toggle_night_mode
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
Hududlarning jadal ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishini ta’minlashga doir ustuvor chora-tadbirlar to‘g‘risida
Qisqa davr mobaynida mamlakatni jadal ijtimoiy-iqtisodiy va ijtimoiy-siyosiy rivojlantirish, birinchi navbatda, qishloq joylarida aholi uchun munosib hayot sharoitlarini yaratish, shuningdek, islohotlarni amalga oshirishda fuqarolarning bunyodkorlik salohiyatini ro‘yobga chiqarishga qaratilgan qator muhim davlat va hududiy dasturlar, qonun hujjatlari qabul qilindi.
Senatorlar va deputatlar korpusi, fuqarolar yig‘inlari, ommaviy axborot vositalari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari vakillarini keng jalb etgan holda, joylarda ishlarning haqiqiy ahvolini har tomonlama va chuqur o‘rganish, xalq bilan bevosita muloqotning sifat jihatdan yangi va samarali shakllarini joriy etish bo‘yicha aniq maqsadga yo‘naltirilgan chora-tadbirlarning natijalari mazkur dasturlar hamda hujjatlarning qabul qilinishiga asos bo‘ldi.
2017 — 2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar strategiyasini amaliy ro‘yobga chiqarish doirasida qabul qilingan 20 dan ortiq qonunlar, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 180 dan ortiq farmonlari va 450 dan ortiq qarorlarida nazarda tutilgan chora-tadbirlarning so‘zsiz, o‘z vaqtida va sifatli ijro etilishini ta’minlash hozirgi bosqichda ko‘zlangan maqsadlarga erishishning muhim sharti hisoblanadi.
Shu bilan birga, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, shuningdek, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari ishini tashkil etish va faoliyatini baholashning amaldagi tizimi oldimizga qo‘yilgan vazifalarni samarali hal qilishga imkon bermayapti. Xususan,
birinchidan, ijro etuvchi va vakillik hokimiyati markaziy organlarining mahalliy davlat hokimiyati organlari bilan o‘zaro hamkorligining darajasi hududlarda yechimini kutayotgan muammolarni hal qilish bo‘yicha uyg‘un faoliyatni ta’minlamaydi. Aksariyat hollarda ularning faoliyati bir martalik xususiyatga ega, alohida topshiriqlarni bajarishdan iborat bo‘lib qolgan. Buning ustiga, joylarda yig‘ilib qolgan muammolarni hal qilish bo‘yicha lozim darajada tashabbus ko‘rsatilmayapti;
ikkinchidan, ijro etuvchi va vakillik hokimiyati organlari mansabdor shaxslarining hududlarga xizmat safarlarini samarali muvofiqlashtirishning mavjud emasligi amalga oshirilayotgan chora-tadbirlarning takrorlanishiga olib kelmoqda, oqibatda, mahalliy davlat hokimiyati organlarini asosiy funksional majburiyatlarini bajarishdan chalg‘itmoqda;
uchinchidan, ijtimoiy-iqtisodiy islohotlar jarayonini baholash amaliyoti joylarda ishlarning haqiqiy ahvolini tanqidiy tahlil qilishga asoslanmagan, eng asosiysi, erishilgan iqtisodiy ko‘rsatkichlar aholining hayot sifatiga qay darajada ijobiy ta’sir etayotganligiga qat’iy baho berilmayapti. Respublika davlat organlarining hududlardan ajralib qolganligi hududlarning o‘ziga xos xususiyatlari, rivojlanish darajasi va talab-ehtiyojini inobatga olgan holda, asoslantirilgan va har tomonlama puxta o‘ylangan ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarini ishlab chiqish imkonini bermayapti;
to‘rtinchidan, respublika va mahalliy budjet mablag‘larini shakllantirish va taqsimlash, investitsiya dasturlarini ishlab chiqish hamda bajarishning amaldagi mexanizmlari, birinchi navbatda, eng ustuvor loyihalarni manzilli, o‘z vaqtida va mutanosib moliyalashtirishni ta’minlamayapti;
beshinchidan, hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning muhim dasturlarini amalga oshirish bo‘yicha aniq maqsadga yo‘naltirilgan ishlarni tashkil etish o‘rniga aksariyat hollarda ko‘plab yig‘ilishlar o‘tkazilmoqda va ularning yakuni bo‘yicha chuqur o‘ylanmagan qarorlar qabul qilinmoqda.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Virtual va Xalq qabulxonalariga kelib tushgan, aholini arzon uy-joy va ish bilan ta’minlash, sifatli kommunal xizmat ko‘rsatish, sog‘liqni saqlash, ta’lim va boshqa sohalardagi hayotiy muhim masalalar ko‘tarilgan bir milliondan ortiq murojaatlar yuqoridagilardan dalolat bermoqda.
2017 — 2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar strategiyasida belgilangan vazifalarni so‘zsiz amalga oshirish, ishni tashkil etish, birinchi navbatda, jamoatchilik oldida hisobot berish shakllari va uslublarini tubdan takomillashtirish, aholining hayot sifati va darajasini yuksaltirish, davlat organlari rahbarlarining mas’uliyatsizligi holatlarining yuzaga kelishiga qat’iy ravishda barham berish hamda mahalliy davlat hokimiyati organlarining tashabbuslarini har tomonlama qo‘llab-quvvatlash maqsadida:
1. Vazirlar Mahkamasi, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari rahbarlari, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi raisi, viloyatlar va Toshkent shahri, tumanlar (shaharlar) hokimlarining e’tibori O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qarorlarida nazarda tutilgan tadbirlar va topshiriqlarning ijrosini tashkil etishdagi jiddiy kamchiliklarga, shuningdek, ko‘rilayotgan choralarning kutilayotgan natijalarni bermayotganligiga qaratilsin.
Ko‘rsatilgan rahbarlar O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining hujjatlarida belgilangan vazifalarning so‘zsiz va samarali amalga oshirilishi uchun shaxsan javobgarligi haqida ogohlantirilsin.
2. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari, Vazirlar Mahkamasi, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklarining joylarda ishlarni tashkil etishning quyidagilarni nazarda tutuvchi mutlaqo yangi tizimini joriy qilish haqidagi takliflari qabul qilinsin:
Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar, tumanlar, shaharlar hududlarini tegishlicha Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi raisi, viloyatlar va Toshkent shahri, tumanlar (shaharlar) hokimlari, prokuratura, ichki ishlar va davlat soliq xizmati hududiy organlari rahbarlari boshchilik qiladigan kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektorlarga (keyingi o‘rinlarda sektorlar deb yuritiladi) bo‘lish;
sektorlar rahbarlariga hududlarni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish vazifalarini tashkil etish va hal qilish, shu jumladan, aholining eng muhim muammolarini yechish yuzasidan javobgarlik yuklash hamda vakolatlar berish;
hududlarni O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri va uning o‘rinbosarlariga 1-ilovaga muvofiq biriktirish;
sog‘liqni saqlash sohasidagi islohotlarning amalga oshirilishi ustidan O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi tomonidan parlament nazoratining samarali shakllarini joriy etish;
huquqbuzarliklarni profilaktika qilish va ularni barvaqt oldini olish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarning amalga oshirilishi ustidan O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan parlament nazoratining samarali shakllarini joriy etish.
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi va Senati Kengashlariga:
islohotlarning muvaffaqiyatli amalga oshirilishini ta’minlashga qaratilgan chora-tadbirlarni tizimli va har tomonlama o‘rganish, umumlashtirish hamda ishlab chiqishga mas’ul bo‘lgan deputat va senatorlarni hududlarga biriktirish;
tegishli mansabdor shaxslarning, birinchi navbatda, aholi oldida davriy hisobot berish tizimini, ularning faoliyatini baholash mezonlarini, shuningdek, yuklatilgan vazifalarni lozim darajada bajarmaganlik uchun javobgarlik choralarini nazarda tutgan holda, sog‘liqni saqlash sohasidagi islohotlar, huquqbuzarliklarni profilaktika qilish va ularni barvaqt oldini olish chora-tadbirlarining amalga oshirilishi ustidan parlament nazoratining samarali shakllarini joriy etish bo‘yicha ishlarni tashkil etishning namunaviy tartibini tasdiqlash tavsiya etilsin.
3. Quyidagilar sektorlar rahbarlarining asosiy vazifalari etib belgilansin:
birinchidan, uy-joy kommunal va yo‘l xo‘jaligi, energiya, suv va issiqlik ta’minoti, transport qatnovi, arxitektura, arzon uy-joylar qurish, hududlarni obodonlashtirish va ko‘kalamzorlashtirish, namunaviy mahalla va xususiy uy-joy mulkdorlari shirkatlarini shakllantirish sohasidagi muammolarni aniqlash hamda hal etish bo‘yicha aniq maqsadga qaratilgan tadbirlarni o‘tkazish;
