4. Qoʻriqlash xizmati oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlis palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari, Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi qoʻmondonining buyruqlari, farmoyishlari va direktivalari hamda ushbu Nizom asosida tashkil etadi.

5. Qoʻriqlash xizmati boʻlinmalari ishchi va xizmatchilarining faoliyatini tashkil etish va mehnat munosabatlari Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat kodeksiga muvofiq belgilanadi.

6. Qoʻriqlash xizmati naryadlarining ichki tartibi, saf tayyorgarligi va qorovul tartibida xizmatni oʻtashi Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari umumharbiy ustavlariga muvofiq va Milliy gvardiyaning buyruqlariga asosan tashkil etiladi.

2-bob. Qoʻriqlash xizmatining asosiy vazifalari va uning faoliyatini tashkil etish

7. Qoʻriqlash xizmati oʻz faoliyatini jismoniy va yuridik shaxslarga qoʻriqlash xizmatini koʻrsatish boʻyicha tuzilgan shartnomalar asosida tashkil etadi hamda oʻzini oʻzi mablagʻ bilan taʼminlash tamoyili asosida amalga oshiradi.

8. Qoʻriqlash xizmati saf, harbiylashtirilgan va qorovullik boʻlinmalari naryadlari faoliyatini tashkil etish, shuningdek, texnik qoʻriqlash vositalari orqali koʻrsatiladi.

9. Qoʻriqlash xizmatining asosiy vazifalari qoʻyidagilardan iborat:

shartnoma asosida davlat, oʻta muhim, toifalangan va boshqa obyektlarni, jismoniy va yuridik shaxslarning mol-mulklarini qoʻriqlashni taʼminlash;

transport orqali tranzit yuklar, moddiy boyliklar, portlovchi, radioaktiv va boshqa vositalarni qoʻriqlash (kuzatish);

idoraviy qoʻriqlash boʻlinmalarida nazorat tekshiruvlarini oʻtkazish;

qoʻriqlanayotgan obyektlarda ularning ichki va ruxsat berish rejimiga rioya etilishini taʼminlash, jamoat tartibini saqlash hamda huquqbuzarliklarning oldini olish va bartaraf etishga koʻmaklashish;

qoʻriqlash faoliyatiga zamonaviy axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini joriy etish, qoʻriqlash vositalari va tizimlarini qoʻllash sohasida yagona texnik siyosatni, ulardan foydalanish boʻyicha samarali nazoratni taʼminlash;

aholining Milliy gvardiya qoʻriqlash xizmatlaridan foydalanishga boʻlgan qiziqishini oshirishga qaratilgan axborot-tushuntirish mazmunidagi targʻibot-tashviqot chora-tadbirlarini amalga oshirish;

shartnoma asosida jamoat tartibini saqlash va jamoat tartibini taʼminlashda ishtirok etish;

shartnoma asosida qoʻriqlanayotgan obyektlarda oʻrnatilgan texnik qoʻriqlash vositalariga xizmat koʻrsatish, ularni oʻrnatish (sozlash) va ulardan foydalanish.

10. Qoʻriqlash xizmati koʻrsatishni taʼminlash uchun qoʻriqlash boʻlinmalariga shtat birliklarini kiritish meʼyori shartnomalarda koʻrsatilgan qoʻriqlash vaqti va postlar (yoʻnalish) sonini hisobga olgan holda, Milliy gvardiya qoʻmondoni tomonidan belgilanadi.

11. Qoʻriqlash xizmati saf boʻlinmalarida qoʻmondonlik tarkibi va taʼminot xizmati shtat birliklari soni, qoʻriqlash xizmati koʻrsatish uchun tuzilgan shartnomalarga muvofiq kiritilgan shtat birliklari umumiy sonining yigirma foizidan oshmasligi kerak.

12. Qoʻriqlash boʻlinmalari boshqaruv apparatlari shtatlari soni, qoʻriqlash xizmati koʻrsatish uchun tuzilgan shartnomalarga muvofiq kiritilgan shtat birliklari umumiy sonining toʻrt foizi miqdorida belgilanadi.

13. Qoʻriqlash xizmatini koʻrsatish faoliyatidan kelib tushgan mablagʻlar, maqsadli ravishda — faqat qoʻriqlash xizmatini taʼminlash va rivojlantirish, shuningdek, Milliy gvardiya boʻlinmalarining moddiy-texnik taʼminotini yaxshilash uchun sarflanadi.

Qoʻriqlash xizmati koʻrsatishdan kelib tushadigan mablagʻlar hisobidan qoʻriqlash xizmatining tashkiliy tuzilmasiga kirmaydigan shtatlarni joriy etish taqiqlanadi.

14. Qoʻriqlash xizmati boʻlinmalari tomonidan koʻrsatiladigan xizmatlarning tariflari (narxi) Bosh boshqarma tomonidan ishlab chiqiladi va Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti hisobidan moliyalashtiriladigan budjet tashkilotlari uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishilgan holda, boshqa tashkilotlar uchun — Milliy gvardiya qoʻmondoni tomonidan mustaqil tarzda belgilanadi.

15. Milliy gvardiya qoʻriqlash boʻlinmalarida xizmat oʻtash tartibi va xodimlarining formali kiyim-bosh namunalari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan belgilanadi.

Qoʻriqlash xizmati xodimlariga Milliy gvardiya qoʻmondoni tomonidan tasdiqlangan namunadagi xizmat guvohnomasi va jeton beriladi.

16. Qoʻriqlash xizmati xodimlari, ishchi va xizmatchilarining lavozimlari qonun hujjatlarida va Milliy gvardiyaning idoraviy hujjatlarida belgilangan tartibda jamlanadi.

