Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
қарори
Олдинги таҳрирга қаранг.
Мактабгача таълим ташкилотлари учун ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш ва экспертизадан ўтказиш, уларни нашр қилиш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида
(қарор номи Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Мактабгача таълим тизимини бошқаришни такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 30 сентябрдаги ПҚ-3955-сон қарори ижросини таъминлаш ҳамда мактабгача таълим ташкилотларига сифат, самарадорлик, тезкорлик ва ошкоралик принциплари асосида ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш учун муаллифлар ҳамда нашриётларни танлаш тартибини белгилаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
(муқаддима Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
1. Мактабгача таълим ташкилотлари учун ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш ва экспертизадан ўтказиш, уларни нашр қилиш тартиби тўғрисида низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
2. Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги:
(2-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
мактабгача таълим ташкилотларида ўқув-методик ва дидактик адабиётларга бўлган эҳтиёжнинг тизимли мониторингини олиб бориш;
аниқланган эҳтиёж асосида мактабгача таълим ташкилотлари учун зарур бўлган ўқув-методик ва дидактик адабиётларни яратиш;
(2-банднинг иккинчи ва учинчи хатбошилари Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
яратилган ўқув-методик ва дидактик адабиётларни илк ва мактабгача ёшдаги болаларнинг ривожланишига қўйиладиган давлат талаблари асосида тайёрланганлигини экспертизадан ўтказиш ва нашрга тайёрлаш чораларини кўрсин.
3. Ўзбекистон Республикаси Мактабгача таълим вазирлиги манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда бир ой муддатда ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.
4. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ижтимоий ривожлантириш масалалари бўйича ўринбосари А.А. Абдухакимов ва Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим вазири А.В. Шин зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Тошкент ш.,
2019 йил 9 сентябрь,
746-сон
Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 9 сентябрдаги 746-сон қарорига
ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Мактабгача таълим ташкилотлари учун ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш ва экспертизадан ўтказиш, уларни нашр қилиш тартиби тўғрисида
НИЗОМ
(илова номи Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
1-боб. Умумий қоидалар
Олдинги таҳрирга қаранг.
1. Ушбу Низом мактабгача таълим ташкилотлари учун ошкоралик, сифат, самарадорлик ва тезкорлик принциплари асосида ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш, экспертизадан ўтказиш ва уларни нашр қилиш тартибини белгилайди.
Мактабгача таълим ташкилотлари учун ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш, экспертизадан ўтказиш ва уларни нашр қилиш тартиби иловага мувофиқ схема бўйича амалга оширилади.
(1-банднинг биринчи ва иккинчи хатбошилари Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:
Олдинги таҳрирга қаранг.
ижодий жамоалар — Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги (кейинги ўринларда — Вазирлик) томонидан ўқув-методик ва дидактик адабиётларни белгиланган талаблар асосида чоп этиш учун тайёр маҳсулот (оригинал макет) кўринишида тақдим этувчилар, мактабгача таълим тизимида фаолият юритиб келаётган тажрибали мутахассислар, тузувчилар, давлат ва нодавлат ҳамда хорижий ташкилотлар, нашриёт ва матбаа ташкилотлари;
(2-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
ишчи орган — Ўзбекистон Республикаси мактабгача ва мактаб таълими вазирининг буйруғи билан тасдиқланадиган Вазирлик ҳузуридаги республика ташкилотлари, тизимдаги нашриётлар ва вазирлик муассислигида ташкил этилган масъулияти чекланган жамиятлардан бири;
(2-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
оригинал макет — чоп этиш учун босмахонага топширишга тўлиқ тайёр бўлган, барча матн ва график ахборотлар чоп этишгача бўлган тайёргарликдан ўтказилиб, ташқи кўриниши ва тузилиши жиҳатидан якуний босқичга етказилган маҳсулотнинг (нашрнинг) чоп этилган ёки электрон кўринишдаги асл нусхаси;
ўқув-методик ва дидактик адабиётлар — муайян йўналишнинг мавзулари тизимли, чуқур ва тўлиқ ёритилган, тегишли йўналиш мазмунини белгиланган ҳажмда мукаммал ўзлаштиришга қаратилган, мазмунан ва шаклан таълим турларига мослаштирилган, тингловчи, талаба, педагог ва тарбияланувчиларга тааллуқли билим, кўникма ва малакалар шаклланишига, ижодий қобилиятлар ривожланишига хизмат қиладиган методик қўлланмалар;
ўқув-методик қўлланма (босма ва электрон) — ўқув-методик мажмуани қисман тўлдирувчи, муайян йўналиш дастури бўйича тузилган ва мавзуларни зарурий ҳажмда тизимли ёритиб берадиган, йўналиш асосларининг мукаммал ўзлаштирилишини таъминловчи, мазмунан ва шаклан таълим турларига мослаштирилган, назарий ёки амалий машғулотларга мўлжалланган, тингловчи, педагог ва тарбияланувчиларга тааллуқли билим, кўникма ва малакалар шаклланишига хизмат қиладиган методик қўлланмалар;
Олдинги таҳрирга қаранг.