ikkinchidan, ijtimoiy muhofazaning manzilliligi, iste’mol bozorida narxlarning barqarorligi, ijtimoiy soha obyektlari, eng avvalo, sog‘liqni saqlash, ta’lim va boshqa muassasalarning samarali faoliyat ko‘rsatishini ta’minlash bo‘yicha ta’sirchan chora-tadbirlarni amalga oshirish;
uchinchidan, hududlarni jadal iqtisodiy rivojlantirish, shu jumladan, ularning tabiiy, iqtisodiy va inson salohiyatidan samarali foydalanish, qurilishi tugallanmagan obyektlardan, foydalanilmayotgan ishlab chiqarish va yer maydonlaridan oqilona foydalanish, mahalliy budjetlarning daromad qismi va hududning eksport imkoniyatlarini kengaytirish, joylarda zamonaviy bozor infratuzilmasini tashkil etish, xizmat ko‘rsatish, turizm sohalarini rivojlantirish, tadbirkorlik subyektlariga amaliy yordam ko‘rsatish hamda yangi ish o‘rinlarini yaratish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish;
to‘rtinchidan, dehqon xo‘jaliklari, tomorqa uchun ajratilgan yerlardan maqsadli foydalanish, meva-sabzavotchilik, chorvachilik, parrandachilik, baliqchilik, asalarichilik va boshqa faoliyat turlarini rivojlantirish, qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishini tashkil etishda fermer xo‘jaliklariga ko‘maklashish bo‘yicha choralar ko‘rish;
Oldingi tahrirga qarang.
beshinchidan, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari bilan o‘zaro hamkorlikda huquqbuzarliklarni, ayniqsa voyaga yetmaganlar va yoshlar o‘rtasida profilaktika qilish hamda ularni barvaqt oldini olish bo‘yicha ta’sirchan ishlarni tashkil etish, hududlarning kriminogen vaziyatidan kelib chiqib, jinoyat sodir etilmagan mahallalarning ijobiy tajribasini ommalashtirish.
(3-bandning oltinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 29-noyabrdagi PF-27-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 01.12.2021-y., 06/21/27/1116-son)
4. Belgilansinki, sektorlar ishini tashkil etish 2-ilovada keltirilgan, quyidagilarni nazarda tutadigan Hududlar va tumanlar (shaharlar)ni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektorlar ishini tashkil etish sxemasiga muvofiq “mahalla — tuman (shahar) — viloyat — respublika” tamoyiliga ko‘ra amalga oshiriladi:
uyma-uy yurish va aholi bilan uchrashuvlar asosida eng quyi bo‘g‘inda – mahallada dolzarb muammolarni aniqlash, ularni bevosita joyida bartaraf etish yuzasidan aniq choralar ko‘rish, tuman (shahar)ni rivojlantirish bo‘yicha dasturlarga kiritish uchun takliflar tayyorlash va kiritish;
mahallalarda aniqlangan muammolarni har tomonlama chuqur tahlil qilish va umumlashtirish asosida tumanlar (shaharlar)ni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha “yo‘l xaritalari”ni ishlab chiqish, tasdiqlash hamda amalga oshirish, tumanlar (shaharlar) xalq deputatlari Kengashlari sessiyalarida hisobot berish tizimini joriy etish, qabul qilingan qarorlar ijrosini nazorat qilish, Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrini rivojlantirish bo‘yicha dasturlarga kiritish, shuningdek, mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish uchun takliflar tayyorlash va kiritish;
Oldingi tahrirga qarang.
tumanlar (shaharlar)da aniqlangan muammolarni har tomonlama chuqur tahlil qilish va umumlashtirish asosida Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha “yo‘l xaritalari”ni ishlab chiqish, tasdiqlash hamda amalga oshirish, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, viloyatlar va Toshkent shahar xalq deputatlari Kengashlari sessiyalarida hisobot berish tizimini joriy etish, qabul qilingan qarorlar ijrosini nazorat qilish, davlat, hududiy, shu jumladan, O‘zbekiston Respublikasining rivojlanish davlat dasturlariga takliflar tayyorlash va kiritish, shuningdek, mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish uchun takliflar tayyorlash va kiritish;
(4-bandning to‘rtinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 6-martdagi PF-5370-sonli Farmoni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 06.03.2018-y., 06/20/5370/0975-son)
Oldingi tahrirga qarang.
hududlar “yo‘l xaritalari” amalga oshirilishining samaradorligi yuzasidan O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan har tomonlama tanqidiy tahlil va umumlashtirish o‘tkazish, shuningdek, davlat, hududiy, shu jumladan, O‘zbekiston Respublikasining rivojlanish davlat dasturlarini ishlab chiqish, tasdiqlash hamda amalga oshirish, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti oldida har choraklik hisobot berish tizimini joriy etish, qabul qilingan qarorlar ijrosini nazorat qilish, joylardagi tizimli kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha Hukumat qarorlari loyihalarini ishlab chiqishni tashkil etish, mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish to‘g‘risida takliflar kiritish.
(4-bandning beshinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 6-martdagi PF-5370-sonli Farmoni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 06.03.2018-y., 06/20/5370/0975-son)
5. Belgilansinki, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) Kengashlari majlislarida har chorakda sektorlar rahbarlarining hisobotlari har bir hududga biriktirilgan mas’ul mansabdor shaxslar, deputatlar va senatorlar ishtirokida eshitiladi.
Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) Kengashlariga sektorlar rahbarlarining hisobotlarini eshitishda quyidagi masalalarga e’tibor qaratish tavsiya etilsin:
tegishli davrda hududning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishini tanqidiy baholash;
aholi, tadbirkorlik subyektlari, fermer xo‘jaliklari, yoshlarni tashvishga solayotgan dolzarb muammolarni, shuningdek, hududning rivojlanishiga to‘siq bo‘layotgan tizimli kamchiliklarni aniqlash;
Oldingi tahrirga qarang.
hududni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning ustuvor yo‘nalishlarini va davlat, hududiy, shu jumladan, O‘zbekiston Respublikasining rivojlanish davlat dasturlariga kiritish uchun takliflarni muhokama qilish.
(5-bandning beshinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 6-martdagi PF-5370-sonli Farmoni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 06.03.2018-y., 06/20/5370/0975-son)
Hisobotlarni eshitishga hududlarni rivojlantirish jarayoniga ta’sir ko‘rsatishning, shuningdek, sektorlar rahbarlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari mansabdor shaxslari mas’uliyatini oshirishning muhim vositalaridan biri sifatida qaralsin.
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashiga sektorlar rahbarlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari mansabdor shaxslari hisobotlarini eshitishning aniq tartibini nazarda tutgan holda, Xalq deputatlari viloyat, tuman, shahar Kengashining namunaviy reglamentini qayta ko‘rib chiqish tavsiya etilsin.
6. Sektorlar ishining shakllari va uslublarini, davlat organlari va tashkilotlari bilan hamkorligini, ularning vakolatlarini, shuningdek, hisobot berishi va faoliyatini baholash tartibini nazarda tutadigan Tumanlar (shaharlar) va hududlarni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektorlarining ishlarini tashkil etish to‘g‘risidagi nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
7. Quyidagilar hududlarga biriktirilgan O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri va uning o‘rinbosarlarining asosiy vazifalari va funksiyalari etib belgilansin:
hududlarni kompleks rivojlantirish bo‘yicha sektorlarning ishini, eng avvalo, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishda orqada qolgan tumanlar va shaharlarda samarali tashkil etish;
tumanlar, shaharlar,mahallalardagi yechimini kutayotgan muammolarni hal qilish bo‘yicha ishlarning samaradorligi va uyg‘unligini ta’minlash maqsadida davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari faoliyatini muvofiqlashtirish, ularning mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan uzviy hamkorligini tashkil etish;
hududning ishchanlik muhiti va ishchanlik faolligini tahlil qilish, tadbirkorlikni jadal rivojlantirishga to‘siq bo‘layotgan dolzarb muammolarni hal etishga ko‘maklashish, shakllangan tadbirkorlik madaniyati va mahalliy an’analar, hududning o‘ziga xos xususiyatlari va rivojlanish darajasini inobatga olgan holda, hududni rivojlantirish bo‘yicha manzilli amaliy chora-tadbirlarni ishlab chiqish;
