O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Adliya organlarining qonun hujjatlarini buzayotgan nodavlat notijorat tashkilotlarini aniqlash bo‘yicha boshqa davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan o‘zaro hamkorligi tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Mamlakatni demokratik yangilash jarayonida fuqarolik jamiyati institutlarining rolini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2018-yil 4-maydagi PF-5430-son Farmonini ijro etish yuzasidan, shuningdek, nodavlat notijorat tashkilotlarining faoliyati samaradorligini oshirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Adliya organlarining qonun hujjatlarini buzayotgan nodavlat notijorat tashkilotlarini aniqlash bo‘yicha boshqa davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan o‘zaro hamkorligi tartibi to‘g‘risidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda ular qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi adliya vaziri R.K. Davletov zimmasiga yuklansin.
O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2018-yil 23-oktabr,
854-son
Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 23-oktabrdagi 854-son qaroriga
ILOVA
ILOVA
Adliya organlarining qonun hujjatlarini buzayotgan nodavlat notijorat tashkilotlarini aniqlash bo‘yicha boshqa davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan o‘zaro hamkorligi tartibi to‘g‘risida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi va uning hududiy bo‘linmalarining (keyingi o‘rinlarda adliya organlari deb ataladi) qonun hujjatlarini buzayotgan nodavlat notijorat tashkilotlarini, shu jumladan, diniy tashkilotlar, xalqaro nodavlat notijorat tashkilotlarini, xalqaro va xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlarining O‘zbekiston Respublikasi hududidagi vakolatxonalari va filiallarini (keyingi o‘rinlarda nodavlat notijorat tashkilotlar deb ataladi) aniqlash bo‘yicha boshqa davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan o‘zaro hamkorligi tartibini belgilaydi.
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi:
nodavlat notijorat tashkiloti — jismoniy va (yoki) yuridik shaxslar tomonidan ixtiyoriylik asosida tashkil etilgan, daromad (foyda) olishni o‘z faoliyatining asosiy maqsadi qilib olmagan hamda olingan daromadlarni (foydani) o‘z qatnashchilari (a’zolari) o‘rtasida taqsimlamaydigan o‘zini o‘zi boshqarish tashkiloti;
diniy tashkilot — O‘zbekiston Respublikasi fuqarolarining dinga e’tiqod qilish, ibodat, rasm-rusumlar va marosimlarni birgalikda ado etish maqsadida tuzilgan ko‘ngilli birlashmalari (diniy jamiyatlar, diniy ta’lim muassasalari, masjidlar, cherkovlar, sinagogalar, monastirlar va shu kabilar).
3. O‘zaro hamkorlik qonuniylik, obyektivlik va javobgarlik, nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyatiga aralashmaslik prinsiplariga muvofiq amalga oshiriladi.
4. Nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyatining qonuniyligini ta’minlash maqsadida O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan nodavlat notijorat tashkilotlari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni o‘z rasmiy veb-saytida e’lon qiladi.
2-bob. Adliya organlarining boshqa davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan o‘zaro hamkorligi tartibi
5. Adliya organlari bilan idoralararo hamkorlikni ta’minlash doirasida, shuningdek, nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyatining qonuniyligin ta’minlash maqsadida davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar quyidagilarni amalga oshiradi:
nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyatida O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlarining buzilishi, shu jumladan, nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan pul mablag‘larining maqsadli sarflanishi bo‘yicha talablarga rioya etilmasligi va ular tomonidan pul mablag‘laridan va boshqa mol-mulkdan, ularni moliyalashtirishning noqonuniy manbalaridan foydalanilganligi to‘g‘risida adliya organlarini xabardor qiladi;
adliya organlarining so‘rovlari bo‘yicha hujjatlarni va (yoki) ma’lumotlarni, shu jumladan, nodavlat notijorat tashkilotlarining moliyaviy-xo‘jalik faoliyati to‘g‘risidagi ma’lumotlarni taqdim etadi;
adliya organlarining so‘rovlari bo‘yicha nodavlat notijorat tashkilotlarini belgilangan tartibda tugatish uchun zarur bo‘lgan ma’lumotlarni taqdim etadi;
O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligining so‘rovlari bo‘yicha chet el fuqarolari bo‘lgan nodavlat notijorat tashkilotlarining xodimlarini, shuningdek, ularning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolarini akkreditatsiya qilish bo‘yicha materiallarni o‘rganadi;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan pul mablag‘lari va boshqa mol-mulkdan ularning ta’sis hujjatlarida nazarda tutilgan maqsadlarga muvofiq oqilona va maqsadli foydalanilishi bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlari talablariga rioya etilishini o‘rganishda adliya organlariga ko‘maklashadi;
O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlari buzilishi holatlari aniqlangan yoki nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan ularning ta’sis hujjatlarida nazarda tutilgan maqsadlarga zid xatti-harakatlar amalga oshirilgan hollarda adliya organlariga va (yoki) prokuraturaga nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyatini to‘xtatib turish yoki to‘xtatish masalasini ko‘rib chiqish to‘g‘risida takliflar kiritadi;
akkreditatsiya qilingan chet el fuqarolari bo‘lgan nodavlat notijorat tashkilotlarining xodimlari, shuningdek, ularning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolari tomonidan sodir etilgan O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlarining buzilishi to‘g‘risida O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligini xabardor qiladi;
adliya organlariga nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari buzilishining oldini olish, ularning yuzaga kelishi sabablari va shart-sharoitlarini aniqlash hamda bartaraf etishga qaratilgan birgalikdagi chora-tadbirlarni ishlab chiqishni nazarda tutuvchi takliflarni kiritadi.
