Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanishni yanada takomillashtirish hamda tartibga solish, tarix va madaniyat yodgorliklarini har tomonlama o‘rganish, ommalashtirish va targ‘ib qilish uchun shart-sharoitlar yaratish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

2. Quyidagilar:

Madaniy meros obyektlarining tarixiy-madaniy ekspertizasi to‘g‘risidagi Nizom 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

3. O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat ishlari vazirligining O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat ishlari vazirligi Madaniy yodgorliklar ilmiy-ishlab chiqarish bosh boshqarmasini O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat ishlari vazirligining Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish ilmiy-ishlab chiqarish bosh boshqarmasiga aylantirish to‘g‘risidagi taklifiga rozilik berilsin.

4. O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat ishlari vazirligi:

bir hafta muddatda O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat ishlari vazirligining Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish ilmiy-ishlab chiqarish bosh boshqarmasi tuzilmasini va bosh boshqarma to‘g‘risidagi Nizomni tasdiqlasin;

manfaatdor vazirliklar, idoralar va tashkilotlar bilan birgalikda hozirgi vaqtda davlat muhofazasida bo‘lgan madaniy meros obyektlarini 2003-yil 1-aprelgacha xatlovdan o‘tkazsin hamda ularni belgilangan tartibda Madaniy meros obyektlari davlat kadastriga kiritsin;

Madaniyat ishlari vazirligining Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish ilmiy-ishlab chiqarish bosh boshqarmasi ixtiyoriga beriladigan tashkilotlar va obyektlar ro‘yxati yuzasidan 2003-yil 1-maygacha takliflar kiritsin;

O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi va Badiiy akademiya bilan birgalikda O‘zbekiston Respublikasi hududida arxeologik qazish va qidirish ishlarini amalga oshirish to‘g‘risidagi yo‘riqnomani bir oy muddatda ishlab chiqsin va belgilangan tartibda tasdiqlasin.

5. O‘zbekiston Respublikasi Hukumatining 5-ilovaga muvofiq qarorlari o‘z kuchini yo‘qotgan deb hisoblansin hamda ularga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilsin.

6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari H.S.Karomatov zimmasiga yuklansin.

1. Mazkur Nizom moddiy madaniy meros (keyingi o‘rinlarda “madaniy meros” deb yuritiladi) obyektlarining tarixiy-madaniy ekspertizasini tashkil etish tartibini belgilaydi

2. Tarixiy-madaniy ekspertiza:

madaniy meros obyektlarining Madaniy meros obyektlarining davlat kadastriga kiritilishini asoslash;

madaniy meros obyektlarining toifasini aniqlash;

madaniy meros obyektlari toifasining o‘zgartirilishini asoslash;

madaniy meros obyektini Madaniy meros obyektlarining davlat kadastridan chiqarish;

madaniy meros obyektlari muhofaza zonasi loyihalarining shaharsozlik va loyiha hujjatlariga, shuningdek amalga oshirish mo‘ljallanayotgan yer tuzish, qurilish, melioratsiya, xo‘jalik ishlarining va boshqa ishlarning madaniy meros obyektlarini saqlash talablariga muvofiqligini aniqlash maqsadida o‘tkaziladi.

3. Quyidagilar tarixiy-madaniy ekspertiza obyektlari hisoblanadi:

xo‘jalik maqsadlarida o‘zlashtiriladigan yer uchastkalari, agar ularda madaniy meros obyektlari mavjud bo‘lsa;

madaniy meros obyektlarining Madaniy meros obyektlarining davlat kadastriga kiritilishini asoslovchi materiallar;

madaniy meros obyektlarining Madaniy meros obyektlarining davlat kadastridan chiqarilishini asoslovchi materiallar;

madaniy meros obyektlari toifasining o‘zgartirilishini asoslovchi materiallar;

shaharsozlik va loyiha hujjatlari, “Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunida belgilangan hollarda;

madaniy meros obyektlariga bevosita yoki bilvosita ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan yer qazish, qurilish, melioratsiya, xo‘jalik ishlarining va boshqa ishlarning amalga oshirilishini asoslovchi hujjatlar.

4. Tarixiy-madaniy ekspertiza O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligining (keyingi o‘rinlarda Agentlik deb ataladi) Ilmiy-ekspert kengashi tomonidan mazkur Nizomga ilova qilinayotgan sxemaga muvofiq amalga oshiriladi.

