Норасмий таржима

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг

қарори

Наслчилик бўйича давлат мақсадли дастурларини молиялаштириш чора-тадбирлари тўғрисида

«Наслчилик тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни ҳамда Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2013 йил 15 июлдаги «Қонунларнинг ҳаволаки нормаларини амалга оширишга қаратилган норматив-ҳуқуқий ва бошқа ҳужжатларни ишлаб чиқиш режаларини тасдиқлаш тўғрисида»ги ПҚ-2003-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Наслчиликни ривожлантиришнинг мақсадли давлат дастурларини ишлаб чиқиш ва молиялаштириш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Наслчиликни ривожлантириш бўйича давлат мақсадли дастурларини ишлаб чиқиш ва амалга ошириш бўйича ишларга услубий раҳбарлик ва мувофиқлаштириш Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги томонидан амалга оширилиши маълумот учун қабул қилинсин.

3. Мазкур қарорнинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг Қишлоқ ва сув хўжалиги, қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари Ба истеъмол товарларини қайта ишлаш масалалари бўйича Ахборот-таҳлил департаменти зиммасига юклансин.

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2014 йил 22 декабрь,

354-сон

Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 22 декабрдаги 354-сон қарорига
ИЛОВА

Наслчиликни ривожлантиришнинг мақсадли давлат дастурларини ишлаб чиқиш ва молиялаштириш тартиби тўғрисидаги

НИЗОМ

I. Умумий қоидалар

1. Мазкур Низом 1-иловага мувофиқ наслли чорва молларини кўпайтириш, наслчилик мақсадларида наслчилик маҳсулотларини (материалларини) ишлаб чиқариш ва улардан фойдаланиш учун қулай шарт-шароитлар яратиш орқали наслчиликни янада кенгайтириш ва самарадорлигини оширишга қаратилган наслчиликни ривожлантиришнинг давлат мақсадли дастурларини ишлаб чиқиш ва молиялаштириш тартибини белгилайди.

2. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

наслчиликни ривожлантиришнинг мақсадли Давлат дастури — наслчиликни ривожлантиришга қаратилган, тегишли тадбирларни амалга оширишни назарда тутувчи чора-тадбирлар ва мақсадли чора-тадбирлар мажмуи (кейинги ўринларда — Дастур);

Дастур ташаббускори — Дастурни ишлаб чиқиш ташаббускори ва ташкил этувчи Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги;

наслчилик объектлари — наслчилик ҳайвонлари: қорамоллар, қўйлар, эчкилар, отлар, туялар, чўчқалар, шунингдек қушлар, балиқлар, асаларилар, ипак қурти, ҳайвонлар (кейинги ўринларда — ҳайвонлар) ва уларнинг наслчилик маҳсулотлари;

наслчилик субъектлари — илмий-тадқиқот муассасалари, наслчилик корхоналари ва фермер хўжаликлари, наслчилик марказлари, ипподромлар, иммуногенетик назорат лабораториялари, назорат-синов станциялари, эмбрион трансплантацияси марказлари ҳамда наслчилик маҳсулотларининг эгалари бўлган бошқа юридик ва жисмоний шахслар;

наслчилик ишлари — чорва молларини кўпайтириш ва сифатини яхшилаш, мавжуд турлари, навлари ва зотларини яхшилаш ҳамда янгиларини ўзлаштиришга қаратилган наслли ҳайвонларни кўпайтириш ва селекция қилиш бўйича ташкилий-иқтисодий чора-тадбирлар мажмуи;

кенг кўламли селекция-генетик дастурлар — фан ва биотехнологиянинг замонавий ютуқларидан фойдаланишга асосланган зот ёки унинг зонал тури билан селекция ишларининг марказлаштирилган тизими;

селекция белгилари — маҳсулдорлик (сут маҳсулдорлиги, тирик вазн, жун маҳсулдорлиги, тухум маҳсулдорлиги ва бошқалар), ривожланиш (тирик вазни, тана ўлчовлари), сифати (гўшт, сут, қоракўл мўйнаси, тухум ва бошқа наслчилик маҳсулотлари), кўпайиш қобилияти (ишлаб чиқарувчиларнинг сперма ҳосил бўлишининг физиологик хусусиятлари, урғочиларнинг унумдорлиги), маҳсулотнинг узоқ умр кўриши ва бошқаларга чидамлилиги.