6. Ushbu Nizom doirasida:
a) adliya organlari:
nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyati to‘g‘risidagi ma’lumotlarni;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan o‘tkazilishi rejalashtirilayotgan tadbirlarga oid fikr-mulohazalarni;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan tashkil etilgan va o‘tkazilgan tadbirlar (konferensiyalar, seminarlar, treninglar, yig‘ilishlar va shu kabilar) yakunlari bo‘yicha tahlilni;
hujjatlar va (yoki) ma’lumotlarni, shu jumladan, nodavlat notijorat tashkilotlariga taqdim etilgan mablag‘lar, grantlar, boshqa moliyaviy va moddiy resurslarning ishlatilishi bo‘yicha nodavlat notijorat tashkilotlarining moliyaviy-xo‘jalik faoliyatiga oid ma’lumotlarni;
chet el fuqarolari bo‘lgan nodavlat notijorat tashkilotlarining xodimlari, shuningdek, ularning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolarini belgilangan tartibda akkreditatsiya qilish bo‘yicha materiallarni o‘rganish yakunlari yuzasidan fikr-mulohazalarni;
nodavlat notijorat tashkilotlarini mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarini, shu jumladan, nodavlat notijorat tashkilotlarining faoliyatiga daxldor bo‘lgan tarmoq, hududiy gumanitar dasturlarni amalga oshirishga jalb qilish bo‘yicha takliflarni;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlari, ustav faoliyati va ta’sis hujjatlari buzilishining oldini olish va bartaraf etishga qaratilgan chora-tadbirlarni nazarda tutuvchi takliflarni;
O‘zbekiston Respublikasi hududidagi xalqaro va xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlariga xalqaro va xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlarining vakolatxonalari va filiallariga ularning takliflariga ko‘ra tashrif buyurayotgan chet el fuqarolariga oid ma’lumotlarni so‘rab olishga haqlidir;
b) O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi quyidagi so‘rovlar bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligini xabardor qiladi:
nodavlat notijorat tashkilotlari faoliyatiga taalluqli bo‘lgan xalqaro shartnomalar/bitimlar to‘g‘risida, yoxud xalqaro va xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlari, xalqaro va xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlarining vakolatxonalari va filiallarining O‘zbekiston Respublikasi hududida faoliyat yuritishi uchun asos bo‘lgan bitimlar bo‘yicha;
xalqaro va xorijiy nohukumat notijorat tashkilotlarining vakolatxonalari va filiallarining bosh ofisi to‘g‘risida;
xalqaro va xorijiy nohukumat notijorat tashkilotlarining O‘zbekiston Respublikasidagi vakolatxonalari va filiallarining taklifiga ko‘ra chet el fuqarolariga berilgan vizalar to‘g‘risida;
v) O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi va boshqa huquqni muhofaza qiluvchi organlar, bojxona va soliq organlari o‘z vakolatlari doirasida O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlarida belgilangan tartibda:
nodavlat notijorat tashkilotlarining noqonuniy faoliyatni amalga oshirganlik holati aniqlanganligi hamda belgilangan tartibda davlat ro‘yxatidan o‘tmaganlik to‘g‘risida u aniqlangan kundan boshlab besh kundan kechiktirmasdan;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlari buzilganligi, shuningdek, nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan ularning ta’sis hujjatlarida nazarda tutilgan maqsadlarga zid xatti-harakatlarning sodir etilganligi ushbu holat aniqlanganidan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan pul mablag‘larini maqsadli sarflash va ular tomonidan boshqa mol-mulkdan foydalanish talablariga rioya etmaslik, shuningdek, noqonuniy moliyalashtirish manbalari to‘g‘risida ushbu holat aniqlanganidan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan adliya organlarini belgilangan tartibda xabardor qilmasdan o‘tkazilgan tadbirlar (konferensiyalar, seminarlar, treninglar, yig‘ilishlar va shu kabilar) to‘g‘risida ushbu holat aniqlanganidan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan;
yo‘l qo‘yilgan huquqbuzarliklar uchun javobgarlikka tortilgan nodavlat notijorat tashkilotlarining mansabdor shaxslari va xodimlari haqida ular javobgarlikka tortilgan kundan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan;
