“Xo‘jalik jamiyatlari va shirkatlari to‘g‘risida” O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq, O‘zbekiston Respublikasining ko‘p ukladli iqtisodiyotini shakllantirish jarayonini samarali tashkil etishni ta’minlash, xo‘jalik jamiyatlari va shirkatlari asosida tadbirkorlikni rag‘batlantirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

Obyektlarning xo‘jalik jamiyatlari va shirkatlari tarkibidan chiqishi tartibi to‘g‘risidagi ilova qilinayotgan Nizom tasdiqlansin.

1. Mazkur Nizom bir yoki bir nechta tarkibiy bo‘linmalar (obyektlar)ning xo‘jalik jamiyatlari va shirkatlari tarkibidan chiqishi tartibini belgilaydi.

2. Obyektlarning mavjud xo‘jalik jamiyatlari va shirkatlari tarkibidan chiqishi uchun quyidagilar asos bo‘lib hisoblanadi:

jamiyat yoki shirkatdan chiqish to‘g‘risida xohish bildirgan obyekt mehnat jamoasi a’zolari umumiy yig‘ilishining qarori. Agar qaror uchun obyekt mehnat jamoasi a’zolarining kamida 2/3 qismi ovoz bergan bo‘lsa u qabul qilingan hisoblanadi. Qarorga imzo chekilgan varaqa ilova qilinadi;

xo‘jalik jamiyati yoki shirkati aksionerlari yoki paychilari umumiy yig‘ilishi (konferensiyasi)ning qarori. Umumiy yig‘ilish (konferensiya)da kamida 60 foiz ovozga ega bo‘lgan aksionerlar yoki paychilar qatnashgan bo‘lsa u qonuniy hisoblanadi. Obyektning chiqishi to‘g‘risidagi, obyektni to‘g‘ridan to‘g‘rioldi-sotdi yo‘li bilan yoki kimoshdi savdosi orqali sotish shakli haqidagi qaror, agar yig‘ilish (konferensiya)da qatnashayotganlarning 3/4 qismi uni yoqlab ovoz bergan bo‘lsa, qabul qilingan hisoblanadi.

Xo‘jalik jamiyati yoki shirkati boshqaruviga jamiyat yoki shirkat tarkibidan chiqish xohishini bildirgan obyekt mehnat jamoasi umumiy yig‘ilishining bayoni bilan birga ariza beriladi. Mana shu paytdan boshlab jamiyat yoki shirkat boshqaruviga, uning boshqaruvining boshqa organlariga qayta tashkil etish, tugatish, tuzilmani, shtat jadvalini o‘zgartirish, mol-mulkni balansdan balansga yoki mana shu obyektning tarkibiga berish, shuningdek, uning xodimlarini bo‘shatish (o‘z arizasiga ko‘ra ishdan bo‘shashdan tashqari) taqiqlanadi.

3. Obyektning xo‘jalik jamiyati yoki shirkati tarkibidan chiqishi “O‘zbekiston Respublikasida korxonalar to‘g‘risida” O‘zbekiston Respublikasi Qonuni 38-moddasining 2 va 5-bandlariga muvofiq amalga oshiriladi. Ajralib chiqadigan obyektga ayirish dalolatnomasi (balansi) bilan berilgan mol-mul bilan birgalikda qayta tashkil etilayotgan jamiyat yoki shirkatning tegishli qismlardagi mulkiy huquq va majburiyatlari ham o‘tadi.

4. Obyektning chiqishi to‘g‘risidagi zarur hujjatlar turkumini tayyorlash va to‘plashga oid ishlar bevosita ushbu xo‘jalik jamiyatida yoki shirkatida tashkil etiladi. Ushbu maqsadlarda xo‘jalik jamiyati yoki shirkati boshqaruvi umumiy yig‘ilish (konferensiya) qaroriga muvofiq komissiya tashkil etishi shart. Komissiya barcha zarur ishlarni amalga oshirib, mulkning tarkibini va narxini, mazkur obyektning xo‘jalik jamiyati va shirkati mulkidagi haqiqiy ulushini belgilaydi, obyektning chiqishi bilan bog‘liq tadbirlar rejasini, ayirish balansini, o‘zaro hisob-kitoblar tartibini ishlab chiqadi va ularni tasdiqlash uchun boshqaruvga kiritadi. Komissiya tarkibiga jamiyat yoki shirkat tarkibidan chiqish xohishini bildirgan obyekt mehnat jamoasidan kamida ikkita vakil kiradi.

5. Obyektning yoki xo‘jalik jamiyati (shirkati)ning arizasiga ko‘ra O‘zbekiston Respublikasi Davlat mulki qo‘mitasining hududiy boshqarmasi maslahat ishlarini tashkil etadi, zaruriyat bo‘lsa, komissiya ishida qatnashadi.

6. Mulkni baholash inventarizatsiya qilish, asosiy fondlarning jamiyat tashkil etilgan va obyekt chiqayotgan paytdagi qiymatini aniqlash, asosiy fondlar qismidagi ular tomonidan qo‘shilgan mablag‘lar ulushini chegaralash, aylanma mablag‘larni berish shartlarini belgilash yo‘li bilan amalga oshiriladi.