hududning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish ahvolini tahlil qilish, amalga oshirilayotgan tadbirlarning aholi hayotining sifatiga ta’sir etish darajasini oshirish bo‘yicha amaliy chora-tadbirlarni ishlab chiqish;
Hukumat, respublika davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari darajasida qaror qabul qilishni talab etadigan aniqlangan muammolarni bartaraf etish bo‘yicha chora-tadbirlarni amalga oshirish;
tegishli rahbarlarning faoliyatini tanqidiy tahlil qilish yakunlari asosida ularni amaldagi rahbar kadrlar zaxirasiga qo‘shish yoki egallab turgan lavozimidan ozod etishgacha bo‘lgan intizomiy javobgarlikka tortish haqida takliflar kiritish.
8. Belgilab qo‘yilsinki:
hududlarning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish holatini, qonunlar, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti va Vazirlar Mahkamasining qarorlari bajarilishini o‘rganish hududlarga biriktirilgan O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri va uning o‘rinbosarlari tomonidan, qoida tariqasida, bir yo‘la kompleks o‘rganish (3-4 kun davomida) o‘tkazish orqali muvofiqlashtiriladi;
hududlarga biriktirilgan O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri va uning o‘rinbosarlari ish vaqtining uchdan ikki qismidan kam bo‘lmagan davrini joylarda ishlarning haqiqiy ahvolini, shu jumladan aholi bilan muloqot qilish orqali o‘rganishga ajratadi.
9. Kalendar yilning chorak yakuni bo‘yicha majlislarga tayyorgarlik ko‘rish va o‘tkazishning hozirgi amaliyoti samarasiz hamda eskirgan deb topilsin.
Mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish yakunlarini sarhisob qilishning yangilangan konsepsiyasi 4-ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq joriy qilinsin va quyidagilar uning asosiy yo‘nalishlari etib belgilansin:
tuman (shahar) va viloyat darajasida, birinchi navbatda, fuqarolar, tadbirkorlik subyektlari, deputatlar va senatorlar, fuqarolik jamiyati institutlari vakillari tomonidan ko‘tarilgan eng dolzarb muammolarni aniqlash, shuningdek, ularning yechimi bo‘yicha aniq choralar ko‘rish;
davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, fuqarolik jamiyati institutlari, ishbilarmon doiralar va ommaviy axborot vositalari vakillarini jalb qilish orqali hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari bajarilishi monitoringining ochiqligi va xolisligini oshirish;
amalga oshirilayotgan chora-tadbirlar va erishilgan ko‘rsatkichlarning, ayniqsa qishloq joylarida aholining hayot darajasi va sifatiga real ta’sirini hisobga olgan holda maqroiqtisodiy tahlil o‘tkazish;
hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish ahvoli, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat idoralari takliflari, aholi ehtiyojlarining har tomonlama va chuqur tahlili asosida O‘zbekiston Respublikasining investitsiya (davlat) dasturlari va hududlarni rivojlantirish dasturlarini shakllantirish;
hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish vazifalarini, shu jumladan, joylarda yechimini kutayotgan muammolarni hal qilishda davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari rahbarlari hamda xodimlarining mas’uliyati va tashabbuskorligini oshirish;
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti va Vazirlar Mahkamasining qarorlari bajarilishini nazorat va monitoring qilishning ta’sirchan mexanizmlarini joriy etish.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi bir hafta muddatda Mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish yakunlarini sarhisob qilishning yangi konsepsiyasini ishlab chiqsin va tasdiqlasin.
10. Hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy soha ahvolini o‘rganishning yangi mexanizmlarini joriy etish bo‘yicha komissiya 5-ilovaga muvofiq tarkibda tashkil etilsin.
11. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
bir oy muddatda sektorlar rahbarlari, davlat organlari mansabdor shaxslari va xodimlari o‘rtasida mazkur qaror talablarini tushuntirish bo‘yicha ishlarni tashkil etsin;
2017-yil 20-avgustga qadar muddatda joylarda aniqlangan muammo va kamchiliklarning har tomonlama tahlil etish va umumlashtirish asosida namunaviy “Yo‘l xaritasi”ni hamda sektorlar rahbarlarining namunaviy ish tartibini ishlab chiqsin;
bir oy muddatda sektorlar rahbarlari faoliyatining moddiy-texnika ta’minotini yaxshilash bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirsin;
2018-yil 1-yanvarga qadar muddatda mahalliy davlat hokimiyati organlarining faoliyatini va bajaradigan ishlar hajmini tanqidiy o‘rganish asosida ularning tuzilmasi, vazifalari, funksiya va vakolatlarini optimallashtirish bo‘yicha takliflar kiritsin.
12. Asossiz, samarasi kam, amaliy ahamiyatga ega bo‘lmagan, davlat organlari va boshqa tashkilotlarning mansabdor shaxslariga keraksiz ma’muriy ish hajmini oshiradigan va yuklatilgan vazifalarni bajarishdan chalg‘itadigan idoralararo yig‘ilishlarni o‘tkazish qat’iy taqiqlansin.
Davlat hokimiyati organlari, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari rahbarlariga o‘tkaziladigan yig‘ilishlarga ko‘rib chiqiladigan masalalarga bevosita aloqador bo‘lmagan davlat organlari, nodavlat notijorat tashkilotlarining mansabdor shaxslari taklif qilinishi va ishtirok etishiga yo‘l qo‘yilmasligi ko‘rsatib o‘tilsin.
O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi ko‘rsatilgan talablarning qat’iy bajarilishi ustidan lozim darajada monitoring olib borilishini ta’minlasin.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi bir oy muddatda kollegial yig‘ilishlar o‘tkazish zaruratini asoslovchi aniq mezonlarni, ularda ishtirok etuvchi shaxslar doirasini belgilashni, shuningdek, yig‘ilishlar yakunlarining natijadorligiga talablarni nazarda tutgan holda, barcha darajalarda yig‘ilishlarni tashabbus qilish, unga tayyorgarlik ko‘rish va o‘tkazish tartibini ishlab chiqsin hamda tasdiqlasin.
Oldingi tahrirga qarang.
13. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining fuqarolar huquqlarini himoya qilish, murojaatlar bilan ishlashni nazorat qilish va muvofiqlashtirish masalalari bo‘yicha maslahatchisi (T. Xudaybergenov) O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi va Hisob palatasi bilan birgalikda:
(13-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 1-fevraldagi PF–5650-sonli Farmoni tahririda)
sektorlar rahbarlarining faoliyatini ularga yuklatilgan vazifalarning samarali bajarilishi yuzasidan doimiy monitoring qilishni, hududlarning rivojlanish ahvolidagi real o‘zgarishlardan va boshqa haqqoniy mezonlardan kelib chiqib, ularning faoliyatini xolisona baholashni ta’minlasin;
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga har chorakda alohida o‘rnak ko‘rsatgan sektorlar rahbarlari, davlat organlarining mansabdor shaxslari va xodimlarini rag‘batlantirish yoki yo‘l qo‘yilgan jiddiy kamchiliklar uchun ularni lavozimidan ozod etishgacha bo‘lgan javobgarlikka tortish bo‘yicha takliflar kiritsin.
14. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Loyiha boshqaruvi milliy agentligi O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Investitsiyalar bo‘yicha davlat qo‘mitasi va Hisob palatasi bilan birgalikda uch oy muddatda tanqidiy tahlil asosida Respublika va mahalliy budjet mablag‘larini shakllantirish va taqsimlash, investitsiya dasturlarini ishlab chiqish va amalga oshirishning samarali hamda shaffof mexanizmlarini joriy etish bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti devoniga takliflar kiritsin.
15. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining davlat maslahatchilari U.S. Ismailov, V.A. Golishev, T.A. Xudaybergenov, O.B. Murodov, O‘zbekiston Respublikasining Bosh prokurori I.B. Abdullayev zimmasiga yuklansin.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2017-yil 8-avgust,
PQ-3182-son
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 8-avgustdagi PQ-3182-son qaroriga
1-ILOVA
O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri va uning o‘rinbosarlariga biriktirilgan hududlarning
RO‘YXATI
Oldingi tahrirga qarang.

