1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.05.00.00 Республика бюджети / 07.05.11.00 Давлат бюджетининг касса ижроси]
[ТСЗ:
1.Молия / Бюджет. Бюджетдан ташқари жамғармалар]
Ўзбекистон Республикаси Марказий
банки Бошқаруви томонидан
«ТАСДИҚЛАНГАН»
Баённома № 13/11
1998 йил 25 июль, 243-сон
Ўзбекистон Республикаси
Молия вазирлиги
томонидан «ТАСДИҚЛАНГАН»
1998 йил 26 ноябрь, 63-сон
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ДАВЛАТ БЮДЖЕТИНИНГ КАССА ИЖРОСИ ТЎҒРИСИДА
Йўриқнома
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1999 йил 13 январда 591-сон билан давлат рўйхатидан ўтказилган]
LexUZ шарҳи
Мазкур Йўриқнома Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқаруви ва Молия вазирлигининг 2001 йил 12 январдаги 183-В, 12-сон «Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги Йўриқномани тасдиқлаш тўғрисида»ги қарори (рўйхат рақами 1009, 19.02.2001 й.) билан ўз кучини йўқотган.
Ушбу Йўриқнома Ўзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикаси Марказий банки тўғрисида»ги Қонунининг 3-моддасига, «Банклар ва банк фаолияти тўғрисида»ги Қонунининг 27-моддасига асосан Давлат бюджетининг касса ижросини амалга ошириш ва унинг ҳисобини юритиш қоидаларини белгилайди.
Умумий қоидалар
1.1. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан тақдим қилинган Давлат бюджети Олий Мажлис сессиясида тасдиқланади.
1.2. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети ўз ичига Республика бюджетини, Қорақалпоғистон Республикаси бюджетини, вилоят, шаҳар ва туманлар бюджетларини бирлаштиради.
1.3. Умумлашган Давлат бюджетини Давлат бюджети ва бюджетдан ташқари фонд маблағлари ташкил этади. Бюджетдан ташқари фондларга қуйидагилар киради: Давлат Мулк қўмитаси фонди, Республика йўл фонди, Бандлик хизмати фонди ва Пенсия фонди.
1.4. Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг асосий вазифаларидан бири «Ўзбекистон Республикаси Марказий банки тўғрисида»ги Қонунга асосан Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги билан биргаликда Давлат бюджетининг касса ижросини таъминлашдир.
1.5. Марказий банкнинг топшириғи бўйича барча банклар «Банклар ва банк фаолияти тўғрисида»ги Қонунга асосан Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича операцияларни амалга оширадилар.
1.6. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети бўйича хизмат кўрсатувчи банклар қуйидаги операцияларни амалга оширадилар:
1.6.1. Давлат солиқлари ва даромадлари тушумлари ҳисобидан молия бўлимлари томонидан ўрнатилган норма асосида маҳаллий бюджетларга ажратмалар қилиш;
1.6.2. Республика йўл фондига ажратилган маблағларни ўтказиш;
1.6.3. Республика бюджетининг даромадлар ва харажатлар ҳисобини юритиш, даромадлар бўйича Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги ҳисоботни молия бўлимлари ва солиқ органлари билан келишилган ҳолда белгиланган муддатда Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига тақдим этиш;
1.6.4. Давлат бюджетига солиқлар ва даромадларни, шунингдек Давлат ижтимоий суғурта ва Бандлик хизмати фондига тўловларни ўз вақтида ўтказиш учун корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар томонидан тўлов топшириқномалари тақдим этилишини назорат қилиш;
1.6.5. Республика ва маҳаллий бюджетлар қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасаларга касса ва ҳисоб-китоб хизматларини кўрсатиш, шу жумладан Марказий банкнинг кўрсатмаларига асосан бюджет ва бюджетдан ташқари маблағларнинг берилишини назорат қилиш.
1.7. Ўзбекистон Республикаси банкларида Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича операцияларнинг ҳисоби қуйидаги баланс ҳисобварақларда юритилади:
1.7.1. Марказий банкнинг Ҳисоб-китоб касса марказларида:
21502 «Ҳукумат бошқарув органларининг талаб қилиб олингунча депозитлари»
21506 «Бошқа вазирликлар ва муассасаларнинг талаб қилиб олингунча депозитлари»
21508 «Бюджетдан ташқари ташкилотларнинг талаб қилиб олингунча депозитлари»
1.7.2. Тижорат банкларида:
20202 «Ҳукумат ва маҳаллий ҳокимиятнинг талаб қилиб олингунча депозитлари»
20204 «Бюджет ташкилотларнинг бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозитлари»
1.7.3. Марказий банкнинг Ҳисоб-китоб касса марказларида ва тижорат банкларида:
23402 «Республика бюджетининг маблағлари»
23404 «Республика қарамоғидаги бюджет муассасаларининг маблағлари»
23426 «Маҳаллий ҳокимиятнинг бюджет ҳисобварақлари-туман/шаҳар»
23430 «Маҳаллий ҳокимиятнинг бюджет ҳисобварақлари — Вилоят»
23432 «Маҳаллий ҳокимиятнинг бюджет ҳисобварақлари—Қорақалпоғистон Республикаси»
1.8.1. Давлат бюджетига келиб тушган солиқлар ва даромадлар ҳисобидан белгиланган миқдорда қилинган ажратмалар суммаси;
1.8.2. Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан берилган қисқа муддатли қарз суммаси;
1.8.3. Давлат қисқа муддатли облигацияларини сотишдан келиб тушган маблағлар;
1.8.4. Молия вазирлигининг бошқа депозит ҳисобварақларидаги маблағлар.
1.9. Республика бюджети ҳисобидан қилинадиган барча харажатлар Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 23402 «Республика бюджетининг маблағлари» баланс ҳисобварағидаги қолдиқ миқдорида амалга оширилади.
1.10. Республика бюджети ҳолатини ўрганиш ва ҳисоб-китобларни тартибга солиш учун қабул қилинадиган чора-тадбирлар Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги билан келишилган ҳолда Марказий банк томонидан амалга оширилади.
1.11. Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича бажарилган ишларнинг ҳолатини текшириш, шу жумладан ҳужжатли текширишлар, банкларнинг ички аудитор ходими томонидан амалга оширилади. (Банкнинг ички аудитор ходими томонидан режали ўтказиладиган текширишлар, 1-иловада келтирилган).
1.12. Давлат бюджетининг касса ижросини амалга оширишда белгиланган қоидаларга риоя этилишини назорат қилиш, қонунда кўзда тутилган тартибда тегишли органлар томонидан амалга оширилади.
I ҚИСМ
2. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ДАВЛАТ БЮДЖЕТИНИНГ ДАРОМАДЛАР БЎЙИЧА КАССА ИЖРОСИ
Умумий кўрсатмалар
2.1. Мулкчилик шаклидан қатъи назар, юридик ва жисмоний шахслар томонидан Давлат бюджетига ўтказиладиган барча тўловлар Ўзбекистон Республикаси банклари томонидан қабул қилинади.
2.2. Бюджетга тўланадиган солиқ ва бошқа тўловлар ўз-ўзини бошқариш органлари томонидан қабул қилиниши ва банкларга топширилиши мумкин.
2.3. Солиқ органлари алоҳида шаҳар ва туманлар бўйича солиқ тўловчиларнинг рўйхатини ва Республика бюджетига улар тўлайдиган солиқлар ва даромадлар рўйхатини Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 1993 йил 2 февралдаги 11-сонли «Ўзбекистон Республикаси бюджети даромадлари ва харажатлари таснифлагичи»да кўрсатилган бўлимлари бўйича кўрсатган ҳолда, кейинги ҳисобот йил учун жорий йилнинг декабрь ойида, бюджетнинг даромадлар ҳисобварақларига хизмат кўрсатувчи банкларга тақдим этишлари лозим. (Даромадларнинг шартли ҳисобварағи, бўлими, параграфи, символи 2-иловада келтирилган).
2.4. Маҳаллий солиқлар ва даромадлар бўйича солиқ тўловчиларнинг рўйхатида, улар томонидан тўланадиган солиқлар ва даромадларнинг номи, тўловлар қайси маҳаллий бюджетга ўтказилиши ва молия бўлимларининг (вилоят, шаҳар ва туман) тегишли ҳисобварақлари кўрсатилган бўлиши лозим.
2.5. Солиқ органлари йил давомида солиқ тўловчилар, шунингдек солиқлар таркибидаги ўзгаришлар тўғрисида банкларга ёзма равишда хабар беришлари шарт.
2.6. Бюджетга ўтказиладиган тўловлар солиқ тўловчилар (юридик шахслар) томонидан, тўлов суммасидан қатъи назар, пул ўтказиш йўли билан амалга оширилади.
2.7. Жисмоний шахслар солиқ ва бошқа тўловларни, тўлов суммаларидан қатъи назар, нақд пул орқали ёки пул ўтказиш йўли билан тўлаши мумкин.
2.8. Бюджетга ўтказилиши лозим бўлган барча турдаги тўловлар, тўловчилар жойлашган жойнинг ўзида республика ва маҳаллий бюджетларнинг ҳисобварақлари очилган банкларга ўтказиб берилади.
2.9. Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 8 октябрда рўйхатга олинган 496-сонли «Ўзбекистон Республикасида нақд пулсиз ҳисоб-китоблар тўғрисидаги низом»га асосан айрим турдаги товарлар бўйича қўшимча қиймат солиғи ва акциз солиғи суммалари товар етказиб берувчиларнинг тўлов талабномаларида, тўлов топшириқномаларида, бундан ташқари аккредитивлардан олинган маблағлар ҳисобварақлари реестрларида алоҳида ажратиб кўрсатилади ва ўрнатилган тартибда тўловчи ёки товар етказиб берувчи жойлашган жойнинг ўзида бюджетга ўтказилади.
2.10. Маҳаллий бюджетларга ажратиладиган маблағлар тегишли бюджетларнинг шахсий ҳисобварақларига кирим қилинади.
2.11. Бюджетга тўловларни ўтказиш учун тўловчилар, товар етказиб берувчилар ва солиқ органлари томонидан банкларга тақдим этилган тўлов ҳужжатларида (тўлов топшириқномаси, тўлов талабномаси, инкассо топшириқномаси) солиқ тўловчининг идентификация рақами (ИНН), солиқ олувчининг идентификация рақами, бундан ташқари тўлов ҳужжатлари текстида тўловнинг тўртта белгили символини ва «Давлат солиқ қўмитаси тўловлар маълумотномаси»га асосан тўловнинг номи кўрсатилиши лозим.
2.12. Банк бухгалтери тўлов топшириқномасининг тўғри тўлдирилганлигига ишонч ҳосил қилиб, уни тўловга қабул қилади.
2.13. Солиқ тўловчиларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида маблағи мавжуд бўлса, уларнинг тақдим этган тўлов топшириқномаларига асосан солиқ ва даромадлар бюджетга ўтказиб берилади.
2.14. Солиқ тўловчиларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида маблағлари етарли бўлмаса банкларга тақдим этилган тўлов ҳужжатлари 2-сонли картотекага ва кўзда тутилмаган ҳолатлар 90963 «Муддатида тўланмаган ҳисоб-китоб ҳужжатлари» ҳисобварағига кирим қилинади.
2.15. Солиқ тўловчиларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига келиб тушган пул маблағлари Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 11 февралдаги 406-сонли «Хўжалик субъектларининг банк ҳисобварақларидан пул маблағларини ҳисобдан чиқариш тартиби тўғрисидаги йўриқнома»га асосан тўловлар амалга оширилади.
2.16. Молия бўлимлари ва солиқ органлари ўз вақтида бюджетга ўтказилмаган, муддати ўтган тўловларни ундириш ва боқимандаларни бюджет даромадларига киритиш учун банкларга инкассо топшириқномаларини, тўлов муддатини кўрсатган ҳолда тақдим этишлари лозим. Солиқ тўловчиларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида маблағи бўлмаса банкларга тақдим этилган инкассо топшириқномалари 2-сонли картотекага ва кўзда тутилмаган ҳолатлар 90963 «Муддатида тўланмаган ҳисоб-китоб ҳужжатлари» ҳисобварағига кирим қилинади ва ўрнатилган тартибда тўловлар амалга оширилади.
2.17. Банкларнинг айби билан солиқ тўловчиларнинг тўлов топшириқномалари ва солиқ-молия органларининг инкассо топшириқномалари ўз вақтида ижро этилмаса, банклар ҳар бир муддати ўтган кун учун қонунда белгиланган тартибда ва миқдорда пеня тўлайди.
2.18. Давлат бюджетига ўтказиладиган солиқлар ва даромадлар, алоҳида ёзилган тўлов ҳужжатларига асосан пул ўтказиш йўли билан ва нақд пул билан бюджет даромадларининг шахсий ҳисобварақларига кирим қилинади.
Маҳаллий бюджетларга ажратиладиган маблағлар тегишли бюджетларнинг шахсий ҳисобварақларига кирим қилинади.
2.19. Бюджет даромадларининг ҳисобварақлари орқали операциялар амалга оширилса, шу ҳисобрақамлардан кўчирмалар ва иловалар солиқ органларига ва тегишли даромадларни бошқарадиган ташкилотларга ўрнатилган тартибда ҳар куни берилади.
2.20. Бюджет даромадлари ҳисобварақларидан кўчирмалар қилинган кундан бошлаб, уч кун мобайнида банкларга ёзма эътирознома билдирилмаса, кўчирмалар тасдиқланган деб ҳисобланади.
