хил тузилишга эга бўлган грунтлар, узоқ вақт давом этган техноген таъсирлар ва бошқалар) борлиги аниқланган бўлса ҳамда бино (иншоотлар)ни ҳар хил сейсмикликдаги ҳудудлар чегарасида жойлаштириш мўлжалланган ҳолларда, қурилиш ҳудудининг сейсмиклигига аниқлик киритиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
645. Қурилиш ҳудудларининг сейсмиклигига аниқлик киритиш ишлари сейсмик микроҳудудлаштириш харитасини амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
17-боб. Корхона, бино ва иншоотларни реконструкция қилиш ва техник қайта жиҳозлаш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
646. Объектларни реконструкция қилиш ва техник қайта жиҳозлаш учун муҳандислик-геология изланишлари бажарилганда корхона, бино ва иншоотлар қурилиши ҳамда улардан фойдаланиш даврида муҳандис-геологик шароитларининг ўзгаришларини, рельефининг, геологик тузилишининг, гидрогеологик шароитларининг, грунтларнинг таркиби, ҳолати ва хусусиятларининг, геологик жараёнларининг фаоллиги ўзгаришларини аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
647. Муҳандислик-геология изланишлари давомида қўшимча геологик муҳит ўзгаришини келтириб чиқарувчи ёки бу ўзгаришлар оқибатда юзага чиқувчи бино ва иншоотлар деформациясининг хусусияти ва сабаблари, дренажлар, сув пасайтириш тизимлари, фильтрацияга қарши қурилмалар мавжудлиги ва уларнинг ишлаш самарадорлиги, ер юзасининг чўкканлиги, ботқоқланиш ривожлангани, вертикал текислашдаги хатоликларни, газонлар ва дарахтларни суғориш даражалари (кам ёки ҳаддан зиёд суғориш) ҳамда муҳандислик муҳофазаси иншоотлари ва геологик муҳитни муҳофаза қилиш бўйича чора-тадбирларнинг самарадорлиги аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
648. Нефть-кимё, металлургия ва шунга ўхшаш саноат корхоналари учун ўзлаштирилган (қурилиш олиб борилган) ҳудудларда муҳандислик изланишлари олиб борилганда, ерости сувларининг сатҳ ўзгаришлари режимини, уларнинг бетонларга нисбатан агрессивлигини, металларга нисбатан коррозия фаоллиги, грунтларнинг мустаҳкамлик ва деформация хусусиятлари, уларнинг макон ва замонда маълум даражада ўзгаришларини ҳисобга олган ҳолда ҳамда «нам» технологик жараён ва катта миқдордаги сув элтгич, чиқинди элтгич, технологик тармоқлар мавжудлигини ҳисобга олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
649. Реконструкция қилиш ва техник қайта жиҳозлаш бўйича муҳандислик-геология изланишларида қуйидаги иш турлари ҳамда комплекс ўрганишлар амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
реконструкция қилинаётган ва техник қайта жиҳозланаётган бино, иншоотлар учун бажарилган изланишлар ҳамда аввалги йилларда бажарилган изланишлар ва ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитлари тўғрисидаги маълумотлар, шунингдек материалларини йиғиш, қайта ишлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
фойдаланилаётган бино ва иншоотларга ёндош ҳудудларни муҳандислик-геология текширувлар (кўздан кечириш (рекогносцировка)), мавжуд бино ва иншоотлар асосидаги грунтларнинг текширувлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тоғ ковламаларини ковлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геофизик тадқиқотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик тадқиқотлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
стационар кузатувлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларни, ерусти ва ерости сувларини лаборатория шароитида ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
материалларни хонаки шароитда қайта ишлаб техник ҳисобот тузиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
650. Ишлар турларининг мақсади вазифалари ва бажарилиш технологиялари мазкур ШНҚнинг 4-бобига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
651. Дала ва лаборатория тадқиқотлари натижалари бўйича олинган материаллар хона шароитида комплекс равишда қайта ишланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
652. Лойиҳалаш ва қурилиш ҳужжатлари (қурилиш лойиҳаси, муаллифлик назорати журнали, хандақларни қабул қилиш далолатномалари) билан танишиб чиқиш ишлари бажарилиши керак. Бунда, асоснинг геологик-литологик тузилишига ҳамда уни тайёрлаш бўйича қабул қилинган лойиҳа ечимига эътиборни қаратиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
653. Ишларнинг натижасида мазкур ШНҚнинг 18-бобида келтирилган бўлим ва маълумотларни ўз ичига олган грунтлар асоси, бино ва иншоотлар пойдеворлари ҳолати бўйича техник ҳисобот тайёрланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
18-боб. Геотехник тадқиқотлар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-§. Мавжуд бино ва иншоотлар асоси ва пойдеворларининг грунтларини текшириш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
654. Геотехник тадқиқотлар муҳандислик-геология изланишларнинг иккинчи босқичида лойиҳа ҳужжатларини тайёрлаш учун, шунингдек бинолар ва иншоотларни қуриш ҳамда улардан фойдаланиш жараёнида амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
655. Геотехник тадқиқотлар, муҳандислик-геология тадқиқотлар таркибида ўта хавфли, техник жиҳатдан мураккаб ва ноёб объектларни лойиҳалашда, мураккаб муҳандислик-геология ҳамда зич қурилиш шароитларида бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
656. Геотехник тадқиқотлар қуйидагиларни ўз ичига олиши зарур:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтнинг алоҳида хусусиятларини махсус тадқиқ қилишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
прогноз масалаларини ечишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тажриба майдонларида иш олиб боришни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
657. Муайян турдаги геотехник ишларни бажариш зарурати муҳандислик-геология тадқиқотлар дастурида асослаб берилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
658. Грунтлар хусусиятларини махсус тадқиқ қилиш ишларига қуйидагилар киритилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бинолар ва иншоотларнинг пойдеворлари ҳамда асосларини ҳисоблаш учун алоҳида дастурлар бўйича грунт хусусиятларини (дала ёки лаборатория шароитида) ўрганиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бинолар ва иншоотларнинг грунт асосларини рақамли моделлаштириш учун (атрофдаги қурилиш бинолари ва иншоотлари пойдеворидаги грунтларнинг зўриқиш-деформацияланиш ҳолатини ҳисобга олган ҳолда) бошланғич маълумотларни олиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
дала шароитида грунтларни махсус техника ва асбоб-ускуналар ёрдамида катта чуқурликда синовдан ўтказиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
659. Геотехник ҳисоблашлар ва грунт асосини моделлаштириш учун зарурий грунт параметрлари ечиладиган вазифалар ва қўлланадиган моделларга боғлиқ ҳолда техник топшириқда кўрсатилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
660. Грунт хусусиятларини махсус тадқиқ қилишда бур-қудуқлар чуқурлигини, сони ва жойлашишини белгилашда ҳисоблаш модели ўлчамларини кенгликда ва чуқурликда ҳисобга олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳисоблаш моделининг ўлчамлари техник топшириқда кўрсатилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
661. Прогноз қилиш вазифалари қуйидагиларни ўз ичига олиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидрогеологик шароитнинг ўзгариш эҳтимолини инобатга олган ҳолда пойдевор асосидаги грунт хусусиятларининг ўзгаришини прогноз қилишни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
хандақ (котлован) ва қурилаётган иншоот тўсиқларини ўрнатиш натижасида грунтлардаги кучланиш-деформация ҳолатининг ўзгаришини прогноз қилишни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
662. Тажриба майдонларидаги ишларга қуйидагилар киритилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қозиқларни статик ва динамик синаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
асос ва пойдеворларнинг фрагментларини синовдан ўтказиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-§. Мавжуд бино ва иншоотларнинг пойдеворлари асосини текшириш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
663. Мавжуд бино ва иншоотларнинг пойдеворлари асосини текшириш ишларини бино ва иншоотлар кенгайтирилаётган, реконструкция қилинаётган ва техник қайта жиҳозланаётганда, янги иншоотларни мавжуд бино ва иншоотлар таъсир доирасида (таъсир зонаси яқинида) қурилаётганда ҳамда бино-иншоотлар деформация ва аварияга учраган ҳолатларда амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
664. Текшириш ишлар қуйидаги вазифаларни ечиш учун зарур бўлган маълумотлар олиш мақсадида амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдеворлар турини, уларнинг режадаги шаклини, ўлчамларини, конструкциясини, жойлашиш чуқурлигини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ковланган шурфларда асос грунтларини тадқиқ қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидроизоляция мавжудлигини, унинг тури ва материалларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лаборатория текширишлари учун грунтлар намуналарини олиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдевор ҳамда асос грунтларига тушадиган вақтинча ва доимий юкламаларни ошириш билан бино ва иншоотларни реконструкция қилиш ва қўшимча қаватлар қуриш эҳтимоли ва шароитларини аниқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
665. Бино ёки иншоот девор ва пойдеворларида деформация мавжуд бўлганда қуйидагилар амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
деформация содир бўлиши сабабларини аниқлаш ва уларнинг кейинчалик ривожланишини тўхтатиш учун чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ҳамда бино ва иншоотлардан нормал фойдаланиш шароитларини тиклаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиши ёки фойдаланилиши тўхтатилиб, узоқ вақт ўтгандан кейин пойдевор асоси грунтларининг ҳолатини ҳамда бино ва иншоотларнинг устига қўшимча қаватлар қуриш имкониятларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мавжуд бино ва иншоотларга лойиҳалаштирилиб қуриладиган қўшимча бино ва иншоотларнинг барқарор туришини таъминловчи чора-тадбирлар ишлаб чиқиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ертўласи бўлмаган биноларда ертўла қуриш, бинонинг цоколь ва ертўла қаватларини чуқурлаштириш имкониятларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ертўла ва бошқа ерости иншоотларини сув босишининг сабабларини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости маконини ўзлаштириш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
666. Бино ва иншоотларни тадқиқ қилиш мақсадига боғлиқ равишда қуйидаги 18-жадвалда келтирилган ишлар бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

18-жадвал

Бинони текширишдан мақсад

Бажариладиган ишлар

Томларини алмаштирмай ва оғирликларини оширмай тўлиқ таъмирлаш

Назорат шурфларини ковлаш — пойдеворларни очиш

Барча қаватлардаги томларини алмаштириб реконструкция қилиш ёки капитал таъмирлаш Девор ва пойдеворларнинг деформациялари мавжуд

Ҳудуднинг грунтларини бурғилаб ўрганиш, пойдеворлар асосини батафсил ўрганиш,

грунтлар ва ерости сувларининг лаборатория таҳлиллари, пойдеворлар материалларининг лаборатория таҳлиллари

Асос ва пойдеворларни текшириш учун ҳисоб ишлари

Бино ёки иншоот ертўлаларида сув ёки деворларида захлик пайдо бўлиш сабабларини аниқлаш

Сув элтгич коммуникацияларни тафтиш қилиш, ҳудуд грунтларини бурғилаб ўрганиш, назорат шурфларини ковлаш — пойдеворларни очиш, гидроизоляция ҳолатини текшириш, ерости сувлари сатҳини кузатиш

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
667. Назорат шурфлари пойдеворларнинг конструкциясини, ўлчамларини, материалларини, жойлашиш чуқурлигини ва гидроизоляция мавжудлигини, асос грунтларининг литологик таркибини аниқлаш учун ковланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
668. Назорат шурфларнинг сони текширишлар мақсадига боғлиқ ҳолда қуйидаги 19-жадвалга асосан аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

19-жадвал

Бинони текширишдан мақсад

Шурфлар сони

Оғирликларни оширмай реконструкция қилиш ёки мукаммал таъмирлаш

Бино ичида 2-3 та

Ертўлаларга сув киришини ёки ертўлалар ва биринчи қават деворларидаги захликни бартараф қилиш

Ҳар бир сув босган ёки захлаган бўлмада биттадан

Ертўлани чуқурлаштириш

Чуқурлаштириладиган хонанинг ҳар бир девори ёнида биттадан

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
669. Асос ва пойдеворларни батафсил текширишда тоғ ковламаларининг сони қуйидагича бўлиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
энг кўп босим тушган жойда ҳар бир конструкция тури ёнида ва босим кам тушган ҳудудларда ҳар бир секцияда биттадан шурф;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бир-бирига ўхшаш ва такрорланувчи (режаси ва контурлари бўйича) секцияларнинг биттасида барча зарур шурфлар ковланиши, қолганларида эса энг кўп босим тушган жойларда 1-2 дан шурф;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳар бир иншоот учун қўшимча равишда тоғ ковламаси ковланган жойга қарши томондаги девор ёнидаги энг кўп босим тушган жойда иккита шурф;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қўшимча оралиқ таянч устуни ўрнатилиши мўлжалланган жойларда ҳар бир секцияда биттадан шурф;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
деворлар ва пойдеворлар деформацияга учраган жойларда биттадан шурф.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, иш жараёнида бўшанг грунтлар тарқалган чегараларни (агар улар мавжуд бўлса) аниқлаш учун қониқарсиз аҳволдаги пойдеворларнинг асоси ёки чегараларида қўшимча шурфлар бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
670. Шурфлар чуқурлигини, очиладиган пойдевор тагидан 0.5 — 1.0 m чуқурроқ ковланишини ҳисобга олган ҳолда белгилаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
671. Ўзига хос хусусиятга эга грунтлар (чўкувчан, кўпчувчан, шўрланган, ўта сиқилувчан, техноген) ва сувга тўйинган бўшашган грунтлар (торф, балчиқ) тарқалган ҳудудларда ковламалар грунтларнинг қатламини тўлиқ кесиб ўтиши ёки бу грунтлар бино ва иншоотларнинг мустаҳкамлигига таъсир қилмайдиган чуқурликкача ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
672. Хавфли муҳандислик-геология ва табиий-геологик жараён ва ҳодисалар тарқалган ҳудудларда ковламалар уларнинг фаол ривожланиш зонасидан 3 — 5 m чуқурроқ ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
673. Шурфларнинг режадаги минимал кесимини пойдеворлар жойлашиш чуқурлигига боғлиқ равишда қуйидаги 20-жадвал бўйича аниқлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