Komissiya tomonidan amaldagi normativ hujjatlarga muvofiq yangidan tashkil etilayotgan obyektning xo‘jalik jamiyati yoki shirkati tarkibidan chiqish paytidagi ustav fondi aniqlanadi, ustav fondi xo‘jalik jamiyati yoki shirkatining ustav fondini kamaytirish hisobiga shakllanadi, ayirish balansi va jamoa tomonidan qo‘yilgan mablag‘lar hisobga olingan holda uning sotib olish bahosi tuziladi, xo‘jalik jamiyati yoki shirkati bilan yangi mulk egasi o‘rtasida oldi-sotdi dalolatnomasi rasmiylashtiriladi, obyektni qayta tashkil etish bo‘yicha reja-tadbir, uning tarmoq ixtisoslashuvini saqlab qolish to‘g‘risida bitim tuziladi.

Bunda komissiya tomonidan Davlat mulki qo‘mitasi va yangi mulkdorlar tarkibidan chiqayotgan xo‘jalik jamiyatlari schyotiga to‘lanishi kerak bo‘lgan mablag‘lar aniqlanadi.

Tarmoq ixtisoslashuvi bo‘yicha bitim xo‘jalik jamiyati yoki shirkati, yangi xo‘jalik yurituvchi subyekt, ustav fondida davlat ulushi bo‘lgan taqdirda esa, shuningdek, Davlat mulki qo‘mitasining tegishli bo‘linmalari tomonidan imzolanadi.

Xo‘jalik jamiyati va shirkati tarkibidan chiqayotgan obyektlarga tegishlicha foyda va zararlar, ishlarni moliyaviy ta’minlash manbalari, ushbu obyektlarga aloqador bo‘lgan yoki umumiy faoliyatdan bevosita kelib chiquvchi fondlar yoki ularning bir qismi beriladi.

7. Obyekt (tarkibiy bo‘linma) aksionerlik jamiyati tarkibidan chiqishida ajralib chiqayotgan tuzilmaning aksionerlari aksionerlik jamiyati boshqaruviga kirim orderi (dalolatnomasi) bo‘yicha har bir aksionerlari ularning nominal qiymatini to‘lagan holda o‘z aksiyalarini topshirishga majburdirlar. Aksiyalar ajralib chiqqan obyekt mol-mulkining butun summasiga topshirilishi kerak. Qayd etib o‘tilgan aksiyalar majburiy tartibda bekor qilinadi.

Tarkibiy bo‘linma ajralib chiqqan aksionerlik jamiyatining ustav fondi chiqib ketgan tarkibiy bo‘linmaga tegishli bo‘lgan bekor qilingan aksiyalar qiymatiga kamaytiriladi.

Yangi subyekt aksionerlik jamiyati maqomiga ega bo‘lar ekan yangidan tashkil etilgan jamiyatning aksiyalari muomalaga chiqarilishini ta’minlashi kerak.

8. Obyektlarni topshirishni rasmiylashtirish tegishli dalolatnoma tuzish yo‘li bilan amalga oshiriladi, Dalolatnomaga quyidagilar ilova qilingan bo‘lishi kerak:

a) topshirish balansi;

b) buxgalteriya hisoboti;

v) tegishli ulushni sotib olganlik to‘g‘risida ma’lumotnoma.

9. Binolar va inshootlarni berishda ularga xizmat ko‘rsatish uchun zarur bo‘lgan materiallar va ma’lumotlar ilova qilinadi.

Qurilishi tugallanmagan binolar va inshootlar mukammal qurilish va mablag‘ bilan ta’minlash rejalari, materiallar va asbob-uskunalar hamda loyiha-smeta hujjatlari bilan birga topshiriladi.

10. O‘zaro hisob-kitoblar xo‘jalik jamiyati va shirkati hamda chiqayotgan obyektning budjet bilan o‘zaro munosabatlariga (soliqlar, poshlinalar bo‘yicha) aniqliklar kiritilgandan so‘ng tugallangan hisoblanadi.

11. Obyektning chiqishiga oid barcha ishlar xo‘jalik jamiyati yoki shirkati boshqaruviga mehnat jamoasi umumiy yig‘ilishining bayoni bilan birgalikda ariza berilgan vaqtdan boshlab bir oy davomida amalga oshiriladi.

12. Chiqqan obyekt o‘zi joylashgan joydagi davlat hokimiyati va boshqaruvi organlarida belgilangan tartibda davlat ro‘yxatidan o‘tadi va yuridik shaxs huquqiga ega bo‘ladi.

13. Obyektni davlat ro‘yxatidan o‘tkazish uchun amaldagi qonun hujjatlarida nazarda tutilgan hujjatlar taqdim etiladi.

14. Obyektlarning xo‘jalik jamiyati yoki shirkati .tarkibidan chiqishi ularning yuridik maqomining o‘zgarishiga olib kelmaydi.

15. Obyektlarning xo‘jalik jamiyati yoki shirkati tarkibidan chiqishi bilan bog‘liq bo‘lgan nizolar sud organlarida hal etiladi.