2.21. Солиқ органлари ва даромадларни бошқарадиган бошқа ташкилотлар ва муассасалар томонидан тўловларни бюджетга ўтказишда йўл қўйилган камчиликлар аниқланганда, улар ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга бу ҳақда ёзма равишда хабар беришлари шарт. Шахсий ҳисобварақлар бўйича йўл қўйилган камчиликлар, тузатиш ордерлари билан бартараф этилади.
2.22. Бюджетга ўтказилган маблағларни кирим қилишда ва ҳисобдан чиқаришда йўл қўйилган камчиликлар банклар томонидан аниқланганда, бу камчиликлар тузатиш ордерлари билан мустақил равишда бартараф этилади.
2.23. Банкларга келиб тушган солиқлар ва даромадлар Республика ёки маҳаллий бюджетларга ўтказилиши кўрсатилмаган бўлса, бу даромадлар Республика бюджети даромадларининг 12-бўлими, 25-параграфи, 62-символи «Бошқа тушумлар»га кирим қилинади. Аниқланмаган даромад суммаларини ўтказиш билан боғлиқ бўлган саволларни тегишли молия бўлимлари мустақил кўриб чиқади.
Ўзбекистон Республикаси банклари томонидан аҳолидан қабул қилиб олинган тўловларни қабул қилиш ва бюджетга ўтказиш
2.24. Давлат автомобил назорати, Давлат эпидемология станциялари, ҳамда жарима солиш ҳуқуқига эга бўлган ҳокимиятларнинг бошқарув комиссиялари ва бошқа ташкилотлар томонидан солинган жарималар ва йиғимларни, шунингдек аҳоли томонидан тўланадиган солиқлар ва бошқа тўлов суммалари банклар томонидан бюджет даромадларига ўтказиш учун қабул қилинади.
2.25. Давлат божи банклар томонидан нақд пулда қабул қилинганда, Давлат божини тўловчиларга банклар нақд пулни қабул қилганлиги тўғрисида квитанция беради.
2.26. Банклар аҳолидан қабул қилиб олинган тўловларни олувчиларнинг ҳисобварақларига, тузилган шартномага асосан ўтказиб беради.
Махсус йиғувчилар орқали тушадиган тўловларни қабул қилиш ва бюджетга ўтказиш
2.27. Давлат бюджети даромадларини ўзлари қабул қилиб олиш учун молия бўлимларидан рухсат олган ташкилотлар махсус йиғувчилар ҳисобланадилар.
Буларга қуйидаги ташкилотлар кириши мумкин:
божхоналар;
ўрмон хўжаликлари;
Ички ишлар вазирлиги органлари;
Миллий хавфсизлик хизмати органлари.
2.28. Махсус йиғувчилар томонидан йиғилган маблағлар ўрнатилган муддатларда нақд пул билан банкларга топширилади.
Ишчи ва хизматчиларнинг иш ҳақидан ушлаб қолинган солиқ ва бадал суммаларини ўтказиш
2.29. Барча мулкчилик шаклидаги корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар ва бошқа хўжалик юритувчи субъектлар томонидан жисмоний шахсларга бериладиган иш ҳақи, рағбатлантириш ҳамда мукофот суммаларидан ва меҳнат қонунчилигида белгиланган тартибда тузилган меҳнат шартномасида кўрсатилган бошқа даромадлар ҳисобидан даромад солиғи ва бадал суммалари ушлаб қолинади.
2.30. Жисмоний шахсларнинг жорий ой даромадларидан даромад солиғини ушлаб қоладиган баъзи хўжалик юритувчи субъектлар ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга ойнинг иккинчи ярмига иш ҳақи олиш учун топширадиган чеклар билан бир вақтнинг ўзида ушлаб қолинган даромад солиғини бюджетга ўтказиш учун тўлов топшириқномаларини тақдим этишлари лозим.
2.31. Жисмоний шахсларнинг даромадларидан ушлаб қолинган даромад солиғини бюджетга ўтказиш учун банкларга тақдим этилган тўлов топшириқномаларининг «Тўлов мақсади»да йўриқноманинг 2.11-бандида келтирилган реквизитлар, шунингдек тўлов номи кўрсатилган ва «иш ҳақидан ушлаб қолинган даромад солиғи суммаси тўлиқ бюджетга ўтказилди» деб ёзиб қўйилиши лозим.
2.32. Корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар жисмоний шахсларнинг жорий даромадларидан ушлаб қолинган даромад солиғи тўғрисидаги маълумотларни ўрнатилган тартибда бевосита шу солиқларнинг тушишини назорат қилувчи тегишли солиқ органларига ва банкларга беришлари лозим.
2.33. Барча мулкчилик шаклидаги корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар иш ҳақидан ушлаб қолинган бадал суммасини Пенсия фондига ўтказиш учун ойнинг биринчи ярми ва ойнинг иккинчи ярмига иш ҳақи оладиган вақтда тўлов топшириқномаларини ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга тақдим этишлари лозим.
2.34. Бюджет қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасалар иш ҳақидан ушлаб қолинган бадал суммасини Пенсия фондига ўтказиб бериш учун ҳар ойда бир марта, ойнинг иккинчи ярми учун иш ҳақи олаётган вақтда тўлов топшириқномаларини ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга тақдим этишлари лозим.
2.35. Пенсия фондига бадал суммасини марказлаштирилган тартибда ўтказиб берадиган корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар бу ҳақда банкларга ёзма равишда хабар беришлари шарт.
2.36. Иш ҳақидан ушлаб қолинган бадал суммасини Пенсия фондига ўтказиб бериш учун тақдим этилган тўлов топшириқномаларида тўлов номи, қайси давр учун ушлаб қолинганлиги кўрсатилиши лозим.
2.37. Барча мулкчилик шаклидаги корхоналар, ташкилотлар ва муассасаларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги маблағлари миқдоридан қатъи назар, бюджетга ва бюджетдан ташқари фондларга тўловларни ўтказиш учун тақдим этган тўлов топшириқномалари банклар томонидан қабул қилинади. Талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида пул маблағлари етарли бўлса шу заҳоти тўланади, агарда пул маблағлари етарли бўлмаса тўлов топшириқномалари 2-сонли картотекага ва кўзда тутилмаган ҳолатлар 90963 «Муддатида тўланмаган ҳисоб-китоб ҳужжатлари» ҳисобварағига кирим қилинади. Талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига келиб тушган пул маблағлари Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 11 февралдаги 406-сонли «Хўжалик субъектларининг банк ҳисобварақларидан пул маблағларини ҳисобдан чиқариш тартиби тўғрисидаги йўриқнома»га асосан тўловлар амалга оширилади.
2.38. Узоқ муддат хизмат қилгани учун, йиллик иш якуни бўйича ва мутахассислиги бўйича белгиланган устамалар учун бериладиган рағбатлантириш суммаларидан ушлаб қолинган солиқ суммаларини бюджетга ўтказиб бериш учун тўлов топшириқномаларини банкларга ўрнатилган тартибда нақд пул олиш учун чек топшираётган вақтда тақдим этишлари лозим.
2.39. Бюджетга ўтказиладиган солиқлар ва Пенсия фондига ўтказиладиган бадал суммалари, тўлов суммасидан қатъи назар, яхлит сонларда ўтказилади. Бир йилда бир марта декабрда тийинлар билан ўтказилиши мумкин.
2.40. Жисмоний шахслар даромад солиғи бўйича бюджетга ва бадал суммалари бўйича Пенсия фондига мажбуриятлари бўлмаса, солиқ тўловчилар банкларга тўлов топшириқномаларини топширмайдилар ва бу ҳақда бошқа солиқлар бўйича тақдим этиладиган тўлов топшириқномаларига қайд этишлари лозим. Бошқа солиқлар бўйича тақдим этиладиган тўлов топшириқномалари бўлмаса, бу ҳақда чекнинг орқа томонининг юқори қисмига ёзиб қўйишлари лозим.
2.41. Таътилга чиққанда ва ишдан бўшаганда берилган пул маблағи учун ушлаб қолинган солиқ ва бадал суммалари асосий иш ҳақи олинаётган пайтда ўтказиб берилади. Декабрь ойининг иккинчи ярмида ушлаб қолинган суммалар декабрь ойи охирида ўтказилади.
Қимматбаҳо металлардан тайёрланган буюмларни ва қотишмаларни текшириб кўриш ва тамғалаш учун тўланган тўловларни республика бюджетига ўтказиш
2.42. Барча мулкчилик шаклидаги корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар, шунингдек алоҳида фуқаролар Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги «Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар» қўмитасининг синов назорати органлари томонидан қимматбаҳо металлардан тайёрланган буюмлар ва қотишмаларни текширгани ва тамғалаганлиги учун белгиланган миқдорда тўланган тўловлар банклар томонидан Республика бюджети даромадларининг 12-бўлими, 23 параграфи, 24-символи «Қимматбаҳо металлардан тайёрланган қотишмаларни ва тамғаланган маҳсулотларни текшириб бергани учун тўловлар» га кирим қилинади.
2.43. Хўжалик юритувчи субъектлар қимматбаҳо металлардан тайёрланган буюмларни ва қотишмаларни текшириб кўргани ҳамда тамғалагани учун тўловларни тўлов топшириқномаларига асосан ўтказадилар. Тўлов топшириқномаларида инспекция номи ҳамда тўлов мақсади «Текшириш ва тамғалаш учун тўловлар» деб кўрсатилиши лозим.
2.44. Синов назорати органлари томонидан тайёр буюмлар ва қотишмаларни текшириб кўриш ҳамда тамғалаш учун қабул қилиб олинганлиги тўғрисида берилган квитанцияларга асосан жисмоний шахслар тўловларни нақд пул билан тўлайдилар.
2.45. Даромадларнинг 12-бўлими, 23-параграфи, 24-символи бўйича шахсий ҳисобварағидан кўчирмалар, иловалари билан бирга синов назорат инспекцияларига берилади.
Жарима суммаларини бюджетга ўтказиш тартиби
2.46. Ички ишлар вазирлиги, Давлат автомобиль назорати, санитария назорати, шунингдек жарима солиш ҳуқуқи берилган бошқа ташкилотлар томонидан солинган жарима суммалари алоҳида очилган Республика бюджети даромадларининг 12-бўлими, 2-параграфи, 39-символи «Санкциялар ва жарималар бўйича тушумлар» шахсий ҳисобварақларига ўтказилади.
2.47. Жарима солиш ҳуқуқи берилган ташкилотлар ва муассасалар 1 январь ҳолатига, келиб тушган жарима суммалари бўйича йиллик ҳисобот маълумотларини Давлат бюджети даромадларига хизмат кўрсатувчи банклар билан ўрнатилган тартибда тасдиқлашлари лозим.
Давлат божини, шунингдек хўжалик судлари томонидан кўриб чиқилган ишлар учун олинадиган йиғимларни қабул қилиш ва ўтказиш
2.48. Юридик ва жисмоний шахслар давлат божини тўловчилар бўлиб ҳисобланадилар. Давлат божи Республика ва маҳаллий бюджет даромадларига ўтказилиши мумкин. Республика бюджетига ўтказиладиган Давлат божи Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 1993 йил 2 февралдаги 11-сонли «Ўзбекистон Республикаси бюджети даромадлари ва харажатлари таснифлагичи»нинг 11 бўлимида акс эттирилади.
2.49. Давлат божини йиғувчи Давлат органлари Давлат божининг Республика ёки маҳаллий бюджетлар даромадларига ўтказилишини аниқлайди ва бож тўловчиларга хабар қиладилар.
2.50. Юридик ва жисмоний шахслар томонидан Давлат божи пул ўтказиш йўли билан ёки нақд пул билан тўланиши мумкин.
2.51. Бож нақд пул билан тўланганда умумий реквизитлардан ташқари тўлов номи ва қайси ташкилотга нисбатан даъво учун Давлат божини тўлаётганлиги кўрсатилиши лозим.
2.52. Давлат божини тўлаш учун юридик шахслар томонидан банкларга тақдим этилган тўлов топшириқномаларида қабул қилинган умумий реквизитлардан ташқари юқорида 2.55-бандида кўрсатилган қўшимча реквизитлар кўрсатилиши шарт. Давлат божининг ўтказилиши устидан назоратни амалга ошириш мақсадида тўлов топшириқномалари, зарур ҳолларда, қўшимча нусха билан тақдим этилади.
2.53. Туманларга бўлинган шаҳарларда Давлат божи шаҳар ҳокимиятининг қарорига асосан шаҳар бюджетига ўтказилади.
2.54. Давлат божи тўлов топшириқномаларига асосан ўтказилганда банк бухгалтери томонидан бож тўловчиларга қайтариб бериладиган тўлов топшириқномасининг олд ёки орқа томонига «Бюджет даромадига сў киритилди» деб (рақам ва сўз билан) ёзиб қўйилиши лозим. Бу ёзув бухгалтердан ташқари банкнинг бош бухгалтери ёки унинг ўринбосари томонидан имзоланиши ва банк муҳри билан тасдиқланиши лозим.
2.55. Ортиқча ёки нотўғри ўтказилган Давлат божи суммалари юридик ва жисмоний шахсларга молия бўлимлари томонидан қайтарилади.
Солиқлар ва даромадлардан Республика бюджетига ва маҳаллий бюджетларга ажратмалар миқдори тўғрисида банкларга хабар бериш тартиби
2.56. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлис сессияси томонидан солиқлар ва даромадлардан Республика бюджетига ва маҳаллий бюджетларга ажратмалар миқдори тасдиқланади.