T/r

Hududlar (tumanlar, shaharlar*)

Mas’ul shaxslar

1.

Toshkent shahri, shu jumladan alohida:

Yashnobod tumani,

Chilonzor tumani,

Mirobod tumani,

Bektemir tumani

Aripov A.N. —
O‘zbekiston Respublikasi
Bosh vaziri

2.

Qoraqalpog‘iston Respublikasi, shu jumladan alohida:

Shumanay tumani,

Qonliko‘l tumani,

Taxtako‘pir tumani,

Mo‘ynoq tumani,

Chimboy tumani,

Qorao‘zak tumani

Ramatov A.J. —
O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi o‘rinbosari — “O‘zbekiston temir yo‘llari” AJ boshqaruvi raisi

3.

Surxondaryo viloyati, shu jumladan alohida:

Qiziriq tumani,

Boysun tumani,

Uzun tumani,

Muzrabot tumani,

Sariosiyo tumani,

Sherobod tumani

4.

Xorazm viloyati, shu jumladan alohida:

Qo‘shko‘pir tumani,

Shovot tumani,

Yangibozor tumani,

Yangiariq tumani

5.

Sirdaryo viloyati, shu jumladan alohida:

Boyovut tumani,

Sardoba tumani,

Mirzaobod tumani,

Xovos tumani

Mirzayev Z.T. —
O‘zbekiston Respublikasi
Bosh vazirining o‘rinbosari

6.

Jizzax viloyati, shu jumladan alohida:

Mirzacho‘l tumani,

Zarbdor tumani,

Forish tumani,

Yangiobod tumani

7.

Samarqand viloyati, shu jumladan alohida:

Qo‘shrabot tumani,

Nurobod tumani,

Paxtachi tumani,

Bulung‘ur tumani

8.

Andijon viloyati, shu jumladan alohida:

Xonobod shahri,
Bo‘z tumani,

Ulug‘nor tumani,

Paxtaobod tumani,

Marhamat tumani

Otajanov N.S. — O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari — “O‘zagrotexsanoatxolding” AJ boshqaruvi raisi

9.

Toshkent viloyati, shu jumladan alohida:

Oqqo‘rg‘on tumani,

Bo‘ka tumani,

Bekobod tumani,

Zangiota tumani,

Qibray tumani,

Quyichirchiq tumani,

Toshkent tumani,

Chinoz tumani,

Yangiyo‘l tumani

10.

Namangan viloyati, shu jumladan alohida:

Mingbuloq tumani,

Chust tumani,

Chortoq tumani,

Kosonsoy tumani,

Pop tumani

Qo‘chqorov J.A. —
O‘zbekiston Respublikasi
Bosh vazirining o‘rinbosari

11.

Farg‘ona viloyati, shu jumladan alohida:

Yozyovon tumani,

Buvayda tumani,

Qo‘shtepa tumani,

Uchko‘prik tumani,

So‘x tumani

12.

Buxoro viloyati, shu jumladan alohida:

Olot tumani,

Peshku tumani,

Romitan tumani,

Vobkent tumani,

Qorako‘l tumani

Ibragimov G‘.I. —
O‘zbekiston Respublikasi
Bosh vazirining o‘rinbosari

13.

Qashqadaryo viloyati, shu jumladan alohida:

Dehqonobod tumani,

Yakkabog‘ tumani,

Mirishkor tumani,

Nishon tumani

14.

Navoiy viloyati, shu jumladan alohida:

Xatirchi tumani,

Nurota tumani,

Tomdi tumani,

Uchquduq tumani

Izoh:
* O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri va uning o‘rinbosarlari o‘zlariga biriktirilgan hududlarning barcha tumanlar (shaharlar)i bilan birga, ko‘rsatib o‘tilgan tumanlar (shahar)ni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishiga alohida e’tibor qaratishlari lozim;
O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri o‘rinbosarlari boshqa ishga o‘tganda, tegishli hududlar ushbu lavozimlarga yangi tayinlangan yoxud zimmasiga tegishli funksiyalarni bajarish yuklangan shaxslarga biriktiriladi.
(1-ilova O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 8-fevraldagi PF-5329-sonli Farmoni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 03.03.2018-y., 06/18/5329/0846-son)
 LexUZ sharhi
1-ilova O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 7-iyundagi PF-5457-sonli Farmoniga asosan o‘zgartirish kiritilgan. Rus tili matniga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 8-avgustdagi PQ-3182-son qaroriga
2-ILOVA
Hududlar va tumanlar (shaharlar)ni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektorlar ishini tashkil etish
SXEMASI
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 8-avgustdagi PQ-3182-son qaroriga
3-ILOVA
Tumanlar (shaharlar) va hududlarni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektorlarning ishlarini tashkil etish to‘g‘risidagi
NIZOM
Ushbu Nizom respublikaning tumanlari (shaharlari) va hududlarini kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektorlarning asosiy vazifalari, funksiyalari va vakolatlarini, ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Respublikaning tumanlari (shaharlari) va hududlarini kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha sektor (keyingi o‘rinlarda sektor deb yuritiladi) tegishli mahalliy davlat hokimiyati organining ko‘maklashuvchi kollegial ishchi tuzilmasi hisoblanadi.
2.Sektor:
Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlarining qaroriga muvofiq, tegishli prokuratura, ichki ishlar va davlat soliq xizmati organlari rahbarlari bilan kelishgan holda hamda tegishlicha Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi raisi, viloyatlar, tumanlar, shaharlar hokimlari, prokuratura, ichki ishlar va davlat soliq xizmati organlarining hududiy tuzilmalari rahbarlari (keyingi o‘rinlarda sektorlar rahbarlari deb yuritiladi) boshchiligida;
bir ma’muriy-hududiy birlik hududida, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari tomonidan belgilanadigan ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish darajasini, shu jumladan, qishloq xo‘jaligi holati, boshqa iqtisodiyot tarmoqlari, ijtimoiy sohalar hamda boshqa mezonlarni inobatga olgan holda uning umumiy maydonini to‘rtga bo‘lish yo‘li bilan tashkil etiladi.
3. To‘rtga bo‘lingan qismlarning har biri sektor rahbariga biriktiriladi (keyingi o‘rinlarda — biriktirilgan hudud deb yuritiladi).
Sektorlar tarkibiga boshqa davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, nodavlat notijorat va boshqa tashkilotlarning vakillari kiritilishi mumkin.
4. Sektorlar o‘z faoliyatida O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va topshiriqlariga, tegishli hokim hamda mahalliy hokimiyat vakillik organining qarorlariga, shuningdek, ushbu Nizomga amal qiladi.
5. Sektorlar zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishda mahalliy vakillik va ijroiya hokimiyati organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari, ommaviy-axborot vositalari, boshqa davlat organlari va tashkilotlari bilan o‘zaro hamkorlik qiladi.
2-bob. Sektorlarning asosiy vazifalari
6. Sektorlarning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:
uy-joy kommunal va yo‘l xo‘jaligi, energiya, suv va issiqlik ta’minoti, transport qatnovi, arxitektura, arzon uy-joylar qurish, hududlarni obodonlashtirish va ko‘kalamzorlashtirish, namunaviy mahalla va xususiy uy-joy mulkdorlari shirkatlarini shakllantirish sohasidagi muammolarni aniqlash hamda hal etish bo‘yicha aniq maqsadga qaratilgan tadbirlarni o‘tkazish;
ijtimoiy muhofazaning manzilliligi, iste’mol bozorida narxlarning barqarorligi, ijtimoiy soha obyektlari, eng avvalo, sog‘liqni saqlash, ta’lim va boshqa muassasalarning samarali faoliyat ko‘rsatishini ta’minlash bo‘yicha ta’sirchan chora-tadbirlarni amalga oshirish;
hududlarni jadal iqtisodiy rivojlantirish, shu jumladan, ularning tabiiy, iqtisodiy va inson salohiyatidan samarali foydalanish, qurilishi tugallanmagan obyektlardan, foydalanilmayotgan ishlab chiqarish va yer maydonlaridan oqilona foydalanish, mahalliy budjetlarning daromad qismi va hududning eksport imkoniyatlarini kengaytirish, joylarda zamonaviy bozor infratuzilmasini tashkil etish, xizmat ko‘rsatish, turizm sohalarini rivojlantirish, tadbirkorlik subyektlariga amaliy yordam ko‘rsatish hamda yangi ish o‘rinlarini yaratish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish;
dehqon xo‘jaliklari, tomorqa uchun ajratilgan yerlardan maqsadli foydalanish, meva-sabzavotchilik, chorvachilik, parrandachilik, baliqchilik, asalarichilik va boshqa faoliyat turlarini rivojlantirish, qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishini tashkil etishda fermer xo‘jaliklariga ko‘maklashish bo‘yicha choralar ko‘rish;
fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari bilan o‘zaro hamkorlikda huquqbuzarliklarni, ayniqsa voyaga yetmaganlar va yoshlar o‘rtasida profilaktika qilish hamda ularni barvaqt oldini olish bo‘yicha ta’sirchan ishlarni tashkil etish.
3-bob. Sektorlarning funksiyalari va vakolatlari
7. Zimmalariga yuklangan vazifalarga muvofiq sektorlar tegishli biriktirilgan hududlarda quyidagi funksiyalarni bajaradilar:
qonunlar, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmon, qaror, farmoyish va topshiriqlari, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qaror, farmoyish va topshiriqlarini to‘liq hamda o‘z vaqtida amalga oshirilishiga ko‘maklashadilar;
ishlarning haqqoniy holati, to‘plangan muammolar va tizimli kamchiliklarni, birinchi navbatda, uyma-uy yurish, jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini ko‘rib chiqish, aholining turli qatlamlari bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri muloqotni tashkil etish yo‘li bilan chuqur va har tomonlama o‘rganishni amalga oshiradilar;
amalga oshirilayotgan ishlarning yakuniy natijalarini ta’minlash maqsadida aniqlangan va aholini tashvishga solayotgan muammolarni bevosita joylarda bartaraf etish bo‘yicha vakolatlari doirasida aniq choralar ko‘radilar;
o‘rganish natijalarini umumlashtiradilar hamda davlat organlari va tashkilotlari faoliyatidagi ko‘zlangan islohotlarni samarali amalga oshirishga to‘sqinlik qilayotgan tizimli kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha takliflar tayyorlaydilar, ularni yuqori turuvchi organlarga kiritadilar;
joylardagi mahalliy muammolarni hal etishda davlat organlari va tashkilotlari mansabdor shaxslarining, ularning zimmasidagi vazifa va funksiyalardan kelib chiqqan holda, javobgarligini oshirish hamda kuchlarni jamlash bo‘yicha choralarni amalga oshiradilar;
huquqbuzarliklar profilaktikasi, qonuniylikni mustahkamlash va huquq-tartibotni ta’minlash bo‘yicha chora-tadbirlar ko‘radilar;
aholi bandligi, xususan, yoshlarni ishga joylashtirishni ta’minlashda amaliy yordam ko‘rsatadilar;
ijtimoiy soha obyektlarini (sog‘liqni saqlash, ta’lim, shu jumladan, maktabgacha ta’lim, umumta’lim, o‘rta-maxsus ta’lim muassasalari) samarali faoliyat yuritishi, ularni malakali mutaxassislar bilan ta’minlash, moddiy-texnik bazasini mustahkamlashga ko‘maklashadilar;
soliq va boshqa majburiy to‘lovlar, shu jumladan ko‘rsatilgan kommunal va ekspluatatsiya xizmatlari uchun to‘lovlarni o‘z vaqtida hamda to‘liq hajmda to‘lanishini ta’minlash bo‘yicha chora-tadbirlarni amalga oshiradilar;
aholi punktlari, muqaddas qadamjolar va qabristonlarni obodonlashtirish hamda ko‘kalamzorlashtirish ishlarini tashkil etadilar;
turar-joy kommunal xo‘jaligini yaxshilash choralarini ko‘radilar, xususiy uy-joy mulkdorlari shirkatlari, kommunal xizmatlar, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari faoliyatiga ko‘maklashadilar;
mas’ul tashkilotlar bilan birgalikda ijtimoiy hayotda oilaning rolini kuchaytirish chora-tadbirlarini amalga oshiradilar;
yoshlarni vatanparvarlik, qonunga itoatkorlik ruhida tarbiyalash, sog‘lom turmush tarzini yuritish, bilim olishga intilish, ularda kitob o‘qishga qiziqish uyg‘otish, shu jumladan, uyushmagan yoshlarni aniqlash va ular bilan profilaktika ishlarini o‘tkazish chora-tadbirlarini ko‘radilar;
korxona, muassasa va tashkilotlarda sanitariya-gigiyena va yong‘inga qarshi kurash normalariga rioya etilishi ustidan belgilangan tartibda nazoratni tashkil etadilar;
dehqon bozorlari va “Elga xizmat” korxonalarida oziq-ovqat mahsulotlari narxlari monitoringini amalga oshiradilar;
tadbirkorlikni rivojlantirish, investitsiyalarni jalb qilish, eksport salohiyatini oshirish, shuningdek,faoliyat ko‘rsatmayotgan va bo‘sh yotgan obyektlarni xo‘jalik faoliyatiga jalb etishga ko‘maklashadilar;
ishlab chiqarishga jalb qilinmagan resurslarni, mehnat va ishlab chiqarish salohiyatini aniqlaydilar;
fuqarolarning huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini yuksaltirish bo‘yicha tizimli chora-tadbirlarni amalga oshiradilar.
Sektorlar o‘z zimmalariga yuklatilgan vazifalarni amalga oshirish maqsadida qonun hujjatlariga muvofiq boshqa funksiyalarni ham amalga oshiradilar.
8. Zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish uchun sektor rahbari quyidagi huquqlarga ega:
mahalliy vakillik va ijroiya hokimiyati organlari, boshqa organ va tashkilotlardan zarur material hamda ma’lumotlarni so‘rash va olish;