17. Qoʻriqlash xizmati xodimi davlat organi vakili hisoblanadi va davlat himoyasi ostida boʻladi.

Qoʻriqlash xizmati xodimi xizmat vazifasini bajarish jarayonida faqat bevosita yoki toʻgʻridan toʻgʻri boshligʻiga (komandiriga) va masʼul navbatchiga boʻysunadi. Faqat ushbu shaxslar uni naryaddan ozod qilish yoki almashtirish huquqiga ega.

Qonunda toʻgʻridan toʻgʻri vakolat berilgan shaxslardan tashqari hech kim qoʻriqlash xizmati xodimining qonuniy faoliyatiga aralashish, qonun hujjatlariga asosan qoʻriqlash xizmati zimmasiga yuklatilmagan vazifalarni bajarishga majburlash huquqiga ega emas.

18. Qoʻriqlash postida xizmat oʻtayotgan xodim (patrul) qonunga zid boʻlgan buyruq yoki farmoyish olganda, uni bajarishni rad etish huquqiga ega va belgilangan tartibda bu haqda boshligʻiga (komandiriga) axborot berishi shart.

19. Qoʻriqlash xizmati shaxsiy tarkibidan faqat qoʻriqlash faoliyati bilan bogʻliq vazifalarni bajarish maqsadida shartnoma asosida foydalaniladi.

20. Qoʻriqlash boʻlinmalari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Farmonlari, qarorlari, farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari bilan tasdiqlangan roʻyxatga kiritilgan obyektlar hamda ixtiyoriy ravishda murojaat qilgan jismoniy va yuridik shaxslarning mol-mulki, obyektlari shartnomaga asosan qoʻriqlanadi.

21. Obyektning qoʻriqlash tizimi obyektlar maʼmuriyati va qoʻriqlash xizmati vakillarining hamkorligida belgilanadi. Bunda obyektning joylashuvi va faoliyatining xususiyati, muhandislik-texnik qoʻriqlash vositalari bilan jihozlanganlik darajasi, nazorat-oʻtkazish punktlarining turlari, soni, hududdagi kriminogen vaziyat va boshqa holatlar eʼtiborga olinadi hamda naryadlar bilan qoʻriqlash usullari, postlar (yoʻnalishlar) soni, ularning joylashuvi, qoʻriqlash vaqti, shuningdek, xavfsizlikning texnik vositalarini qoʻllash orqali qoʻriqlash tizimini takomillashtirish koʻzda tutiladi.

22. Obyektni qoʻriqlash quyidagi tartibda amalga oshiriladi:

statsionar (aylanma) postlar orqali;

maʼlum yoʻnalish (chegara) boʻylab va nazorat-qoʻriqlash guruhlari orqali patrullik qilish;

moddiy boyliklarni qoʻriqlash naryadlari bilan qoʻriqlash-kuzatish;

qoʻriqlanayotgan obyektdan tushayotgan “tashvish” xabariga tezkor taʼsir chora koʻrish;

qoʻzgʻaluvchan obyektlarni texnik vositalar orqali qoʻriqlash.

23. Qoʻriqlash boʻlinmalarida xizmatni oʻtash masalalarining tegishli qonun hujjatlarida tartibga solinmagan qismiga nisbatan mehnat toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari talablari tatbiq etiladi.

3-bob. Qoʻriqlash xizmatining majburiyatlari va huquqlari

24. Quyidagilar Qoʻriqlash xizmatining majburiyatlari hisoblanadi:

oʻz vakolatlari doirasida jismoniy va yuridik shaxslarning mol-mulklarini himoya qilish, shaxs, jamiyat va davlatning xavfsizligini taʼminlash choralarini koʻrish;

mol-mulkni qonunga zid tajovuzlardan himoyalash;

obyekt maʼmuriyati qoʻriqlash xizmati rahbarlari bilan kelishgan holda, tasdiqlagan kirib-chiqish yoʻriqnomasiga asosan obyektda ichki va ruxsat berish rejimiga rioya etilishini taʼminlash;

qoʻriqlanayotgan mol-mulkning oʻgʻirlanishi yoki buzilishiga olib kelishi mumkin boʻlgan xoʻjasizlik va beparvolikning har qanday koʻrinishiga oʻz vaqtida munosabat bildirish;

xizmat oʻtash joylarida huquqbuzarliklarning oldini olish va ularga chek qoʻyish boʻyicha tadbirlarni amalga oshirish;

qoʻriqlanayotgan obyektda jinoyat, maʼmuriy huquqbuzarlik izlarining saqlanishini taʼminlash;

qoʻriqlanayotgan obyektda huquqbuzarliklarni profilaktika qilish, ularni sodir etishga olib keluvchi sabab va shart-sharoitlarni aniqlash hamda ularni bartaraf etish choralarini koʻrish;

qoʻriqlanayotgan obyektda huquqbuzarliklar sodir etilgan joyda jabrlangan, shuningdek, nochor holatdagi fuqarolarga birinchi tibbiy va boshqa yordamlar koʻrsatish;

qoʻriqlanadigan obyektlarda tabiiy va texnogen xususiyatga ega favqulodda hodisa va holatlarning oldini olish, ularni bartaraf etishda ishtirok etish;

idoraviy qoʻriqlash boʻlinmalarida nazorat tekshiruvlari oʻtkazish, idoraviy qoʻriqlash qoʻriqlovidagi obyektda ichki rejim, ruxsat berish rejimiga rioya etilishiga doir ishlarni nazorat qilish va muvofiqlashtirish;