2.57. Солиқлар ва даромадлардан Республика бюджетига ва маҳаллий бюджетларга ажратмалар миқдори тўғрисида Қорақалпоғистон Республикаси, Тошкент шаҳар ва вилоятлар молия бўлимларига ҳамда банкларга қуйидаги тартибда етказилади:
2.57.1. Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар бюджетига ажратмалар миқдори Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ва Ўзбекистон Республикаси Марказий банки билан биргаликда тайёрланган телеграмма (модемограмма) вилоят молия бошқармаларига ва Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига юборилади;
2.57.2. Шаҳар ва туман бюджетларига ажратмалар миқдори вилоят молия бошқармалари ҳамда Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан хабар қилинади;
2.57.3. Туманларга бўлинган шаҳарлар бўйича туман бюджетларига ажратмалар миқдори шаҳар молия бўлими томонидан Давлат бюджети даромадларига хизмат кўрсатувчи банкларга маълум қилинади.
2.58. Давлат солиқлари ва даромадларидан маҳаллий бюджетларга ажратмалар миқдори, қоидага асосан бутун сонларда белгиланади. Айрим ҳолларда, бюджетни балансга келтириш зарурияти туғилганда ажратмалар миқдори бутун сонларда ўнлик каср билан белгиланиши мумкин.
2.59. Солиқлар ва даромадлардан маҳаллий бюджетларга ажратмалар миқдори жорий йил давомида ўзгарса, бу ҳақда ушбу Йўриқноманинг 2.57-бандида баён этилган тартибда хабар қилинади.
2.60. Банклар маҳаллий бюджетларга ажратмаларнинг янги миқдорини олганларидан кейин, агар ажратманинг янги миқдори йил бошидан ўзгартиришни талаб қилса, олган куннинг эртасидан бошлаб жорий йил бошидан буён ўтган давр учун қайтадан ҳисоб-китоб қилишлари шарт.
Давлат солиқлари ва даромадларидан Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва маҳаллий бюджетларга ажратмалар ажратиш тартиби
2.61. Давлат солиқлари ва даромадларининг кунлик тушумларидан Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва маҳаллий бюджетларга (вилоят, шаҳар, туман) ажратмалар Давлат бюджети даромадларига хизмат кўрсатувчи банклар томонидан дастур асосида автоматлашган ҳолда белгиланган фоизлар асосида, зарур бўлган ҳолларда, қўл ёрдамида амалга оширилади.
2.62. Республика бюджетининг солиқлари ёки даромадларидан маҳаллий бюджетларга ажратмалар, даромадларнинг алоҳида тури бўйича шахсий ҳисобварақларнинг дебетида акс эттирилади.
2.63. Республика бюджетига келиб тушган Давлат солиқлари ва даромадларидан маҳаллий бюджетларга ажратмалар сўм ва тийинларда ҳисобга олинади.
2.64. Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва маҳаллий бюджетларга ажратмаларни ўтказиш учун банклар икки нусхада 04028417-шаклдаги қайдномани тузадилар (3-иловада намуна келтирилган).
2.65. Қайдноманинг биринчи нусхаси «Республика бюджети даромадлари» ҳисобварақларининг дебети ва молия бўлимларининг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари кредити бўйича бухгалтерия ёзувлари учун фойдаланилади ва банкнинг кунлик ҳужжатларига тикилади, қайдноманинг иккинчи нусхаси ҳисобварақларнинг кўчирмаси билан бирга тегишли молия бўлимларига берилади.
2.66. Агар туманларга бўлинган шаҳарлар бўйича Республика бюджетига келиб тушган солиқлар ва даромадлардан шаҳар ва туман бюджетларига ажратмалар ажратилганда, ажратмалар бўйича уч нусхада қайднома тузилади (3-а иловада намуна келтирилган).
2.67. Маҳаллий бюджетларга қилинган ажратмалар ва 23426, 23430, 23432 баланс ҳисобварақларига ўтказилган маблағлар бўйича қайдномаларни ва алоҳида тузилган нақд пулсиз кирим-чиқим ордерларини Давлат бюджети бўйича операцияларнинг ҳисобини юритувчи бухгалтер тузади ва имзо қўяди. Банкнинг назорат қилувчи ходими қайдномаларда ва нақд пулсиз кирим-чиқим ордерларида маҳаллий бюджетларга ўтказиладиган солиқлар ва даромадлар суммалари тегишли шахсий ҳисобварақлари бўйича тўғри кўрсатилганлигини, қилинган ажратмалар белгиланган фоизлар бўйича тўғри ҳисобланганлигини текшириши шарт.
2.68. Давлат бюджети даромадлари бўйича операцияларни амалга оширувчи банкларда молия бўлимларининг (Қорақалпоғистон Республикаси, вилоят, шаҳар ва туман молия бўлимларининг мос ҳисобварақлари бўйича 23426, 23430, 23432) асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари очилмаган бўлса, маҳаллий бюджетларга ажратилган маблағларни ўтказиш учун молия бўлимлари шу банкларда иккиламчи талаб қилиб олингунча депозит (транзит) ҳисобварақларини очадилар.
2.69. Молия бўлимларининг кўрсатмаларига асосан банклар томонидан очилган иккиламчи талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги қолдиқ суммалар, молия бўлимларининг асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ўтказилади. Банклар тегишли ҳисобварақлардан кўчирмаларни ва уларга иловаларни тегишли молия бўлимларига белгиланган тартибда берадилар.
2.70. Банклар солиқлар ва даромадлардан Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва маҳаллий бюджетларга ажратмалар қилишдан ташқари, маҳаллий бюджетларга белгиланган фоизлар асосида ўтказиладиган ажратмаларни қуйидагича тартибга солиб боради:
2.70.1. ҳисобварақлари битта банкда очилган шаҳар ва туман бюджетлари учун — ҳар куни;
2.70.2. туманларга бўлинган шаҳарлар учун шаҳар ва туман молия бўлимларининг ҳисобварақлари битта банкда очилмаган бўлса — ҳар ойнинг 2-чи санасидан кечиктирмай;
2.70.3. Қорақалпоғистон Республикаси бюджети ва вилоятлар бюджетлари бўйича — ҳар ойнинг 2-чи санасидан кечиктирмай;
2.71. Солиқлар ва даромадлардан маҳаллий бюджетларга ажратилган ажратма суммаларини кунлик тартибга солиб бориш лозим. Маҳаллий бюджетларга ҳақиқатда ажратилган ажратма суммалари бўйича тузилган қайднома маълумотлари билан даромадлар шахсий ҳисобварақларига йил бошидан келиб тушган маблағлардан маҳаллий бюджетларга ажратилиши мумкин бўлган ажратма суммаларини таққослаши лозим.
2.72. Солиқлар ва даромадлардан ажратмалар туман (шаҳар) бюджетларига тўлиқ, ажратилмаган бўлса, у жорий кун тушуми ҳисобидан маҳаллий бюджетларга ўтказадилар. Агар туман бюджетларига йирик миқдорда ортиқча маблағлар ажратилган бўлса, тегишли туманларнинг молия бўлимлари 23426 талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан ортиқча ажратилган суммаларни Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказларида очилган Молия вазирлигининг 23402 транзит ҳисобварағига ўтказиш учун ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга тўлов топшириқномаларини тақдим этишлари лозим. Кам миқдорда ортиқча ўтказилган маблағларни жорий кун тушумидан ажратмалар қилинаётганда тартибга солишга ва ўтказишга рухсат берилади.
2.73. Молия бўлимларининг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида етарли маблағлари бўлмаса, ёки мутлақо йўқ бўлса, ортиқча ажратилган маблағлар суммалари кунлик даромадлар тушуми ҳисобидан ёки юқори молия бўлимларининг ҳисобварақларидан ўтказилади.
2.74. Маҳаллий бюджетларга қилинган ажратмаларни тартибга солишдаги барча ўзгаришлар оператив ҳисоботда ва ҳисобдан ташқарида акс эттирилиши лозим.
2.75. Туманларга бўлинган шаҳарлар бюджетлари бўйича ажратмаларни тартибга солиш, шаҳар ва туман бюджет ҳисобварақлари битта банкда очилган бўлса, юқорида кўрсатилган тартибда амалга оширилади.
2.76. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари вилоят молия бошқармалари билан биргаликда Давлат солиқлари ва даромадлари ҳисобидан Қорақалпоғистон Республикаси ва вилоятлар бюджетларига ажратилган маблағлар ойда тартибга солиб боради.
2.77. Давлат солиқлари ва даромадлари ҳисобидан Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва вилоятлар бюджетларига тўлиқ ўтказилмаган ёки ортиқча ўтказилган суммалар Қорақалпоғистон Республикаси Молия вазирлигининг ва вилоят молия бошқармаларининг тўлов топшириқномаларига асосан тартибга солинади.
2.78. Декабрь ойида тартибга солинган суммалар натижаси шахсий ҳисобварақларда ҳисобот йилнинг 31 декабрь ҳолатига акс эттирилади.
2.79. Қорақалпоғистон Республикаси Молия вазирлиги ва вилоятлар молия бошқармалари Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва вилоятлар бюджетларига ажратма қилинмаган маблағларни 23402 Республика бюджети даромадларининг транзит ҳисобварағидан тегишли молия бўлимларининг 23432 ёки 23430 талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ўтказиб бериш учун Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказларига тўлов топшириқномаларини тақдим этишлари лозим. Бундан ташқари, Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва вилоятлар бюджетларига тўлиқ ўтказилмаган суммалар навбатдаги даромадлар тушумларидан ўтказилиши мумкин. Тўлиқ ажратилмаган маблағларнинг ҳисоби йўриқноманинг 2.95-бандига асосан, ҳисобдан ташқарида олиб борилади.
2.80. Қорақалпоғистон Республикаси Молия вазирлиги ва вилоятлар молия бошқармалари Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ва вилоятлар бюджетларига ортиқча ўтказилган суммаларни тегишли молия бўлимларининг 23432 ёки 23430 талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан 23402 Республика бюджети даромадларининг транзит ҳисобварағига ўтказиб бериш учун Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказларига тўлов топшириқномаларини тақдим этишлари лозим.
2.81. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказлари тақдим этилган тўлов топшириқномаларига асосан Қорақалпоғистон Республикаси бюджетига ёки вилоят бюджетларига ортиқча ўтказилган суммаларни Марказий банкнинг Тошкент шаҳар бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказида очилган Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 23402 ҳисобварағига ўтказиб бериши шарт. Тўлов топшириқномаларининг тўлов мақсадида «Вилоят бюджетларига ортиқча ўтказилган суммаларини қайтариш, солиқлар ва даромадларнинг шартли шахсий ҳисобварақлари ва уларнинг номлари» кўрсатилиши лозим.
2.82. Туманларга бўлинган шаҳарларнинг бюджетларини тартибга солишда, агар шаҳар ва туман бюджет ҳисобварақлари битта шаҳарда жойлашган алоҳида банкларда очилган бўлса, шаҳар бюджетига ўрнатилган фоизлар миқдорида ажратилган суммалар билан шаҳар бюджетига ҳақиқатда ажратилган суммалар ўртасидаги фарқ Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан қабул қилиб олинган Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги ойлик ҳисоботига асосан аниқланади.
2.83. Бундан ташқари шаҳар бюджетига тўлиқ ажратилмаган ёки ортиқча ажратилган маблағлар йўриқноманинг 2.81-бандида кўрсатилган тартибда амалга оширилади.
2.84. Тошкент шаҳри бўйича ажратмаларни тартибга солиш шаҳар молия бошқармаси томонидан амалга оширилади.
2.85. Вилоятлар бюджетларига ажратмаларни ойлик тартибга солишда аниқланган Давлат солиқлари ва даромадларидан ажратмалар бўйича фарқ суммалари йўриқноманинг 2.82-бандларида кўрсатилган тартибда Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари Ҳисоб-китоб касса марказлари томонидан молия бошқармаларининг тақдим этган тўлов топшириқномаларига асосан амалга оширилади.
2.86. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари Ҳисоб-китоб касса марказлари Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича тузган ойлик ҳисоботларида Қорақалпоғистон Республикаси Молия вазирлиги ва вилоят молия бошқармалари томонидан Республика бюджетига қайтарилган маблағлар суммаларини, ҳисоботнинг «Молия вазирлигининг ҳисобварағига ўтказилган авизо суммалари» устунида ҳамда «Маҳаллий бюджетга ажратмалар» устунида (-) ишора билан «Ўзбекистон Республикаси бюджет даромадлари таснифлагичи»да кўрсатилган даромадларнинг шартли шахсий ҳисобварақлари бўйича алоҳида ажратиб кўрсатиши лозим.
2.87. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари Ҳисоб-китоб касса марказлари маҳаллий бюджетларга ортиқча ажратилган суммаларни Республика бюджетига ўтказилса, бу суммалар Қорақалпоғистон Республикаси бюджети ва вилоят бюджетлари бўйича оператив ҳисоботнинг «Маҳаллий бюджетга ажратмалар» устунида (-) ишора билан кўрсатилади.
2.88. Марказий банк Ҳудудий Бош бошқармаларининг Бухгалтерия ҳисоби ва ҳисоботи бошқармалари Ҳисоб-китоб касса марказига тақдим этилган тўлов топшириқномаларига асосан ортиқча ажратилган суммалар Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг ҳисобварағига ўз вақтида ўтказиб берилганлигини ва Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича оператив ва ойлик ҳисоботда тўғри кўрсатилганлигини назорат қилиб бориши, қилинган ишлар тўғрисида Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг Бухгалтерия ҳисоби, ҳисоботи ва Давлат бюджетининг касса ижроси департаментига ёзма равишда хабар қилишлари лозим.
2.89. Қорақалпоғистон Республикаси бюджети ва вилоят бюджетлари ҳисобварақларида етарли маблағлари бўлмаса, ортиқча ажратилган суммалар Молия вазирлигига тўлиқ ўтказилгунгача кунлик маҳаллий бюджетларга ажратиладиган маблағлар ҳисобидан тўлов топшириқномаларига асосан ўтказилади.