II. Дастурнинг мақсади, ривожланиш мақсадлари ва тузилиши

3. Дастурни ишлаб чиқишдан мақсад наслчилик корхоналарининг генетик салоҳиятини янада ошириш, бутун чорвачилик тармоғининг иқтисодий самарадорлиги ва рақобатбардошлигини ошириш бўйича ишларни тизимли асосда ташкил этишдан иборат.

4. Қуйидагилар Дастур доирасида устувор амалга оширилиши кўзда тутилган асосий вазифалардан иборат:

деҳқон ва фермер хўжаликларининг наслли ёш чорва моллари ва бошқа наслчилик маҳсулотларига бўлган эҳтиёжини қондиришга, шунингдек экспортга етказиб берилаётган наслчилик маҳсулотлари ҳажмини оширишга кўмаклашиш;

чорвачиликда замонавий селекция усулларини жорий этиш орқали янги фойдали генетик белгиларга эга ҳайвонларни олиш;

селекция жараёнида фойдаланиладиган наслчилик ресурсларининг келиб чиқиши, маҳсулдорлиги, тури ва бошқа сифатлари бўйича баҳоланишини ҳисобга олишни янада такомиллаштириш;

маҳаллий ва йўқолиб бораётган маҳаллий зотларнинг генофондини сақлаш, селекцияда энг қимматли маҳаллий ва жаҳон генофондидан самарали фойдаланишни таъминлаш;

наслчилик ресурсларини яратиш, сақлаш, кўпайтириш ва улардан оқилона фойдаланиш орқали ҳайвонларнинг наслчилик ва маҳсулдорлик сифатларини яхшилаш ҳамда юқори маҳсулдор ҳайвонларни товар подаларида кўпайтиришни жадаллаштириш.

5. Дастур таркибига қуйидагилар киради:

а) тегишли вазирлик ва идораларнинг номлари, Дастурнинг номи ва амал қилиш муддати, ишлаб чиқиш жойи ва санаси кўрсатилган сарлавҳа саҳифаси;

б) тармоқнинг жорий ҳолати, тармоқ давлат дастурларининг мақсад ва вазифалари (наслчиликнинг асосий объектлари бўйича), шунингдек Дастурни амалга ошириш муддатлари ҳақида умумий маълумотдан иборат бўлган кириш қисми;

в) наслчиликни ривожлантиришдаги ютуқларни таҳлил қилиш натижаларига асосланган техник-иқтисодий асоснома;

г) 2-иловага мувофиқ шаклда наслчиликни ривожлантириш чора-тадбирлари мажмуаси;

д) Дастурнинг асосий мақсадли параметрлари, шу жумладан:

наслчилик субъектлари томонидан кўрсатилган хизматлар ҳажми;

ишлаб чиқарилаётган наслчилик маҳсулоти (материали) сифат кўрсаткичлари;

ишлаб чиқариш ҳажми ва юқори сифатли қўпол, ширали ва концентрланган озуқа билан таъминланиш даражаси;

тадқиқот натижаларининг самарадорлиги;

ходимлар ва мутахассисларни тегишли малака билан таъминланганлиги;

наслчилик соҳасида хорижий давлатлар билан ҳамкорликнинг самарадорлиги;

фаолият турлари бўйича наслчиликни ривожлантириш бўйича тадбирларни молиялаштириш манбалари.

6. Наслчиликни ривожлантириш бўйича чора-тадбирлар комплекси қуйидагиларга қаратилган чора-тадбирларни ўз ичига олади:

наслчиликни ривожлантиришнинг норматив-ҳуқуқий базасини такомиллаштириш, бу эса наслчилик субъектларининг ҳуқуқ ва мажбуриятларини тартибга солувчи қонунчилик ҳужжатларига тегишли ўзгартириш ва қўшимчалар киритишни назарда тутади;

наслчилик хўжаликларини ривожлантириш (йўқолиб бораётган майда зотлар, шу жумладан, бушуев зотли қорамоллар, қорабайир зотли отлари, ҳисор зотли қўйлар учун наслчилик заводлари, наслчилик хўжаликлари, генофонд хўжаликларини ташкил этиш);