ishonib topshirilgan tabel qurollari, maxsus va texnik vositalar, shaxsiy himoya vositalari, xizmat kiyim-boshlari, mol-mulkni ehtiyot qilish va ularning soz holda saqlanishini taʼminlash;

qoʻriqlash xizmati boʻlinmalarning jangovar tayyorgarligini taʼminlash, shuningdek, xizmat-jangovar, ijtimoiy-huquqiy, maʼnaviy-psixologik va jismoniy tayyorgarlik boʻyicha tegishli dasturlarda belgilangan mashgʻulotlarni shaxsiy tarkib bilan oʻz vaqtida va sifatli oʻtkazilishini taʼminlash;

zamonaviy xavfsizlik texnika vositalarini ishlab chiqish, qoʻriqlanayotgan obyektlarga joriy etish va oʻzlashtirish faoliyatini tashkil etish, obyektlarni ehtimoli mavjud boʻlgan huquqbuzarliklardan ishonchli himoya qilishni taʼminlash uchun ularning monitoringini olib borish;

kadrlarni tanlash, joy-joyiga qoʻyish, qoʻnimsizligining oldini olishni va ularning kasbiy tayyorgarligi, xizmat intizomiga rioya etishini tashkil etish, belgilangan tartibda xodimlarni qayta tayyorlash va malaka oshirishga yuborish;

qoʻriqlash xizmati boʻlinmalarida belgilangan tartibda safarbarlik tayyorgarligini tashkil etish va taʼminlash;

qoʻriqlash xizmatini koʻrsatish sohasiga ilm-fan yutuqlari va zamonaviy axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini muntazam ravishda joriy etib borish va ulardan samarali foydalanishni tashkil etish.

Qoʻriqlash xizmati zimmasiga qonun hujjatlarida muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklanishi mumkin.

25. Qoʻriqlash xizmati oʻz vakolatlari doirasida quyidagi huquqlarga ega:

qoʻriqlanayotgan obyektlar mansabdor shaxslari, ishchi-xizmatchilari va obyekt hududidagi boshqa shaxslardan oʻrnatilgan ruxsat berish va obyekt ichki rejimiga rioya qilishni hamda jamoat tartibini saqlashni talab qilish;

qoʻriqlanayotgan obyektlardagi mol-mulkni saqlash shart-sharoitlari, muhandislik-texnik vositalari holatini tekshirish;

qoʻriqlanayotgan obyekt maʼmuriyati, mansabdor shaxsidan obyektni muhandislik-texnik mustahkamligini taʼminlash, signalizatsiya tizimlari va videokuzatuv bilan jihozlashni talab etish;

davlat organlari, boshqa tashkilotlar yoki mansabdor shaxslarga bajarilishi majburiy boʻlgan, qoʻriqlash faoliyatini tashkil etish, muhandislik-texnik mustahkamlik, shuningdek, ruxsat berish va obyekt ichki rejimidagi kamchiliklar va xatolarni bartaraf etish borasidagi taqdimnomalar kiritish;

qoʻriqlanayotgan obyektdan mol-mulk, moddiy boyliklar va turli yuklarni noqonuniy olib chiqishga yoki olib kirishga urinayotgan shaxslarni ushlash;

qoʻriqlanayotgan obyektlarga noqonuniy kirganlar yoki qonunbuzarlik qilganlarning shaxsini aniqlash va maʼmuriy bayonnoma tuzish maqsadida ushlash va qoʻriqlash xizmat xonalariga olib kelish, ushlab turish, zarur hollarda esa ularni tegishli qaror qabul qilish uchun hududiy ichki ishlar organlariga topshirish;

qonun hujjatlari talablariga muvofiq qoʻriqlash posti hududida fuqarolarning shaxsini tasdiqlaydigan hujjatlarini tekshirish, agar ularda qurol, oʻq-dorilar, portlovchi, radioaktiv yoki zaharli moddalar, portlatish qurilmalari, pirotexnika buyumlari, giyohvandlik vositalari, ularning analoglari, psixotrop moddalar, ularning prekursorlari yoxud muomalada boʻlishi taqiqlangan yoki cheklangan boshqa narsalar, qoʻriqlanayotgan obyekt hududiga olib kirilishi va undan olib chiqib ketilishi taqiqlangan ashyolar, buyumlar, vositalar bor deb hisoblashga asoslar mavjud boʻlsa, fuqarolarni shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish, ularning ashyolarini, qoʻl yukini, bagajini koʻrikdan oʻtkazishni amalga oshirish hamda mazkur narsalar, vositalarni va moddalarni olib yurish hamda saqlash uchun qonuniy asoslar mavjud boʻlmagan taqdirda ularni olib qoʻyish, transport vositalarini koʻzdan kechirish va tashib oʻtilayotgan yuklarning tovar-transport hujjatlariga muvofiqligini aniqlash;

oʻz vakolati doirasida qoʻriqlash xizmatiga oid masalalar boʻyicha fuqarolar, mansabdor shaxslardan tushuntirishlar, maʼlumotlar va hujjatlar olish;

sodir etilayotgan jinoyatlarni toʻxtatish, shuningdek, ularni sodir etgan shaxslarni taʼqib etish va ushlash, bir vaqtning oʻzida bir necha obyektda “tashvish” signalizatsiyasi ishlab ketgan hollarda ichki ishlar organlari va patrul guruhlarini chaqirish;