Бюджетга нотўғри ёки ортиқча ўтказилган суммаларни қайтариш ва ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказиш
2.90. Бюджетга нотўғри ёки ортиқча ўтказилган маблағлар солиқ тўловчиларга Ўзбекистон Республикасининг «Солиқ кодекси»га асосан қайтарилади ёки ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказилади.
2.91. Солиқ органлари солиқ тўловчиларнинг аризасига ва уларнинг шахсий ҳисобварақлари маълумотларига асосан солиқларни қайтариш ёки ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказиш тўғрисидаги хулосасини тегишли молия бўлимларига тақдим этади.
2.92. Молия бўлимлари даромадлар шахсий ҳисобварақларидан солиқларни солиқ тўловчиларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига қайтариш ёки ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказиш учун уларнинг суммаларини кўрсатган ҳолда банкларга тўлов топшириқномаларини тақдим этишади.
2.93. Солиқлар ва даромадлар, мос даромадлар шахсий ҳисобварағидан, Давлат бюджетига кунлик тушумлар ҳисобидан, маҳаллий бюджетларга ажратмалар қилишдан олдин солиқ тўловчиларга қайтарилади ёки ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказилади.
2.94. Қайтарилиши ёки ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказилиши лозим бўлган солиқлар ва даромадлар суммаси тегишли солиқлар ва даромадлар шахсий ҳисобварақларига жорий кунда келиб тушган маблағлар суммасидан кўп бўлса, молия бўлимлари томонидан тақдим этилган тўлов топшириқномаларидаги суммалар тўлиқ ўтказилгунгача қисман тўлашга рухсат берилади.
2.95. Молия бўлимлари томонидан банкларга тақдим этилган тўлов топшириқномалари (тўланмаган ёки қисман тўланган) ҳисобдан ташқарида ҳисобга олиб борилади.
2.96. Ўзаро бошқа тўловлар ҳисобига ўтказиш учун молия бўлимлари томонидан тақдим этилган тўлов топшириқномаларига асосан солиқ ва даромадлар Республика бюджети даромадларининг мос ҳисобварақларидан йўриқноманинг 2.93-бандларида кўрсатилган тартибда Республика бюджети даромадларининг мос ҳисобварақларига ўтказилади ва янги тушум каби ҳисобга олинади.
2.97. Солиқ тўловчиларга солиқлар ва даромадлар молия бўлимлари томонидан банкларга тақдим этилган тўлов топшириқномаларига асосан йўриқноманинг 2.93-бандида кўрсатилган тартибда тегишли солиқлар ва даромадларнинг шахсий ҳисобварақларидан қайтарилади.
2.98. Жисмоний шахсларга солиқ ва солиқдан ташқари даромадларни қайтариш учун молия бўлимлари мустақил равишда қарор қабул қиладилар ва уни ҳужжатлар билан бирга банкларга тақдим этадилар.
2.99. Солиқ ва даромадларни қайтариш тўғрисидаги қарорнинг бир нусхаси банкнинг кунлик ҳужжатларига тикилади.
2.100. Солиқдан ташқари даромадларни қайтариш учун тузилган ҳужжатларда белгиланган реквизитлардан ташқари қуйидагилар кўрсатилиши лозим: бюджетнинг номи, солиқ ва даромадлар қайтариладиган ҳисобварағи, Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 1993 йил 2 февралдаги 11-сонли «Ўзбекистон Республикаси бюджети даромадлари ва харажатлари таснифлагичи»нинг бўлимлари, бюджетга ўтказилганлиги тўғрисидаги ҳужжатнинг рақами ва ўтказилган санаси, олувчининг номи ва ҳисобварағи.
2.101. Банклар молия бўлимлари томонидан бошқарилмайдиган даромадлар суммалари тўғрисидаги маълумотларни тасдиқлаши мумкин.
II ҚИСМ
3. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ДАВЛАТ БЮДЖЕТИНИНГ ХАРАЖАТЛАР БЎЙИЧА ИЖРОСИ
Умумий кўрсатмалар
3.1. Республика бюджети ҳисобидан қилинадиган барча амалиётлар бўйича харажатлар Молия вазирлиги томонидан тақдим қилинган тўлов топшириқномаларига асосан амалга оширилади. Харажатлар Республика бюджети даромадлари ҳисобварағидаги КРДЦИК доирасида, Марказий банкнинг Тошкент шаҳар Бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказида очилган Молия вазирлигининг 23402 «Республика бюджети маблағларининг» ҳисобварағи орқали амалга оширилади (банк коди 00014).
3.2. Молия вазирлигининг 23402 бюджет даромадлари ҳисобварағида, харажатларни амалга ошириш учун маблағлар етарли бўлмаганда, ўрнатилган тартибда Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бир ой муддатга қисқа муддатли кредит ажратади.
3.3. Республика бюджети ҳисобидан молиялаштириладиган вазирликлар, муассасалар ва бошқа хўжалик субъектларининг ҳисобварақларига ўтказиладиган маблағлар Молия вазирлигининг тўлов топшириқномаларига асосан ўтказилади. Тўлов топшириқномалари «тўлов мақсади»да харажатларнинг бўлими, параграфи ва тури, ҳисоби ва аналитик ҳисоби кўрсатилиши лозим. (Харажатларнинг тури, ҳисоби ва аналитик ҳисоби 4-иловада келтирилган).
3.4. Вазирликлар ва муассасалар ўзларининг қарамоғидаги корхоналар ва ташкилотларга, бюджет маблағларини ўтказиш учун тақдим этган тўлов топшириқномаларида, тўлов мақсади ва маълумотнома бўйича бюджет бўлинмалари кўрсатишлари лозим.
3.5. Республика қарамоғидаги корхоналар ва ташкилотларга бюджет маблағларини ҳисобга олиш учун банклар томонидан Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 18 ноябрда рўйхатга олинган 539-сонли «Ўзбекистон Республикаси банкларида очиладиган банк ҳисобварақлари тўғрисидаги» йўриқномасига асосан алоҳида талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларини очадилар. Ҳисобварақларнинг тартиб рақами Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 16 ноябрда рўйхатга олинган 533-сонли «Ўзбекистон Республикаси банкларида бухгалтерия ҳисоби ва ҳисоботлари тўғрисида»ги йўриқноманинг 5-иловаси ва Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 1993 йил 2 февралдаги 11-сонли «Ўзбекистон Республикаси бюджети даромадлари ва харажатлари таснифлагичи»да кўрсатилган тартибда очилади.
3.6. Бюджет ташкилотлари талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан қилинадиган харажатлар, ҳисобварақлардаги қолдиқ сумма доирасида амалга оширадилар.
3.7. Дебиторлик қарзларини, ҳисобдор шахсларнинг қарзларини сўндириш учун ва бюджет маблағларини тасарруф этувчилар томонидан товар-моддий бойликларни сотишдан келиб тушган маблағлар, ҳисобдор шахсларга ва дебиторлик қарзлари қачон вужудга келганлигидан ҳамда товар-моддий бойликлар қачон сотиб олинганидан қатъи назар, бюджет муассасаларининг банклардаги тегишли бюджет ҳисобварақларига ўтказилади.
3.8. Жорий йилда олинган ва фойдаланилмаган нақд пуллар бюджет муассасаларининг талаб қилиб олингунча ҳисобварақларининг кредитига кирим қилинади. Бюджет ташкилотлари кассаларига банклардан нақд пуллар олинган ва у янги йилнинг 1 январигача банкларга қайтарилмаган бўлиб, улар янги йил ҳисобида қайтарилса, нақд пуллар бюджет даромадларининг «Йиғимлар ва турли солиқдан ташқари даромадлар» бўлимининг «Бошқа тушумлар» параграфида ҳисобга олинади.
3.9. Бюджет ҳисобварақларига бошқа манбалардан маблағлар ўтказиш учун рухсат этилмайди, қуйидагилар бундан мустасно:
болалар муассасаларини сақлаш ва ўқитиш учун келиб тушадиган маблағлар;
корхоналар, ташкилотлар ўз фондлари ҳисобидан болаларнинг овқатланишини яхшилаш ва болалар муассасаларини капитал таъмирлаш, жиҳозлар ва ускуналарни сотиб олиш, болалар муассасалари ходимларини мукофотлаш, ҳамда касб-ҳунар мактабларига ажратиладиган маблағлар;
«Ўзбекистон» Давлат телерадиокомпанияси томонидан дастурларни, эълонларни, ахборотларни ва бошқа кўрсатувларни кўрсатиш ва эшиттиришдан тушадиган даромадлари;
бюджет муассасалари томонидан бино ва иншоотларни капитал таъмирлашни молиялаштириш учун бюджетдан ташқари талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан бюджет маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ўтказиладиган, шартномалар асосида бажарилган ишлар ва бошқа бюджетдан ташқари маблағлар.
Амалиёт харажатларини молиялаштиришда, агар шу мақсадлар учун шахсий маблағлар ажратиш кўзда тутилган бўлса;
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ва Марказий банк кўрсатмаларига мувофиқ ҳамда қонунда кўзда тутилган ҳолларда бюджет маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига маблағлар ўтказилганда.
3.10. Пул ҳисоб-китоб ҳужжатлари Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 8 октябрда рўйхатга олинган 496-сонли «Ўзбекистон Республикасида нақд пулсиз ҳисоб-китоблар тўғрисидаги низом»га асосан банкларга тақдим этилади.
3.11. Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги, Миллий хавфсизлик хизмати, Фавқулодда ҳолатлар вазирлиги ва Давлат божхона қўмитаси, Мудофаа вазирлигининг ҳарбий қисмлари, ҳисоб-китоб пул ҳужжатларида, тўлов мақсадларини кўрсатмайдилар.
3.12. Республика бюджети қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасаларга иш ҳақи тўлаш учун маблағлар, Молия вазирлиги ёки тегишли молия бўлимларидан рўйхатдан ўтказилган ходимлар рўйхати (штатлар) жадвали ва харажатлар сметасига асосан, белгиланган муддатларда берилади. (Ташкилотлар ва муассасалар ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга молия бўлимлари томонидан рўйхатдан ўтказилган харажатлар сметасининг нусхасини тақдим этишлари лозим).
3.13. Иш ҳақи бериш учун пул маблағлари берилганда, банклар ўрнатилган тартибда ишчи ва хизматчиларнинг иш ҳақидан ушлаб қолинган солиқларни бюджетга, шунингдек Пенсия фондига бадал суммаларини ва бошқа тўловларни ўтказиш учун тўлов топшириқномаларини талаб қиладилар.
3.14. Корхоналар, ташкилотлар ва муассасаларга 23404 «Республика қарамоғидаги бюджет муассасаларининг маблағлари» ҳисобварағидан маблағлар жорий чорак учун ажратилган ва жорий йилнинг олдинги чоракларида фойдаланилмаган маблағлар миқдорида берилади. Жорий йилнинг 31 декабрини ҳисобга олган ҳолда Республика бюджети ҳисобидан маблағлар ажратилади.
3.15. Бюджет ташкилотлари билан етказиб берилган товарлар ва кўрсатилган хизматлар учун ҳисоб-китоблар қилинганда, банклар Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 1998 йил 8 октябрда рўйхатга олинган 496-сонли «Ўзбекистон Республикасида нақд пулсиз ҳисоб-китоблар тўғрисидаги низом»дан фойдаланган ҳолда, қуйидагиларга амал қиладилар:
3.15.1. бюджет маблағлари ҳисобидан очилган аккредитивларнинг ижро муддати жорий йилнинг 31 декабрида тугайди. Бюджет ҳисобварақлардан 20 декабрдан бошлаб ўтказиладиган аккредитив топшириқномаларида тўлов мақсадида «аккредитив жорий йилнинг 31 декабрни ҳисобга олган ҳолда амал қилади» деб кўрсатилиши лозим.
3.15.2. мол етказиб берувчиларга хизмат кўрсатувчи банклар 31 декабрь куни бюджет маблағлари ҳисобидан очилган аккредитивларнинг фойдаланилмаган қолдиқ суммаларини аккредитивларни очган бюджет муассасаларнинг ҳисобварақларига ўтказиб беришлари шарт.
3.15.3. жорий йилнинг 16 декабридан бошлаб бюджет муассасалари ҳисобварақларидан бўнаклар бериш тўхтатилади, қуйидаги ҳоллар бундан мустасно: декабрь ойидаги хизмат сафарлари учун бериладиган бўнак суммалари, болалар ва даволаш муассасалари учун сотиб олинадиган озиқ-овқатлар учун, бу ҳақда тўлов ҳужжатлари ва чекларда кўрсатилиши керак.
3.16. Ташкилот ва муассасаларнинг 23404 «Республика қарамоғидаги бюджет муассасаларининг маблағлари» ҳисобварақларидан бюджет маблағларини, уларнинг бюджетдан ташқари талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига (махсус маблағлар суммалари ва топшириқнома бўйича суммалари) ўтказишга рухсат этилмайди, қуйидаги ҳоллар бундан мустасно:
3.16.2. бюджет маблағларидан тадбирларни қисман ёки тўлиқ молиялаштириш учун ажратилган маблағларни, талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан ўтказилган харажатларни қоплаш.
3.17. Ташкилотлар ва муассасалар бюджетдан ташқари талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан маблағларни 23404 «Республика қарамоғидаги бюджет муассасаларининг маблағлари» ҳисобварағига 3.16.2-бандига асосан ўтказади. Банкларга тақдим этилган тўлов топшириқномаларида бу ўтказмаларни ўтказишнинг сабаблари ва заруриятлари кўрсатилган бўлиши лозим.