20-жадвал

Пойдевор жойлашиш чуқурлиги, m

Шурфлар кесимининг юзаси, m2

1,5 гача

1,5 — 2,5

2,5 дан чуқур

1,25

2

2,5 ва ундан катта

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
674. Муҳандислик-геология изланишлари натижасида қуйидагилар аниқланиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қатламларнинг ётиш кетма-кетлигини ва барқарорлигини, линза ва чиқиш жойларининг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино чегарасида ўта сиқилувчан грунтлар линзаларини ва қатламчаларини ўта синчковлик билан.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
675. Муҳандислик-геология текширишлар материаллари пойдевор асосининг геологик-литологик кесими кўринишида ифодаланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
676. Бурғилаш жараёнида геологик қатламларнинг кўрсаткичлари аниқланиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунт қатламлари баландлик кўрсатгичларга боғланган бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
677. Грунтлар ГОСТ 25100-2020 номенклатурасига кўра тавсифланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
678. Бур-қудуқлар сони бинодаги секциялар миқдори ва муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражасига кўра қуйидаги 21-жадвалга мувофиқ аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

21-жадвал

Бинодаги секциялар сони

Мураккаблик даражасига кўра бур-қудуқлар сони

I (оддий)

II (ўртача) ва III (мураккаб)

1-2

3-4

4 дан ортиқ

2

3

4

4

6

8

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Аввалги йиллар изланишлари материаллари мавжуд бўлганда жадвалда кўрсатилган бур-қудуқлар сони камайтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
679. Барча ковланган шурфларда пойдеворлар асоси грунтларининг тавсифи ва шурф деворларининг хомаки расмлари келтирилган бўлиши керак (1:20 ёки 1:50 масштабларда).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
680. Грунтлардан монолитлар (тузилиши бузилмаган намуналар)ни бевосита пойдеворлар тагидан ва шурфнинг қарама-қарши девори ва унинг тагидан, пойдеворлар тагида жойлашган тузилиши бузилмаган грунтларнинг ҳар бир туридан олиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
681. Грунтлар монолитларини олиш, ўраш, сақлаш ГОСТ 12071‑2014 талабларига кўра амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Монолитларни тоғ ковламасининг бутун чуқурлиги бўйлаб олиш интервали 0,4в (в пойдевор эни, m) дан ошмаслиги, бироқ 0,5 m дан ортиқ бўлмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бино ва иншоотлар таъсири доирасида эса ҳар 0,5 m дан олиниши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
682. Грунтларнинг кимёвий таҳлили учун намуналар ер юзасидан пойдевор тагигача бўлган оралиқдан олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
683. Сув намуналари бур-қудуқлардан ёки шурфлардан олиниши, битта бино ёки иншоот остидан ўтган сув намунасидан олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
684. Шурф ва бур-қудуқларнинг чуқурлиги умумий ҳолларда қуйидаги формула ёрдамида аниқланиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Н = h1 +hф + С
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бу ерда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
h1 — пойдеворнинг ер юзасидан жойлашиш чуқурлиги, m;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
hфпойдевор асоси фаол зонасининг чуқурлиги, m;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
С — доимий (ўзгармас) катталик, m уч қаватгача бўлган бинолар учун — 2;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
уч қаватдан юқори бинолар учун — 3 га тенг.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
685. Ўзига хос хусусиятга эга грунтлар (чўкувчан, кўпчувчан, шўрланган, ўта сиқилувчан, техноген) ва сувга тўйинган бўшашган грунтлар (торф, балчиқ) тарқалган ҳудудларда ковламалар бу грунтларнинг қатламини тўлиқ кесиб ўтиши ёки бу грунтлар бино ҳамда иншоотларнинг мустаҳкамлигига таъсир қилмайдиган чуқурликкача ковланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
686. Намланиш манбалари аниқланган жойларда бур-қудуқлар бурғиланиши, бундан бур-қудуқларнинг ҳар 1 m чуқурлигидан грунт намлигини аниқлаш учун намуналар олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бино ва иншоотнинг 10 m дан кам бўлмаган масофада (бино ва иншоот таъсири доирасидан ташқарида), грунтларнинг табиий намлиги сақланган зонада, назорат бур-қудуқлари бурғиланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
687. Пойдеворларни очиш учун шурфларни ковлаш жараёнида ҳар 25 cm чуқурлик ковланганда, грунтлар ва пойдеворлар кузатиб борилиши ва бу кузатув натижалари махсус журналда қайд қилиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Журналда шурфлар ковланган сана, уларни ковлаш жараёнидаги шароит ва атмосфера ҳолати қайд қилиб борилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
688. Асослар текширилиши жараёнида грунтлар ГОСТ 25100-2020 га мувофиқ грунт қатламлари тавсифланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
689. Бевосита пойдеворлар тагида жойлашган грунтларнинг хусусиятлари ёзиб борилиши, лаборатория тадқиқотлари учун монолитлар ҳамда ерости сувларидан намуналар олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
690. Олинган намуналардан лаборатория шароитида асос грунтларининг физик-механик хусусиятлари аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
691. Текшириш ишлари натижасида олинган материалларни хона шароитда қайта ишлаб мавжуд пойдеворларнинг режаси тузилиши, уларнинг умумий юзаси ва пойдеворлар эгаллаган майдон қурилишининг умумий майдонига нисбати, жойлашиш чуқурлигининг мутлақ ҳамда ўртача қийматлари, пойдеворлар тагининг кенглиги, пойдеворлар остидаги солиштирма босим аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-§. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдеворларини текшириш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
692. Мавжуд бино ва иншоотлар пойдеворларини тадқиқ қилиш натижасида қуйидагилар аниқланиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдевор тури, унинг режа бўйича шакли, ўлчами, жойлашиш чуқурлиги, конструкцияси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдеворлар материаллари текширилиши, ундаги носозликлар ва бетоннинг синфи (маркаси);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
аввал бажарилган мустаҳкамлаш қурилмалари ҳамда сунъий асослар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ғишт терилган деворларни механикавий ва электрофизик усуллар ёрдамида текшириш ҳамда ғишт ва қоришманинг мустаҳкамлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
гидроизоляция мавжудлигини унинг тури ва материаллари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
лаборатория текширишлари учун пойдевор материалларидан намуналар олиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
конструкцияларда дарзликлар (бўйлама, кўндаланг, қия) мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бетон ва ғишт деворларида ўпирилиш мавжудлигини, ковакларни, ҳимоя қатламининг бузилганлигини, бетоннинг ранги ўзгарганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
арматура, ўрнатилган деталлар, пайвандлаш чоклари шикастланишиининг мавжудлиги (коррозия натижасида);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
йиғма конструкцияларнинг таянч схемаларини аниқлаш ва амалдаги геометрик ўлчамларнинг лойиҳа ўлчамларидан оғишиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдеворлар конструкцияларидаги шикастланган ва авария ҳолатидаги ҳудудларининг мавжудлиги.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
693. Пойдеворлар конструкцияларини, деворни диаметри 8 — 16 mm бўлган электр дрель билан зондлаш йўли билан аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Пойдевор тури унинг режа бўйича шакли, ўлчами, жойлашиш чуқурлигини ўлчов асбоблари ёрдамида ўлчаб аниқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Назорат зондлаш бинонинг конструкцияси ва майдонига боғлиқ равишда танлаб олинган ҳудудларда амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
694. Ертўла пойдеворлари ва деворларини тўлиқ текшириш ультратовуш усуллари ёрдамида аниқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Терилган ғиштлар (деворлар) мустаҳкамлигини Физдел ва Кашкаров болғалари ёрдамида аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
695. Устун қозиқли пойдеворларда устун қозиқларнинг конструкцияларини, уларнинг ўлчамини ва миқдорини пойдеворларнинг 1 погон метрида аниқланиши, бунда шурфларнинг кўндаланг кесим юзасини кенгайтириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
696. Пойдевор материалларидан олинган намуналар, сиқилиш ва эгилишдаги мустаҳкамлик чегараларини махсус лабораторияда пресслар ёрдамида текширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
697. Пойдевор тагининг энини, унинг жойлашиш чуқурлигини, икки томонлама шурфларда, ўлчов асбоблари ёрдамида аниқланиши, кам босим тушадиган ҳудудларда эса пойдеворлар симметрик тарзда ривожланиши қабул қилиниши ва бир томонлама шурфларда аниқланган ўлчамларга мувофиқ қабул қилишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
698. Пойдеворлар ва шурфларнинг жойлашиш чуқурлиги нивелирлаш усули ёрдамида белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
699. Қўшимча қаватлар қуриш мўлжалланган бинолар учун пойдеворларни ўлчаш ишлари натижасида пойдеворларнинг режаси олиниши ва пойдеворлар эгаллаган умумий майдонининг қурилиш майдонига нисбатини белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Визуал равишда пойдеворларнинг ҳолати, ғишт ва қоришманинг тавсифи, бўш чоклар мавжудлиги, қопламаси, кўчган, бузилган жойлар мавжудлиги, пойдеворлар юзасида ҳимоя қатлами мавжудлиги баҳоланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
700. Ертўлаларнинг деворлари ва пойдеворлар тузилишини, жойида олинган ўлчовлар орқали ўрганиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
701. Лаборатория синовлари учун пойдевор материалларининг намуналари қўшимча юклама бериш имкониятини аниқлашда уларнинг мустаҳкамлиги ҳал қилувчи аҳамиятга эга бўлган ҳолларда олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
702. Ғишт терилган деворнинг сиқилиш ва эгилишдаги мустаҳкамлигини синаш учун пойдеворнинг ҳар хил ҳудудларидан 10 тадан ғишт олиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Харсангтошларни мустаҳкамлигини синаш учун 5 та намуна олиниши ва уларнинг минимал ўлчамлари 5х10х20 cm бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қоришма намуналарининг миқдори улардан ўлчамлари 7х7х7 ёки 4х4х4 cm бўлган 5 та кубикни ёпиштириш учун етарли бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Лаборатория синовлари учун бетон пойдеворлардан бурғилаш йўли билан диаметри 10 cm ва узунлиги 12 cm дан кам бўлмаган бешта тоғ жинси намунаси (керн) шаклида олинади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Барча олинган намуналар учун қайдномалар тўлдирилган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-§. Мавжуд бино ва иншоотларнинг асоси ва пойдеворларини текшириш учун бажариладиган муҳандислик-геология изланишлар натижалари асосида техник ҳисобот тузиш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
703. Мавжуд бино ва иншоотларнинг асоси ва пойдеворларини текшириш бўйича муҳандислик-геологик изланишлар натижалари асосида тузилган техник ҳисобот матни қуйидаги бўлим ва маълумотлардан иборат бўлиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудуднинг физик-географик шароити;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик шароитлар ўрганилганлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
геологик тузилиши ҳамда гидрогеологик шароитлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
физикавий-геологик ва муҳандис-геологик жараёнлар ва ҳодисалар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
муҳандис-геологик шароитлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳудудни ўрганиш (текшириш) натижалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва иншоотлар асосини фойдаланишнинг ишончлилигини белгилайдиган омиллар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
704. Кириш қисмида умумий маълумотлар, ишларни амалга ошириш учун асос, муҳандислик-геология изланишларнинг вазифалари, муҳандислик-изланишлар майдонининг жойлашган жойи, лойиҳа ва муҳандислик-изланишлар ҳужжатларининг мавжудлиги, изланишлар дастури тўғрисида маълумотлар, лойиҳаланаётган бино ва иншоотлар тўғрисида маълумотлар, уларнинг тавсифи, бажарилган ишлар тури, ҳажми, уларни бажариш муддатлари, алоҳида иш турларини амалга ошириш услублари, ижрочилар таркиби, изланишлар дастурлардан четга чиқилганда уларни асослаш тўғрисидаги маълумотлар, ишни назорат қилиш, қабул қилиш ва бошқалар бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
705. Физик-географик шароитлар бўлимида ҳудуд рельефи, иқлим шароити, гидрографияси, геоморфологияси ҳамда бино ва иншоотлар ҳолатига таъсир этувчи бошқа омиллар (хандақлар, ер ишловидаги ҳудудлар, траншеялар, турли хил ерости қурилиш коммуникациялари ва бошқалар) тўғрисидаги маълумотлар келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
706. Муҳандис-геологик шароитларни ўрганилганлиги бўлимида аввал бажарилган изланишлар мақсади ва чегаралари, ишлар амалга оширилган давр, материалларнинг қаерда сақланиши тўғрисидаги маълумотлар, муҳандислик-геология шароитни баҳолаш учун аҳамиятга эга бўлган асосий натижалар, ҳудудни ўзлаштириш ва ундан фойдаланиш, маҳаллий қурилиш тажрибалари тўғрисида маълумотлар, мавжуд бино ва иншоотларнинг ҳолати, улардаги деформациялар мавжудлиги ҳамда ҳосил бўлиш сабаблари тўғрисидаги маълумотлар, шунингдек аввал ўтказилган изланишлар маълумотларини тартибга солиш ва баҳолаш натижаларининг ишончлилиги келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳисоботнинг бу бўлими сўнгида келажакда бажарилиши керак бўлган тадқиқотларнинг вазифалари белгилаб олиниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
707. Геологик тузилиш ва гидрогеологик шароит бўлимида грунтларнинг юқоридан пастга кўра жойлашиш тартиби, стратиграфияси, грунтларнинг келиб чиқиши ва петрографик таркиби, уларнинг тарқалиши ҳамда жойлашиш шароитлари, туб қоятош (қоятош) грунтлар учун уларнинг тектоник бузилишлари хусусиятлари ва нураганлиги келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
708. Бўлимда бино ва иншоотнинг геологик муҳит билан ўзаро таъсир доирасида бўлган барча ерости сувлари горизонтлари, ер юза қисмида бино ва иншоотлардан фойдаланиш даврида ҳосил бўлган сунъий сув горизонтлари, ерости сувларининг турлари, уларни ўзида сақловчи тоғ жинслари таркиби ҳамда ерости сувлари горизонтлари жойлашиш шароитларининг таърифи келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ерости сувлари горизонтларининг гидрогеологик параметрлари, кимёвий таркиби, сув билан таъминланиш шароити, ерости сувлари ҳаракатланиши ва чиқиб кетиши, бошқа сув горизонтлари ҳамда ерусти сувлари билан боғлиқлиги, ерости сувлари режими ва унинг ўзгаришларини прогноз қилиш тўғрисидаги маълумотларни ўз ичига олиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
709. Физик-геологик жараёнлар ва ҳодисалар бўлими ўзига хос физик-геологик жараён ва ҳодисалар ривожланган ҳудудларда изланишларни ўтказишни тартибга солувчи ШНҚ 1.02.07-19 ва ШНҚ 2.02.01-19 талабларига мувофиқ тузилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
710. Муҳандис-геологик шароитлар бўлимида бино ва иншоотлар жойлашган ҳудудларнинг тавсифи, бино ва иншоотлар асосини ташкил этувчи грунтларнинг таркиби, ҳолати, хусусиятлари, уларнинг маконий ўзгариши келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
711. Ўзига хос хусусиятли грунтлар (лёссимон чўкувчан, техноген, шўрланган, бўшанг, сувга тўйинган) тарқалган ҳудудларда грунтларнинг деформациявий, мустаҳкамлик, кимёвий ва ўзига хос бошқа хоссаларининг ўзгариши келтирилиши ҳамда пойдеворлар ва уларнинг таъсир доирасидан ташқаридаги зоналарда ҳар бир ажратилган муҳандислик геологик элементлар бўйича грунтларнинг норматив, шунингдек ҳисобий кўрсаткичлари келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
712. Чўкувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда қўшимча равишда қуйидагилар кўрсатилиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
рельефнинг ўзига хос шакллари (товоқ шаклидаги чўкмалар (ботиқлар), суффозия) ва уларнинг маълум геоморфологик элементларга боғлиқлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчан қатламнинг қалинлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўмилган грунтларнинг, карбонатли ва гипсли тузилмаларнинг, юмронқозиқ инларининг мавжудлиги ва уларнинг тарқалиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ўхшаш шароитли ҳудудларда грунтлар чўкувчанлик хусусиятларини ўрганиш ва хандақларда ўтказилган тажриба-намлаш синовларининг натижалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг чўкувчанлик хусусиятлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
чўкувчанлик бўйича грунт шароити тури;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қадимги ёки ҳозирги замонда суғорилганлик ёки намлаш белгиларининг мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
намлаш манбалари, мавжуд бино ва иншоотлардаги мавжуд деформацияларининг ҳолати ва хусусияти.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
713. Ҳудудни текшириш натижалари бўлимида текшириш усуллари, унда қўлланилган техника ва технологиялар баён қилиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу ерда, ҳар бир қўлланилган усуллардан (визуал, топографик, геодезик, геофизик ва бошқалар) олинган натижалар алоҳида-алоҳида кўрсатилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
714. Мавжуд бино ва иншоотлар асоси ва пойдеворларини текшириш натижалари бўлимида, ўлчашларнинг техника ва технологиялари кўрсатилган ҳолда, текширишларни ўтказиш усуллари, пойдеворлар материалларининг, конструкцияларининг деформациявий, мустаҳкамлик кўрсаткичларини кўрсатиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Нуқсонлар қайдномалари кўринишида пойдеворлар конструкцияларининг ҳолати, уларда деформациялар, чўкишлар, материаллар нуқсонлари ва бошқа шикастланган жойлар келтирилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
715. Бино ва иншоотларнинг фойдаланиш ишончлилигини белгиловчи омиллар бўлимида биноларнинг асоси ва уларнинг конструкцияларида юз берган деформация ҳодисаларини келтириб чиқарган асосий омиллар рўйхати келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу рўйхатда келтирилган ҳар бир омилнинг таҳлили бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
716. Техник ҳисоботнинг хулосасида қисқа тарзда ҳудуддаги бино ва иншоотларнинг ҳолати ва фойдаланиш ишончлилигига таъсир қилувчи табиий шароитлар келтирилиши, бино ва иншоотлардан фойдаланиш ва уларни қайта қуриш шароитини умумий тарзда баҳолаш, пойдеворлар асосининг деформациялари сабаби ёки содир бўлган бошқа салбий жараён ва ҳодисалар тафсилоти (агар улар мавжуд бўлса), уларни келтириб чиқарган омилларни алоҳида таъкидлаб келтирилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тавсияларда салбий жараён ва ҳодисалар таъсирининг олдини олиш ҳамда уларни тугатиш чора-тадбирлари келтирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
717. Тавсияларда салбий жараён ва ҳодисалар таъсирининг олдини олиш ҳамда уларни тугатиш чора-тадбирлари келтирилиши лозим. Бундан ташқари бино ва иншоотлардан фойдаланувчи ташкилотларга ўзига хос хусусиятларга эга бўлган грунтлар тарқалган ҳудудларда иншоотлардан фойдаланиш тартиби ва қоидалари ҳам тавсия қилиниши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
718. Ҳисобот матнига қуйидагилар илова қилиниши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бинонинг (иншоотнинг) муҳандис-геологик профиллари, режаси ва кесими;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бино ва пойдеворларнинг конструктив хусусиятлари, уларнинг геометрияси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
реперлар, маркаларнинг жойлашиш схемалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
юз берган горизонтал ва вертикал силжишларнинг, оғишларнинг, дарзликлар ривожланишининг график ва эпюралари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
1-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандис-геологик шароитларнинг мураккаблик даражаси
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Омиллар

