Suggestion to the document
Listen to audio
Get a link from a document element«ТАСДИҚЛАНГАН»
Ўзбекистон Республикаси
Марказий банки Бошқарувининг
2000 йил 22 февралдаги
(3-сон баённомаси)
432-сон
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ БАНКЛАРИДА КРЕДИТ ҲУЖЖАТЛАРИНИ ЮРИТИШ ТАРТИБИ ТЎҒРИСИДА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementНизом
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element(янги таҳрири)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2000 йил 2 мартда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 906]
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
LexUZ шарҳиМазкур низом Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқарувининг 2020 йил 25 майдаги 12/7-сонли «Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан қабул қилинган айрим норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ўз кучини йўқотган деб топиш тўғрисида»ги қарорига (рўйхат рақами 3280, 29.07.2020 й.) асосан ўз кучини йўқотган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1. УМУМИЙ ҚОИДАЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.1. Мазкур Низом «Ўзбекистон Республикаси Марказий банки тўғрисида», «Банклар ва банк фаолияти тўғрисида»ги қонунларга мувофиқ ишлаб чиқилган бўлиб, у Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг банк фаолиятини назорат қилиш ва банк тизимида кредит таваккалчилиги бошқарувини яхшилашга доир вазифаларни ижро этиши учун шароит яратиш мақсадида банклар кредит ҳужжатларини юритиш бўйича талабларни қамраб олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.2. Мазкур Низом банклар томонидан бериладиган барча кредитларга, шунингдек унга очилаётган кредит линияларига нисбатан қўлланилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.3. Банк кредитларни ўзининг ички кредит сиёсатига ва кредит операцияларини юритишнинг умумий шартларига мувофиқ равишда беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.4. Кредит банк томонидан кредит шартномаси асосида пул шаклида берилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.5. Банк бўлажак қарз олувчидан мазкур Низомга мувофиқ равишда кредит ҳужжатларини юритиш учун зарур бўладиган барча ахборотни талаб этиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.6. Кредит берган банк шартнома асосида ёки Ўзбекистон Республикаси қонунчилигида кўзда тутилган бошқа усул воситасида кредит бўйича тўловни талаб этиш ҳуқуқини ҳар қандай миқдорда ён бериши мумкин. Янги қарз олувчи кредитга доир ҳуқуқини фақат ён бериш тўғрисида янги шартнома тузиш воситасида қайта ён бериши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1.7. Кредит таркибидаги ўзгаришлар (реструктуризация) ёзма тарзда кредит шартномаси, гаров ҳақидаги шартнома, кредит шартномасини бажаришга доир бошқа шартномаларга тегишли ўзгаришлар ва қўшимчалар киритиш йўли билан тайёрланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2. БЕРИЛГАН КРЕДИТ БЎЙИЧА ҲУЖЖАТЛАРНИ ЮРИТИШ ТАРТИБИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.1. Банк ҳар бир берилган кредит бўйича кредит йиғмажилдини тайёрлайди, у кредит шартномаси имзоланган ёки тасдиқланган кундан бошлаб очилади ҳамда мазкур Низомда кўзда тутилган ҳоллардан ташқари асосий қарз ва фоизлар тўлиқ тўланганидан сўнг ёпилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.2. Кредит йиғмажилди ҳужжатлари муҳофазаси ва ваколатлилигини таъминлаш мажбурияти юклатилган банк ходими кредит йиғмажилдини юритиш ва сақлаш учун масъулдир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.3. Марказий банк банк фаолиятини текшираётган даврда банк нозирлар талаб қиладиган барча кредит йиғмажилдларини, жумладан банк бўлимлари берган кредитлар бўйича йиғмажилдларни тақдим этишлари шарт.