3.18. Бюджет муассасаларининг бир ҳисобварақларидан уларнинг иккинчи ҳисобварақларига маблағлар ўтказилганда, ҳар бир ҳолатда бош бухгалтернинг ёки унинг ўринбосарининг рухсати бўйича амалга оширилади ва тўлов топшириқномалари уларнинг имзоси билан расмийлаштирилади.
3.19. Харажатларнинг сметаларда кўрсатилган моддалар бўйича мақсадли ишлатилиши учун бюджет муассасаси раҳбарлари жавобгардирлар.
3.20. Банк ходимлари тақдим этилган тўлов топшириқномаларида барча реквизитлар тўғри тўлдирилганлигини текшириб, ҳисобварақларида маблағлари бўлган ҳолда ижрога қабул қиладилар.
3.21. Бюджет маблағларини тасарруф этувчилар (вазирликлар, муассасалар. бошқармалар) бюджет маблағлари ҳисобидан марказий бошқарув аппаратини сақлаш, марказлашган тадбирларни амалга ошириш учун харажатлар қилишга, шунингдек Молия вазирлиги томонидан ўтказилган маблағларни қуйи поғонадаги бюджет маблағларини тасарруф этувчилар ўртасида тақсимлаш ҳуқуқи берилган.
3.22.1. бюджет маблағларини тасарруф этувчилар томонидан ташкилот ва муассасалар харажатлари учун, шунингдек бюджет маблағларини қуйи ташкилот ва муассасалар ўртасида тақсимлаш учун ўтказиладиган бюджет маблағларини оладиган, мустақил сметага эга бўлган корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар раҳбарлари;
3.22.2. бюджет маблағларини тасарруф этувчилар томонидан сметада кўрсатилган тадбирлар бўйича қилинадиган харажатлар учун ўтказиладиган бюджет маблағларини оладиган, мустақил сметага эга бўлган корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар раҳбарлари.
3.23. Бюджет маблағларини тасарруф этувчилар ва бюджет ташкилотлари ва муассасаларининг бош бухгалтерлари бюджет маблағларини уларнинг ҳисобварақларидаги қолдиқ миқдорида мақсадга мувофиқ тақсимлаш ва ўтказиш учун, шунингдек тасдиқланган сметалар асосида маблағларни тўғри ва тежаб харажат қилишга жавобгардирлар.
Республика бюджети ҳисобидан айрим турдаги харажатлар бўйича маблағлар ажратиш
3.24. Молия вазирлиги ЎзДавлатзахирасини Республика бюджети ҳисобидан молиялаштиради ва маблағлар 23416 «Махсус мақсадлар фонди» баланс ҳисобварағига корхоналар ва ташкилотлар билан (мулкчилик шаклидан ва уларнинг қайси муассасаларга бўйсунишидан қатъи назар) товар-моддий бойликлар учун ҳисоб-китоб қилиш ва сафарбар этилган захираларни тўлдириш учун ўтказилади.
3.25. ЎзДавлатзахираси мавжуд маблағлар доирасида жавобгар сақловчилар билан ҳисоб-китоб қилади.
3.26. ЎзДавлатзахираси жавобгар сақловчилар билан ҳисоб-китоб қилиш учун, ҳар бир жавобгар сақловчиларга 23416 «Махсус мақсадлар фонди» баланс ҳисобварағида алоҳида шахсий ҳисобварақлар очилади. Ссудалар расмийлаштириш учун 17515 «Республика бюджетининг махсус харажатлари» ҳисобварағидан фойдаланилади.
Инвестиция харажатлари
3.27. Республика бюджети ҳисобидан вазирликлар ва муассасаларнинг инвестицияларини молиялаштириш (капитал қўйилмалари) учун маблағлар Молия вазирлиги томонидан ўтказилади.
3.28. Инвестицияларни молиялаштириш учун бюджет маблағлари ажратилганда, Молия вазирлиги Бош тижорат банкларга 12-шаклдаги харажатлар жадвалини жўнатади.
3.29. Республика қарамоғидаги бюджет маблағларини тасарруф этувчилар учун банкларга берилган 12-шаклдаги харажатлар жадвалига ва келиб тушган бюджет маблағларига асосан уларга 23422 «Республика бюджетидан молиялаштириладиган инвестициялар» ҳисобварақлари очилади. Инвестицияларни молиялаштириш корхоналар ва ташкилотларнинг ўз маблағлари ҳамда бюджет маблағлари ҳисобидан амалга оширилса, бу ҳисобварақларга корхоналар ва ташкилотлар ўз маблағлари ҳисобидан маблағлар ўтказади. Буюртмачилар билан ҳисоб-китоблар шу ҳисобварақлар орқали амалга оширилади.
3.30. Инвестицияни молиялаштиришга ажратилган маблағлар ҳисобидан харажатлар биринчи навбатда корхона ва ташкилотларнинг ўз маблағларидан, сўнгра Республика бюджети маблағларидан амалга оширилади. Бюджет маблағларининг фойдаланилмаган қолдиғи йил охирида Молия вазирлиги ҳисобварағига ўтказилади.
3.31. Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигига ҳудудлар бўйича кўзда тутилаётган барча солиқлар ва тўловларнинг тўлиқ тушишини ҳисобга олган ҳолда ҳудудларнинг ижтимоий-иқтисодий ривожланишини таъминлаш учун, шу ҳудудларга мақсадли субвенциялар бериш ҳуқуқи берилган.
Республика бюджетидан халқ банки филиалларига маблағлар ўтказиш
3.32. Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги Республика бюджети маблағлари ҳисобидан Мудофаа вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Миллий хавфсизлик хизмати, Фавқулодда ҳолатлар вазирлиги ва Давлат божхона қўмитаси пенсионерларига пенсия ва нафақа тўлаш учун Халқ банки филиалларига маблағлар ажратади.
3.33. Режалаштирилаётган йилда пенсия ва нафақалар суммасини аниқлаш учун вазирликлар ва бошқармалар Молия вазирлигига жорий йилнинг 1 июнигача бюджет талабномаларини тақдим этадилар.
3.34. Банклар Республика бюджети ҳисобидан Халқ банкларига қуйидаги мақсадлар учун ўтказмаларни амалга оширадилар:
пул-буюм лотореялар ютуқларини тўлаш ва уларни ўтказиш билан боғлиқ бўлган бошқа харажатлар учун ўтказиладиган маблағлар;
Республика аҳамиятидаги пенсионерларга пенсия тўлаш учун ўтказиладиган маблағлар;
Ўзбекистон Республикаси орден ва медаллари билан тақдирланган шахсларга мукофотлар тўлаш учун ўтказиладиган маблағлар;
Ўзбекистон Республикасининг 1992 йилги ички Давлат займи бўйича ютуқларни тўлаш учун ўтказиладиган маблағлар.
Мудофаа вазирлигининг ташкилотлари, муассасалари ва ҳарбий қисмлари ҳисобварақлари бўйича операциялар
3.35. Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг таъминловчи (довольствующим) молия бўлимларига молиявий операцияларни амалга ошириш, бюджет маблағларини ҳисобга олиш ва тасарруф этиш учун Марказий банкнинг Ҳудудий бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказларида 23404 «Республика бюджети қарамоғидаги муассасаларининг маблағлари» бюджет ҳисобварақлари, 21506 «Бошқа вазирликлар ва муассасаларнинг талаб қилиб олингунча депозитлари» талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари очилади.
3.36. Бундан ташқари Ўзбекистон Республикаси банкларида Мудофаа вазирлигининг ташкилотлари, муассасалари ва ҳарбий қисмларига қуйидаги ҳисобварақлар очилади:
21506 «Бошқа вазирликлар ва муассасаларнинг талаб қилиб олингунча депозитлари» ҳисобварақлари, Марказий банкда;
21508 «Бошқа вазирликлар ва муассасаларнинг талаб қилиб олингунча депозитлари» ҳисобварақлари, Марказий банкда;
20204 «Бюджет ташкилотларнинг бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозитлари» ҳисобварақлари, Тижорат банкларида;
3.37. Мудофаа вазирлиги ташкилотлари, муассасалари ва ҳарбий қисмларига ҳисобварақлар молия бошқармаларининг махсус рухсатномаларига ва Марказий банкнинг «Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги, Миллий хавфсизлик хизмати, Фавқулодда ҳолатлар вазирлиги ва Давлат божхона қўмитаси, Мудофаа вазирлигининг ҳарбий қисмлари, корхоналари, ташкилотлари ва муассасаларига банк ҳисобварақларини очиш қоидалари»га асосан очилади.
3.38. Мудофаа вазирлигининг ташкилотлари, муассасалари ва ҳарбий қисмлари бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида бюджет ва бюджетдан ташқари маблағларини сақлаши мумкин. Бу ҳисобварақларга маҳаллий бюджетдан келиб тушган маблағларни ҳам ўтказиши мумкин.
3.39. Мудофаа вазирлигининг ташкилотлари, муассасалари, Ҳарбий қисмлари ва таъминловчи молия бўлимларига бюджет ва бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олгунча депозит Ҳисобварақларидан нақд пуллар тўлов мақсади кўрсатилмаган чеклар (олувчининг исми ва фамилияси кўрсатилади) бўйича берилади.
3.40. Шунингдек Мудофаа вазирлигининг ташкилотлари, муассасалари, ҳарбий қисмлари ва таъминловчи молия бўлимлари томонидан тақдим этилган тўлов топшириқномаларида тўлов мақсади кўрсатилмайди, унинг ўрнига бюджет ва бюджетдан ташқари маблағлар бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари ва «Ҳарбий» сўзи кўрсатилади.
3.41. Мол етказиб берувчилар билан ҳисоб-китоб қилишда тўлов топшириқномаларнинг «тўлов мақсади»да ҳисобварақ-фактуранинг рақами ва санаси кўрсатилади, товар ва хизматларнинг номи ёзилмайди.
3.42. Мудофаа вазирлигининг таъминловчи молия бўлимлари маблағларни бир вақтнинг ўзида бир неча ҳарбий қисмларга ва бошқа муассасаларга ўтказиш учун тақдим этган тўлов топшириқномалари билан ўтказмалар қайдномасини ва 5-иловада келтирилган хабарномаларни илова қилиб бериши лозим. Ўтказмалар қайдномасининг ҳар бир варағига мансабдор шахслар томонидан имзоланади ва таъминловчи молия бўлимлари томонидан муҳр қўйилиши лозим, бундан ташқари ўтказмаларнинг умумий суммаси сўз билан энг охирги қайдномада кўрсатилади.
3.43. Маблағларни ўтказиш учун тақдим этилган тўлов топшириқномалари билан ўтказмалар қайдномаси, хабарномаларсиз илова қилинади. Таъминловчи молия бўлимлари, ўтказилган маблағлар тўғрисидаги хабарномаларни ташкилотлар, муассасалар, ҳарбий қисмларга юбориши лозим (6-илова).
3.44. Маблағлар бир вақтнинг ўзида бир неча ҳарбий қисмларга, ташкилотлар ва муассасаларга тўлов топшириқномаларига асосан ўтказилади ва унинг «Тўлов мақсади»да Мудофаа вазирлигининг таъминловчи молия бўлимлари томонидан юборилган хабарномаларнинг рақами кўрсатилади.
3.45. Ҳарбий қисмларнинг бюджет маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ўтказилган маблағлар учун, уларга бир шаҳар банкларида хизмат кўрсатилса, хабарномалар банклар орқали юборилади.
3.46. Таъминловчи молия бўлимларининг бюджет маблағлари ҳисобидан ҳарбий қисмларнинг бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига маблағлар тўлов топшириқномаларига асосан ўтказилади ва тўлов топшириқномалари «Тўлов мақсади»да қуйидагилар кўрсатилади:
ўтказиладиган маблағлар бўйича Мудофаа вазирлигининг смета моддалари, мол-мулк учун олинган суммалар бўйича эса, «Мол-мулк учун» сўзи;
Мудофаа вазирлиги ташкилотлари, муассасалари ва ҳарбий қисмлари учун таъминловчи молия бўлимлари томонидан ўрнатилган, шахсий ҳисобварақлар рақами.
3.47. Мудофаа вазирлигининг ҳарбий қисмлари ва бошқа ташкилотлари бюджетдан ташқари маблағларини, тўлов топшириқномаларига асосан ўтказади ва тўлов топшириқномалари «Тўлов мақсади»да бюджетдан ташқари маблағларнинг тури бўйича белгиланган рақами, шунингдек таъминловчи молия бўлимлари томонидан ўрнатилган шахсий ҳисобварақлар рақами кўрсатилади.
3.48. Мудофаа вазирлигининг таъминловчи молия бўлимлари ўзлари молиялаштираётган ҳарбий қисмларнинг бюджет ҳамда бюджетдан ташқари маблағлар бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан маблағларни чақириб олиш ҳуқуқига эга.
3.49. Ҳарбий қисмларнинг ҳисобварақларидан маблағлар учта нусхада тузилган ёзма фармойишга асосан чақириб олинади (7-иловада келтирилган шаклда). Бу фармойишнинг биринчи нусхаси банкларда назорат учун қолдирилади, иккинчи ва учинчи нусхалари эса банклар имзоси ва муҳри билан тасдиқланиб, ҳарбий қисмларга хизмат кўрсатувчи банкларга юборилади.