mahalliy ijroiya hokimiyati organlari rahbarlari hamda mutaxassislarini, zarurat bo‘lganda, aniqlangan muammo va kamchiliklarni tahlil qilish, ularni hal etish choralarini amalga oshirish uchun jalb etish;
mahalliy vakillik va ijroiya hokimiyati organlari, boshqa davlat organlari va tashkilotlari rahbarlariga o‘rganish natijalari bo‘yicha takliflar kiritish hamda kamchiliklarni bartaraf etish va boshqa choralar ko‘rish yuzasidan tegishli materiallarni yuborish;
mahalliy ijroiya hokimiyati organlari, boshqa davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari hamda vakillari ishtirokida yig‘ilishlar o‘tkazish.
Oldingi tahrirga qarang.
sektorlar shtabi tarkibiga kiritilgan idora va tashkilotlar vakillarini rag‘batlantirish va ularni javobgarlikka tortish uchun hokimlikka hamda ish beruvchi tashkilotlarga ko‘rib chiqilishi majburiy bo‘lgan takliflar kiritish;
idora va tashkilotlarning sektorlar shtabi a’zolarini almashtirish to‘g‘risidagi taklifi yuzasidan munosabat bildirish;
har haftada sektor shtabi a’zolarining sektordagi hamda ularga bevosita biriktirilgan mahallalardagi faoliyati yuzasidan axborotini eshitish.
(8-band O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-yanvardagi PQ-4102-sonli qaroriga asosan oltinchi — sakkizinchi xatboshilar bilan to‘ldirilgan — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 09.01.2019-y., 07/19/4102/2434-son)
Sektor rahbari qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi mumkin.
4-bob. Sektorlar faoliyatini tashkil etish
9. Sektorlarning faoliyati “mahalla — tuman (shahar) — viloyat — respublika” prinsipi asosida tashkil etiladi va quyidagilarni nazarda tutadi:
uyma-uy yurish va aholi bilan uchrashuvlar asosida eng quyi bo‘g‘inda –mahallada dolzarb muammolarni aniqlash, ularni bevosita joyida bartaraf etish yuzasidan aniq choralar ko‘rish, tuman (shahar)ni rivojlantirish bo‘yicha dasturlarga kiritish uchun takliflar tayyorlash va kiritish;
mahallalarda aniqlangan muammolarni har tomonlama chuqur tahlil qilish va umumlashtirish asosida tumanlar (shaharlar)ni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha “yo‘l xaritalari”ni ishlab chiqish, tasdiqlash hamda amalga oshirish, tumanlar (shaharlar) xalq deputatlari Kengashlari sessiyalarida hisobot berish tizimini joriy etish, qabul qilingan qarorlar ijrosini nazorat qilish, Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrini rivojlantirish bo‘yicha dasturlarga kiritish, shuningdek, mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish uchun takliflar tayyorlash va kiritish;
Oldingi tahrirga qarang.
tumanlar (shaharlar)da aniqlangan muammolarni har tomonlama chuqur tahlil qilish va umumlashtirish asosida Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish bo‘yicha “yo‘l xaritalari”ni ishlab chiqish, tasdiqlash hamda amalga oshirish, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, viloyatlar va Toshkent shahar xalq deputatlari Kengashlari sessiyalarida hisobot berish tizimini joriy etish, qabul qilingan qarorlar ijrosini nazorat qilish, davlat, hududiy, shu jumladan, O‘zbekiston Respublikasining rivojlanish davlat dasturlariga takliflar tayyorlash va kiritish, shuningdek, mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish uchun takliflar tayyorlash va kiritish;
(9-bandning to‘rtinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 6-martdagi PF-5370-sonli Farmoni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 06.03.2018-y., 06/20/5370/0975-son)
Oldingi tahrirga qarang.
hududlar “yo‘l xaritalari” amalga oshirilishining samaradorligi yuzasidan O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan har tomonlama tanqidiy tahlil va umumlashtirish o‘tkazish, shuningdek, davlat, hududiy, shu jumladan, O‘zbekiston Respublikasining rivojlanish davlat dasturlarini ishlab chiqish, tasdiqlash hamda amalga oshirish, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti oldida har choraklik hisobot berish tizimini joriy etish, qabul qilingan qarorlar ijrosini nazorat qilish, joylardagi tizimli kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha Hukumat qarorlari loyihalarini ishlab chiqishni tashkil etish, mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish to‘g‘risida takliflar kiritish.
(9-bandning beshinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 6-martdagi PF-5370-sonli Farmoni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 06.03.2018-y., 06/20/5370/0975-son)
10. Tumanlar (shahar) va hududlarni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, aholining turmush tarzi va ijtimoiy muhofazasini yaxshilash, tadbirkorlikni rivojlantirish va huquqbuzarliklar profilaktikasi bo‘yicha ishlarni tashkil etish maqsadida, sektorlar rahbarlari tomonidan tasdiqlanadigan yillik “Yo‘l xaritalari” ishlab chiqadi.
“Yo‘l xaritalari”da hududlarni kompleks rivojlantirish, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qaror va topshiriqlari ijrosi bo‘yicha, eng avvalo:
aholini ijtimoiy himoya qilish, shu jumladan, nogiron va muhtoj oilalarga manzilli yordam ko‘rsatish;
tadbirkorlikni rivojlantirish, investitsiyalar jalb etish;
tomorqa uchastkalaridan samarali foydalanish;
meva-sabzavotchilik, chorvachilik, parrandachilik, baliqchilik, asalarichilik, va boshqa qishloq xo‘jaligi faoliyati turlarini rivojlantirish;
aholining uy-joy va kommunal sharoitlarini yaxshilash, hududlarni obodonlashtirish;
huquqbuzarliklarni, shu jumladan, voyaga yetmaganlar va yoshlar o‘rtasida barvaqt oldini olish va profilaktikasi bo‘yicha choralar nazarda tutiladi.
Oldingi tahrirga qarang.
101. Sektorlarda sektor a’zolari ishini muvofiqlashtirish hamda umumlashtirish maqsadida sektor shtabi (keyingi o‘rinlarda — shtab) tashkil etiladi.
102. Sektor shtabi tarkibiga o‘rnatilgan tartibda tasdiqlanadigan namunaviy ro‘yxatga asosan idora va tashkilotlarning vakillari (keyingi o‘rinlarda — shtab a’zolari) kiritiladi.
103. Shtab a’zolari sektor rahbari qarori bilan mahallalar kesimida sektorning muayyan hududiga bevosita biriktiriladilar.
Shtab a’zosi zimmasiga quyidagi asosiy vazifalar yuklatiladi:
sektorlar vazifa, funksiya va vakolatlarini amalga oshirishni tashkil etadi;
sektorda o‘zlari mansub bo‘lgan idora va tashkilot faoliyati yo‘nalishi bo‘yicha muammolarni aniqlash va hal etish choralarini ko‘radi;
biriktirilgan mahallalarda barcha yo‘nalishdagi muammolarni har chorakda kamida bir marotaba uyma-uy yurish, ijtimoiy va boshqa obyektlarni to‘liq o‘rganish va qayd etish orqali aniqlash hamda hal etish choralarini ko‘radi;
aniqlangan muammolarni har tomonlama chuqur tahlil qilish va umumlashtirish asosida ularni tumanlar (shaharlar)ni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, aholining turmush tarzi va ijtimoiy muhofazasini yaxshilash bo‘yicha “yo‘l xaritalari”ga kiritish yuzasidan takliflar ishlab chiqadi;
sektorda tegishli idora va tashkilot faoliyati yo‘nalishi bo‘yicha hamda o‘ziga bevosita biriktirilgan mahallardagi ijtimoiy va iqtisodiy holat bo‘yicha shaxsan mas’ul hisoblanadi.
104. Idora va tashkilotlarning shtab a’zolarini biriktirish va almashtirish to‘g‘risidagi taklifi sektor rahbari bilan kelishiladi, ular lavozimidan ozod etilgan, ishdan bo‘shatilgan, boshqa ishga o‘tkazilgan yoxud sog‘lig‘i holatiga ko‘ra sektordagi faoliyatini bajara olmaydigan holatlar bundan mustasno.
105. Sektor shtabi faoliyatini doimiy asosda tashkil etish maqsadida jamoatchilik asosida sektor shtabi kotibi (keyingi o‘rinlarda — kotib) doimiy ravishda faoliyat yuritadi.
Kotib zimmasiga quyidagi vazifalar yuklatiladi:
sektor faoliyatiga oid ma’lumotlar, sektor tomonidan amalga oshirilgan ishlar hisobotini shakllantirish va yuritish;
sektorda amalga oshirilgan ishlar hamda qabul qilingan fuqarolar va yuridik shaxslar vakillarining murojaatlarini o‘z vaqtida qayd etib borish;
shtab a’zolari faoliyatini tashkiliy jihatdan muvofiqlashtirish;
amalga oshirilgan ishlarni tizimli tahlil qilish, yo‘l qo‘yilgan kamchiliklar, bajarilmagan tadbirlarning sabablarini aniqlash hamda sektor rahbariga axborot berish;
sektorning “yo‘l xaritasi”ga kiritish uchun takliflarni umumlashtirish;
respublika yagona tizimlashtirilgan elektron axborot tizimiga ma’lumotlarni kiritib boradi;
tegishlicha Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklarining axborot-tahlil guruhlari hamda tumanlar (shaharlar) iqtisodiyot va hududlarni kompleks rivojlantirish bo‘limlariga har oyda kamida bir marotaba sektor faoliyatiga oid ma’lumotlar va hisobotlarni taqdim etib boradi.
Kotib faoliyati asosiy ish joyidan ajralgan hamda lavozim maoshi saqlab qolingan holda tashkil etiladi.
Kotib shtabga hokimning qarori asosida biriktiriladi.
(101 — 105-bandlar O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-yanvardagi PQ-4102-sonli qaroriga asosan kiritilgan — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 09.01.2019-y., 07/19/4102/2434-son)
11. Sektor rahbarlari va a’zolari ish vaqtining uchdan ikki qismidan kam bo‘lmagan davrini joylarda ishlarning haqqoniy holatini, shu jumladan, aholi bilan muloqot qilish hamda uyma-uy yurish yo‘li bilan o‘rganishga ajratadilar. Bunda sektorlar rahbarlari va a’zolari bir chorak mobaynida o‘zlariga biriktirilgan hududning barcha joylarida uyma-uy, shu jumladan, uy xo‘jaliklari va boshqa obyektlar bo‘ylab yurishni amalga oshirilishini ta’minlashlari shart.
12. Uyma-uy yurishni hisobga olish uchun sektorlar rahbarlari tomonidan tegishlicha Jo‘qorg‘i Kenges raisi, Qoraqalpog‘iston Respublikasi prokurori, Ichki ishlar vaziri, davlat soliq boshqarmasi boshlig‘i, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari, prokurorlari, ichki ishlar boshqarmasi (bosh boshqarmasi) va davlat soliq boshqarmalari boshliqlari tomonidan imzolangan hamda muhrlangan ip o‘tkazib tikilgan daftar yuritiladi.