I (оддий)

II (ўртача)

III (мураккаб)

Геоморфологик шароитлар

Майдон битта геоморфологик элемент доирасида, юзаси горизонтал, бир текис

Майдон келиб чиқиши бир хил бўлган бир неча геоморфологик элементлар доирасида,

юзаси қия, бироз нотекис бўлинган

Майдон ҳар хил йўл билан ҳосил бўлган бир неча геоморфологик элементлар доирасида;

юзаси жуда нотекис

Бино ва иншоотларнинг геологик муҳит таъсири доирасидаги геологик омиллар

Горизонтал ёки бироз (қиялиги 0,1 гача) қия жойлашган, литологияси бўйича иккитадан ортиқ бўлмаган қатламлар; қатлам қалинлиги майдон бўйлаб барқарор;

қатлам грунтларининг бўйи ва чуқурлиги бўйича табиий ўзгарувчи хусусият кўрсаткичларининг турдош эмаслиги кам даражада;

қоятош грунтлар ер юзасида жойлашган ёки қоятош бўлмаган грунтларнинг юпқа қатлами билан қопланган

Литологияси бўйича тўрт хилдан кўп бўлмаган қия шаклида жойлашган қатламлар;

грунтлар хусусияти кўрсаткичларининг сатҳ ва чуқурлик бўйича ўзгариши табиий;

қоятош грунтларнинг усти нотекис ёки қоятош бўлмаган грунтлар билан қопланган

Литологияси бўйича тўрттадан ортиқ турли қатламлар; қатламлар қалинлиги кескин ўзгаради; қатлам грунтларининг сатҳ ва чуқурлик бўйича ноқонуний ўзгарувчи хусусият кўрсаткичларининг турдош эмаслиги юқори даражада.

Қоятош грунтларнинг юқори қисми бўлакланган ва қоятош бўлмаган грунтлар билан қопланган;

ҳар хил даражадаги дарзликлар мавжуд

Бино ва иншоотларнинг геологик муҳит билан ўзаро таъсири доирасидаги гидрогеологик омиллар

Ерости сувлари йўқ ёки бир хил кимёвий таркибга эга, битта барқарор ерости сувли горизонти мавжуд

Икки ва ундан ортиқ барқарор ерости сувлари сатҳи, баъзи жойларда турли кимёвий таркибли ёки босимга эга ва ифлосланган таркибли

Ерости сувлари горизонтлари бўй-ламаси ва қалинлиги бўйича ҳар хил;

баъзи жойларда сувли ва сув ўтказмайдиган тоғ жинсларининг қатламлари мураккаб ҳолда алмашиниб туради; ерости сувларининг босими ва уларнинг гидравлик боғлиқлиги бўйламасига ўзгарувчан

Бино ва иншоотлар қурилиши ва фойдаланиши шарт-шароитларига салбий таъсир қилувчи геологик жараёнлар

Мавжуд эмас

Тарқалиши чекланган ва (ёки) объектларнинг лойиҳа ечимларини қабул қилишга, қурилишига, улардан фойдаланишга ҳал қилувчи таъсир кўрсатмайди

Кенг тарқалган ва (ёки) объектларнинг лойиҳа ечимларини қабул қилишга, қурилишига, улардан фойдаланишга ҳал қилувчи таъсир кўрсатади

Бино ва иншоотларнинг геологик муҳит билан ўзаро таъсири доирасидаги ўзига хос грунтлар

Мавжуд эмас

Тарқалиши чекланган ва (ёки) объектларнинг лойиҳа ечимларини қабул қилишга, қурилишига, улардан фойдаланишга ҳал қилувчи таъсир кўрсатмайди

Кенг тарқалган ва (ёки) объектларнинг лойиҳа ечимларини қабул қилишга, қурилишига, улардан фойдаланишга ҳал қилувчи таъсир кўрсатади

Техноген таъсирлар ва ўзлаштирилган ҳудудларнинг ўзгарганлиги

Муҳандислик-геология изланиш ва лойиҳалашда ҳисобга олинмайди

Лойиҳа ечимларини қабул қилишга ва муҳандислик-геология изланишларни олиб боришга ҳал қилувчи таъсир кўрсатмайди

Лойиҳа ечимларини қабул қилишга ҳал қилувчи таъсир кўрсатади ва муҳандислик-геология изланишларни олиб боришни, уларнинг таркиби ва ҳажми ортишига олиб келадиган даражада, мураккаблаштиради

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Муҳандислик-геология шароитларнинг мураккаблик даражасини ушбу иловада келтирилган омиллар йиғиндисига кўра белгилаш керак. Агар бирорта омил юқорироқ мураккаблик даражасига эга бўлса ва асосий лойиҳа ечимларини қабул қилишда ҳал қилувчи рол ўйнаса, у ҳолда муҳандислик-геология шароитларнинг мураккаблик даражасини шу омил бўйича белгилаш керак. Бу ҳолда ишлар ҳажми кўпайтирилиши ёки қўшимча равишда лойиҳаланаётган бино ва иншоотларга худди шу омил таъсирини аниқлаш учун зарур бўлган иш турларини бажариш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
2-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида қўлланиладиган геологик ковламаларнинг турлари, чуқурлиги ва фойдаланиш шарт-шароитлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Геологик ковламанинг тури

Максимал чуқурлиги, m

Фойдаланиш шарт-шароитлари

Лойиҳа босқичи

Ўйиқлар

0,6

Юқоридан қопловчи қатламнинг қалинлиги 0,5 m дан кам бўлган ҳоллардаги грунтларни очиш учун

Лойиҳаолди ҳужжатлари ва лойиҳа босқичи

Очилмалар

1,5

Юқоридан қопловчи қатламнинг қалинлиги 1 m дан кам бўлган ҳолда ёнбағирларда жойлашган грунтларни очиш учун

Лойиҳаолди ҳужжатлари ва лойиҳа босқичи

Хандақлар (ариқлар)

3,0

Юқоридан қопловчи қатламнинг қалинлиги 2,5 m дан кам бўлган ҳолларда тик ётувчи грунтлар қатламини очиш учун

Лойиҳаолди ҳужжатлари ва лойиҳа босқичи

Траншеялар

6,0

Юқоридан қопловчи қатламнинг қалинлиги 2,5 — 5,5 m бўлган ҳолларда тик ётувчи грунтлар қатламини очиш учун

Лойиҳаолди ҳужжатлари ва лойиҳа босқичи

Шурф ва дудкалар

20

Горизонтал ёки унча катта бўлмаган бурчак остида ётган грунтларни очиш учун

Лойиҳалашнинг барча босқичлари

Шахталар

Изланиш дастурларида аниқлаб берилади

Мураккаб муҳандислик-геология шароитларда

Алоҳида ҳолатларда

Ерости горизонтал тоғ ковламалари

Изланиш дастурларида аниқлаб берилади

Мураккаб муҳандислик-геология шароитларда, шунингдек ерости ковламаларида тажрибаларини амалга оширишда

Алоҳида ҳолатларда

Бур-қудуқлар

Изланиш дастурларида аниқлаб берилади

Изланиш дастури ва мазкур ШНҚнинг 3-иловаси бўйича аниқланади

Лойиҳалашнинг барча босқичлари

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
3-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида бур-қудуқларни бурғилаш усуллари ва уларнинг турлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Бурғилаш усули

Бурғилаш усулларининг турлари

Бурғилаш диаметри (обсадка қувурлари диаметрига кўра), mm

Қўлланилиш шароитлари (грунтларнинг турлари ва тавсифи)

Колонкали

Сув билан ювиш

34 — 146

Нурамаган (монолит) ва кам нураган (дарзли) қоятош грунтлар

Гилли эритма билан ювиш

73 — 146

Кам нураган (дарзли), нураган, ўта нураган (илвираган) қоятош грунтлар, йирик бўлакли, қумли, гилли грунтлар

Ҳаво ёрдамида (музлаган грунтларни ковлашда совитилган ҳаво билан)

73 — 146

Нурамаган (монолит) ва кам нураган (дарзли), сувга тўйинмаган (сув босмаган) ҳамда музлаган ҳолатдаги қоятош грунтлар; қаттиқ ва қайишқоқ музлаган дисперс грунтлар

Тузли ва совитилган эритма билан ювиш

73 — 146

Музлаган ҳолатдаги барча грунт турлари

Ювувчи суюқликнинг бур-қудуқ тубида айланишини таъминлаган ҳолда

89 — 146

Сув остидаги гилли грунтлар, кам нураган (дарзли), нураган, ўта нураган (илвираган) қоятош грунтлар

Қуруқ ҳолда

89 — 219

Нураган, ўта нураган (илвираган) қоятош грунтлар, сувга тўйинмаган (сув босмаган) ва кам тўйинган қаттиқ ва қайишқоқ музлаган ҳолатдаги йирик бўлакли, қумли, гилли грунтлар

Ҳалқа забойли канат зарбли

Зарб билан киргизиш

108 — 325

Сувга тўйинмаган (сув босмаган) ва кам тўйинган, қайишқоқ музлаган ҳолатдаги қумли ва гилли грунтлар

Зарб билан чўқиш

89 — 168

Сувга кам тўйинган гилли грунтлар

Яхлит забойли канат зарбли

Долота ва желонкаларни қўллаш

127 — 325

Сувга тўйинган ва кам тўйинган йирик синиқ ва қумли грунтлар

Титратмали

Титратма ёки титратма болғани қўллаш

89 — 168

Сувга тўйинган ва кам тўйинган йирик қумли ва гилли грунтлар

Шнекли

Рейсли (ҳалқа забойли)