3.50. Банклар маблағларни чақириб олиш тўғрисидаги ёзма фармойишни олгандан сўнг ҳарбий қисмларнинг бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги маблағларни ҳисобдан чиқаради ва маблағларни чақириб олиш тўғрисидаги фармойишнинг рақамини ва санасини қайд этган ҳолда бюджет ҳисобварақларига ўтказади. Фармойишнинг иккинчи нусхаси кунлик ҳужжатларга тикилади, учинчи нусхаси эса, ҳарбий қисмлар ҳисобварақларининг кўчирмасига илова қилинади.
3.51. Ҳарбий қисмларнинг бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларида етарли маблағлари бўлмаса, тўловлар мавжуд маблағ миқдорида ўтказилади ва фармойишнинг иккинчи нусхасига қисман ўтказилганлиги тўғрисида тегишли қайдлар қилинади ва тўлиқ ўтказилгунгача сақланади.
3.52. Ҳарбий қисмлар томонидан йил якунигача фойдаланилмаган бюджет маблағлари жорий йилнинг 31 декабригача Мудофаа вазирлигининг таъминловчи молия бўлимларининг тегишли ҳисобварақларига қайтарилади.
3.53. Мудофаа вазирлигининг ҳарбий қисмлари ва бошқа ташкилотларининг бюджетдан ташқари маблағлари бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги бюджетдан ташқари маблағлар йил охирида ўтказилмайди ва қолдиқ сумма янги йил ҳисобига ўтказилади.
3.54. Мудофаа вазирлигига қарашли таъминловчи молия бўлимларининг тафтишчи-инспекторларининг ва мансабдор шахсларнинг хизмат сафари тўғрисидаги буйруқлари ва шахсини тасдиқловчи ҳужжатлари асосида, уларнинг ёзма талабларига асосан банклар тафтиш қилинаётган Мудофаа вазирлигининг ҳарбий қисмлари ва ташкилотлари ҳисобварақларининг қолдиқ суммалари тўғрисидаги маълумотномаларни, шунингдек ҳисоб-китоб ҳужжатларини ва шахсий ҳисобварақларини солиштириш учун тақдим этади.
III ҚИСМ
4. РЕСПУБЛИКА БЮДЖЕТИ ДАРОМАДЛАРИ ВА РЕСПУБЛИКА ҚАРАМОҒИДАГИ БЮДЖЕТ МУАССАСАЛАРИНИНГ ФОЙДАЛАНИЛМАГАН МАБЛАҒЛАРИНИ ЙИЛ ОХИРИДА ЁПИШ ТАРТИБИ
4.1. Республика бюджети маблағлари ҳисобидан бюджет қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасаларга маблағлар банклар томонидан жорий йил учун, 31 декабрни ҳисобга олган ҳолда ажратилади.
4.2. Республика бюджети қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасалар томонидан фойдаланилмаган бюджет маблағларининг қолдиқ суммалари, Республика бюджети даромадларининг тегишли шахсий ҳисобварақларига ўтказилади.
4.3. Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг махсус кўрсатмасига асосан 23404 «Республика қарамоғидаги бюджет муассасаларининг маблағлари» ҳисобварағидаги фойдаланилмаган бюджет маблағларининг қолдиқ суммалари банклар томонидан 31 декабрь куни охирги рейс билан Марказий банкнинг Тошкент шаҳар бош бошқармаси Ҳисоб-китоб касса марказида очилган Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 23402 баланс ҳисобварағига ўтказилади.
4.4. Шунингдек 23422 «Республика бюджетидан молиялаштириладиган инвестициялар» ҳисобварағидаги фойдаланилмаган бюджет маблағларининг қолдиқ суммалари ҳам Молия вазирлигининг ҳисобварағига ўтказилади.
4.5. Йил якуни бўйича бюджет маблағларидан фойдаланилганлик ва олинган даромадларнинг тўғри расмийлаштирилганлигини ҳисоботларда акс эттириш тартиби ишлаб чиқилади ва банкларга етказилади.
IV ҚИСМ
ҚОРАҚАЛПОҒИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ БЮДЖЕТИ ВА МАҲАЛЛИЙ БЮДЖЕТЛАРНИНГ КАССА ИЖРОСИ
Умумий кўрсатмалар
5.1. Ўзбекистон Республикаси банклари Қорақалпоғистон Республикаси бюджети ва маҳаллий (вилоят, шаҳар, туман) бюджетларнинг касса ижросини амалга оширади.
5.2. Ўзбекистон Республикаси банклари тегишли бюджетлар учун қуйидаги 23426, 23430, 23432 асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларини очадилар.
5.3. Қорақалпоғистон Республикаси бюджети ва маҳаллий бюджетларининг асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига қуйидаги маблағлар ўтказилади:
тегишли бюджетларнинг даромадлари ва молия бўлимларининг иккиламчи (транзит) талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги маблағлар;
маҳаллий бюджет ҳисобидан молиялаштириш учун ажратилган маблағларни тасарруф этувчиларнинг ҳисобварақларидан ҳамда маҳаллий бюджет ҳисобидан инвестицияларни молиялаштиришга ажратилган маблағлар, молия бўлимлари томонидан қайтариб олинганда;
бошқа юқори ва қуйи бюджетлардан келиб тушган маблағлар;
бошқа белгиланган даромадлар;
мақсади субвенция тушумлари;
белгиланган нормативлар бўйича ажратмалар.
5.4. Молия бўлимлари томонидан банкларга тақдим этилган солиқ тўловчиларнинг рўйхатида кўрсатилган солиқлар ва даромадлар келиб тушганда, ушбу солиқлар ва даромадлар тегишли молия бўлимларининг ҳисобварақларига тўғри ўтказилиши лозим.
5.5. Қорақалпоғистон Республикаси бюджети ва маҳаллий бюджетларнинг асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан харажатлар тасдиқланган сметаларга асосан белгиланган тартибда амалга оширилади.
5.6. Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Молия вазирлиги, ҳудудий молия бошқармалари томонидан берилган махсус рухсатномага эга бўлган шахслар бюджет маблағларини тасарруф этувчилар ҳисобланади.
5.7. Бюджет маблағларини тасарруф этувчилар, бюджет қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасаларнинг ҳисобварақларига, уларни асраш харажатлари учун, бевосита улар томонидан марказлаштирилган тадбирларни амалга ошириш учун, бошқарув аппаратини асраш ҳамда молиявий режа ва сметаларда кўрсатилган бошқа мақсадлар учун маблағлар ўтказиш ҳуқуқига эга.
5.8. Мустақил равишда бухгалтерия ҳисобини юритадиган маҳаллий бюджетлар қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасаларга талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлар очилади.
5.9. Бюджет маблағларини тасарруф этувчи ташкилотлар ва муассасаларга талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлар, тегишли маҳаллий бюджетларнинг мос ҳисобварақларида очилади ва умумий қабул қилинган тартибга асосан расмийлаштирилади.
5.10. Ҳокимият ва унинг бўлимлари қошида ташкил этилган, операцияларни марказлаштирилган бухгалтерия ҳисоби бўйича амалга ошириш учун талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлар шу бўлимлар номи билан тегишли маҳаллий бюджетларнинг мос ҳисобварақларида очилади. Бу ҳисобварақлар бўйича биринчи имзо қўйиш ҳуқуқи шу бўлимнинг бошлиғига ва иккинчи имзо қўйиш ҳуқуқи марказлаштирилган бухгалтериянинг бош бухгалтерига берилади.
5.11. Маҳаллий бюджетларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги қолдиқ суммалари, шу бюджет маблағларини тасарруф этувчилар бўйича, дастур асосида текширув қайдномасини оладилар ва унинг нусхаси тегишли молия бўлимларига ва бюджет маблағларининг тасарруф этувчиларга берилади.
5.12. Бюджет маблағларини тасарруф этувчилар шифрлари рўйхати 8-иловада келтирилган.
5.13. Маҳаллий бюджетлар ва бюджет муассасаларининг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидаги мавжуд қолдиқ суммалар йил охирида ёпилмайди ва янги йил ҳисобига қолдиқ бўлиб ўтказилади.
5.14. Маҳаллий бюджет ҳисобидан инвестициялар бўйича ажратилган маблағларни ва молия бўлимларининг транзит ҳисобварақларидаги қолдиқлар мижоз топшириғини олмасдан маҳаллий бюджетларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ўтказилади.
Маҳаллий бюджет қарамоғидаги ташкилотлар ва муассасаларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари бўйича операцияларни амалга ошириш тартиби
5.15. Ташкилотлар ва муассасаларнинг сметалари бўйича белгиланган маблағлар миқдорида бюджет маблағларидан харажатлар амалга оширилади.
5.16. Жорий йилнинг 1 январидан бошлаб бюджет ташкилотлари ва муассасаларига иш ҳақи тўлаш учун маблағлар ходимлар рўйхати (штатлар) жадвалини ва харажатлар сметасини тегишли молия бўлимларида рўйхатдан ўтказгандан кейингина банклар томонидан берилади. Ташкилотлар ва муассасалар ўзларига хизмат кўрсатувчи банкларга молия бўлимлари томонидан рўйхатдан ўтказилган харажатлар сметасининг нусхасини тақдим этишлари лозим.
5.17. Иш ҳақи берилганда банклар ўрнатилган тартибда ушлаб қолинган солиқларнинг ва Пенсия фондига бадал суммаларининг ўз вақтида ўтказилишини назорат қилишлари лозим.
5.18. Молия бўлимларининг тўлов топшириқномаларига асосан маҳаллий бюджетларнинг асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларидан маблағлар бюджет маблағларини тасарруф этувчиларнинг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ўтказилади.
5.19. Марказлаштирилган бухгалтерия ҳисобини юритадиган бюджет муассасаларига етказиб берилган товар-моддий бойликлар ва кўрсатилган хизматлар учун уларга хизмат кўрсатадиган бюджет муассасалари томонидан тўловларни ўтказиш учун банкларга тўлов топшириқномалари тақдим этилади.
5.20. Бюджет муассасаларининг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига қуйидаги маблағлар ўтказилиши мумкин:
дебиторлик қарзлари ва қачон сотиб олинганидан қатъи назар, товар-моддий бойликларни сотиб олиш билан боғлиқ бўлган ҳисобдор шахсларнинг мажбуриятлари бўйича келиб тушган суммалар.
5.21. Болалар муассасаларининг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларига ота-оналар томонидан болаларни тарбиялаш ва ўқитиш учун келиб тушган маблағлар, корхоналар, ташкилотларнинг фондлари ҳисобидан болаларнинг овқатланишини яхшилаш учун ажратилган маблағлар, шунингдек ишчиларни рағбатлантириш, болалар муассасаларини капитал таъмирлаш, инвентарлар ва ускуналарни сотиб олиш учун ҳамда белгиланган тартибда тушадиган бошқа маблағлар киритилади.
V ҚИСМ
6. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ДАВЛАТ БЮДЖЕТИНИНГ КАССА ИЖРОСИ ТЎҒРИСИДАГИ ҲИСОБОТЛАРНИ ТУЗИШ ТАРТИБИ
Умумий кўрсатмалар
6.1. Ўзбекистон Республикаси банклари бухгалтерия ҳисоботлари маълумотлари асосида Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисида оператив, ойлик ва йиллик ҳисоботларни тузади. Ҳисоботларнинг ҳажми ва шакли Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан Молия вазирлиги билан келишилган ҳолда ўрнатилади.
6.2. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги ҳисоботлар банклар томонидан Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига тақдим этилади.
6.3. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари банклардан қабул қилиб олган ҳисоботлар асосида йиғма ҳисоботларни тузадилар ва уларни Республика Марказий банкига белгиланган муддатларда тақдим этадилар. Йиғма ҳисоботлар ўрнатилган муддатларда топширилиши шарт.
6.4. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари ва Республика банклари учун ҳисоботларни топшириш тартиби ва муддати Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан ўрнатилади.
6.5. Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги ҳисобот маълумотларининг тўғрилиги ҳамда ҳисоботнинг ўз вақтида ўрнатилган тартибда топширилиши бўйича банк раҳбарлари ва бош бухгалтерлари жавобгардирлар.
6.6. Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги йиғма ҳисоботлар Молия вазирлиги, Давлат солиқ қўмитаси ва Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан тегишли молия ва солиқ бошқармаларига тақдим этилади.
Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижро тўғрисидаги оператив ҳисобот
6.7. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги оператив ҳисобот банклар томонидан 2234 GBS «Давлат бюджети ва бюджетдан ташқари фондлар бўйича оператив ҳисобот» шакли бўйича ҳар иш куни учун тузилади.
6.8. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги оператив ҳисобот банклар томонидан Республика ва маҳаллий бюджетлар ҳисобварақлари, шунингдек бюджетдан ташқари фондлар ҳисобварақлари бўйича маълумотлар, қуйидаги тартибда берилиши лозим:
Республика бюджети маблағлари суммаси (23402-баланс ҳисобварағи кредит обороти бўйича);
Республика бюджети даромадлари ҳисобварағидан маҳаллий бюджетларга ажратмалари суммаси (23402-баланс ҳисобварағи дебет обороти бўйича);
Республика бюджети қарамоғидаги бюджет муассасаларнинг маблағлари суммаси (23404-баланс ҳисобварағи қолдиғи бўйича);
маҳаллий бюджет (туман/шаҳар) маблағлари суммаси (23426-баланс ҳисобварағи қолдиғи бўйича);
маҳаллий бюджет (вилоят) маблағлари суммаси (23430-баланс ҳисобварағи қолдиғи бўйича);
Қорақалпоғистон Республикаси бюджети маблағлари суммаси (23432-баланс ҳисобварағи қолдиғи бўйича);
бюджетдан ташқари маблағлар бўйича бюджет ташкилотларининг талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари суммаси ва Йўл фонди маблағлари (Тижорат банкларида 20204-баланс ҳисобварағи қолдиғи ва Марказий банкда 21502, 21506, 21508-баланс ҳисобварақлар қолдиқлари бўйича);
Республика ва маҳаллий бюджетлар ҳисобидан инвестицияларни молиялаштириш учун ажратилган маблағлар суммалари (23422, 23424-баланс ҳисобварақларининг дебет ва кредит оборотлари ва қолдиғи бўйича);
Бандлик хизмати фонди маблағлари суммалари (20296-баланс ҳисобварағининг дебет ва кредит оборотлари ва қолдиғи бўйича);
Давлат мулк қўмитасининг хусусийлаштириш бўйича маблағлари суммалари (Тижорат банкларида 20202 ва Марказий банкда 21502-баланс ҳисобварағининг дебет ва кредит оборотлари ва қолдиғи бўйича);
Пенсия фонди маблағлари суммалари (Тижорат банкларида 20296 ва Марказий банкда 21508-баланс ҳисобварағининг дебет ва кредит оборотлари ва қолдиғи бўйича).