Sektor rahbarining uyma-uy yurish daftariga borib ko‘rilgan uy xo‘jaligining egasi, aniqlangan muammolar hamda ularni bartaraf etish bo‘yicha choralar ko‘rsatilgan holda uyma-uy yurish sanasi, vaqti va joylari to‘g‘risidagi va boshqa zarur ma’lumotlar kiritiladi.
Daftarlarni markazlashgan holda tayyorlash O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan ta’minlanadi.
13. Sektor rahbarlari va a’zolari “Yo‘l xaritasida” belgilangan tadbirlarni samarali amalga oshirilishi bo‘yicha shaxsan javobgardirlar.
Oldingi tahrirga qarang.
41-bob. Sektorlar hududida jinoyatlarning oldini olish
131. Sektorlar hududidagi barcha mahallalar kriminogen vaziyatdan kelib chiqib, ushbu Nizomning 132-bandida belgilangan tartibda har yili yanvar oyida “yashil”, “sariq” va “qizil” toifalarga ajratiladi. Bunda:
“yashil” toifadagi mahalla — hududida jinoyat sodir etilmagan mahalla;
“sariq” toifadagi mahalla — hisobot davrida hududida sodir etilgan jinoyatlarning har ming aholi soniga nisbatan salmog‘i tuman (shahar) ko‘rsatkichi bilan barobar yoki undan past bo‘lgan mahalla;
“qizil” toifadagi mahalla — hududida, shu jumladan alohida toifadagi shaxslar, ya’ni voyaga yetmaganlar, ayollar, ishsizlar, ilgari sudlanganlar, mast holatdagi, profilaktik hisobda yoki ma’muriy nazorat ostida turuvchi shaxslar tomonidan sodir etilgan jinoyatlarning har ming aholi soniga nisbatan salmog‘i tuman (shahar) ko‘rsatkichiga nisbatan yuqori bo‘lgan mahalla hisoblanadi.
132. O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Bosh prokuraturasi, Milliy gvardiyasi, Mahalla va oilani qo‘llab quvvatlash vazirligi hamda Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan respublikaning barcha mahallalari har yili yanvar oyida hisobot davrida hududda sodir etilgan jinoyatlar tahlilidan kelib chiqib, “qizil”, “sariq” va “yashil” toifalarga ajratiladi.
Ichki ishlar vazirligi tomonidan har oy yakuni bo‘yicha jinoyatlar statistikasi mahallabay tahlil qilinib, ushbu bandning uchinchi xatboshisida nazarda tutilgan, oldini olish mumkin bo‘lgan jinoyatlar mahallalar kesimida hisoblab chiqiladi hamda tuman (shahar) bo‘yicha mazkur toifa jinoyatlarning umumiy salmog‘i har o‘n ming aholiga nisbatan shakllantiriladi.
Sektorlar hududidagi mahallalarda oldini olish mumkin bo‘lgan jinoyatlar O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 97, 98, 99, 103, 104, 105, 106, 109, 110, 112, 115, 118, 119, 122, 123, 125, 126, 128, 129, 132, 134, 136, 137, 138, 139, 140, 141, 1411, 142, 164, 165, 166, 169, 170, 173, 215, 217, 219, 225, 229, 244, 245, 249, 263, 2631, 267, 269 va 277-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlar hisoblanadi.
133. Sektorlar hududidagi mahallalarda oldini olish mumkin bo‘lgan jinoyatlar statistikasi ichki ishlar organlari tomonidan har oy yakuni bo‘yicha “Elektron jinoiy-huquqiy statistika” yagona axborot tizimi orqali mahallalar kesimida tahlil qilinadi hamda tegishli idoralarga taqdim etiladi.
Ichki ishlar organlari tomonidan sektorlar rahbarlariga biriktirilgan hududlardagi “qizil”, “sariq” va “yashil” toifadagi mahallalar to‘g‘risidagi asoslantirilgan tahliliy ma’lumotlar har chorak yakuni bo‘yicha sektor rahbarlariga kiritib boriladi.
134. Sektor rahbarlari “yashil” toifadagi mahallalarda sektorlar shtabi tarkibiga kiritilgan idora va tashkilotlar tomonidan amalga oshirilgan ishlarni bevosita o‘rganib chiqadi hamda ushbu toifadagi mahallalarning ijobiy ish uslublari, amalga oshirgan tadbirlarini sektorning “sariq” va “qizil” toifadagi mahallalarida ommalashtirish choralarini ko‘radi.
Sektor rahbarlari tomonidan “yashil” toifadagi mahallalarning ijobiy tajribalarni boshqa toifadagi mahallalarga ommalashtirishda quyidagilar samarali tashkil etilganligiga e’tibor qaratiladi:
“Temir daftar”, “Ayollar daftari” hamda “Yoshlar daftari”ga kiritilgan shaxslar bilan olib borilayotgan tadbirlar;
aholining bandligini ta’minlash borasida olib borilayotgan tadbirlar;
ichki ishlar organlari profilaktik hisobida turgan yoxud sog‘liqni saqlash muassasalari hisobiga olingan shaxslar bilan olib borilayotgan tadbirlar;
fuqarolarning huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini oshirishga qaratilgan tadbirlar.
(41-bob O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 29-noyabrdagi PF-27-sonli Farmoniga asosan kiritilgan — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 01.12.2021-y., 06/21/27/1116-son)
Oldingi tahrirga qarang.
5-bob. Sektor rahbarlari va sektor shtabi a’zolarining hisobdorligi va faoliyatini baholash
(5-bob nomi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-yanvardagi PQ-4102-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 09.01.2019-y., 07/19/4102/2434-son)
14. Sektor rahbarlari har chorakda sektorning faoliyati to‘g‘risida Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, xalq deputatlari viloyat, tuman (shahar) Kengashlari oldida hisobot beradilar.
Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, xalq deputatlari viloyat, tuman (shahar) Kengashlari majlislarida O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputatlari, senatorlar, fuqarolik jamiyati institutlari vakillari, ommaviy axborot vositalari, shuningdek, tegishli hududga biriktirilgan O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi hamda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining mas’ul mansabdor shaxslari ishtirok etishlari mumkin.
15. Sektorning faoliyati O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri va uning tegishli hududga biriktirilgan o‘rinbosarlari tomonidan muvofiqlashtiriladi.
16. Tumanlar (shaharlar) va hududlar sektorlari rahbarlari amalga oshirilgan ishlar to‘g‘risida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga tizimli ravishda hisobot berib boradilar.
Oldingi tahrirga qarang.
17. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining kadrlar bo‘yicha maslahatchisi O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi va Hisob palatasi bilan birgalikda sektorlar rahbarlarining faoliyatini, ular tomonidan zimmalariga yuklatilgan vazifalarning samarali bajarilishi yuzasidan doimiy monitoringini amalga oshiradi, quyidagi asosiy mezonlar bo‘yicha ularning faoliyatini xolisona baholaydi;
(17-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 29-oktabrdagi PF-197-sonli Farmoni tahririda)
hududlar ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish holatining real o‘zgarishi;
tasdiqlangan “yo‘l xaritalari” ijrosining ahvoli;
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan qabul qilingan hujjatlari, tegishli hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining mazkur hududlarga tashrifi jarayonidagi topshiriqlarining bajarilishi;
uyma-uy yurish, xalq bilan muloqot, aholi tomonidan ko‘tarilgan muammolarni yechish bo‘yicha ko‘rilayotgan choralarning natijalari samaradorligi;
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Virtual va Xalq qabulxonalariga, eng avvalo, takroran kelib tushgan jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini ko‘rib chiqish samaradorligi;
sektor rahbarlarining uyma-uy yurish daftaridagi yozuvlarning haqqoniyligi.
Oldingi tahrirga qarang.
huquqbuzarliklar profilaktikasiga qo‘shgan hissasi.
Sektor rahbarlari faoliyatini baholashda ularning huquqbuzarliklar profilaktikasiga qo‘shgan hissasi natijasida hududidagi “yashil” toifadagi mahallalar salmog‘i yuqoriligiga e’tibor qaratiladi.
(17-band O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 29-noyabrdagi PF-27-sonli Farmoniga asosan sakkizinchi va to‘qqizinchi xatboshilar bilan to‘ldirilgan — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 01.12.2021-y., 06/21/27/1116-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Monitoring va baholash natijalariga ko‘ra O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining kadrlar bo‘yicha maslahatchisi O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi va Hisob palatasi bilan birgalikda har chorakda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga alohida o‘rnak ko‘rsatgan sektorlar rahbarlari, davlat organlari mansabdor shaxslari va xodimlarini rag‘batlantirish yoki yo‘l qo‘ygan jiddiy kamchiliklari uchun ularni lavozimdan ozod etishgacha bo‘lgan javobgarlikka tortish bo‘yicha har chorakda takliflar kiritib boradilar.
(17-bandning o‘ninchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 29-oktabrdagi PF-197-sonli Farmoni tahririda)
Oldingi tahrirga qarang.
18. Sektor shtabi a’zolari har hafta sektordagi hamda o‘zlariga bevosita biriktirilgan mahallalardagi faoliyati yuzasidan sektor rahbariga axborot beradilar.
(18-band O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-yanvardagi PQ-4102-sonli qaroriga asosan kiritilgan — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 09.01.2019-y., 07/19/4102/2434-son)
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 8-avgustdagi PQ-3182-son qaroriga
4-ILOVA
Mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish yakunlarini sarhisob qilish
SXEMASI
Izoh: barcha majlislarda ijtimoiy-iqtisodiy islohotlarning amalga oshirilishi, shuningdek, tegishli mansabdor shaxslarning o‘zlariga yuklatilgan vazifalarni samarali bajarishdagi o‘rni va javobgarligiga tanqidiy baho beriladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 8-avgustdagi PQ-3182-son qaroriga
5-ILOVA
Hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy soha ahvolini o‘rganishning yangi mexanizmlarini joriy etish bo‘yicha komissiya
TARKIBI
Oldingi tahrirga qarang.