diniy xizmatchilar va diniy tashkilotlarning a’zolari tomonidan maxsus bolalar va o‘smirlar yig‘ilishlarini, shuningdek, diniy marosimlarga aloqasi bo‘lmagan mehnat, adabiyot to‘garaklari va boshqa to‘garaklar va guruhlarni tashkil etganligi va o‘tkazilganligi holatlari to‘g‘risida;
O‘zbekiston Respublikasi hududida davlat ro‘yxatidan o‘tgan xalqaro va xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlarining vakolatxonalari va filiallari orqali O‘zbekiston Respublikasiga kelgan chet el fuqarolari tomonidan O‘zbekiston Respublikasida missionerlik va boshqa huquqqa xilof faoliyat amalga oshirganligining aniqlangan holati to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan diniy adovat, diniy ekstremizm, separatizm va fundamentalizm g‘oyalarini targ‘ib qilish, fuqarolarni qirg‘in qilish yoki zo‘rlik bilan ko‘chirishga chaqirish, aholi o‘rtasida vahima uyg‘otish yoxud diniy-ekstremistik, terroristik tashkilotlarning belgilari va ramzlarini namoyish qilishga oid materiallarni O‘zbekiston Respublikasi hududida tarqatish maqsadida tayyorlaganlik, saqlaganlik, O‘zbekiston Respublikasi hududiga olib kirganlik yoki tarqatganlikning aniqlangan holatlari haqida ushbu holatlar aniqlangan kundan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan;
nodavlat notijorat tashkilotlarining fuqarolarning o‘z fuqarolik huquqlarini amalga oshirishlariga yoki fuqarolik burchlarini bajarishlariga to‘sqinlik qilish, shu jumladan, dindorlardan majburiy yig‘im undirish, diniy ibodatlarda, diniy rasm-rusm va marosimlarda ishtirok etish yoki ishtirok etmaslikka majburlash bilan bog‘liq bo‘lgan noqonuniy faoliyatining aniqlangan holatlari to‘g‘risida ushbu holatlar aniqlangan kundan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan;
akkreditatsiya qilingan chet el fuqarolari bo‘lgan nodavlat notijorat tashkilotlarining xodimlari, shuningdek, ularning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolari tomonidan sodir etilgan O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlarini buzganlik holatlari to‘g‘risida ushbu holatlar aniqlangan kundan boshlab besh kundan kechiktirmasdan;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan O‘zbekiston Respublikasining bojxona chegarasi orqali tovarlar va boshqa moddiy qimmatliklar, shu jumladan, transport vositalari olib kirilganligi yoki olib chiqilganligi to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari vakillari tomonidan bojxona haqidagi qonunlar buzilganligi holatlari to‘g‘risida;
bojxona yoxud soliq haqidagi qonunlar buzilganligi munosabati bilan javobgarlikka tortilgan nodavlat notijorat tashkilotlarining mansabdor shaxslari va xodimlari to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlarni to‘lashdan qasddan bo‘yin tovlaganligining aniqlangan holatlari to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan ro‘yxatga oluvchi organ bilan kelishmagan holda xorijiy davlatlar, xalqaro va xorijiy tashkilotlar, xorijiy davlatlarning fuqarolaridan yoxud ularning topshiriqlari bilan boshqa shaxslardan pul mablag‘lari va mol-mulk olinganligi to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan belgilangan tartibda davlat ro‘yxatiga olinmagan ramzlardan foydalanganligi to‘g‘risida;
bosh ofisi O‘zbekiston Respublikasidan tashqarida joylashgan xalqaro nodavlat notijorat tashkilotlarining vakolatxonalari va filiallari, xorijiy nodavlat notijorat tashkilotlari hamda ularning xodimlarini ushbu vakolatxonalar va filiallarning ustavidagi maqsadlar va vazifalariga javob bermaydigan har qanday siyosiy va boshqa faoliyatda ishtirok etishi, ular tomonidan siyosiy partiyalar va ommaviy harakatlar o‘tkazadigan aksiyalar va tadbirlarning moliyalashtirilishi, shuningdek, shunday tashkilotlarni tuzish tashabbusi bilan chiqqanligi va qo‘llab-quvvatlaganligi to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan yig‘ilishlar, mitinglar, ko‘cha yig‘ilishlari yoki namoyishlari, shu jumladan, diniy yig‘ilishlar va boshqa marosimlarni tashkil etish yoki o‘tkazish tartibi buzilganligi to‘g‘risida;
diniy tashkilotlar to‘g‘risidagi qonun hujjatlari hamda diniy ta’lim berish tartibi buzilganligi to‘g‘risida;
so‘rovlarga muvofiq nodavlat notijorat tashkilotlarining moliyaviy-xo‘jalik faoliyati to‘g‘risida adliya organlarini xabardor qiladi.