6.9. Оператив ҳисоботнинг охирида назорат суммаси ҳисоблаб чиқарилиши лозим.
6.10. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги оператив ҳисобот минг сўм ҳисобида тузилади ва ўрнатилган тартибда Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига улар ўз навбатида Республика Марказий банкининг Бухгалтерия ҳисоби, ҳисоботи ва Давлат бюджетининг касса ижроси департаментига тақдим қилинади. (9-иловада ҳисобот шакли келтирилган).
6.11. Маълумотларнинг тўғрилигини ва ҳисобот кўрсаткичларининг нисбий ўсиш динамикасини текшириб бориш мақсадида, банкнинг бош бухгалтери ҳар куни ҳисобот маълумотларини ундан олдинги кун ҳисобот маълумотлари билан таққослаб бориши керак.
6.12. Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги кунлик оператив ҳисоботини банк бўлимларидан молия бўлимлари ва солиқ органлари ҳар куни олишлари мумкин.
6.13. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси томонидан тузилган йиғма оператив ҳисобот маълумотлари ҳар ойнинг биринчи санасига баланс ҳисоботи маълумотлари билан, шунингдек Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги 2204 GRE-Ҳукумат ҳисобварақлари-Республика бюджет даромадлари, 2214 GEX-Ҳукумат ҳисобварақлари—Республика бюджет харажатлари ва 2224 GRE-«Қўшимча ҳисобот» шакллари бўйича ойлик ҳисобот маълумотлари билан таққослаб кўришлари лозим.
6.14. Вилоят молия ва солиқ бошқармалари ҳисобот маълумотларини ҳар куни Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан тузилган йиғма оператив ҳисобот маълумотлари билан солиштириб кўришлари мумкин.
Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги ойлик ҳисоботи
6.15. Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети даромадларининг касса ижроси тўғрисидаги ойлик ҳисоботи банклар томонидан (2204 GRE ҳисобот шакли) ҳар ойнинг биринчи санасига минг сўм ҳисобида тузилади. Ҳисобот «Республика бюджетининг даромадлар ва харажатлар таснифлагичи» асосида 23402 «Республика бюджетининг маблағлари» ҳисобварағи бўйича очилган шахсий ҳисобварақларнинг дебет ва кредит оборот суммалари йил бошидан ўсиб борувчи тартибда тузилади.
6.16. Республика бюджетининг даромадлар бўйича ойлик ҳисоботи қуйидаги шаклда тузилади:
Республика бюджетига келиб тушган даромадлар йил бошидан ўсиб борувчи тартибда «Тушумлар» устунида кўрсатилади;
Республика бюджетидан маҳаллий бюджетларга ўтказилган ажратмалар суммаси йил бошидан ўсиб борувчи тартибда «Ажратмалар» устунида кўрсатилади;
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг ҳисобварағига ўтказилган электрон авизолар суммалари йил бошидан ўсиб борувчи тартибда «Ёпиш» устунида кўрсатилади.
6.17. Ҳисоботда келтирилган «Тушумлар» ва «Ажратмалар» устуни ўртасидаги фарқ «Ёпиш» устунида кўрсатилган суммага тенг бўлиши шарт.
6.18. Республика бюджетига жорий ойнинг охирги иш кунида келиб тушган даромадлар ҳисобидан маҳаллий бюджетларга ажратмалар қилинмаган, шунингдек Молия вазирлигининг 23402 «Республика бюджетининг маблағлари» транзит ҳисобварағига электрон авизолар ўтказилмаган маблағлар, банклар томонидан тузилган ҳисоботда акс эттирилмайди. Бу маблағлар баланс ҳисоботининг 23402 «Республика бюджетининг маблағлари» ҳисобварағида акс эттирилади.
6.19. Республика бюджети даромадлари бўйича тузилган ойлик ҳисобот маълумотлари Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 1993 йил 2 февралдаги 11-сонли «Ўзбекистон Республикаси бюджети даромадлари ва харажатлари таснифлагичи»нинг бўлимлари ва даромадларнинг турлари бўйича акс эттирилиши лозим.
6.20. Республика бюджети даромадлари бўйича ойлик ҳисобот бир неча солиқ органларига хизмат кўрсатувчи банклар томонидан олдин ҳар бир солиқ органлари учун алоҳида, ундан кейин банк бўйича йиғма ойлик ҳисобот тузилади.
6.21. Республика бюджети даромадлари бўйича ойлик ҳисобот банклар томонидан минг сўм ҳисобида тузилади. Ойлик ҳисобот тузилаётганда 500 сўмгача бўлган суммалар ҳисоб-китоб пайтида ҳисобга олинмайди, шунингдек 500 сўм ва ундан юқори бўлган суммалар 1000 сўм ҳисобида олинади. Ушбу яхлитланган суммалар ҳисоботларнинг умумий суммасини ўзгартирмаслиги керак.
6.22. Банклар ойлик ҳисоботни кейинги ойнинг биринчи иш кунидан кечиктирмасдан Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига тақдим этишади.
6.23. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига ойлик ҳисоботни топшириш билан бирга, банклар ҳисоботнинг нусхасини тегишли молия бўлимлари ва солиқ органларига тақдим этадилар.
6.24. Молия бўлимлари ва солиқ органлари ўзларидаги маълумотларни ҳисобот маълумотлари билан солиштирадилар ва ҳисоботга имзо қўйиб ўз муҳри билан тасдиқлашлари лозим. Агар маълумотлар тўғри келмаса бу ҳақда ёзма равишда тегишли банкларга хабар берадилар. Банклар молия бўлимлари ва солиқ органлари маълумотлари билан ҳисобот маълумотлари ўртасида аниқланган фарқ суммаларнинг сабабларини аниқлашлари ва бартараф этишлари шарт.
6.25. Республика Марказий банкнинг кўрсатмасига асосан банклар томонидан GСR 2224-«Қўшимча ҳисобот» шаклидаги ойлик ҳисобот тузилади.
6.26. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари банкларнинг ойлик ҳисоботларини текшириб кўрганда, Республика бюджетига келиб тушган солиқлар ва даромадлардан маҳаллий бюджетларга қилинган ажратмалар, ўрнатилган фоизлар миқдорида тўғри амалга оширилганлигига, шунингдек Давлат бюджети даромадларининг касса ижроси тўғрисидаги оператив ҳисобот маълумотлари билан тўғрилигига эътибор бериш лозим.
6.27. Марказий банкнинг ҳудудий Бош бошқармалари банклардан олинган ойлик ҳисоботлар асосида ойлик йиғма ҳисобот тузадилар ва Ўзбекистон Республикаси Марказий банкига электрон почта орқали, кейинги ойнинг 4-чи санасидан кечиктирмасдан юборишлари лозим.
6.28. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари ойлик ҳисоботни Ўзбекистон Республикаси Марказий банкига ва ҳисоботнинг нусхасини тегишли молия ва солиқ бошқармаларига тақдим этишлари лозим.
6.29. Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг Бухгалтерия ҳисоби, ҳисоботи ва Давлат бюджетининг касса ижроси департаменти Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги ойлик ҳисоботларни ўз вақтида топширилишини ва уларнинг тўғри тақдим этилишини назорат қилиб боради.
Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижро тўғрисидаги йиллик ҳисобот
6.30. Давлат бюджетининг касса ижро тўғрисидаги йиллик ҳисобот банклар томонидан уч нусхада тузилади; ҳисоботнинг биринчи нусхаси Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига тақдим этилади, унинг иккинчи нусхаси ўзида қолади ва учинчи нусхаси тегишли солиқ органларига тақдим этилади.
6.31. Давлат солиқлари ва даромадларидан маҳаллий бюджетларга қилинган ажратмалар тўғри ўтказилганлигини таққослаш учун банклар маҳаллий бюджетларга жорий йил давомида ажратилган маблағлар суммаси тўғрисида уч нусхада маълумотнома тузади ва тегишли молия бўлимларига ва солиқ органларига тақдим этади.
6.32. Молия бўлимлари ва солиқ органлари тақдим этилган маълумотноманинг иккита нусхасини тасдиқлаб банкларга қайтариб беришлари лозим.
6.33. Банклар даромадлар бўйича йиллик ҳисобот маълумотларини, даромадларни бошқарадиган ташкилотлар ва муассасаларнинг ҳисобот маълумотлари билан таққослашлари шарт. Маълумотларни тасдиқлаш учун улар томонидан жорий йил давомида бюджет даромадларига ўтказилган суммалар тўғрисида уч нусхада маълумотнома оладилар.
6.34. Банклар маълумотномани олган кундан бошлаб уч кун давомида маълумотномада кўрсатилган даромадлар суммаларини ҳисобот маълумотлари билан таққослаб кўриши ҳамда маълумотноманинг учта нусхасини тасдиқлаши ва гербли муҳр қўйилган иккита нусхасини ташкилотлар ва муассасаларга қайтариб беришлари шарт.
6.35. Банклар даромадларнинг таққосланганлиги тўғрисидаги маълумотномани, тушунтириш хатини йиллик ҳисобот билан бирга Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаларига тақдим қиладилар.
6.36. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги йиғма йиллик ҳисоботни тузишдан олдин қуйидагиларни текширишлари шарт:
6.36.1. Йиғма ойлик ҳисобот маълумотларининг молия бўлимлари ва солиқ органлари, божхона бошқармалари, Халқ банкининг маълумотлари билан тўғри эканлигини;
6.36.2. Маҳаллий бюджетларга ўтказилган ажратмаларнинг тўғри эканлигини.
6.37. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан тақдим қилинган йиғма йиллик ҳисоботга тушунтириш хатида қуйидагиларни акс эттириши лозим:
Банкларнинг йиллик ҳисоботларини текшириш давомида аниқланган ва йиғма ҳисобот топширилган вақтгача бартараф қилинмаган фарқ суммалари ва уларнинг сабаблари, шунингдек улар юзасидан қабул қилинган чора-тадбирлар тўғрисида;
Банкларнинг йиллик ҳисоботлари молия бўлимлари ва солиқ органлари томонидан тасдиқланганлиги ҳамда йиллик ҳисобот маълумотлари ўртасида фарқ мавжуд бўлса уларнинг сабаблари тўғрисида;
Республика бюджети даромадлари бўйича ҳисобот маълумотлари билан янги йилнинг биринчи санасига тузилган ойлик ҳисобот маълумотлари ўртасида фарқ аниқланса уларнинг сабаблари ва бошқалар тўғрисида.
6.38. Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги йиллик ҳисоботни Ўзбекистон Республикаси Марказий банкига қуйидаги тартибда тақдим этади:
Давлат солиқлари ва даромадларидан маҳаллий бюджетларга ажратмалар тўғрисидаги маълумотнома, сўм ва тийин ҳисобида тузилади (молия, божхона бўлимлари ва солиқ органлари томонидан тасдиқланган бўлиши лозим);
минг сўм ҳисобида программа асосида тузилган ҳисоботни дискетда (ойлик ҳисобот шакли бўйича) ва қоғозга чиқарилган шаклининг биринчи нусхаси. Унда Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси бошлиғи ва бош бухгалтерининг имзоси ва муҳри қўйилган бўлиши шарт;
Республика бюджети даромадларининг номи ва шартли ҳисобварақлари, бўлимлари, параграфлари, символлари бўйича сўм ва тийин ҳисобида тузилган ҳамда молия бўлимлари ва солиқ органлари томонидан текширилган ҳисоботнинг биринчи нусхаси.
6.39. Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги йиллик ҳисобот «Хизмат пайтида фойдаланиш учун» гриф билан расмийлаштирилади ва белгиланган тартибда қайд этилиши, берилиши ва сақланиши лозим.
6.40. Ўзбекистон Республикаси Марказий банкига тақдим этиладиган Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги йиллик ҳисоботга Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармаси бошлиғи ва бош бухгалтери томонидан имзоланган бўлиши, шунингдек вилоят молия ва солиқ бошқармалари бошлиғи ва бош бухгалтери имзо қўйиши ва ўзларининг муҳри билан тасдиқлаши лозим.
6.41. Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги йиғма йиллик ҳисоботни тақдим этиш муддатларини белгилайди ва йиллик ҳисобот Марказий банкнинг Ҳудудий Бош бошқармалари томонидан белгиланган муддатда тақдим этилиши шарт.
Ушбу Йўриқнома кучга кириши муносабати билан Марказий банкнинг қуйидаги ҳужжатлари ўз кучини йўқотади:
1996 йил 20 июлдаги 27 (243)-сонли «Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижро тўғрисида»ги йўриқнома;
1996 йил 20 июлдаги 27 (243)-сонли «Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг касса ижро тўғрисида»ги йўриқномага 1998 йил 24 январдан 374-сонли 1-қўшимча ва 1998 йил 20 февралдаги 380-сонли 2-қўшимча.