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.4. Бланкли (ишончли) кредитга доир йиғмажилдда ҳар қандай турдаги кредитни бериш учун талаб қилинадиган умумий ҳужжатларнинг мавжуд бўлиши етарлидир. Ушбу умумий ҳужжатлар қуйидагиларга мувофиқ келиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқарздор томонидан имзоланган ва кредит берилишидан олдинги сана қўйилган, кредитдан фойдаланиш мақсадлари баён этилган ва кредит таъминланган ҳолда гаров мавзуи кўрсатилган ариза;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқарз олувчининг таъсис ҳужжатлари; бунда ҳужжатнинг нусхалари масъул кредит ходими томонидан қарз олувчининг юридик ишидан олинган бўлиши шарт;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбизнес-режа (истеъмол кредити ва бизнес-режани тақдим этиш шарт бўлмаган кредитнинг бошқа турлари бундан мустасно);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementагар шахс қарздорнинг вакили бўлса, қарздор номидан кредит шартномасини имзолаш ҳуқуқини тасдиқловчи ҳужжат, имзолар нусхаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтузилган кредит шартномасининг асл нусхаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқабул қилинган бухгалтерия стандартларига мувофиқ тайёрланган, охирги ҳисобот санасида қарздор томонидан имзоланган молиявий ҳисоботлар, жумладан баланс ҳисоботи ҳамда даромадлар ва пул оқимига доир ҳисоботлар; зарурат туғилганда қарз олувчининг ҳисоботлари банк ва банкнинг консультацион бўлимининг масъул кредит ходими ҳамкорлигида талаб қилинаётган форматга мувофиқ келтирилиши шарт;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмасъул банк ходими томонидан тайёрланган, кредитни тўлаш учун қарздорнинг нақд пул массаси оқимининг етарлилигини тасдиқловчи пул оқими тўғрисидаги ҳисобот таҳлили;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанк кредит қўмитасининг кредит тасдиқланган муддат ва шартларини ўз ичига олувчи кредит шартномасини тасдиқлашга доир қарори.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.5. Агар кредит кўчмас мулк гарови билан таъминланган бўлса, унда кредит йиғмажилдида қўшимча равишда қуйидаги ҳужжатлар бўлиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementипотека тўғрисида тузилган шартноманинг асл нусхаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementгаровга берувчи ва банк томонидан имзоланган, гаров объекти қийматини келишув далолатномаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementгаровга берувчи ва банк томонидан имзоланган, гаров объекти қийматини келишув далолатномаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementгаровга қўйилган мулкни суғурта қилиш шартномаси ва ушбу шартнома бўйича суғурта полиси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementгаров шартномасининг давлат кадастр идораларида давлат рўйхатидан ўтказилганлиги тўғрисида гувоҳнома ёки давлат кадастр идораларида гаров шартномасининг давлат рўйхатидан ўтказилганлигини тасдиқловчи, белгиланган шаклда гаров шартномасига қўйилган белги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementгаров предметини сотиш нархини тасдиқловчи ҳужжатлар, агар кредит, уни сотиб олишни молиялаш мақсадида берилган бўлса.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.6. Кўчмас бўлмаган мулк гаров тўғрисидаги шартномага мувофиқ мулкка эгалик қилиш ҳуқуқи қарздорга ўтганидан сўнг гаров воситаси бўладиган мулкни сотиб олиш учун бериладиган кредитларга доир кредит йиғмажилдларида мазкур мулкни сотиш нархини ва бу мулк суғурта қилинган пул маблағлари миқдорини тасдиқловчи ҳужжатлар бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.7. Агар кредит кўчмас мулкни қуриш, таъмирлаш ва тиклашни молиялаш мақсадида берилган бўлса, банк кредит йиғмажилдига смета ҳужжатларини, шунингдек банк томонидан тайёрланган текшириш тўғрисидаги ҳисоботни ёки кредит берилган ишлар бажарилганлигини тасдиқловчи қабул қилиб олиш тўғрисидаги далолатномани киритиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.8. Агар кредит бошқа шахс томонидан кафолатланса, кредит йиғмажилдига қуйидаги қўшимча ҳужжатлар киритилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementкафиллик тўғрисидаги шартнома ёки ёзма кафолат;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementаудиторлик ташкилоти ёки аудиторнинг кафолатчининг (кафил) қониқарли молиявий аҳволини тасдиқловчи хулосаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementшахснинг кафил номидан (кафолатчи) кафолат тўғрисидаги шартномани (мажбуриятни) имзолаш ҳуқуқини тасдиқловчи ҳужжат.