146 — 273

Сувга тўйинган ва кам тўйинган йирик бўлакли, қумли ва гилли грунтлар

Узлуксиз

108 — 273

Сувга тўйинган ва кам тўйинган йирик бўлакли, қумли ва гилли грунтлар

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Бошқа бурғилаш усуллари тадқиқот дастурида асосланган ҳолда қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
4-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида қўлланиладиган асосий ва ёрдамчи геофизик усулларнинг вазифалари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Изланишларнинг вазифалари

Геофизик усуллар

Асосий

Ёрдамчи

Массивнинг геологик тузилишини аниқлаш

Қоятош ва музлаган грунтлар тепа қисмининг рельефи, қоятош бўлмаган, эриган қоплама грунтларнинг қалинлиги

Электрразведка усуллари билан:

электропрофиллаш (ЭП) ва туюлучи қаршилик усуллари билан вертикал электр зондлаш (ВЭЗ КС);

сейсморазведка усуллари билан: қайтган тўлқин усули (МОB) ва синган тўлқин усули (МПВ)

Икки бирикма ёрдамидаги ВЭЗ (ВЭЗ МДС); частотали электрмагнит зондлаш (ЧЭМЗ); диполь-электрмагнит профиллаш (ДЭМП); қайтган тўлқин усули (MOB); гравиразведка

Кесимани қатламларга ажратиш, қоятош ва дисперс грунтларда ҳар хил литологик таркибли қатламлар орасидаги чегараларни белгилаш

ВЭЗ, МПВ, MASW (юзаки тўлқинларни кўп каналли тахлили), каротажнинг ҳар хил турлари — акустик, электрик, радиоизотоп

ВЭЗ МДС, потенциалларни қўзғатиш усули билан ВЭЗ (ВЭЗ ВП); ЧЭМЗ; вертикал сейсмик профиллаш (ВСП); акваторияларда узлуксиз сейсмоакустик профиллаш; георадиолокация

Локал ҳодисаларнинг жойлашган ўрни, жойлашиш чуқурлиги ва шакллари

Дарзликлар ва тектоник узилмалар зоналари, уларнинг ҳозирги замонда фаоллигини баҳолаш

ВЭЗ КС; ВЭЗ МДС; айланма вертикал зондлаш (КВЭЗ), табиий майдон усуллари (ПС); МПВ; МОГТ; ВСП; расходометрия; каротажнинг ҳар хил турлари; радиокип; газ-эманация съёмкаси; георадиолокация

ВЭЗ ВП; радиотўлқинлар ёрдамида текшириш; ДЭМП; магнитразведкаси, Ернинг табиий импульс электрмагнит майдонини (ЕИЭМПЗ) қайд қилиш;

Карст бўшлиқлари ва ерости ковламалари

ЭП; ВЭЗ; ВЭЗ МДС; ВСП; расходометрия, радиотўлқинли зондлаш-георадар тадқиқотлари, резистивиметрия, газ-эманация съёмкаси

МОГТ; сейсмоакустика йўли билан текшириш; радиотўлқинлар ёрдамида текшириш; гравиразведка; георадиолокация

Қоятош асосдаги кўмилган қолдиқлар ва локал ўйиқлар

МОГТ; ВЭЗ; ВЭЗ МДС; ЭП; гравиразведка, магнитразведкаси;

газ-эманация съёмкаси

ДЭМП; сейсмик йўл билан текшириш; георадиолокация

Музлар ва музлаган грунтлар

ЭП; ВЭЗ; ВЭЗ МДС; МПВ; каротажнинг ҳар хил турлари

ВЭЗ ВП; ДЭМП; ЧЭМЗ; микромагнит съёмкаси, гравиразведка

Гидрогеологик шароитларни ўрганиш

Ерости сувларининг жойлашиш чуқурлиги

МПВ, ВЭЗ

ВЭЗ ВП

Шўр ва чучук сувлари линзаларининг жойлашиш чуқурлиги, қалинлиги

ЭП; ЭП МДС; ВЭЗ; резистивиметрия

ВЭЗ МДС; ВЭЗ ВП; ЧЭМЗ; расходометрия

Ерости сувлари сатҳи ва ҳароратининг динамикаси

Стационар кузатувлар ВЭЗ; МПВ; нейтрон-нейтрон каротажи (НН); термометрия

-

Ерости сувлари ҳаракатининг йўналиши, тезлиги, бўшаш жойи, улар таркибининг ўзгариши

Резистивиметрия; расходометрия; зарядланган жисм усули (МЗТ); ПС; ВЭЗ

Термометрия; спектрометрия

Ерости сувларининг ифлосланиши

ВЭЗ; резистивиметрия

ПС

Грунтларнинг таркиби, ҳолати ва хусусиятларини ўрганиш

Қоятош:

Ғоваклик ва дарзлик, эластикликнинг статик модули, деформация модули, бир ўқ бўйлаб сиқилишга муваққат қаршилик, муқобиллик коэффициенти, кучланганлик ҳолати

Каротажнинг ҳар хил турлари, МПВ; сейсмоакустика йўли билан текшириш; ВСП; солиштирма электр қаршилигини (УЭС) ва эластик тўлқинлар тезлигини лаборатория шароитида ўлчаш,

ВЭЗ; радиотўлқинли зондлаш-георадар тадқиқотлари;

Қумли, гилли ва чангли, йирик бўлакли:

намлик, зичлик, деформация модули, ички ишқаланиш бурчаги ва уланиши

Каротажнинг ҳар хил турлари, ВСП

МПВ, сейсмик йўл билан текшириш; солиштирма электр қаршилигини (УЭС) ва эластик тўлқинлар тезлигини лаборатория шароитида ўлчаш

Музлаган қумли, гилли:

намлик, зичлик, ғоваклик, деформация модули, бир ўқ бўйлаб сиқилишга муваққат қаршилик

Каротажнинг ҳар хил турлари; ВСП; солиштирма электр қаршилигини (УЭС) ва эластик тўлқинлар тезлигини лаборатория шароитида ўлчаш

ВЭЗ; ВЭЗ МДС

Грунтларнинг коррозион фаоллиги ва адашган токларнинг мавжудлиги

ВЭЗ; ЭП; ПС: лаборатория шароитида поляризацияловчи токнинг зичлигини ўлчаш; адашган токларни қайд қилиш

-

Геологик жараёнлар ва уларнинг ўзгаришини ўрганиш

Грунтларнинг кучланганлик ҳолати ва зичланишини ўрганиш

МПВ; ВСП; сейсмоакустика йўли билан текшириш; каротажнинг ҳар хил турлари; бур-қудуқлар ва сув ҳавзаларида резистивиметрия: гравиметрия

Ернинг табиий импульс электромагнит майдонини (ЕИЭМПЗ) қайд қилиш; ПС; эманация съёмкаси

Сурилмалар

МПВ, ЭП; ВЭЗ; каротажнинг ҳар хил турлари

ПС; акустик эмиссиянинг режим кузатувлари; магнит маркалари; эманация съёмкаси; ЕИЭМПЗ

Карст

ВЭЗ МДС; ЭП; ПС; МПВ; ОГТ; каротажнинг ҳар хил турлари; бур-қудуқлар ва сув ҳавзаларида резистивиметрия; гравиметрия

ВЭЗ; ВЭЗ ВП; МЗТ, эманация съёмкаси

Музлаган грунтларнинг эрувчан қатлами, ҳарорати ва хусусиятларининг ўзгариши

ВЭЗ; ЭП; МПВ; ВСП; каротажнинг ҳар хил турлари

ПС;ЧЭМЗ

Ҳудудларни сейсмик микроҳудудлаштириш

МПВ; ВСП; гамма-гамма каротаж (ГГК); кучсиз зилзилаларни, портлашларни қайд қилиш

Кучли зилзилаларни қайд қилиш, микросеймларни қайд қилиш, грунтларда сейсмик тебранишларнинг сўниш ва ютилиш кўрсаткичларини аниқлаш

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Мураккаб даражали муҳандислик-геология шароитларда вертикал электр зондлаш ВЭЗ МДС модификациясида олиб борилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қисқартмалар — ЭП — электрпрофиллаш; ВЭЗ — вертикал электр зондлаш; ВЭЗ МДС — икки бирикма ёрдамидаги ВЭЗ; ЧЭМЗ — частотали электрмагнит зондлаш; ЭП МДС — икки бирикма ёрдамидаги электрпрофиллаш; ДЭМП — диполь-электрмагнит профиллаш; ВЭЗ ВП — потенциалларни қўзғатиш усули билан ВЭЗ; КВЭЗ — айланма вертикал электр зондлаш; ПС — табиий электр майдон; УЭС — солиштирма электр қаршилиги; МЗТ — қувватланган жисм усули; ЕИЭМПЗ — Ернинг табиий импульс электрмагнит майдони; МПВ — синган тўлқин усули билан сейсмик разведкаси; MOB — қайтган тўлқинлар усули билан сейсмик разведкаси; МОГТ — умумий чуқурликдаги нуқта усули билан сейсмик разведка; ВСП — вертикал сейсмик профиллаш; ННК — нейтрон-нейтрон каротаж; ГГК — гамма-гамма каротаж; ВЭЗ КС — туюлувчи қаршилик усуллари билан вертикал электр зондлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
5-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида қўлланиладиган геофизик тадқиқотларнинг вазифалари, усуллари ва ҳажми
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Геофизик тадқиқотларнинг вазифалари

Электрразведка

Сейсмик-разведка

Магнитраз-ведкаси

Гравиразведка

Акустик тадқиқотлар

Радиоизотоп тадқиқотлар

Газ-эманация съёмкаси

Профиллар орасидаги масофа, m

профиль бўйлаб нуқталар оралиги, m

Профиллар орасидаги масофа, m

профиль бўйлаб нуқталар оралиги, m

Профиллар орасидаги масофа, m

профиль бўйлаб нуқталар оралиги, m

Профиллар орасидаги масофа, m

профиль бўйлаб нуқталар оралиги, m

Профиллар орасидаги масофа, m

профиль бўйлаб нуқталар оралиги, m

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

Қоятош грунтлар тепа қисмининг рельефи, кесимни қатламларга ажратиш, ерости сувларининг жойлашиш чуқурлигини аниқлаш

50 — 500

10 — 100

50 — 500

Узлуксиз профиллаш

-

-

-

-

-

-

-

-

Дарзликлар ва тектоник узилмалар зоналарини, кўмилиб кетган сойликларни аниқлаш *

50 — 500

25 — 100

50 — 500

Узлуксиз профиллаш

50 — 100

25 — 50

50 — 100

25 — 50

25 — 50

-

25 — 50

5 — 10

Грунтларнинг карстланиш ва дарзланиш даражаларини, нураган тоғ жинсларининг бўшлиқларини аниқлаш, сурилмаларни ўрганиш

25 — 100

10 — 20

50 — 200

Узлуксиз профиллаш

20 — 50

10 — 25

20 — 50

10 — 25

10 — 25

-

25 — 50

5 — 10

Грунтларнинг таркиби ва физик-механик хусусиятларини аниқлаш, мониторинг режимида

Шурфлар ва бур-қудуқларда, ер юзасида туриб алоҳида нуқталарда кузатувлар

алоҳида зондлаш ёки профилларнинг

бўйлама ва кўндаланг, ВСП, сейсмик каротаж, сейсмоакустик зондлаш йўли билан текшириш

-

-

-

-

-

-

штольнялар, шурфлар, бур-қудуқлар, ўлчамлари намунада

Шурфлар, бур-қудуқларда грунтларнинг намлиги ва зичлигини махсус зондлар ёрдамида ўлчашлар

-

-

Ерости сувлари ҳаракатининг йўналиши, тезлигини аниқлаш

Бур-қудуқдан 8 радиус доирасидаги алоҳида нуқталарда кузатувлар (қувватланган жисм усули)

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Грунтларнинг коррозион фаоллигини аниқлаш:

майдонда;

50 — 100

25 — 50

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

йўналишлар бўйлаб:

майдондан ташқаридаги коммуникациялар ҳудудида;

-

50 — 100

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

магистраль қувур ўтказгичлар ҳудудида

-

300 — 500

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Адашган токларнинг интенсивлигини аниқлаш:

майдонда;

100 — 200

50 — 100

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

йўналиш бўйлаб

-

100 — 500

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
* Аниқланган ҳудудларда бир нечта азимут орқали кузатиб айланма вертикал электр зондлаш ва сейсмозондлаш ёрдамида янада батафсил маълумот олинади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
6-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Дала шароитида муҳандислик-геология изланишларида грунтлар хусусиятларини ўрганишнинг мақсади ва усуллари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Дала шароитида грунтлар хусусиятларини ўрганиш усуллари

Дала шароитида грунтлар хусусиятларини ўрганиш

Ўрганиладиган грунтлар

Тадқиқотлар усулларининг стандартларнинг белгилари

Кесимни қатламларга ва муҳандислик-геологик элементларига ажратиш

Кўрсаткичларни аниқлаш

Грунтлар хусусиятларининг маконда ўзгаришини баҳолаш

Қозиқ таянчларни грунтлар қатламига ботириш ва уларнинг кўтариш қобилиятини баҳолаш