fuqarolar va mansabdor shaxslardan xizmat vazifalari bajarilishiga toʻsqinlik qiluvchi huquqbuzarliklar va xatti-harakatlarni toʻxtatishni talab qilish, ushbu talablar bajarilmagan taqdirda, huquqqa zid xatti-harakatlar, huquqbuzarliklarga barham berish yuzasidan qonun hujjatlarida nazarda tutilgan tegishli choralarni qoʻllash;

qoʻriqlanayotgan obyektlar nazorat-oʻtkazish joylari va hududlarida noqonuniy olib chiqilayotgan (kirilayotgan) mol-mulkni aniqlash va olib qoʻyish, shuningdek, gʻayriqonuniy harakatlarni aniqlash uchun fuqarolarning hayoti va sogʻligiga, tekshirilayotgan mol-mulk va atrof-muhitga ziyon yetkazmaydigan zamonaviy texnik vositalardan foydalanish;

qoʻriqlanadigan obyektlarga gʻayriqonuniy ravishda kirgan yoki kirishga uringan shaxslarni aniqlash, bunday xatti-harakatlarning oldini olishda xizmat itlaridan foydalanish;

qonun hujjatlariga muvofiq qoʻriqlanayotgan obyektlarda huquqbuzarliklarning oldini olish va bartaraf etishga koʻmaklashish;

qonun hujjatlarida nazarda tutilgan holatlar va belgilangan tartibga muvofiq jismoniy kuch ishlatish, xizmat itlarini qoʻllash, oʻqotar qurol va maxsus vositalarni olib yurish va ulardan foydalanish;

idoraviy qoʻriqlash tashkilotlarining qurol va maxsus vositalarini qoʻllash bilan bogʻliq harakatlarga yaroqliligini muntazam tekshirish;

idoraviy qoʻriqlash tashkilotlarida qurollar va maxsus vositalarni saqlash hamda ulardan foydalanish joylarini rejali ravishda oʻrganish;

oʻz vakolati doirasida maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqish;

davlat qoʻriqlash tashkilotlaridan vakolatiga kiradigan masalalar yuzasidan yozma va ogʻzaki axborotlarni talab qilib olish;

Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vaziri va Milliy gvardiya qoʻmondonining qoʻshma qarorlari asosida jamoat tartibini saqlash va jamoat xavfsizligini taʼminlash vazifalarini amalga oshirishda ishtirok etish;

jamoat xavfsizligini, jismoniy va yuridik shaxslarning mulkini qoʻriqlashni toʻlaqonli taʼminlash uchun hududlarda patrullikni tashkil etish bilan bogʻliq holda videokuzatuv va texnik vositalarning butun kompleksidan foydalanish.

Qoʻriqlash xizmati qonun hujjatlarida muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

26. Qoʻriqlash xizmati mansabdor shaxslarga obyektlarning muhandislik-texnik mustahkamligidagi kamchiliklarni bartaraf etish va fuqarolar xavfsizligini taʼminlash, shartnomaviy majburiyatlarni bajarishga, moddiy boyliklar saqlanishini taʼminlash va qoʻriqlash xizmati xodimlari, ishchi-xizmatchilarining mehnat xavfsizligini taʼminlashga qaratilgan taqdimnomalar kiritish huquqiga ega. Belgilangan tartibda rasmiy ogohlantirish, shuningdek, huquqbuzarlik sodir etishga moyil boʻlgan shaxslarga ogohlantirish xati kiritadi.

27. Qoʻriqlash xizmati xodimi maxsus tayyorgarlikdan, shuningdek jismoniy kuch ishlatilishi, maxsus vositalar va oʻqotar qurol qoʻllanilishi bilan bogʻliq sharoitlarda ularning harakatlarga kasbiy yaroqliligini tekshirish uchun Qoʻriqlash bosh boshqarmasi tomonidan yiliga ikki marotaba tekshiruvdan oʻtadilar.

28. Qoʻriqlash xizmati xodimi xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida oʻziga biriktirilgan oʻqotar qurol va maxsus vositalarni olib yurish, saqlash, jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalarni, oʻqotar qurolni, xizmat itlarini qoʻllash huquqiga faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda va tartibda ega boʻladi.

29. Jismoniy kuch ishlatilishi, maxsus vositalar va oʻqotar qurol qoʻllanilishidan avval ularni qoʻllash niyati toʻgʻrisida aniq ifodalangan ogohlantirish boʻlishi kerak, bunday ogohlantirishning imkoni boʻlmagan yoxud ularning qoʻllanilishini kechiktirish fuqarolarning va qoʻriqlash xizmati xodimining hayoti va sogʻligʻiga bevosita xavf tugʻdiradigan hamda boshqa ogʻir oqibatlarga olib kelishi mumkin boʻlgan hollar bundan mustasno.

30. Jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalar yoki oʻqotar qurol qoʻllash yuzaga kelgan vaziyatga, shaxslar xatti-harakatlarining xususiyatiga va xavflilik darajasiga muvofiq boʻlishi kerak. Bunda qoʻriqlash xizmati xodimi har qanday zararning imkon qadar kam boʻlishiga intilishi shart.

31. Qoʻriqlash xizmati xodimi, agar yuzaga kelgan vaziyatda maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllash uchun qonun hujjatlarida nazarda tutilgan asoslar vujudga kelishi mumkin deb hisoblasa, maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllash uchun tayyorlash hamda ularni jangovar holatga keltirish huquqiga ega.

32. Jismoniy kuch ishlatilganligi, maxsus vositalar yoki oʻqotar qurol qoʻllanilganligi natijasida tan jarohati olgan fuqarolarga birinchi yordam koʻrsatilishi, shuningdek, imkon qadar qisqa vaqt ichida tibbiy yordam koʻrsatish choralari koʻrilishi, ularning qarindoshlari esa yigirma toʻrt soat ichida bu haqda xabardor qilinishi kerak.

