1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.15.00.00 Транспорт / 09.15.05.00 Ҳаво транспорти / 09.15.05.03 Авиация;
2.21.00.00.00 Ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш бўйича комплекс тусдаги ҳужжатлар / 21.04.00.00 Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар]
[ТСЗ:
1.Давлат ва жамият қурилиши / Қонунчилик ташаббуси. Норма ижодкорлиги фаолияти;
2.Иқтисодиёт / Транспорт. Йўл хўжалиги. Ҳаракат ва парвозлар хавфсизлиги]
Ўзбекистон Республикаси Парвозлар хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси бошлиғининг
буйруғи
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳақида
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2014 йил 15 октябрда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 1723-6]
Вазирлар Маҳкамасининг 2004 йил 26 февралдаги 90-сонли қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Парвозлар хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси тўғрисидаги низомга мувофиқ буюраман:
1. Ўзбекистон Республикаси Парвозлар хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси бошлиғининг 2007 йил 12 сентябрдаги 141-сонли буйруғи (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2007 й., 41-42-сон, 420-модда) билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) (рўйхат рақами 1723, 2007 йил 29 сентябрь) иловага мувофиқ ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.
2. Мазкур буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Бошлиқ Т. ЎЛЖАЕВ
Тошкент ш.,
2014 йил 16 сентябрь,
51-н-сон
Ўзбекистон Республикаси Парвозлар хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси бошлиғининг 2014 йил 16 сентябрдаги 51-н-сонли буйруғига ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар
«Захира аэродроми — ҲКнинг техник таснифига ва фойдаланишнинг ҳар қандай вақтида иш ҳолатида бўладиган, хизмат кўрсатишнинг муҳим турлари ва воситаларини ўз ичига олган, мўлжалланган аэродромгача учиб бориш имкони бўлмаса ёки мақсадга мувофиқ бўлмаса ёхуд унда қўниш имкони бўлмаса ҲК учиб бориши мумкин бўлган аэродром.
«Парвоздаги иш вақти» деган атамадан кейин қуйидаги мазмундаги «EDTO (extended diversion time operation) критик муҳим тизими» деган атама билан тўлдирилсин:
«EDTO (extended diversion time operation) критик муҳим тизими — ҲК тизими бўлиб, унинг ишлаши ёмонлашса EDTO парвозлари хавфсизлигига жиддий таъсир ўтказиши мумкин ёки унинг тўхтовсиз ишлаши EDTO парвозларини амалга оширишда учиш ва қўнишда жуда муҳим ўрин тутади.»;
«Қўнишга киришишнинг таҳлилий вақти» деган атамадан кейин қуйидаги мазмундаги «Захирадаги аэродромгача узайтирилган вақт билан боғлиқ бўлган парвозни амалга ошириш (EDTO)» деган атама билан тўлдирилсин:
«Захирадаги аэродромгача узайтирилган вақт билан боғлиқ бўлган парвозни амалга ошириш (EDTO) — икки ёки ундан ортиқ газ турбинали двигателли ҲКларининг йўналишдаги захира аэродромигача бўлган вақт остона вақтидан ошган вақтдаги ҳар қандай парвози.»;
«Остона вақти» деган атама қуйидаги таҳрирдаги «Чегараланган вақт» деган атама билан алмаштирилсин:
«Чегараланган вақт — Ўзбекистон Республикаси Парвозлар хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси (бундан буён матнда Ўзбекистон Республикаси Дававианазорат деб юритилади) томонидан тасдиқланган эксплуатант томонидан ўрнатилган йўналишдаги захира аэродромигача бўлган вақт билан ифодаланган масофа.»;
«Қўниш оралиқ масофа» деган атама қуйидаги таҳрирдаги «Қўниш оралиқ масофаси» деган атама билан алмаштирилсин:
«Қўниш оралиқ масофаси –ҲК 15 метр (50 фут) (тезлиги 200 км/с (110 уз) дан кам ҲК учун 9 метр (30 фут) баландликдан батамом тўхтагунга қадар босиб ўтган масофа.»;
«Шамол ҳаракати» деган атама қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«Шамол ҳаракати — ҳаводаги шамолнинг кучи ва тезлигининг ўзгариши, тепага ва пастга йўналган ҳаво ҳаракати (30 м (100 фут) баландликда 2 м/сек. (4 уз) секин, 2 — 4 м/сек. (4 — 8 уз) ўртача, 4 — 6 м/сек. (8 — 12 уз) кучли ва 6 м/сек.дан ортиқ (12 уз) жуда кучли).;
«Мураккаб метео шароит» деган атамада «200 м.» деган сўзлар «200 метр (660 фут)» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
«Ўтиш эшелони» деган атама қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«Ўтиш эшелони — ҲК барометрик баландлик ўлчагич (альтиметр) шкаласини 760 мм.с.у.ни (1013.2 мбар (QNE)) асосидаги ўлчам босимидан стандарт атмосфера бўйича денгизнинг ўртача даражасига келтирилган аэродром босимига (QNН) ёки сўров асосида аэродромдаги атмосфера босимига (QFE) ўтказиш эшелони. Ўтиш эшелони аэродром ҳудудидаги (аэроузел, ҲХБ райони қисмидаги) энг пастки эшелонини кўрсатади.».
б) 2-параграф қуйидаги мазмундаги «денгиз мили» ва «узел» деган қисқартмалар билан тўлдирилсин:
«99. Аэродром ҳудудида бинолар, иншоотлар, алоқа линиялари, юқори кучланишли электр узатиш, радиотехника линиялари ва ҲКлари парвозига хавф туғдириши ёки аэродромларнинг радиотехник алоқаларининг нормал ишлаши учун халақит бериши мумкин бўлган бошқа объектларни жойлаштириш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 11 августдаги 226-сон қарори билан тасдиқланган Парвозлар хавфсизлигига тахлид солиши мумкин бўлган фаолиятни амалга ошириш учун рухсатнома бериш тартиби тўғрисида низомга мувофиқ амалга оширилади.».
«126. Мураккаб метеорологик шароитларда парвозларнинг хавфсизлигини ва самарадорлигини таъминлаш учун қўниш ва қўнишлар учун аниқ киришнинг ICAO бўйича тоифалари ўрнатилади:
а) ICAO I тоифаси — қўниш учун аниқ кириш ва ускуналар бўйича қўниш учун қарор қабул қилиш баландлиги камида 60 метр (200 фут) ва (ёки) кўриш узоқлиги камида 800 метр ёхуд учиш-қўниш йўлакчасидаги кўриш узоқлиги камида 550 метр бўлганда;
б) ICAO II тоифаси — қўниш учун аниқ кириш ва ускуналар бўйича қўниш қарор қабул қилиш баландлиги 60 метрдан (200 футдан) кам, лекин 30 метрдан (100 футдан) кўп ва учиш-қўниш йўлакчасидаги кўриш узоқлиги камида 300 метр бўлганда;
в) ICAO IIIа тоифаси — қўниш учун аниқ кириш ва ускуналар бўйича қўниш қарор қабул қилиш баландлиги 30 метрдан (100 футдан) кам ёки қарор қабул қилиш баландлиги чекланмаган ва учиш-қўниш йўлакчасидаги кўриш узоқлиги камида 175 метр бўлганда;
г) ICAO IIIв тоифаси — қўниш учун аниқ кириш ва ускуналар бўйича қўниш қарор қабул қилиш баландлиги 15 метрдан (50 футдан) кам ёки қарор қабул қилиш баландлиги чекланмаган ва учиш-қўниш йўлакчасидаги кўриш узоқлиги 175 метрдан кам, лекин 50 метрдан кўп бўлганда;»
д) ICAO IIIс тоифа — қўниш учун аниқ кириш ва ускуналар бўйича қўниш қарор қабул қилиш баландлиги ва учиш-қўниш йўлакчасидаги кўриш узоқлиги чекланмаганда.».
«а» кичик банд «5 км.дан» деган сўзлардан кейин «(2,7 д.милидан)» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
«б» кичик банд «2 км.дан» деган сўзлардан кейин «(1 д.милидан)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
10. 290-банднинг «б» ва «в» кичик бандлари «550 км/соат» деган сўзлардан кейин «(297 уз)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
11. 294-банднинг «б» кичик банди «300 км» деган сўзлардан кейин «(162 уз)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
12. 295-банднинг «а» кичик банди «550 км дан» ва «450 км дан» деган сўзлардан кейин тегишлича «(297 уз.дан)» ва «(245 уз.дан)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
13. 296-банд «300 метрдан» деган сўзлардан кейин «(1000 футдан)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
14. 298-банд «300 км.» ва «500 метр» деган сўзлардан кейин «(162 уз)» ва «(0,3 д.мили)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
15. 299 ва 301-бандлар «500 метр» деган сўзлардан кейин «(0,3 д.мили)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
16. 326-банднинг «д» кичик банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«д) иккита газ турбинали двигателга эга ҲКда EDTO қоидалари бўйича парвоз қилинганда, захирадаги аэродромларни танлаш эксплуатантнинг EDTO (EDTO MANUAL) бўйича парвоз қилиш ҳақидаги қўлланмасига мувофиқ амалга оширилади.».
«329. УПҚ бўйича парвозларда манзил учун захира аэродром сифатида шундай аэродром танланиши мумкинки, унда учиб келиш вақтига келиб қуйидагилар прогноз қилинаётган бўлса:
а) булутларнинг пастки чегараси баландлиги минимумдан 50 метр (165 фут) ва кўриш узоқлиги 500 метр баланд бўлса;
б) булутларнинг пастки чегараси баландлиги 90 метрдан (300 футдан) ва кўриш узоқлиги 1000 метрдан кам эмас — агар аэродром тоифалаштирилган минимум бўйича фойдаланишга қўйилган бўлса, командир ва ҲК эса ушбу тоифага мос келадиган тегишли тоифа ёки минимум бўйича парвозларга қўйилган бўлса;
в) булутларнинг пастки чегараси баландлиги минимумдан 100 метр (330 фут) ва кўриш 1000 метрдан баланд — танланган захира аэродроми манзил аэродромидан кўпи билан 50 км (27 д.мили) масофада жойлашган бўлса.».
«331. Учиб кетиш учун захира аэродроми шундай танланиши керакки, ундаги ҳақиқий об-ҳаво ва учиб келиш вақтидаги об-ҳаво қўниш учун белгиланган минимумдан паст бўлмаслиги, парвоз бошланган аэродромдан унгача учиб бориш масофаси барча ҳолларда қуйидагича бўлиши лозим:
а) иккита двигателга эга ҲК учун: 1 та тўхтаб қолган двигатели билан крейсер тезлигидаги парвоз вақти 1 соат эквивалентидан узоқ бўлмаган масофа, ҲК фойдаланиш бўйича қўлланмага мувофиқ, амалдаги учиш оғирлигидан фойдаланиб штил шароитларига ва стандарт об-ҳаво шароитларига мослашган шароитда;
б) учта ва ундан ортиқ двигателга эга ҲК учун: крейсер тезлигидаги парвоз вақти 2 соат эквивалентидан узоқ бўлмаган масофа, ҲК фойдаланиш бўйича қўлланмага мувофиқ, амалдаги учиш оғирлигидан фойдаланиб штил шароитларига ва стандарт об-ҳаво шароитларига мослашган шароитда;
в) захира аэродромига кетиш мумкин бўлган максимал вақт доирасида жойлашган ҲК учун: мазкур банднинг «а» ва «б» кичик бандларида кўрсатилган масофа бўйича мезонларга жавоб берадиган аэродром мавжуд бўлмаган, биринчи захира аэродроми амалдаги учиш оғирлигини ҳисобга олиб захирадаги аэродромгача кетадиган максимал вақт доирасида жойлашган шароитда.».
«333. Қуйидаги ҳолларда ҲК командирига захира аэродроми ёки парвоз бошланган аэродромга кетиш чегарасини ҳисобга олиб учиш тўғрисида қарор қабул қилиш ҳуқуқи берилади:
захирадаги аэродром белгиланганда;
кетиш чегарасидан манзил ёки захира аэродромигача бўлган парвоз давомийлиги ҳисоб-китоб бўйича икки соатдан ошмаса;
ҲК экипажига қўниш даврида метереологик шароит ва парвозни амалга ошириш хусусияти ҳамда йўналишдаги қўниш аэродроми ҳақидаги маълумот тақдим этилганда.
Эксплуатант томонидан ҲКларнинг парвоз-диспетчерлик кузатуви, парвозни амалга ошириш учун ходимлар ва учувчилар тайёрлаш дастури ҳамда эксплуатация процедураси устидан эксплуатация назорати ўрнатилади.».
20. 334-банднинг «б» кичик банди «150 метрдан» деган сўзлардан кейин «(500 футдан)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
«а» кичик банд «5 км» деган сўзлардан кейин «(2,7 д.мили)» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
«б» кичик банд «2 км» деган сўзлардан кейин «(1 д.мили)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
22. 338-банд «50 метр» деган сўзлардан кейин «(165 фут)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
23. Қуйидаги мазмундаги 342-банд билан тўлдирилсин:
«342. Йўналишдаги захира аэродромигача бўлган вақт чегараланган вақтдан ошган икки ёки ундан ортиқ газ турбинали двигателли ҲКнинг ҳар қандай парвози захира аэродромигача узайтирилган вақт билан боғлиқ бўлган парвозни амалга ошириш (EDTO) ҳисобланади.
Бундай парвозларни амалга оширадиган ҲК учун чегараланган вақт ва захира аэродромига кетиш вақти эксплуатант томонидан белгиланади. Бунда двигатель тизимининг ишончлилиги, EDTO парвози учун ҲК турининг учишга яроқлилиги ҳақидаги гувоҳнома, EDTO техник хизмат кўрсатиш дастури ҳисобга олиниши ҳамда вақт чегараси бўлмаслиги керак.
Парвоз вақти чегараланган вақтдан ошган тақдирда, агар захира аэродроми яроқлилиги белгиланган бўлса ва охирги маълумот улардаги шароит кутилган вақтда ўрнатилган талабларга жавоб беришини кўрсатса, парвоз давом эттирилади. Агар ушбу аэродромларга кутилган вақтда хавфсиз кириш учун шароитда қандайдир тўсқинликлар бўлса, захирадаги амалиёт режаси қабул қилинади.».
24. 343-банднинг «а» кичик банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«а) аэродром ҳудудида, аэродромдаги парвозлар доираси чегарасида, ўтиш баландлигида ва пастда — стандарт атмосфера бўйича денгизнинг ўртача даражасига келтирилган аэродром босими (QNН) ёки сўров асосида аэродромдаги атмосфера босими (QFE) қиймати бўйича;».
«353. Ҳар бир аэродром учун ускуналар бўйича минимал хавфсиз парвоз баландлиги белгиланади, у авария вазиятларида қўнишни бошлаш схемаси чегарасидан чиқишда пасайиш учун фойдаланилиши мумкин ва жой рельефи ва ундаги сунъий тўсиқларнинг энг юқори нуқтасидан 300 метр (1000 фут) баландликда, аэродромнинг назорат нуқтасидан 46 км (25 д.мили) радиусда ҳақиқий парвоз баландлигининг минимал захирасини таъминлаши керак. Агар жой рельефидаги баландликлар фарқи ундаги сунъий тўсиқларни ҳисобга олган ҳолда 100 метрдан (330 футдан) ошмаса, бутун аэродром ҳудуди учун ягона минимал хавфсиз баландлик белгиланади. Баландликлар орасидаги фарқ катта бўлса, аэродром ҳудуди секторларга бўлинади ва ҳар бир сектор учун минимал хавфсиз баландлик ўрнатилади.».
УПҚ бўйича парвозларда ва радиолокацион назорат бўлганда йўналиш ўқидан икки томонга қараб 10 км дан (5,4 д.милидан), радиолокацион назорат бўлмаганда 25 км дан (13,5 д.милидан);
«373. ВПҚ бўйича парвозларда бўйлама эшелонлашнинг минимал интерваллари бошқа ҲК банд қилиб турган парвоз эшелонини (баландлигини) кесиб ўтиш чоғида, шунингдек битта эшелондаги бошқа ҲКнинг парвоз йўналишини кесиб ўтишда қуйидагича бўлиши керак:
а) парвоз тезлиги соатига 300 км (162 уз) ва ундан паст бўлган ҲКлари учун — 2 км (1 д.мили);
б) парвоз тезлиги соатига 301 — 550 км (163 — 297 уз) бўлган ҲКлари учун — 5 км (2,7 д.мили).
374. УПҚ бўйича ва ВҚК қоидалари бўйича парвозларда, узлуксиз радиолокацион назорат мавжуд бўлганда, битта эшелонда (баландликда) битта йўналиш бўйлаб кетаётган ҲКлари ўртасида бўйлама эшелонлашнинг минимал интерваллари қуйидагича бўлиши керак:
а) ҳаво трассаларида, МҲЙ ва белгиланган йўналишларда — 30 км (16,2 д.мили);
б) яқинлашиш зоналарида — 20 км, (10,8 д.мили) ҲҲБ АТдан фойдаланилганда — 10 км (5,4 д.мили);
в) учиш ва қўниш зонасида — учиш оғирлиги 136 тонна ва ундан катта бўлган ҲКларининг ортидан кетаётган барча ҲКлари учун 10 км (5,4 д.мили), бошқа барча ҳолларда 5 км (2,7 д.мили).
375. УПҚ бўйича парвозларда радиолокацион назорат қўлланилганда бўйлама эшелонлашнинг минимал интерваллари қуйидагича бўлиши лозим:
район диспетчерлик хизматида (ҲХХК йўналишларда ва улардан ташқари йўналишларда) — 30 км (16,2 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда — 20 км (10,8 д.мили);
яқинлашиш диспетчерлик хизматида (аэродром ҳудудида (яқинлашиш зонасида)) — 20 км (10,8 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда — 10 км (5,4 д.мили);
аэродром диспетчерлик хизматида (учиш ва қўниш зонасида) 136 тонна ва ундан ортиқ учиш оғирлигига эга бўлган ҲКларидан кейин бошқа ҲКлари учун — 10 км (6 д.мили), бошқа барча ҳолатларда — 5 км (2,7 д.мили);
б) ҲКлари орасида бошқа банд қилиб турган қарама-қарши эшелонни (баландликни) кесиб ўтиш чоғида:
район диспетчерлик хизматида (йўналишларда ва йўналишлардан ташқари) — 10 км ли (5,4 д.мили) интервалга риоя этган ҳолда 30 км (16,2 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда — 30 км (16,2 д.мили), ҲК ажрашиш вақтида ўрнатилган вертикал эшелонлар интервалларини таъминлаш шарти билан;
яқинлашиш диспетчерлик хизматида (аэродром ҳудудида, яқинлашиш зонасида) –30 км (16,2 д. мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда –20 км (10,8 д.мили), ҲК ажрашиш вақтида ўрнатилган вертикал эшелонлар интервалларини таъминлаш шарти билан;
аэродром диспетчерлик хизматида (учиш ва қўниш зонасида) 20 км (10,8 д.мили). ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда 30 км.ли (16,2 д.мили) интервалга риоя этган ҳолда –15 км (8 д.мили), ҲК ажрашиш вақтида ўрнатилган вертикал эшелонлар интервалларини таъминлаш шарти билан;
в) ҲКлари орасида бошқа ҲК банд қилиб турган йўлдош эшелонни (баландликни) кесиб ўтиш чоғида:
район диспетчерлик хизматида (ҲХХК йўналишларда ва улардан ташқари йўналишларда) ва яқинлашиш диспетчерлик хизматида (аэродром ҳудудида, яқинлашиш зонасида) — 20 км (10,8 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда — 10 км (5,4 д.мили);
аэродром диспетчерлик хизматида (учиш ва қўниш зонасида) — 10 км (5,4 д.мили);
г) битта эшелонда (баландликда) кесишадиган йўналишлар бўйлаб кетаётган ҲКлари ўртасида (кесишиш бурчаклари 45°дан 135°гача ва 225°дан 315°гача бўлганда), шунингдек кесишиш (баландлик) бошқа ҲК билан банд бўлган эшелонни кесиб ўтишда:
район диспетчерлик хизматида (ҲХХК йўналишларда ва улардан ташқари йўналишларда) — 40 км (21,6 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда — 30 км (16,2 д.мили);
яқинлашиш диспетчерлик хизматида (аэродром ҳудудида, яқинлашиш зонасида) — 30 км (16,2 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган иш жойларидан фойдаланилганда — 20 км (10,8 д.мили);
аэродром диспетчерлик хизматида (учиш ва қўниш зонасида) — 10 км (5,4 д.мили).».
б) қарама-қарши келаётган ҲК парвозида — 2 км (1 д.мили);
в) қуйи эшелондан паст МҲЙ бўйича парвозлардаги ажратилган йўналишларда — 5 км (2,7 д.мили).
380. УПҚ бўйича парвозларда, радиолокацион назорат қўлланилганда ёнлама эшелонлаштиришнинг минимал интерваллари қуйидагича бўлиши лозим:
а) йўлдош ҲК билан банд бўлган эшелонни (баландликни) кесиб ўтиш чоғида:
район диспетчерлик хизматида (ҳаво трассаларида, зонал навигация йўналишларда, МҲЙ ва улардан ташқари йўналишларда) ва яқинлашиш диспетчерлик хизматида (аэродром ҳудудида, яқинлашиш зонасида) — 10 км (5,4 д.мили);
аэродром диспетчерлик хизмати (учиш ва қўниш зонасида) — 10 км (5,4 д. мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган ускуналар комплексидан фойдаланилганда — 5 км (2,7 д.мили);
б) бошқа ҲК банд қилиб турган қарама-қарши эшелонни (баландликни) кесиб ўтиш чоғида:
район диспетчерлик хизматида (ҳаво трассаларида, зонал навигация йўналишларда, МҲЙ ва улардан ташқари йўналишларда) — 30 км ли (16,2 д.мили) бўйлама интервалга риоя этган ҳолда 10 км (5,4 д.мили), ҲҲБ автоматлаштирилган тизими ёки автоматлаштирилган ускуналар комплексидан фойдаланилганда — 10 км (5,4 д.мили);
яқинлашиш диспетчерлик хизматида (аэродром ҳудудида, яқинлашиш зонасида) ва аэродром диспетчерлик хизматида (учиш ва қўниш зонасида) — 10 км (5,4 д.мили);
в) параллел ҳаво трассаларининг ўқлари ўртасида масофа — 50 км (27 д.мили).».
36. 390-банд «10 км» деган сўзлардан кейин «(5,4 д.мили)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
37. 407-банднинг «ж» кичик банди «5 км га» деган сўзлардан кейин «(2,7 д.милига)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
38. 408-банднинг «ж» кичик банди «4 км ни» деган сўзлардан кейин «(2,2 д.милини)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
39. 414-банд «25 км» деган сўзлардан кейин «(13,5 д.мили)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
40. 479-банднинг «а» кичик банди «200 метр» деган сўзлардан кейин «(660 фут)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
41. 488-банд «200 метр» деган сўзлардан кейин «(660 фут)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
«489. Ҳавога кўтарилгандан сўнг баландликка кўтарилиш тўғри чизиқ бўйлаб қуйидагидан кам бўлмагунга қадар амалга оширилади:
а) 50 метр (165 фут) — авиация ишларини бажаришда ҲКларида, агар бу турдаги ишлар учун ишчи баландлик 50 метр (165 фут) ва ундан пастроқ этиб белгиланган бўлса;
б) 100 метр (330 фут) — доира бўйлаб учиш тезлиги 300 км/соат (162 уз) ва ундан камроқ бўлган ҲКларида;
в) 200 метр (660 фут) — доира бўйлаб учиш тезлиги 300 км/соатдан (162 уз.дан) ортиқ бўлган ҲКларида.».
43. 491-банд «200 метр» ва «200 метрдан» деган сўзлардан кейин тегишлича «(660 фут)» ва «(660 футдан)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
«582. Авиация ишларини бажариш бўйича парвозлар текислик ва тепалик жойларда кўриш узоқлиги 3000 метрдан кам бўлмаганда ва булутлар пастки чегараси 150 метрдан (500 футдан) паст бўлмаганда, шунингдек тоғ олди, тоғли ва парвознинг энг чет нуқтаси тоғ чўққиларидан 5 км дан (2,7 д.милидан) кам бўлмаган узоқликда бўлган платоларда ВПҚ бўйича амалга оширилади.
«674. ҲКК учишга қарор қилиш вақтида қуйидаги чегараланишларни инобатга олиши шарт:
а) булутлар пастки чегарасининг баландлиги парашют билан сакрашни бажариш баландлигидан 100 метр (330 фут) баланд бўлиши керак;
б) сакрашларнинг минимал баландлиги — 700 метр (2300 фут) бўлиши керак. 700 метрдан (2300 футдан) паст бўлган баландликдан сакраш ҳар бир алоҳида ҳолларда фақат сакрашлар бошлиғининг рухсати билан амалга оширилади. Рухсатлар «ҲКК маълумотлар журнали»да расмийлаштирилади.».
68. 691-банднинг биринчи хатбошиси «10 метргача» деган сўзлардан кейин «(35 футгача)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
69. 692-банд «10 метр» деган сўзлардан кейин «(35 фут)» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
99. Мазкур ўзгартириш ва қўшимчалар Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Гидрометеорология хизмати маркази ва «Ўзбекистон ҳаво йўллари» миллий авиакомпанияси билан келишилган.
Мудофаа вазири К. БЕРДИЕВ
2014 йил 16 сентябрь,
Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Гидрометеорология хизмати маркази бош директори В. ЧУБ
2014 йил 16 сентябрь,
«Ўзбекистон ҳаво йўллари» Миллий авиакомпанияси бош директори В. ТЯН
2014 йил 16 сентябрь,
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 1-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 12-ИЛОВА
ҲК тоифаси
Таснифлаш тезлиги, км/соат (уз)
ҲК турлари
А
169 (91 уз.дан) кам
Ан-2, Ан-28, Л-410, вертолётлар ва ушбу категорияга тегишли бошқа ҲКлари
В
169 — 223 (91 — 120 уз)
Як-40, Як-42, Ан-24, Ан-26, Ан-30, Ан-72, Ан-74, Ил-114, Rj-85 ва ушбу категорияга тегишли бошқа ҲКлари
С
224 — 260 (121 — 140 уз)
Ил-76, А-310, Б-757, Ан-32 ва ушбу категорияга тегишли бошқа ҲКлари
D
261 — 306 (141 — 165 уз)
Ил-18, Ил-62, Ил-86, Ил-96, Ту-134, Ту-154, Ту-204, Ан-12, Ан-124, Б-767 ва ушбу категорияга тегишли бошқа ҲКлари
Е
307 — 390 (166 — 210 уз)
».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 2-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 13-ИЛОВА
Жой
Парвоз тезлиги (ускуналар бўйича км/соат (уз))
ВПҚ бўйича парвозларнинг минимал шартлари
Рельефнинг энг баланд нуқтасидан булутлар пастки чегарасининг баландлиги, м (фут)
Кўриш имконияти, м
ҲКдан булутларнинг пастки чегарасигача бўлган оралиқ масофа, м (фут)
Учиш ва қўниш зонасида
текислик ва тепалик
300 (162 уз) ва ундан кам
150 (500 фут)
2000
50 (165 фут)
300 дан (162 уз.дан) юқори
300 (1000 фут)
5000
100 (330 фут)
тоғли ҳудуд
550 (297 уз) ва ундан кам
300 (1000 фут)
5000
100 (330 фут)
Ҳаво трассалари ва белгиланган йўналиш бўйича яқинлашиш ҳудудида
текислик, тепалик ва сувли ҳудуд
300 (162 уз) ва ундан кам
150 (500 фут)
2000
50 (165 фут)
300 (162 уз)дан юқори
300 (1000 фут)
5000
100 (330 фут)
рельефининг абсолют баландлиги 2000 м (6600 фут) ва ундан кам бўлган тоғли ҳудуд
парвоз тезлигидан қатъи назар
400 (1300 фут)
5000
100 (330 фут)
баландлиги 2000 м дан (6600 футдан) ортиқ бўлган тоғли ҳудуд
700 (2300 фут)
10000
100 (330 фут)
Соғлиқни сақлаш, қидирув-қутқарув, авария-қутқарув ишларини бажарувчи ташкилотларни хизмат қилиш ва тайёргарлик парвозлари
текислик, тепалик ва сувли ҳудуд
300 (162 уз) ва ундан кам
100 (330 фут)
1000
50 (165 фут)
тоғли ҳудуд
400 (1300 фут)
2000
100 (330 фут)
».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 3-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 14-ИЛОВА
ҲК тоифаси
УҚЙ остонасидан минимал радиус (R), км
ВЗПда максимал тезлик, км/соат (уз)
А
3,12
185 (100 уз)
В
4,90
250 (135 уз)
С
7,85
335 (181 уз)
Д
9,79
380 (205 уз)
Е
12,82
445 (240 уз)
».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 4-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 16-ИЛОВА
Яқинлашиш ҳудудида, ҳаво трассалари, МҲЙ ва белгиланган йўналишлар бўйича:
а) сув ҳудуди, текислик ва тепаликли жойлар устидан
300 (162 уз) ва ундан кам
300 (1000 фут)
100 (330 фут)
300 дан (162 уз.дан) ортиқ
200 (330 фут)
б) рельефининг абсолют баландлиги 2000 м (6600 фут)ва ундан кам бўлган тоғли жойларда
Парвоз тезлигидан қатъи назар
600 (2000 фут)
300 (1000 фут)
в) рельефининг абсолют баландлиги 2000 м (6600 фут)ва ундан ортиқ бўлган тоғли жойларда
Парвоз тезлигидан қатъи назар
600 (2000 фут)
600 (2000 фут)
Соғлиқни сақлаш ташкилотлари, қидирув-қутқарув, авария-қутқарув ишлари ва уларга тайёргарлик парвозларига хизмат кўрсатиш бўйича шошилинч парвозлар
300 (162 уз) ва ундан кам
600 (2000 фут)
50 (165 фут)
».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 5-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 17-ИЛОВА
Жой рельефи характери
Парвознинг йўл қўйиладиган минимал баландлиги (хавфсиз), м (фут)
Бериладиган парвоз баландликлари диапазони, м (фут)
абсолют баландлиги 2000 метрдан (6600 фут) баланд бўлган ҳудудлар
100 (330 фут)
100 — 130 (330 — 430 фут)
».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 6-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 18-ИЛОВА
Жойнинг шароити, суратга олиш парвозларининг турлари
Булутнинг ҳақиқий баландлиги, м (фут)
Горизонтал кўриниш, км
Шамол тезлиги, м/с (уз)
текислик ва тепаликли ҳудудлар: қидирув-суратга олиш парвозлари аэро суратга олиш парвозлари аэро кўриниш парвозлари
200 (660 фут) 200 (660 фут) 150 (500 фут)
5 5 3
10 (20 уз) 10 (20 уз) 10 (20 уз)
тоғли ҳудудлар: суратга олиш парвозларининг барча тоифалари учун
400 (1300 фут)
6
10 (20 уз)
баланд тоғли ҳудудлар (2000 м дан юқори): суратга олиш парвозларининг барча тоифалари учун
700 (2300 фут)
10
10 (20 уз)
Изоҳ: Участканинг мураккаблиги ва экипажнинг тажрибасидан келиб чиққан ҳолда авиакорхона командири барча ҳолатларда об-ҳавонинг жадвалда белгиланган кўрсаткичларидан кам бўлмаган бошқа минимумларини белгилаши мумкин.».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 7-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 19-ИЛОВА
Жой
ВПҚ бўйича парвозларнинг минимал шароитлари
Хавфсиз парвоз баландлиги (ҳақиқий), м (фут)
Рельефнинг энг баланд нуқтасидан булутлар пастки чегарасининг баландлиги, м (фут)
Кўриш имконияти, м
ҲКдан булутларнинг пастки чегарасигача бўлган вертикал оралиқ масофа, м (фут)
текислик ва тепаликли ҳудудлар
100 (330фут)
150 (500 фут)
2000
50 (165 фут)
тоғли ҳудудлар
300 (1000 фут)
400 (1300 фут)
5000
100 (330фут)
Ташқи илгичларда юк билан парвозни бажариш
текислик ва тепаликли ҳудудлар
150 (500 фут)
200 (660 фут)
2000
50 (165 фут)
Рельефининг абсолют баландлиги 2000 м (6600 фут) ва ундан паст тоғли ҳудудлар
300 (1000 фут)
400 (1300 фут)
5000
100 (330 фут)
Рельефининг абсолют баландлиги 2000 м (6600 фут) ва ундан баланд ҳудудлар
600 (2000 фут)
700 (2300 фут)
10000
100 (330 фут)
».
Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчаларга 8-ИЛОВА
«Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро ва экспериментал авиациясининг парвоз қилиш авиация қоидаларига (ЎзР АҚ-91) 20-ИЛОВА
Жой
Парвозларнинг хавфсиз баландлиги (ҳақиқий), м (фут)
Рельефнинг энг баланд нуқтасидан булутлар пастки чегарасининг баландлиги, м (фут)
Кўриш имконияти, м
Кундузи
Кечаси
Кундузи
Кечаси
Кундузи
Кечаси
текислик ва тепаликли ҳудудлар
50 (165 фут)
400 (1300 фут)
100 (330 фут)
450 (1500 фут)
1000
4000
тоғли ҳудуд
300 (1000 фут)
—
400 (1300 фут)
—
2000
—
Изоҳ: Тез тиббий ёрдам кўрсатиш учун парвозларга текислик ва тепаликли ҳудудларда булутлар пастки чегарасининг баландлиги 100 метрдан (330 футдан), рельефнинг энг баланд нуқтасидан горизонтал кўриш имконияти 1500 метрдан кам бўлмаган, тоғли жойларда эса булутлар пастки чегарасининг баландлиги 300 метрдан (1000 футдан), рельефнинг энг баланд нуқтасидан горизонтал кўриш имконияти 5000 метрдан кам бўлмаган шароитларда рухсат этилади.».
(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2014 й., 42-сон, 525-модда)