йирик бўлакли

қумли

гилли

Грунтларнинг физик хусусиятлари

Грунтларнинг деформация хусусиятлари

Грунтларнинг мустаҳкамлик хусусиятлари

Қозиқ таянчлари асосидаги грунтларнинг қаршилик кўрсаткичларни

Статик зондлаш

+

+

+

+

+

+

+

-

+

+

ГОСТ 19912-2012

Динамик зондлаш

+

+

+

+

-

+

+

-

+

+

ГОСТ 19912-2012

Георадар ёрдамида радиотўлқин текширишлар

+

-

-

-

-

-

-

+

+

+

Штамп билан синаш

-

-

+

-

-

-

-

+

+

+

ГОСТ 20276-2012

Прессиометр билан синаш

-

-

+

-

-

+

-

-

+

+

ГОСТ 20276-2012

Грунт устунларида кесишга қаршилик синовлари

-

-

-

+

-

-

-

+

+

+

Oʻz DSt 684-96

ГОСТ 20276-2012

Айланма кесиш

+

-

-

+

-

+

-

-

-

+

ГОСТ 20276-2012

Баравар қўзғаладиган кесиш

+

-

-

+

-

+

-

-

+

+

ГОСТ 20276-2012

Эталон қозиқ устун билан синаш

-

-

-

-

+

-

+

+

+

+

ГОСТ 5686-2020

Натурал қозиқ устун билан синаш

-

-

-

-

+

-

+

+

+

+

ГОСТ 5686-2020

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Белгилар: «+» — тадқиқотлар бажарилади; «-» — тадқиқотлар бажарилмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Қоятош грунтларни ўрганиш ишларида дала усулларини қўллаш зарурати изланишлар дастурида, уларнинг таркиби, ҳолатига боғлиқ равишда белгиланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
7-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида грунтларнинг физик-механик кўрсаткичларини статик ва динамик зондлаш натижаларига кўра аниқлаш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Грунтларнинг физик-механик кўрсаткичларини аниқлашда зондлаш кўрсаткичлари сифатида қуйидагилар қабул қилиниши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) статик зондлашда (ГОСТ 19912-2012 бўйича) — зонд конуси остидаги грунтнинг солиштирма қаршилиги q3 ва грунтнинг зонд муфтаси бўйича ишқалишига солиштирма қаршилиги f3. Агар I тур зонди қўлланилса грунтнинг ёнлама юза бўйича қаршилиги Q3 ҳар бир муҳандислик геологик элемент учун грунтнинг ишқаланишга солиштирма қаршилиги бўйича f3 қайтадан ҳисобланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бу ерда, f3грунтнинг зонд ёнлама юзаси бўйича ўртача қаршилиги, кПа (тс/м2), грунтнинг зонд ёнлама юзаси бўйича ўлчанган умумий қаршилигини унинг зондлаш нуқтасидаги муҳандислик геологик элементнинг тагидан тепасигача бўлган ёнлама юзаси майдонига нисбати билан аниқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) динамик зондлашда (ГОСТ 19912-2012 бўйича) — грунтнинг зонд ботишига шартли динамик қаршилиги p.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Грунтларнинг физик-механик кўрсаткичларини аниқлашда бир метр чуқурликкача бўлган ҳамда кичик габаритли зондлар қўлланилмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. I-тоифали бинолар ва иншоотларнинг пойдевор турини танлашда, асос ва пойдеворларини лойиҳалашда ҳамда II-тоифали бино ва иншоотлар асосларининг деформациясини ҳисоблашда грунтларнинг мустаҳкамлиги ва физик хусусиятларини аниқлаш учун ушбу иловада келтирилган жадваллардан фойдаланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Ушбу илова бўйича аниқланадиган кўрсаткичлар солиштирма илашишлиги 0,01 MPa дан кам бўлган тўртламчи давр кварцли ва кварц-далашпатли қумларга ва таркибида органик моддаларининг миқдори 10 фоиздан кам бўлган тўртламчи давр гилли грунтларига тааллуқлидир.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5. Грунтларнинг физик-механик кўрсаткичларини статик зондлаш маълумотларига кўра аниқлашда ушбу илованинг 1 — 5 жадвалларидан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6. Грунтларнинг физик-механик кўрсаткичларини динамик зондлаш ГОСТ 19912-2012 маълумотларига кўра аниқлашда ушбу илованинг 6, 7-жадвалларидан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7. Динамик босимлар остида қумларнинг суюлиш эҳтимолини ушбу илованинг 8-жадвалидан фойдаланган ҳолда аниқлаш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8. Ушбу илованинг 6, 7-жадвалларда келтирилган маълумотлар сувга тўйинган чангли қумларга татбиқ қилинмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9. Грунтларнинг физик-механик кўрсаткичларини динамик зондлаш SPT-тест маълумотларига кўра аниқлашда ушбу илованинг 9, 10-жадвалларидан фойдаланиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

1-жадвал

Қумлар

q3 га боғлиқ равишда зичлиги, MPa

Зич

Ўртача зичликда

Увалоқ

Намлигидан қатъи назар йирик ва ўртача йирик

15 дан катта

5 дан 15 гача

5 дан кичик

Намлигидан қатъи назар майда

12 дан катта

4 дан 12 гача

4 дан кичик

Чангли:

кам намли ва нам

10 дан катта

3 дан 10 гача

3 дан кичик

сувга тўйинган

7 дан катта

2 дан 7 гача

2 дан кичик

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

2-жадвал

Қумлар

q3 га боғлиқ равишда қумли грунтлар деформация модулининг норматив кўрсаткичлари Е, MPa

2

4

6

8

10

12

14

16

18

20

Аллювиал ва флювиогляциаллардан ташқари барча генетик турлар

6

12

18

24

30

36

42

48

54

60

Аллювиал ва флювиогляциал турлар

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

3-жадвал

q3, MPa

Қумли грунтларнинг ички ишқаланиш бурчагининг j (град.), зондлаш чуқурликларига боғлиқ равишда, норматив кўрсаткичлари, m

2 m

5 m ва ундан ортиқ

1,5

28

26

3

30

28

5

32

30

8

34

32

12

36

34

18

38

36

26

40

38

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Ички ишқаланиш бурчаги норматив кўрсаткичларининг қиймати 2 дан 5 m гача чуқурликлар оралиғида интерполяция йўли билан аниқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

4-жадвал

q3, MPa

f3, MPa га боғлиқ равишда гилли грунтларнинг оқувчанлиги IL

0,02

0,04

0,06

0,08

0,10

0,12

0,15

0,20

0,30

0,40

 0.50

1

0,50

0,39

0,33

0,29

0,26

0,23

0,20

0,16

-

-

-

2

0,37

0,27

0,20

0,16

0,12

0,10

0,06

0,02

-0,05

-

-

3

0,22

0,16

0,12

0,09

0,07

0,05

0,03

0,01

-0,03

-0,06

-

5

0,09

0,04

0,01

0,00

-0,02

-0,03

-0,05

-0,07

-0,09

-0,11

-0,13

8

0,01

-0,02

-0,04

-0,06

-0,07

-0,08

-0,09

-0,11

-0,13

-0,14

-0,15

10

-

-0,05

-0,07

-0,08

-0,09

-0,10

-0,11

-0,13

-0,14

-0,16

-0,17

12

-

-

-0,09

-0,11

-0,11

-0,12

-0,13

-0,14

-0,16

-0,17

-0,18

15

-

-

-

-0,13

-0,14

-0,15

-0,16

-0,17

-0,18

-0,19

-0,20

20

-

-

-

-

-0,17

-0,18

-0,18

-0,19

-0,20

-0,20

-0,21

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

5-жадвал

q3, MPa

Суглиноклар ва гилларнинг (музлик комплекс (моренали ва кўл-музлик)ларидан ташқари) деформация модули Е, солиштирма уланишлиги С ва ички ишқаланиш бурчагининг j норматив кўрсаткичлари

Е, MPa

Суглиноклар

Гиллар

j, град.

С, кПа

j, град

С, кПа

0,5

3,5

16

14

14

25

1

7

19

17

17

30

2

14

21

23

18

35

3

21

23

29

20

40

4

28

25

35

22

45

5

35

26

41

24

50

6

42

27

47

25

55

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

6-жадвал

Қумлар (чангли ва сувга тўйинганлардан ташқари)

р га боғлиқ равишда зичлиги, MPa

Зич

Ўртача зичликда

Увалоқ

Намлигидан қатъи назар йирик ва ўртача йирик

9,8 дан катта

2,7-9,8

2,7 дан кичик

Майда:

Кам намли ва нам

8,6 дан катта

2,3-8,6

2,3 дан кичик

Сувга тўйинган

6,6 дан катта

1,6-6,6

1,6 дан кичик

Чангли кам намли ва нам

6,6 дан катта

1,6-6,6

1,6 дан кичик

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

7-жадвал

Қумлар

(Чангли ва сувга тўйинганлардан ташқари)

Грунтлар хусусиятларининг кўрсаткичлари

Норматив Е, MPa ва j, градус, р, MPa остида

2

4

6

8

10

12

14

16

18

20

Аллювиал ва флювиогляциал турлардан ташқари барча генетик турлар:

Е, MPa

21

31

39

45

51

55

59

62

64

66

Намлигидан қатъи назар йирик ва ўрта

j, градус

31

34

36

38

39

40

41

42

43

43

Намлигидан қатъи назар майда

Е, MPa,

j, градус

15

29

23

32

30

33

34

35

39

36

42

37

45

38

48

39

51

40

53

41

Чангли (сувга тўйинмаган)

Е, MPa,

j, градус

10

27

l8

29

23

31

27

32

30

33

33

34

36

35

38

36

40

37

42

37

Аллювиал ва флювиогляциал

Е, MPa

15

24

32

41

49

57

65

73

81

89

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

8-жадвал

р, MPa

Динамик босимлар остида қумларнинг суюлиш эҳтимоли

ўртача

минимал

1,5 дан кам

0,5 дан кам

Суюлиш эҳтимоли катта (увалоқ тузилишли қумлар, уланишлик мавжуд эмас)

1,5 дан 2,7 гача

0,5 дан 1,1 гача

Суюлиш эҳтимоли бор (увалоқ ёки кам ривожланган уланишлиги бўлган ўртача зичликдаги қумлар)

2,7 дан 3,8 гача

1,1 дан 1,6 гача

Суюлиш эҳтимоли кам (ривожланган уланишлиги бўлган ўртача зичликдаги қумлар)

3,8 дан юқори

1,6 дан юқори

Суюлиш эҳтимоли амалда мавжуд эмас (зич ва яхши ривожланган уланишлиги бўлган ўртача зичликдаги қумлар)

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Қумларнинг суюлиш эҳтимоли р нинг ўртача қийматига кўра аниқланади. Минимал қийматларни ҳисобга олиш прогнознинг ишончлилигини оширади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

9-жадвал

Қумли грунтлар учун N, N60 орасидаги γ, ID, φ ларнинг корреляцияси

N

N60

Грунтинг ҳолати

Солиштирма зичлик γ,

kN/m3

Зичлик коэффициент ID , фоиз

Ички ишқаланиш бурчаги j (град.)

0 — 5

0 — 3

жуда увалоқ

11 — 13

0 — 15

26 — 28

5 — 10

3 — 9

увалоқ

14 — 16

16 — 35

29 — 34

10 — 30

9 — 25

ўрта зич

17 — 19

36 — 65

35 — 40*

30 — 50

25 — 45

зич

20 — 21

66 — 85

38 — 45*

>50

>45

жуда зич

>21

>86

>45*

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
* Ички ишқаланиш бурчагининг юқори қийматлари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
 

10-жадвал

Гилли боғланган грунтлар учун N60 орасидаги барқарор бўлмаган мустаҳкамлик Сu корреляцияси

N60

Консистенция бўйича

барқарор бўлмаган мустаҳкамлик Сu, кРа

0 — 2

Оқувчан ва оқувчан юмшоқ

<10

3 — 5

Ўта юмшоқ

10 — 25

6 — 9

Таранг юмшоқ

25 — 50

10 — 15

Ярим қаттиқ

50 — 100

15 — 30

Қаттиқ

100 — 200

>30

Жуда қаттиқ

>200

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
8-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида грунтлар ва сувли горизонтларнинг кўрсаткичлари ҳамда гидрогеологик параметрларини аниқлаш усуллари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Гидрогеологик параметр ва кўрсаткичлар

Аниқлаш усуллари

Қўлланилиш шароитлари

I. Грунтлар (тоғ жинслари) нинг параметр ва кўрсаткичлари:

Фильтрация коэффициенти (сув ўтказиш тезлиги)

ГОСТ 23278-2014 талабларига кўра дала тажрибалари, экспресс-тортишлар (откачка), сув қуйишлар, лаборатория усуллари ва эмпирик формулалар бўйича ҳисоблар

Сувга тўйинган ва сувга тўйинмаган грунтлар

Сув қайтариб бериш коэффициенти (гравитацион ёки эластик)

Бур-қудуқлардан куст тортишлари (откачка);

ерости сувлари сатҳи стационар кузатувлари;

лаборатория усуллари.

Сувга тўйинган грунтлар

Сувга тўйинмаганлик коэффициенти

Шурфларга сув қуйиш

Сувга тўйинмаган грунтлар

Капилляр тортиш (кўтарилиш) баландлиги (капилляр вакуум)

Шурфларга сув қуйиш, лаборатория усуллари

Сувга тўйинмаган грунтлар

Солиштирма сув ютилиши (нисбий сув ўтказувчанлик)

Бур-қудуқларга сув қуйиш

Сувга тўйинган ва сувга тўйинмаган грунтлар

Бур-қудуқларга сувни босим остида юбориш

Сувга тўйинган грунтлар

Бур-қудуқларга ҳавони босим остида юбориш

Сувга тўйинмаган грунтлар

II. Сувли горизонтларнинг параметр ва кўрсаткичлари:

Сувли горизонтнинг қалинлиги

Гидрогеологик кесиманинг таҳлили;

интерваллар бўйича тажриба — фильтрация синовлари

Сувга тўйинган грунтлар

Ерости сувлари оқимининг йўналиши

Гидроизогипс (гидроизопьез) харитаси бўйича

Сувга тўйинган грунтлар

Ерости сувлари оқимининг гидравлик градиенти (нишаблиги)

гидроизогипс (гидроизопьез) харитаси бўйича

Сувга тўйинган грунтлар

Сув ўтказувчанлик коэффициенти

Бур-қудуқлардан тажриба сув тортишлари (откачкалари)

Сувга тўйинган грунтлар

Сатҳ ўтказувчанлик коэффициенти (пьезо ўтказувчанлик)

Бур-қудуқлардан тўп (куст) сув тортишлари (откачкалари).

Сувга тўйинган грунтлар

Бир сувли горизонтдан иккинчисига сизиб ўтиш ва вертикал сув алмашиш коэффициентлари

Бур-қудуқлардан тўп (куст) сув тортишлари. Ерости сувлари сатҳи стационар кузатувлари.

Қат-қат сувли қатламлар

Сув ҳавзалари тагининг фильтрацияга қаршилиги

Ерости ва ерусти сувлари сатҳининг стационар кузатувлари.