моддий-техника базасини мустаҳкамлаш, шу жумладан наслчилик субъектлари учун малакали кадрлар тайёрлаш инфратузилмасини такомиллаштириш;

наслчилик хўжаликларида юқори маҳсулдор наслчилик (наслчилик ўзаги)ни яратиш ва ундан олинган наслнинг маҳсулдорлик кўрсаткичлари асосида баҳолаш орқали наслчилик маҳсулоти (материали) сифатини баҳолаш тизимини такомиллаштириш;

наслчилик объектларининг зот гуруҳларини такомиллаштирувчи деб эътироф этилган ёш наслчилик ишлаб чиқарувчилардан кенг кўламли селекция-генетик дастурлар асосида интенсив фойдаланиш учун чорва зотларини яхшилаш жараёнини жадаллаштириш;

наслчилик хўжаликларида ноёб ва қимматли белгиларга эга ҳайвонларни аниқлаш, шу жумладан наслчилик хўжаликларида юқори маҳсулдор наслчилик (ядровий наслдор мол)ни танлаш, улардан наслчилик хусусиятларига кўра наслчилик гуруҳларини шакллантириш, ҳайвонларнинг мавжуд турларини, насл-насабларини яхшилаш ва янги зотларни яратиш мақсадида наслчилик маҳсулотлари (материаллари) олиб кирилишини ташкил этиш;

наслчилик хўжаликларининг озуқа базасини кенгайтириш, жаҳон андозаларига жавоб берадиган истиқболли навлар ва замонавий агротехникалардан фойдаланган ҳолда ем-хашак экинлари ҳосилдорлигини ошириш, тўлиқ озуқа сифатини ошириш, озуқа етиштириш учун зарур ер майдонларини ажратиш;

наслчилик бўйича илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларини ривожлантириш, наслчилик бўйича мавжуд турдаги, йўналиш ва зотларни яхшилаш ҳамда янги яратишга қаратилган илмий-тадқиқот лойиҳаларини ишлаб чиқиш ҳамда уларнинг самарадорлигини ошириш;

кадрларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш тизимини такомиллаштириш, шу жумладан наслчилик субъектларини тегишли малакали мутахассислар (зоотехниклар, зоотехник-селекциячилар, бонитерлар, уруғлантирувчилар) билан таъминлашга кўмаклашиш, уларнинг малакасини тизимли равишда ошириш;

олий, ўрта махсус, касб-ҳунар таълими муассасаларини, шунингдек, кадрлар тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш бўйича таълим муассасаларини моддий-техник таъминоти ва жиҳозланишини яхшилаш;

наслчилик соҳасида хорижий давлатларнинг етакчи олим ва мутахассислари билан ҳамкорлик қилиш, шу жумладан наслчилик билан шуғулланувчи хорижий ташкилотлар билан ҳамкорликни ривожлантириш, тажриба алмашиш, кадрларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш бўйича қисқа ва узоқ муддатли ўқув курсларини ташкил этишга ташкилий кўмаклашиш, маҳаллий чорвачилик ташкилотлари ва мутахассисларининг аукцион, конференция ва қўшма кўргазмалар ташкил этишда иштирокини таъминлаш.

7. Дастур ташаббускори наслчилик субъектларининг сўнгги 5 йилдаги фаолиятини ва наслчилик соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларини ўрганиш, шунингдек, илғор технологиялар ва хорижий тажрибани республика шароитида қўллаш истиқболларини таҳлил қилиш натижаларига кўра:

Дастурни амалга ошириш имконияти ва мақсадга мувофиқлигини асословчи таҳлилий ҳужжатларни тайёрлаш;

тегишли материалларни синчиклаб ўрганиш ва соҳани янада ривожлантириш бўйича таклифлар тайёрлаш ҳамда Дастур самарадорлигини баҳолаш.

III. Дастурни амалга ошириш бўйича тадбирларни молиялаштириш

8. Дастурни амалга ошириш бўйича тадбирларни молиялаштириш наслчилик билан шуғулланувчи субъектлар маблағлари ва қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан амалга оширилади.