Ilmiy-ekspert kengash tarkibiga (keyingi o‘rinlarda “Kengash” deb ataladi) davlat organlari, ilmiy institutlar va muassasalar, nodavlat notijorat tashkilotlar, madaniy meros obyektlarini o‘rganish, saqlash va ulardan zamonaviy foydalanish sohasidagi ayrim olimlar va mutaxassislar kiritiladi.

Kengash rais, rais o‘rinbosarlari, Kengash a’zolari va kotibidan iborat bo‘ladi. Kengashning shaxsiy tarkibi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

5. Kengash majlislari zaruratga ko‘ra, lekin har oyda kamida bir marta o‘tkaziladi.

6. Kengash tarkibida tegishli yo‘nalishlar bo‘yicha seksiyalar tashkil etiladi.

7. Kengash faoliyatining moddiy-texnika ta’minoti Agentlik tomonidan amalga oshiriladi.

8. Tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasini olish uchun Agentlik tegishli madaniy meros obyekti bo‘yicha materiallarni Kengashga ko‘rib chiqish uchun kiritadi. Materiallar Kengash kotibi tomonidan qabul qilinadi.

Tarixiy-madaniy ekspertizadan o‘tkazish uchun taqdim etiladigan materiallar tarkibi va mazmuni Agentlik tomonidan belgilanadi.

9. Kengash kotibi olingan materiallarni Kengash raisiga taqdim etadi, rais ularni Kengashning tegishli yo‘nalishlar bo‘yicha seksiyalariga yuboradi.

10. Kengash seksiyalarida tarixiy-madaniy ekspertiza maqsadlarini hisobga olgan holda, madaniy meros obyekti bo‘yicha taqdim etilgan materiallar har tomonlama o‘rganib chiqiladi.

Zaruriyat bo‘lganda madaniy meros obyektining tarixiy-madaniy ekspertizasi obyekt joylashgan joyda o‘tkaziladi.

11. Tarixiy-madaniy ekspertizani o‘tkazish metodikasi O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi bilan kelishgan holda Agentlik tomonidan belgilanadi.

12. Tarixiy-madaniy ekspertizani o‘tkazishda Kengash mustaqil ekspertlarni jalb qilishga haqlidir. Buning uchun Kengash seksiyalari tegishli asoslashlar bilan Kengash raisiga murojaat qiladi, rais ushbu masalani ko‘rib chiqish uchun Agentlikka kiritadi.

Kengash raisining taqdimnomasi asosida Agentlik belgilangan tartibda ekspertlar bilan shartnomalar tuzadi.

13. Tarixiy-madaniy ekspertiza natijalariga ko‘ra Kengash seksiyalari ekspert xulosasi, shuningdek tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi loyihasini tayyorlaydi. Ekspert xulosasi va tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi loyihasi barcha materiallar ilova qilingan holda ko‘rib chiqish uchun Kengash raisiga taqdim etiladi, rais tarixiy-madaniy ekspertiza natijalarini tasdiqlash uchun Kengash majlisini chaqiradi.

14. Kengash majlisi unda Kengash barcha a’zolarining uchdan ikki qismi qatnashganda vakolatli hisoblanadi. Kengash qarori oddiy ko‘pchilik ovoz bilan qabul qilinadi. Ovozlar teng bo‘lib qolganda raisning ovozi hal qiluvchi ovoz hisoblanadi.

Kengash qaroriga rozi bo‘lmagan Kengash a’zolari o‘zining alohida fikrini bayon qilishga haqlidirlar.

15. Kengash majlisida tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasining loyihasi tasdiqlanadi.

16. Kengash majlisi o‘tkazilishini tashkil etish, majlis bayonini rasmiylashtirish Kengash kotibi tomonidan amalga oshiriladi.

17. Kengash qarori majlis bayoni bilan rasmiylashtiriladi. Kengash bayoni raislik qiluvchi va mas’ul kotib tomonidan imzolanadi.

Majlis bayoni, tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi, shuningdek Kengash a’zolarining alohida fikri Kengash kotibi tomonidan Agentlikka yuboriladi.

18. Tarixiy-madaniy ekspertizani o‘tkazish muddati materiallarning yo‘nalishiga, murakkabligiga va hajmiga qarab o‘ttiz kundan oshmasligi kerak.

19. Madaniy meros obyektlarining tarixiy-madaniy ekspertizasi o‘tkazilganligi uchun Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 3-martdagi 119-son qarori bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi tomonidan ko‘rsatiladigan davlat xizmatlari hamda ularga to‘lov turi va miqdorlariga asosan maxsus yig‘im undiriladi.