экспертлар гуруҳи — Ўзбекистон Республикаси мактабгача ва мактаб таълими вазирининг буйруғи билан тасдиқланган Вазирлик ҳузуридаги республика ташкилотларининг турли йўналишлари бўйича ташкил этиладиган оригинал макетларни баҳоловчи мутахассисларидан иборат гуруҳ.
(2-банднинг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
2-боб. Ўқув-методик ва дидактик адабиётларни тайёрлаш
Олдинги таҳрирга қаранг.
3. Ўқув-методик ва дидактик адабиётларни тайёрлашга қўйиладиган талаблар Вазирлик (кейинги ўринларда вазирлик деб аталади) томонидан ишлаб чиқилади.
(3-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
4. Вазирлик ҳар йили биринчи чорак якунида кейинги ўқув йилларида мактабгача таълим ташкилотларидаги таълим-тарбия жараёнини ташкил этиш учун педагогларга ва тарбияланувчиларга фойдаланиш учун тавсия этиладиган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларнинг (босма ва электрон) рўйхатини шакллантиради.
(4-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
5. Вазирлик шакллантирилган рўйхат асосида ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларни (босма ва электрон) яратиш бўйича оммавий ахборот воситалари ва вазирликнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги расмий веб-сайтида эълон қилади.
Эълонда тайёр оригинал макетларга қўйиладиган талаблар, уларни топшириш муддатлари кўрсатилади.
6. Эълонда кўрсатилган талаблар ва муддатларда ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларнинг (босма ва электрон) оригинал макетларини яратиш бўйича ижодий жамоалар иштирок этиш таклифини вазирликка расмий хат билан тақдим этади ва белгиланган муддатларда оригинал макетларини тайёрлайди.
Ижодий жамоалар ишлаш давомида, лекин 4 ойдан ошмаган муддатга вазирлик томонидан асосий иш ҳақининг 0,25% миқдорида қўшимча моддий рағбатлантирилади.
Муаллифлик ҳуқуқини олиш бўйича вазирлик ва ўқув-методик, дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмалар яратувчилари ўртасида нашрга ажратилган маблағларга нисбатан 1 % миқдорида муаллифлик ҳуқуқи асосида шартнома имзоланади, ўқув-методик ва дидактик адабиётларнинг оригинал макетларини яратиш бўйича тузилган ижодий жамоалар бундан мустасно.
7. Ижодий гуруҳ тайёрланган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларни (босма ва электрон) оригинал макет ҳолатида ишчи органга кўриб чиқиш учун эълонда кўрсатилган муддатларда расман тақдим этади.
8. Ишчи орган тақдим этилган оригинал макетларни қабул қилади ва ўрнатилган тартибда расмийлаштиради.
3-боб. Ўқув-методик ва дидактик адабиётларнинг оригинал макетларини экспертизадан ўтказиш
9. Ишчи орган қабул қилиб олинган оригинал макетларни қабул қилинган кундан бошлаб 3 кун давомида экспертлар гуруҳига тақдим этади.
10. Экспертлар гуруҳи тақдим этилган оригинал макетларнинг чоп этилган варианти ҳамда электрон нусхаларини қабул қилинган кундан бошлаб 2 ой муддатда экспертизадан ўтказади ҳамда тегишли хулосаларини Ишчи органга тақдим этади.
11. Ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларни (босма ва электрон) яратишда мактабгача таълим тизимидаги педагоглар, ота-оналар ҳамда кенг жамоатчиликнинг фикр-мулоҳазаларини инобатга олиш, амалдаги ўқув-методик мажмуаларни мазмунан такомиллаштириш мақсадида вазирликнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги расмий веб-сайтида 2 ҳафта давомида муҳокамалар ташкил қилинади.
12. Ишчи орган 10 кун давомида тақдим этилган оригинал макетларни ўрганиб чиқиб, муҳокама қилади ва танлаб олинган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларнинг (босма ва электрон) рўйхатини тасдиқлайди.
Олдинги таҳрирга қаранг.
13. Ишчи орган рўйхат тасдиқлангандан сўнг уч кун муддат ичида нашрга тавсия этилаётган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларга (босма ва электрон) Вазирлик грифини бериш бўйича қарор қабул қилади.
(13-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
4-боб. Ўқув-методик ва дидактик адабиётларни нашрга тайёрлаш
14. Нашрга тавсия этилган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларни (босма ва электрон) нашр этиш учун Ишчи орган томонидан 2 ҳафта давомида техник топшириқлар ишлаб чиқилади ва оммавий ахборот воситалари ҳамда вазирликнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги расмий веб-сайтида энг мақбул нархлар таклиф этадиган нашриётларни танлаб олиш учун эълон берилади.
15. Энг мақбул нархлар таклиф этган нашриётларни танлаб олиш учун бир ой муддатда, Ишчи орган томонидан танлов ўтказилади.
16. Вазирлик томонидан танлов натижасига кўра ғолиб бўлган нашриётлар билан 10 кун давомида шартномалар имзоланади.
5-боб. Якунловчи қоида
Олдинги таҳрирга қаранг.
17. Ушбу Низом юзасидан келиб чиқадиган низоли масалалар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳал этилади.
(17-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 4 апрелдаги 153-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 05.04.2022 й., 09/22/153/0266-сон)
Мактабгача таълим ташкилотлари учун ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш ва экспертизадан ўтказиш, уларни нашр қилиш тартиби тўғрисидаги низомга
ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Мактабгача таълим ташкилотлари учун ўқув-методик ва дидактик адабиётлар тайёрлаш, танлаш, экспертизадан ўтказиш ва уларни нашр қилиш тартиби
(илова номи Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 20 майдаги 320-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.

Босқичлар

Субъектлар

Тадбирлар

Муддатлар


 

1-босқич

Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги

1. Мактабгача таълим ташкилотларидаги таълим-тарбия жараёнини ташкил этиш учун педагогларга ва тарбияланувчиларга фойдаланиш учун тавсия этиладиган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларнинг (босма ва электрон) рўйхатини шакллантиради.

2. Ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларни (босма ва электрон) яратиш бўйича оммавий ахборот воситалари ва вазирликнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги расмий веб-сайтида эълон қилади.

Ҳар йили биринчи чорак якунида


 

2-босқич

Ижодий жамоалар

1. Ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларнинг (босма ва электрон) оригинал макетларини яратишда иштирок этиш таклифини Ишчи органга расмий хат билан мурожаат этади.

2. Тайёрланган ўқув-методик ва дидактик адабиётлар ҳамда ўқув-методик қўлланмаларни (босма ва электрон) оригинал макет ҳолатида ишчи органга кўриб чиқиш учун тақдим этади.

Эълонда белгиланган муддатларда


 

3-босқич

Ишчи орган

Қабул қилиб олинган оригинал макетларни экспертлар гуруҳига тақдим этади.

Қабул қилинган кундан бошлаб 3 кун муддатда


 

4-босқич

Экспертлар гуруҳи

Тақдим этилган оригинал макетларини экспертизадан ўтказади ҳамда тегишли хулосаларини Ишчи органга тақдим этади.

2 ой муддатда


 

5-босқич

Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги

Жамоатчиликнинг фикр-мулоҳазаларини инобатга олиш мақсадида вазирликнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги расмий веб-сайтида жойлаштиради.

2 ҳафта давомида


 

6-босқич

Ишчи орган

1. Макетларини ўрганиб чиқиб, муҳокама қилади, уларнинг рўйхатини тасдиқлайди ва Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг грифини бериш бўйича қарор қабул қилади.

2. Нашрга тавсия этилган ўқув-методик ва дидактик адабиётларни нашр этиш учун техник топшириқлар ишлаб чиқади.

10 кун давомида


2 ҳафта давомида


 

7-босқич

Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги

1. Мақбул нархлар таклиф этадиган нашриётларни танлаб олиш учун оммавий ахборот воситалари ҳамда вазирликнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги расмий веб-сайти орқали эълон беради ва танловни ўтказади.

2. Танлов ўтказиш бўйича комиссия қарорига кўра ғолиб бўлган нашриётлар билан шартномалар имзолайди.

1 ой давомида


10 кун давомида

(илова Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 14 июлдаги 439-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)
(Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 09.09.2019 й., 09/19/746/3714-сон; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.05.2021 й., 09/21/320/0482-сон; 05.04.2022 й., 09/22/153/0266-сон; 15.07.2025 й., 09/25/439/0619-сон)