9. Дастурда назарда тутилган тадбирлар доирасидаги илмий-тадқиқот ишларини молиялаштириш Давлат илмий-техника дастурлари доирасида ўтказиладиган грант танловлари натижалари бўйича ажратиладиган маблағлар, Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг бюджетдан ташқари маблағлари ва қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан амалга оширилади.

10. Наслчилик хўжаликлари ўз фаолиятини тўлиқ тежамкорлик асосида амалга оширади ва қонунчилик ҳужжатларида белгиланган имтиёзлардан фойдаланади.

IV. Дастурни ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш

11. Дастур Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги томонидан ишлаб чиқилади:

манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг кўрсатмаларига мувофиқ;

ўз ташаббуси билан.

12. Дастур Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.

V. Дастурнинг бажарилишини назорат қилиш

13. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги:

тармоқ корхоналарини ривожлантириш, модернизация қилиш, техник ва технологик қайта жиҳозлаш дастурларини уларнинг натижаларини баҳолаган ҳолда амалга ошириш;

Дастурнинг мақсадли қисмига киритилган хорижий инвестициялар ва кредитлар жалб қилинган лойиҳаларни амалга ошириш;

Дастурга киритилган объектларни ўз вақтида фойдаланишга топшириш;

аниқ лойиҳалар учун ташқи ишлаб чиқариш инфратузилмасини қуриш ва реконструкция қилишнинг бориши;

наслчилик тармоғи корхоналарини ривожлантириш, модернизация қилиш, техник ва технологик қайта жиҳозлаш дастурлари доирасида амалга оширилаётган лойиҳалар бўйича ишлаб чиқариш қувватларидан фойдаланиш даражаси;

дастурнинг мақсадли кўрсаткичларига эришиш юзасидан мониторинг олиб боради.

14. Наслчилик субъектлари ҳар ойда Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигига тармоқ дастурларининг бажарилиши юзасидан тегишли маълумотларни тақдим этадилар.

15. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳар ойда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига Дастурнинг мақсадли қисмини амалга ошириш жараёнида аниқланган муаммоли масалаларни аниқлаган ҳолда мониторингнинг умумлаштирилган натижаларини, шунингдек аниқланган камчиликларни бартараф этиш бўйича зарур амалий чора-тадбирлар тўғрисида таклифлар киритади.

VI. Якуний қоидалар

16. Мазкур низом талабларини бузганликда айбдор шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгарликка тортиладилар.

Наслчиликни ривожлантиришнинг мақсадли давлат дастурларини ишлаб чиқиш ва молиялаштириш тартиби тўғрисидаги низомга
1-ИЛОВА

Наслчиликни ривожлантиришнинг давлат мақсадли дастурларини ишлаб чиқиш ва молиялаштириш

СХЕМАСИ

Босқичлар	Субъектлар	Чора-тадбирлар	Бажариш муддатлари
Босқичлар	Субъектлар	Чора-тадбирлар	Бажариш муддатлари

1-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги	наслчилик субъектларининг сўнгги 5 йилдаги фаолиятини ва наслчилик соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларини ўрганиш, шунингдек, илғор технологиялар ва хорижий тажрибани республика шароитида қўллаш истиқболларини таҳлил қилиш;	Иш режасига мувофиқ
1-босқич	(Дастур ташаббускори) наслчилик субъектлари билан биргаликда	Дастурни амалга ошириш имкониятлари ва мақсадга мувофиқлигини асословчи таҳлилий ҳужжатларни тайёрлаш; тегишли материалларни синчиклаб ўрганиш ва соҳани янада ривожлантириш бўйича таклифлар тайёрлаш ҳамда Дастур самарадорлигини баҳолаш.	Иш режасига мувофиқ

2-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги	Тармоқнинг ҳолати ва Дастурни ишлаб чиқиш зарурлигини асослаш бўйича таҳлилий ҳужжатларни Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига тақдим этиш.	Зарур бўлганда
2-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги		Зарур бўлганда

3-босқич	Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси	Киритилган таклифни Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт вазирлиги, Молия вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Марказий банки, Ўзбекистон Фермер хўжаликлари кенгаши ва бошқа манфаатдор вазирлик ва идоралар мутахассисларини жалб қилган ҳолда ўрганиш, Дастур лойиҳасини аниқ муддатга ишлаб чиқиш ва тақдим этиш бўйича тегишли кўрсатмалар тайёрлаш.	Белгиланган муддатларда
3-босқич	Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси		Белгиланган муддатларда