Марказий банк раиси ўринбосари М.Р. ЖУМАГАЛДИЕВ
Молия вазири ўринбосари Э.Ф. ГАДОЕВ
1-ИЛОВА
Ички аудит ходими томонидан Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича банк ишини текширишнинг
НАМУНАВИЙ ДАСТУРИ
1. Умумий кўрсатмалар
1.1. Марказий банкнинг амалдаги кўрсатмаларига мувофиқ Республика бюджети ва маҳаллий бюджетлар касса ижросининг тўлиқ бажарилишини таъминлаш мақсадида банкларнинг ўз ходимлари томонидан режа асосида текширишлар ўтказилиши ва амалий ёрдам берилиши лозим.
1.2. Текширувчилар текшириш давомида қуйидагиларга эътибор беришлари лозим:
1.2.1. Давлат бюджетининг касса ижросига доир директив кўрсатмаларнинг ўз вақтида ва тўғри бажарилаётганлиги ҳамда олдинги тафтиш ва текширишлар давомида аниқланган фарқ суммалар ва камчиликлар бартараф этилганлиги;
1.2.2. Давлат бюджетининг даромадлари ва харажатлари бўйича операцияларни амалга ошириш учун тақдим этилган ҳисоб-китоб пул ҳужжатлари реквизитларининг тўғрилигини, танлаб олиш йўли билан текшириш, шунингдек шахсий ҳисобварақларнинг тўғри очилганлиги ва юритилиши;
1.2.3. Айрим операциялар ва ёзувларнинг тўғрилигига шубҳа туғилганда ушбу операциялар ва ёзувлар бўйича ҳужжатли текшириш ўтказиш. Давлат маблағларини ўғирлаш ва суиистеъмол қилиш ҳоллари аниқланса, банк бошлиғи ва бош бухгалтери билан биргаликда зарур чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва қабул қилиш;
1.2.4. Текшириш жараёнида Давлат бюджетининг касса ижросига доир ишларни ташкил этишда ва амалдаги қоидаларга асосан бюджет операцияларини амалга оширишда камчиликлар аниқланса, ушбу камчиликларнинг юзага келиш сабабларини аниқлаш ва раҳбарият билан биргаликда ташкилий масалалардаги камчиликларни бартараф этиш (мижозларни қабул қилишни ташкил этиш, ҳужжатларнинг айланиш жадвали, вазифаларни тақсимлаш, компьютерларнинг амалдаги дастурларига ўзгартиришлар киритиш) бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқиш лозим. Аниқланган камчиликларни бартараф этиш бўйича тегишли чораларни кўриш, ходимларга йўл-йўриқлар кўрсатиш ва зарур амалий ёрдамлар кўрсатиш лозим.
1.3. Текшириш давомида аниқланган камомадлар ва камчиликлар бўйича тегишли чоралар кўриш учун банк бошқарувчисига тақдим этилади.
Текшириш схемаси 2. Ташкилий масалалар
2.1. Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича директив кўрсатмаларнинг мавжудлиги, уларни сақлаш тартиби ва ҳолатини, йўриқномалар ва бошқа меъёрий ҳужжатларга киритилган қўшимчалар ва ўзгартиришларнинг ўз вақтида амалда тадбиқ этилиши.
2.2. Корхоналар, муассасалар ва жисмоний шахсларга хизмат кўрсатишни ташкил этилиши. Ҳужжатлар айланиши ва мижозларга хизмат кўрсатиш жадвалининг ҳамда банк ходимлари бўйича лавозим вазифалари рўйхатларининг мавжудлиги ва уларга риоя этилиши.
2.3. Бюджет операцияларини амалга ошириш билан банд бўлган ходимларнинг малакасини ошириш бўйича (техник ўқувлар, семинарлар, лекциялар, ҳар хил участкаларнинг ишларини ўрганиш) ишларнинг ташкил этилиши.
3. Давлат бюджети даромадлари
3.1. Солиқлар ва даромадлар Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг 1993 йил 2 февралдаги 11-сонли «Ўзбекистон Республикаси бюджети даромадлари ва харажатлари таснифлагичи»да кўрсатилган бўлимлар, шартли шахсий ҳисобварақлар бўйича тўғри акс эттириш учун тегишли молия бўлимлари томонидан бошқариладиган даромадларнинг рўйхати ва бошқа муассасалар томонидан бошқариладиган даромадларнинг рўйхати, шунингдек солиқ тўловчиларнинг ва улардан ундириладиган солиқлар ва даромадлар рўйхати ўз вақтида тақдим этилиши, рўйхатларга тегишли ўзгартишлар ўз вақтида киритилиши.
3.2. «Ўзбекистон Республикаси бюджет даромадлари маълумотномаси»га асосан бюджетга тўловларни кирим қилиш учун шахсий ҳисобварақларнинг тўғри очилиши.
3.3. Республика бюджетига ва маҳаллий бюджетлар даромадларига ўтказиладиган тўловларни ўз вақтида ва тўғри кирим қилиниши.
3.4. Юридик ҳамда жисмоний шахслардан бюджетга тўловларни қабул қилишнинг белгиланган тартибига риоя этилиши ва бу тўловлар бюджет даромадларига ўз вақтида кирим қилиниши.
3.5. Корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар ишчи ва хизматчиларнинг иш ҳақисидан ушлаб қолинган солиқлар ва бадал суммаларини бюджетга ҳамда ижтимоий суғурта фондига ўтказилиши устидан назорат қилиниши.
3.6. Хўжалик юритувчи субъектларнинг ҳисобварақларида тўловларни ўтказиш учун етарли маблағлари бўлмаганда, тўловлар «Хўжалик субъектларининг ҳисобварақларидан маблағларни ундириб олиш тартиби» тўғрисидаги йўриқномага асосан мутаносиб равишда ўтказилишига риоя этилиши, муддати келган тўловлар бўйича ҳужжатларни топширишдан бош тортиш ҳолларига йўл қўйилмаётганлиги.
3.7. Бюджетга солиқлар ва даромадларни тортишувсиз ундириб олиш учун солиқ органлари хатларининг ўз вақтида бажарилиши.
3.8. Давлат божини бюджетга кирим қилишда ўрнатилган тартибга амал қилинаётганлиги.
3.9. Жарималарнинг қабул қилиниши ва уларни тегишли бюджет ҳисобварақларига тўғри ўтказилиши.
3.10. Маҳаллий бюджетларга маблағлар тўғри ажратилганлиги.
3.11. Маҳаллий бюджетларга белгиланган фоизлар миқдорида қилинган ажратмаларни ҳар ойда ўз вақтида тартибга солиб турилганлиги.
3.12. Солиқ органларига ва бошқа муассасалар томонидан бошқариладиган даромадлар бўйича шахсий ҳисобварақлардан кўчирмалар ва уларга тегишли иловаларнинг (билдиришномалар, тўлов топшириқномалари, қайдномалар ва бошқа ҳужжатлар иловалари) ўз вақтида берилиши (жўнатилиши).
4. Давлат бюджети қарамоғидаги муассасаларнинг бюджетдан ташқари маблағлари
4.1. Бюджетдан ташқари маблағлар бўйича талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларини очиш учун белгиланган тартибга риоя этилиши. Рухсатномада кўрсатилган даромадлар ва харажатларнинг белгиланган сметалар доирасида амалга оширилиши устидан назорат қилиниши.
4.2. Ўзидан юқори турувчи муассасаларнинг махсус рухсатномаларисиз очиладиган талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари бўйича операцияларнинг тўғри амалга оширилиши.
4.3. Давлат бюджетининг касса ижроси тўғрисидаги даврий ҳисоботларни тузиш бўйича ишларни ташкил этиш, ҳисоботларни юбориш муддатларига риоя этилиши. Ҳисоботларни тузиш ва уларни жўнатиш усулларини такомиллаштириш бўйича банклар томонидан ишлаб чиқилган чора-тадбирлар.
4.4. Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан Давлат бюджетининг касса ижроси бўйича амалга оширилаётган ишларнинг аҳволини яхшилаш бўйича берилган кўрсатмаларнинг бажарилишини назорат қилиш.
2-ИЛОВА
Бюджетга тўловлар тўлайдиган корхоналар, ташкилотлар, муассасалар ва бошқа хўжалик юритувчи субъектларнинг
РЎЙХАТИ
Тўловчи-нинг ҳисоб-варағи
Корхона ва ташкилот-нинг номи
Тўловнинг номи
Тўлов ўтказилади-ган бюджет-нинг номи
Республика бюджети даромадлари таснифлагичининг бўлим, параграф номери ва банк ҳисоботининг символлари
Даромадлар бўйича ҳисоб-варақлар
Тўловчи-нинг идентифи-кация номери
бўлим
параграф
cимвол
1
2
3
4
5
6
7
9
10
«___»_________________19_____йил.
Солиқ инспекцияси бошлиғи Бош бухгалтер
3-ИЛОВА
04028417
ҚАЙДНОМА №
операция тури
маҳаллий бюджетга ажратилган даромадлар
ҳисобварақ номери
199 й «___»_______________учун
23402
(кунлик ажратмалар учун қўлланилади)
Кредит
Ўзбекистон Республикаси банклари номи
23426 23430 24432
Кредит
Маҳал-лий бюджет номи
Дебет
Жами ажрат-малар
Имзо
Ҳисоб варақ номери
Қўшимча қиймат солиғи
Юридик шахслар даромади
Жисмоний шахслар даромади
Акциз солиғи
Ер солиғи
Ҳисоб №
Ҳисоб №
Ҳисоб №
Ҳисоб №
Ҳисоб №
Ҳисоб №
Ҳисоб №
Ҳисоб №
назо-ратчи
ижро-чи
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
Тушум % (фоиз) банкнинг штампи
Жами тушум Жами ажратилди Туманга ўрнатилган % Туман бюджети бўйича ҳисоблангандан кейин
Назорат қилувчи ходим 199 й. «___»_______________
№ __________талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварағидан______________________________________
сўмни
рақам ва сўз билан ёзилади
чақириб олиш тўғрисида кўрсатма беришингизни ва кўрсатилган суммани Сизнинг _____________банкда очилган №_________________ талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварағига ўтказишингизни сўраймиз.
М.Ў.
_________________ вилояти _________ шаҳар_______________ банкига №______талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварағидан фармойишда кўрсатилган ___________ сўмни № ___________талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварағига банк коди бўйича ўтказинг.
маблағ билан таъминлайдиган
199 й «___»____________________
молия бўлимлари имзоси
М.Ў.
банкнинг имзоси________
8-ИЛОВА
Қорақалпоғистон Республикаси ва маҳаллий бюджетлар ҳамда бюджет маблағларини бош тасарруф этувчилар учун ўрнатилган шифрлар
РЎЙХАТИ
Шифрлар номери
Бюджет ва бюджет маблағларини бош тасарруф этувчилар номи
10
Қорақалпоғистон Республикаси, Республика, вилоят, шаҳар, туман бюджетлари — кўрсатилган бюджетларнинг асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари
13
Шаҳар (туманга бўйсинувчи шаҳарлар) бюджетлари — шу бюджетлардан молиялаштириладиган шаҳар бюджетлари ва муассасаларнинг асосий талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақлари
14
Халқ таълим вазирлиги ва бўлимлари
15
Маданият вазирлиги, бошқармалари, бўлимлари
16
Соғлиқни сақлаш вазирлиги, бўлимлари
17
Ижтимоий таъминот вазирлиги, бошқармалари, бўлимлари
18
Қурилиш ва меъморчилик вазирлиги, бошқармалари, бўлимлари
19
Автомобиль йўлларини қуриш ва таъмирлаш вазирлиги, бошқармалари, бўлимлари
* банклар 31-шифрда ҳисоби юритиладиган ташкилотлар ва муассасаларнинг номларини ҳамда талаб қилиб олингунча депозит ҳисобварақларини тегишли молия органларига хабар қилишлари лозим.
9-ИЛОВА 2234 GBS ҳисобот шакли
Давлат бюджети ва бюджетдан ташқари фондлар бўйича оператив ҳисобот (199 й «___»____________________га )
Вилоятлар ёки бўлимлар
Республика бюджети маблағлари қолдиғи
Маҳаллий бюджет маблағлари қолдиғи
Бюджет ташкилот махсус маблағи
Кап.қўйилмалар молиялаш учун Республика ва маҳал. бюджет ажратилган маблағлар
Иш билан бандлик Фонди
«Давлат Мулк Қўмитаси»нинг Хусусийлаштириш бўйича маблағи
Пенсия фонди маблағлари
Даромад
Харажат
Туман
Вилоят
Қорақ Респуб
Оборот-лар
Оборот-лар
Оборотлар
Оборотлар
Номи
(маҳал-лий бюд-жет аж-ратма)
Дт
Кт
Қол диқ
Дт
Кт
Қол диқ
Дт
Кт
Қол диқ
Дт
Кт
Қол дик
Жами
Код
23402
23402
23404
23426
23430
23432
20204
20422
20424
20296
20202
20296
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
10
20
30
40
50
60
70
80
90
100
110
120
130
140
150
160
ЖАМИ
Марказий банкнинг Ҳудудий бош бошқармаси бошлиғи ________________________________ Марказий банкнинг Ҳудудий бош бошқармаси бош бухгалтери __________________________
(Ўзбекистон Республикаси вазирликлари, давлат қўмиталари ва идораларининг меъёрий ҳужжатлари ахборотномаси, 1999 й., 1-сон)