O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi va boshqa huquqni muhofaza qiluvchi organlar, bojxona va soliq organlari chet el fuqarolari bo‘lgan nodavlat notijorat tashkilotlarining xodimlari, shuningdek, ularning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolarini belgilangan tartibda akkreditatsiya qilish bo‘yicha materiallarni o‘rganadi hamda adliya organlariga nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan qonun hujjatlari buzilishining oldini olish, ularning yuzaga kelishi sabablari va shart-sharoitlarini aniqlash hamda bartaraf etishga qaratilgan birgalikdagi chora-tadbirlarni ishlab chiqishni nazarda tutuvchi takliflarni kiritadi;
g) Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari:
nodavlat notijorat tashkilotlari masalalari bo‘yicha doimiy faoliyat ko‘rsatuvchi komissiyalar faoliyati to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlarining noqonuniy faoliyati, shu jumladan, tashkilot rahbarlarining ustavni davlat ro‘yxatidan o‘tkazishdan bo‘yin tovlaganligi to‘g‘risida zudlik bilan;
pochta manzilini o‘zgartirgan va bu haqda belgilangan tartibda ro‘yxatdan o‘tkazuvchi organni xabardor qilmagan nodavlat notijorat tashkilotlari to‘g‘risida ushbu holat aniqlangan kundan boshlab uch kun mobaynida;
nodavlat notijorat tashkilotlarining O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlariga zid bo‘lgan faoliyatda ishtirok etishi, shuningdek, noqonuniy tashkilotlarni tashkil etish tashabbusi bilan chiqqanligi yoki qo‘llab-quvvatlaganligi to‘g‘risida;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan adliya organlarini belgilangan tartibda xabardor qilmagan holda tadbirlar (konferensiyalar, seminarlar, treninglar, yig‘ilishlar va shu kabilar) o‘tkazilganligi to‘g‘risida ular o‘tkazilganidan boshlab uch kundan kechiktirmasdan;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan qonun hujjatlari talablari buzilgan holda bosma, audiovizual va boshqa materiallar tarqatilganligi to‘g‘risida zudlik bilan;
diniy xizmatchilar va diniy tashkilotlarning a’zolari tomonidan maxsus bolalar va o‘smirlar yig‘ilishlari, shuningdek, diniy marosimlarga aloqasi bo‘lmagan mehnat, adabiyot to‘garaklari va boshqa to‘garaklar va guruhlar tashkil etilganligi va o‘tkazilganligi holatlari to‘g‘risida zudlik bilan;
nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan aholi orasida vahimani keltirib chiqarishga qaratilgan aholini qirg‘in qilish yoki zo‘rlik bilan ko‘chirishga chaqirishga oid materiallar tarqatilganligi holatlari to‘g‘risida zudlik bilan;
akkreditatsiya qilingan chet el fuqarolari bo‘lgan nodavlat notijorat tashkilotlarining xodimlari, shuningdek, ularning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolari tomonidan O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari buzilganligi holatlari to‘g‘risida adliya organlarini xabardor qiladi.
Yuqorida ko‘rsatilgan holatlar to‘g‘risidagi xabarlar va ma’lumotlar mas’ul organlarga ular aniqlangan kundan boshlab o‘n kundan kechiktirmasdan belgilangan tartibda ma’lum qilinadi.
7. Davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar adliya organlari bilan hamkorlik doirasida ma’lumotlarni ham yozma, ham elektron axborot almashinuvi yo‘li bilan yuboradilar.
3-bob. Yakunlovchi qoidalar
8. Davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar nodavlat notijorat tashkilotlari to‘g‘risidagi qonun hujjatlari talablariga rioya etilishini ta’minlaydilar.
9. Adliya organlari tushgan ma’lumotlarni tahlil qiladi, nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlari talablari, ustav faoliyati va ta’sis hujjatlari buzilishining oldini olish va bartaraf etishga qaratilgan choralarni ko‘radi.
10. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
(Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 23.10.2018-y., 09/18/854/2089-son)