4-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда	Соҳанинг жорий ҳолатини таҳлил қилиш, кейинги 5 йил давомида эришилган ютуқлар таҳлили натижалари асосида техник-иқтисодий асослаш, наслчиликни ривожлантириш бўйича чора-тадбирлар комплексини ишлаб чиқиш, Дастурнинг асосий мақсадли кўрсаткичлари ва наслчиликни ривожлантириш чора-тадбирларини молиялаштириш манбаларини, шунингдек, Дастурни амалга ошириш муддатларини белгилаш.	Бир ой муддатда
4-босқич			Бир ой муддатда

5-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги	Дастурни белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига кўриб чиқиш учун киритиш.	3 кун ичида
5-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги		3 кун ичида

6-босқич	Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси	Дастурни белгиланган тартибда кўриб чиқиш ва тасдиқлаш	Белгиланган муддатларда
6-босқич	Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси	Дастурни белгиланган тартибда кўриб чиқиш ва тасдиқлаш	Белгиланган муддатларда

7-босқич	Тижорат банклари; наслчилик субъектлари; маҳаллий ва хорижий ташкилотлар	Дастурни амалга ошириш бўйича тадбирларни тегишли молиялаштириш манбалари ҳисобидан тақдим этилган маблағлар доирасида молиялаштириш.	Дастурга мувофиқ белгиланган муддатларда
7-босқич			Дастурга мувофиқ белгиланган муддатларда

8-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги	тасдиқланган Дастур доирасида наслчиликни ривожлантириш бўйича комплекс чора-тадбирларни амалга ошириш.	Дастурга мувофиқ белгиланган муддатларда
8-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги		Дастурга мувофиқ белгиланган муддатларда

9-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги	Мониторинг ўтказиш: тармоқ корхоналарини ривожлантириш, модернизация қилиш, техник ва технологик қайта жиҳозлаш дастурларини уларнинг натижаларини баҳолаган ҳолда амалга ошириш; Дастурнинг мақсадли қисмига киритилган хорижий инвестициялар ва кредитлар жалб қилинган лойиҳаларни амалга ошириш; Дастурга киритилган объектларни ўз вақтида фойдаланишга топшириш; аниқ лойиҳалар учун ташқи ишлаб чиқариш инфратузилмасини қуриш ва реконструкция қилишнинг бориши; наслчилик тармоғи корхоналарини ривожлантириш, модернизация қилиш, техник ва технологик қайта жиҳозлаш дастурлари доирасида амалга оширилаётган лойиҳалар бўйича ишлаб чиқариш қувватларидан фойдаланиш даражаси; Дастурнинг мақсадли кўрсаткичларига эришиш.	Дастурга мувофиқ белгиланган муддатларда
9-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги		Дастурга мувофиқ белгиланган муддатларда

10-босқич	Наслчилик субъектлари	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигига тармоқ дастурларининг бажарилиши юзасидан тегишли маълумотларни тақдим этиш.	Ҳар ойда
10-босқич	Наслчилик субъектлари		Ҳар ойда

11-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги	Дастурнинг мақсадли қисмини амалга ошириш жараёнида аниқланган муаммоли масалаларни аниқлаган ҳолда мониторингнинг умумлаштирилган натижаларини, шунингдек аниқланган камчиликларни бартараф этиш бўйича зарур амалий чора-тадбирлар бўйича таклифларни Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига киритади.	Ҳар ойда
11-босқич	Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги		Ҳар ойда

Наслчиликни ривожлантиришнинг мақсадли давлат дастурларини ишлаб чиқиш ва молиялаштириш тартиби тўғрисидаги низомга
2-ИЛОВА

Наслчиликни ривожлантириш бўйича чора-тадбирлар комплекси

НАМУНАВИЙ ШАКЛИ

Т/р	Тадбир номи	Амалга ошириш механизми	Кутилаётган натижалар	Молиялаштириш манбалари						бажариш муддатлари	масъул ижрочилар
				ҳаммаси	жумладан:
					грант маблағлари	ўз маблағлари	банк кредитлари	хайрия маблағлари	чет эл инвестициялари