Aripov A.N.

O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri, Komissiya raisi

Abdullayev I.B.

O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokurori, Komissiya raisining o‘rinbosari

Yo‘ldoshev N.T.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Raisi

Ismoilov N.M.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi Spikeri

Ismailov U.S.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi

Inoyatov R.R.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi

Xudaybergenov T.A.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi

lavozimiga ko‘ra

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi

Akmalov K.V.

O‘zbekiston Respublikasi Hisob palatasi raisining o‘rinbosari

Ramatov A.J.

O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi o‘rinbosari — “O‘zbekiston temir yo‘llari” AJ boshqaruvi raisi

Qo‘chqorov J.A.

O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari

Abdukadirov R.V.

O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi apparatining boshqaruvchisi

Azizov A.A.

O‘zbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri

Saidova G.K.

O‘zbekiston Respublikasi iqtisodiyot vaziri

Xodjayev B.A.

O‘zbekiston Respublikasi moliya vaziri

Parpiyev B.R.

O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi raisi

Begalov B.A.

O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi raisi

Jumaniyazov M.B.

Vazirlar Mahkamasining hududlarni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish masalalari axborot-tahlil departamenti mudiri

Toshpulatov F.M.

Vazirlar Mahkamasi YATD mudiri o‘rinbosari

lavozimi bo‘yicha

Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘korg‘i Kengesi raisi, viloyat va Toshkent shahar hokimlari

Izoh: Komissiya a’zolari boshqa ishga o‘tgan taqdirda, Komissiya tarkibiga ushbu lavozimlarga yangi tayinlangan shaxslar yoxud zimmasiga tegishli funksiyalarni bajarish yuklangan shaxslar kiritiladi.
(5-ilova O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 1-fevraldagi PF–5650-sonli Farmoni tahririda)
(O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2017-y., 32-son, 802-modda; Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 03.03.2018-y., 06/18/5329/0846-son, 06.03.2018-y., 06/20/5370/0975-son; 09.01.2019-y., 07/19/4102/2434-son; 29.06.2020 y; Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 01.12.2021-y., 06/21/27/1116-son)