Jismoniy kuch ishlatilgan, maxsus vositalar va oʻqotar qurol qoʻllanilgan har bir holat toʻgʻrisida qoʻriqlash xizmati xodimi bevosita boshligʻiga darhol axborot berishi shart.

Jismoniy kuch ishlatilganligi va maxsus vositalar qoʻllanilganligi natijasida jismoniy yoxud yuridik shaxslarning hayotiga, sogʻligʻiga yoki mol-mulkiga zarar yetkazilgan har bir holat haqida, shuningdek, oʻqotar qurol qoʻllanilgan barcha hollar toʻgʻrisida qoʻriqlash xizmati rahbari (boshliq yoki komandir) prokurorga darhol xabar beradi.

33. Xodimning jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllash chogʻida oʻz vakolatlari doirasidan chiqqanligi qonunda belgilangan javobgarlikka sabab boʻladi.

Agar jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllash qonunda belgilangan asoslar boʻyicha va tartibda amalga oshirilgan boʻlsa, qoʻriqlash xizmati xodimi jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllash chogʻida jismoniy va yuridik shaxslarga yetkazilgan zarar uchun javobgar boʻlmaydi.

Agar qoʻriqlash xizmati xodimi tomonidan jismoniy kuch ishlatilganligi, maxsus vositalar yoki oʻqotar qurol qoʻllanilganligi natijasida fuqaroga tan jarohati yetkazilsa yoxud u halok boʻlsa, qoʻriqlash xizmati xodimi hodisa joyini oʻzgarishsiz holatda saqlashga qaratilgan choralarni koʻrishi shart.

34. Qoʻriqlash xizmati xodimining xizmat majburiyatlarini bajarishi deganda quyidagilar tushuniladi:

lavozim majburiyatlarini bajarish va jangovar harakatlarda ishtirok etish;

xizmatni (jangovar xizmatni) oʻtash;

xizmat safarida yoki davolanishda boʻlish;

kun tartibida belgilangan xizmat vaqti davomida yoki xizmat zarurati tufayli qoʻriqlash boʻlinmalari (qoʻriqlanayotgan obyekt) hududida boʻlish;

xizmat, davolanish joyiga borish yoki ulardan qaytish;

yigʻinlarda (harbiy yigʻinlarda) ishtirok etish;

asirlikda boʻlish (oʻz ixtiyori bilan asirga tushish hollari bundan mustasno), garovga olingan yoki ushlab qurolsizlantirilgan holatda boʻlish;

bedarak ketish — xodim qonunda belgilangan tartibda bedarak yoʻqolgan deb topilguniga yoki vafot etgan deb eʼlon qilinguniga qadar;

shaxsning hayoti, sogʻligʻi, shaʼni va qadr-qimmatini himoya qilishga doir harakatlar;

qonuniylikni va huquq-tartibotni taʼminlashda boshqa shaxslarga yoki huquqni muhofaza qiluvchi organlarga yordam koʻrsatish;

sud tomonidan xodimning shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarini koʻzlab sodir etilgan deb topilgan boshqa harakatlari.

4-bob. Qoʻriqlash xizmati naryadlarining faoliyatini tashkil etish

35. Qoʻriqlash xizmati naryadlarining xizmati sakkiz soatlik yoki oʻn ikki soatlik smenalar asosida tashkil etiladi.

Obyektning joylashuvi, uning va xizmat oʻtashning oʻziga xos xususiyatlaridan kelib chiqqan holda, naryadlarning xizmati sutkalik va vaxta usulida tashkil etilishi mumkin.

Naryadlar xizmati 24 soatlik smenalar asosida tashkil etilganda, naryad aʼzolarining har biriga navbatma-navbat ovqatlanish va qisqa muddatli dam olish uchun uch smenalik rejimda sakkiz soat, toʻrt smenalik rejimda olti soat vaqt ajratiladi. Ushbu vaqt ish vaqtiga kiritilmaydi.

36. Vaxtaning davomiyligi yetti sutkagacha belgilanadi va bunda xizmat qorovullik tartibida tashkil etiladi. Qorovullik tartibi tashkil etilganda, Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarining Garnizon va qorovullik xizmati toʻgʻrisidagi ustavda belgilangan tartibga amal qilinadi.

Vaxta usulida xizmat tashkil etilganda, xodimlarning dam olishi, ovqatlanishi, yuvinishi va ular bilan oʻquv mashgʻulotlarini oʻtkazish, ularning tabel qurollarini saqlash boʻyicha tegishli shart-sharoitlar yaratilgan boʻlishi shart.

37. Obyektlarni qoʻriqlash uchun postlar, yoʻnalishlarni qoʻyish qoidalari va shartlari, shuningdek, ularning faoliyati ustidan nazoratni amalga oshirish Milliy gvardiyaning normativ-huquqiy hujjatlariga asosan belgilanadi.

38. Oʻta muhim va toifalangan obyektlarda naryadlar xizmatini tashkil etish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti va Vazirlar Mahkamasining qarorlariga muvofiq amalga oshiriladi.

39. Prokuratura organlari, sudlar, Markaziy bank va tijorat banklari, davlat, ijtimoiy ahamiyatga ega boshqa obyektlarni qoʻriqlash boʻyicha qoʻriqlash naryadlari xizmatini tashkil etish shartlari Milliy gvardiyaning tegishli organlar, tashkilotlar bilan hamkorlikdagi qoʻshma qarorlariga asosan tartibga solinadi.