Maxsus yig‘imdan tushgan mablag‘lar Agentlikning Madaniy meros jamg‘armasi hisobvarag‘iga jamlanadi va Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 30-martdagi 265-son qarori bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligining Madaniy meros jamg‘armasi to‘g‘risidagi nizomda ko‘rsatilgan tartibda sarflanadi.

1. Agentlik Kengash kotibiga tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasini olish uchun taqdim etilgan materiallarni kiritadi.

2. Materiallar ko‘rib chiqish ishlarini tashkil etish uchun kotib tomonidan Kengash raisiga taqdim etiladi.

3. Rais materiallarni ekspert xulosasi olish uchun Kengashning yo‘nalishlar bo‘yicha seksiyalariga ko‘rib chiqish uchun beradi. Seksiyalarda taqdim etilgan materiallarni har tomonlama ko‘rib chiqish ishlari tashkil etiladi. Ekspert ishlanmalari asosida seksiyalar ekspert xulosasi, shuningdek tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi loyihasini tayyorlaydi. Ekspert xulosasi va tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi loyihasi barcha materiallar ilova qilingan holda Kengash raisiga ko‘rib chiqish uchun taqdim etiladi, rais materiallarning tayyorligini hisobga olgan holda ularni kengashga kiritish to‘g‘risida qaror qabul qiladi.

3a. Chet ekspertlarni jalb etish zaruriyati paydo bo‘lgan taqdirda seksiyalar rahbarlari tegishli asoslar bilan Kengash kotibiga murojaat qiladilar, kotib ushbu masalani Agentlik bilan kelishadi.

3b. Agentlik jalb qilinayotgan ekspertlar bilan shartnomalar tuzadi.

4. Kengash raisi tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi loyihasini tasdiqlash uchun kengash majlisini chaqiradi.

5. Kengash kotibi majlis o‘tkazilishini tashkil etadi, majlis bayonini, shuningdek Kengash qarorini rasmiylashtiradi.

6. Kengash qarori va tarixiy-madaniy ekspertiza xulosasi Kengash kotibi tomonidan Agentlikka yuboriladi.

1. O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “Respublikada moddiy madaniyat yodgorliklarini saqlash va qayta tiklashni yanada yaxshilash chora-tadbirlari hamda yodgorliklar va monumentlarning loyihalarini tuzish va ularni qurish tartibi to‘g‘risida” 1968-yil 30-avgustdagi 415-son qarori (O‘zSSR QT, 1968-y., 6-son, 52-modda)ning 1, 6-bandlari, 7-bandning “a” va “v” kichik bandlari.

2. O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “Arxitektura va arxeologiya yodgorliklarini saqlash va qayta tiklash, hisobga olish va konservatsiya qilishni yanada yaxshilash chora-tadbirlari to‘g‘risida” 1973-yil 9-avgustdagi 339-son qarorining 1,7,9 va 11-bandlari.

3. O‘zbekiston KP Markaziy Komiteti va O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “Respublika moddiy madaniyat yodgorliklarini saqlash va qayta tiklashni boshqarishni yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 1979-yil 24-fevraldagi 149-son qarori 1-bandining uchinchi xat boshi, 4-bandi, 11-bandining “g” kichik bandi, 12-15 va 17-bandlari, shuningdek mazkur qarorga 1-ilova.

4. O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “O‘zbekiston SSR Madaniyat vazirligining Madaniyat va tasviriy san’at yodgorliklarini saqlash va qayta tiklash, ulardan foydalanish, yangi yodgorliklar va monumentlarni qurish, ta’mirlash ilmiy-ishlab chiqarish bosh boshqarmasi to‘g‘risidagi Nizomni tasdiqlash haqida” 1979-yil 30-avgustdagi 612-son qarori (O‘zSSR QT, 1979-y., 8-son, 33-modda).

5. O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “SSSR Ministrlar Sovetining “Tarix va madaniyat yodgorliklarini saqlash va ulardan foydalanish to‘g‘risidagi Nizomni tasdiqlash haqida” 1982-yil 16-sentabrdagi 865-son qarori” yuzasidan 1982-yil 1-oktabrdagi 663-son qarori (O‘zSSR QT, 1982-y., 10-son, 36-modda).

6. O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “O‘zbekiston tarix va madaniyat yodgorliklarini saqlash jamiyatining Ustavi to‘g‘risida” 1986-yil 19-dekabrdagi 598-son qarori (O‘zSSR QT, 1986-y., 12-son, 50-modda).