Сувга тўйинган грунтлар

Ерости сувлари ҳаракатининг ҳақиқий тезлиги

Дала геофизик ва индикатор усуллари

Сувга тўйинган грунтлар

Инфильтрация йўли билан таъминланиш (қатламнинг таъминланиш модули)

Ерости сувлари сатҳининг стационар кузатувлари. Баланс ҳисоблар

Сувга тўйинган грунтлар

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
9-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунтларнинг таркиби, тузилиши ва хусусиятларини геофизик усуллар ёрдамида аниқлаш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-§. Асосий талаблар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Муҳандислик-геология изланишларида геофизик тадқиқот усуллари ёрдамида қуйидагилар амалга оширилиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг зичлиги ва намлигини массивда ва грунтларнинг юза қатлами ва материалларда ўлчаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тўкма ва улардан пастки қатламдаги грунтларининг тури ва қалинлигини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ерости сувлари филтрация оқимлари сатҳини, тезлигини, йўналишини аниқлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар қатламида амалдаги ва ташлаб юборилган коммуникацияларни ва уларнинг тешилган жойларини қидириб топиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтлар қатламида ҳамда асфальт, бетон ва бошқа қопламалар остидаги бўшлиқларни қидириб топиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қурилиш ҳудудининг карстланиш эҳтимолини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ташлаб юборилган қудуқлар, ерости йўлларини қидириб топиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
кўмилиб қолган пойдеворларни қидириб топиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ертўла хоналарида гидроизоляциянинг бузилган ҳудудларини қидириб топиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
грунтларнинг коррозион фаоллигини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
пойдеворлар конструкцияларининг ҳолатини (пойдеворлар материалларини шурфлар ва траншеяларда визуал текширишлар ва бузмасдан туриб назорат қилиш усуллари билан бирга), устун қозиқларнинг узунлиги ва бутунлигини баҳолаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
биологик ва экологик жиҳатдан хавфли ҳисобланган зоналар ва локал ҳудудларни баҳолаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Бино ёки иншоотлар асоси ҳудудларининг ва уларга ёндош ҳудудларнинг литологик тузилишига аниқлик киритиш учун георадарлар ёрдамида радиотўлқинлар билан зондлаш ёки вертикал электр зондлаш усуллари (ВЭЗ) билан текшириш қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Электр зондлашни оғиш бурчаги 20 градус ёки ундан кам бўлган қатламли кесимлардаги айрим геоэлектрик горизонтларнинг қалинлиги ва солиштирма электр қаршилигини аниқлашда қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Вертикал электр зондлаш унча чуқур бўлмаган (0,5 — 1,0 m дан 25 — 30 m гача) чуқурликларни разведка қилиш учун қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5. Асос грунтларини намловчи манбаларни аниқлаш учун табиий потенциаллар усули, қувватланган жисм усули ва георадарлар ёрдамида радиотўлқинлар билан текшириш усуллари қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6. Грунтлар қатламининг намланишига сабаб бўлувчи ерости сувлари филтрация оқимлари йўналишини аниқлаш учун электрразведка усулларини аномал зоналарда табиий потенциаллар усули ёрдамида ажратилган қувватланган жисм усулини қўллаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7. Георадарлар ёрдамида радиотўлқинлар билан текшириш усуллари юқорида келтирилган икки усулни тўлдиради ва грунтлар қатлами кесимига аниқлик киритиш учун ҳамда муҳандислик ерости коммуникацияларининг жойлашган ўрнини топиш учун хизмат қилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-§. Табиий электр майдон усули
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8. Табиий потенциаллар усули (ТП) билан бажариладиган ишлар иккита қутбланмайдиган электродлар ёрдамида амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Электрод потенциаллар (Vэ) доимий бўлиши ва ±1-2 милливолтдан ошмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Идишларни дистилланган сув билан ювиб уларга тоза мис купоросининг эритмаси қуйилиши, мис стерженлар наждак қоғози билан тозаланиши (яхшиси азот кислотасининг 10 — 15 фоизли эритмаси билан ювиш керак) ва улар идишларга ўрнатилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Электродларнинг бир нечтаси бир-бирига уланиб фаянс ёки пластмасса идишга мис купоросининг эритмаси билан, электрод потенциалларни мувозанатга келтириш учун, бир суткага қолдирилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9. Ишлар бошланишидан аввал электродларни чуқурчаларга жойлаштирилиб улар орасидаги потенциаллар ўлчаниши ва Vэ < 1-2 бўлган жуфтлик электродлар танлаб олиниши, электродлар қутбланишининг барқарорлиги Vэ ни иш куни мобайнида (бошланиши, охири ва баъзи ҳолларда иш куни ўртасида) кўп марта такрорий ўлчашлар ёрдамида текширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10. Ўлчов воситалари сифатида АЭ-72, АНЧ-3, МЭРИ Смарт, SGD-EEM MEDUSA-B2, ЭНИКС-01, ERA-MAX доимий ток потенциометрлари (милливольтметрлар) қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Текшириладиган юзалар нуқталари орасидаги потенциаллар фарқининг ҳақиқий қиймати ∆VMN ўлчанган ∆Vнинг электродли Vэ айирмасига тенг:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
∆VMN=∆V-Vэ.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Потенциаллар съёмкаси жараёнида грунт юзаси билан контактдан кейин иккала электрод ҳам сим ўтказгичлар ёрдамида ўлчов воситаларига уланиши ва потенциаллар фарқи аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11. Табиий майдонлар съёмкасининг икки тури фарқланади: потенциаллар съёмкаси ва потенциаллар градиентининг съёмкаси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бино ва иншоотлар асоси деформацияларининг сабаби ўрганилиш жараёнида потенциаллар съёмкаси қўлланилади, потенциаллар градиентининг съёмкаси ёрдамчи усул ҳисобланиши, аномал қийматларни чиқариб ташлаш учун қўлланилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12. Потенциал усули билан битта қўзғалмас нуқта N ва ўрганилаётган ҳудуддаги бошқа барча кузатув пунктлари М1.2.3… орасидаги потенциаллар фарқи ўлчанади. Потенциаллар градиентининг съёмкаси ёрдамида бир-биридан ўзгармас масофада жойлашган ва кузатув профили бўйлаб баравар силжитиладиган иккита электрод орасидаги потенциаллар фарқи ўлчанади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
13. Потенциал усули билан ишлаган пайтда профилларнинг йўналиши, N нуқтасининг ўрнини, съёмка умумий жойлашиш ўрнининг тизимини танлаш барча мавжуд маълумотлар асосида, барча ерости коммуникацияларини, ток элтувчи объектлар (электр етказиб берувчи линиялар, трамвай, троллейбус, электровоз линиялари)ни ва бошқа халал берувчи омилларни ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
14. Дала шароитида оператор (муҳандис-геофизик) ўлчов воситалари, сим ўтказгич ғалтаги билан ўлчов воситаларининг N клеммасига уланган қўзғалмас электрод ёнида жойлашади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қўзғалмас электродни тинч, потенциаллар фарқи кескин ўзгармайдиган майдонга ўрнатиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Иккинчи оператор қўзғалувчан электродни (сим ўтказгичга уланган унинг ёрдамида эса ўлчов воситасининг М клеммасига уланган) барча нуқталар бўйлаб кетма-кет улаб чиқилиши (бу нуқталар объект харитаси (режаси)да аввалдан аниқланган бўлиши керак) ва ҳар бир нуқтанинг потенциалини қўзғалмас Nга нисбатан ўлчаб чиқилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Иш бошланиши ва охирида Vз нинг қиймати ўлчаниши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
15. Қўзғалмас нуқтанинг потенциали нолга тенг деб олинади ва бошқа ҳар қандай i-нуқтанинг потенциали қуйидагича аниқланади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Vi=∆Vi-Vэ.ўр+ ∆V1 /n∙i,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бу ерда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
∆Vi — i-нуқтанинг ўлчанган потенциал фарқи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Vэ.ўр — потенциалларнинг ўртача электрод фарқи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
∆V1 — полигон бўйича хатолик, биринчи нуқтадаги кун бошланиши ва кун охиридаги ўлчовлар фарқи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
n — кузатув нуқталарининг кун давомидаги умумий сони (назорат нуқталарини ҳам қўшган ҳолда).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
16. Ҳудуднинг съёмкаси битта нуқтада жойлашган қўзғалмас электрод ёрдамида бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Агар унинг жойи ўзгарса, кўплаб такрорий ўлчовлар натижасида барча нол пунктларни бир-бири билан боғлаб чиқиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
17. Юқори даражадаги халал берувчи омиллар мавжуд бўлган шароитларда градиент усулида бажариладиган съёмкада, ишлар бошланғич ва охирги нуқталарга боғланган ҳолда, ёпиқ полигонлар бўйича олиб борилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Кузатувлар қадами МN чизиғи узунлигига тенг деб олиниши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Кузатувлар давомида ҳар бир ўлчашдан кейин орқадаги электрод олдинги электроднинг жойини эгаллаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
18. Потенциалнинг белгиси олдинги электрод съёмка давомида доим воситанинг М клеммасига уланган бўлиши керак. Бунда, иккита қўшни ўлчов пунктларида ∆V нинг қиймати қарама-қарши белгили потенциалнинг электрод фарқини ўз ичига олган бўлиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
19. Съёмка маълумотлари қайта ишланишида кузатув профилининг кейинги ва ундан аввалги нуқталари орасидаги потенциал градиенти ∆Vi i=∆V-Vэ ҳисоблаб чиқилиши зарур.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Баъзи пайтларда маълум градиентлар бўйича барча нуқталарнинг қиймати бошланғич нуқтага нисбатан ҳисоблаб чиқилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
20. Съёмканинг аниқлигини баҳолаш учун кузатув нуқталарининг 20 — 30 фоизини такрорий ва назорат нуқталари ташкил этиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Такрорий ўлчашларда ҳар 5-10 нуқтага ҳамда умум миқдордан четга чиқиб қолган нуқталарга асосий ўлчашдан ташқари иккинчи ўлчаш ҳам амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунинг учун электродлар ёнма-ён ўрнатилиши ва Vэ қайтадан ўлчаниши зарур. Алоҳида профиллар ёки ҳудудлар съёмкаси тугаллангандан сўнг ҳар 5 — 10 нуқтада (тескари юриш пайтида) назорат ўлчовлари амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
21. Съёмканинг аниқлигини баҳолаш такрорий ва назорат нуқталаридаги кузатувларнинг ўртача хатолик қийматлари бўйича амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Нормал ҳолатларда ўртача хатолик қийматлари ±5 милливолтдан, интенсив аномалия шароитларида эса ±15 милливолтдан ошмаслиги керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
22. Табиий потенциаллар усули билан бажарилган съёмка натижасига кўра графиклар, потенциаллар графиклари хариталари ёки потенциаллар градиентлари ва потенциаллар хариталари тузилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Графикларни тузишда горизонтал ўқ бўйича кузатув нуқталари (кузатув нуқталари орасидаги масофа 5 — 10 mm га тенг бўлиши керак), вертикал бўйича эса потенциаллар фарқи (∆V) жойлаштирилади: юқорига қараб мусбат, пастга эса манфий.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Хариталар графиклари тузишда хариталарга кузатувлар профиллари уларга перпендикуляр равишда эса ∆Vнинг қийматлари туширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
23. Потенциаллар харитасини тузишда съёмканинг барча пунктлари режага туширилади ва ҳар бир нуқта қаршисида унинг учун аниқланган потенциалнинг қиймати милливольтларда ёзиб қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Нуқталарни потенциалнинг бир хил қийматлари билан боғловчи эквипотенциал чизиқлар ўтказилади. Бунда, чизиқлар 5 ёки 10 милливолт каррали қийматлар учун ўтказиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-§. Вертикал электр зондлаш усули — ВЭЗ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
24. Электр зондлаш усуллари ётиш бурчаги 200 дан кам бўлган қатламлардаги геоэлектрик горизонтларнинг қалинлигини ва солиштирма электр қаршилигини аниқлаш учун қўлланилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
25. Муҳандислик геология изланишларида ВЭЗ 0,5 — 1,0 m дан 25 — 30 m гача чуқурликларни разведка қилиш учун қўлланилади. Бунда, ВЭЗ асосан симметрик тўрт электродли АМNВ қурилма (АВ электр токини таъминловчи, MN кучланишни қабул қилувчи) ёрдамида бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
26. Кучланишни қабул қилувчи МNнинг қиймати ўзгармас бўлиб қолиши ва таъминловчи (АВ) электродлар орасидаги масофа 1,3 — 1,5 геометрик прогрессия бўйича ортиб бориши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
27. ВЭЗ усулини амалга ошириш учун таъминловчи (AB) ва қабул қилувчи (МN) электродлар тўғри чизиқ бўйлаб 0 нуқтага симметрик жойлашган ҳолда ерга қоқилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
AB таъминловчи электродларга ток юбориб, унинг ток кучи (I) ўлчанади. MN қабул қилувчи электродлар ёрдамида потенциаллар айирмаси (∆V ) ўлчанади ва туюлувчи қаршилик (ρκ) қуйидаги формула орқали ҳисобланиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ρκ = К х ∆V/ I
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бу ерда, К қурилманинг коэффициенти.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Симметрик қурилмалар учун К қуйидаги формула орқали ҳисобланиши лозим:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
К=π* АМ*AN/10*МN
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бу ерда π=3,14; АМ, AN ва МN тегишли равишда электродлар орасидаги ҳисобланган масофа.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Таъминловчи электродлар кейинги етказиб берувчига ўтказилади, ρκ қайтадан аниқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Таъминловчи электродлар етказиб бериладиган йўналиш 50 аниқликдаги тўғри чизиқ бўйича бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қабул қилувчи МN таъминловчи AB бўйлаб жойлаштирилади. МN етказиб берувчилари АВ нинг 1/3қийматидан кичик бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ВЭЗ эгри чизиқларини яратишда МNнинг икки линиясидаги ўлчашлар АВ нинг иккита етказиб берувчиси орқали амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
АВ ва МN қийматлари ҳамда қурилманинг коэффициенти қуйидаги жадвал ёрдамида танлаши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