40. Texnik qoʻriqlash tomonidan koʻrsatilayotgan xizmatning hammabopligini taʼminlash maqsadida obyektlar alohida guruhlarga (ijtimoiy ahamiyati, saqlanayotgan moddiy-tovar boyliklar miqdori, soni va boshqalarga asosan) tasniflanadi. Qoʻriqlash boʻlinmalariga amaldagi tariflarni foiz hisobida kamaytirgan holda xizmat koʻrsatishga ruxsat etiladi. Obyektlarni guruhlarga tasniflash tartibi Bosh boshqarma tomonidan belgilanadi.

41. Qoʻriqlash xizmati xodimlari va boʻlinmalarining faoliyati quyidagi asosiy normativlar va mezonlar bilan baholanadi:

naryadlarning obyektlarni qoʻriqlash boʻyicha faoliyati samaradorligi va jismoniy, yuridik shaxslarga koʻrsatilayotgan xizmat sifati (oʻgʻrilik va boshqa huquqbuzarliklarning oldini olish), shartnomaviy majburiyatlarga rioya etilishi;

zamonaviy qoʻriqlash axborot-kommunikatsiya texnologik tizimi (vositalari)ni joriy etish va koʻrsatilayotgan texnik xizmatning sifati;

koʻrsatilayotgan xizmat turlarini kengaytirish, qoʻriqlanayotgan obyekt va fuqarolar xonadonlari sonining oshishi;

idoraviy qoʻriqlash boʻlinmalarining nazorat tekshiruvini oʻz vaqtida va sifatli oʻtkazish, ularning faoliyatini samarali muvofiqlashtirish, aniqlangan kamchilik va xatolarni aniq bartaraf etish;

davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari va boshqa tashkilotlar bilan xavfsizlik, videokuzatuv vositalarini oʻrnatish va huquqbuzarliklarning oldini olish masalalarida hamkorlik qilish holati;

boʻlinmalarning jangovar tayyorgarlik holati, oʻquv mashqlari va mashgʻulotlarining sifati;

shaxsiy tarkibning kasbiy tayyorgarligi sifati va axloqiy-ruhiy holati, boʻlinmalarda intizom va qonuniylikka rioya etilishi darajasi.

5-bob. Idoraviy qoʻriqlash boʻlinmalarida nazorat tekshiruvlarini oʻtkazish va muvofiqlashtirish

42. Nazorat tekshiruvlari qoʻriqlash xizmati tomonidan yuridik va jismoniy shaxslarning mol-mulkini himoya qilish va daxlsizligini taʼminlashda yagona siyosat yuritilishini taʼminlash hamda idoraviy qoʻriqlash boʻlinmalari tomonidan qoʻriqlanayotgan obyektlarda huquqbuzarliklarning oldini olish maqsadida oʻtkaziladi.

43. Vazirliklar, idoralar va boshqa tashkilotlar obyektlarining (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Milliy gvardiyasi, Mudofaa vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Ichki ishlar vazirligi, Bosh prokuratura, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Davlat bojxona qoʻmitasi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, ularga boʻysunuvchi yuridik shaxslar va ular tomonidan qoʻriqlanadigan obyektlar bundan mustasno) nazorat tekshiruvi reja asosida, har ikki yilda bir marotaba oʻtkaziladi.

Jismoniy va yuridik shaxslarning tashabbusi bilan, shartnoma asosida, ularga tegishli obyektlarda ham nazorat tekshiruvlari oʻtkazilishiga yoʻl qoʻyiladi.

44. Nazorat tekshiruvida Favqulodda vaziyatlar vazirligining yongʻin xavfsizligi xizmati inspektorlari ishtirok etadi hamda ichki ishlar organlarining manfaatdor xizmatlari vakillari va boshqa mutaxassislar jalb qilinishi mumkin.

(44-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 7-dekabrdagi 772-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 07.12.2020-y., 09/20/772/1605-son)

45. Nazorat tekshiruvi obyektni qoʻriqlash boʻlinmasi rahbarlari va obyekt maʼmuriyati vakillari ishtirokida amalga oshiriladi.

46. Nazorat tekshiruvi jarayonida quyidagilar oʻrganiladi va muvofiqlashtiriladi:

idoraviy qoʻriqlashning tashkil etilganlik holati, qoʻriqlash shtat birliklarining jamlanganligi, qoʻriqlash xodimlarining xizmat va jangovar tayyorgarligi, ular bilan oʻquv mashgʻulotlarining oʻtkazilishi, postlar soni, xususiyati, ularning yopilishi; xizmat oʻtash tartibi, post hujjatlarining yuritilishi (post joylashuvi, xizmat vazifalari, ish jadvallari, yoʻriqnoma, xizmatga tarqatish kitobi va h.k.), xodimlarning huquq va burchlari, xizmat oʻtalishining tekshirilishi;

obyektning qoʻriqlash-yongʻin signalizatsiyasi va videokuzatuv tizimlari holati, ularning belgilangan meʼyorlarga mosligi, obyektning muhandislik-texnik vositalar bilan jihozlanganligi, turniketlar mavjudligi, eshiklar, derazalar, devorlar, toʻsiqlar, yoritish tizimining holati va h.k.;

idoraviy qoʻriqlash xodimlari uchun yaratilgan shart-sharoitlar, xizmat, tekshiruv xonalarining jihozlanishi, telefon va boshqa aloqa vositalarining mavjudligi, xodimlarning xizmat kiyim-bosh bilan taʼminlanganligi;

mavjud maxsus vositalar, qurol-aslahalarga ruxsatnomalarning mavjudligi, ularning holati, hisob-kitobi, saqlanishi ahvoli;