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.9. Кредитни беришга доир банк билан тузилган шартномага, жумладан гаров тўғрисидаги шартномага киритиладиган ўзгартириш ва қўшимчалар ушбу шартномалар шартларига мувофиқ расмийлаштирилиши ва тегишли йиғмажилдларга киритилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2.10. Кредит тўлиқ ёки қисман тўланганлигини тасдиқловчи ҳужжатлар кредит йиғмажилдига киритилиши ва кредитни тўлаш манбаларини (қарздор томонидан ўтказилган ёки гаров мавзуини сотишдан олинган маблағлар) акс эттириши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3. КРЕДИТЛАРГА ДОИР ОЛИНГАН ҲУҚУҚЛАР БЎЙИЧА ҲУЖЖАТЛАРНИ ЮРИТИШ ТАРТИБИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3.1. Банк кредитга доир ҳуқуқларни сотиб олган ҳолда бу банк ён бериш тўғрисидаги шартнома имзоланган вақтда кредит йиғмажилдини очиши керак ва унга мазкур низом талабларига мувофиқ тайёрланган ва дастлабки кредитор томонидан текширилган, дастлабки кредиторнинг йиғмажилдига тикиб қўйилган барча ҳужжатларни киритиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3.2. Ушбу бўлимнинг 3.1-бандида талаб қилинган ҳужжатлардан ташқари ўтказма амалга оширилган банкнинг кредит йиғмажилдида қуйидагилар бўлиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementўтказишни амалга оширган банкнинг кредит ўз вақтида ва тўлиқ тўланиши тўғрисидаги батафсил ҳисоботи;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementпул ўтказиш тўғрисидаги шартнома, жумладан кредитга доир хизмат кўрсатиш шартлари тўғрисидаги низом (кредитни тўлаш ҳақидаги квитанция), кредитни тўлашга доир маълумотлар ва ёзма ҳужжатлар билан ўзаро алмашиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementён берган банк томонидан кредит бериш мезонларини белгиловчи ҳужжат нусхаси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4. БАНК ТОМОНИДАН АМАЛГА ОШИРИЛАДИГАН ЁН БЕРИШ ҲУЖЖАТЛАРИНИ ЮРИТИШ ТАРТИБИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4.1. Кредитни ён берган банк кредит йиғмажилдига мазкур кредит билан боғлиқ мажбуриятлар юзасидан банк томонидан тузилган ён бериш тўғрисидаги барча шартномаларни киритиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4.2. Агар мазкур шартнома янги кредиторга бундай хизматларни кўрсатиш бўйича банк мажбуриятларини ўзида қамраб олса, банк ён берган кредит йиғмажилди ён бериш тўғрисидаги шартномага мувофиқ кредитга оид барча тўловлар олинмагунча ёпилиши мумкин эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5. ҚАРЗДОРЛАРНИ ЎЗГАРТИРИШГА ДОИР ҲУЖЖАТЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5.1. Қарздорнинг ўзгариши дастлабки қарздор томонидан ўз қарзини бошқа шахс — янги қарздорга бериш тўғрисидаги шартнома, шунингдек кредит шартномасига киритиладиган тегишли тўлдиришлар ёрдамида расмийлаштирилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5.2. Қарздор ўзгарган кредитга доир асосий ҳужжатлар қуйидаги ҳужжатларни ўз ичига олиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқарздор ва мўлжалланаётган янги қарздорнинг банк томонидан қарзни ўтказишга розилик беришини сўраб ёзган аризалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмазкур Низомнинг 2.4-банди талабларига мувофиқ янги қарздорга нисбатан тайёрланган асосий ҳужжатлар (юқорида қайд этилган банднинг 8-хатбошида кўзда тутилган талаблар бундан мустасно), улар қарзни ўтказиш тўғрисидаги банк розилиги, қарздор ўзгариши муносабати билан кредит шартномасига киритиладиган ўзгартириш ва қўшимчаларга оид ҳужжатларга нисбатан қўлланилади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанкнинг қарзни ўтказиш юзасидан берган ёзма розилиги, дастлабки ва янги қарздор ўртасида тузилган ёзма шартнома;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementкредит шартномасига ёзма тарзда киритилган ва янга қарздор томонидан имзоланган ўзгартириш ва тўлдиришлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5.3. Банк қарзни ўтказиш юзасидан ўз розилигини беришга асос бўлган, янги қарздор берган таъминот шартларига қараб янги қарздорга очилган кредит йиғмажилдига мазкур низомнинг 5.1 ва 5.2-бандларига мувофиқ тегишли қўшимча ҳужжатлар киритиб қўйилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6. МАЖБУРИЯТЛАРНИНГ БАНК ТОМОНИДАН КАФОЛАТЛАНИШИГА ДОИР ҲУЖЖАТЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6.1. Қарздор кредитни тўламаган тақдирда, кафил банк жавобгарликни ўз зиммасига олиши ҳақида кредиторга ёзма равишда хабар берилган ҳолда кафолат беришга доир ёзма шартномада банк томонидан кафиллик ва кафолатлар берилиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6.2. Қарздор кредитни тўламаганлиги сабабли банк томонидан амалга оширилган кафолатлар бўйича йиғмажилд очилади. У кафолат берилган шахс томонидан қарз тўлангунга қадар юритилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6.3. Банк томонидан кафил сифатида мажбуриятларнинг бажарилиши муносабати билан очилган кредит йиғмажилдлари мазкур Низомда кўзда тутилган талабларга мувофиқ кафолат бериш тўғрисидаги шартномани тузиш учун тайёрланган ҳужжатларни ўз ичига олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6.4. Қарздорнинг ўзига кафолат бераётган банк олдидаги мажбуриятлари таъминланган тақдирда, ушбу кафолатга доир кредит йиғмажилди мазкур Низомда кўзда тутилган талабларга (2.10, 6.2 ва 6.3- бандлари) мувофиқ тайёрланган ҳужжатларни қамраб олиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7. КРЕДИТЛАР МОНИТОРИНГИГА ДОИР ҲУЖЖАТЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7.1. Банк ҳар бир берилаётган ёки олинаётган кредитлар бўйича йиғмажилдга қуйидаги ҳужжатларни тикиб қўйиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқарздорнинг молиявий аҳволи ва тўловларни ўз вақтида амалга ошириш имкониятини текшириш мақсадида тегишли шартномалар тузилганидан сўнг банк ва қарздор ўртасида юз берган муомалаларни акс эттирувчи ёзишмалар ва ҳужжатлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementкредит таъминоти сифатида берилган мулкни текшириш ҳужжатлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқарздор кафилининг (кафолатчи) молиявий аҳволини акс эттирувчи барча ҳужжатлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementкредитларни ўз вақтида ва тўлиқ тўланишини тасдиқловчи ҳужжатлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқарздор тўловларни амалга оширмаган ҳолда банк томонидан кўрилган чора-тадбирларни тасдиқловчи ҳужжатлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7.2. Кредитга доир хизмат кўрсатувчи банк ўтказиш тўғрисидаги шартнома шартларига мувофиқ кредитнинг ўз вақтида ва тўлиқ тўланишини акс эттирувчи ҳужжатларни кредит йиғмажилдида юритиши шарт.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7.3. Банк бажариш муддати етиб келмаган банк кафолатлари бўйича ушбу Низомнинг 7.1-бандида кўзда тутилган ҳужжатларни юритиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМазкур Низомнинг амалга киритилиши муносабати билан 1999 йил 11 февралда Адлия вазирлигида 631-сон билан давлат рўйхатига олинган 1998 йил 9 ноябрдаги 432-сонли «Ўзбекистон Республикаси банкларида кредит ҳужжатларини юритиш тартиби тўғрисида»ги низом ўз кучини йўқотади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМарказий банк раисининг ўринбосари А. ҚОДИРОВ