АВ/2

1,5

2

3

3

4,5

4,5

6

9

12

15

15

25

25

40

65

65

100

100

15

250

МN/2

0,5

0,5

0,5

1

0,5

1

1

1

1

1

5

1

5

5

5

20

5

20

20

20

К=

π*АМ

*АN/ МN

0,628

1,18

2,75

1,26

6,28

3,0

5,5

12,6

22,5

35,2

6,28

98

18,8

19,5

132

30

313

75,4

173

486

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
28. Ўлчашлар потенциометрлар ёрдамида токнинг ўзгармас манбалари (батарейкалар, аккумуляторлар), қабул қилувчи (мис) ва таъминловчи пўлат электродлар ҳамда бириктирувчи симларлардан фойдаланган ҳолда амалга ошириши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
29. ВЭЗ бажарилгандан сўнг логаримф масштабли махсус бланкларда (модули 6,25 см га тенг) ρκ нинг ярим етказиб берувчи АВ га боғлиқлик графиги чизилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-§. Радиотўлқин билан георадар тизими ёрдамида текшириш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
30. Радиотўлқинлар билан кузатув ишлари қўйилган масалалар ва ўрганиш чуқурлигига боғлиқ бўлади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
31. Георадар ёрдамида зондлаш узунлиги, сони ва жойлашиши бўйича аниқланадиган профилларда кузатувлар бажарилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
32. Георадар ёрдамида зондлаш режими (узлуксиз ва нуқтали) ва фойдаланиладиган антеннанинг тури, унинг частотали хусусияти танланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
33. Георадар ёрдамида зондлаш съёмка ғилдираги ёрдамида амалга оширилса, уни калибрлаш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Съёмка ғилдираги мавжуд бўлмаганда профилга 1 — 5 m оралиқ масофада белгилар қўйиб чиқиш керак. Иккала ҳолда ҳам йўналиш профили, антенна ва кабелга таъсир кўрсатиши мумкин бўлган тўсиқлардан тозаланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
34. Иш жараёнида кузатувлар дала журналига профилнинг рақами, ҳаракат йўналиши, файллар рақами, ускунани ўрнатиш параметрлари ва зондлашни амалга ошириш шароитлари ёзиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
35. Олинган материаллар таҳлили тоғ ковламаларининг параметрик маълумотлари билан уйғунлаштирилган ҳолда амалга оширилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
36. Олинган натижаларга асосан жадваллар, кесмалар, схемалар, хариталар тузиш ва ҳисоботга киритиш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5-§. Коррозион таъсирларни ўрганиш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
37. Муҳитнинг коррозион фаоллик даражаси дала ва лаборатория усуллари ёрдамида аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
38. Дала усуллари коррозион фаоллик миқдорини бевосита жойида, ерости иншоотларининг йўналиши бўйича, намуналар олмасдан, грунтнинг солиштирма электр қаршилигини ўлчаш орқали амалга оширилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Грунтнинг солиштирма электр қаршилигини ўлчаш учун Ф-416, М-416, МС-08 ва шу туридаги бошқа асбоб-ускуналар фойдаланиш лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
39. Ўлчаш ва ерда адашган токлар мавжудлигини аниқлаш ишлари ГОСТ 9.602-2016 талабларига мувофиқ бажарилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
40. Лаборатория усулларидан коррозион фаоллик даражасини дала геофизик ускунаси мавжуд бўлмаган ёки жойда ўлчаш ишларини олиб бориш имкони бўлмаган ҳолларда фойдаланилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
41. Ўлчашлар учун М-82 туридаги миллиамперметр ҳамда бошланғич қаршилиги 10 МОm дан кам бўлмаган вольтметр ишлатилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
42. Ўлчашларни тўрт электродли схема бўйича ўзгармас ёки паст частотали ўзгарувчан токда олиб бориш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда, А ва В электродлар ток манбаига уланиши, ток кучи (I) ўрнатилиши ва МN электродлар орасидаги кучланиш (U) нинг пасайиши ўлчаниши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ўзгармас токда ишлаганда электродларнинг қутблари алмаштирилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
43. Грунт қаршилигини Ri=Ui/Ii формуласи ёрдамида ҳисобланиб унинг ўртача қиймати аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
44. Грунтнинг солиштирма электр қаршилигини (ρ) Оm m қуйидаги формула ёрдамида ҳисобланиши керак:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ρ=Rўр(S/L),
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бу ерда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
S — А ва В электроди бир томонининг юзаси, m²;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
L — М ва N электродлар орасидаги масофа, m.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
45. Қўрғошинга нисбатан коррозион фаоллик грунтлар таркибидаги мавжуд гумус, нитрат-ион, рН миқдори ва ерости сувлари таркибидаги мавжуд нитратион, умумий қаттиқлик ва рН миқдорига кўра аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
46. Алюминийга нисбатан коррозион фаоллик грунтлар ва ерости сувлари таркибидаги мавжуд хлориони, темир иони ва рН миқдорларига кўра аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6-§. Динамик таъсирларни ўрганиш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
47. Динамик таъсирларни ўрганишда объектнинг (бино ва иншоотларнинг) ва у жойлашган ҳудуднинг кўздан кечириш тарзидаги (рекогносцировка) текширишлар амалга оширилади. Бунда, объект яқинидан ўтган кўчалар, автомобиль йўллар, темир йўл, метрополитен мавжудлиги ва улардан транспорт воситалари қандай интенсивликда ўтиб туриши аниқланиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
48. Сезиларли даражада тебраниш берувчи манбалар (механизмлар, устун қозиқ қоқадиган қурилмалар) ва улардан объектгача бўлган масофа аниқланиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
49. Динамик таъсирлар натижасида юз берадиган тебранишлар сейсмик разведка усуллари ёрдамида бино ва иншоотлар бўйлаб жойлашган ҳар хил нуқталарда ва баландликларда (пойдевор цоколининг юқори қисмида, ер юзасида ва пойдевор тагида) ўлчовлар ўтказилиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
10-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида бур-қудуқлардан сув тортиб олиш ва тўлдириш (откачка) турлари ва уларнинг давомийлиги
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Сув тортиб олиш ва тўлдириш (откачка) тури

Синовлар технологик схемаси

Тажрибанинг мақсади

Сув сатҳи пасайиши сони

Сув тортиб олиш ва тўлдириш (откачка) давомийлиги, d

Тозалаш

Якка

Бурғилашдан кейин бур-қудуқни тозалаш, кальматацияни бартараф этиш учун фильтрни жойлаштириш ва кимёвий таҳлил учун намуналар олиш

2 h дан 6 h гача сув тиниқлангунча ва лойни тозалаш тўхтагунча

Экспресс-откачка

Якка

Тоғ жинсларининг сув ўтказувчанлигини тахминий баҳолаш

1

0,5 гача

Синов-текширув откачкаси

Якка

Ҳар хил ҳудудларни қиёсий таърифлаш, тахминий ҳисоблашлар учун тоғ жинсларининг сув ўтказувчанлигини ва ерости сувлари кимёвий таркибини дастлабки баҳолаш; тажриба откачкасининг параметрларини белгилаш мақсадида бур-қудуқларнинг унумдорлигини аниқлаш

1

0,5 — 1

Тажриба откачкаси

Якка

Фильтрация коэффициентларининг (сув ўтказувчанлигини) тахминий қийматини ва бу қийматларнинг майдонда ўзгаришини аниқлаш

1

1 — 3;

изланишлар дастурида асосланган тақдирда 12 гача

Якка

Откачка жараёнида ерости сувлари кимёвий таркибининг ўзгаришини аниқлаш

1

2 дан 30 гача изланишлар дастурида асосланган тақдирда

Якка

Дебитнинг сув сатҳи пасайишига боғлиқлиги асосида солиштирма дебитни аниқлаш, солиштирма сув ютилиши ва фильтрация коэффициенти орасидаги ўзаро боғлиқликни аниқлаш

2

2 — 5,

изланишлар дастурида асосланган тақдирда 12 гача

Тажриба откачкаси

Тўп (Куст)

Ҳисобланган гидрогеологик параметрларни аниқлаш:

фильтрация коэффициентини (сув ўтказувчанлигини);

сув қайтариб бериш коэффициентини (гравитацион ёки эластик);

сувли горизонтлар, ерости ва ерусти сувлари орасидаги ўзаро боғлиқликнинг кўрсаткичларини ҳамда фильтрация оқимининг ҳаракатланиш шароитини

1

3 — 10

Бир сувли горизонтдан иккинчисига сизиб ўтиш коэффициентини, ерости сувлари кимёвий таркибининг ўзгаришини аниқлаш

1

5 — 30,

изланишлар дастурида асосланган тақдирда 40 гача

Тажриба-фойдаланиш откачкаси

Битта бур-қудуқдан ёки бур-қудуқлар гуруҳидан

Ҳисоблаш схема кўринишида ифода этиб бўлмайдиган мураккаб шароитларда ерости сувлари сатҳи ёки кимёвий таркибининг ўзгаришини: дренаж лойиҳасини асослаш учун сув сатҳини пасайтирувчи бур-қудуқлар тизими ёрдамида тажриба ишлаб чиқариш сув сатҳи пасайтирилиши

1

30 дан ортиқ

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Тажриба-фойдаланиш откачкасини бажариш зарурати изланишлар дастурида асосланган бўлиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
11-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология изланишларида грунтларнинг физик-механик хусусиятларини лаборатория шароитларида аниқлаш турлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Лаборатория шароитларида аниқлаш турлари

Грунтлар

Грунтлар хусусиятларини аниқлаш усулларини белгилаб берувчи стандартлар

Қоятош

Йирик бўлакли

Қумли

Чангли ва гилли

Гранулометрик таркиб

-

+

+

С

ГОСТ 12536-2014

Oʻz DSt ASTM D 6913:2022 (ASTM D6913/D6913M-17, IDT)

Петрографик таркиб

С

С

-

-

-

Минерал таркиб

-

С

С

С

-

Ялпи кимёвий таркиб

С

-

С

С

-

Осон ва ўрта эрувчан тузларнинг жамланган миқдори

С

С

С

С

-

Алмашинувчи катионларнинг ютилиш ҳажми ва таркиби

-

-

-

С

-

Органик моддаларнинг нисбий миқдори

-

С

С

С

-

Табиий намлик

С

+

+

+

ГОСТ 5180-2015

Oʻz DSt ASTM D2216:2021 (ASTM D2216-19, IDT)

Зичлик

+

+

+

+

ГОСТ 5180-2015

Oʻz DSt ASTM D 7263:2022 (ASTM D 7263-21, IDT)

Максимал зичлик (стандарт зичланиш)

-

С

С

С

ГОСТ 22733-2016

Ўта зичланган ва увалоқ ҳолдаги зичлик

-

С

С

-

-

Грунт зарраларининг зичлиги

-

+

+

+

ГОСТ 5180-2015

Намликнинг қуйи ва юқори чегаралари

-

С

-

+

ГОСТ 5180-2015

Табиий нишаблик бурчаги

-

С

С

-

-

Максимал молекуляр сув сиғдирувчанлик

-

-

С

С

-

Фильтрация коэффициенти

-

-

С

С

Oʻz DSt 788:97

Сувда ивилиш (сувда ивилиш тезлиги)

С

-

-

С

-

Эрувчанлик

С

-

-

-

-

Нураш коэффициенти

С

С

-

-

-

Коррозия фаоллиги

-

С

С

С

-

Компрессион сиқилиш

-

С

С

+

Oʻz DSt ASTM D 2435:2022 (ASTM 2435 − 11, IDT)

Уч ўқ бўйлаб сиқилиш

-

С

С

С

Oʻz DSt ASTM D2850:2022 (ASTM D2850-15, IDT)

Грунтнинг кесилишга қаршилиги

-

С

С

+

Oʻz DSt ASTM D 3080:2022 (ASTM D3080-11, IDT)

Бир ўқ бўйлаб сиқилишга грунтнинг муваққат қаршилиги

+

С

-

С

Oʻz DSt ASTM D2166/D2166M:2022 (ASTM D2166/D2166M-16, IDT)

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Белгилар : «+» — таҳлиллар бажарилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
«-» — таҳлиллар бажарилмайди;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
«С» — таҳлиллар қўшимча техник топшириқ бўйича бажарилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
12-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ерости ва ерусти сувлари кимёвий таркибининг кўрсаткичлари, муҳандислик-геология изланишларида уларни лаборатория шароитларида аниқлаш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Сув кимёвий таркибининг кўрсаткичлари

Кабеллар қобиғига нисбатан коррозия фаоллиги

Хўжалик-ичиладиган сув манбаси сифатида сув таъминотида ишлатиладиган ерости сувларини таърифлаш учун бажариладиган махсус таҳлиллар тури

Синаш усуллари ёки сув хусусиятларини аниқлаш усулларини белгилаб берувчи стандартларнинг белгилари

Қўрғошинли

Алюминийли

стандарт

Тўлиқ

Физик хусусиятлар: намуна олиш пайтидаги ҳарорат, 0С;

+

+

+

+

-

Ҳид:

20 0С ҳароратда;

-

-

-

+

ГОСТ 3351-74

60 0С ҳароратда;

-

-

-

+

ГОСТ 3351-74

таъм ва қўшимча таъм 20 0С ҳароратда;

-

-

-

+

ГОСТ 3351-74

ранги;

-

-

-

+

ГОСТ 3351-74

лойқаланган

-

-

-

+

ГОСТ 3351-74

Водород кўрсаткичи, рН

+

+

+

+

ГОСТ 31957-2012

Қуруқ қолдиқ

-

-

+

+

ГОСТ 18164-72

Гидрокарбонатлар

-

-

+

+

ГОСТ 31957-2012

Карбонатлар

-

-

+

+

ГОСТ 31957-2012

Сульфатлар

-

-

+

+

ГОСТ 4389-72

Хлоридлар

+

+

+

+

ГОСТ 4245-72

Кальций

-

-

+

+

Унифицикацияланган

Натрий

-

-

-

+

Унифицикацияланган

Калий

-

-

-

+

Унифицикацияланган

Натрий + калий

-

-

Ҳисоблаш йўли билан

-

-

Қаттиқлик:

умумий

+

-

Ҳисоблаш йўли билан

Ҳисоблаш йўли билан

ГОСТ 4151-72

карбонатли

+

-

Ҳисоблаш йўли билан

Ҳисоблаш йўли билан

-

доимий

+

-

Ҳисоблаш йўли билан

Ҳисоблаш йўли билан

-

Озод карбонат кислота

-

-

+

+

Унифицикацияланган

Перманганатли оксидланиш

оксидланиш бўйича чиринди (гумус)

-

+

+

Унифицикацияланган

Кремний кислотаси

-

-

-

+

Унифицикацияланган

Азот бирлашмалари:

нитратлар;

+-

--

++

+

ГОСТ 33045-2014

нитритлар;

+

+

+

+

ГОСТ 33045-2014

аммоний

-

-

+

+

ГОСТ 33045-2014

Темир:

умумий;

+

+

-

-

ГОСТ 4011-72

чала оксиди;

-

-

+

+

Унифицикацияланган

оксиди

-

-

+

+

Унифицикацияланган

Магний

-

-

+

+

Унифицикацияланган

Фтор

-

-

-

+

ГОСТ 4386-89

Марганец

-

-

-

-

ГОСТ 4974-2014

Мис

-

-

-

-

ГОСТ 4388-72

Рух

-

-

-

-

-

Бериллий

-

-

-

-

ГОСТ 18294-2004

Молибден

-

-

-

-

ГОСТ 18308-72

Мишьяк

-

-

-

-

ГОСТ 4152-89

Қўрғошин

-

-

-

-

-

Селен

-

-

-

-

ГОСТ 19413-89

Стронций

-

-

-

-

ГОСТ 23950-88

Алюминий

-

-

-

-

ГОСТ 18165-2014

Полифосфатлар

-

-

-

-

ГОСТ 18309-2014

Полиактиламид

-

-

-

-

ГОСТ 19355-85

Уран

-

Радий

-

Микробиологик кўрсаткичлар:

Коли-индекс

-

-

-

-

ГОСТ 18963-73

1 ml сувдаги микроорганизмлар сони

-

-

-

-

ГОСТ 18963-73

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
13-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Муҳандислик-геология тавсифларнинг ва геофизик параметрларнинг ўлчов бирликлари ҳамда уларнинг боғланиш тенгламалари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Грунтларнинг турлари ва ҳолати

Муҳандислик-геология тавсифларнинг номи, ўлчов бирлиги

Геофизик параметр, ўлчов бирлиги

Боғланишлар тенгламаси

Деформация хусусиятлари

Қоятош, ярим қоятош жинслар намуналари учун (В.Н. Никитин бўйича)

Эластикликнинг статик модули Еt, MPa

Юнг динамик модули EД, MPa

Еt=0,35ЕД1.14

Музлаган дисперс грунтлар (Хазин бўйича)

Эластикликнинг статик модули Еt, MPa

Юнг динамик модули EД, MPa

Еt=0,6+0,116ЕД+0,01ЕД2

Музлаган гил ва супеслар (Н.Н. Горяинов бўйича)

Деформация модули Е, MPa

р-тўлқин тезлиги Vp , m/s

Е=8,13·10-6-Vp2

Қоятош жинслар (эффузив) (О.К. Воронков бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули

ЕДД = 104-8·104) MPa

lgE=-0,75+1,14lgЕД

Қоятош жинслар (интрузив ва метаморфик) (О.К. Воронков бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули

ЕДД = 104-8·104) MPa

lgЕ=-1,45+1,28lgЕД

Қоятош жинслар (чўкинди) (О.К. Воронков бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули

ЕДД = 104-8·104) MPa

lgЕ = -1,5+1,26lgЕД

Қоятош, ярим қоятош грунтлар (А.И. Савич ва З.Г.Яшенко бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД MPa

Е = 0,826+10-4 ЕД1.632

Йирик қум, чақиқ тош, йирик бўлакли тош грунтлар (В.И. Бондарев бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД MPa

Е=0,1ЕД -16

Йирик қумдан гравийли қумгача ерости сувлари сатҳидан (ЕОСС) юқори (1 — В.Н. Агеев, В.И. Бондарев, В.Н. Шмаков; 2 — В.И. Бондарев; 3 — И.П. Мишурина бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модели ЕД MPa

1) Е= 0,0854EД +3;

Е= 0,116EД-4,7

Деформация модули Е, MPa

р ва s-тўлқин тезлиги Vp Vs, m/s

2) Е=0,14Vp+0,198Vs-27

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули Е, MPa Пуассон коэффициенти ц. Чуқурлиги Z, m

3) Е=11+0,03EД+12µ+0,1Z

Нам қумлар (В.И. Бондарев бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули EД , MPa

Е=0,0445EД+3,1

Табиий намликда қумли-гилли грунтларнинг қалинлиги (Е.С. Григорчук бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули EД , MPa

Е = 0,64 EД+3,5

Қумли-гилли грунтларнинг қалинлиги, ерости сувлари сатҳидан юқори (В.И. Бондарев ва В.В. Писецком бўйича)

Деформация модули Е, MPa

s-тўлқин тезлиги Vs, m/s

Е=0,154Vs-12

Қумли-гилли грунтларнинг қалинлиги, ерости сувлари сатҳидан пастда (В.И. Бондарев ва В.В. Писецком бўйича)

Деформация модули Е, MPa

 s-тўлқин тезлиги Vs, m/s

1) Е=0,1517Vs-18,9

Юнг динамик модули Е, MPa

Пуассон коэффициенти µ.

Чуқурлиги Z, m

2) Е=2,26110-4Vs 2+ 4,2

3) Е=2+0,03EД+10µ+0,1Z

Қумли-гилли грунтларнинг қалинлиги (В.Е. Василиевский бўйича)

Деформация модули Е, MPa

р-тўлқин тезлиги Vp , m/s.

Зичлиги r, g/cm3

Е=реVp/(0,126+31) 10-4

Лёссли суглиник, ерости сувлари сатҳидан юқори (И.Г. Минделю бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД , MPa

Е = 0,045 ЕД + 7

Лёссимон суглиник ва супес бўлакли қолдиқлар билан, ерости сувлари сатҳидан юқори (И.Г. Минделю бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД , MPa

Е = 0,033 ЕД + 6,5

Юмшоқ қайишқоқ суглинок (И.П. Мишурина бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД , MPa

Пуассон коэффициенти µ.

Чуқурлиги Z, m

Е = 2,7+0,014ЕД+9,3µ+0,046Z

Қаттиқ суглинок (И.П. Мишурина бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД , MPa

Пуассон коэффициенти µ.

Чуқурлиги Z, m

Е=10,3+0,016ЕД+0,11µ+0,047Z

Гил қаттиқ ва ярим қаттиқ (И.П. Мишурина бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули Е, MPa

Пуассон коэффициенти µ.

Чуқурлиги Z, m

Е=12,2+0,007ЕД+8,6µ+0,03Z

Гилсимон грунтлар (В.И. Бондарев бўйича)

Деформация модули Е, MPa

Юнг динамик модули ЕД , MPa

Е=0,108ЕД — 1,9

Мустаҳкамлик хусусиятлари

Музлаган грунтлар (Ю.Д.Зыков ва О.П. Червинска бўйича)

Сцепления С, MPa

р-тўлқин тезлиги Vp , m/s

C=1,8·10-5 Vp1,75

Лёссимон жисмлар намлиги 8 фоиз — 20 фоиз (И.Г. Минделю бўйича)

Сцепления С, MPa

Силжиш модули G, kPa

С=4,8·10-4G-0,08

Чўкувчан бўлмаган лёссимон суглиноклар (В.И. Бондарев бўйича)

Сцепления С, MPa

Силжиш модули G, kPa

С=7,5·15-4G-0,356

Қумлар ерости сувлари сатҳидан юқори (В.И. Бондарев бўйича)

Ишчи ишқаланиш бурчаги ᵩ, градус

Силжиш модули G, kPa

ᵩ= 5,64·10-4G-29

s-тўлқин тезлиги Vs, m/s

ᵩ = 4,98·10-2 Vs +23,3

Қумлар ерости сувлари сатҳидан пастда (В.И. Бондарев бўйича)

Ишчи ишқаланиш бурчаги ᵩ, градус

Силжиш модули G, kPa

ᵩ = 0,378·10-4G-28,6

s-тўлқин тезлиги Vs, m/s

ᵩ = 8,468·10-5Vs3 + 27,8

Қоятош, ярим қоятош грунтлар намуналари учун (Ф.М. Ляховицком бўйича)

Мустаҳкамлик чегараси бир томонлама сиқилиш учун R, MPa

р-тўлқин тезлиги Vр, m/s.

Пуассон µД динамик коэффициент. зичлиги ρ, g/cm3

s-тўлқин тезлиги Vs, m/s

R= Vр2ρ(1-2 µД)/2С(1-2 µД) ·10-3

R=r Vs2/С·10-3

(С=240 оҳактош учун;

 С=180 метаморфик жинслар учун;

С=120 қадимий интрузив жинслар учун;

С=180 қумтош ва алевролитлар учун;

С=55-65 ёш интрузив ва эффузив жинслар учун)

Қум, суглинок, гил (А.Д. Потапов бўйича)

Ҳисобланган қаршилик Ru, kg/cm2

р-тўлқин тезлиги Vp, m/s

Ru= 0,265 + 7,04·10-4 + 8,439·10-6 Vp2

Физик хусусиятлари

Ҳар қандай намлик даражасидаги қумлар (В.И. Бондарев бўйича)

Қуруқ грунтнинг зичлиги pd , g/cm3

р-тўлқин тезлиги р, m/s

pd= 1,013 Vp0.125-0,390

pd= 0,332·10-3 Vp+ 1,660

Лёсс (Н.Н. Горяинов ва Т.А. Полякова бўйича)

Қуруқ грунтнинг зичлиги pd, g/cm3

Кўндаланг тўлқин тезлиги Vs , m/s

pd= 1,19 + 475·10-6 Vs

Қумли грунтлар ерости сувлари сатҳидан юқори (В.И. Бон­дарев бўйича)

Ғоваклик коэффициент е

Юнг динамик модули ЕД, MPa

e = 37,5 / ЕД + 0,364

Ғоваклик п, фоиз

Юнг динамик модули ЕД, MPa

n = (15,58 / ЕД + 0,198) ·100

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳлар:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Комплекс изланишлар олиб борилганда аниқланадиган кўрсаткичлар таркибини муҳандислик экология изланишларига оид норматив ҳужжатлар талабларига кўра амалга ошириш керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Геофизик усуллар билан олинган грунтларнинг физик-механик хусусиятлари тахминий (дастлабки) бўлиб, лаборатория ва (ёки) дала тадқиқотлари билан аниқлаштирилиши ҳамда грунт хусусиятларининг норматив, ҳисоб-китоб қийматларини аниқлаш учун тўғридан-тўғри ишлатилмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ШНҚ 1.02.09-21 «Қурилиш учун муҳандислик-геология изланишлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
14-ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ўзига хос грунт турлари ва уларнинг асосий хусусиятлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Ўзига хос грунт турлари

Ўзига хос грунтлар хусусияти

Чўкувчан грунт

1. Грунтнинг устки қатламининг оғирлигига мос келадиган юк таъсирида сув билан намланганда вертикал деформацияга (чўкишга) учрайди ва чўкишнинг нисбий деформацияси Ɛsl ≥ 0,01 га тенг бўлган грунтлар.

2. Грунтнинг чўкиш пайтида ўз оғирлигига кўра, намланишида чўкиш қийматига қараб, улар чўкма грунтларга бўлинади:

I тур — грунтнинг чўкиши асосан ташқи юк туфайли мумкин бўлган грунт шароитлари ва ўз оғирлиги туфайли грунтнинг чўкиши бўлмаган ёки 5 cm дан ошмайдиган;

II тур — грунтнинг ташқи юкдан чўкишидан ташқари, уларнинг ўз вазнидан чўкиши мумкин бўлган, қиймати 5 cm дан ортиқ бўлган грунт шароитлари.

Кўпчувчан грунт

Кўпчувчан грунтлар ГОСТ25100-2020 талабларига кўра сув ёки бошқа суюқлик билан намланиш жараёнида ҳажми ортадиган ва босимсиз нисбий чўкиш деформацияси Ɛsw > 0,04 бўлган ёки чекланган шароитларда кўпчиш босимини ҳосил қилади

Органик ва органо-минерал

1. Органик грунт — массасининг 50 фоиз ва ундан кўпроқ органик моддаларни ўз ичига олган грунт.

2. Органо-минерал грунт — массасининг 3 фоиздан 50 фоизгача органик моддаларни ўз ичига олган грунтлар ГОСТ 25100-2020 талабларига мувофиқ қуйидагиларга ажратилади:

торфли грунт — таркибида массаси 3 фоиздан 50 фоизгача торфдан ташкил топган қумли ёки гилли грунтлар;

торф грунт (торф) — массасининг 50 фоизни ўз ичига олган органик грунт ва кўпроқ органик моддалар, ўсимлик қолдиқлари ва гумус билан ифодаланади;

балчиқ (ил) — замонавий денгиз ёки чучук сув органо-минераль чўкиндиси, таркибида 3 фоиздан ортиқ масса, суюқликнинг зичлиги Il >1 га тенг бўлган органик моддалар, ғоваклилик коэффициенти ℯ ≥ 0,9 ва таркибида 0,01 mm дан кичик заррачалар бўлган 30 фоиз ва ундан кўп масса;

сапропель — сув ҳаракатсиз туриб сув ҳавзалари тубида, ўсимлик ва ҳайвон организмларининг чиришидан ҳосил бўлган ва таркибида 10 фоиздан ортиқ (массаси бўйича) органик моддалар ва гумуси бўлган чучук сувли балчиқ

Шўрланган

Шўрланган грунтлар таркибига осон ва ўртача даражада эрийдиган (сувда эрувчан) тузларнинг таркиби ГОСТ 25100-2020 (22, 23 ва 28-жадваллар) да белгиланган қийматлардан кам бўлмаган

Элювиал

Қоятош грунтларнинг нураши натижасида (физик, физик-кимёвий, кимёвий, биологик) ҳосил бўлган грунтлар

Техноген

1. Инсонларнинг муҳандислик ва хўжалик фаолияти натижасида ўзгартирилган, кўчирилган ёки шаклланган грунтлар.

2. Табиий ҳодиса шароитда техноген жиҳатдан ўзгартирилган грунт — бу пайдо бўлган жойда турли хил табиатнинг (кимёвий, физик, физик-кимёвий, биологик ва бошқалар) техноген таъсирига учраган бўлган табиий грунт.

3. Техноген кўчирилган (қайта ётқизилган) табиий грунт — табиий пайдо бўлган, у ёки бу сунъий усул билан ўзининг табиий пайдо бўлган жойидан сиқиб чиқарилган ва қисман трансформацияга учраган табиий грунт