obyektda ichki rejim va ruxsat berish rejimi oʻrnatilganligi, uning tartibini belgilovchi hujatlarning mavjudligi, ruxsatnoma tizimining mavjudligi va unga amal qilinishi;

obyekt ishchi-xizmatchilari va obyekt atrofida yashovchi fuqarolar bilan huquqbuzarliklarning oldini olish borasida oʻtkazilayotgan profilaktik tadbirlar va yongʻin xavfsizligini taʼminlashga doir olib borilayotgan ishlar;

idoraviy qoʻriqlash xodimlarining yil mobaynida belgilangan dasturlarga muvofiq jangovar xizmat, ijtimoiy-huquqiy, maʼnaviy-psixologik va jismoniy tayyorgarlik kurslaridan oʻtishi;

xizmat faoliyatida xizmat itlaridan foydalanish, xizmat itlarining holati va ularni obyekt qoʻrigʻiga qoʻyish tartibi.

Idoraviy qoʻriqlash boʻlinmalari faoliyatini nazorat tekshiruvi va muvofiqlashtirish jarayonida obyektning qoʻriqlovini tashkil etish, xavfsizligini taʼminlashga doir boshqa masalalar ham oʻrganiladi.

47. Nazorat tekshiruvi natijalari boʻyicha dalolatnoma tuzilib, ishtirok etgan vakillar tomonidan imzolanadi. Dalolatnomada obyektning qoʻriqlash-xavfsizlik tizimida aniqlangan kamchiliklar koʻrsatilib, ularni bartaraf etish va takomillashtirish boʻyicha takliflar ifodalanadi, buning uchun aniq muddatlar belgilanadi.

48. Obyekt maʼmuriyati qoʻriqlash xizmati bilan hamkorlikda aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish, tegishli obyektlarning ichki va ruxsat berish rejimi, qoʻriqlash tizimini takomillashtirish boʻyicha reja (dastur) ishlab chiqadi. Kamchiliklarni bartaraf etish va qoʻriqlash tizimini takomillashtirish boʻyicha belgilangan muddatlarda maʼlumot beradi.

Qoʻriqlash xizmati kamchiliklarni bartaraf etish, tegishli obyektlarning ichki va ruxsat berish rejimi, qoʻriqlash tizimini takomillashtirish boʻyicha reja (dastur) ijrosini muvofiqlashtiradi va belgilangan muddatdan soʻng nazorat tariqasida tekshiruv tashkil etadi.

49. Oʻtkazilgan nazorat tekshiruvlari natijalari Bosh boshqarma tomonidan umumlashtirilib, tekshiruv oʻtkazilgan vazirlik, idora va tashkilotlarga tegishli tavsiyalar bilan birgalikda umumlashtirilgan maʼlumotlar taqdim etiladi.

50. Nazorat tekshiruvini rejalashtirish, oʻtkazish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi qoʻmondoni buyrugʻi bilan belgilanadi.

6-bob. Qoʻriqlash xizmatining moliyaviy, moddiy-texnik taʼminoti, xodimlarning ijtimoiy himoyasi

51. Qoʻriqlash xizmati xodimlariga va ularning oila aʼzolariga Milliy gvardiyaning tibbiy muassasalari, shuningdek, qoʻriqlanayotgan obyektlarning poliklinikalari, kasalxonalari, sanatoriylari, dam olish uylari, bolalar bogʻchalari tomonidan xizmat koʻrsatiladi.

52. Qoʻriqlash xizmati xodimlarining pul taʼminoti Milliy gvardiya xodimlariga oʻrnatilgan tartib boʻyicha amalga oshiriladi.

53. Uy-joy olishga va uy-joy sharoitlarini yaxshilashga muhtoj deb topilgan qoʻriqlash xizmati xodimlari belgilangan tartibda uy-joy maydoni olish huquqiga ega.

Qoʻriqlash xizmati oʻzining uy-joy fondiga ega boʻladi.

54. Qoʻriqlash xizmati xodimlariga xizmatni oʻtash davri davomida quyidagilar hisobidan uy-joy berilishi mumkin:

mahalliy davlat hokimiyati organlari hisobidan;

obyektlari va mol-mulki qoʻriqlanayotgan tashkilotlar tomonidan ularning xodimlari va xizmatchilari bilan umumiy asoslarda;

Milliy gvardiya hisobidan;

qoʻriqlash xizmatining oʻz mablagʻlariga qurilgan uy-joy fondi hisobidan.

Yotoqxonaga ega boʻlgan tashkilotlar shartnoma asosida ulardan qoʻriqlash xizmati boʻlinmalari xodimlariga turar joy beradilar.

55. Qoʻriqlash xizmati oʻz mablagʻlari hisobiga xizmat binolarini loyihalashtirishi va qurishi hamda xizmat binolarini qurishda ulush hisobida ishtirok etishi mumkin.

56. Qoʻriqlash xizmati maxsus yorugʻlik signallariga va tovushli signallarga, boʻyoqli rangli grafika sxemasiga ega maxsus avtotransport vositalari bilan taʼminlanadi.

57. Qoʻriqlash xizmatiga moddiy-texnika vositalari, qurollar va avtotransportni saqlash uchun xizmat xonalari qoʻriqlanayotgan obyektlarning tashkilotlari, korxonalari, muassasalari tomonidan ajratiladi.

58. Mehnat sharoitlari sogʻliq uchun zararli boʻlgan obyektlarda xizmat qiluvchi qoʻriqlash xizmati xodimlari shu obyektlarning ishchi va xizmatchilari uchun nazarda tutilgan barcha imtiyoz va qulayliklardan foydalanadilar.

59. Qoʻriqlash xizmati xodimlari bepul formali kiyim-bosh bilan taʼminlanadi. Ashyoviy taʼminot normalari, shuningdek, formali kiyim-boshni kiyish qoidalari Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi qoʻmondoni tomonidan belgilanadi.

7-bob. Qoʻriqlash xizmati xodimlarining javobgarligi

60. Qoʻriqlash xizmati xodimi gʻayriqonuniy harakati yoki harakatsizligi, shuningdek, xizmat vazifasini toʻlaqonli ravishda bajarmagani uchun qonun hujjatlariga muvofiq javob beradi.

Qoʻriqlash xizmati xodimi xizmat intizomini va ichki tartibni buzganligi uchun Intizom nizomiga asosan intizomiy javobgarlikka tortiladi.

Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 3-iyuldagi 555-son qaroriga
2-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Qoʻriqlash bosh boshqarmasi haqida

NIZOM

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Qoʻriqlash bosh boshqarmasi (keyingi oʻrinlarda Bosh boshqarma deb ataladi) oʻz vakolati doirasida davlat obyektlarini, oʻta muhim, toifalangan va boshqa obyektlarni, jismoniy va yuridik shaxslarning mol-mulkini shartnoma asosida qoʻriqlashga doir Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining (keyingi oʻrinlarda Milliy gvardiya deb ataladi) vazifa va funksiyalarini, shuningdek, davlat organlari, idoraviy qoʻriqlash tashkilotlari tomonidan qoʻriqlash faoliyatini tashkil etish va amalga oshirilishi boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlari talablariga rioya etilishi yuzasidan davlat nazoratini amalga oshiradigan Milliy gvardiyaning mustaqil tarkibiy boʻlinmasi hisoblanadi.

2. Bosh boshqarma oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari, Milliy gvardiya qoʻmondonining buyruqlari va farmoyishlariga, shuningdek, ushbu Nizomga amal qiladi.

3. Bosh boshqarma bevosita Toshkent shahrida joylashgan davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari obyektlarini qoʻriqlash boʻyicha alohida bataloni, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, Toshkent shahar, viloyatlar qoʻriqlash boshqarmalari, texnik qoʻriqlash vositalari monitoring va nazorat markazlari, shahar-tumanlar qoʻriqlash batalon-otryadlari va “Qoʻriqlash Servis” davlat unitar korxonasi (keyingi oʻrinlarda qoʻriqlash xizmati boʻlinmalari deb ataladi) faoliyatini tashkil etadi, boshqaradi va nazorat qiladi.

4. Bosh boshqarma tarkibida shartnoma asosida qoʻriqlash xizmatidan tushgan mablagʻlar hisobidan boshqarma, boʻlim, boʻlinma va guruhlar, shuningdek, qoʻriqlash faoliyati sohasida koʻptarmoqli rejalashtirish va tadqiqotlar boʻyicha ilmiy markazlar, kengashlar va laboratoriyalar tashkil etilishi mumkin.

5. Milliy gvardiya qoʻmondoni Bosh boshqarmaning tuzilmasiga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish huquqiga ega.

6. Bosh boshqarma va uning tizimiga kiruvchi qoʻriqlash boʻlinmalari shaxsiy tarkibi — xizmat oʻtash tartibi va huquqiy maqomiga koʻra ichki ishlar organlari xodimlariga tenglashtiriladigan (maxsus unvon beriladigan) xodimlardan, shuningdek, mehnat munosabatlari mehnat sohasidagi qonun hujjatlari bilan tartibga solinadigan ishchi va xizmatchilardan iborat boʻladi.

7. Bosh boshqarma yuridik shaxs hisoblanadi, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasviri va davlat tilida oʻzining nomi tushirilgan muhrga, oʻzining mustaqil balansiga (smetasiga), milliy va chet el valyutasida bank hisobvaraqalari ochish, shuningdek, boʻsh pul mablagʻlarini tijorat banklari depozitlariga joylashtirish va ulardan daromad olish huquqiga ega boʻladi.

8. Bosh boshqarmada ish yuritish va maxfiylik tartibi boʻyicha tadbirlar qonun hujjatlarida hamda Milliy gvardiya qoʻmondonining buyruqlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

9. Bosh boshqarma va qoʻriqlash xizmati boʻlinmalari oʻz faoliyatini shartnoma asosida jismoniy va yuridik shaxslarga koʻrsatilgan qoʻriqlash xizmati evaziga kelib tushadigan mablagʻlardan samarali foydalanish, oʻzini mablagʻ bilan taʼminlash, xarajatlarini qoplash va mustaqil xoʻjalik yuritish tamoyili asosida amalga oshiradi.

10. Bosh boshqarma va qoʻriqlash xizmati boʻlinmalarida buxgalteriya hisobini tashkil etish, yuritish, xoʻjalik operatsiyalarini hisobga olish (buxgalteriya axborotini yigʻish, qayd etish va umumlashtirish), shuningdek, uning asosida moliyaviy va boshqa hisobotni tuzish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Bosh boshqarma va qoʻriqlash xizmati boʻlinmalarining shtatlari, xarajatlar smetalari moliya organlarida qayd etilmaydi.

11. Bosh boshqarma oʻziga yuklatilgan vazifalarni boshqa vazirlik va idoralar hamda Milliy gvardiyaning tarkibiy boʻlinmalari bilan hamkorlikda amalga oshiradi.

2-bob. Bosh boshqarmaning asosiy vazifalari va funksiyalari

12. Quyidagilar Bosh boshqarmaning asosiy vazifalari hisoblanadi: