19.12.2024 yilda ro‘yxatdan o‘tgan, ro‘yxat raqami 3586
ONLINE TRANSLATE
Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirining buyrugʻi, 19.12.2024 yilda ro‘yxatdan o‘tgan, ro‘yxat raqami 3586
Date of entry into force
23.12.2024
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirining
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
buyrugʻi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash toʻgʻrisidagi yoʻriqnomani tasdiqlash haqida
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2024-yil 19-dekabrda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3586]
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Oʻzbekiston Respublikasining “Atmosfera havosini muhofaza qilish toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq buyuraman:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash toʻgʻrisidagi yoʻriqnoma ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi raisining 2005-yil 15-dekabrdagi 105-son “Oʻzbekiston Respublikasi korxonalari uchun atmosfera havosini ifloslantirish manbalarini inventarizatsiyadan oʻtkazish va unga chiqarib tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarni meʼyorlash boʻyicha yoʻriqnomani tasdiqlash toʻgʻrisida”gi buyrugʻi (roʻyxat raqami 1533, 2006-yil 3-yanvar) (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2006-yil., 1-son, 4-modda) oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Energetika vazirligi, Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi, Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi bilan kelishilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Ushbu buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vazir A. ABDUXAKIMOV
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Toshkent sh.,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024-yil 18-noyabr,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19-mh-son
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kelishildi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Togʻ-kon sanoati va geologiya vaziri B. ISLAMOV
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024-yil 29-oktabr
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Energetika vaziri J. MIRZAMAHMUDOV
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024-yil 7-noyabr
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vaziri v.b. Sh. XIDOYATOV
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024-yil 11-noyabr
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Oʻzbekiston Respublikasi ekologiya, atrof muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirining 2024-yil 18-noyabrdagi 19-mh-son buyrugʻiga
ILOVA
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash toʻgʻrisidagi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
YOʻRIQNOMA
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mazkur Yoʻriqnoma atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash tartibini belgilaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-bob. Umumiy qoidalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Ushbu Yoʻriqnomada quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar — atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni chiqaruvchi manbalar;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
turgʻun manba — atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni chiqaruvchi, doimiy oʻzgarmas oʻringa ega boʻlgan manba;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tashkil qilingan manba — ifloslantiruvchi moddalarni maxsus barpo qilingan qurilmalar orqali atmosfera havosini ifloslantiruvchi manba;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tashkil qilinmagan manba — ifloslantiruvchi moddalarni maxsus barpo qilingan qurilmalarsiz atmosfera havosini ifloslantiruvchi manba;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
nuqtaviy manba — atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni chiqaruvchi quvur yoki ventilyatsiya shaxtalari koʻrinishida boʻlgan manba;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
chiziqli manba — atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni chiqaruvchi uzunligi kengligidan bir necha barobar katta boʻlgan manba;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
maydonli manba — maydoni yirik oʻlchamga ega boʻlgan va yuzasi boʻyicha ifloslantiruvchi moddalar nisbatan bir tekis ajraluvchi manba, shuningdek bir maydonda tarqoq joylashgan koʻp sonli manbalar;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ruxsat etilgan chegaraviy ulush (bundan buyon matnda RECHU deb yuritiladi) — atmosfera havosidagi ifloslantiruvchi moddalarning uzoq vaqt oraligʻida insonlar sogʻligiga salbiy taʼsir qilmasligi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bir martalik maksimal ruxsat etilgan chegaraviy ulush (bundan buyon matnda RECHUmak.b.m. deb yuritiladi) — 20 minut davomida nafas olganda insonlar tanasida reflektorli reaksiyalarni keltirib chiqarmaydigan, atmosfera havosidagi ifloslantiruvchi moddalarning normasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
atmosferani ifloslantiruvchi modda zararliligining taxminiy xavfsizlik darajasi (bundan buyon matnda ZTXD deb yuritiladi) — hisoblash usullari orqali oʻrnatilgan, atmosferani ifloslantiruvchi moddalarning vaqtinchalik ruxsat etiladigan normasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ruxsat etilgan chegaraviy tashlama (bundan buyon matnda RECHT deb yuritiladi) — atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning vaqt birligi ichida ruxsat etiladigan meʼyorlaridan oshmaydigan, yer usti miqdorini oʻrnatuvchi ekologik normasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
umumiy tashlama — yil davomida atmosfera havosiga chiqariladigan ifloslantiruvchi moddalarning umumiy miqdori (t/yil);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
maksimal bir martalik tashlama — 20 — 30 minut vaqt oraligʻida aniqlangan, atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning maksimal miqdori;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
solishtirma tashlamalar — ishlab chiqarilayotgan mahsulot birligiga toʻgʻri keladigan atmosfera havosiga ifloslantiruvchi manbalardan chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdori;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish — hududdagi turgʻun manbalarning joylashishi, ifloslantiruvchi moddalarning miqdori, tarkibi, tarqalishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni toʻplash va oʻrganish.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-bob. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish quyidagi bosqichlarda amalga oshiriladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish uchun tayyorgarlik koʻrish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazishda oʻlchashlar olib borish va hisob-kitob ishlarini bajarish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v) atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalarini rasmiylashtirish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g) atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalarini kelishish va tasdiqlash.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni chiqaruvchi tashkilotlar (bundan buyon matnda obyektlar deb yuritiladi) tomonidan mustaqil ravishda amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, obyekt tomonidan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish uchun tabiiy resurslarni qoʻriqlash va ulardan oqilona foydalanish boʻyicha materiallarni ishlab chiqishga ixtisoslashtirilgan yuridik va jismoniy shaxslar jalb etilishi mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish uchun tayyorgarlik koʻrish bosqichida obyekt tomonidan uning joylashuv joyi, tarkibiy tuzilishi, ishlab chiqarish texnologik sxemalari va jarayonlarining tafsiloti, asosiy va yordamchi ishlab chiqarishdagi balans sxemalari, yoqilgʻi, xom ashyo va materiallarning yillik sarfi toʻgʻrisida maʼlumotlar toʻplanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. Obyektda atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish toʻliq va ishonchli maʼlumotlar asosida amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazishda oʻlchashlar olib borish va hisob-kitob ishlarini bajarish bosqichida ifloslantiruvchi moddalar, atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar, chang va gazni tozalash uskunalarining samaradorligini vizual va instrumental oʻrganish orqali amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalarini rasmiylashtirish bosqichida obyekt tomonidan xatlov natijasida olingan maʼlumotlar tahlil qilinadi va xatlov jadvallarining sahifalari toʻldiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8. Obyekt tomonidan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalari boʻyicha tuzilgan materiallar rasmiylashtiriladi va obyekt rahbari tomonidan tasdiqlanadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, ushbu materiallar obyekt rahbari tasdiqlagan kundan eʼtiboran bir ish kun ichida Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining hududiy organiga koʻrib chiqish uchun taqdim etiladi.
(8-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2026-yil 13-martdagi 9-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3788, 16.03.2026-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9. Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining hududiy organi tomonidan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalari boʻyicha tuzilgan materiallar ular taqdim etilgan kundan eʼtiboran oʻn besh kun ichida koʻrib chiqiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, ushbu materiallar mazkur Yoʻriqnomaning 1-ilovasiga muvofiq rasmiylashtirilmagan yoki ularda tegishli maʼlumotlar toʻliq koʻrsatilmagan yoxud notoʻgʻri koʻrsatilgan boʻlsa, Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining hududiy organi tomonidan obyekt rahbariga kamchiliklarni bartaraf etib, qayta murojaat qilish mumkinligi toʻgʻrisida ushbu materiallar kelib tushgan kundan eʼtiboran oʻn besh kun ichida yozma yoki elektron shaklda maʼlum qilinadi.
(9-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2026-yil 13-martdagi 9-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3788, 16.03.2026-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10. Obyekt rahbari tomonidan taqdim etilgan materiallarda mazkur Yoʻriqnomaning 9-bandi ikkinchi xatboshisida koʻrsatilgan kamchiliklar aniqlanmagan taqdirda ushbu materiallar Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining hududiy organi tomonidan kelishiladi.
(10-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2026-yil 13-martdagi 9-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3788, 16.03.2026-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalari boʻyicha tuzilgan materiallarni kelishish Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining hududiy organi tomonidan rad etilgan taqdirda ushbu materiallar umumiy tartibda koʻrib chiqiladi.
(11-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2026-yil 13-martdagi 9-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3788, 16.03.2026-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12. Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining hududiy organi tomonidan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalari boʻyicha tuzilgan materiallarda aniqlangan kamchiliklarda koʻrsatilmagan yangi asoslar bilan kelishishni rad etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
(12-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2026-yil 13-martdagi 9-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3788, 16.03.2026-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13. Atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdori va tarkibini aniqlash ushbu Yoʻriqnomaning 2-ilovasida keltirilgan atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash usullari va zaruratga koʻra asbob-uskunalar yordamida oʻlchovlarga asosan amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14. Atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash turli ish rejimlari, ishlab chiqarish boʻlinmalarida, shuningdek koʻp bosqichli texnologik jarayonlarda uskunalarning turli ishlashdagi farqlarini hisobga olgan holda amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ushbu Yoʻriqnomaning 2-ilovasida keltirilgan atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash usullari natijasida olingan koʻrsatkichlar obyektda foydalanilayotgan texnologik jihozga mos kelishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning xatlov natijalarida ushbu Yoʻriqnomaning 1-ilovasida keltirilgan talablar inobatga olinishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16. Atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblashda xom-ashyo, mahsulot va asbob-uskunalar ish vaqtining oʻrtacha qiymatiga toʻgʻri keladigan solishtirma tashlamaning bitta qiymatidan foydalanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash usullari bir nechta solishtirma tashlama (g/sek) qiymatlariga ega boʻlsa, ularning qiymatlari xom-ashyo, materiallarning vaqt birligi maksimal sarfidan kelib chiqib, jarayonning maksimal unumdorlik vaqtidagi holati hisobga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17. Atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash va asbob-uskunalar bilan olingan oʻlchov natijalari ruxsat etilgan xatolik doirasida boʻlishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18. Umumiy shamollatish tizimi bilan jihozlanmagan xonada qoladigan moddalar bilan birga atmosfera havosiga chiqariladigan qattiq zarralar va aerozollarni hisoblashda ifloslantiruvchi moddalarning tuzatish koeffitsiyenti qoʻllanilishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, qattiq zarrachalar ajraladigan ishlab chiqarish jarayonlarida tuzatuvchi koeffitsiyentlarni aniqlash uchun tashlamalar dispers tarkibini asboblar yordamida oʻlchash ifloslantiruvchi moddalarning atmosfera havosiga chiqariladigan joylarda amalga oshirilishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar, chang-gazlardan tozalash qurilmalarni oʻrganish, texnologik zanjir boʻyicha ketma-ket amalga oshiriladi (asosiy qurilmalardan boshlanib qoʻshimcha qurilmalarda tugatiladi).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20. Ifloslantiruvchi moddalarning nomlari, ularning ekologik normalarining qiymati RECHU ga mos kelishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Agarda ifloslantiruvchi moddalar uchun RECHU mavjud boʻlmasa, ushbu moddalarni hisoblashda ZTXD qoʻllanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning ish vaqti obyektda oʻrnatilgan uskunaning loyihaviy quvvatiga mos kelishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22. Ifloslantiruvchi moddalarning tashkil qilingan va tashkil qilinmagan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar obyektning hududidan foydalanish rejasi (sxema)da belgilanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23. Obyektda ifloslantiruvchi moddalarni atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar xatlovdan oʻtkazilganda ushbu atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar oʻsib borish tartibida raqamlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Obyektda ifloslantiruvchi moddalarni atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar olib tashlangan taqdirda ulardan keyingi atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarga berilgan raqamlar oʻzgartirilmaydi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24. Har bir atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning oʻrni obyekt maydonining mahalliy koordinata tizimida aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25. Yopiq binolarda joylashgan tashkillashtirilmagan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar chiziqli manbalar sifatida inobatga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Chiziqli manbalarning balandligi, diametri yoki kesim oʻlchamlari umumiy havo almashish qurilmalari sifatida koʻrsatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tomga oʻrnatiladigan kirituvchi — chiqaruvchi ventilyatorlar yakka nuqtaviy manbalar boʻlib, ular uchun balandlik, diametr va kesim oʻlchamlarining haqiqiy qiymati qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26. Ochiq maydonlardagi tashkil qilinmagan manbalar maydonli manbalar sifatida inobatga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, ochiq maydonlardagi tashkil qilinmagan manbalardan chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalar bir tekislikda amalga oshiriladigan yakka manbalar sifatida ushbu manbaning balandligi, diametri yoki kesim yuzasi oʻlchamlarining haqiqiy qiymatlari inobatga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
27. Tashkil qilinmagan manbalarda ularning haqiqiy qiymatlarini aniqlash imkoniyati boʻlmasa, balandlik 2 m, kesim yuzasi oʻlchamlari 0,25 m2, tezlik esa flyuger sathidagi oʻrtacha yillik shamol tezligiga tenglashtirilib olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
28. Tekis joylashgan guruhli atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar uchun (“nafas” armaturalari, rezervuarlarning nozichligi natijasida sizib chiqishlar) balandlik, diametr va manbaning kesim yuzasi oʻlchamlarining haqiqiy qiymatlari olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
29. Yopiq binoda joylashgan tashkil qilinmagan manbalar uchun gaz havo aralashmalari koʻrsatgichlarining haqiqiy qiymatlari havo almashish qurilmalarining (aeratsiya va sex fonarlari, aeratsiya shaxtalari, deflektorlar, tomga oʻrnatiluvchi va umumiy almashinuvchi ventilyatorlari) havoga tutashish joyida oʻlchanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30. Maydonli tashkil qilinmagan manbaning ifloslantiruvchi moddalar tashlamalari izotermik (harorat oʻzgarmaydi) deb qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, gaz-havo aralashmasining harorati yerning yuza sathidan 2 m balandlikda eng issiq oyning oʻrtacha haroratiga, tezlik esa obyekt joylashgan manzilning flyuger joylashgan sathidagi shamolning oʻrtaga tezligiga tenglashtiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-bob. Atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
31. Ishlab chiqarish maydoni tashqarisida ifloslantiruvchi moddalarning yer usti hisoblash natijalarining har biri ifloslantiruvchi moddaga oʻrnatilgan norma bilan mosligi aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
RECHT har bir ifloslantiruvchi modda, atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar va toʻliq obyekt uchun oʻrnatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbaga ega boʻlgan obyekt oʻz hududidagi (ijaraga berilgan obyektlari ham) barcha faoliyat turlari uchun RECHT ni ishlab chiqishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, ishlab chiqarish hududidagi atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar bir-biriga oʻzaro taʼsir koʻrsatmagan taqdirda RECHT har bir ishlab chiqarish hududi uchun alohida ishlab chiqiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33. RECHTni ishlab chiqish uchun obyektning faoliyatiga qarab uning toifasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 7-sentabrdagi 541-son qarori bilan tasdiqlangan Davlat ekologik ekspertizasidan oʻtkaziladigan faoliyat turlarining roʻyxatiga asosan aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
34. I, II va III toifaga mansub obyektlar uchun RECHT besh yil muddatga amal qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
IV toifadagi obyektlar uchun RECHT ishlab chiqilmasdan xatlov natijalari asosida olingan haqiqiy maʼlumotlar boʻyicha oʻrnatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
35. Obyekt rekonstruksiya, modernizatsiya qilingan, qayta tashkil etilgan, kengaytirilgan yoki joylashuvi oʻzgartirilgan taqdirda obyekt tomonidan atrof-muhitga taʼsir baholanadi va atrof muhitga taʼsirni baholash toʻgʻrisidagi ariza loyihasi ishlab chiqiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
36. Ishlab chiqarish texnologiyasi, foydalanilayotgan xom-ashyo tarkibi, atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning soni, ifloslantiruvchi moddalarning miqdori va tarkibi oʻzgarmagan obyektlar uchun RECHT ning muddati tugagan hollarda ushbu muddat yana besh yil muddatga uzaytiriladi.
Oldingi tahrirga qarang.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, RECHT ning amal qilish muddatini uzaytirish ilgari ishlab chiqilgan RECHT ning amal qilish muddati tugashidan ikki oy oldin obyekt tomonidan taqdim etilgan soʻrov asosida, davlat ekologiya inspektori tomonidan uni majburiy ravishda oʻrganish natijalari boʻyicha hamda uning muddatini uzaytirish mumkinligi toʻgʻrisidagi yozma asoslashi boʻyicha amalga oshiriladi.
(36-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2026-yil 13-martdagi 9-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3788, 16.03.2026-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
37. RECHT miqdori maxsus birliklarida (g/sek) va (t/yil) oʻrnatiladi. Bunda, obyektlarda ularning nazorati tashkil qilinishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
38. RECHT har bir atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar uchun ulardan chiqariladigan barcha ifloslantiruvchi moddalar boʻyicha oʻrnatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39. Obyektning yillik umumiy tashlamasi (t/yil) yoki bir martalik maksimal tashlama (g/sek)ning haqiqiy qiymati, obyekt uchun oʻrnatilgan normadan koʻp boʻlsa, RECHT da ushbu qiymatning ortiqligi qayd etiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
40. Atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha tadbirlarni amalga oshirishda obyektlar uchun umumiy tashlamalar normalari (t/yil) va atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarda RECHTga rioya etilishini nazorat qilish uchun bir martalik tashlamalar normalari (g/sek) qoʻllaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
41. Ifloslantiruvchi moddalarni RECHT ga keltirishda tabiiy resurslardan samarali va kompleks foydalanish, atrof-muhitni muhofaza qilish sohasidagi ilgʻor fan va texnika yutuqlarini hisobga olish kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-bob. RECHT mazmuni va uni rasmiylashtirish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
42. RECHT quyidagi bosqichlarni oʻz ichiga oladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) atmosferadagi ifloslantiruvchi moddalarning yer yuzasidagi maksimal miqdorini hisoblash uchun dastlabki maʼlumotlarni tayyorlash;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) atmosferadagi ifloslantiruvchi moddalarning yer yuzasi qatlamidagi maksimal miqdorini hisoblash va tahlil qilish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g) ifloslantiruvchi moddalarning miqdori boʻyicha chora-tadbirlar ishlab chiqish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d) ishlab chiqilgan chora-tadbirlar natijalari asosida ifloslantiruvchi moddalarning miqdorini qayta hisoblash;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
e) RECHT ni oʻrnatish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
j) atmosferadagi ifloslantiruvchi moddalarning RECHT doirasida nazorat oʻlchovlarini oʻtkazish va RECHT doirasida saqlanishini nazorat qilish reja-jadvalini ishlab chiqish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
z) RECHT ni rasmiylashtirish.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
43. Obyekt tomonidan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalari asosida obyekt rahbari tomonidan RECHT materiallari ishlab chiqilib, tasdiqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, RECHT materiallari obyekt rahbari tasdiqlagan kundan eʼtiboran bir ish kun ichida I toifaga mansub obyektlar uchun Davlat ekologik ekspertizasi markaziga, II va III toifaga mansub obyektlari uchun Davlat ekologik ekspertizasi markazining hududiy filiallariga koʻrib chiqish uchun taqdim etiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
44. I toifaga mansub obyektlar uchun Davlat ekologik ekspertizasi markazi, II va III toifaga mansub obyektlari uchun Davlat ekologik ekspertizasi markazining hududiy filiallari tomonidan RECHT materiallari ular taqdim etilgan kundan eʼtiboran yigirma kun ichida koʻrib chiqiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, ushbu materiallar mazkur Yoʻriqnomaning 3-ilovasiga muvofiq rasmiylashtirilmagan yoki ularda tegishli maʼlumotlar toʻliq koʻrsatilmagan yoxud notoʻgʻri koʻrsatilgan boʻlsa, I toifaga mansub obyektlar uchun Davlat ekologik ekspertizasi markazi, II va III toifaga mansub obyektlari uchun Davlat ekologik ekspertizasi markazining hududiy filiallari tomonidan obyekt rahbariga kamchiliklarni bartaraf etib, qayta murojaat qilish mumkinligi toʻgʻrisida ushbu materiallar kelib tushgan kundan eʼtiboran yigirma kun ichida yozma yoki elektron shaklda maʼlum qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
45. Obyekt rahbari tomonidan taqdim etilgan RECHT materiallarida mazkur Yoʻriqnomaning 44-bandi ikkinchi xatboshisida koʻrsatilgan kamchiliklar aniqlanmagan taqdirda ushbu materiallar Davlat ekologik ekspertizasi markazi va uning hududiy filiallari tomonidan kelishiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
46. RECHT materiallarini kelishish Davlat ekologik ekspertizasi markazi va uning hududiy filiallari tomonidan rad etilgan taqdirda ushbu materiallar umumiy tartibda koʻrib chiqiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
47. Davlat ekologik ekspertizasi markazi va uning hududiy filiallari tomonidan RECHT materiallarida aniqlangan kamchiliklarda koʻrsatilmagan yangi asoslar bilan kelishishni rad etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
48. Atmosferadagi ifloslantiruvchi moddalarning yer yuzasidagi maksimal miqdorlarini hisoblash, dastlabki maʼlumotlarni tayyorlash atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning xatlov natijalari asosida amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda, atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning koʻrsatkichlari, chang-gaz tozalovchi qurilma mavjudligi va uning samaradorligi obyekt bosh rejasiga muvofiq boʻlishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Shuningdek, obyekt bosh rejasi hudud chegaralari va atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalar koordinatlari, aholi punkti chegaralarining holatiy rejasi bilan mosligi hisobga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
49. Atmosferada ifloslantiruvchi moddalarning tarqalish hisobini bajarish uchun atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarning koʻrsatkichlaridan tashqari quyidagi maʼlumotlar zarur boʻladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) ifloslantiruvchi moddalarning choʻkish tezligini hisobga oluvchi koeffitsiyent haqidagi maʼlumot;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) relyef koeffitsiyenti.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Meteorologik tavsiflar obyektga eng yaqin meteomarkazdan olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera stratifikatsiyasiga bogʻliq koeffitsiyent, 40osh.k.dan janubda joylashgan holda 250 ga, 40osh.k.dan shimolda joylashganida esa, 200 ga teng etib qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Hududning relyef koeffitsiyenti obyekt ifloslantiruvchi moddalarining tarkibida boʻlgan atmosfera havosidagi ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash boʻyicha kartografik materiallar asosida belgilanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ifloslantiruvchi moddalarning choʻkish tezligini hisobga oluvchi koeffitsiyent qiymati quyidagicha qabul qilinadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) gaz holatidagi va mayda oʻlchamli aerozollar (chang, kul, tartibli choʻkish tezligi deyarli nolga yaqin) uchun — 1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) mayda oʻlchamli aerozollar uchun tashlamalarni oʻrtacha ekspluatatsion tozalanishi 90 foiz boʻlganida — 2,75 da 90 foizgacha — 2,5; 75 foizdan kam va tozalanmaydigan holda — 3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
50. Ifloslantiruvchi moddalarning tarqalishini hisoblash ishlab chiqarish maydonidan tashqarida aholi punktlari atmosfera havosi uchun RECHUmak.b.m miqdorida oʻtkaziladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ifloslantiruvchi moddalarning tarqalishini hisoblash universal dasturlar boʻyicha amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
51. Yer ustida ifloslantiruvchi moddalarning tarqalish maydoni xaritasi obyektning holatiy rejasi bilan biriktirilgan boʻlishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
RECHUmak.b.m miqdorlarida maksimal ulushni ifodalovchi raqamlar koʻrsatilgan va ishlab chiqarish chegaralari aniq belgilangan boʻlishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
52. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalardan atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarning miqdorini obyekt chegarasidan tashqaridagi maksimal miqdorga taqqoslash bilan amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
53. Normadan ortiq boʻlgan ifloslantiruvchi moddalarni kamaytirishga yoʻnaltirilgan tadbirlar ishlab chiqiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
54. Ifloslantiruvchi moddalarning obyekt chegarasidan tashqaridagi miqdori normadan ortiq boʻlmasa, RECHT haqiqiy tashlamalar darajasida belgilanadi. Normadan ortiq hollarda esa, ishlab chiqarish maydoni ortida norma talablarini qanoatlantiradigan RECHT qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
55. RECHT amal qilish boʻyicha nazorat takliflari reja-jadval koʻrinishida rasmiylashtiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantirishga hissa qoʻshadigan atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalardan chiqariladigan moddalarni nazorat qilish asbob-uskunalar yordamida oʻlchash usullari bilan amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
56. RECHT da ushbu Yoʻriqnomaning 3-ilovasida keltirilgan talablar inobatga olinishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga
1-ILOVA
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalarini rasmiylashtirishga oid talablar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish kitobining varaqlari umumiy raqamlanishga ega boʻlishi kerak. Bunda, umumiy raqamlanishga rasm, sxema, grafiklar ham kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish kitobida Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 21-yanvardagi 14-son “Ekologik normativlar loyihalarini ishlab chiqish va kelishish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”gi qaroridan tashqari quyidagilar xam kiritilishi kerak:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Obyektning atrof-muhitga boʻlgan xavflilik toifasini aniqlash;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning tavsifi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
chang va gazlarni tozalovchi, zararsizlantiruvchi qurilmalarning ishlash tavsifnomasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning umumiy miqdori.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish natijalari atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning mos ravishda boʻlimlari varaqlariga kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. “Atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning maʼlumotlar” boʻlimida quyidagilar keltiriladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) ishlab chiqarish (sex, boʻlinma), texnologik jarayon turi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning nomi va uning koʻrsatkichlari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v) ishlab chiqariladigan mahsulot (bajariladigan jarayon) nomi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g) obyektning kunlik va yillik ish vaqti;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d) ifloslantiruvchi moddalarning nomi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
e) atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbadan chiqayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdori (g/s va t/yil)ning hisobi, hisoblash usuli mavjud boʻlmagan holda, ifloslantiruvchi moddalarning ulushini aniqlashda oʻlchovlar oʻtkazish.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Oʻlchash natijalari atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish blankasining 1-boʻlimi jadvaliga kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. “Atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning tavsifi” boʻlimida quyidagilar keltiriladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) ifloslantiruvchi moddalarni oʻtkazuvchi atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning nomi va soni;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) zaruriy hisob va tushuntirishlari bilan atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning raqami va koʻrsatkichlari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v) zaruriy hisob va tushuntirishlar, qoʻllanilgan formula va usullar yoritilgan adabiyotlar koʻrsatilib, chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalar tarkibi va miqdori, gaz havo aralashmasining koʻrsatkichlari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g) yoqilgʻining haqiqiy sarfi koʻrsatilgan holda avtotransportning yillik tashlamalari (kg/ tonna yoqilgʻi ) hisobi, quyidagi aralashmalar boʻyicha: uglerod oksidi (is gazi), uglevodorodlar, azot oksidlari, oltingugurt angidridi, kurum, aldegidlar, benz(a)piren, qoʻrgʻoshin birikmalari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d) turgʻun tashlovchi manbalarning obyektning xarita sxemasiga mos holda koordinatalari.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Maʼlumotlar atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazishning 2-boʻlim ifloslantiruvchi moddalar jadvali blankasiga kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6. “Chang-gaz tozalovchi va zararsizlantiruvchi qurilmalar ishlash tavsifi” boʻlimida quyidagilar keltiriladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) tozalash oʻtkaziladigan ifloslantiruvchi moddalar nomi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) tozalashga kiritiladigan va tozalangandan soʻnggi ifloslantiruvchi moddalar ulushlarining oʻlchov maʼlumotlari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v) chang-gaz tozalovchi va zararsizlantiruvchi qurilmalarning samaradorligi hisobi, tozalashning loyihaviy foydali ish koeffitsiyenti haqida maʼlumotlar;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d) gaz-chang tozalash vositalari holatining tahlili va ilgʻor zamonoviy chang-gaz tozalash vositalariga mosligi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Maʼlumotlar atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarni xatlovdan oʻtkazishning 3-boʻlimi ifloslantiruvchi moddalar jadvali blankasiga kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7. Ifloslantiruvchi moddalarning jami atmosfera havosiga tashlamalari haqida maʼlumotlarda barcha tashlovchi manbalardan har bir ifloslantiruvchi (tozalanmasdan tashlanadigan, tozalashga kiritiladigan, ushlab qolingan va zararsizlantirilgan) moddalarning umumiy tashlamalari atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish varagʻining 4-blankasida keltiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8. Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish varaqlarini toʻldirishda bosh harflarda koʻrsatish va qisqartirishlar mumkin emas.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga
2-ILOVA
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosiga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarni hisoblash usullari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-bob. Avtomobillarga gaz toʻldirish shoxobchasi (bundan buyon matnda AGTSH deb yuritiladi)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. AGTSHni ishlatishda quyidagi texnologik jarayonlarda suyultirilgan gazlarning texnologik yoʻqotilishi kuzatiladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
suyultirilgan gazni qabul qilishda (toʻkishda) (temir yoʻl sisternalaridan avtomobillardan qabul qilishda va maishiy gaz ballonlarini toʻldirishda);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
jihozlarni taʼmirlash bilan bogʻliq jarayonlarda (idishlarni taʼmirlash, tekshiruv-sinov ishlarini olib borish yoki qabul qilingan gaz toʻliq sotilib, boʻshatilishi bilan bogʻliq boʻlgan holatlarda);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
shoxobchadan foydalanishda xavf oldini olish klapanlari va berkitishda (boshqaruv armaturalarni tekshirishda);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
suyultirilgan gazni saqlashda uning tabiiy kamayishi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. AGTSHda suyultirilgan gazning yoʻqotilishi vaqtning turli oraliqlarida sodir boʻladi va bu yoʻqotilishlar gaz sarfining, mos ravishda, turli hajmlariga tegishlidir.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Avtomashina va maishiy ballonlarni toʻldirish paytidagi yoʻqotilishlar esa tez-tez, har kuni sodir boʻladi va ularni AGTSHning har kunlik (loyihaviy) unumdorligiga tegishli boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezervuarlarni tozalash, quvur va armaturalarni taʼmirlashdagi yoʻqotilishlar 4-8 yilda bir marta sodir boʻladi, ularni shu yillar boʻyicha teng taqsimlab AGTSHning yillik loyihaviy unumdorligiga kiritish lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tabiiy yoʻqotilishlar doimiy — uzluksiz sodir boʻladi, ammo ularni bir yilga hisoblab, yillik unumdorlikka kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Foizlarda yoki bir tonna suyultirilgan gazdan kg.da ifodalangan nisbiy yoʻqotilishni hisoblash uslubi qabul qilingan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-bob. AGTSH uchun suyultirilgan gazlarning texnologik yoʻqotilishlari normalarini hisoblash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Bitta temir yoʻl sisternasidan gazlarni qabul qilishdagi yoʻqotilishlar quyidagi formula boʻyicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P1* Pjj+Pjg+Pjvs, kg, (1.1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda: Pjj — bitta sisternasidan gazlarni qabul qilishdagi suyultirilgan gazlarning suyuq fazasidagi yoʻqotilishlar, kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pjj = 2pj*V sh , (1.2),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda: pj — suyuq fazadagi gazning zichligi, pj = 590kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2 — bitta sisternadan gazlarni qabul qilishdagi toʻkish-quyish tarmoqlar soni;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vsh — toʻkish-quyish quvur(shlang)ining hajmi, m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
MRTU-38-5-6089-66 boʻyicha portlash xavfsizligi ishlab tashlanadigan yuqori bosimli toʻkish-quyish quvurining diametri Dsh =76 mm= 0,076 m va uzunligi Lsh = 10 m.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pjg — bitta sisternasidan gazlarni qabul qilishdagi suyultirilgan gazlarning gaz fazasidagi yoʻqotilishlar, kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pjg = pg*Vsh, kg,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
pg — suyuq fazadagi gazning zichligi, kg/m3, pg =14.035 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vsh — gaz fazasi yoki shlangning hajmi, m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Dsh — shlangning ichki diametri, m (38mm= 0,038m);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Lsh — shlang uzunligi, m (Lsh = 10 m).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pjvz — gazi boʻshatilgandan soʻng bitta sisterna hajmini toʻldiradigan, gazli fazaning qaytarilishi koʻrinishidagi suyultirilgan gaz yoʻqotilishi, kg
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pjvz = pg*Vs, (1.5),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
pg — gaz fazasidagi gazning zichligi pg = 14,035 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vs — bitta sisternaning hajmi, Vs = 60 m3 ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pjvz — 14,035*60 =842,1 kg.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P1 = 913,82 : 30090 * 100 = 3,037% yoki 30,37 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bitta temir yoʻl sisternasini toʻkishda gazlar yoʻqotilishining umumiy miqdori:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pj =Pjj + Pjg + Pjvz = 53,503 + 0,160 + 842,1= 895,763 kg
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bitta temir yoʻl sisternasidan avtotsisternani toʻldirishda gazning yoʻqotilishi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2a = na*pj*Vsh, kg, (1.6),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
na — bitta temir yoʻl sisternasidan toʻldiriladigan avtotsisternalar soni
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vjtemir yoʻl sisternasining hajmi, Vj=60m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Va — avtotsistera hajmi, m3, Va = 7,25 m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rj — gazning suyuq fazasidagi zichligi, rj = 590 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vsh — avtotsisternaga toʻldirish shlangining hajmi, m3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Dsh — avtotsisterna shlangining ichki diametri 38mm = 0,038m;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Lsh — avtotsisterna quvurining uzunligi — 3m:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pa = pa * rj * Vsh =-9 * 590 * 0,0034 = 18,057 kg.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Shunday qilib, har bir temir yoʻl sisternasidan avtotsisternalarga gazni toʻldirilishida suyultirilgan gazlarni yoʻqotilish miqdori:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
895,763 + 18,057 = 913,820 kg ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Zichligi 0,59 t/m3 boʻlgan, standart boʻyicha 85% gacha toʻldirilgan 60 m3 sigʻimli temir yoʻl sisternasidagi suyultirilgan gaz massasi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G = Vs * 0,85 * rj. = 60 * 0,85 * 0,59 = 30,09 t ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Temir yoʻl sisternalaridan suyultirilgan gazlarni qabul qilish va ulardan avtotsisternalarni toʻldirishda har bir tonna kiritilayotgan suyultirilgan gazning foizlar yoki kg.larda ifodalangan yoʻqotilishi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P1 = 913,82 : 30090 * 100 = 3,037% yoki 30,37 kg/t ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bitta avtotsisternasidan gazlarni ichki diametri 38 mm, uzunligi 3 m boʻlgan quvur yordamida qabul qilishdagi suyultirilgan gazlarning suyuqlik fazasidagi yoʻqotilishlari, kg:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bu yerda: rj — gazning suyuq fazasidagi zichligi, rj = 590 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vsh — avtotsisternaga toʻldirish shlangning hajmi, m3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Dsh — quvurning ichki diametri 38 mm = 0,038m;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Lsh — quvurning uzunligi 3 m:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Toʻyingan bugʻlarning zichligi Rp-14,035 kg/m3 boʻlgan shlangdagi bugʻ fazasidan gazning yoʻqotilishi,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2g = 14,035 * 0,0034 = 0,0477 kg
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7,25 m3 sigʻimli avtotsisternadan gazni toʻkishda sisterna sigʻimi ichidagi bugʻ fazasi qoldigʻi evaziga yoʻqotilgan gaz:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2s=rp*Vp.s (1.10),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rp = 14,035 kg/m3,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vs — ATST-8-130 nusxali avtotsisterna hajmi 7,25 m3, foydali sigʻimi 6,2 m3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2s= 14,035*6,2= 87,017 kg.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. Suyultirilgan uglevodorod gazlarining suyuq fazadagi, ularning bugʻi va aralashmalarining zichligi tashkiliy tarkibi va harorati boʻyicha aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6. Barcha texnologik yoʻqotilishning normalarini hisoblash misollarida zichliklarning shartli qiymatlari rj = 590, rp = 14,035 va pg = 2,36 kg/m3 qabul qilingan, ular bu yerdagi yoʻqotilishlarning (% yoki kg/t.larda ifodalangan) nisbiy qiymatiga taʼsir qilmaydi, chunki zichlikning bu qiymatlari kasrning surati — yoʻqotilishlarning absolyut qiymatlarini aniqlashda va maxrajida — sisternadagi gaz massasini yoki shoxobchaning kunlik, yillik unumdorligini aniqlashda ishtirok etadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7. Tozalash diametri 50 mm boʻlgan ventil orqali 16 kg/sm2 bosimda 20 sekund davomida amalga oshiriladi. Nazorat ballonidan zichligi 14,035 kg/m3 boʻlgan gaz bugʻi ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8. Chiqish teshigidan oqib chiqadigan gazning sarfi umumqabul qilingan gidrodinamik formulalari bilan aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gazning oqish tezligi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R — gazning bosimi, R = 16 kg/sm2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rp — gaz (toʻyintirish bugʻi)ning zichligi, rp = 14,035kg/m3 ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4,43 — empirik koeffitsiyent.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Havoning oʻrtacha harorati 20° (T = 293°K) boʻlganida, zichligi 14,035 kg/m3 boʻlgan gazning diametri 50 mm.li kirish teshigidan 4,74 m/sek tezlik bilan oqishidagi sarfi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
f — chiqish teshigining kesim yuzasi, m2 :
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Hajmi 7,25 m3 boʻlgan 85% gacha standart boʻyicha zichligi 0,59 t/m3li gaz bilan toʻldirilgan bitta avtotsisternadan qabul qilishda 1, 2, 3 va 4-bandlar boʻyicha yoʻqotilishlar:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G=Vs*0,85*rj=7,25*0,85*0,59=3,6 t ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Shuning uchun, avtotsisternadan gazni qabul qilishda, suyultirilgan gazlarning suyuq va gaz fazalaridagi nisbiy yoʻqotilishlarini aniqlashda yoʻqotilishning har bir elementini sisterna yoki AGTSHning qabul qilish sigʻimidagi mavjud suyuq gaz massasi 3,6 t.ga nisbatan qiyoslab, har bir jarayondagi yoʻqotilish foizlari yoki suyultirilgan gazning nisbiy yoʻqotilish kg/t aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2j = 2,006 : 3600 * 100 = 0,0557 % yoki 0,557 kg/t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2g = 0,0477: 3600 * 100 = 0,0013 % yoki 0,013 kg/t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2s = 87,017: 3600* 100= 2,4171 % yoki 24,171 kg/t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P2 k = 2,48 : 3600 * 100 = 0,0689 % yoki 0,689 kg/t.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
JAMI: P2= 91,5507 : 3600 * 100 = 2,543 % yoki 25,43 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9. Avtomobil yoki maishiy ballonlarni suyultirilgan gaz bilan toʻldirishdagi yoʻqotilishni hisoblash uchun kunlik, undan keyingi hisoblar uchun suyultirilgan gazlar bilan ballonlarni toʻldirish uchun yillik sarf aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Texnik loyihaga koʻra, AGTSHda bir kunda 300 ta sigʻimi 50 l boʻlgan avtomobil ballonlari, sigʻimlari 27 va 50 l boʻlgan maishiy ballonlardan yiliga 10000 ta yoki kuniga 10000:250 = 40 ta ballon toʻldiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ballonlarni toʻldirish uchun suyultirilgan gazning kunlik va yillik sarflari quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
avtomobil, kunlik: 0,05 * 0,59 * 300 = 8,85 t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
maishiy: 50l: 0,05 * 0,59 * 40 = 1,18 t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
maishiy: 27l: 0,027 * 0,59 * 40 = 0,6372 t.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ballonlarni suyultirilgan gaz bilan toʻldirish uchun bir kunlik jami sarf 10,6672 t, yiliga esa, 10,6672 t * 250 = 2666,8 t ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Avtomobillar ballonlarini toʻldirishda suyultirilgan gaz yoʻqotilishlari quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P3=1,3*10-3*rj*n, kg/kun (1.13),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1,3 litr — bitta gazballonli avtomobilni toʻldirishda yoʻqotadigan gaz miqdori (glavmosavtotrans ITI № F-266 ot 18.01.87 maʼlumotlari) 10-3 — litrni m3 ga oʻtkazish:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rj — suyultirilgan gaz zichligi rj = 590 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — gaz toʻldirishning bir kunlik soni
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P3=1,3*10-3* 590 * 300=230,1 kg/kun
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ballonlarni suyultirilgan gaz bilan toʻldirish uchun bir kunlik jami sarf — 10,6672 t/kun.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gazga toʻldirishdagi yoʻqotilish foizi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Maishiy gaz ballonlarini toʻldirishdagi yoʻqotilishlarni quyidagi formula boʻyicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P4=rj*V1* n 1+ rj*V2* n 2, kg/kun (1.14),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rj — suyultirilgan gaz zichligi, rj = 590 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V1vaV2 — maishiy ballonlarning ishchi sigʻimi 27 va 50 l;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
“Oʻzneftgazqazibchiqarish” AJ (Buxoro sh.) maʼlumotlariga koʻra,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V1= 0,000402 m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V2= 0,00031 m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n 1 va n 2 — bir kunda toʻldiriladigan 50 l va 27 l ballonlarning soni, hisoblanayotgan loyihada n 1 = n 2 = 40 dona/kun
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P4=590*0,000402*40+590*0,00031*40=16,8032 kg/kun.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Maishiy ballonlarni toʻldirishdagi yoʻqotishlar quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ballonlarni tekshirish jarayonidagi yoʻqotishlar quyidagi formuladan topiladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P5= rg*R1*p1*V1, kg, (1.15),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rg=2,36 kg/m3 ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rg — normal sharoit (t=20˚S i R=1kg/sm2)da gaz aralashmalarining zichligi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V1 — ballonlar hajmi 0,05m3 i 0,027m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R1 — tekshirish uchun beriladigan boʻsh ballonlardagi qoldiq oʻrtacha bosim, MITL maʼlumotiga koʻra; R1 = 3 kg/sm2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P1 — tekshirish uchun beriladigan boʻsh ballonlar soni, p1 = p2 = p3= 900 dona/yil yoki 900:250 = 3,6 dona/kun;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P51*R*p*(V1+ V2+ V3)=2,36*3*3,6*(0,05+0,05+0,027) = 3,237 kg
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ballonlarni tekshirish jarayonida yoʻqotilishlarning foizi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezervuar va sigʻimlarni taʼmirlashdan soʻnggi tozalashda gaz yoʻqotilishi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
har ikki yilda bir marta 2 ta 25m3 li sarflovchi sigʻimlar va 2 ta 5m3li toʻkish sigʻimlari kapital yoki bir yilda ½ marta taʼmirlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P6=3*V*ρn*n, (1.16),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bu yerda, 3 — boʻshatilgan rezervuar, sigʻimdagi gazning qoldiq bosimi, kg/sm2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ρn — gazning zichligi, ρn = 0,014035t/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — tozalanayotgan sigʻimlarning umumiy hajmi, m3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V =2*25+2*5 = 60m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — bir yilda tozalashlar soni, n =1/2
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P6p = 3 * 60 * 0,014035 * 1/2 = 1,2632 t/yil.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
AGTSHning yillik unumdorligi, 2666,8 t.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezervuar va sigʻimlarni taʼmirlashdan soʻnggi tozalashda gaz yoʻqotilishi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezervuarlar har 7 yilda bir marta gidravlik sinovdan oʻtkaziladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V1= 25m3 * 2 = 50m3; V2 =5* 2 = 10m3 .
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gidlavlik sinov paytida hajmi V1 = 25m3 rezervuardan 1,5 t , V2= 5m3 — 0,3 t suyultirilgan gaz yoʻqoladi. Har yilga toʻgʻri keladigan, gidravlik sinovda gazning umumiy yoʻqotish miqdori:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezervuarlarni gidravlik sinashda gaz yoʻqotilishining foizi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezervuarlarni tozalashda suyultirilgan gaz yoʻqotilishi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P6=P6p+P6n= 0,0474 + 0,0193 = 0,0667 % yoki 0,667 kt/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Xavf oldini olish klapanlarini tekshirishda yoʻqoladigan gaz miqdori quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bu yerda,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K — klapanlar soni, loyiha boʻyicha, K= 20 dona;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
p — klapanlarni bir yilda tekshirishlar soni, p = 2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — sarf koeffitsiyenti, klapan pasport boʻyicha = 0,6;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
f — klapanning oʻtkazish qismida qirqim yuzasi, mm2,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d = 40 mm boʻlganida f = 1256 mm2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — empirik koeffitsiyent, P1: R2 = 1.25 V= 0,447;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P1 — klapandan oldindagi maksimal ortiqcha bosim, 18kg/sm2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R2 — klapandan keyindagi ortiqcha bosim, R2 = 16kg/sm2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rp — suyultirilgan gazlar toʻyintirilgan bugʻlarining zichligi, rp=14,035 kg/m3
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P7 = 0,01 * 20 * 2 * 0,6 * 1256 * 0,447 √(18-16)*14,035 = 714 kg/yil.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Xavf oldini olish klapanlarini tekshirishda yoʻqotiladigan gazning foizi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-bob. quvurlarni sinash paytidagi yoʻqotilishlar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10. 7 yilda 1-marta oʻtkaziladigan quvurlarni sinashdan oldin ularning suyuq va gaz fazalari toʻliq boʻshatiladi. Suyuq fazadagi suyultirilgan gazning yoʻqotilishi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vj — quvurlarning suyuq fazasi hajmi, mazkur AGTSH loyihasi uchun,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vj = 23,73m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v — sinovdan oldin quvurlar boʻshatilgach suyuq fazaning qoldigʻi, v = 0,15 (15%).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P8j=590 * 0,15 — 23,73 : 7=300 kg/yil
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suyultirilgan gazning gaz fazasidagi yoʻqotilishi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P8jg*Vp*R:7, kg/yil, (1.19),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ρg — normal sharoit (20ºS va 1 kg/sm2 )da gaz zichligi, ρg — 2,36 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vp — quvurlarning gaz fazasi hajmi, mazkur AGTSH loyihasi uchun, Vp= 9,436m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R — quvurdagi oʻrtacha qoldiq bosim, R= 3 kg/sm2.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P8g=2,36*9,436*3:7=9,544 kg/god
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Quvurlarni sinashda gazning yillik jami yoʻqotilishi P7=309,544 kg/yil.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sinovdagi yoʻqotilishlarning foizi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-bob. Saqlash davrida tabiiy kamayish hisobidan yoʻqotilishlar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11. Bir kunda 1 tonna gazdan yoʻqotiladigan va kg.larda ifodalanadigan miqdori 1-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Propan-butan fraksiyasining saqlanish davridagi tabiiy yoʻqotilishi normalari, Nxr, kg/t.kun
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Havoning kvartallik oʻrtacha harorati, tºC

Norma, Nxr

Havoning kvartallik oʻrtacha harorati, tºC

Norma, Nxr

Havoning kvartallik oʻrtacha harorati, tºC

Norma, Nxr

Havoning kvartallik oʻrtacha harorati, tºC

Norma, Nxr

-34

0,030

-14

0,100

6

0,171

26

0,209

-32

0,033

-12

0,108

8

0,176

28

0,212

-30

0,036

-10

0,116

10

0,181

30

0,214

-28

0,044

-8

0,124

12

0,185

32

0,216

-26

0,052

-6

0,132

14

0,189

34

0,218

-24

0,060

-4

0,140

16

0,193

36

0,220

-22

0,068

-2

0,148

18

0,197

38

0,222

-20

0,076

0

0,156

20

0,200

40

0,224

-18

0,084

2

0,161

22

0,203

42

0,226

-16

0,092

4

0,165

24

0,206

44

0,228

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Yillik oʻrtacha harorat +20oS da suyultirilgan gazni saqlashdagi tabiiy yoʻqotilish Nxr = 0,200 kg/t-kunni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Agtshda gaz 2 ta sarflovchi 25 m3 hajmli sarflovchi va 2 ta 5 m3 hajmli toʻkish sigʻimida, jami 60 m3 li sigʻimlarda 365 kun davomida 85% gacha toʻldirilgan holatda saqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P9=Nxr*V*v* ρj*ch*10-3, t/yil, (1.20),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nxr = 0,200 kg/t-kun;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-3 — kg ni tonnaga aylantirish;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — saqlash sigʻimlar hajmi = 60m3,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v — toʻldirilish darajasi 0,85 (85%);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rj — suyultirilgan gaz zichligi, pj = 590 kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ch — kunlarda ifodalangan saqlash muddati, ch = 365 kun.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P9 = 0,200 * 60 * 0,85 * 0,59 * 365 * 10-3 = 2,19657 t/yil
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Saqlash davrida tabiiy kamayish hisobidan yoʻqotilishlarning foizi quyidagicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sarflarning barcha bandlari boʻyicha suyultirilgan gazlarning texnologik jarayonlarda ilojsiz yoʻqotilishining umumiy miqdori quyidagicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
temir yoʻl sisternasidan toʻkishda — P1 = 3,037% yoki 30,370 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
avtotsisternadan quyib olishda — P2 = 2,5430% yoki 25,430 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
avtomashinani gazga toʻldirishda — P3 = 2,1571% yoki 21,571 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
maishiy ballonlarni toʻldirishda — P4 = 0,1575% yoki 1,575 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ballonlarni tekshirishda — P5 = 0,0303% yoki 0,303 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rezervuarlarni taʼmirlash va tozalashda — P6 = 0,0667% yoki 0,667 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
klapanlarni tekshirishda — P7 = 0,0268% yoki 0,268 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
quvurlarni sinashda — P8 = 0,0116% yoki 0,116 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tabiiy kamayish evaziga — P9 = 0,0824% yoki 0,824 kg/t
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Agtshda gazlarning texnologik jarayonlarda jami yoʻqotilishi — P10 = 8,1124% yoki 81,124 kg/t.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-bob. Suyultirilgan uglevodorod gazlarining zichligini aniqlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12. Kritik haroratda suyuq fazasida suyultirilgan gazlarning zichligi oʻzgarmas boʻlib, propan uchun kritik harorat — 42,1ºS, zichligi 585 kg/m3 ni tashkil qiladi. Butan uchun kritik harorat 0,5ºS ni, zichlik esa 600 kg/m3 ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suyuq uglevodorodlarning haroratga bogʻliqligi quyidagi tenglama yordamida ifodalanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rt=rto+a(To — T), kg/sm3 , (1.21),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rt — T, oK haroratda suyuq uglevodorodlarning zichligi kg/m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rto — plotnost pri kritik haroratdagi zichlik, kg/m3:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
propan uchun rto — 58 kg/m3 ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
butan uchun rto — 600 kg/m3 ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — empirik koeffitsiyent, kg x grad/m3:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
propan uchun a — 1,354;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
butan uchun a — 1,068;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
T — suyultirilgan gazning zichligi aniqlanishi kerak boʻlgan harorat, oK;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
To — kritik harorat:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
propan uchun To — 230,9 oK;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
butan uchun To — 272,5 oK.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13. Avtomobillarni gaz bilan toʻldirish shoxobchalarini ekspluatatsiya qilishdagi tashlamalar suyultirilgan gaz miqdorini har bir jarayondagi foydalanilayotgan jihozlarning ishlash davomiyligini hisobga olib, ulardagi yoʻqotilishlarga koʻpaytirish yoʻli bilan hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-bob. Avtomobillarga yoqilgʻi quyish shoxobchasi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14. Avtotransport obyekti hududida avtomobillarga yoqilgʻi quyish shoxobchasi atmosfera havosini ifloslantiruvchi manba hisoblanadi, chunki neft mahsulotlarini saqlash, qabul qilish va tarqatishda rezervuarlardan atmosfera havosiga uglevodorodlar ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15. Jihozlarning zich yopilmasligi, rezervuarlarda bosimning oshishi va neft mahsulotlarining bugʻlanishi natijasida uglevodorod bugʻlarining atmosfera havosiga chiqarilishining barcha turlari uglevodorodlar tashlamasi hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16. Bugʻlanish natijasida uglevodorodlarning atmosfera havosiga chiqarilishini hisoblash yengil va ogʻir neft mahsulotlari uchun olib boriladi. Yengil neft mahsulotlariga benzin, ogʻirlariga esa, dizel yoqilgʻisi kiradi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17. Bitta yoki bir nechta rezervuarlar guruhidan yil davomida atmosfera havosiga ajralib chiqadigan uglevodorodlarning miqdori, “Neft va neft mahsulotlarini qabul qilish, tarqatish va rezervuarlarda saqlashda tabiiy yoʻqotilishlarining normalari”dan kelib chiqib hisoblanadigan neft mahsulotlarining yoʻqotilishlarini jamlash yoʻli bilan aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda: n1 — neft va neft mahsulotlarini qabul qilish, tarqatish va rezervuarlarda saqlashda kuzgi-qishki mavsumdagi tabiiy yoʻqotilishlarining normalari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n2 — neft va neft mahsulotlarini qabul qilish, tarqatish va rezervuarlarda saqlashda bahorgi-yozgi mavsumdagi tabiiy yoʻqotilishlarining normalari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q2 — yil davomida rezervuarlarga kiritiladigan neft mahsulotlari miqdori, t.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Avtomobillarga yoqilgʻi quyish shoxobchalarida neft va neft mahsulotlarini qabul qilish, tarqatish va rezervuarlarda saqlashda tabiiy yoʻqotilishlarining normalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1 tonna qabul qilingan yoqilgʻidan kilogrammlarda)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Rezervuarlar turi

Neft mahsuloti guruhi

Iqlimiy mintaqa

4

5

kuzgi-qishki mavsum

bahorgi-yozgi mavsum

kuzgi-qishki mavsum

bahorgi-yozgi mavsum

Yer usti poʻlat

I

0,74

1,26

0,80

1,16

V

0,03

0,03

0,03

0,03

VI

0,12

0,12

0,12

0,12

Yer usti poʻlat pontonli

I

0,41

0,62

0,46

0,63

Chuqurlashtirilgan

I

0,49

0,68

0,55

0,70

V

0,02

0,02

0,02

0,02

VI

0,12

0,12

0,12

0,12

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh: tabiiy yoʻqotilishlar normalari qadoqlangan holatda qabul qilinadigan va topshiriladigan mahsulotlarga qoʻllanilmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Neft mahsulotlarining tabiiy yoʻqotilishlar normalarini qoʻllash uchun Oʻzbekiston Respublikasi hududining iqlimiy mintaqalarga ajratilishi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

iqlimiy mintaqalar

iqlimiy mintaqalarga kiruvchi Respublika, oʻlka, milliy okruglar, viloyatlar

4

Respublika:

Qoraqalpogʻiston

Viloyatlar:

Andijon, Qashqadaryo, Namangan, Surxondaryo, Sirdaryo, Toshkent, Xorazm

5

Viloyatlar:

Buxoro, Jizzax, Navoiy, Samarqand, Fargʻona.

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-bob. Akkumulyator batareyalarini quvvatlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18. Elektrokar, elektryuklovchi, shuningdek kombayn, traktor va avtomobillarning kislotali va ishqorli akkumulyator batareyalarini quvvatlash uchun shoxobchalar mavjud.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ularni quvvatlash paytida havoga kislotali akkumulyatorlarni quvvatlashda sulfat kislotasi bugʻlari yoki ishqorli akkumulyatorlarini quvvatlanganida ishqor ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19. Akkumulyator batareyalarini zaryadlash jarayonida sulfat kislotasi va ishqorlar ajralishining solishtirma koʻrsatkichlari ularning elektrsigʻimi va elektrolit sarflariga bogʻliq holda 4-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Akkumulyator batareyalarini zaryadlash jarayonida sulfat kislotasi va ishqorlar ajralishining solishtirma koʻrsatkichlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

tyexnologik jarayondagi ish

qoʻllanadigan elektrolit

Harorat, oS

Ajraladigan zararli modda

nomi

agregat holati, bugʻ; aerozol; p+a

solishtirma miqdor

g/kg

1 Ach uchun g/ch

tyemir nikelli (ishqorli) Akkumulyatorlarni zaryadlash

ishqor

20,0

ishqor

a

1,9

0,0008

Qoʻrgʻoshinli (kislotali) akkumulyator batareyasini zaryadlash

Sulfat kislotasi

80,0

Sulfat kislotasi

a

2,5

0,0010

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-bob. Zararli moddalarning tashlamalari miqdorini aniqlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20. Akkumulyator batareyalarini quvvatlash jarayonida havoga ajralayotgan zararli moddalarning miqdorini quyidagi formula boʻyicha aniqlash mumkin:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
kx — x — ingrediyenti ajralishining solishtirma koʻrsatkichi, g/soat;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
f — zaryadlanadigan akkumulyatorlarning elektr sigʻimi, A*ch
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
kxx — ingrediyent ajralishining solishtirma koʻrsatkichi, g/kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — zaryadlashga sarflanuvchi elektrolit sarfi, kg/soat.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-bob. Asfalt-beton zavodlari, asfalt-betonlarning tavsifi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21. Atmosferadagi ifloslantiruvchi moddalarning miqdori tayyorlanadigan asfalt-betonning turi, rusumi mineral massaning fraksiyasi va tarkibiga bogʻliq.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22. Asfalt-betonlar qumli, mayda-oʻrtacha, yirik donadorlilarga boʻlinadi, asfalt-betonlarning turi va rusumlari 5-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Asfalt-betonlarning turi va rusumlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Koʻrsatkichlar

Asfalt-beton mahsulotlarining markalariga qarab sifati

I

II

III

IV

Minerallarning gʻovaklik darajasi, (turlarning hajmiga qarab) % da

A — koʻp toshli

B — oʻrtacha toshli

15-19

15-19

15-19

15-18

V — mayda toshli

G — maydalangan qumli

18-22

18-22

18-22

18-22

D — tabiiy qumli

-

-

Do 22

Do 22

Qolgan gʻovakliklar, % hajmga nisbatan

2,5-4,5

2,5-4,5

2,5-4,5

3,0-5,0

2,5-4,5

3,0-5,0

Suv bilan toʻyinganligi, (toʻrlarning hajmiga qarab) % da

A — koʻp toshli

B — oʻrtacha toshli

2,0-4,5

2,0-4,5

-

-

V — mayda toshli

G — maydalangan qumli

1,5-3,5

1,5-3,5

1,5-3,5

1,5-4,0

1,5-3,5

1,5-4,0

D — tabiiy qumli

1,5-3,0

1,5-3,0

1,0-3,0

1,5-4,0

1,0-3,0

1,5-4,0

Toʻyingan, hajmga nisbatan %da

0,5

1,0

1,0

1,5

Siqilgandagi mustahkamlik chegarasi, kgs/sm2, kam boʻlmagan:

Harorat +20°S boʻlganda barcha turlar uchun

24

20

22

18

20

18

18

14

Harorat +50°S asfalt-beton mahsulotlari turlari uchun:

A — koʻp toshli

9

8

8

7

-

-

B va V — oʻrta va kam toshli

10

9

9

8

9

8

8

18

G — maydalangan qumli

14

9

12

9

10

8

8

6

D — tabiiy qumli

-

-

10

8

8

6

Barcha turlardagi issiq aralashma uchun harorat S°

120

120

120

120

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-bob. Asfalt-beton tayyorlashda asfalt aralashtirgich qurilmalarida hosil boʻladigan ifloslantiruvchi moddalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23. Mineral materiallar omborxona yoki maydalash sexidan transportyorlar tizimi yordamida elevatorga uzatiladi va boʻshatish qutisi (bunker) orqali qizdirish barabaniga toʻkiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24. Mineral materiallarni aylanuvchi barabanlarda quritish tabiiy yoqilgʻi (koʻmir, mazut, dizel yoqilgʻisi, tabiiy gaz)larni yoqishdan olinadigan yonuvchi gazlar yordamida amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25. Quritilgan va maʼlum haroratgacha qizdirilgan mineral materiallar fraksiyalar boʻyicha ajratish uchun saralash-elaklariga uzatiladi va tayyorlanayotgan asfalt-beton turiga qarab, qizigan bunkerning boʻlimlariga tarqatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26. Soʻngra, maʼlum miqdordagi material va bitum bir paytning oʻzida aralashtirgichga uzatiladi va unga aniq miqdordagi mineral kukuni qoʻshiladi. barchasini aralashtirish tugagach, tayyor asfalt-beton massasi omborxona yoki qurilish maydoniga olib ketadigan avtotransportlarga boʻshatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
27. Inert materiallarni saqlash omboridan (mineral materiallarni toʻkish, qayta toʻkish, toʻplash va koʻchirish) boshlab tayyor mahsulotni foydalanishga uzatishgacha boʻlgan barcha texnologik jarayonlar noorganik chang ajralib chiqishi bilan amalga oshadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
28. Changning kimyoviy tarkibi 6-jadvalda, dispers (oʻlchamlari boʻyicha) tarkibi 7-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Changning kimyoviy tarkibi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Komponentlar

SiO2

Al2O3

MgO

CaO

Fe2O3

SO3

Boshqalar

Miqdori, %

56,4

12,9

3,5

8,5

7,0

1,2

1,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Changning dispers (oʻlchamlari boʻyicha) tarkibi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

fraksiya oʻlchamlari, mkm

250

100-250

50-100

10-20

5-10

1-5

Miqdori, %

4,5-7,8

17,5-22,7

12,3-16,7

41,1 — 48,2

7,4 — 8,5

4,3 — 8,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
29. Aralashtirgichlardan tashlanadigan tashlamalarning miqdori koʻp emas, baʼzan hid chiqaruvchi moddalar tashlamalari bilan bogʻliq muammolar uchrab tursada, ular salmoqli emas.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30. Ifloslantiruvchi moddalar tashlamalarining asosiy qismi mineral materiallarni quritish va yoqilgʻilarni yoqishda paydo boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
31. Asfalt aralashtirgichning quritish barabanidan tashlamaning kattaligi toʻldirgich (mineral material) oʻlchamlari va qoʻllaniladigan yoqilgʻi turiga bogʻliq.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32. Changni bostirish usullari qoʻllanilmagan hollarda har bir tonna toʻldirgich hisobiga 17-20 kg noorganik chang ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33. Foydalaniladigan toʻldiruvchining turiga bogʻliq holda, tashlamalarning 50% dan ziyodini oʻlchamlari 20 mkm dan katta boʻlgan zarrachalar tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
34. Qolgan gaz holatidagi ifloslantiruvchi moddalar (uglevodorodlar, SO2, CO, NOx) 0,045kg/t.ni, foydalanilgan yoqilgʻining turiga bogʻliq holda aldegid tashlamalari 0,01 kg/t.ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-jadvalda asfalt aralashtirgich qurilmalarining turlari ifloslantiruvchi moddalar tashlamalari va tozalash uskunalarining koʻrsatkichlari bilan koʻrsatilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
35. Sanoatda 2 bosqichli tozalash qurilmalari bilan jihozlangan qurilmalar qoʻllanilmoqda. Bunda, tozalashning 2-bosqichi sifatida namli tozalash qurilmasi qoʻllaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Amaliyotda koʻp foydalaniladigan asfalt aralashtirgichlarda qoʻllaniladigan gaz tozalash qurilmalarining asosiy ishlash koʻrsatkichlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Zararli moddalarni ajratuvchi manbalar

Changlarning tozalash davrigacha boʻlgan konsentratsiyasi

(Sn), g/m3

Chang tozalash qurilmalari

Tozalash darajasi (τ), %

Zararli moddalarni tashlovchi manba

Tashlovchi manba xarakteristikasi

Tashlama manbasidan chiqishda gaz havo aralashmasining koʻrsatkichlari

Changning atmosfera havosiga chiqish miqdori (q),g/s

Asfalt aralashtirgichlarning turlari

foydali ish koeffitsiyenti (FIK)

(V), t/soat

Tozalash darajasi

Chang tozalash qurilmalarining xarakteristikasi

Balandligi(N),m

Quvur diametri (D),m

Tezligi (W), m/s

Hajmi(V), m3/s

Harorati, (t), oS

Chang tozalanganidan soʻngi konsentratsiyasi

(Sn), g/m3

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

G-1

20

20

I

SN-15U nusxali siklonli tutun yutuvchi chang tutgich DP-10A

90

quvur

20

0,7

7,2

2,8

110

2,0

5,6

DS-158

45

115

I

Toʻgʻri oʻqli siklon

35

175

75

75

II

Siklon guruhi SSN-40 (4 dona)

95

3

3

III

Zarbli usulda ishlaydigan nam chang tutgich

70

quvur

19,4

0,8

6,2

3,1

70

0,9

2,75

SI-601

50

35

I

Tutun yutuvchi chang tutgich DP-10A siklon bilan SN-15U, d-450 mm

90

110

3,5

3,5

II

Zarbli usulda ishlaydigan nam chang tutgich

90

quvur

20

0,8

7,8

9,0

70

0,95

1,4

D-597

25

50

I

Tutun yutuvchi chang tutgich DP-10A siklon bilan SN-15U, d-650 mm

85

180

7,5

7,5

II

Siklonlar guruhi SSN-40, D-1000 mm (4 dona)

87

quvur

18

0,8

11,1

5,6

120

0,98

5,48

D-597

30

30

I

Siklonlar SDK-SN-38, D-800 mm (4 sht)

75

150

7,5

7,5

II

Yuvuvchi siklon “SIOT”

87

quvur

18

0,7

10,4

4,0

75

0,98

3,9

D-508-2A

25

47

I

Toʻgʻri oʻqli chang tutgich d-600mm

22

210

36,8

36,8

II

SN-15U, D-700 mm nusxali siklonli qurum tozalagich DP-10A

68

11,7

11,7

III

Siklonlar guruhi SSN-40, D-100 mm (4 dona)

84

quvur

13

0,8

11,0

5,6

108

0,84

3,6

D-508-2A

25

30

I

Siklonlar guruhi SDK-SN-33, D-800 mm (4dona)

85

100

4,5

4,5

II

Yuvuvchi siklon “SIOT”

89

quvur

18

0,8

8,0

4,0

75

0,68

2,7

DS-84-2

200

120

I

SN-15U, D-1400 mm rusumli siklonli yutuvchi chang tutgich bilan DP-15,5x2

53

155

66,4

56,4

II

Siklonlar guruhi UTS-2400 mm (3 dona)

85

8,5

8,5

III

Rotoklon

92

quvur

18

1,2

8,1

19,5

78

0,68

13,26

D-845-2

100

43

I

Siklon SN-15 NIIOGAZ, D-700 mm (12 dona)

70

13

13

II

Rotoklon

85

quvur

18,5

1,2

11,0

12,5

70

2

25,0

D-225

12,5

80

I

Siklon SN-15 NIIOGAZ, D-450 mm (2 dona)

75

quvur

18

0,5

7,1

1,4

120

7,5

10,5

D-617-2

50

45

I

Siklon SN-15 NIIOGAZ, D-650 mm (8 dona)

75

11,3

11,3

II

Rotoklon

85

quvur

18,5

1,0

7,0

5,5

75

1,69

9,3

D-617-2

50

34

I

SN-15U, D-650 mm rusumli siklonli yutuvchi chang tutgich bilan DP-12

72

210

9,5

95

II

Siklonlar guruhi SSN-40, D=100 mm (4dona)

93

quvur

18,5

0,9

13,7

8,3

150

0,67

5,5

DS-117-2E

35

88

I

Toʻgʻri oʻqli siklon, D=700 mm

38

150

55

55

II

Yutuvchi chang tutgichlar DP-10A SN-15U rusumli siklon bilan

67

18

18

III

Siklonlar guruhi SSN-40 (4 dona)

90

quvur

19,4

0,75

7

2,8

63

1,8

5,0

DS-117-2K

36

64

I

Toʻgʻri oʻqli siklon, D=700 mm

40

170

38

38

II

Siklonlar guruhi SSN-40 (4 dona)

95

1,9

1,9

III

Zarbli usulda ishlaydigan nam chang tutgich

65

quvur

19,4

0,8

6

3,3

70

0,67

2,2

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11-bob. Atmosfera havosiga ajraladigan va tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning massasini aniqlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
36. Ajraladigan va tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning massasi — umumiy tashlamalar (Mumumiy) — asfalt-beton obyektining barcha texnologik jarayonlari va jihozlaridan ajraladigan ifloslantiruvchi moddalarning jamlanmasini bildiradi va quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
i — ajraladigan ifloslantiruvchi moddaning raqami, (ixtiyoriy ravishda qabul qilinadi i = 1,2,3,…………m);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
j — ifloslantiruvchi modda manbasining raqami, (j =1,2,3,………n);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
gijj-inchi manbadan ajralib tashlanadigan i — moddaning massasi, t/soat;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tij — i-moddaning j-ishchi manbadan ajralib chiqish davomiyligi, soat/kun.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tozalash qurilmasi samaradorligining taqribiy koʻrsatkichlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Tozalash qurilmalari

Tozalash samaradorligi, %

NIIOGAZ siklonlari

SN-15

65-85

SDK-SN-33

75-90

SSN-40

80-90

DP-10-13 tutunsoʻrgʻich — changtutgich

70-90

Batareyali siklonlar

85-90

Filtr-siklonlar “FGSN”

90-95

“SIOT” gazyuvgich qurilmasi

75-85

Rotoklon

80-90

“Skrubber Venturi” gazyuvgich qurilmasi

85-95

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh: tozalash samaradorligi uskunaning texnik holatini va tutib qolinadigan changning dispers (oʻlchamli) holatiga qarab qabul qilinadi. Jadvaldagi koʻrsatkichlardan oʻlchov asboblarda oʻlchash ishlari amalga oshirilmagan hollarda asfalt-beton zavodlaridan tashlanadigan tashlamalarning samaradorlik darajasini hisoblashda qoʻllash mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
37. Asfalt-beton zavodlarining ifloslantiruvchi moddalari tashlama manbalarini xatlov qilishda umumiy tashlamaning taqribiy qiymatini solishtirma koʻrsatkichlari boʻyicha hisoblash mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12-bob. Asfalt aralashtirgich qurilmalaridan changli tashlamalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
38. Asfalt aralashtirgich qurilmalaridan changli tashlamalari quyidagi formula bilan aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bu yerda g — changli tashlamalarning solishtirma koʻrsatkichi, g/s, 8--jadvaldan qabul qilinadi yoki quyidagi ifoda yordamida aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g = V C1 (g/s), (1.27),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — vaqt birligi ichida tashlanadigan gazning hajmi, m3 /s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S1 — tozalashgacha chiqarilayotgan gazdagi changning konsentratsiyasi, g/m3 (8-jadval.);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
T — texnologik jihozning ishlash davomiyligi, soat/yil.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tozalashdan soʻnggi chiqarilayotgan gazdagi changning konsentratsiyasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
τ — changtutgich qurilmasida gaz aralashmalarini changdan tozalash samaradorligi, %.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13-bob. Mineral materiallar (qum, chaqiq tosh, shagʻal) ni tasmali koʻchirgich (transportyor)larda koʻchirgandagi changning tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39. Mineral materiallar (qum, chaqiq tosh, shagʻal)ni tasmali koʻchirgich (transportyor)larda 1 m.ga koʻchirgandagi changning tashlamalari quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q = Wcαγ (/c), (1.29),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Wc — changning shamolda ajralib chiqish solishtirma koʻrsatkichi, 3*10-5 kg/m2s qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
α — konveyer tasmasining kengligi, m;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γ — togʻ jinsining maydalanish koeffitsiyenti (rotorli ekskavatorlar uchun γ = 0,1m).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Xom ashyo materiallarini saqlash, yuklash va tushirish jarayonlarida chang tashlamalari quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
αʼ — koeffitsiyent, xom-ashyo materiallarining chang koʻrinishida yoʻqotilishi. GOST 9128-2013 ga binoan oʻlchamlari 0,5 mm boʻlgan changsimon zarrachalarning oʻrtacha miqdori turli xil asfalt-beton aralashmalarining mineral tarkibida 21% ni tashkil qiladi, u holda αʼ= 0,21;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — xom ashyo materiallarini saqlash, yuklash va tushirishdagi sarflar, t/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g — tabiiy yoʻqotilish normasi, % (9--jadvaldan qabul qilinadi).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14-bob. Ajralib chiqadigan ifloslantiruvchi moddalar tavsifi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
40. Temir yoʻl vagonlaridan sementni tushirish, uni boshqa transportlarga yuklash va bir joydan boshqa joyga koʻchirish jarayonlarida sement changi ajralib chiqadi va bu chang tarkibida 20 % SiO2 boʻlgan chang sifatida sinflanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
41. Changning kimyoviy tarkibi qoʻllaniladigan xom-ashyo turiga bogʻliq. 10-jadvalda beton tayyorlash uchun keng qoʻllaniladigan portlandsementi changining taqribiy kimyoviy tarkibi keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Portlandsement changining kimyoviy tarkibi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Tarkibiy moddalar

SiO2

CaO

Al2O3

Fe2O3

MgO

SO3

MnO

Cr2O3

Foizlardagi miqdori

28,0-73,1

52,0-69,0

2,0-10,0

1,5-10,0

0,3-22,3

0,04-2,0

izlari

0,00001-0,001

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Changning fraksion tarkibi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Zarrachalar oʻlchami, mkm

0-5

5-10

10-20

20-40

40-60

60 dan koʻp

Foizlardagi miqdori

7,6

9,0

23,0

22,6

15,1

18,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Erkin holdagi SiO2 (havodagi chang) ning havodagi miqdori — 0,8-3,1%;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Shlakoportlandsement changida erkin holdagi changda SiO2ning miqdori 3%, putssolanli portlandsementda — 10-37 %, kislotaga chidamli sementda — 67%.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
42. Inert materiallarni saqlash omborxonasi. Inert materiallar changining kimyoviy va fraksion tarkibi xom ashyoning dastlabki tarkibiga bogʻliq. Inert materiallar changi quyidagi holatlarda kremniy tarkibli deb yuritiladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
SiO2 — kremniy oksidi amorf MgO bilan aralashmada aerozol koʻrinishida boʻlib, ularning har birining miqdori 10 % dan ortiq boʻlmasa;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
SiO2 — kristall koʻrinishidagi kremniy oksidining changdagi miqdori 10 dan 70 % gacha boʻlsa.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
43. Beton aralashtirish tugunida, xossalari yuqorida keltirilgan, sement, qum, yirik toʻldirgich (chaqiq tosh yoki graviya) larning changi ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
44. Qoliplovchi (shakl berish) sexlari uchun kam miqdorda inert materiallari va sement changi, shuningdek, tarkibiga turli xil neft mahsulotlari kiradigan surgilar (dizel moyi, avtol, nigrol)dan uglevodorodlar va parafin bugʻlari ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
45. Armatura sexining havosi chang, payvandlash aerozollari va metallarga ishlov berish dastgohlaridan ajralib chiqadigan gazlar bilan ifloslanadi. (payvandlash va metallarga ishlov berish boʻlimlari).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15-bob. Hisoblash usullari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
46. Tarozili — ulushlovchi beton aralashtirgich qurilmalarining havoni tozalash tizimlariga kiritiladigan aspiratsiya tizimidagi changning dastlabki konsentratsiyasi 5 — 10 g/nm3 ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
47. Sement yoki boshqa materiallarni havoli transport(pnevmotransport) bilan koʻchirishda dastlabki konsentratsiya quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qbx — koʻchiriladigan materialning umumiy miqdori, kg/soat;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vvx.n . — koʻchirishga sarflanadigan havo miqdori.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
48. Sementni pnevmotransportda yuklash paytida chang ajralib chiqishi 0,2 kg/t, chang ajratuvchi manba ustidagi changbulutidagi miqdori — 19,5 g/n.m3.ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
49. Agar solishtirma koʻrsatkich sifatida, qarab chiqilayotgan texnologik jarayon (yoki jihoz)dan vaqt birligi ichida ifloslantiruvchi moddaning tashlamasi qabul qilinsa, hisoblash quyidagi formula boʻyicha olib boriladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M = 10-3 g1 T (t/god), (1.32),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g1 — chang ajralishining solishtirma koʻrsatkichi, kg/soat (1.4.11-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
T — texnologik jihozning ishlash (jarayon) vaqti, soat/yil.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Asfalt-beton obyekti jihozlaridan chang ajralishining solishtirma koʻrsatkichlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Jihoz va texnologik jarayon

Material

Soʻrib olinadigan havo hajmi,

n.m3 /ch

Ajralayotgan changning oʻrtacha massasi

Soʻrib olinadigan havoning solishtirma hajmi,

n.m3/ch

Chang ajralishining solishtirma koʻrsatkichi, kg/t

1

2

3

4

5

6

40 t/soat quvvatli elevator

Chaqiq tosh

Ohaktosh

Yirik qum Mayda qum

900-1000

900-1000

700-900

800-900

2,7-3,0

2,7-3,0

0,7-0,9

1,6-1,8

64-72

64-72

50-64

57-64

0,19-0,22

0,19-0,22

0,05-0,07

0,11-0,13

50 t/soat quvvatli elevator

Ohaktosh

Yirik qum Mayda

qum

3000-4000

2500-3700

2700-3700

9,0-12,0

2,5-3,7

5,4-7,4

60-80

50-75

55-75

0,18-0,24

0,05-0,08

0,11-0,15

Unumdorligi 5 t/soat. gacha boʻlgan tasmali transporterlar va konveyerlar

Ohaktosh

Qum

640-750

750-840

2,5-3,0

1,5-1,7

220-250

250-280

0,83-1,0

0,50-0,57

Bolgʻali maydalagich:

SM-431

S218

Ohaktosh

Ohaktosh

3400-3600

2300-2500

82-108

57,5-75

90-100

127-139

2,1-2,8

3,2-4,2

unumdorligi 30 t/soat. gacha boʻlgan bunker

Qum

Ohaktosh

Chaqiq tosh

1500-1600

1000-1200

1,5-1,6

7,0-8,4

Ishchi yuzasi 1 m2 gacha boʻlgan tebranuvchan, vibratsiyali va inersion elaklar

Qum

1600-1800

8,0-12,6

Ishchi yuzasi 2 m2 gacha boʻlgan tebranuvchan, vibratsiyali va inersion elaklar

Qum

Tuproq

2800-3000

3400-3600

14,0-21,0

34,0-46,3

unumdorligi 1,5 t/soat boʻlgan Sito-burat

qum

Ohaktosh

Tuproq

260-300

480-520

700-800

0,6-0,8

9,6-10,3

1,4-1,6

unumdorligi 3 t/soat boʻlgan Sito-burat

qum

Ohaktosh Keramzitli shagʻal

600-900

800-1000

5400-5800

1,5-2,2

16,0-20,0

28,6-30,7

Unumdorligi 90 m3/soat gacha boʻlgan ekskavator bilan sochiluvchan materiallarni aralashtirish

Tuproq

Qum

Ohaktosh

Sement

0,069-0,078

0,09-0,11

0,26-0,29

0,26-0,29

Unumdorligi 17 m3/soat gacha boʻlgan greyferli koʻprikli kranlar bilan sochiluvchan materiallarni aralashtirish

Tuproq

Sement

qum

Ohaktosh

0,083-0,1

0,32-0,36

0,26-0,27

0,31-0,36

Unumdorligi 170 t/soat boʻlgan maydalash-saralash qurilmasi

Chaqiq tosh

(quruq) siklonlarda tozalashda

40,8

Ishchi maydonni buldozer D-572 bilan tozalash

Quruq jins

0,086

Ulushlovchi avtomatlar

Sement

1200-1300

1,8-2,6

Qayta toʻkish massasi

Keramzit

1000-1500

13,2-19,8

Betonaralashtirgichlar

Sement changi

5500-6000

10,8-11,8

Qorishma aralashtirgichlar

Sement changi

1100-1300

1,7-2,1

Sement saqlash sigʻimi

Sement

880-1280

3500-500

25,0-87,5

20,1-22,3

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16-bob. Qoliplovchi sex jihozlari ishlaganida paydo boʻladigan ifloslantiruvchi moddalarning massasini aniqlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
50. Qoliplovchi sexlarining asosiy ifloslantiruvchi moddalari qoliplarni moylash uchun qoʻllaniladigan surgi materiallarining aerozollaridir. Emulsion moylar tarkibi kerosin, moylar (nigrol, avtol, dizel, transformator moylari va sh.k.) va har xil uglevodorodlardan tashkil topadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
51. Rezervuarlardan atmosfera havosiga tashlanadigan uglevodorodlarning yillik miqdori quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
PrΣSyil= Vyil Gt (T), (1.33),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vyil — rezervuarlarga bir yilda kiritiladigan neft mahsulotlarining hajmi, m3;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gt — uglevodorodlarning atmosfera havosiga chiqarilishining solishtirma miqdori (13-jadval).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Neft mahsulotlarining solishtirma yoʻqolishi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Neft mahsulotlari

Solishtirma yoʻqotilish, t/m3 10-6

t = 25oS

t = 50oS

t = 75oS

Kerosin

30

70

110

Dizel yoqilgʻisi

20

47

74

Mazut

16

38

60

Moy

4

9

14

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ochiq sigʻimlardan ajraladigan ifloslantiruvchi moddalarning massasi bugʻlanayotgan suyuqlik miqdoriga bogʻliq holda aniqlanadi va quyidagilarni tashkil qiladi, kg/soat:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
kerosin uchun 1,56 S;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
parafin uchun 1,22 *10-2 S;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
neft moylari uchun 5,0*10-2 S,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S — bugʻlanayotgan suyuqlikning erkin (ochiq) yuzasi, m2.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
52. Tozalash darajasining unga taʼsir etadigan omillarga bogʻliqligi, murakkabligi, ifloslantiruvchi moddalarning chang ushlagich qurilmalari tomonidan ushlab qolish miqdorini analitik (hisobli) hisoblashning yagona uslubi mavjud boʻlmaganligidan, tozalovchi qurilmalarning tozalash samaradorligi 14-jadvalga asosan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Chang-gaz tozalash qurilmalarining tavsifi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Boʻlim

Chang tutgich

Tozalash darajasi

Sement saqlash sigʻimlari

NIIOGAZ siklonlari

SMS-166 yengli filtrlari

FV

Shagʻal filtrlar

75,0

98,0-99,5

42,0-68,0

88,0

Sementni ulushlovchi va sarflovchi bunkerlar

NIIOGAZ siklonlari

SMS-166 yengli filtrlari

FVK

FV

Donador filtrlar

62,0-83,0

98,8

57,0-93,5

45,7-52,7

53,0-57,8

Beton aralashtirgich tuguni

NIIOGAZ siklonlari

SN-11, SN-15, SN-24

LIOT

SIOT

SMS-166 yengli filtrlari

FVK

FV

49,4-70,0

61,0

51,0-85,0

97,0-99,5

54,0-78,8

43,0-86,6

Inert materiallar ombori

NIIOGAZ siklonlari

SMS-166 yengli filtrlari

FV

46,5-66,3

98,7

45,7

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
temir-beton ishlab chiqarish obyektlarining sanoat tashlamalarining tavsifi 15-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15-jadval.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Temir-beton ishlab chiqarish obyektlarining sanoat tashlamalari tavsifi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Ifloslantiruvchi moddalarning tashlama manbalari

Aspiratsiya havosining tozalashgacha koʻrsatkichi

Ifloslantiruvchi modda

Tozalash jihozi

Tozalashning oʻrtacha samaradorligi

Atmosfera havosiga tashlamadagi aspiratsiya havosining koʻrsatkichlari

hajm,

m3/ch

harorat,

oS

Oqimdagi chang konsentratsiyasi, g/m3

hajm,

m3/soat

harorat, oS

Oqimdagi chang konsentratsiyasi, g/m3

Sement saqlash sigʻimlari

950-3000

18-255

2,7-17,5

Sement changi

Filtrlar:

SMS-166

FV, ZF

42-98,5

63

1000-3800

18-25

0,57-7,5

Sementni ulushlovchi va sarflovchi bunkerlar

1750-7200

20-22

6,1-47,0

Sement changi

Filtrlar:

SMS-166

FV,ZF,

FV

46-98,5

75

2100-10100

20-22

0,12-7,0

Beton aralashtirgich tugun

720-10100

19-40

0,95-21,7

Sement changi

SN, LIOT, SIOT, Siklonlari

43-98,5

880-12500

19-40

0,13-7,0

Filtrlar SMS-166, FVK, FV

83

Inert materiallar ombori

720-9600

5-20

0,56-21,5

Qum va keramzit changi

NIIOGAZ siklonlari

46-98

780-10000

5-20

0,13-1,55

Yengli filtrlar FV

98

3,5-14 t/soat unumdorlikdagi shnekli maydalagichlar

900-1500

20-22

2,0-9,0

Qum va tuproq changi.

SN-15 Siklonlar

Rotoklon

90-98

1000-1600

20-22

0,12-0,7

5 t/soat unumdorlikdagi bolgʻali maydalagichlar

700-1000

20-22

5,0-12,0

Qum va tuproq changi

SN-15 siklonlar Rotoklon

90-98

760-1080

20-22

0,3-0,72

Sharli tegirmonlar

1000-3000

20-22

9,0-15,0

Qum va tuproq changi

SN-15, Rotoklon

90-98

1080-3300

20-22

0,7-0,9

Qum va tuproqni havoli koʻchirgich

4000-5000

15-20

0,1-0,8

Qum va tuproq changi

SN-15, siklonlar, Rotoklon

90-98

4300-5400

15-20

0,01-0,05

Vibratsiyali va mexanik elaklar

6000-7000

20

2,0-5,0

Qum va tuproq changi

SN-15, siklonlar past bosimli gaz yuvgich

90-98

6500-7600

20

0,12-0,3

barabanli elaklar

2000-3000

20

2,0-9,0

Qum va tuproq changi

SN-15, siklonlar past bosimli gaz yuvgich

90-98

2100-3200

20

0,12-0,7

Ulushlagich, bunker va beton aralashtirgichlardan chang soʻrgʻichlar

5600-11000

19-40

1,5-1,6

Sement changi

BFM Yengli filtrlari

68-79

6200-12000

19-40

0,3-0,4

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17-bob. Tashkillashtirilmagan manbalarni hisoblash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
53. Temir-beton ishlab chiqarishda sochiluvchan materiallar (qum, chaqiq tosh, ohaktosh, sement va boshqalar) qoʻllanilganligi sababli barcha jarayonlarda atmosfera havosiga chang ajralib chiqishi kuzatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
54. mahalliy soʻrish moslamalari bilan jihozlanmagan sochiluvchan materiallarni qabul qilish, qayta qadoqlash, tushirish va yuklash tugunlari tashkillashtirilmagan tashlama manbalar boʻlishi mumkin. Sement yoʻqotilishining oʻrtacha solishtirma koʻrsatkichi, 1 m3 mahsulot uchun 2,14 kg ni tashkil qiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
55. tarmoqdagi normalar boʻyicha tashkillashtirilmagan tashlamalar quyidagi formula boʻyicha topiladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — ishlab chiqarishga sarflanadigan materiallarning yillik miqdori, t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
U — tabiiy yoʻqotilish normasi, %.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Yoʻl qurilish materiallarining tabiiy yoʻqotilish normalari 16-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Yoʻl qurilish materiallarining tabiiy yoʻqotilish normalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Material

Saqlash turi va taxlash usuli

tabiiy yoʻqotilishning taqribiy normasi, %

omborxona

yuklash

tushirish

Chaqiq tosh

(jumladan, qora qum)

Ochiq omborxona

0,5

0,3-0,5

0,3-0,5

Mexanizatsiyalashgan usulda taxlash amalga oshiriladigan ochiq omborxona

0,75-1,5

0,4

0,5

Sement, ohaktosh

Yopiq omborlar:

0,1

0,25

0,25

Silos turidagi

1-1,5

0,25-0,75

0,5-0,75

Bunker va ombor

Vagonlar

-

0,2-0,4

0,85

Emulsiya

Yopiq turdagi omborlar va rezervuarlar

0,25-0,75

0-0,1

Do 0,2

Yoqilgʻi va moylovchi materiallar

Yer osti omborlari va yarim chuqurlashtirilgan rezervuarlar

0,25-0,75

0-0,1

0-0,1

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
56. Temir-beton buyumlari ishlab chiqarish va qurilish materiallari sanoatida omborlarda materiallarni toʻkish, joʻnatish uchun qayta yuklash tugunlari, omborlardagi changlanuvchi mahsulotni yuklash tuguni, moslashtirilmagan transport, toʻkilgan holda saqlash, karyer transporti va boshqalar tashkillashtirilmagan manbalar boʻlishi mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18-bob. Ombor va saqlash joylari turidagi manbalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
57. Bu obyektlar uchun tashlamaning umumiy hajmini quyidagi tenglama orqali ifodalash mumkin:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q = A + V = K1*K2*K3*K4*K5*K7*G*106 /3600+ K3*K4*K5*K6*K7*q1*F (g/s), (1.35),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A — Materialni qayta ishlash (toʻkish, qayta joʻnatish, aralashtirish) dagi tashlamalar, g/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — materialni tinch holatda saqlashdagi tashlamalar;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K1 — materialda changli fraksiyaning ogʻirlik boʻyicha hissasi. Oʻlchamlari 0 — 200 mkm boʻlgan changli fraksiyani elash va yuvish yoʻli bilan aniqlanadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K2 — chang hissasi (aerozolga aylanadigan changlarning massasi, 17-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K3 — mahalliy meteorologik sharoitni hisobga oluvchi koeffitsiyent, 18-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K4 — chang paydo qilish mahalliy sharoitini hisobga oluvchi koeffitsiyent, qiymati 19-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K5 — materialning namligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, qiymati 20-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K6 — saqlanadigan materialning sirti profilini hisobga oluvchi koeffitsiyent, va Ffakt/F nisbati boʻyicha 1,3-1,6 oraligʻida materialning yirikligi va toʻldirilish darajasiga bogʻliq holda qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ffakt — materialning haqiqiy sirtining kesimi relyefini hisobga olgan holdagi yuzasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
F — rejada changlanish sirtining yuzasi, m2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q1 — K3 = K5 = 1 boʻlgan holda, 1 m2 haqiqiy sirtdan changning chiqishi, uning qiymati 22-jadvaldan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G — qayta ishlov beriladigan materialning jami miqdori.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Omborlar va toʻplash maydonlari chang ajralishining tekis taqsimlangan manbalari sifatida qaraladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
58. Changning haqiqiy dispers tarkibini tekshirish va K2 ning kattaligini aniqlashtirish changiyotgan obyekt chegarasida havo changidan shamol namuna olish tomoniga tezligi 2 m/s bilan esayotgan holda, namuna olish bilan amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K2 chang hissasi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

T/r

p/p

Materialning nomi

Material zichligi, g/sm3

Changli fraksiyaning ogʻirligi boʻyicha hissasi K1

Aerozolga aylanadigan changlarning hissasi, K2

1.

Ogarki (kuyindi)

3,9

0,01

0,03

2.

Klinker

3,2

0,01

0,03

3.

Sement

3,1

0,04

0,03

4.

Izvestnyak

2,7

0,04

0,02

5.

Mergel

2,7

0,05

0,02

6.

Izvest toshsimon-maydalangan

2,7

2,8

0,07

0,07

0,02

0,05

7.

Granit

2,8

0,02

0,04

8.

Mramor

2,8

0,04

0,06

9.

Boʻr

2,7

0,03

0,07

10.

Gips toshsimon-maydalangan

2,6

2,6

0,03

0,08

0,02

0,04

11.

Dolomit

2,7

0,05

0,02

12.

Spoka

2,65

0,03

0,01

13.

Pegmatit

2,6

0,04

0,04

14.

Gneys

2,9

0,05

0,04

15.

Kaolin

2,7

0,06

0,04

16.

Nefolin

2,7

0,05

0,02

17.

Tuproq

2,7

0,05

0,02

18.

Qum

2,6

0,05

0,03

19.

Peschanik

2,6

0,04

0,01

20.

Slyuda

2,8

0,02

0,01

21.

Polevoy shpat

2,5

0,07

0,01

22.

Shlak

2,5-3,0

0,05

0,02

23.

Diorit

2,8

0,03

0,03

24.

Porfiridi

2,7

0,03

0,07

25.

Grafit

2,2-2,7

0,03

0,04

26.

Koʻmir

1,3

0,03

0,02

27.

Kul

2,5

0,05

0,04

28.

Diatomit

2,3

0,03

0,02

29.

Perlit

2,4

0,04

0,05

30.

Keramzit

2,5

0,05

0,02

31.

Kermikulit

2,6

0,06

0,04

32.

Xalkopirit

2,5

0,06

0,04

33.

Tuf

2,6

0,03

34.

Talk

2,5

0,03

35.

Shamot

2,6

0,04

0,02

36.

Sulfat

2,7

0,05

0,02

37.

Qum va ohak aralashmasi

2,6

0,05

0,01

38.

Gʻisht siniqlari

0,05

0,01

39.

Shisha paxtasi

0,05

0,01

40.

Chaqiq tosh

0,01

0,01

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K3 kattaligining shamol tezligiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Shamol tezligi, m/s

K3

2 gacha

1

5 gacha

1,2

7 gacha

1,4

10 gacha

1,7

12 gacha

2,0

14 gacha

2,3

16 gacha

2,6

18 gacha

2,8

20 gacha va undan ziyod

3,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19-jadval.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K4 kattaligining mahalliy sharoitga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

mahalliy sharoit

K4

Ombor, saqlash, toʻplash joyi

ochiqlari:

  1. 4 tarafdan
  2. 3 tarafdan
  3. 2tarafdan toʻliq va 2 tarafdan qisman
  4. 2 tarafdan
  5. 1 tarafdan
  6. Yuklovchi qoʻlqop
  7. 4 tarafdan yopiq

1

0,5

0,3

0,2

0,1

0,01

0,005

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20-jadval.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K5 kattaligining material namligiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Material namligi, %

K5

0-0,05

1,0

1,0 gacha

0,9

3,0 gacha

0,8

5,0 gacha

0,7

7,0 gacha

0,6

8,0 gacha

0,4

9,0 gacha

0,2

10 gacha

0,1

10 dan ziyod

0,01

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K6 kattaligining material yiriqligiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Boʻlak oʻlchamlari, mm

K7

600

0,1

500-100

0,2

100-50

0,4

50-10

0,5

10-5

0,6

5-3

0,7

3-1

0,8

1

1,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K3 = K5 = 1 sharoitida K6 kattaligining qiymati
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

toʻplanadigan material

g/m2*s

Klinker, shlak

0,002

Chaqiq tosh, qum, kvars,

0,002

Marganets, ohaktosh, ogarki, sement

0,003

Quruq tuproq materiallari

0,004

Asbest boʻlaklari, qumoq, ohaktosh

0,005

Koʻmir

0,005

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19-bob. Chang chiqaruvchi materiallarni qayta toʻkish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
59. Sochiluvchan materiallarni qayta toʻkish, materiallarni ochiq vagon va yarim vagonlarga yuklash, greyder bilan materiallarni bunkerga ortish, avtomobillardan bunkerlarga yukni tushirish ochiq oqim bilan materiallarni omborlarga toʻkish va shu kabilar koʻp miqdorda chang chiqaruvchi tashkillashtirilmagan manbalar hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bu manbalarning barchasidan chang ajralishini quyidagi formula boʻyicha hisoblash mumkin:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q=K1*K2*K3*K4*K5*K7*V*Gp*106 /3600, (1.36),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
K1, K2, K3, K4, K5 — (1.35) formuladagi koeffitsiyentlarga oʻxshash koeffitsiyentlar;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — materialni toʻkish balandligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, uning qiymatidan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V ning materialni toʻkish balandligiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

materialni toʻkish balandligi, m

V

0,5

0,1

1,0

0,5

2,0

0,7

4,0

1,0

6,0

1,5

8,0

2,0

10

2,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gp — Toʻkish tugunining unumdorligi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20-bob. Karyerlar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
60. Avtotransport, qazish-yuklash va burgʻilash-portlatish ishlarida hosil boʻladigan va maydon boʻyicha tekis taqsimlangan tashlamalar yagona manba sifatida qaralishi mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
61. Karyerda avtotransport harakatlanganida chang chiqaradi, shuningdek ichki yonuv dvigatelidan gazlar ajralib chiqadi. Chang avtomobil gʻildiragi va yoʻl toʻshalmasining oʻzaro taʼsiri, mashina kuzoviga yuklangan materialning shamol taʼsirida uchirilishi natijasida ajraladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
62. Karyer chegarasida avtotransport tomonidan ajralib chiqadigan changning umumiy miqdori quyidagi ifoda yordamida hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q=C1*C2*C3*N*a*q1/3600+C4*C5*C6*F0*n*q2, g/s (1.37),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bu yerda,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S1 — avtotransportning oʻrtacha yuk koʻtarish koeffitsiyenti boʻlib, uning qiymati 24-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S2 — transportning karyerdagi oʻrtacha harakatlanish tezligi hisobga oluvchi koeffitsiyent, qiymati 25-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Yuk uzatilishining oʻrtacha tezligi, ushbu ifoda orqali aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V=N*a/N, km/chas; (1.38),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S3 — yoʻlning holatini hisobga oluvchi koeffitsiyent, qiymati 26-jadvaldan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S4 — platformadagi yuk yoki material sirtining tuzilish (profil) i koeffitsiyenti, Ffakt./F0 — nisbatdan aniqlanadi,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda: Ffakt — platformadagi material (yuk)ning haqiqiy sirti;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
F0 — platformaning oʻrtacha yuzasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S4 — ning qiymati materialning yirikligiga bogʻliq ravishda 1, 3-1, 6 oraligʻida qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S5 — material (yuk) ga shamol esishining taʼsirini hisobga oluvchi koeffitsiyent boʻlib, shamol tezligi va transport harakatining oʻrtacha tezligining teskari vektorlarining geometrik yigʻindisi sifatida aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bu koeffitsiyentning qiymati 2.4.23-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S6 — material sirti namligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, (1.36) ifodada S6=K5, 20-jadvaldan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — barcha transportlarning bir soat mobaynida borib-qaytish (qatnash) lari soni;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — karyer chegarasida bitta qatnashning oʻrtacha uzunligi, km;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S1=S2=S3=1, boʻlib, 1450 qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q1 — platformadagi materialning birlik haqiqiy yuzasidan vaqt birligida ajraladigan chang miqdori, g/m2*s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Fo — platformaning oʻrtacha yuzasi, m2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — karyerda ishlayotgan avtomashinalar soni.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S1-ning avtotransportning oʻrtacha yuk koʻtarishga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Oʻrtacha yuk koʻtarish qobiliyati, t

S1

5

0,8

10

1,1

15

1,3

20

1,6

25

1,9

30

2,5

40

3,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Koʻchirilishning oʻrtacha tezligi km/soat

S2

5

0,6

10

1,0

20

2,0

30

3,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S3 ning yoʻlning holatiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

karyer yoʻllarining holati

S3

Qoplamasiz (toʻproq) yoʻl

1,0

Chaqiq toshli qoplamali yoʻl

0,5

kalsiy xlori eritmasi, SSB, bitum emulsiyasi bilan ishlov berilgan chaqiq toshli qoplamali yoʻl

0,1

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
27-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S5 ning mashina kuzoviga taʼsir shamoli tezligiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Shamol tezligi, m/s

S5

do 2

1,0

5

1,2

10

1,2

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21-bob. Karyer mashinalari ishlayotganida zaharli gazlarning tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
63. Quvvati 1 ot kuchi boʻlgan karbyuratorli dvigatellarning ishlashi uchun 0,25 kg/o.k.soat, dizel dvigatellar uchun esa 0,25 kg/o.k.soat yoqilgʻi sarflanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
64. Karyer mashinalari ishlaganida sarflangan har 1 kg yoqilgʻisidan 15-20 g yoqilgʻi gazlari ajralib chiqadi. yoqilgʻi gazlarning tarkibiy tavsifi 28-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
65. Yoqilgʻi gazlarining har bir zaharli gazining miqdori quyidagi formulalar(1.39), (1.40), (1.41)ga mos ravishda aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mso= (f1*W1*m1(SO)+f2*m2(CO))/3600, g/s (1.39);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
MNOx= (f3*W1*m1(NOx)+f4*W2*m2(NOx))/3600, g/s (1.40);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mald.= (f5*W1*m1(ald.)+f6*W2*m2(ald.))/3600, g/s, : (1.41),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
f1, f2, …f6 — dvigatellar ishlash tartibining zaharli komponentlar chiqarilishiga taʼsirini hisobga oluvchi koeffitsiyentlar (29-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m1(SO), m1(NOx), m1(ald.) — “kichik yurish” rejimida 1 kg benzin yoqilganida ajralib chiqadigan zararli komponentlarning miqdori, (29-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m2 (SO), m2(NOx), m2(ald.) — “kichik yurish” rejimida 1 kg dizel yoqilgʻisi yoqilganida ajralib chiqadigan zararli komponentlarning miqdori, (29-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
W1, W2 — mos ravishda benzin va dizel yoqilgʻisi sarfi, kg/soat.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
28-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Yoqilgʻi gazlarining tavsifi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Komponentlar

ogʻirlik boʻyicha miqdori, %

benzinli dvigatellar

dizelli dvigatellar

Azot

74-77

76-78

Kislorod

2-8

12-18

Suv bugʻi

3,0-5,5

0,5-4,0

Uglerod IV

5-12

1,0-6,0

Uglerod oksidi

2-12

0,05-0,5

Azot oksidlari

0,0004-0,008

0,0002-0,01

Uglevodorodlar

0,2-3,0

0,009-0,5

Aldegidlar

0,0-0,002

0,001-0,009

Qurum

0,0-0,05g/m3

0,01-1,1g/m3

benz(a)piren

do 20mkg/m3

do 10mkg/m3

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
29-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Dvigatellarning ishlash tartibi koeffitsiyentlari va zaharli gazlarning chiqishi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Yoqilgʻi turi

dvigatellarning ishlash tartibi

1 kg yoqilgʻidan zaharli komponentlarning grammlarda hisoblangan chiqishi va dvigatellarning ishlash rejimi koeffitsiyentlari

f1

M1(CO)

f3

M1(NOx)

f1

m1(ald.)

benzin

Sekin yurish

1

20,00

1

1,0

1

1,0

tezlanish

0,18

37,5

0,66

Tez yurish

0,23

17,5

0,33

sekinlanish

0,55

0,5

26,6

f1

M2(CO)

f1

M2(CO)

f1

m2(ald.)

Dizel yoqilgʻisi

Sekin yurish

1

20,00

1

2,0

1

1,0

tezlanish

1

14,1

1

Tez yurish

1

4,1

1

sekinlanish

1

0,66

2,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22-bob. Qazish-yuklash ishlaridagi tashlamalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
66. Ekskavator ishlashida chang chiqishi qazib olingan materialni avtomobilga yuklash paytida sodir boʻladi. Chang ajralish jarayoni quyidagi tenglama boʻyicha ifodalanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q2=R1*R2*R3*R4*G*106/3600, g/s, (1.42),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R1 — materialda changli fraksiyaning ogʻirlik boʻyicha hissasi. Oʻlchamlari 0 — 200 mkm boʻlgan changli fraksiyani elash va yuvish yoʻli bilan aniqlanadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R2 — chang hissasi (aerozolga aylanadigan changlarning massasi);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Changning haqiqiy dispers tarkibini tekshirish va R2 ning kattaligini aniqlashtirish changiyotgan obyekt chegarasida havo changidan shamol namuna olish tomoniga tezligi 2 m/s bilan esayotgan holda, namuna olish bilan amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R3 — ekskavatorning ishlash zonasida shamolning tezligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, 30-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R4 — materialning namligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, qiymati 23-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G — ekskavator ishlov beriladigan jinsning jami miqdori, t/soat.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R3 koeffitsiyentning shamol tezligiga bogʻliqligi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

shamol tezligi, m/s

R3 koeffitsiyentning kattaligi

2 gacha

1,0

5 gacha

1,2

10 gacha

1,5

20 gacha

2,0

20 dan koʻp

2,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23-bob. Burgʻilash ishlardagi tashlamalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
67. Quduq va shpurlarni burgʻilashda atmosfera havosi ifloslanishi hajmini hisoblashda, sanoat tomonidan tashlanadigan barcha dastgohlar chang tozalash vositalari bilan chiqarilishi hisobga olinadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q3=n*Z*(1-h)/3600 , (1.43),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — bir vaqtda ishlaydigan burgʻilash dastgohlari soni;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Z — bitta dastgoh burgʻilashida chiqadigan chang miqdori, g/soat;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — chang tozalash tizimining samaradorligi, hissalarda.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
68. Agar burgʻilash maydonida har xil tizimdagi bir nechta dastgohlar ishlaydigan boʻlsa, hisoblash tenglamasi quyidagi koʻrinishga ega boʻladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q3=(n1*Z1*(1-h1)+ n2*Z2*(1-h2)+ + ni*Zi*(1-hi))/3600 g/s, (1.44),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda, n1, n2, …, ni — bir vaqtda ishlaydigan har xil tizimdagi burgʻilash dastgohlari soni;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Z1, Z2, …, Zi — quduqdan chiqadigan changning dastlabki miqdori;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n1, n2, …, ni — oʻrnatilgan chang tozalash jihozining samaradorligi (31-jadval).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
31-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Burgʻilashda chang tashlamalar hajmini hisoblash uchun qiymatlar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Burgʻilash usuli

Chang tozalash tizimi

h

Sharoshechli

siklon

0,75

Namli chang tutgich

0,85

Olovli

Qoʻlsimon filtr

0,95

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24-bob. Portlatish ishlaridagi chang tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
69. Portlatish ishlarida katta miqdorda chang ajralishi kuzatiladi. Katta miqdorda chang ajralishi qisqa muddatda atmosferadagi changning ulushi RECHU dan yuz martalab oshib ketishiga olib keladi. Portlash ishlarida changning bir vaqtda tashlamalarini hisoblash uchun quyidagi tenglamadan foydalanish mumkin:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q4=a1*a2*a3*a4*D*106, g, (1.45),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a1 — 1 kg portlovchi modda portlatilganida havoga koʻtariladigan materiallar miqdori (4-6t/kg);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a2 — portlatilgan togʻ massasiga nisbatan, zarrachalar oʻlchamlari 0-50 mkm boʻlgan aerozolga aylanuvchi changning hissasi (oʻrtacha 2*10-5);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a3 — portlash zonasida shamol tezligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, (Q3=P3), (33-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a4 — burgʻilash maydonini dastlabki namlashi va quduqni suvlashini hisobga oluvchi koeffitsiyent (32-jadval);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
D — portlatuvchi modda miqdori, kg.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Burgʻilash maydonini dastlabki namlash va quduqlarni suv bostirishni hisobga oluvchi a4 koeffitsiyentining qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Maydonni avvaldan tayyorlash

a4 ning qiymati

Chang choʻkish zonasini sugʻorish, 10l/m

0,7

Quduqni suv bostirish (suv ustuni balandligi 10-14m)

0,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
70. Portlatish ishlarida chang chiqarilishi davomiyligi uzoq boʻlmaganligi (10 minutlar atrofida) sababli, bu ifloslantiruvchi moddalar miqdorini bir vaqtda baravariga tashlanadigan moddalar miqdorini hisoblashda eʼtiborga olinishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25-bob. Texnologik jihozlar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
71. Texnologik jihozlarning umumiy tashlamalari (Q) maʼlum vaqt ichida toʻkilgan, yuklangan va tushirilgan materiallarning birlik jihozga toʻgʻri keladigan umumiy miqdorini solishtirma tashlamaga koʻpaytirib aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q = 10-3*gB, (t): (1.46),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g — chang tashlamasining solishtirma koʻrsatkichi, kg/t (8; 12; 33-jadvallar);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — birlik jihozga toʻgʻri keladigan materiallarning umumiy miqdori t. 33-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tashkillashtirilmagan tashlamalarning solishtirma koʻrsatkichlari qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Tashlama manbalari

Material

Namlik,%

Tashlama manbasi yonida chang bulutidagi changning ulushi,

g/m3

Chang ajralishining solishtirma koʻrsatkichi, kg/t

Vagondan tushirish

Tuproq

-

-

0,295

maydalagich bunkeriga samosvaldan tushirish (yuk koʻtarishi 26t)

Mergel

2,4

1,5

0,02

Greyferda yuklash (yuk koʻtarishi 5t)

Mergel

2,6

3,5

0,04

Greyferda (yuk koʻtarishi 5t) xom ashyoni yuklash

Klinker

Ohaktosh

Tuproq

-

5,0

16,0

2,7

3,1

0,3

0,06

0,04

0,003

Dumpkar vagonidan tushirish

Dolomit

7,0

8,0

0,12

Maydalangan materialni sepish tuguni (balandlik 5m, unumdorlik 175 t/soat)

Mergel

-

2,6

0,08

Qayta quyish tuguni

(balandlik 1,5m, unumdorlik 40t/soat )

Dolomit

7,0

1,08

0,02

Vagondan tushirish

Magnezit

-

-

0,116

Bunkerli vagondan tushirish

Pishirilgan dolomit

-

-

0,021

Shamot

-

-

0,043

Shlaklarni ochiq saqlash omborlari

Shlak

-

-

0,004

Vagonlarga shlaklarni yuklash

“quruq” chang tutgichlar changi

-

-

0,01

Shlakni qayta ishlash

Shlak

-

-

0,02

Shlakni koʻchirish

Shlak

-

-

0,005

Qayta toʻkish tuguni

Nam tuproq

-

2,0

-

Avtotsisterna temir yoʻl vagonlarini yuklash (oʻz oqimi bilan)

Sement

-

3,5

0,02

Pnevmotransportda avtotsisterna temir yoʻl vagonlarini yuklash

Sement

-

19,5

0,2

Xomashyo materiallari uchun tegirmon:

Chang

barabandan soʻrish

-

9,0

-

Toʻladan soʻrish

-

0,5

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26-bob. Atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarning umumiy tashlamalarini hisoblash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
72. Atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning taqribiy massasi (V) ularning texnologik jihozlardan ajralib chiqqan (Mumum) miqdori bilan chang-gaz tozalash qurilmalari (U) va ishlab chiqarishni takomillashtirish natijasida ushlab qolingan qismlari yigʻindisi oʻrtasidagi farq sifatida aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V = Mumum — (U+S), (t) (1.47).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligidagi temir-beton ishlab chiqarish obyektlaridan ifloslantiruvchi moddalar tashlamalarining yiriklashtirilgan koʻrsatkichlari 34-jadvalda keltirilgan:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
34-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Temir-beton ishlab chiqarish obyektlaridan ifloslantiruvchi moddalarning tashlamalari yiriklashtirilgan koʻrsatkichlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Obyektlar

Tozalanmasdan tashlanadi

Qattiq zarrachalari tozalanib, chiqariladi

Tozalashda qattiq zarrachalar tutib qolinadi va zararsizlantiriladi

Qattiq

oltingugurt, azot, uglerod oksidlari, uglevodorodlar

boshqalar

1-bosqichli

2-bosqichli

1-bosqichli

2-bosqichli

Zavodlar: temir-beton konstruksiyalari, TBB, KPD

(1000 m3 betonga)

2,0-5,0

-

0,3-1,0

0,4-2,0

0,01-0,03

1,6-3,0

1,99-4,97

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
27-bob. Yogʻochga ishlov berish boʻlimi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
73. Arralash, payrahalarni ajratish, arralab tilingan materiallarning chetlarini qirqish, tayyorlanmalarni oʻyish jarayonlarini bajarish uchun tasmasimon-arralash, tekislovchi, oʻyuvchi, tarashlovchi-arralovchi, universal-shina kesuvchi, universal-yonbosh kesuvchi, taxtalarni belgilangan oʻlcham boʻyicha tilish dastgohlari qoʻllaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
74. Yogʻochga ishlov berishda ajralib chiqadigan asosiy zararli moddalar yogʻoch changi, qirindilar va payrahalar hisoblanadi. Bunda, yirik qirindilar va payrahalar atmosfera havosiga tashlanmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
75. Vaqt birligi ichida bitta dastgohdan chiqadigan changning solishtirma miqdori 0,05 kg/soat qabul qilinadi va uning yillik miqdori quyidagi ifoda orqali aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qn = 0,05*T, (1.48),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda: T — yil davomida dastgohning ishlash vaqti, soat.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
28-bob. Turgʻun dizel qurilmalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
76. Mazkur usul turgʻun dizel qurilmalaridan tashlamalarni ularning solishtirma koʻrsatkichlari asosida hisoblash tartiblarini oʻrnatadi va turgʻun dizel qurilmalarining barcha turlari (dizelgeneratorlari, burgʻilash agregatlari, motopompa, motokompressorlar, motoventilyatorlar) uchun taalluqlidir.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
77. Ushbu usul turgʻun dizel qurilmalaridan 20 minutlik vaqt oraligʻida bir martalik maksimal va yillik umumiy tashlamalarni hisoblash amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
78. Bir martalik maksimal tashlamalarni hisoblash uchun dastlabki maʼlumotlar sifatida, dizel qurilmasining ekspluatatsion quvvati haqida — zavodning texnik hujjatlarida keltirilgan maʼlumotlari (agar ekspluatatsion quvvati haqida maʼlumotlar boʻlmasa, belgilangan (nominal) quvvat) dan foydalaniladi, atmosfera havosiga umumiy tashlamalarni hisoblash uchun dizel yoqilgʻisining yillik sarfi haqidagi hisoblash maʼlumotlaridan foydalaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
79. Turgʻun dizel qurilmalarining yoqib ishlatilgan gazlari bilan birga atmosfera havosiga tashlamalarini hisoblashlar quyidagi zararli moddalar uchun bajariladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
uglerod oksidi (SO);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
azot oksidlari (NOx) (NO2 ga hisoblangan)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
uglevodorodlar (CN)1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qurum(C);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
sulfid angidridi (SO2);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
formaldegid (CN2O);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
benz(a)piren (BP).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
80. Turgʻun dizel qurilmalari uchun atmosferani ifloslantirilishini hisoblaganda, RECHU m.b. ning qiymati kerosin boʻyicha olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
81. Asosiy sinflanish belgilari (ishchi jarayonini tashkillashtirish usulini aniqlovchi belgilar — nominal quvvat, tezyurishlilik, silindrlar soni), shuningdek ajraladigan moddalarning zaharlilik xususiyatlariga mos ravishda, toʻrtta guruhga boʻlinadi (Ne — nominal quvvat, n — aylanishlar soni, i — silindrlar soni):
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) kam quvvatli, tezyuruvchan va oʻta tez yuruvchan (Ne <73,6 kVt, n = 1000-3000 min-1). Masalan, dizelgeneratorlar 0801-08011 (2Ch9,5/10), 1601-1612 (4Ch9,5/10), 3001-3012 (8Ch9,5/10); dizel-elektr agregatlari 2E-16A (4Ch8,5/11), A-01M;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) oʻrta quvvatli, oʻrtacha tezyuruvchan va tez yuruvchan (Ne =73,6-736 kVt, n=500-1500 min-1). Gazomotokompressor KS-550/4-64 (8D22/22,5), avtomatlashtirilgan dizel-elektr agregati ASDA-200 (dizel 1D12V-300), dizel-generator DGR 300/500-4 (6CHN 25/34), dizel-nasos qurilmasi DNU 120/70 (6CHN12/14), YAMZ-238 dizel bazasidagi energetik qurilmasi, DGA-315,320 (6CHN25/34), G-72 (6CHN36/45), KAS 315 (12CHN18/20), KAS 630R (12CHN18/20), AS 630M (12CHN18/20) dizel generatorlari;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
v) baquvvat, oʻrtacha tezyuruvchan (Ne = 736-7360 kVt, n =500-1000 min-1). Masalan, 1A-6D49 (8CHN26/26), 1-9DG (16CHN26/26) burgʻilash agregati, 14DG (dizel14D40), G-99 (6CHN12A36/45), PE-6 (12CHN26/26), DG-4000 (dizel 64G bazasidagi 61V-3 modeli) dizelgeneratori;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g) baquvvat, yuqori tezyuruvchan, koʻp silindrli (Ne =736-7360 kVt, n=1500-3000 min-1, i>30). Masalan, ASDG-800 (42CHSPN16/17), DG-2000 (56CHSPN16/17).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
82. Kapital taʼmirlashdan soʻng tashlamalar miqdorida oʻzgarishlar roʻy beradi. Kapital taʼmirlangan turgʻun dizel qurilmalaridan foydalanayotganligi uchun tashlamalardagi maʼlumotlarga koʻrsatilgan holatlarni hisobga olib tuzatishlar kiritilishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
29-bob. Oʻrtalashtirilgan koʻrsatkichlardan foydalanib tashlamalarni hisoblash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
83. Turgʻun dizel qurilmalaridan i — inchi moddaning maksimal tashlamasi (g/s) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
eMi (g/kVt·ch) — i — inchi zararli moddaning turgʻun dizel qurilmalarining birlik foydali ishini nominal quvvatdagi rejimda bajarganidagi tashlamalari 35 yoki 36-jadvallardan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
PE (kVt) — dizel qurilmasining ekspluatatsion quvvati haqida tayyorlovchi — zavodning texnik hujjatlarida keltirilgan maʼlumotlari [agar ekspluatatsion quvvati haqida maʼlumotlar boʻlmasa, belgilangan (nominal) quvvat (Ne)] dan foydalaniladi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1/3600) — soatdan sekundga oʻtish koeffitsiyenti.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
35-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kapital taʼmirlashgacha turgʻun dizel qurilmalarining turli guruhlari uchun eMi (g/kVt·ch) tashlamalar qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Guruh

Tashlama g/kVt·ch

SO

NOx

CN

C

SO2

CN2

BP

A

7,2

10,3

3,6

0,7

1,1

0,15

1,3·10-5

B

6,2

9,6

2,9

0,5

1,2

0,12

1,2·10-5

V

5,3

8,4

2,4

0,35

1,4

0,1

1,1·10-5

G

7,2

10,8

3,6

0,6

1,2

0,15

1,3·10-5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
36-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kapital taʼmirlangan turgʻun dizel qurilmalarining turli guruhlari uchun eMi (g/kVt·ch) tashlamalarining qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Guruh

Tashlama g/kVt·ch

SO

NOx

CN

C

SO2

CN2

BP

A

8,6

9,8

4,5

0,9

1,2

0,2

1,6·10-5

B

7,4

9,1

3,6

0,65

1,3

0,15

1,5·10-5

V

6,4

8,0

3,0

0,45

1,5

0,12

1,4·10-5

G

8,6

10,3

4,5

0,75

1,3

0,2

1,6·10-5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
37-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kapital taʼmirlashgacha turgʻun dizel qurilmalarining turli guruhlari uchun qMi (g/kg yoqilgʻi) tashlamalarining qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Guruh

tashlama, g/kg yoqilgʻi

SO

NOx

CN

C

SO2

CN2

BP

A

30

43

15,0

3,0

4,5

0,6

5,5·10-5

B

26

40

12,0

2,0

5,0

0,5

5,5·10-5

V

22

35

10,0

1,5

6,0

0,4

4,5·10-5

G

30

45

15,0

2,5

5,0

0,6

5,5·10-5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
84. Turgʻun dizel qurilmalaridan yil davomida i — inchi moddaning atmosfera havosiga umumiy tashlamasi (t/yil) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qei (g/kg yoqilgʻi) — turgʻun dizel qurilmalari foydalanish siklini tashkillashtiradigan rejimlarda ishlaganida bir kg sarflangan dizel yoqilgʻisiga toʻgʻri keladigan i-inchi zararli moddaning 37 yoki 38-jadvallardan aniqlanadigan tashlamasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gt (t) — turgʻun dizel qurilmalari uchun yil davomida sarflaydigan yoqilgʻi sarfi, (qurilmadan foydalanish hisobotlaridan olinadi);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1/1000) — “kg” ni “t” ga aylantirish koeffitsiyenti.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
38-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kapital taʼmirlangach turgʻun dizel qurilmalarining turli guruhlari uchun qMi (g/kg yoqilgʻi) tashlamalar qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Guruh

tashlama, g/kg yoqilgʻi.

SO

NOx

CN

C

SO2

CN2O

BP

A

36

41

18,8

3,75

4,6

0,7

6,9·10-5

B

31

38

15,0

2,5

5,1

0,6

6,3·10-5

V

26

33

12,5

1,9

6,1

0,5

5,6·10-5

G

36

43

18,8

3,15

5,1

0,7

6,9·10-5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
85. Xalqaro talablarga javob beradigan turgʻun dizel qurilmalari uchun tashlama qiymatlari 35, 36, 37, 38-jadvallaridagi qiymatlari SO uchun 2, NO2 va NO 2,5 hamda CN, C, CN2O va BP — 3,5-marta mos ravishda kamaytirish mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
86. Atrof-muhit muhofazasining har xil texnologiyalari qoʻllanilganida, (suyuqlikli va katalitik neytralizatorlar, qurumli filtrlar, yoqilgʻilarning “ekologik toza” turi, 39-jadval), yoqilgʻi gazlarni tozalash samaradorligi ulardan foydalanish sharoitidagi tashlamalarni oʻlchov asboblari yordamida nazorat qilish yoʻli bilan olingan maʼlumotlar mosligi tasdiqlanishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atrof-muhitni muhofazalash texnologiyasining samaradorligi toʻgʻrisida maʼlumot
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

T/r

Texnologik jarayonning nomlanishi

Moddalar

Tozalash darajasi % da

1.

katalitik neytralizatorda oksidlanish (aktiv faza platina Pt)

CO

90-95

CN

70-80

C

30-50

SN2O

50-60

2.

Reaktorni qizitish usulida katalitik neytralizatorda oksidlanish (aktiv faza platina Pt)

CO

98-100

CN

98-100

C

50-60

CN2O

90-95

3.

Reaksiyaga kirishuvchi katalitik filtroelementlarda oksidlash va filtrlash (aktivfaza platina Pt)

CO

98-100

CN

98-100

C

90-95

CN2

90-95

4.

suv disperlangan yoqilgʻini qoʻllash

Nox

do 50

C

60-80

5.

Kam oltingugurtli yoqilgʻini qoʻllash

SO2

do 95

6.

uyali-blokli katalizatorlarda NO ni qayta tiklash (aktiv faza V2O5(WO3)/TiO2)

Nox

do 80

7.

Suvli eritmada yuvish (suyuqlikli neytralizatsiya)

Nox

do 40

C

do 50

CN2O

do 80

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30-bob. Yoqib ishlatilgan gazlarning harorati va sarflarini aniqlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
87. Turgʻun dizel qurilmalaridan yoqib ishlatilgan gazlarning sarfi ushbu ifoda boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
88. yoqib ishlatilgan gazlarning hajmiy sarfi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
89. Atmosfera havosiga yoqib ishlatilgan gazlarning turgʻun dizel qurilmalaridan tashkillashtirilgan tashlamasi 5 m gacha boʻlgan balandlikka chiqarilganida, ularning haroratini 450 °S, 5 dan 10 m gacha balandlikka chiqarilganida — 400°S qabul qilish mumkin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
31-bob. Lok-boʻyoq ishlab chiqarish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
90. Biron bir sirt yuzasining qoplanmasini shakllantirish jarayonida ifloslantiruvchi moddalarning ajralib chiqishi lok-boʻyoq materiallarini surkash va uni quritishda roʻy beradi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
91. Lok-boʻyoq materiallarining tarkibidagi ifloslantiruvchi moddalarning havoga ajralib chiqishi uning tarkibi, qoplamani qoplash usuli, qoʻllanilayotgan jihoz unumdorligi, surkaladigan qoplamaning qalinligi, ifloslantiruvchi moddalarni tutib qoluvchi yoki neytrallashtiruvchi vositalarining mavjudligi va boshqalarga bogʻliq.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
92. Mazkur uslubda, boʻyash va quritish jarayonida lok-boʻyoq material va erituvchilarining uchuvchan qismi toʻliq gaz holatiga oʻtadi deb qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
93. Ifloslantiruvchi moddalarning chiqarilishini hisoblash uchun haqiqiy yoki rejadagi lok-boʻyoq materiallarining sarfi, undagi uchuvchan qismining hissasi, iflosliklarni tutib qoluvchi va zararsizlantiruvchi jihozlar mavjud boʻlganida — uchib chiqadigan moddalar hissasi — yaʼni, tozalash darajasi dastlabki maʼlumot sifatida qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32-bob. Tashkillashtirilgan manbalardan tashlamalar hisobi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
94. Buyumning sirtiga lok-boʻyoq materiallarni surkash jarayonida, gazni tozalash uskunalari mavjud boʻlmagan holatlarda, havosiga ajraladigan yoki atmosfera havosiga tashlanadigan boʻyoq aerozolining tonnada ifodalangan miqdori (Ma) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ma = Mk*fa*ft*10-4, (1.56),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bu yerda,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mk — boʻyash uchun foydalanilgan lok-boʻyoq massasi, t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
fa — lok-boʻyoq materiallarining aerozol koʻrinishida foizlarda ifodalangan yoʻqotilish hissasi, 40-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ft — lok-boʻyoq materiallari qattiq qismining foizlarda ifodalangan hissasi, 41-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
40-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Lok boʻyoq bilan buyum sirtini boʻyashda ajraladigan ifloslantiruvchi moddalar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Boʻyash usuli

materialning qattiq tarkibli qismiga nisbatan % da ifodalangan, boʻyash jarayonida, ajraladigan, lok-boʻyoq aerozolining hissasi, fa

Lok-boʻyoq materialining umumiy miqdoriga nisbatan undagi uchuvchan erituvchilarning hissali, fp

boʻyashda, fp.o

quritishda, fr.s.

Pnevmatik (Havoli)

30,0

25

75

Havosiz

2,5

23

77

gidroelektrostatik

1,0

25

75

pnevmoelektrostatik

3,5

20

80

Elektrostatik

0,3

50

50

Issiq sachratish

20,0

22

78

Botirish

-

28

72

Oqimli quyish

-

35

65

Elektrochoʻktirish

-

10

90

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
95. Buyumning sirtiga lok-boʻyoq materiallarni surkash jarayonida gazni tozalash uskunalari mavjud boʻlgan holatlarda, havosiga ajraladigan yoki atmosfera havosiga tashlanadigan boʻyoq aerozolining tonnada ifodalangan miqdori (Ma) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ma = Mk*fa*ft*(1-n)*10-4, (1.57),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bu yerda,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mk — boʻyash uchun foydalanilgan lok-boʻyoq massasi, t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
fa — lok-boʻyoq materiallarining aerozol koʻrinishida foizlarda ifodalangan yoʻqotilish hissasi, 40-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ft — lok-boʻyoq materiallari qattiq qismining foizlarda ifodalangan hissasi, 42-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — tozalash darajasi, birlik qismlarida;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
96. Gazni tozalash uskunalari mavjud boʻlmagan holatlarda, lok-boʻyoq tarkibida boʻlgan alohida ifloslantiruvchi moddaning qoplamani surkashdagi tashlama yoki tashlamaning tonnada ifodalangan miqdori (Mo) quyidagi formula orqali topiladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mo = Mk*fp*fp.o*fk*10-6 (1.60)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bu yerda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mk — boʻyash uchun ishlatiladigan lok-boʻyoq materialining massasi, t;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
fr — lok-boʻyoq materiallarining uchuvchan qismi foizlarda ifodalangan yoʻqotilish hissasi, 41-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
fp.c — lok-boʻyoq materiallari uchuvchan erituvchilarning foizlarda ifodalangan hissasi, 40-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
fk — ifloslantiruvchi moddaning lok-boʻyoq materialining uchuvchan qismidagi foizlardagi hissasi 41-jadvaldan qabul qilinadi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — tozalash darajasi, birlik qismlarida;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
97. Alohida ifloslantiruvchi moddaning lok-boʻyoq materialining uchuvchan qismidagi umumiy tashlamasi quyidagi formula yordamida aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mobsh = Mok + Mck. (1.64).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
98. Boʻyalayotgan buyumning umumiy maydoni yuzasi va atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddaning, solishtirma miqdori maʼlum boʻlsa, maʼlum texnologik jarayonida bir xil turdagi lok-boʻyoq materiallari qoʻllaniladigan va boʻyash bir qatlamli boʻlib, gaztozalash qurilmasi mavjud boʻlmagan hollarda ifloslantiruvchi moddaning tonnalarda ifodalangan miqdori quyidagi formula yordamida amalga oshiriladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bu yerda,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qiji — turdagi lok-boʻyoq materialini j-texnologik jarayonda qoʻllab boʻyayotganda, uni transportirovka qilish va dastlabki quritishni hisobga olgandagi ifloslantiruvchi moddalarning solishtirma miqdori, g/m2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Fijj-texnologik jarayonda i — turdagi lok-boʻyoq materiali bilan boʻyashdagi buyum sirtining jami yuzasi, m2/yil.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
99. Atmosfera havosiga vaqt birligi ichida tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalar massasi (g/s), yuqorida keltirilgan umumiy tashlamalarni aniqlash formulasi bilan topiladi, faqat, bunda, boʻyash uchun ishlatiladigan lok — boʻyoq materiallarining massasi (Mk) oʻrniga, vaqt birligi ichida tashlanadigan lok — boʻyoq materiallari sarfi, (OND-86 tavsiyalariga koʻra, 30 minutlik oraliqdagi oʻrtacha miqdor) olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mc.p — boʻyoq qoplamasini qoplash texnologik jarayonining t minut davomidagi lok-boʻyoq materialining sarfi, kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — texnologik jarayonning davomiyligi, min.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
100. Atmosfera havosiga tashlanadigan boʻyoq aerozolining miqdorini aniqlash formulasi (1.56) quyidagi koʻrinishga ega boʻladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ma = 0,56*Mk*fa*ft*10-4, (1.56),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mk — 30 minut davomida qoplama qoplash texnologik jarayonidagi lok-boʻyoq materialining sarfi, kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1.57)-(1.65) formulalar xam shunga oʻxshash koʻrinishga ega boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33-bob. Tashkillashtirilmagan manbalardan tashlamalarni hisoblash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
101. Bino va inshootlarning meʼmorchilik elementlari, qurilish konstruksiyalari, quvurlar, havo oʻtkazgichlar, texnologik uskunalar va shunga oʻxshashlarni lak-boʻyoq qoplamalari bilan qoplash (boʻyash) da ifloslangan havoni soʻrib olish jihozlari mavjud boʻlmasa, manbalar tashkillashtirilmagan boʻladi va lak-boʻyoq materiallarining uchuvchan qismidan ifloslantiruvchi moddalarning atmosfera havosiga tashlamalarini hisoblash quyidagi formula yordamida aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M = 0,56*Mk*fa*ft*10-4. (1.67).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
102. Boʻyoq aerozollarining ochiq maydondagi tashlamalarining hisobi (1.56) formula boʻyicha amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
41-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Lok-boʻyoq mahsulotlari tarkibi va ularning ishlatilishi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Lok boʻyoqlari mahsulotlarining turlari

Lok boʻyoqlarini mahsulotlarining ishlatilishi

Lok boʻyoqlari mahsulotlardagi qattiq moddalarning miqdori, (ft)

Lok boʻyoqlari mahsulotlardagi uchuvchi moddalarning miqdori, (fr),%

Lok boʻyogʻidan mahsulotlarga kiruvchi ifloslantiruvchi moddalarning turi

Lok boʻyoq mahsulotlarning tarkibiga kiruvchi uchib chiquvchi mahsulotlar, (fk),%

Avtomobil loklari, boʻyoqlar va avtokosmetika (import)

Erituvchilar, aralashtirgichlar, yogʻsizlantiruvchilar

Clearcut

Buzilmasligi uchun sirtni tozalagich

-

100,0

Amilli spirt

1,58

Atseton

3,34

Butilatsetat

54,86

Ksilol

13,65

Psevdokumol

2,75

Stirol

0,96

Etilbenzol

5,24

Etilsellozolv

4,26

Uglevodorodlar S1-S10

13,36

Standox msb-11050

Erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

32,23

Ksilol

11,50

Uayt-spirit

52,32

Etilbenzol

3,95

Standox msb-11050 82489

Erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

59,53

Ksilol

11,50

Uayt-spirit

25,02

Etilbenzol

3,95

Standox 2k express

Erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

86,11

Etilatsetat

86,11

Standox 2k for 11031 78058

Chuqur singdiriladigan erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

9,82

Stirol

70,58

Uayt-spirit

5,21

Etilsellozolv

14,39

Standox 2k for 11031 78082

Chuqur singdiriladigan erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

9,03

Stirol

67,85

Uayt-spirit

5,79

Etilsellozolv

17,33

Standox silicon remover 85917

Silikonni erituvchi

-

100,0

Amilatsetat

4,12

Amilovli spirt

0,08

Butilatsetat

6,76

Ksilol

14,92

Kumol

0,41

Stirol

1,87

Uayt-spirit

61,51

Etilbenzol

6,28

Etilsellozolv

2,52

Etilmetilbenzol

1,53

Standox silicon remover 86786

Silikonni erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

3,68

Ksilol

9,61

Toluol

4,56

Uayt-spirit

79,31

Etilbenzol

2,84

Standox silistop 86875

Oqayotib qotgan silikonni erituvchi

-

100,0

Amilatsetat

0,22

Atseton

6,00

Butilatsetat

9,50

Ksilol

59,61

Etilatsetat

0,27

Etilbenzol

18,43

Uglevodorodlar S1-S10

5,97

Standox 2k Verdunnung Lang 78104

Ikki komponentli erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

89,15

Etilsellozolv

10,85

Standox 2k Verdunnung Lang 78732

Ikki komponentli erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

88,51

Etilsellozolv

11,49

Standox 2k Verdunnung Lang 78090

Ikki komponentli erituvchi

-

100,0

Butilatsetat

92,55

Etilsellozolv

7,45

Standox Somdi Verdunnung

Aralash erituvchi

-

100,0

Atseton

25,19

Butilatsetat

20,27

Toluol

54,53

Gruntlash, gʻovaklarni toʻldirgich, shpatlevka, germetiklar va ularni qotiruvchilar

Standox Rapid-Spachtel 86077

Tez qotuvchi shpatlevka

76,43

23,57

Atseton

0,19

Butilatsetat

2,30

Dioksan

6,38

Ksilol

3,12

Metanol

4,10

Propanol

0,29

Toluol

4,47

Etilatsetat

18,87

etilmetilbenzol

55,11

Uglevodorodlar S1-S10

5,17

Standox 1k-body fine 89424

Bir komponentli shpaklyopka

60,31

39,69

Butilatsetat

7,17

Dioksan

1,18

Propanol

24,5

Ksilol

42,49

Stirol

1,83

Toluol

1,03

Uayt-spirit

9,86

Etilbenzol

11,94

Standox 2k-plastic-hardener 82551

Ikki komponentli tuproq-plastmassalar gʻovaklarini toʻldirgich

70,91

29,09

Butilatsetat

2,04

Dioksan

0,81

Ksilol

66,07

Toluol

0,18

Uayt-spirit

6,54

Etilbenzol

23,82

etilmetilbenzol

0,54

Standox 3m, super seam sealer

Chokni germetiklovchi

70,03

29,97

Butilatsetat

1,75

Dioksan

36,55

Ksilol

2,25

Metanol

22,17

Toluol

28,52

Etilatsetat

2,16

Etilbenzol

0,65

etilmetilbenzol

1,70

Uglevodorodlar S1-S10

4,25

Standox pehardener 82918

Poliefirli shpatlevka qotirgichi

-

100,0

Atseton

1,83

Etitilatsetat

71,28

Etilbenzol

0,25

Uglevodorodlar S1-S10

26,64

Spray Max 1k Fullprimer 75121

Bir komponentli grunt-gʻovaktoʻldirgich

62,07

37,93

Amilatsetat

25,58

Atseton

2,37

Butilatsetat

5,40

Propanol

1,48

Ksilol

4,75

Etilatsetat

1,11

Uglevodorodlar S1-S10

Standox 1k-body fine 89602

Bir komponentli shpatlyopka

71,07

28,93

Butilatsetat

5,06

Dioksan

1,18

Propanol

24,5

Ksilol

44,9

Stirol

1,30

Toluol

1,03

Uayt-spirit

10,09

Etilbenzol

11,94

Standox 2k plastic 82519

Ikki komponentli tuproq-plastmassalar gʻovaklarini toʻldirgich

68,76

31,24

Amilatsetat

0,46

Butilatsetat

2,24

Dioksan

0,91

Ksilol

65,93

Toluol

0,28

Uayt-spirit

6,28

Etilbenzol

23,62

etilmetilbenzol

0,28

PE_Spachtel 86662

Poliefirli shpatlepka

22,7

77,3

Stirol

86,85

Toluol

13,15

Nardener 2K-NS 82365

Qotishtirgich

-

100,0

Amilovli spirt

0,75

Butilatsetat

72,44

Ksilol

13,43

Uglevodorodlar S1-S10

3,92

Etilbenzol

5,92

Etilsnllozolv

2,80

Etilmetilbenzol

0,74

shpatlevka Qotishtirgich red 85330

Qotishtirgich

44,33

55,67

Butiatsetat

16,39

Ksilol

46,46

Dioksan

3,02

Metilatsetat

8,55

Stirol

3,63

Toluol

1,57

Etilatsetat

1,69

Etilbenzol

18,69

2k MS harter 83310

Ikki komponentli Qotishtirgich

-

100,0

Butilatsetat

23,51

Ksilol

53,44

Etilbenzol

23,05

Standox polyester spritz-plastic

Ikki komponentli tuproq-plastmassalar gʻovaklarini toʻldirgich

74,4

25,6

Amilatsetat

15,06

Butilatsetat

16,60

Stirol

68,34

2k plastic harter 82560

Ikki komponentli tuproq-plastmassalar gʻovaklarini toʻldirgich

-

100,0

Amilovli spirt

5,94

Uglevodorodlar S1-S10

23,63

Dioksan

13,51

Ksilol

34,8

Psevdokumol

1,29

Stirol

0,31

Toluol

2,85

Etilatsetat

1,62

Etilbenzol

13,04

Etilsellozolv

3,01

Stadox 2k nonstop 82560

Ikki komponentli grunt-gʻovak toʻldiruvchi

62,0

38,0

Amilovli spirt

5,99

Uglevodorodlar S1-S10

2308

Dioksan

13,14

Ksilol

35,05

Psevdokumol

1,3

Stirol

0,31

Toluol

2,87

Etilatsetat

1,363

Etilbenzol

13,14

Etilsellozolv

3,03

2K-NS 78317

Ikki komponentli tuproq-plastmassalar gʻovaklarini toʻldirgich

67,8

32,2

Atseton

19,87

Butilatsetat

30,46

Uglevodorodlar S1-S10

10,60

Dioksan

8,21

Metilatsetat

12,15

Toluol

7,96

Etanol

3,14

Etilatsetat

7,61

1K-NS full priemer 81350

Birkomponentli grunt-gʻovaktoʻldirgich

52,22

47,78

Benzol

12,42

Butilatsetat

18,89

Uglevodorodlar S1-S10

10,64

Dibutilftalat

5,78

Toluol

51,27

2K-Solor fuler

Birkomponentli grunt-gʻovak toʻldirgich

68,09

31,91

Butilatsetat

68,17

Ksilol

16,64

Kumol

0,12

Uayt-spirit

7,44

Etilbenzol

7,63

Laklar, boʻyoqlar va ular uchun qotirgichlar

Charcoal green-pcrl 6861

Asosiy boʻyoq

42,68

57,32

Atseton

8,32

Benzol

0,47

Butilatsetat

51,99

Uglevodorodlar S1-S10

16,76

Amilatsetat

4,22

Propanol

1,08

Ksilol

12,73

Metanol

2,02

Etilatsetat

0,04

Etilbenzol

2,37

Standox 2k klsrlak 20-60 84163

Ikkikomponetli avtolak

52,78

47,22

Amilatsetat

0,60

Amilovli spirt

3,45

Benzol

0,41

Butilatsetat

1,13

Uglevodorodlar S1-S10

40,65

Dibutilformamid

2,39

Ksilol

16,75

Psevokumol

2,39

Stirol

0,19

Toluol

0,21

Etilbenzol

5,12

Etilsellozolv

13,18

Etilmetilbenzol

2,91

Irfacer and coat

polirol

42,35

57,65

Amilovli spirt

1,01

Butilatsetat

78,69

Ksilol

5,29

Psevdokumol

2,36

Stirol

0,59

Uayt-spirit

6,76

Etilbenzol

1,22

Etilsellozolv

3,29

Etilmetilbenzol

0,78

Standox 2K elastic additive 84279

shpatlevka uchun plastifikator-qushimcha

7,93

92,07

Amilatsetat

0,50

Butilatsetat

32,21

Ksilol

30,57

Psevdokumol

1,38

Stirol

2,49

Uayt-spirit

15,73

Etilbenzol

10,75

Etilsellozolv

4,46

Etilmetilbenzol

1,91

Standoflex 2K plastic

shpatlevka uchun plastifikator-qushimcha

62,2

37,8

Amilatsetat

0,23

Butilatsetat

24,93

Uglevodorodlar S1-S10

0,63

Dioksan

0,24

Kumol

0,33

Ksilol

46,18

Metanol

0,58

Psevdokumol

0,82

Stirol

0,28

Toluol

1,04

Etilatsetat

1,18

Etilbenzol

21,71

Etilsellozolv

1,28

Etilmetilbenzol

0,57

Standoflex 2K autolak

Avtolak

49,4

50,6

Butilatsetat

39,99

Ksilol

31,54

Uayt-spirit

15,66

Etilbenzol

12,81

Standoflex 2K klarlak 82500

Avtolak

57,44

42,56

Butilatsetat

16,88

Uayt-spirit

83,12

Standoflex 2K klarlak 84171

Avtolak

53,84

46,16

Amilatsetat

0,41

Amilovli spirt

0,74

Butilatsetat

70,23

Ksilol

13,58

Kumol

0,06

Uayt-spirit

6,15

Etilbenzol

5,90

Etitsellozolv

2,93

2K standocryl 84171

avtolak

53,1

46,9

Butilatsetat

70,47

Ksilol

15,09

Kumol

0,06

Uayt-spirit

6,52

Etilbenzol

7,86

Noshirlik boʻyoqlari va erituvchilari (import)

Noshirlik boʻyoqlari

asosiy

97,63

2,37

Uglevodorodlar S1-S10

7,88

Ksilol

6,03

Metilatsetat

80,50

Toluol

2,96

Etilbenzol

2,63

“Nartmann”

Noshirlik boʻyogʻi

98,25

1,75

Uglevodorodlar S1-S10

53,88

Dioksan

6,82

Ksilol

21,76

Kumol

4,48

Stirol

1,79

Toluol

1,44

Etilbenzol

7,74

Unipak gold 9974

Noshirlik boʻyogʻi

96,7

3,3

Ksilol

96,84

Toluol

3,16

Euro opti cyan 75637

Noshirlik boʻyogʻi

99,83

0,17

Ksilol

13,15

Stirol

86,85

Combiprint 116

Noshirlik boʻyogʻi

21,9

78,1

Amilovli spirt

0,10

Metanol

0,06

Etanol

99,84

Combiprint 811

Noshirlik boʻyogʻi

40,9

59,1

Amilovli spirt

0,01

Metanol

0,09

Etanol

99,9

Combiprint 044

Noshirlik boʻyogʻi

35,0

65,0

Amilovli spirt

0,21

Metanol

1,87

Etanol

97,92

Combiprint

eritma

-

100,0

Metoksipropanol

47,89

Etanol

1,02

Etilsellozolv

51,09

Diamont № 4

Noshirlik boʻyogʻi

20,0

80,0

Amilatsetat

13,18

Benzol

10,12

Dioksan

3,33

Metiletilketon

43,20

Uayt-spirit

27,5

Etanol

2,67

Diamont № 5

Noshirlik boʻyogʻi

96,2

3,8

Amilovli spirt

8,70

Metanol

4,12

Etanol

87,18

Diamont № 6

Noshirlik boʻyogʻi

98,2

1,8

Amilovli spirt

2,15

Metanol

6,04

Etanol

91,81

Kukunsimon boʻyoqlar

Fapromxid serii 700

Issiqlikga chidamli qoplamalar

99,47

0,53

Butilatsetat

33,36

Uglevodorodlar C1-S10

15,26

Toluol

11,65

Etilbenzol

35,73

Fapromxid serii 710

Issiqlikga chidamli qoplamalar

99.49

0.51

Butilatsetat

22,27

Uglevodorodlar S1-S10

31,83

Toluol

5,33

Etilbenzol

40,58

Kr Nerberts Powder Coatings

Issiqlikga chidamli qoplamalar

99,03

0,97

Butilatsetat

13,21

Uglevodorodlar S1-S10

19,10

Butanol

4,43

Ksilol

34,0

Kumol

5,54

Stirol

1,79

Toluol

4,28

Etilatsetat

1,60

Etilbenzol

12,75

Etilsellozolv

3,31

myebel ishlab chiqarish (import)

E-50-boʻyogʻi

-

16,9

83,1

Atseton

20,25

Etanol

13,25

n-Propanol

8,36

n-Butilatsetat

28,00

Izoamilatsetat

17,99

n-Butanol

12,15

R-43-boʻyogʻi

-

3,2

96,8

Atseton

19,31

Izopropanol

3,57

Etanol

4,73

Toluol

2,18

Ksilol

69,20

R-44-boʻyogʻi pishgan gilos rangidagi

-

6,8

93,2

Etilatsetat

46,24

Izopropanol

33,85

n-Propanol

1,93

Toluol

2,09

n-Butilatsetat

9,35

Ksilol

6,54

Amerika gilosi rangidagi boʻyoq

-

3,5

96,5

n-Propanol

35,94

n-Butilatsetat

38,68

Ksilol

25,39

NS jilosiz Knehe

-

31

69

Atseton

25,28

Etilatsetat

10,98

Metiletilketon

2,07

Izopropanol

13,72

n-Propanol

1,47

Toluol

19,20

n-Butilatsetat

12,60

Izoamilatsetat

1,64

Ksilol

7,68

n-Butanol

5,37

UB qurituvchi grunt

-

83,51

16,49

Atseton

36,59

Etilatsetat

2,77

Izopropanol

13,17

n-Propanol

1,18

Toluol

3,88

n-Butilatsetat

18,88

Izoamilatsetat

3,27

Ksilol

10,30

n-Butanol

5,64

Stirol

2,35

UB quritilgan poliefirli grunt

-

80,5

19,5

n-Butilatsetat

23,55

Etilbenzol

0,38

Ksilol

0,80

Stirol

75,26

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
MDH mamlakatlarida ishlab chiqilgan lak-boʻyoq materiallarining tarkibi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Lak boʻyoq materiallarining nusxasi

Lak-boʻyoq materiallardagi qattiq moddalarning hissasi, (ft) %

Lak boʻyoq materiallari tarkibidagi uchuvchan qismining hissasi, (fr)%

Lak boʻyoqlari tarkibdagi uchuvchan qismiga kiruvchi ifloslantiruvchi moddalar nomi

Lak boʻyoqlari tarkibdagi uchuvchan qismiga kiruvchi ifloslantiruvchi moddalar miqdori(fk)

Shpatlevkalar

MCH-0054

89

11

N-butilli spirt

40

Ksilol

40

Etilenglikol

10

Etilkarbitol

10

NS-007

65

35

Atseton

3

Butilatsetat

18

Etilatsetat

9

N-butilli spirt

10

Etil spirti

10

Toluol

50

NS-008

30

70

Atseton

15

Butilatsetat

30

Etilatsetat

20

N-butilli spirt

5

Toluol

30

NS-173

3,1

96,9

Butilatsetat

7

Etilatsetat

5

N-butilli spirt

4

Etil spirti

77

Etilsellozolv

3

Toluol

4

PF-002

75

25

Solvent

100

EP-0010

90

10

Toluol

55,07

Etil spirti

44,93

XV-005

33

67

Atseton

25,8

Butilatsetat

12,1

Toluol

62,1

XV-005 (***)

-

-

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

Gruntovkalar

AK-070

14

86

Atseton

20,04

N-butilli spirt

12,6

Ksilol

67,36

GF-017

49

51

Ksilol

100

GF-021

55

45

Ksilol

100

GF-021 ***

54

46

Ksilol yoki nefras A 120/200

100

GF-021 “L” ***

54

46

Ksilol yoki nefras A 120/200

99,4

Atseton

0,6

GF-030

75,25

24,75

Uayt-spirt

100

GF-031

54

46

Ksilol

28,7

Uayt-spirit

35,65

Solvent

35,65

GF-032

39

61

Solvent

100

GF-0119

53

47

Ksilol

100

GF-0119 qizgʻish jigarrang

53

47

Ksilol yoki nefras A 120/200

100

GF-0163

68

32

Solvent

100

VL-02

21

79

N-butilli spirt

28,2

Etil spirti

37,6

Ksilol

6

Atseton

28,2

VL-023

26

74

N-butilli spirt

24,06

Etil spirti

48,71

Butilatsetat

3,17

Toluol

1,28

Atseton

22,78

ML-029

60

40

N-butilli spirt

42,62

Ksilol

57,38

MCH-0054

89

11

N-butilli spirt

40

Ksilol

40

Etilenglikol

10

Etilkarbitol

10

NS-173

3,1

96,9

N-butilli spirt

4

Etil spirti

77,7

Butilatsetat

6,4

Etilatsetat

5,2

Toluol

3,6

Etilsellozolv

3,14

Ns-0135

37

63

N-butilli spirt

4

Izobutilli spirt

11

Etil spirti

6

Butilatsetat

46

Etilatsetat

10

Toluol

5

Etilsellozollv

18

NS-0140

20

80

N-butilli spirt

15

Etil spirti

10

Butilatsetat

20

Etilatsetat

15

Toluol

20

Etilsellozolv

15

Siklogensanon

5

NS-0205

39

61

Etil spirti

7

Butilatsetat

53

Etilatsetat

20

Etilenglikolatsetat

20

PF-002

75

25

Solvent

100

PF-020

PF-031:

57

43

Ksilol

100

oq

59

41

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

40,3

Ksilol yoki nefras A 120/200

59,0

Atseton

0,7

Qizgʻich-jigar, ochiq sariq

53

47

Uayt-spirit yoki nefras A 120/200

68,2

Ksilol yoki nefras A 120/200

68,2

Atseton

0,6

FL-03K

70

30

Uayt-spirit

50

FL-03J

Ksilol

50

FL-086

54

46

Uayt-spirit

50

Ksilol

50

FL-087

53

47

N-butilli spirt

58,33

Solvent

41,67

XV-079***

38

62

Butilatsetat

10

Atseton

28

Solvent

62

XS-04***

40

60

Butilatsetat

12

Atseton

26

Ksilol yoki toluol

62

XS-04 “V”***

40

60

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

XS-010

33

67

Atseton

26

Butilatsetat

12

Toluol

62

XS-059

36

64

Atseton

27,57

Butilatsetat

12,17

Toluol

45,35

Siklogeksanon

14,91

XS-059***

36

64

Atseton

28

Butilatsetat yoki izobutilatsetat

12

Toluol

45

Siklogeksanon

15

XS-068

31

69

Atseton

15,98

Butilatsetat

12,02

Toluol

56,37

Siklogeksanon

5,63

XS-068***

21

69

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

52

Siklogeksanon

10

Emallar

AK-194

28

72

Butilatsetat

50

N-butilli spirt

20

Etil spirti

10

Toluol

20

AK-1102

19,5

80,5

Atseton

29,13

Butilatsetat

29,13

N-butilli spirt

2,91

Ksilol

38,83

AS-182

53

47

Ksilol

85

Uayt-spirit

5

Solvent

10

AS-182***:

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

4,6

Ochiq tutun rangli

53

47

Ksilol yoki nefras A 120/200

78,4

Fil suyagi rangli

54

46

Butilli spirt

4,8

Qizil, havo rang,

48

52

Solvent

12,2

Oq

54

46

Qora

44

56

VL-515

28

72

Etil spirti

18,4

Toluol

51,6

Etlitsellozolv

30

GF-92

49

51

Uayt-spirit

8

Ksilol

90

N-butilli spirt

2

GF-92GM

55

45

Ksilol

100

GF-92GS

57

43

Solvent

100

GF-021*

54

46

Ksilol

59

Uayt-spirit

41

GF-820

50

50

Ksilol

50

Uayt-spirit

50

GF-0119*

53

47

Solvent

56

Uayt-spirit

44

GF-0163*

54

46

Ksilol

25

Solvent

33

Uayt-spirit

42

GF-230VE

47

53

Ksilol

22

Uayt-spirit

55

suv

23

KO-83

22

78

Atseton

13,17

Butilatsetat

11,07

N-butilli spirt

9,10

Etil spirti

14,10

Etilsellozolv

7,10

Toluol

45,46

KO-811

34,5

64,5

Butilatsetat

50

N-butilli spirt

20

Etil spirti

10

Toluol

20

KO-822

35

65

Atseton

10

Butilatsetat

10

Etilatsetat

10

N-butilli spirt

5

Etil spirti

15

Etilzollozolv

11

Ksilol

39

KO-935

70

30

Toluol

100

ML-12

50,5

49,5

N-butilli spirt

20,78

Uayt-spirit

20,14

Etilsellozolv

1,4

Solvent

57,68

ML-12 ***

Etilsellozolv

0,4

ML-12

“K” ***:

Butilli spirt

28,0

qora

44

56

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

50,6

himoyalangan

52

48

Ksilol yoki nefras A 120/200

1,0

boshqa ranglar

50

50

Solvent

20,0

ML-104

68

32

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

50,0

Ksilol yoki nefras S4 120/200

2,0

Butilli spirt

25,0

Solvent

23,0

ML-106***

58

42

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

43,3

Ksilol yoki nefras A 120/200

1,1

Butilli spirt

21,1

Solvent

34,5

ML-152

43

57

N-butilli spirt

20,85

Izobutilli spirt

9,59

Uayt-spirit

13

Solvent

14,07

Ksilol

39,76

Benzin “kalosha”

2,73

ML-158

53

47

N-butilli spirt

37,03

Uayt-spirit

30,72

Ksilol

32,25

ML-158 ***:

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

56,0

qora

54

46

Butilli spirt

27,8

boshqa ranglar

61

39

Solvent

16,2

ML-165

49

51

N-butilli spirt

35,92

Uayt-spirit

0,68

Ksilol

63,4

ML-197

51

49

Butilatsetat

8,42

N-butilli spirt

41,42

Uayt-spirit

2,01

Etilsellozolv

8,93

Nefras

39,22

ML-242

56

44

N-butilli spirt

20

Izobutilli spirt

20

Ksilol

60

ML-279

50

50

N-butilli spirt

24,74

Ksilol

75,26

ML-283

55

45

N-butilli spirt

19,72

Ksilol

80,28

ML-629

56

44

N-butilli spirt

50

Ksilol

50

ML-1156

51

49

N-butilli spirt

24,58

Ksilol

75,42

ML-1202 ***:

Butilli spirt

2,2

Och yashil-havo rang

64

36

Siklogeksanon

78,6

Havo rang

Solvent

18,6

Qizgʻich-jigar, och kul rang

67

33

Etiloviy spirt

0,6

ML1214 ME***

43

57

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

36,5

Ksilol yoki nefras A 120/200

26,0

Butilli spirt

28,0

Solvent

9,5

MS-17

43

57

Ksilol

100

MS-160

43

57

Ksilol

100

MS-226

50

50

Ksilol

100

MCH 123

45

55

Ksilol

100

MCH-240

45

55

N-butilli spirt

37,79

Solvent

22,9

Ksilol

39,31

NS-11

25,5

74,5

Butilatsetat

25

Etilatsetat

25

N-butilli spirt

10

Etil spirti

15

Toluol

25

NS-25

34

66

Butilatsetat

10

Etilsellozolv

8

Atseton

7

Etil spirti

15

Toluol

15

Etilatsetat

45

NS-132P

20

80

Atseton

8

Butilatsetat

8

N-butilli spirt

15

Etil spirti

20

Etilsellozolv

8

Toluol

41

NS-257

38

62

Atseton

7

Butilatsetat

10

N-butilli spirt

15

Etil spirti

10

Etilsellozolv

8

Toluol

50

NS-1125

40

60

Atseton

7

N-butilli spirt

10

Etil spirti

15

Toluol

50

Butilatsetat

10

Etilsellozolv

8

“OLI” **

52

48

Uayt-spirit

100

PF-115

55

45

Ksilol

50

Uayt-spirit

50

PF-115*

62

38

Ksilol

31

Uayt-spirit

69

PF-115 ***

62

38

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

60

Ksilol yoki nefras A 120/200

40

PF-115 “ekstra” ***

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

Oq, och sariq

62

38

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

Krem rangli, och qizgʻish, , havo rang,

60

40

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

havo rang — 451, havo rang — 1, havo rang — 3,

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Bodom rang, tuq kul rang 894, toʻq-kul rang-896, och-havo rang, kul rang.

Atseton

0,6

Himoyalovchi

57

43

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

Och sariq, yashil, tuq yashil, Qizgʻish jigar rang,

54

36

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

sariq, Qizgʻish

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

koʻk-2, och kul rang, jigarrang, qora, ultramarinrang, Koʻk

49

51

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

Qizil, gilos rang

52

48

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

PF-126 ***:

Dengiz toʻlqini

52

48

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

60

Ksilol yoki nefras A 120/200

40

Qolgan ranglar

60

40

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

60

Ksilol yoki nefras A 120/200

40

PF-131 ***

57

43

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

34,0

Ksilol yoki nefras A 120/200

65,4

Atseton

0,6

PF-133

50

50

Ksilol

50

Uayt-spirit

50

PF-133 Qizgʻish-jigar rang***

55

45

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

60

Ksilol yoki nefras A 120/200

40

PF-167

60

40

Uayt-spirit

100

PF-188

55,5

44,5

Butilsellozolv

8,53

Solvent

91,47

PF-218GS

72,5

27,5

Uayt-spirit

100

PF-266*

59

41

Ksilol

31

Uayt-spirit

69

PF-266 sariq jigarrang

59

41

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

60

Ksilol yoki nefras A 120/200

40

PF-266 sargʻich malla “lyuks” ***

59

41

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

59,7

Ksilol yoki nefras A 120/200

39,7

Atseton

0,6

PF-283

50

50

Uayt-spirit

60

Ksilol

40

PF-837

47

53

Uayt-spirit

18,16

Ksilol

81,84

PF-1105

61

39

Uayt-spirit

50

Ksilol

50

PF-1189

53

47

Ksilol

65,7

Solvent

34,3

PF-1126

43

57

Solvent

100

PF-1217 VE *

45

55

Ksilol

28

Uayt-spirit

53

Suv

19

PF-2140

58

42

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

49,0

Ksilol yoki nefras A 120/200

25,2

Solvent yoki ksilol

25,8

PE-220

65

35

Atseton

89

Toluol

7

Ksilol

4

PE-232

65

35

Atseton

83

PE-250

Toluol

14

Ksilol

3

PE-250M

57

43

Atseton

88,4

Toluol

9,3

Ksilol

2,3

PE-250PM

57

43

Atseton

88,4

Toluol

9,3

Ksilol

2,3

PE-251

75

25

Stirol

14

Toluol

5

Ksilol

5

Metilizobutilketon

38

Siklogegsanon

38

PE-251B

75

25

Stirol

14

Toluol

5

Ksilol

5

Metilizobutilketon

38

Siklogeksanon

38

PE-247

60

40

Atseton

75

Toluol

15

Ksilol

2,5

Etil spirti

7,5

PE-246

92

8

Atseton

12,5

Butilatsetat

62,5

Stirol

25

PE-265

92

8

Atseton

12,5

Butilatsetat

62,5

Stirol

25

V-PE-1179

26

74

Butilsellozolv

98,3

Etilenglikol

1,7

PE-276

90,5

9,5

Atseton

20

Butliatsetat

60

Stirol

20

FL-5233

12,5

87,5

Etil spirti

73,1

N-butilli spirt

18,3

Butilatsetat

8,6

XV-16

21,5

78,5

Atseton

13,33

Butilatsetat

30

Toluol

22,22

Ksilol

34,45

XV-16 ***):

Butilatsetat

5

qora

14

86

Atseton

15

qora

16

84

Ksilol matovaya

20

qizil

17

83

Toluol

60

kumushrang

18

82

Himoyalangan-760

20

80

Toʻq-kul rang

21

79

Koʻkimtir kulrang

21

79

Kulsimon-jigar 842

22

78

Limonsimon-sariq

23

77

Kulrang yashil, toʻq malla

24

76

Koʻk, toʻq yashil

24

76

Och qizgʻish

24

76

bodomrang, temir rang

26

74

Sariq malla

29

71

Oq, toʻq kremrang

25

75

Qizgʻish-jigar rang “r”

19

81

Kul rang 518 “r”, och limon rang “r”, och yashil rang “r”, toʻq qizgʻish rang “r”, koʻk “r”, havosimonyashil “r”

20

80

Oq tun “r”, och-koʻk “r”, yashilsimon sargʻich “r”, himoyalangan — 726 “r”

26

74

XV-16 “r” ***):

Butilatsetat

5

qora

14

86

Atseton

15

qora

16

84

Ksilol matovaya

20

qizil

17

83

Toluol

60

kumushrang

18

82

Himoyalangan-760

20

80

Toʻq kul rang

21

79

Kulsimon koʻk

21

79

Kulsimon malla, kulrang-842

22

78

Limonsimon sariq

23

77

Kulsimon yashil, toʻq malla

24

76

Koʻk, toʻq yashil

24

76

qizgʻish

24

76

bodomsimon, temir

26

74

qizgʻish

29

71

Oq, toʻq kremrang

25

75

Qizgʻish-jigar rang “r”

19

81

Kulrang 518 “r”, och limon “r”, och yashil “r”, toʻq qizgʻish “r”, koʻk “r”, havosimon yashil “r”

20

80

Oq tun “r”, och-koʻk “r”, yashilsimon sariq “r”, himoyalangan — 726 “r”

XV-110

38,5

61,5

Atseton

15

Solvent

50

Ksilol

35

XV-124

73

27

Atseton

26

Butilatsetat

12

Toluol

62

XV-124 ***

27

73

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

XV-179 himoyalangan ***

68

62

Butilatsetat

10

Atseton

28

Solvent yoki nefras A 120/200

62

XV-518

30

70

Atseton

28

Butilatsetat

10

Solvent

62

XV-785

27

73

Atseton

26

Butilatsetat

12

Toluol

62

XV-785 ***

Butilatsetat yoki izobutilatsetat

12

Atseton

26

Toluol yoki ksilol

62

XV-1120

25

75

Butilatsetat

37,43

Qizgʻish jigar rang

26

74

Toluol

60

Ksilol

2,57

qora

23

77

Boshqa rang

28

72

XS-75 ***

38

62

Butilatsetat

12

Oq

Atseton

26

yashil ***

Toluol

62

XS-75U

31,5

68,5

Atseton

26,43

Butilatsetat

12,12

Toluol

61,45

XS-75 “U” ***):

Butilatsetat

12

Qora M

21

79

Atseton

26

kulrang, qora GM

28

72

Toluol

62

XS-119

31,5

68,5

Ksilol

10,82

XS-119 ***):

Atseton

28

qora

37

63

Butilatsetat

12

Oq, kul rang

35

65

Toluol

45

Boshqa ranglar

34

66

Siklogeksanon

15

XS-558 ***

35

65

Butilatsetat

12

Atseton

26

Ksilol yoki toluol

62

XS-558 “V” ***

35

65

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

XS-759

31

69

Atseton

27,58

Butilatsetat

11,96

Siklogeksanon

14,4

Toluol

46,06

XS-759 ***

30

70

Butilatsetat yoki izobutilatsetat

12

Atseton

28

Toluol

45

Siklogeksanon

15

XS-1193

Atseton

27,26

Butilatsetat

11,95

Siklogeksanon

14,5

Toluol

35,47

EP-51

23,5

76,5

Atseton

4

N-butilli spirt

4

Butilatsetat

33

Toluol

43

EP-56 ***

65

35

Ksilol

40

Atseton

30

Butilatsetat

30

EP-140

46,5

53,5

Atseton

33,7

Toluol

4,86

Etilsellozolv

28,66

EP-140 ***):

Ksilol

40

kumushrang

34

66

atseton

30

qora

37

63

Etilsellozolv

30

toʻk-qizil

40

60

Sariq,

45

55

Havorangsimon kulrang, koʻk, och kul rang, fil suyagi rangli, oq

49

51

Toʻk yashil, himoyalangan

52

48

Qizgʻish, toʻk malla, toʻk kul rang

53

47

Och tamaki rang, tamaki rang, och-himoyalangan

55

45

EP-148

65

35

N-butilli spirt

16,15

Ksilol

72,03

Toluol

3,32

Etilsellozolv

8,5

EP-255

63,5

36,5

Atseton

36,44

Butilatsetat

27,79

Toluol

8,33

Ksilol

27,44

EP-525

71

29

Atseton

23,57

Butilatsetat

45,99

Ksilol

30,44

EP-567 ***

65

35

Ksilol

40

Atseton

30

Butilatsetat

30

EP-586 pushti sariq ***

47

53

Ksilol

40

Atseton

30

Etilsellozolv

30

EP-773

62

38

Atseton

30

Ksilol

40

Etilsellozolv

30

EP-773 och Qizgʻich sariq ***

60

40

Ksilol

40

Atseton

30

Etilsellozolv

30

EP-968 Qizgʻish-jigar rang***

60

40

Ksilol

40

Atseton

30

Butilatsetat

30

EP-1236

41

59

Butilatsetat

29,55

Atseton

31,42

Toluol

1,78

Ksilol

37,25

EP-1236 ***):

Ksilol

40

Kul rang

38

62

Atseton

30

qora

36

64

Butilatsetat

30

yashil, toʻq yashil, Qizgʻish-jigar rang, och qoʻl-rang

41

59

EP-12943 emali polufabrikati

Toluol

41,9

Ksilol

18,4

Atseton

12,0

Butilatsetat

3,6

Etilsellozolv

13,6

Siklogeksanon

10,5

Kremrangli, kulrang, kulrang-yashil, kul rang-kumushsimon, oq, och kul rang, sariq, yashil, qizil-qizgʻish, havo rang

42

58

Tashqi boʻyoqlar

AK-124

69

31

Uayt-spirit yoki nefras S4 150/200

100

XV-161 “L” ***

43

57

Toluol

100

XV-161 “L” har xil rangli

43

57

Toluol yoki ksilol

100

Laklar

AK-113

7

93

Butilatsetat

50,1

N-butilli spirt

19,98

Etil spirti

9,94

Toluol

19,98

AK-113F

9

9

N-butilli spirt

20,7

Ksilol

79,3

AS-0133 ***

48

52

Ksilol (nefras A 120/200)

100

Bakelitli lak-180

43

57

Etil spirti

94,74

Fenol

5,26

BT-99

44

56

Uayt-spirit

4

Ksilol

96

BT-577

37

63

Uayt-spirit

42,6

Ksilol

57,4

BT-985

40

60

Uayt-spirit

100

BT-987

40

60

Uayt-spirit

100

BT-988

40

60

Uayt-spirit

100

GF-01

40

60

Ksilol yoki nefras A 120/200 yoki solvent

100

GF-92

54,5

45,5

N-butilli spirt

2

Uayt-spirit

8

Ksilol

90

GF-95

49

51

Uayt-spirit

48

Ksilol

46

N-butilli spirt

6

KAU-1 ***

43

57

Uayt-spirit

100

KO-814

19

81

Atseton

30

Butilatsetat

30

Ksilol

40

KF-965

35

65

Uayt-spirit

100

alkidli “OLI” ** lak

46

54

Uayt-spirit

100

Parket uchun lak “OLI” **

48

52

Uayt-spirit

100

LBS-1

55

45

Etil spirti

77,8

Fenol

22,2

BS-21

68

32

Etil spirti

64,06

Fenol

35,94

NS-134

12

88

Atseton

3

Butilatsetat

18

Butilli spirt

10

Etil spirti

10

Toluol

50

Etilsellozolv

9

ML-92

52,5

47,5

N-butilli spirt

10

Ksilol

40

Uayt-spirit

40

Izobutilli spirt

10

ML-92 ***

50

50

Ksilol

40,5

Uayt-spirit

40,5

Butilli spirt

19

ML-133

45

55

N-butilli spirt

40

Ksilol

60

MCH-52

61,24

38,76

N-butilli spirt

85

Etil spirti

2,6

Solvent

10,4

Formaldegid

2

MCH-212 ***

48

52

Ksilol

67

Butilli spirt

33

MCH-223 ***

48

52

Butanol

56,7

Uayt-spirit (nefas S 150/200)

30,9

Ksilol (nefras A 120/200)

7,3

Skipidar

5,1

NS-62

10

90

Butilatsetat

15

Etilatsetat

10

Atseton

5

Etil spirti

15

N-butilli spirt

15

Toluol

40

NS-211

24

76

N-butilli spirt

10

Etil spirti

15

Butilatsetat

10

Toluol

50

Etilsellozolv

8

Atseton

7

NS-218

30

70

N-butilli spirt

9

Etil spirti

16

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Ksilol

23,5

Toluol

23,5

Etilsellozolv

3

NS-218 *

30

70

Butanol

9

Etil spirti

16

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Toluol

47

Etilsellozolv

3

NS-218 ***

30

70

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Butanol

9

Etil spirti

16

Etilsellozolv

3

Toluol

47

NS-221

26,9

83,1

N-butilli spirt

19,98

Butilatsetat

15,04

Etilatsetat

9,99

Atseton

5,05

Toluol

39,95

Etilsellozolv

3

Etil spirti

6,99

NS-222

22

78

N-butilli spirt

9,49

Butilatsetat

9,23

Etilatsetat

15,9

Toluol

46,54

Etilsellozolv

3,2

Etil spirti

15,64

NS-223

33

67

N-butilli spirt

15

Butilatsetat

18

Etilatsetat

5

Ksilol

25

Toluol

25

Etilsellozolv

12

NS-224

25

75

N-butilli spirt

10,67

Etil spirti

45,4

Butilatsetat

13,6

Ksilol

13,73

Eritma oksiterpenoviy

2,6

NS-237 *

26

74

Butanol

9

Etil spirti

16

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Toluol

47

Etilsellozolv

3

NS-237 ***

26

74

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Butanol

9

Etil spirti

16

Etlitsellozolv

3

Toluol

47

NS-243

26

74

N-butilli spirt

20

Etil spirti

10

Etilatsetat

7

Toluol

50

Etilsellozolv

8

Siklogeksanon 5

5

NS-243 *

26

74

Butanol

9

Etil spirti

16

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Toluol

47

Etilsellozolv

3

NS-243 ***

26

74

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Butanol

9

Etil spirti

16

Etilsellozolv

3

Toluol

47

NS-2101

28

72

N-butilli spirt

14

Izobutilli spirt

4

Etil spirti

21

Etilatsetat

14

Ksilol

9

Etilsellozolv

14

Toluol

24

NS-2105

19

81

N-butilli spirt

8

Etil spirti

12

Butilatsetat

80

NS-2-95

33

67

N-butilli spirt

9

Etil spirti

17

Etilatsetat

17

Butilatsetat

9

Toluol

35

Ksilol

10

Etilsellozolv

3

PF-053 ***

52

48

Uayt-spirit (nefras S 150/200)

60

Ksilol (nefras A 120/150) yoki solvent

40

50

Uayt-spirit (nefras S 150/200)

50

PF-060 ***

51

49

Uayt-spirit (nefras S 150/200)

60

Ksilol (nefras A 120/150) yoki solvent

40

50

Uayt-spirit (nefras S 150/200)

50

PF-170

50

50

Uayt-spirit

59,56

Ksilol

40,44

PF-170

45

55

Uayt-spirit

60

Ksilol

yoki solvent

40

50

Uayt-spirit

50

PF-283

48

52

Uayt-spirit (nefras S 150/200)

50

Ksilol (nefras A 120/150) yoki uayt-spirit (nefras S 150/200)

50

60

Ksilol (nefras A 120/150)

40

PE-220

65

35

Atseton

88,57

Ksilol

4,29

Toluol

7,14

PE-232

91,1

8,9

Atseton

32,58

Ksilol

11,24

Toluol

56,18

PE-246

92

8

Atseton

18,75

Butilatsetat

62,5

Stirol

18,75

PE-250M

57

43

Atseton

88,37

Ksilol

2,33

Toluol

9,3

PE-251B

75

25

Stirol

16

Ksilol

4

Toluol

4

Metyokizobutilketon

38

Siklogeksanon

38

PE-265

92

8

Atseton

18,75

Butilatsetat

62,5

Stirol

18,75

UR-231

30

70

Butilatsetat

20

Ksilol

80

UR-249M

29

71

Butilatsetat

36,62

Ksilol

22,54

Siklogeksanon

19,72

Etilenglikolatsetat

21,12

UR-277M

35

65

Ksilol

7,69

Siklogeksanon

52,31

Etilenglikolatsetat

40

FL-559

40

60

N-butilli spirt

3,98

Toluol

30,62

Ksilol

9,71

Etilenglikol

55,69

FL-582

35

65

Uayt-spirit

69,9

Ksilol

30,1

XV-782

18

82

Butilatsetat

10

Atseton

28

Toluol

20

Ksilol

42

XV-784

16

84

Atseton

21,74

Butiatsetat

13,02

Ksilol

65,24

XV-784

14

86

Butilatsetat yoki izobutilatsetat

12

Atseton

26

Toluol yoki ksilol

62

XS-76

19

81

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

XS-76 “V” ***

20

80

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol yoki ksilol

62

XS-558 ***

35

65

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol yoki ksilol

62

XS-558 “V” ***

35

65

Butilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

XS-724 ***

20

80

Butilatsetat yoki izobutilatsetat

12

Atseton

26

Toluol

62

EP-730

30

70

Atseton

30

Ksilol

40

Etlitsellozolv

30

Tekislovchi suyuqlik RME

6

94

N-butilli spirt

4

Etil spirti

57

Butilatsetat

16

Etliatsetat

21

Oksiterpenolli eritma

2

Tarqatuvchi suyuqlik

NS-313

3,1

96,9

N-butilli spirt

2

Etil spirti

79

Butilatsetat

7

Etilatsetat

5

Toluol

4

Etilsellozolv

3

Nitroopolitura NS-314

14

86

Etil spirti

65

Butilatsetat

9

Toluol

10

Etilsellozolv

16

Polirovka pastasi

85

15

Uayt-spirit

100

Polirovka pastasi № 18

3

97

N-butilli spirt

5

Etil spirti

71

Butilatsetat

1

Etilatsetat

2

Benzin “kalosha”

21

PF-11 tarkibli rangsiz

23

77

Uayt-spirit (nefras S 150/200)

13,6

Ksilol (nefras A 120/150)

22,0

Etlitsellozolv

64,4

Har xil rangli tarkib PF-11

Ksilol (nefras A 120/150)

100

Har xil rangli tarkib XS-500

36

64

Atseton

28

Butilatsetat

12

Toluol

45

Siklogeksanon

15

Yogʻoch uchun bezakli himoyalash “OLI” **

24

76

Uayt-spirit

100

tyezlatgich № 25

10

90

Toluol

100

tyezlatgich № 30

10

90

Stirol

100

Erituvchilar

AMR-3

-

100

N-butilli spirt

22

Butilatsetat

25

Etil spirti

23

Toluol

30

LKR

-

100

Butilatsetat

5

Etil spirti

60

Etliatsetat

25

Atseton efirniy

10

M

-

100

N-butilli spirt

5

Butilatsetat

30

Etil spirti

60

Etilatsetat

5

R-4

-

100

Atseton

26

Butiatsetat

12

Toluol

62

R-4A

-

100

Atseton

15

Ksilol

15

R-5

-

100

Atseton

30

Butiatsetat

30

Ksilol

40

R-5A

-

100

Atseton

30

Butiatsetat

30

Ksilol

40

R-6

-

100

Butilatsetat

15

Toluol

40

N-butilli spirt

15

Etil spirti

30

R-7

-

100

Etil spirti

50

Siklogeksanon

50

R-10

-

100

Atseton

15

Ksilol

85

R-12

-

100

Butilatsetat

30

Toluol

60

Ksilol

10

R-14

-

100

Toluol

50

Siklogeksanon

50

R-24

-

100

Atseton

15

Ksilol

35

Solvent

50

R-40

-

100

Toluol

50

Etilsellozolv

50

R-60

-

100

Etil spirti

70

Etilsellozolv

30

R-83

-

100

Etilsellozolv

40

Eritma AR

50

Lakton S12

10

R-119

-

100

Atseton

30

Toluol

35

Nitropropan

35

R-189

-

100

Butilatsetat

13

Ksilol

13

Etilenglikolatsetat

37

Metiletilketon

37

R-197

-

100

Ksilol

27

Eritma AR

70

Skipidar

3

R-198

-

100

Siklogeksanon

50

Etilsellozolv

50

R-119E

-

100

Ksilol

40

N-butilli spirt

10

Siklogeksanon

25

Etilsellozolv

25

R-219

-

100

Atseton

33

Toluol

33

Siklogeksanon

34

R-251B

-

100

Metyokizobutilketon

40

Siklogeksanon

60

R-1101

-

100

Toluol

25

Solvent

55

Etilenglikolatsetat

20

R-1166

-

100

Siklogeksanon

15

Etilsellozolv

15

Etilatsetat

20

Ksilol

50

R-1176

-

100

Siklogeksanon

50

Metiletilketon

50

R-2106

-

100

Siklogeksanon

30

Solvent

70

R-2106M

-

100

Siklogeksanon

30

Solvent

50

Nitropropan

20

R-3160

-

100

N-butilli spirt

60

Etil spirti

40

Atseton

3

RDV

-

100

Atseton

3

N-butilli spirt

10

Etil spirti

10

Butilatsetat

18

Etilatsetat

9

Toluol

50

RKV-1

-

100

N-butilli spirt

50

Ksilol

50

RKB-2

-

100

N-butilli spirt

95

Ksilol

5

RL-176

-

100

Siklogeksanon

50

Solvent

50

RL-176

-

100

Siklogeksanon

50

Solvent

40

Nitropropan

10

RL-251 m.A

-

100

Atseton

5

Siklogeksanon

95

RL-251 m.B

-

100

Siklogeksanon

60

Metyokizobutilketon

40

RL-277

-

100

Siklogeksanon

50

Metiletilketon

50

RL-278

-

100

Toluol

25

Etilsellozolv

10

Ksilol

30

N-butilli spirt

20

Etil spirti

15

RL-298

-

100

Etilsellozolv

30

Ksilol

70

RL-541

-

100

Atseton

4,2

Toluol

70

Etilsellozolv

4,8

Butilli spirt

9

Etil spirti

6

Butlatsetat

6

RML

-

100

N-butilli spirt

10

Etil spirti

64

Etilsellozolv

16

Toluol

10

RML-218

-

100

N-butilli spirt

9

Etil spirti

16

Butilatsetat

9

Etilatsetat

16

Etilsellozolv

3

Toluol

23,5

Ksilol

23,5

RML-315

-

100

N-butilli spirt

15

Butilatsetat

18

Etilsellozolv

17

Ksilol

25

Toluol

25

RP

-

100

Atseton

25

Ksilol

75

RS-2

-

100

Ksilol

30

Uayt-spirit

70

RFG

-

100

N-butilli spirt

75

Etil spirti

25

№ 645

-

100

Atseton

3

Toluol

50

N-butilli spirt

10

Etil spirti

10

Butilatsetat

18

Etilsellozolv

8

Toluol

50

№ 647

-

100

N-butilli spirt

7,7

Butilatsetat

29,8

Etilsellozolv

21,1

Toluol

41,3

№ 648

-

100

N-butilli spirt

20

Etil spirti

10

Butilatsetat

50

Toluol

20

№649

-

100

N-butilli spirt

20

Etilsellozolv

30

Ksilol

50

650

-

100

N-butilli spirt

30

Etilsellozolv

20

Ksilol

50

RVL

-

100

Etilsellozolv

50

Xlorbenzol

50

Elektroboʻyoq uchun erituvchi moddalar

RE-1V

-

100

Solvent

70

N-butilli spirt

20

Diatsetonli spirt

10

RE-2V

-

100

Solvent

60

Butilatsetat

20

Etilsellozolv

20

RE-3V

-

100

Solvent

50

N-butilli spirt

30

Etilsellozolv

20

RE-4V

-

100

Solvent

30

Etilsellozolv

70

RE-5V

-

100

N-butilli spirt

10

Diatsetonli spirt

25

Etilsellozolv

25

Ksilol

40

R-6V

-

100

Solvent

50

Diatsetonli spirt

15

Ksilol

35

R-7V

-

100

Spirt butilatsetat

10

Butilatsetat

25

Ksilol

60

Siklogeksanon

5

RE-8V

-

100

N-butilli spirt

75

Ksilol

25

RE-9V

-

100

Solvent

50

Butilatsetat

30

Etilsellozolv

20

RE-10V

-

100

Solvent

40

N-butilli spirt

40

Etilsellozolv

20

RE-11V

-

100

Etilsellozolv

30

Ksilol

40

Siklogeksanon

10

Etilatsetat

20

RE-12V

-

100

Solvent

30

Diatsetonli spirt

30

Etilsellozolv

40

RES-5107

-

100

Butilatsetat

17

Ksilol

17

Toluol

66

RP

-

100

Atseton

25

Ksilol

75

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
42-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ifloslantiruvchi moddalarning roʻyxati va tafsiloti
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

T/r

Xalqaro nomenklatura boʻyicha nomi

Formula

Kodi (CAS boʻyicha)

Xavflilik darajasi

RECHU mg/m3

ZTXD, mg/m3

1

2

3

4

5

6

7

1.

Amilatsetat (pentilatsetat)

SN3O2S5N11

1202 (628-63-7)

4

0,100

2.

Atseton (demetilketon, propan-2on)

(SN3)2SNO

401 (67-64-1)

4

0,350

3.

Benzin “kalosha”

-

-

4

5,000

4.

Benzol

S6N6

0602 (71-43-2)

2

1,5

5.

Butliatsetat

SN3O2S4N9

1210 (123-84-4)

4

0,1

6.

Butilselozzolv

S6N14O2

4439-24-1

3

1,0

7.

Geksan

S6N14

0403 (110-54-3)

4

60,0

8.

Geptan

S7N16

0401

4

25,0

9.

Dekan

S10N22

0401

4

25,0

10.

Dibutilftalat

S6N4(SNO2)2

(S4N9)2

1215 (84-74-2)

-

-

0,1

11.

Dimetilformamid

SNON(SN3)2

1523 (68-12-2)

2

0,30

12.

Dimetilftalat

-

-

-

13.

1,4-Dioksan

S4N8O2

1610

-

-

0,070

14.

Izoamilatsetat

S7N14O2

1219

-

-

0,2

15.

Ksilol (dimetilbenzol)

S6N4(SN3)2

0616 (1330-20-7)

3

0,2

16.

Kumol (izopropilbenzol)

S6N5SN(SN3)2

0612 (98-82-8)

4

0,014

17.

Lakton S12

-

0,030

18.

Metilatsetat, metil efiri, uksus kislotasi

S2N3O2SN3

1224 (79-20-9)

4

0,070

19.

Metilizobutilketon

S6N12O

108-10-1

4

0,1

20.

Metiletilketon

S4N8O

78-93-3

-

0,1

21.

Nefras

-

-

4

1,5

22.

Nitropropan

S3N7NO2

79-46-9

0,1

23.

Nonan

S9N20

0401

4

25,0

24.

Oktan

S8N18

0401

4

25,00

25.

Pentan

S5N12

0405 (109-66-0)

4

100,0

26.

Psevdokumol (trimetilbenzol)

S6N3(SN3)3

0626 (95-63-6)

2

0,04

27.

oksiterpenli eritma (skipidar boʻyicha)

-

-

4

2,0

28.

Eritma AR

-

-

-

-

-

29.

Solvent

-

-

0,2

30.

amilli spirt va uning izomerlari(pentanol)

S5N11ON

1039 (71-41-0)

3

0,010

31.

Butilli spirt

(butanol-1)

S4N9ON

1042 (71-36-3)

3

0,1

32.

Diatsetonli spirt

-

-

0,3

33.

Izobutilli spirt

4

0,1

34.

Izopropilli spirt (izopropanol, propan-2-ol)

S3N7ON

1051 (67-63-0)

3

0,6

35.

Metilli spirt (metanol)

SN3ON

1052 (67-56-1)

3

1,0

36.

Etil spirti

S2N5ON

1061 (64-17-5)

4

5,0

37.

Stirol (vinilbenzol)

S6N5S2N3

0620 (100-42-5)

2

0,040

38.

Toluol

S6N5SN3

0621 (108-88-3)

3

0,6

39.

Uayt-spirit

2752

4

1,0

40.

Fenol

S6N6O

108-95-2

2

0010

41.

Formaldegid

SN2O

50-00-0

2

0,035

42.

Xlorbenzol

S6N5Cl

108-90-7

3

0,1

43.

Siklogeksanon

S6N10O

108-94-1

3

0,040

44.

Etilatsetat (uksus kislotasining etilli efiri)

S2N3O2S2N5

1240 (141-78-6)

4

0,1

45.

Etilbenzol

S6N5S2N5

0,627 (100-41-4)

3

0,02

46.

Etilenglikol

S2N6O2

107-21-1

1,0

47.

Etilenglikolatsetat

S4N8O3

-

-

-

-

48.

Etilkarbitol

S4N14O3

11-90-9

1,5

49.

Etilmetilbenzol (2), (3), (4)-metil-1-etlibenzol

S6N4SN3S2N5

0628, 0629, 0630, (611-14-3, 620-14-4, 622-96-8)

0,030

50.

Etlitsellozolv (2-etoksietanol)

S2N5ON(SN3)

2NO

1119 (110-80-5)

-

0,7

51.

Dibutilli efir

(S4N9)2O

1124 (142-96-1)

-

0,1

52.

Diiozpropilli efir

(S3N7)2O

1101 (108-20-3)

-

0,4

53.

Dietilli efir

-

-

-

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
34-bob. Metall quyish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
103. Tarmoq obyektlarining quyish sexlarida quyishning maxsus usullari qoʻllaniladi (eriydigan modellar boʻyicha quyish, metall qoliplarga quyish, vakuumli-pardali qoliplash).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
104. Atmosfera havosiga tashlanadigan zararli moddalar — noorganik chang, metall oksidlari, moylar, ishqorlar, atseton bugʻlari, parafin va spirtlar hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
105. Quyish sexlarining asosiy turdagi jihozlardan atmosfera havosiga solishtirma tashlamalari 43-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
43-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Quyish sexlarining asosiy turdagi jihozlardan atmosfera havosiga solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayonning nomi

Qoʻllaniladigan jihoz va materiallarning nomi

Zararli moddalar tashlamalari

nomi

oʻlchov birligi

miqdori

shixta va qoliplovchi materialni boʻshatish

greyferli mexanizmli va arqonliskreper oʻrnatmali kranlar bilan quyidagi moddalarni boʻshatish:

qum

Sement

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg tushiriladigan material

0,15

Ohaktosh

Sement changi

G/kg tushiriladigan material

0,28

Ohaktosh changi

0,45

Qoʻyish koksi

 Koks changi

G/kg tushiriladigan material

0,15

Quruq tuproq

 Tuproq changi

G/kg tushiriladigan material

0,12

Qirindi, torf

Yogʻoch changi

G/kg tushiriladigan material

0,13

Qayta yuklash va koʻchirishda sochiluvchan materiallarni lotokdan toʻkish:

G/kg tushiriladigan material

Boʻlakli material d>8 mm

 ortiladigan material changi

G/kg tushiriladigan material

1,41

Kukunsimon material

d<8 mm

ortiladigan material changi

G/kg tushiriladigan material

4,20

Qayta yuklash va koʻchirishda sochiluvchan materiallarni lotokdan toʻkish:

G/kg tushiriladigan material

Boʻlakli material d>8 mm

Qayta ortiladigan material changi

G/kg tushiriladigan material

1,13

Kukunsimon material d<8 mm

Qayta ortiladigan material changi

G/kg tushiriladigan material

2,73

materiallarni boʻlaklash va yanchish

shekli boʻlaklagich DMSH

Maydalanadigan material changi

G/kg maydalanadigan material

0,50

Bolgʻali boʻlaklagich

SMD, OML

Maydalanadigan material changi

G/kg maydalanadigan material

0,51

Sharovoy

Tegirmon

MSHS

maydalanadigan material changi

G/kg maydalanadigan material

11,10

Materiallarni elaklash

Vibroelaklar L13OS, M-149A

 elaklangan material changi

G/kg elanadigan material

0,11

Mexanik elak SM-50

elaklangan material changi

G/kg elanadigan material

0,15

vibratsiyali elak

elaklangan material changi

G/kg elanadigan material

0,06

Qolip va futerovka qilish materiallarini aralashtirish

Laboratoriya gʻildirakli aralashtirgichlar O18N

 aralashtiriladigan material changi

G/kg aralashtiriladigan materiallar

0,09

Beton aralashtirgich SB

aralashtiriladigan material changi

G/kg aralashtiriladigan materiallar

0,10

alyuminiyli qotishmalarni eritish

geksaxloratan bilan rafinatsiya qilishda induksion elektrooʻchoq IAT-0,4

Aluminiy oksidi

G/kg quyma

0,35

Kremniy oksidi

0,04

Tetraxloretilen

G/kg quyma

1,60

argon bilan rafinatsiya qilishda induksion elektrooʻchoq IAT-0,4

Aluminiy oksidi

G/kg quyma

0,35

alyuminiyli qotishmalarni eritish

“Digazertabletkalari bilan rafinatsiya qilishda induksion elektrooʻchoq IAT-0,4

Aluminiy oksidi

Kremniy oksidi

Tetraxloretilen

G/kg quyma

0,35

0,04

0,70

Tigelli qarshilik elektroʻchogʻi SAT-0,16

SAT-0,25

Aluminiy oksidi

G/kg quyma

0,004

sinkli qotishmalarni eritish

Tigelli qarshilik elektroʻchogʻi SAT-0,16

SAT-0,25

Sink oksidi

G/kg quyma

0,27

misli qotishmalarni eritish

induksion elektroʻchogʻi IST1

Mis (II) oksidi

G/kg quyma

0,40

Poʻlatni eritish

induksion elektroʻchogʻi IST

Temir (III) oksidi

Uglerod (II) oksidi

G/kg quyma

1,25

0,12

Choʻyanni eritish

induksion elektroʻchogʻi IST

Temir (III) oksidi

Uglerod (II) oksidi

G/kg quyma

2,50

0,08

magniyli-litiyli qotshmalarini eritish

induksion — tigelli elektroʻchogʻi IST IPM-50 pri rafinirovanii geksaxloretanom

Magniy oksidi

Litiy oksidi

Vodorod xloridi

Vodorod ftori

G/kg quyma

0,07

0,01

50,00

0,07

vakuumli-pardali kompleks qoliplash

Elevator

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg qayta yuklangan

1,03

Tasmali konveyer

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg qayta yuklangan

1,03

Elak

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg elanadigan qum

0,06

Silkitish (vibratsiya) bilan qoliplash qorishmasini zichlash

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg qoliplash qorishmasi

0,06

opokni koʻchirish uchun konveyer

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg qoliplash qorishmasi

0,04

Vakuumli tizimga quyish uchun qurilma

Aluminiy oksidi

G/kg quyma

0,02

Chiqarish qurilmasi

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

3,60

alyuminiyli qotishmalarni bosim ostida quyish

Quyish mashinalari

A711A07,

A711A08,

A711A09,

K711V10,

711A06 surgi qoʻllaganida:

Vapor

Aluminiy oksidi

Uglerod (II) oksidi

Mineral moy

G/kg quyma

0,002

0,090

0,240

mumiyo,

asalari mumi

Alyuminiya oksidi

Uglerod (II) oksidi

G/kg quyma

0,002

0,060

Pressol, elitol

Aluminiy oksidi

Mineral moy

G/kg quyma

0,002

0,030

Misli qotishmalarni bosim ostida quyish

Quyish mashinalari

surgi qoʻllanilganida:1

Vapor

Mis (II) oksidi

Uglerod (II) oksidi

Mineral moy

G/kg quyma

0,001

0,090

0,240

togʻ mumi,

asalari mumi

Mis (II) oksidi

Uglerod (II) oksidi

G/kg quyma

0,001

0,060

Pressol, elitol

Mis (II) oksidi

Mineral moy

G/kg quyma

0,001

0,030

silikonli

Mis (II) oksidi

G/kg quyma

0,001

Magniy-litiy qotishmalarni bosim ostida kokelga quyish

Quyish va kokel mashinalari

Magniya oksidi

Litiy oksidi

G/kg quyma

0,006

0,001

Kokelga aluminiyli qotishmalarni quyish

kokelli birpozitsiyali mashinalar

Aluminiy oksidi

G/kg quyma

0,003

Kokelga sinkli qotishmalarni quyish

kokelli birpozitsiyali mashinalar

Sink oksidi

G/kg quyma

0,002

Kokelga misli qotishmalarni quyish

kokelli birpozitsiyali mashinalar

Mis (II) oksidi

G/kg quyma

0,001

Eritiladigan model boʻyicha quyish

61701 model pastalarini tayyorlovchi avtomatlar

alifatik toʻyingan S12-S19

uglevodorodlar

G/m3 model tarkibi

230,0

61201, 61101, 653, 6A54, 659A model zvenolarni tayyorlovchi avtomatlar

alifatik toʻyingan S12-S19

uglevodorodlar

G/m3 model tarkibi

144,00

63431, 662A olovga chidamli qoplamani tayyorlash uchun avtomatlar

Etil spirti

G/l etil spirti

21,50

Izopropil spirti

G/l izopropil spirti

21,50

Atseton

G/l atseton

30,00

 Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg kvars

0,02

olovga chidamli qoplama 63501ni saqlash va oʻchirish uchun avtomatlar

Etil spirti

G/sm3 qoplama

0,007

Izopropil spirti

G/sm3 qoplama

0,007

Atseton

G/sm3 qoplama

0,01

Olovga chidamli qoplama 64107, 6A63, 6A67 ni surkash uchun avtomatlar

 Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/sm2 “qaynovchi” vanna yuzasi

0,30

etil spirti

G/sm2 surkash yuzasi

0,03

Izopropil spirti

G/sm2 surkash yuzasi

0,03

Atseton

G/sm2 surkash yuzasi

0,04

Eritiladigan model boʻyicha quyish

Bloklarni quritish qurilmasi

Ammiak

G/m3 ammiak

175,00

Model 671M, 672 tarkibli quyilmalar uchun vannalar va qurilmalar

alifatik toʻyingan S12-S19

uglevodorodlar

G/sm3 vannaning ishchi hajmi

5,36

Qoliplash stollari 66231,673

 Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg qoliplash materiali

0,15

Opokni chiqarish uchun qurilmalar 66232

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/opok

25,00

Sopolni ajratish uchun avtomatlar 67101

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

0,12

Sopolni ishqorlash avtomatlari

Natriya gidroksid

G/kg quyma

0,14

Elektrooʻchoqlar 66103

 Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

0,15 * 10-3

Uglerod oksidi

G/kg quyma

0,10 * 10-3

Shakl chiqarish

Panjaralarning ekssentrik modellari:

G/kg quyma

421

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

3,70

422

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

4,10

Panjaralarning inersion modellari:

G/kg quyma

31211

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

3,60

31212

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

4,10

31213

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

4,70

31214

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

5,50

31215

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

6,40

31216

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

7,80

31217

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

9,60

IR120

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

6,90

sterjenlar chiqarish

411 modelli vibratsiyali dastgohlar

Kremniy oksidining miqdori 70% dan ortiq boʻlgan noorganik chang

G/kg quyma

7,00

Quymalarni dastlabki shilish va silliqlash

Quyidagi diametr(mm)li abraziv doirali, turgʻun,

shiluvchi-silliqlovchi va charxlovchi-silliqlovchi 36634, 3K634, 3M635, 3M636, 3M634 nusxali dastgohlar :

200

changlar1:

G/s

metall oksidi

0,11

Metall

0,02

Abraziv

0,05

400

changlar1:

G/s

metall oksidi

0,21

Metall

0,03

Abraziv

0,11

500

changlar1:

G/s

metall oksidi

0,37

Metall

0,06

Abraziv

0,19

600

changlar1:

G/s

metall oksidi

0,67

Metall

0,11

Abraziv

0,34

750

changlar1:

G/s

metall oksidi

0,94

Metall

0,16

Abraziv

0,47

Tozalash stollari

changlar1:

G/s

metall oksidi

0,01

Metall

0,02

Ortiqcha joylarni termoenergetik yoʻqotish qurilmasi TD-260

metall oksidi changi

G/s

0,35

Quymalarni qirib tekislash

Mayda quymalar-ni qirib tekislash qurilmasi

changlar1:

G/s

Metall

0,54

abraziv

0,36

Buyumning ortiqcha joylarini tozalash va qirqish stoli

changlar1:

G/s 1m2 stol yuzasiga.

Metall

0,67

abraziv

0,45

Tigel va choʻmichni quritish

Beton aralashtirgich SB-80

aralashtiriladigan materiallar changi

Aralashtiriladigan materiallarning G/kg

0,10

Quyish choʻmichlarini qizitish va quritish uchun qurilma

Uglerod (II) oksidi

Azot (II) oksidi

Azot (IV) oksidi

G/nm3 yonayotgan gaz uchun

12,90

0,28

1,72

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Changning tarkibi ishlov beriladigan metall va abraziv doiraning tarkibi bilan oʻxshash.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Yillik quyish oʻlchami qisqartirilib yil/kg deb yuritiladi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
35-bob. Metallarga mexanik ishlov berish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
106. Tarmoq obyektlari mexanik sexlarida har xil metall va nometall qotishmalarini frezer, parmalash, silliqlash va boshqa dastgohlarda sovutilib yoki sovutilmasdan sovuq ishlov berish, metallarga elektrofizik va elektrokimyoviy ishlov berish uslublari qoʻllaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
107. Atmosfera havosiga ajraladigan asosiy zararli moddalar metall va nometall changlar, moy aerozollari, kerosin bugʻlari va benz(a)pirenlar hisoblanadi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
108. Mexanik sexlarda metalllar va qotishmalarga sovuq ishlov berishda tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning miqdorlari 44, 45, 46, 47-jadvallarda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
109. Nometall materiallarni arra bilan kesganda paydo boʻladigan changlarning miqdori quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gn — paydo boʻladigan changning miqdori, g/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — arralash qalinligi, mm;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — uzatilish tezligi, mm/min;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — ishlov beriladigan material qalinligi, mm;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
j — ishlov beriladigan material zichligi, g/sm3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
110. metallarga elektrokimyoviy elektrofizik uslubda ishlov berishda zararli moddalarning solishtirma tashlamalari 48-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
44-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Asosiy metallarga mexanik ishlov berish texnologik (sovutilmasdan ishlash) jarayonlarida atmosfera havosiga ajralib chiqadigan ifloslantiruvchi moddalarning miqdorlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayonning nomlanishi va jihozlarning nomlari

Jihozlarning tavsifi

Atmosfera havosiga ajralib chiquvchi zararli moddalarning nomlari

Nomlanishi

Miqdori, g/s

Metallarni Silliqlash

Aylanasiga Silliqlash dastgohi

Silliqlanadigan aylana diametri, mm:

150

Qirindi changi

0,013

Metall changi

0,020

300

Qirindi changi

0,017

Metall changi

0,026

350

Qirindi changi

0,018

Metall changi

0,026

400

Qirindi changi

0,020

Metall changi

0,030

600

Qirindi changi

0,026

Metall changi

0,039

750

Qirindi changi

0,030

Metall changi

0,045

900

Qirindi changi

0,034

Metall changi

0,052

Tekis Silliqlash dastgohi

Silliqlanadigan aylana diametri, mm:

175

Qirindi changi

0,014

Metall changi

0,022

250

Qirindi changi

0,016

Metall changi

0,025

350

Qirindi changi

0,020

Metall changi

0,030

400

Qirindi changi

0,022

Metall changi

0,033

450

Qirindi changi

0,023

Metall changi

0,035

500

Qirindi changi

0,025

Metall changi

0,038

Markazdan silliqlash dastgohi

Silliqlanadigan aylanalar diametrlari, mm:

30,100

Qirindi changi

0,005

Metall changi

0,008

395, 500

Qirindi changi

0,009

Metall changi

0,013

480, 600

Qirindi changi

0,011

Metall changi

0,016

Tish silliqlash va rezba silliqlash dastgohlari

Silliqlanadigan aylana diametri, mm:

75-200

Qirindi changi

0,005

Metall changi

0,008

200-400

Qirindi changi

0,007

Metall changi

0,011

Ichki silliqlash dastgohlari

Silliqlanadigan aylana diametri, mm:

5-20

Qirindi changi

0,003

Metall changi

0,005

20-50

Qirindi changi

0,005

Metall changi

0,008

50-80

Qirindi changi

0,006

Metall changi

0,010

80-150

Qirindi changi

0,010

Metall changi

0,014

150-200

Qirindi changi

0,012

Metall changi

0,018

Voylokli aylanali yaltiratish dastgohlari

voylok aylanasining diametri, mm

Jun changi (kremniya oksidi aralashmasi 2%dan kam)

100

To je

0,013

200

To je

0,019

300

To je

0,027

400

To je

0,039

500

To je

0,050

600

To je

0,063

Charxlash dastgohi

Aylana diametri, mm

100

Qirindi changi

0,004

Metall changi

0,006

150

Qirindi changi

0,006

Metall changi

0,008

200

Qirindi changi

0,008

Metall changi

0,012

250

Qirindi changi

0,011

Metall changi

0,016

300

Qirindi changi

0,013

Metall changi

0,020

350

Qirindi changi

0,016

Metall changi

0,024

400

Qirindi changi

0,019

Metall changi

0,029

450

Qirindi changi

0,022

Metall changi

0,032

500

Qirindi changi

0,024

Metall changi

0,036

550

Qirindi changi

0,027

Metall changi

0,040

Olmosli aylanali charxlash dastgohlari

Olmosli aylana diametri mm

100

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,002

Metall changi

0,005

150

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,003

Metall changi

0,007

200

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,005

Metall changi

0,011

250

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,006

Metall changi

0,014

300

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,007

Metall changi

0,017

350

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,003

Metall changi

0,021

400

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,011

Metall changi

0,025

450

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,012

Metall changi

0,028

500

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,014

Metall changi

0,032

550

Tarkibida 70% dan koʻp kremniy oksidi boʻlgan noorganik chang

0,015

Metall changi

0,035

Choʻyan mahsulotlariga qirqib ishlov berish

Kichik va oʻrta oʻlchamdagi tokarlik dastgohlari

Dvigatel quvvati 0,65-5,50

Metall changi

0,006

Bir shpindeli boʻylama oʻtkirlash tokarlik avtomat lari

Dvigatel quvvati 0,65-5,50

Metall changi

0,002

Koʻp shpindeli yarim avtomatlar

Dvigatel quvvati 14,00-28,00

Metall changi

0,010

Koʻp rezbali tokarlik yarimavtomatlari

Dvigatel quvvati 1,00-20,00

Metall changi

0,010

Vint qirqish tokarlik dastgohlari (vintoreznie )

Dvigatel quvvati 1,00-20,00

Metall changi

0,006

Boʻylama yoʻnuvchi dastgohlar (Prodolno-frezernie stanki)

Dvigatel quvvati 2,80-14,00

Metall changi

0,003

Tik yoʻnuvchi dastgoh Vertikalno-frezernie stanki

Dvigatel quvvati 2,80-14,00

Metall changi

0,004

Karuselli-yoʻnuvchi dastgoh

Dvigatel quvvati 2,80-14,00

Metall changi

0,004

Gorizontal yoʻnuvchi dastgoh

Dvigatel quvvati 2,80-14,00

Metall changi

0,017

Yoʻnuvchi maxsus dastgohlar

Dvigatel quvvati 2,80-14,00

Metall changi

0,006

Tish yoʻnuvchi dastgoh (Zubofrezernie stanki)

Dvigatel quvvati 2,00-20,00

Metall changi

0,001

Tik parmalash dastgohi

Dvigatel quvvati 1,00-10,00

Metall changi

0,002

Maxsus (chuqur) parmalash dastgohi (Spetsialno-sverlilnie, glubokogo sverleniya) stanki)

Dvigatel quvvati 1,00-10,00

Metall changi

0,008

 tik-ogʻma oʻtkirlash dastgohi.

(Vertikalno i naklonno rastochnie stanki)

-

Metall changi

0,003

Maxsus oʻtkirlash dastgohi

(Spetsialnie rastochnie stanki)

-

Metall changi

0,005

Tishli sindirish dastgohi

Zubodolbejnie stanki

Dvigatel quvvati 0,65-7,00

Metall changi

0,0003

Rangli materiallarni kesib ishlov berish

Tokarlik dastgohlari

-

Metall changi

0,0025

Frezerlik dastgohlari

-

Metall changi

0,002

Parmalash dastgohlari

-

Metall changi

0,0004

Oʻtkirlash dastgohlari

-

Metall changi

0,0007

Qirqish dastgohlari

-

Metall changi

0,014

Kratseval dastgohlari

-

Metall changi

0,008

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh. Qirindi changlarining tarkibi qoʻllaniladigan silliqlovchi doiraning tarkibiga oʻxshash. Metall changlarining tarkibi ishlov beriladigan metallar tarkibiga oʻxshash.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
45-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Metallarga sovutib mexanik ishlov berishning asosiy texnologik jihozlaridan atmosfera havosiga zararli moddalarning solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayon va jihoz turlarining nomi

1kVt quvvatli dastgohdan atmosfera havosiga tashlanadigan mineral moyning miqdori, 105 g/s

Metallarni tokarlik, parmalash, qirish, rezba chiqarish, oʻtkirlash dastgohlarida ishlov berish:

Moy bilan sovutib

5,600

3%dan kam emulsolli emulsiya bilan sovutib ishlov berish

0,05

3-10 %li emulsiya bilan ishlov berish

0,045

Silliqlash dastgohida metallarga ishlov berish:

Moy bilan sovutib

8,00

3%dan kam emulsolli emulsiya bilan sovutib ishlov berish

0,104

3-10% li emulsiya bilan ishlov berish

1,035

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh. Metallarga silliqlash dastgohlarida ishlov berish, ularni quruq ishlov berishdagi 10% ini tashkil qiladi (44-jadval).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sovutish surkash suyuqligi qoʻllanilganida dastgohning har bir kVt quvvatiga 3*10-6 g/soat trietanolamin ajralib chiqadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
46-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Grafitga mexanik ishlov berishning texnologik jihozlaridan atmosfera havosiga zararli moddalarning solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayon va jihoz turlarining nomi

Ishlov beriladigan har bir kg grafit dan ajralib chiqadigan changning grammlardagi miqdori

Tokar va vint chiqarish dastgohlarida charxlash

12,0

gorizontal-frezer dastgohlarida frezerlash

9,8

Tik — parmalash dastgohlarida teshik va kanallarni teshish

6,5

Radial — parmalash dastgohlarida teshik va kanallarni teshish

6,5

Tasmasimon arrada qirqish va kesish

10,0

diskli arrali gorizontal-frezerlash dastgoh

5,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
47-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nometall materiallariga mexanik ishlov berishning texnologik jihozlaridan atmosfera havosiga zararli moddalarning solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayonning nomi

Ishlov beriladigan har bir kg materialdan ajralib chiqadigan changning grammlardagi miqdori

0,1 kg massali buyumlar uchun

0,1-2,0 kg massali buyumlar uchun

Tokarlik ishlari

7,0

11,0

Parmalash, teshish

8,0

12,0

Qumtoshli doirada tozalash

-

13,5

Yaltiratish (polirovaniye)

1,0

1,5

Galtovka

-

8,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh. Changning tarkibi ishlov beriladigan material tarkibiga oʻxshash boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
36-bob. Plastmassa ishlab chiqarish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
111. Plastmassa buyumlarini ishlab chiqarish quyidagi texnologik jarayonlarni oʻz ichiga oladi: press kukunlarini tabletkalashtirish, termoplastlarni quyish, reaktoplastlarni presslash va buyumga mexanik ishlov berish.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
112. Atmosfera havosiga tashlanadigan asosiy zararli moddalar — chang va plastmassa tarkibini buzilishidan hosil boʻladigan mahsulotlar.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Plastmassa buyumlarini ishlab chiqarishdan atmosfera havosiga solishtirma tashlamalari 48-jadvalda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
48-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Plastmassani qayta ishlash jarayonidan atmosfera havosiga zararli moddalarning solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayonning nomi

Qayta ishlanadigan material

Ajraladigan zararli moddalar

 

Nomi

Miqdori g/kg

 

Reaktoplastlarni gidravlik presslarda presslash*

SF 090 smolasi asosida fenoplast

Fenol

0,50

 

SF 010 smolasi asosida fenoplast

Fenol

0,70

 

SF 330 smolasi asosida fenoplast

Fenol

1,00

 

SF337 smolasi asosida fenoplast

Fenol

2,00

SF 342 smolasi asosida fenoplast SP tipidan tashqari

Fenol

0,80

SF 342 smolasi asosida fenoplast SP tipi

Fenol

2,50

 

Voloknit (SF 301smolasi asosida)

Fenol

1,20

 

Steklovoloknit

Fenol

1,50

 

Aminoplastlar

Formaldegid

0,50

 

TV4 qurilmasida reaktoplastlarni dastlabki qizdirish

SF 090 smolasi asosida fenoplast

Fenol

0,15

 

SF 010 smolasi asosida fenoplast

Fenol

0,20

 

SF337 smolasi asosida fenoplast

Fenol

0,25

 

SF 330 smolasi asosida fenoplast

Fenol

0,40

 

SF 342 smolasi asosida fenoplast SP tipidan tashqari

Fenol

0,20

 

SF 342 smolasi asosida fenoplast SP tipi

Fenol

0,50

 

Steklovoloknit

Fenol

0,30

 

Aminoplastlar

Formaldegid

0,20

 

rotatsion mashinalarda pressmateriallarni tabletkalash

fenoplast i aminoplaslar kukunlari

changi fenoplast va aminoplast changi

9,00

 

tyermoplastlarni bosim ostida quyish

Polietilen

uksus kislotasiga hisoblangan organik kislotalar

0,40

 

Uglerod (II) oksidi

0,80

 

Polipropilen

uksus kislotasiga hisoblangan organik kislotalar

1,50

 

Uglerod (II) oksidi

1,00

 

Polistirol

Stirol

0,30

 

Stirol sopolimerlari

Stirol

0,10

 

Poliamidlar

Ammiak

2,00

 

Uglerod (II) oksidi

1,00

 

Etrellar

Dibutilftalat

0,40

 

PVXS-70-59M

xlorli vinil

0,01

 

Diflon

Fenol

0,10

 

Polimetilmetakrilat

Metilmetakrilat

0,50

 

Plenka ekstruziyasi

Polietilen

uksus kislotasiga hisoblangan organik kislotalar

0,35

 

Uglerod (II) oksidi

0,15

 

Quvur ekstruziyasi

Polietilen

kislotasiga hisoblangan organik kislotalar

0,5

 

Uglerod (II) oksidi

0,25

 

PVX blogi qoʻrgʻoshin qoʻshilgan

Vinil xloristiy

0,02

 

Qoʻrgʻoshin

0,01

 

Uglerod (II) oksidi

0,50

 

Varaqni ekstruziyasi (ekstruziya lista)

Polistirol

Stirol

0,42

 

Uglerod (II) oksidi

0,30

 

Shishirilgan buyumlarni ishlab chiqarish

Polietilen

uksus kislotasiga hisoblangan organik kislotalar

0,40

 

Uglerod (II) oksidi

0,80

 

Ekstruderda granullash

Polietilen va polipropilen

uksus kislotasiga hisoblangan organik kislotalar

0,30

 

Uglerod (II) oksidi

0,20

 

Polistirol va stirol sopolimerlari

Stirol

0,05

 

PVX

xlor vinili

0,02

 

Poliamid, etrel, diflonlar

Uglerod (II) oksidi

0,50

 

Xom-ashyoni qadoqlash

Termoplastlar

termoplastlar changi

1,00

 

rotorli maydalagichlarda chiqindilarni maydalash

Termoplastlar

Termoplast changi

0,70

 

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh:presslash rejimlari uchun maʼlumotlar qistirgichlar ostidagi holat uchun keltirilgan. Qistirgichlarsiz rejim uchun keltirilgan maʼlumotlarning 2/3 qismini olish zarur.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
49-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Plastmassani qayta ishlash jarayonidan atmosfera havosiga changning solishtirma chiqarimalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Mexanik ishlov berish turi

Qayta ishlanadigan material

Changajralishig/kg

100 gr.gacha massali buyumdan

100 gr. dan 2000 gr.gacha buyumdan

Tokarlik ishlari

Fenoplastlar, aminoplastlar, voloknitlar, shishavoloknitlar

7,00

11,00

Parmalash

Fenoplastlar, aminoplastlar, voloknitlar, shishavoloknitlar

8,00

12,00

Qumli aylanasimon charxda tozalash

Fenoplastlar, aminoplastlar, voloknitlar, shishavoloknitlar

-

13,00

Kratsovka

Bularda ham

2,00

2,50

Yaltiroqlash

Bularda ham

1,00

1,50

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
50-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Penopolistiroldan qadoqlash buyumlarini ishlab chiqishda zararli moddalarning solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik amalning nomi

Chiqadigan zararli moddalar

nomi

miqdori, g/kg

Koʻpiklanishdan avval

Izopentan

0,50

Siloslarda saqlash

Izopentan

0,15

Qoliplash

Izopentan

0,75

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
37-bob. Rezino-texnik buyumlar taʼmiri
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
113. Rezino mahsulotlarni taʼmirlash uchun vulkanlashtirilmagan qatlamli va projektorli rezinalar qoʻllaniladi, kameralarni taʼmirlashda esa vulkanlashtirilgan rezina qoʻllaniladi. Taʼmirlash materiallari yopishtirilgach, 140°S haroratda vulkanizatsiyalanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
114. Vulkanizatsiya jarayoni uglerod oksidi, sulfid angidridi va boshqa zararli moddalarning ajralishi bilan amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
115. rezinotexnika buyumlarni taʼmirlash jarayonida zararli moddalar ajralishining solishtirma koʻrsatkichlari 51-jadvalda koʻrsatilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
51-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rezinotexnik buyumlarni taʼmirlash jarayonida zararli moddalar ajralishining solishtirma koʻrsatkichlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayon amallari

Qoʻllaniladigan moddalar va materiallar

Harorat, °S

Ajraladigan zararli modda

nomi

Agregat holati, b, a, Zararli moddalar miqdorini an+a

Solishtirma miqdor, g/kg

Yelimni surkash va quritish

Texnik kauchuk

30-50

benzin

p

900

Avtotransport qoplamalarini taʼmirlash

Protektor rezinasi

140

Ugleroda oksidi

p

0,0041

Sulfid angidrid

p

0,0054

Divinil

p

0,0213

Izopren

p

0,0162

avtotraktor kamerasini vulkanizatsiyalash

Vulkanizatsiya kamerasi rezinasi

140

Uglerod oksidi

p

0,0018

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
116. Zararli moddalar tashlamalari miqdorini aniqlash. Jihoz birligidan havoga ajralib chiqadigan zararli moddalarning miqdorini quyidagi formula yordamida aniqlash mumkin:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qpili — gʻadir bidirlash jarayonlarida birlik jihozdan ajralib chiqadigan changning solishtirma koʻrsatkichi, g/s
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — sarflanuvchi materiallar massasi, kg/soat;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kx — zararli moddalar ajralishining solishtirma koʻrsatkichi, g/kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
T — jihozning ishlash vaqti, soat/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
117. Noorganik chang buyumni talklashda ajraladigan changlarning miqdori quyidagi formula bilan topiladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q = G*0,2*0,35*0,2, t/yil (1.71),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G — quruq talklashga sarflanadigan talk miqdori, t/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,2 — talkning changlanishi koeffitsiyenti;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,35 — jarayonlarda (qadoqlash, tarozida oʻlchash va koʻchirishlarda talkning yoʻqotilishini hisobga oladigan) yoʻqotilish koeffitsiyenti;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,2 — mahalliy yoʻqotilish koeffitsiyenti (ekspluatatsiya tajribalaridan).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Valetslar, shpritslash i vulkanizatsiyalashda rezina qorishmasini qizdirganda sulfid angidridi ajraladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. 1 tonna rezinani qizdirganda 0,9 g/t. ajraladi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. 1 tonna rezinani shpritslanganda 1,35 g/t.ajraladi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. 1 tonna rezinani vulkanizatsiya qilganda 3,88 g/t.ajraladi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Benzin bugʻining ajralib chiqishi yil davomida sarflangan benzin miqdoriga tenglashtiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
118. detallarni silliqlashda ajraladigan chang, sexdagi changtutkich qurilmalarda tutib qolinsa va tashqi havo bilan aloqada boʻlmasa, hisobotda koʻrsatilmaydi. Bu chang ishlab chiqarish qattiq chiqindilariga taalluqli boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
119. Bir sekundlik zararli moddalarning atmosfera havosiga tashlamalarini aniqlash uchun, sarflanadigan materiallar miqdori bir soatda sarflanadigan materiallarga teng qilib olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
38-bob. Payvandlash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
120. Obyektlarning metallarni payvandlash boʻlinma va sexlarida elektrli, gazli, plazmali payvandlash, metallarni kesish va eritish va ishqalab payvandlashlar ishlari amalga oshiriladi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
121. Bunda, azot, uglerod, metallar oksidlari, vodorod ftori kabi zararli moddalar atmosfera havosiga chiqariladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
122. Payvandlash jihozlarning asosiy turlaridan atmosfera havosiga zararli moddalarning solishtirma tashlamalari 52, 53, 54-jadvallarda keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
52-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Metallarni payvandlash va eritib quyishda ifloslantiruvchi moddalarning solishtirma tashlamalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Payvandlash yoki eritib quyish materiallari

Sarflanadigan payvandlash va eritib quyish materiallarining har bir kilogrammidan

ajraladigan zararli moddalarning grammlardagi miqdori, g/kg

Qattiq zarrachalar

Gaz holatidagi moddalar

Temir (III) oksidi

Marganets (IV) oksidi

Xrom (IV) oksidi

Kremniy oksidi

Boshqalar

ftorli vodorod

azot (II) oksidi

uglerod (II) oksidi

nomi

miqdori

Qoʻlda, donabay elektrodlar bilan elektroyoyli payvandlash

Elektrodlar:

UONI-13/45

10,69

0,51

-

1,40

Yomon eruvchan ftoridlar

1,40

1,00

-

-

UONI-13/55

14,90

1,09

-

1,00

Yomon eruvchan ftoridlar

1,00

1,26

2,70

13,3

UONI-13/65

UONI-13/80

4,49

8,32

1,41

0,78

-

-

0,80

1,05

Yomon eruvchan ftoridlar

0,80

1,05

1,17

1,14

-

-

-

-

UONI-13/85

9,80

0,60

-

1,30

Yomon eruvchan ftoridlar

1,30

1,10

-

-

ZA-606/11

9,72

0,68

0,60

-

-

-

0,004

1,30

1,40

ZA-395/9

15,47

1,10

0,43

-

-

-

-

-

-

ZA-981/15

8,08

0,70

0,72

-

-

-

0,80

RBU-4

6,16

0,74

-

-

-

-

-

-

-

3RS-3

11,57

1,23

-

-

-

-

-

-

-

OZL-5

3,06

0,37

0,47

-

-

-

0,42

-

-

OZL-6

6,06

0,25

0,59

-

-

-

1,23

-

-

OZL-7

6,92

0,21

0,47

-

-

-

0,69

-

-

OZL-14

6,13

1,41

0,46

-

-

-

0,91

-

-

OZL-9A

3,37

0,97

0,27

-

Nikel oksidi

0,39

1,13

-

-

OZL-20

3,35

0,35

0,10

-

-

-

0,99

-

-

ST-15

7,00

0,55

0,35

-

Nikel oksidi

0,04

1,61

-

-

ST-28

10,68

0,93

0,21

-

Nikel oksidi

0,08

1,05

-

-

ST-36

6,29

1,19

-

-

Nikel oksidi

0,12

0,66

-

-

SL-17

9,23

0,60

0,17

-

-

-

-

-

-

SN-6L

11,72

0,62

0,23

-

Nikel oksidi

0,43

1,21

-

-

NIAT-1

4,18

0,12

0,40

-

-

-

0,35

-

-

NIAT-3N

0,10

0,21

-

-

-

-

-

-

-

NE-13

3,43

0,53

0,24

-

-

-

1,60

-

-

VSS-4,4a

19,59

0,61

-

-

-

-

-

-

-

MR-3

9,70

1,80

-

-

-

-

0,40

-

-

MR-4

9,70

1,10

-

-

-

-

1,53

-

-

K-5A

14,97

1,53

-

-

-

-

0,50

-

-

SK-2-50

11,1

0,90

-

-

-

-

-

-

-

MKT-10

6,13

0,34

0,12

-

Nikel oksidi

0,31

1,29

-

-

VSN-6

15,83

0,53

1,54

-

-

-

0,80

-

-

Qoʻlda poʻlatni elektroyoyli eritish

Elektrodi:

OZN-250

19,73

1,63

-

-

-

-

1,04

-

-

OZN-300

18,00

4,42

-

-

-

-

1,09

-

-

ANO-1

6,67

0,43

-

-

-

-

2,13

-

-

ANO-3

5,05

0,85

-

-

-

-

-

-

-

ANO-4

5,41

0,59

-

-

-

-

-

-

-

ANO-5

12,53

1,87

-

-

-

-

-

-

-

ANO-6

14,35

1,95

-

-

-

-

-

-

-

ANO-7

10,95

1,45

-

-

-

-

-

-

-

SMA-2

8,37

0,83

-

-

-

-

-

-

-

KNZ-32

10,04

1,36

-

-

-

-

-

-

-

OZS-3

14,98

0,42

-

-

-

-

-

-

-

OZS-4

9,63

1,27

-

-

-

-

-

-

-

OZS-6

12,94

0,86

-

-

-

-

-

-

-

E48-11/18

8,57

1,00

1,43

-

Sekin eruvchi ftoridlar

1,50

0,001

-

-

VI-10-6

14,84

0,31

0,45

-

-

-

0,39

-

-

VI-IM-1

5,26

0,42

0,18

-

Nikel oksidi

0,60

0,63

-

-

Za/400/10u

5,02

0,43

0,25

-

-

-

0,54

-

-

ZA-903/12

22,20

2,80

-

-

-

-

-

-

-

ZA-48M/22

6,10

0,80

1,30

-

Sekin eruvchi ftoridlar

1,50

0,001

0,70

-

ZA-686/11

11,80

0,80

0,40

-

-

-

-

-

-

JD-3

8,48

1,32

-

-

-

-

-

-

-

UKS-42

13,30

1,20

-

-

-

-

-

-

-

RDZB-2

16,32

1,08

-

-

-

-

-

-

-

SMM-5

MZZ-04

16,10

26,00

2,00

1,0

-

-

1,90

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

MZZ-Sh

41,00

-

-

-

-

-

-

-

-

SM-7

20,50

1,50

-

-

-

-

-

-

-

SM-8

23,5

1,50

-

-

-

-

-

-

-

SM-9

7,2

0,30

-

2,8

-

-

-

-

-

MR-1

9,72

1,08

-

-

-

-

-

-

-

OZSH-1

12,35

1,01

0,14

-

-

-

1,10

-

-

ZN-60M

14,46

0,49

0,15

-

-

-

1,28

-

-

UONI-13/NJ

9,28

0,53

0,39

-

-

-

0,97

-

-

OMG-N

35,14

0,92

1,54

Nikel oksidi

0,016

1,74

NR-70

17,6

3,90

-

-

-

-

-

-

-

Qoʻlda, choʻyanni elektroyoyli payvandlash va quyish

Elektrodi:

S4-4

12,80

0,43

-

-

Nikel oksidi

0,54

1,87

-

-

034-1

9,81

0,47

-

-

Mis oksidi

4,42

1,65

-

-

034-3

13,33

0,49

0,18

-

-

-

1,97

-

-

MN4-2

10,68

0,92

-

-

Nikel oksidi

Mis oksidi

2,73

6,05

1,34

-

-

T-590

41,8

-

3,70

-

-

-

-

-

-

T-620

39,73

-

2,87

-

-

-

-

-

-

Qoʻlda, mis va uning qotishmalarini elektr payvandlash

Elektrodlar:

Komsomolets — 100

2,60

3,90

-

3,50

Mis oksidi

9,80

1,11

0,76

-

Geliy bilan himoyalangan volframli elektrod

-

-

-

-

Volfram oksidi

Mis oksidi

0,08

2,10

-

-

-

Elektron simi SrM-0,75 (MRkMsT)

0,66

0,44

-

-

Mis oksidi

15,4

-

-

-

Qoʻlda, argon va geliy muhitida titanni erituvchi volframli elektrod

-

-

-

-

Titan oksidi

Volfram oksidi

3,60

0,02

-

-

-

argon muhitida eriydigan elektrod

-

-

-

-

Titan oksidi

Aluminiy oksidi

2,62

2,00

-

-

-

Qoʻlda, aluminiy va uning qotishmalarini elektr payvandlash

Elektrodlar:

OZA-1

-

-

-

-

Aluminiy oksidi

Aluminiy xloridi

20,0

18,0

-

-

-

OZA-2/AK

-

-

-

-

Aluminiy oksidi

Aluminiy xloridi

28,0

33,0

-

-

-

Argon muhitida Volframli elektrod

-

-

-

0,55

Aluminiy oksidi

Magniy oksidi

Volfram oksidi

0,69

0,64

1,43

-

-

-

Argon va geliy muhitida eruvchi elektrod

-

-

-

0,55

Aluminiy oksidi

2,00

-

-

-

Argon muhitida eruvchi elektrod

1,50

0,11

-

1,30

Magniy oksidi

Aluminiy oksidi

2,00

12,00

-

2,50

-

gazli himoyasiz , poluavtomatik poʻlat payvandlash

Prisadka simi

EP-245

11,50

0,54

-

-

-

-

0,36

-

-

SSK-3

12,26

1,11

-

-

-

-

0,53

-

-

Kukunsimon sim

ZPS-15/2

7,51

0,89

-

-

-

-

0,77

-

-

PP-DSK-1

10,93

0,77

-

-

-

-

-

-

-

PP-DSK-2

10,78

0,42

-

-

-

-

0,10

-

-

PSK-3

6,29

0,41

-

-

-

-

0,72

-

-

PP-AN-3

12,24

1,36

-

-

-

-

2,70

-

-

PP-AN-4

6,74

0,76

-

-

-

-

1,95

-

-

PP-AN-7

12,22

2,18

-

-

-

-

0,95

-

-

Uglerod IV muhitida poʻlatni yarimavtomatik payvandlash

Sv-08G2S

7,48

0,50

0,02

-

-

-

-

-

14,00

Sv-08X19N9F2S2

6,88

0,42

0,60

-

Nikel oksidi

0,10

-

-

5,00

Sv-16X16N25M6

12,55

0,35

0,10

-

Nikel oksidi

2,00

-

-

2,50

Sv-10X20N7ST

5,72

0,45

0,03

1,80

-

-

-

-

-

Sv-O8X19NF-2S2

6,44

0,40

0,50

-

Nikel oksidi

0,66

-

-

-

Sv-76X16N-25M6

10,0

2,00

1,00

-

Nikel oksidi

2,00

-

-

-

Sv-10G2N2SMT

11,86

0,14

-

-

-

-

-

-

-

EP-245

11,79

0,61

-

-

-

-

-

-

3,20

EP-704

7,43

0,80

0,07

-

Nikel oksidi

0,10

-

-

3,00

Sv-08XGSN3DI

4,02

0,22

0,16

-

Nikel oksidi

0,05

-

0,80

11,00

EP-85g

6,10

0,70

0,60

-

Nikel oksidi

0,08

-

-

2,00

O8GN2MT

4,17

-

0,03

1,90

Titan oksidi

0,40

-

0,80

11,00

Azot himoyasida mis va uning qotishmalarini yarimavtomatik payvandlash

Elektrod simi

MNEKT-5-1-0,2-0,2 (mis uchun)

2,50

0,20

-

1,50

Mis oksidi

Nikel oksidi

7,00

0,70

-

-

-

MNEKT-5-1-0,2-0,2 (misnikelli qotishmalar uchun)

3,50

0,30

-

1,50

Mis oksidi

Nikel oksidi

11,00

0,50

-

-

-

M1 (mis qotishmalari uchun)

-

0,44

-

-

Mis oksidi

11,00

-

-

-

KMS (mis va uning qotishmalari uchun)

-

0,59

-

0,26

Mis oksidi

6,30

-

-

-

Argon va geliy himoyasida aluminiyni yarimavtomatik payvandlash

sim D-20

0,85

0,09

-

0,08

Aluminiy oksidi

7,60

-

-

-

AMS

0,56

0,62

-

0,52

Aluminiy oksidi

20,40

-

0,35

-

AMG-6T

1,56

0,23

0,50

0,45

Aluminiy oksidi Magniy oksidi

Titan oksidi

8,50

5,50

0,80

-

0,33

-

AMG1, AMG2

0,80

0,78

-

0,30

Aluminiy oksidi

Magniy oksidi

16,50

1,50

-

-

-

AMGZ

0,80

1,05

-

-

Aluminiy oksidi

Magniy oksidi

19,20

3,50

-

0,30

-

AMG4, AMG5, AMG6

0,80

1,05

-

0,45

Aluminiy oksidi

Magniy oksidi

Titan oksidi

10,50

4,60

0,60

-

0,30

-

flyus ostida poʻlatni avtomatik i yarimavtomatik payvandlash va eritish

Eritilgan flyuslar

OSS-45

0,07

0,03

-

0,05

-

-

0,103

0,006

1,47

AK-348A

0,03

0,02

-

0,05

-

-

0,086

0,001

0,71

FS-2

0,07

-

-

0,05

-

-

0,033

0,006

-

FS-6

0,03

0,01

-

0,05

-

-

0,033

-

0,58

FS-7

0,02

0,01

-

0,05

-

-

0,044

0,033

FS-9

0,05

0,01

-

0,05

-

-

0,033

0,006

0,34

FS-11

0,04

0,05

-

-

-

-

0,020

-

-

FS-12

0,06

0,03

-

-

-

-

0,02

-

-

AN-22

0,11

0,01

-

-

-

-

0,02

-

-

AN-26

0,07

0,01

-

-

-

-

0,03

-

-

AN-30

0,06

0,03

-

-

-

-

0,03

-

-

AN-42

0,07

0,01

-

-

-

-

0,02

-

-

AN-60

0,08

0,01

-

-

-

-

-

-

-

AN-64

0,07

0,02

-

-

-

-

-

-

-

48-OF-6

0,10

0,01

-

-

-

-

0,07

-

-

48-OF-6M

48-OF-7

0,09

0,04

0,01

0,05

-

-

-

-

-

-

-

-

0,04

0,02

-

-

-

-

48-OF-11

0,01

0,07

-

-

-

-

0,01

-

-

FSL

0,08

-

-

0,05

-

-

0,03

0,005

0,95

Keramik (sopol) flyuslar

ANK-18

0,43

0,01

-

-

-

-

0,04

-

-

ANK — 30

0,25

0,01

-

-

-

-

0,02

-

-

JS-450

0,66

0,14

-

-

-

-

0,18

-

22,40

K-1

0,04

0,02

-

-

-

-

0,15

-

0,50

K-8

4,90

-

-

-

-

-

0,13

-

17,80

K-11

1,22

0,08

-

-

-

-

0,14

0,60

-

KS-12GA2

3,27

0,13

-

-

-

-

0,43

-

20,00

Aluminiy va uning qotishmalarini avtomatik. yarimavtomatik payvandlash va eritish

Eritilgan flyuslar

AG-A1

21,60

-

-

-

Aluminiy oksidi

31,20

4,16

-

-

AN-T3

-

-

-

-

Yomon eruvchan ftoridlar

0,47

-

-

-

Titan oksidi

0,08

Aluminiy oksidi

1,35

Keramik flyuslar

JA-64

-

-

-

-

Titan oksidi

Aluminiy oksidi

0,12

0,18

0,076

-

-

Qoʻlda elektroyoyli payvandlash

Quyma qattiq qotishmalar

S-27

21,19

-

1,01

-

Nikel oksidi

0,05

-

-

-

V-2K

14,94

-

1,66

Kobalt oksidi

0,60

-

-

-

legirli surkalgan Sterjensimon elektrodlar

KBX-15

37,48

-

2,12

-

-

-

-

-

-

BX-2

40,24

-

2,56

-

-

-

-

-

-

XR-19

37,05

-

4,35

-

-

-

-

-

-

Qoʻlda, gazli eritish

Quyma qattiq qotishmalar

S-27

3,06

-

0,01

-

Nikel oksidi

0,02

-

-

-

V-2K

1,85

-

0,47

-

Kobalt oksidi

0,01

-

-

-

Quyma karbidlar (quvursimon elektrodlar) RELIT-T3

3,94

-

-

-

-

-

-

-

-

Qoʻlda, volframli elektrod bilan argonyoyli eritish

Mis-nikelli qotishma

0,74

0,01

-

-

Nikel oksidi

Mis oksidi

0,16

0,10

-

0,15

0,18

Qalaysimon bronza

0,66

0,04

-

-

Mis oksidi

Rux oksidi

Mis oksidi

0,50

1,70

1,60

-

0,60

-

Argon muhitida eriydigan elektorod bilan yarimavtomatik eritish

Qalaysimon bronza

2,93

0,13

-

-

Nikel oksidi

Mis oksidi

Qalay oksidi

0,90

1,50

0,54

-

0,13

0,02

Metallarni plazmali payvandlash

pastlegirlangan uglerodli poʻlat

0,25

0,03

-

-

-

-

-

0,70

0,14

Sifatli legirlangan uglerodli poʻlat

0,30

0,04

-

-

-

-

-

0,65

0,14

Yuqori marganetsli poʻlat

0,40

0,07

-

-

-

-

-

0,65

0,14

AMG qotishmalari

-

-

-

-

Aluminiy oksidi

0,18

-

0,20

0,05

Titan qotishmalari

-

-

-

-

Titan oksidi

0,14

-

0,11

0,04

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh: Zararli moddalarning ajralish miqdori chokning 1 m uzunligi uchun keltirildi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
53-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Payvandlash va gazli kesish ishlarining turli jarayonlarida atmosfera havosiga tashlanadigan zararli moddalarning solishtirma tashlamalari.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Texnologik jarayon va qoʻllaniladigan jihoz

Ajraladigan zararli modda

nomi

Oʻlchov birligi

Miqdori

Poʻlatni kontaktli chiziqli va tutashishli elektrpayvandlash

Temir (III) oksidi

100 kVa nominal quvvat uchun 103 g/s

8,97

Margansa (IV) oksidi

100 kVa nominal quvvat uchun 103 g/s

0,28

Poʻlatni kontaktli nuqtali elektrpayvandlash

tyemir (III) oksidi

100 kVa nominal quvvat uchun 103 g/s

1,35

Marganets (IV) oksidi

100 kVa nominal quvvat uchun 103 g/s

0,04

Ishqalanishli payvandlash

Uglerod (II) oksidi

Mg/sm2 chok yuzasi uchun

8,00

Poʻlatni atsetilen-kislorodli alangali gazli payvandlash

Azot (II) oksidi

G/kg atsetilen uchun

22,00

Aluminiyni atsetilen-kislorodli alangali gazli payvandlash

Aluminiy oksidi

G/kg atsetilen uchun

0,06

Azot (II) oksidi

G/kg atsetilen uchun

22,00

Propan-butan aralashmali gazli payvandlash

Azot (II) oksidi

G/kg aralashma uchun

15,00

Aluminiyni propan-butan aralashmali gazli payvandlash

Aluminiy oksidi

G/kg aralashma uchun

0,04

Azot (II) oksidi

G/kg aralashma uchun

15,00

Aluminiyni 16-76 turidagi agregatida radiochastotali payvandlash

Aluminiy oksidi

1 agregat uchun 103 g/s

2,03

Aluminiy qotishmalarini plazmali arralash

Aluminiy oksidi

G/kg qotishma uchun

0,50

Mis qotishmalarini plazmali arralash

Mis oksidi

G/kg qotishma uchun

0,40

Rux qotishmalarini plazmali arralash

Rux oksidi

G/kg qotishma uchun

0,40

Aluminiy qotishmalarini elektroyoyli arralash

Aluminiy oksidi

G/kg qotishma uchun

1,80

Rux qotishmalarini elektroyoyli arralash

Rux oksidi

G/kg qotishma uchun

0,78

Poʻlat qotishmalarini elektroyoyli arralash

Temir (III) oksidi

G/kg qotishma uchun

2,12

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39-bob. Issiqlik energetikasi obyektlari (yoqilgʻini yoqish)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
123. Energetika obyektlari atmosferani ifloslantiruvchi eng asosiy manbalardan biri hisoblanadi. Yoqilgʻining yonishi natijasida paydo boʻladigan mahsulotlarining katta hajmdagi gazli oqimlari tozalash qurilmalaridan samarali foydalanishni qiyinlashtiradi. Baland moʻrilarni qurish zararli moddalarni katta maydonga tarqatib, ularning yerusti ulushlarini ancha kamaytirsada, atmosferaning ifloslanishini kamaytirmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
124. Ifloslantiruvchi moddaning har biri (azot dioksidi, azot oksidi, sulfid angidridi, qattiq yoqilgʻi kuli, mazut qurumi)ning moʻridan va jami issiqlik elektr stansiyasi/issiqlik elektr markazi (IES/IEM)dan yoki qozonxonadan maksimal tashlamasi oʻrtacha soat maksimal yuklamaga, alohida qozonlarning haqiqiy ishlash rejimidan kelib chiqqan holda, shu IES/IEM yoki qozonxona quvuriga ulangan qozonlarning eng katta yuklama bilan ishlash davriga aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
125. Bir vaqtning oʻzida har xil yoqilgʻilardan foydalanish hollarida, maksimal tashlamalar hisobi yoqilayotgan yonilgʻi tarkibidagi eng noqulay modda uchun hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
126. Agar IES/IEM yoki qozonxonada yillik yoqilgʻi balansidagi miqdori sezilarsiz boʻlsa (5 % gacha), bu yoqilgʻidan tashlamalar, maksimal tashlama(g/s)larni aniqlashda hisobga olinmaydi, lekin umumiy tashlamalar(t/yil)ni aniqlashda hisobga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
127. Qattiq turdagi yoqilgʻilar yoqilganida, atmosfera havosiga har xil moddalar bilan birga yoqilgʻi yonganida hosil boʻlgan, gazga aylanish yonish jarayonlarida ishtirok etmagan, qurumdan tashkil topgan, qattiq zarrachalar ham chiqariladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Koʻmir sifatida foydalanilganida ularni koks qoldiqlari deb ataladi. Bu zarrachalar yoqilgʻining yonmasdan qolgan uglerodi boʻlib, qurum (RECHU m.b. =0,15 mg/m3) sifatida sinflanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
128. Koʻmir qurumi uning tarkibida kremniy ikki oksidining miqdori boʻyicha, kremniy ikki oksidining miqdori 70-20 % boʻlganda, RECHUm.b. =0,30 mg/m3 sinflanishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
129. Yoqilgʻi sifatida yogʻochdan foydalanilganida qurumni normalash muallaq moddalar boʻyicha amalga oshiriladi (RECHU = 0,5 mg/m3).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
130. Koʻmir va qurumliklarining changlari ularning tarkibidagi kremniy ikki oksidining miqdori boʻyicha sinflanadi. Kremniy ikki oksidining koʻmir changidagi miqdori, 10 % dan oshmaydi va RECHUm.b.= 0,5mg/m3 ni tashkil qiladi, qurum uyumi changlarida esa uning miqdori 60% dan ortmaydi va RECHUm.b..= 0,3 mg/m3 boʻlgan noorganik changga mos keladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
131. Qozonxonalar tomonidan atmosferaning ifloslanishini hisoblashda yoqilgʻi yonish mahsulotlarining umumiy hajmini bilish kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
132. M dona bir vaqtda ishlaydigan qozonlar guruhidan uchuvchan qurum va yonmasdan qolgan yoqilgʻining umumiy (t/yil) va bir martalik maksimal tashlama(g/c) lari quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bi — i — qozonining tabiiy yoqilgʻi sarfi, t/yil yoki g/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A — yoqilgʻi qurumliligi, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
aun — tashlamada qurum hissasi, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G — tashlamada yoqilgʻi hissasi, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh: qozonlar ishlash vaqtidan foydalanib, maksimal bir martalik tashlamadan umumiy tashlamaga va uning teskarisini hisoblab koʻrish tavsiya etiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
133. Yonuvchan moddalarning tashlamadagi miqdori boʻyicha ekspluatatsiya maʼlumotlari mavjud boʻlmagan hollarda, qattiq zarrachalarning tashlamadagi miqdori quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qun — yoqilgʻining mexanik notoʻliq yonishi natijasida issiqlikning yoʻqotilishi, % (mazutli qozonlar uchun qun = 0,02%);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qn — yoqilgʻi yonishining pastki issiqligi, MDj/kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32,7 — chiqib ketayotgan yonuvchi moddalarning oʻrtacha yonish issiqligi, MDj/kg.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
134. M dona bir vaqtda ishlaydigan qozonlar guruhidan oltingugurt oksidlari SO2 va S03 (SO2ga hisoblangan)ning umumiy (t/yil) va bir martalik maksimal tashlama(g/c) lari quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vi — qattiq, suyuq [t/yil (g/s)] yoki gaz holatidagi, (ming m3/god) yoqilgʻi sarfi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S — yoqilgʻi tarkibidagi oltingugurtning miqdori, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
135. M dona bir vaqtda ishlaydigan qozonlar guruhidan uglerod oksidi (is gazi)ning umumiy (t/yil) va bir martalik maksimal tashlama(g/c)lari quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qxim — yoqilgʻining kimyoviy notoʻliq yonishidan issiqlikning yoʻqotilishi, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R — yoqilgʻining kimyoviy notoʻliq yonishi natijasida issiqlik yoʻqotilishi hissasini hisobga oladigan, toʻliq yonmaslik mahsulotlarida uglerod oksidi miqdorini belgilaydigan koeffitsiyent. Qattiq yoqilgʻilar uchun R = 1, gaz uchun R = 0,5, mazut uchun R = 0,65;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qt — yoqilgʻining yonishdagi issiqligi, MDj/kg yoki MDj/m3
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qxim ning qiymati ekspluatatsiya maʼlumotlari yoki normalar boʻyicha qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
136. M dona bir vaqtda ishlaydigan, bugʻ unumdorligi 30 t/soatdan koʻp qozonlar va issiqlik quvvati 30 Gkal/soatdan ziyod suv isitish qozonlari guruhidan azot oksidlari (NOx) yigʻindisi [(NO2) ga hisoblangan ] ning umumiy (t/yil) va bir martalik maksimal tashlama(g/c)lari quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ψ — 1 tonna shartli yoqilgʻidan azot oksidlarining chiqishini tavsiflaydigan koeffitsiyent, kg/t shartli yoqilgʻi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
B1 — azot oksidlarining chiqishiga yoqiladigan yoqilgʻi sifatining taʼsirini hisobga oluvchi koeffitsiyent;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
B2i — azot oksidlarining i — qozondan chiqishiga gorelka konstruksiyasining taʼsirini hisobga oluvchi koeffitsiyent;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
B3i — azot oksidlarining i — qozondan shlak chiqarish turining taʼsirini hisobga oluvchi koeffitsiyent;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Σ1i — i — ning oʻchogʻiga retsirkulyatsiya gazlarining berilib turishi sharoitlariga bogʻliq holda retsirkulyatsiya gazlarining taʼsiri samaradorligini tavsiflaydigan koeffitsiyent;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Σ2 — ikki pogʻonali yoqishda azot oksidlari tashlamalari kamayishini hisobga oladigan koeffitsiyent;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ri, — i — qozonning tutun gazlari retsirkulyatsiyasi darajasi, %.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bugʻ unumdorligi 70 t/soatdan ziyod qozonlar uchun gaz va mazutni yoqishda yuklamaning barcha oraliqlarida, shuningdek, qattiq yoqilgʻini yuqori haroratda 75%dan koʻp yuklama bilan yoqilganida quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ψ=(12´uΨ)/(200+u) , (1.79),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
u, uΨ — qozonning nominal i haqiqiy unumdorligi, t/soat.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bugʻ unumdorligi 70 t/ soatdan kam boʻlgan qozonlar uchun:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ψ=uf/20 (1.80).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qattiq yoqilgʻi yoqiladigan energetik qozonlar b1 ning qiymati:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
B1 =0,178+0,47 ´ pt, (1.81),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Πt — yoqilgʻidagi azot miqdori, %.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
137. Oʻchoqda bir vaqtning oʻzida ikki xil yoqilgʻi yoqilganida koeffitsiyent b1 ning qiymati oʻrtacha pallalik qiymat boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ikki turdagi yoqilgʻi uchun
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
138. Qozon belgilangan yuklamadan kamida ishlaganida nominal koeffitsiyent e1 ning qiymati qozonning unumdorligi koeffitsiyenti f ga koʻpaytiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,8 — issiqlik energetika obyektlari uchun tasdiqlangan azot oksidining dioksidga transformatsiya koeffitsiyenti.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
140. Yonish jarayonida yoqilgʻi va atmosfera havosi bilan kimyoviy oʻzaro taʼsirida gaz holatidagi moddalar hosil boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
141. Yonish uchun kerak boʻladigan havo hajmi va yonish mahsulotlari 1 kg qattiq yoki suyuq yoxud normal sharoitda hisoblangan 1 m3 gaz holatidagi yoqilgʻiga hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
142. Yoqilgʻi tarkibi foizlarda beriladi: qattiqlari-massada; gaz holatidagilari hajm boʻyicha quyidagi belgilashlardan foydalaniladi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
C, N, O, N, S, A, W, uglerod, vodorod, kislorod, azot, oltingugurt, qurum va namlikning ishchi massasiga nisbatan %dagi miqdori, ularning yigʻindisi 100 % ni tashkil qilishi kerak;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
SN4, SmNn, N, CO2, N2S, O, SO, N, metan, toʻyingan uglevodorodlar, azot, uglerod dioksidi, vodorod sulfidi, kislorod, uglerod oksidi, vodorodlarning mos ravishda 1 m3 quruq gaz yoqilgʻisidagi foizlardagi miqdori, ularning yigʻindisi 100 % ni tashkil qilishi kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
143. Yoqish uchun zarur boʻladigan havoning m3/kg.lardagi nazariy jihatdan hajmi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qattiq va suyuq yoqilgʻilar uchun, ( m3/kg)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V0 = 0,0889(S + 0,375 ´ S) + 0,265 ´ N — 0,0333 ´ O (1.85);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gaz shaklidagi yoqilgʻilar uchun (m3/kg)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V0 = 0,0476 [0,5*SO+0,5*N+1,5*N2S+S(m + 0,25*n)* SmNn — O] (2.84).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
144. Yoqilgʻi yonishi mahsulotlarining nazariy jihatdan hajmi (a=1 boʻlganida) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
dr — 1m3 quruq gazga nisbatan gaz holatidagi yoqilgʻining namligi g/m3, hisoblanayotgan 10 °S haroratda dr = 10 g/m3 qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ishchi sharoitda moʻriga kiradigan gazning sarfi (m3/s), quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — qozonlar yoqilgʻilarining umumiy sarfi, g/s yoki dm3/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tux — moʻri quvurining ustida gazning harorati, °S.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
145. Tutun gazlari bilan atmosfera havosiga tashlanadigan vanadiy oksidining yillik miqdori quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
τu — gazlarni tozalash qurilmalarida suyuq yoqilgʻi qattiq mahsulotlarining miqdori
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
40-bob. Unumdorligi 30 t/soat boʻlgan qozonlarda yoqilgʻi yonishidan hosil boʻladigan ifloslantiruvchi moddalar tashlamalarini hisoblash
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
146. Ushbu uslub qattiq yoqilgʻi, mazut va gazni faoliyat koʻrsatayotgan sanoat va kommunal qozon qurilmalari (kamhajmli isitish qozonlari, isitish-qaynatish uskunalari, oʻchoqlar) oʻchoqlarida yoqilganda yonish mahsulotlari bilan birgalikda chiqadigan zararli moddalar tashlamalarini hisoblash uchun moʻljallangan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
147. Qattiq yoqilgʻi va mazut yondirilganida vaqt birligi ichida, tutun gazlari bilan atmosfera havosiga tashlanadigan uchuvchan qurum va yonmagan yoqilgʻining qattiq zarrachalari tashlamalarini hisoblash quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — yoqilgʻi sarfi (t/yil, g/s);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ar — yoqilgʻi qurumliligi (%);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — qurum ushlagichda ushlangan qattiq zarrachalarning hissasi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
x= aun/(100 — Gun);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
aun — tashlamada yonilgʻi qurumining hissasi (%);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gun — tashlamada yonuvchan moddalarning miqdori (%).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ar, aun, Gun, n-larning qiymatlari haqiqiy oʻrtacha koʻrsatkichlar boʻyicha olinadi, bu maʼlumotlar boʻlmagan hollarda Ar yondiriladigan yoqilgʻi tavsifi boʻyicha, h — qurum ushlagichlarning texnik koʻrsatkichlari boʻyicha aniqlanadi, c qiymati esa 54-jadvaldan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
54-jadval.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Oʻchoq va yoqilgʻi turlariga bogʻliq holda c va K SO koeffitsiyentlari qiymatlari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Oʻchoq turi

Yonilgʻi

c

Kso kg/GDj

1

2

3

4

Qoʻlda tashlab turiladigan qoʻzgʻalmas panjarali

Tosh va qoʻngʻir koʻmir

0,0023

1,9

Antratsitlar:

AS i AM

0,0030

0,9

ARSH

0,0078

0,8

Pnevmomexanik tashlagichli va qoʻzgʻalmas panjarali

Tosh va qoʻngʻir koʻmir

Antratsit ARSH

0,0026

0,0088

0,7

0,6

Toʻgʻriga harakatlanuvchi zanjirli panjarali

Antratsit AS i AM

0,0020

0,4

Yoqilgʻini uzatib turuvchi va zanjirli panjarali

Tosh va qoʻngʻir koʻmir

0,0035

0,7

Shaxtali

Qattiq yoqilgʻi

0,0019

2,0

Maishiy issiqlik agregatlarning qatlamli oʻchogʻi

Yogʻoch

qoʻngʻir koʻmir

0,0050

0,0011

14,0

16,0

tosh koʻmir

0,0011

7,0

Antratsit, sifatsiz koʻmir

0,0011

3,0

Kamerali oʻchoqlar:

Bugʻ va suv isitish qozonlari

Mazut

Tabiiy, koks va yoʻldosh gazlar

0,010

-

0,32

0,25

Maishiy issiqlik generatorlari

Tabiiy gaz yengil suyuq oʻchoq yoqilgʻisi

-

0,010

0,08

0,16

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
148. Vaqt birligi ichida, tutun gazlari bilan atmosfera havosiga tashlanadigan oltingugurt oksidlarining tashlamalarini hisoblash quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — qattiq, suyuq (t/yil, t/soat, g/s) va gaz koʻrinishidagi (ming. m3/yil, ming m3/soat, l/s) yoqilgʻisining sarfi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sr — yoqilgʻida oltingugurtning hissasi (%; gaz uchun mg/m3);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
SO2 — yoqilgʻining uchuvchan qurumi bilan birikkan oltingugurt oksidlarining hissasi, koʻmir uchun — 0,1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
mazut uchun — 0,02; gaz uchun — 0,0;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n“SO2 — qurum ushlagichda ushlangan oltingugurt oksidlarining hissasi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
149. Quruq qurum ushlagich uchun nul, namlilari uchun esa, sugʻoruvchi suvning ishqoriyligiga bogʻliq holda qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
150. Yoqilgʻi tarkibida vodorod sulfidi bor boʻlgan hollarda, oltingugurt oksidlarining qoʻshimcha miqdorini hisoblash SO2 ga hisoblanganida, quyidagi formula boʻyicha hisoblanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
PSO2 = 0,0188*[N2S]*V, (1.97),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
[N2S] — vodorod sulfidining yoqilgʻidagi miqdori, (%).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
151. Vaqt birligi ichida, tutun gazlari bilan atmosfera havosiga tashlanadigan uglerod oksidining tashlamalari (t/yil, g/s) ni hisoblash quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pso = 0,001*Sso*V*(1-q4/100), (1.98),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — qattiq, suyuq (t/yil, t/soat, g/s) va gaz koʻrinishidagi (ming. m3/yil, ming m3/soat, l/s) yoqilgʻisining sarfi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sso — yoqilgʻini yoqishda uglerod oksidining ajralishi (kg/t, kg/ming. m3 yoqilgʻi) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sso = q3*R*Qir , (1.99),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q3 — yoqilgʻining kimyoviy toʻliq yonmasligi natijasida issiqlikning yoʻqotilishi (%);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
R — yoqilgʻining kimyoviy notoʻliq yonishi natijasida issiqlik yoʻqotilishi hissasini hisobga oladigan, toʻliq yonmaslik mahsulotlarida uglerod oksidi miqdorini belgilaydigan koeffitsiyent. Qattiq yoqilgʻilar uchun R = 1, gaz uchun R = 0,5, mazut uchun R = 0,65;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qir — tabiiy yoqilgʻining pastki yonish issiqligi (MDj/kg, MDj/m3);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q4 — yoqilgʻining mexanik toʻliq yonmasligi natijasida issiqlikning yoʻqotilishi (%).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
152. Ekspluatatsiya maʼlumotlari mavjud boʻlmagan hollarda q3, q4 qiymatlari. 55-jadvalidan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
153. Vaqt birligi ichida, atmosfera havosiga tashlanadigan uglerod oksidining taqribiy tashlamalari(t/yil, g/s) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Pso = 0,001*B*Qir*Kso*(1-q4/100), (1.100),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kso — yoqilgʻi yonishda birlik issiqlikdan ajraladigan uglerod oksidining miqdori, (kg/GDj); 1.13.1-jadvaldan qabul qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
154. Vaqt birligi ichida, tutun gazlari bilan atmosfera havosiga tashlanadigan azot oksidlarining tashlamalari(t/yil, g/s) ni hisoblash quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
PNO2 = 0,001*B*Qir*KNO2*(1-b), (1.101),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — qaralayotgan muddat ichida tabiiy yoqilgʻining sarfi (t/yil, ming mz/yil, g/s, l/s);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qir — tabiiy yoqilgʻining yonish issiqligi (MDj/kg, MDj/m3);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 — birlik issiqlikdan ajraladigan azot oksidlarining miqdorini tavsiflovchi koʻrsatkich, (kg/GDj);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
B — texnik yechim qoʻllanishi natijasida azot oksid tashlamalari kamayishi darajasiga bogʻliq koeffitsiyent.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
55-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kam quvvatli qozon oʻchoqlarining tavsifi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Oʻchoq va qozon turi

Yoqilgʻi

a

Q3

q4

1

2

3

4

5

Qiya panjarali shaxtali oʻchoq

Yogʻoch, boʻlaklangan chiqindilar, qirindilar

1,4

2

2

Tez yonuvchi oʻchoq

Yogʻoch, payraha, qirindi

1,3

1

4/2

qattiq shlakni chiqaruvchi kamerali oʻchoq

Tosh koʻmir

Qoʻngʻir koʻmir

1,2

1,2

1,2

0,5

0,5

0,5

5/3

3/1,5

3/1,5

Kamerali oʻchoq

Tabiiy, koks va yoʻldosh gazlar

Domna oʻchogʻi gazi

1,1

1,1

1,1

0,5.

0,5

1,5

0,5

0,5

0,5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh: 5 ustunda katta qiymatlar — chiqishni kamaytirish vositalari mavjud boʻlmagan hollar uchun, kichiklari chiqishning qaytarilishi mavjud boʻlgan holatlar, shuningdek qozonlar unumdorligi 25-35 t/ soat holatlar uchun.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 ning qiymati turli yoqilgʻilar uchun qozon uskunalari uchun belgilangan yuklamasiga bogʻliq holda aniqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qozon yuklamasi belgilanganidan farq qilgan hollarda KNO2 ni (Qf/Qn)0,25 ga yoki (Df/Dn)0,25 ga koʻpaytirish kerak.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Df, Dn — mos ravishda haqiqiy va belgilangan bugʻ unumdorligi(t/soat);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qf, Qn — mos ravishda haqiqiy va belgilangan quvvat (kVt).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Toshkoʻmir
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0206 * Ln(Qn) + 0,0605 (1.102);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0203 * Ln(Dn) + 0,1863 (1.103).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qoʻngʻir koʻmir
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0199 * Ln(Qn) + 0,047 (1.104);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0203 * Ln(Dn) + 0,1663 (1.105).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Antratsit
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0149 * Ln(Qn) + 0,0168 (1.106);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0141 * Ln(Dn) + 0,104 (1.107).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gaz, mazut
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0059 * Ln(Qn) + 0,0552 (1.108);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KNO2 = 0,0062 * Ln(Dn) + 0,0858 (1.109).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
155. Agar tutun gazlarida azot oksidlarining (%) miqdorlari haqida maʼlumotlar mavjud boʻlsa, unda tashlama (kg/yil) quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
SNOx — tutun gazlarida azot oksidlarining hajm boʻyicha foizlardagi miqdori;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — a (a — havoning ortiqligi koeffitsiyenti 55-jadval.) maʼlum boʻlgan hollarda yonilgʻi yonish mahsulotlarining(m3/kg) hajmi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
56-jadvalda qattiq va suyuq yoqilgʻilarining asosiy tavsiflari keltirilgan.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
56-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qattiq va suyuq yoqilgʻilarining asosiy tavsiflari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Rusum, sinf

Wr, %

Ar, %

Sr, %

QMdj/kg

Vom3/kg

Yogʻoch

40,0

0,6

-

10,24

3,75

Mazut

Kam oltingugurtli

3,0

0,1

0,5

40,30

11,48

oltingugurtli

3,0

0,1

1,9

39,85

11,28

Yuqori oltingugurtli

3,0

0,1

4,1

38,89

10,99

Stabillashgan neft

0,1

2,9

39,90

11,35

Dizel yoqilgʻisi

0,025

0,3

42,75

-

Dizel moyi

0,02

0,3

42,46

Motor moyi

0,05

0,4

41,49

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
156. Benz(a)piren tashlamalari. toʻliq yonish taʼminlanmaydigan oʻchoqlarda, baʼzi hollarda, atmosfera havosiga politsiklik aromatik uglevodorodlar ajralib chiqadi. Ularning ichida eng zaharlisi benz(a)pirendir.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tutun gazlarida benz(a)pirenning mavjudligi yoqish usuli va oʻchoq konstruksiyasiga bogʻliq.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
157. Har bir texnologik jarayonlarda atmosfera havosiga benz(a)pirenning chiqarilishining taqribiy miqdori quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Sbpfakeldagi benz(a)piren miqdori, mkg/m3, (turli yoqilgʻilar uchun 57, 58, 59-jadvallardan qabul qilinadi);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Vvbir manbadan bitta texnologik jarayondagi gaz-havo aralashmasining hajmi, m3/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
normal sharoitda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
VTbitta texnologik jarayonda ajralayotgan gazning hajmi quyidagi formuladan aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
VT=SWo (m3/s), (1.113),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S — tutun mashʼalasining yuzasi, m2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Wo — mashʼala hajmiy tezligi, m/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
T — tashlanadigan gazlar harorati, oS;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — tashlamalar davomiyligi, s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
p — bitta jarayondagi tashlama manbalarining soni.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
57-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Toshkoʻmir yonganidagi benz(a)piren ulushi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Yondiriladigan koʻmir tavsifi

Oʻchoq tavsifi

Yonish mahsulotlarida benz(a)piren konsentratsiyasi, mkg/m3

Tarkibida 17-20% uchuvchan moddali koʻmir

Qatlamli, har xil

7,0

Tarkibida 35-37 % uchuvchan moddali koʻmir

Boshoqsimon teshikli oʻchoq panjara

0,3

Zanjirli teskari harakatlanadigan panjara

0,04

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
58-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suyuq yoqilgʻi yonganidagi benz(a)piren ulushi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Yonilgʻi turi

Forsunka turi

Yonish mahsulotlarida benz(a)piren konsentratsiyasi, mkg/m3

Mazut M-100, M-40

Havoli sachratuvchili mexanik, havoli

1,3

mazut (70%) maishiy oʻchoq (30%) yoqilgʻisi aralashmasi

Havoli sachratuvchili mexanik, havoli

0,5

Suvli mazut emulsiyasi (Wr)=10%

Bugʻli

0,3

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
59-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tabiiy gaz yonganidagi benz(a)piren ulushi
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Gorelka turi

Gazni yoqish prinsipi

Yonish mahsulotlarida benz(a)piren konsentratsiyasi, mkg/m3

Oldindan aralashtirishsiz gorelkasi

Diffuziyali

0,95

Oldindan toʻliqsiz aralashtirgan gorelka (injeksion, ortiqcha havo koeffitsiyenti 1 dan katta)

Diffuzion-kinetik

0,14

Havo beriladigan gorelkalar GNP, L1-N

Diffuzion-kinetik

0,9

Oldindan toʻliq aralashtirilgan gorelkalar 11GK, BIG

Kinetik

0,01

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
41-bob. Tutib qoluvchi qurilmalar samaradorligi, choʻkish, aerozollarning yopishib qolishini hisobga olish
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
158. Texnologik jarayondan atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalar faqat ochiq ishlab chiqarish maydonlarida son va sifat jihatdan oʻzgarmasdan chiqariladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
159. Ishlab chiqarish binolari ichida ajralayotgan ifloslantiruvchi moddalar turgʻun manbalarining ventilyatsiya kanallari orqali atmosfera havosiga chiqarilganida, ifloslantiruvchi moddalarning tarkibi va miqdori quyidagi sabablarga koʻra oʻzgarishi mumkin:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ventilyatsiya tizimi maʼlum ifloslantiruvchi moddalarni tanlab (selektiv) ushlab qolishi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
binoning soʻrib olish ventilyatsiya tizimi yetarli darajada soʻrib olish quvvatiga ega boʻlmagan holda birmuncha katta zarrachalar ishlab chiqarish binosi ichida choʻkib qolishi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
aerozol zarrachalari va yirik oʻlchamli changlar havo oʻtkazgichlarning devorlariga yopishib qolishi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
havo oʻtkazgichlarning sovuq devorlarida bugʻning kondensatsiyalanishi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
soʻrish tizimining ventilyatori (koʻpincha markazdan qochma turi) dinamik chang tutgich rolini bajarishi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
160. Ventilyatsiya tizimi kanallaridan oʻtish davrida ifloslantiruvchi moddalarning tezda buzilishi yoki boshqa moddalar bilan kimyoviy oʻzaro taʼsiri, masalan zamonaviy nusxa olish uskunalarining ishlashida ajralib chiqadigan ozon havo oʻtkazgichda toʻliq parchalanib ketadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
161. Koʻrsatilgan jarayonda tashlanadigan gaz oqimlarida aerozollarning miqdori oʻzgaradi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
162. Gaz koʻrinishidagi ifloslantiruvchi moddalar faqat ixtisoslashtirilgan tozalash tizimlari (adsorber, xemosorber, katalitik konverter, yoqish qurilmalari)da tutib qolinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ushbu qurilmalar nisbatan murakkab, qimmat, malakali xizmatni talab qiladi, qurilmalardan foydalanish sarflarini oshiradi. Ularni ifloslantiruvchi moddalarning atmosfera havosiga barcha tashlamalarida keng qoʻllanilishi chegaralanib qolmoqda.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
163. Yetarlicha tarqalgan tozalashning sodda qurilmalari atmosferani ifloslantiruvchi moddalardan himoyalashda aldanishlarga olib kelmoqda.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Misol, lok-boʻyoqlash boʻlimlarida organik erituvchilar bugʻlari va aerozollardan havo oqimini tozalash maqsadida suvdan foydalanuvchi turlicha gidrofiltrlar, suvli pardalar va boshqa qurilmalar qoʻllaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
164. Suv yordamida faqat aerozol samarali tutib qolinadi. Erituvchi tarkibidagi atseton, spirt va boshqalar u bilan aralashib, suvda yaxshi eriydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tozalash qurilmasidan tashqari (sirkulyatsiya sigʻimi va kanalizatsiya tarmogʻida)da teskari jarayon ham jadal sodir boʻladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
165. Avval tutib qolingan aerozollar (boʻyoq aerozolining “quruq qoldigʻi”dan tashqari) boshqa joyda yer usti qatlamida atmosfera havosiga chiqariladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
166. RECHT belgilanayotganida, ishlab chiqarish boʻlimida tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning qanday qismi haqiqatda atmosfera havosiga chiqarilishi aniqlashtirilishi zarur.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
167. Ishlab chiqarish boʻlimining ventilyatsiya tizimida tozalash qurilmalari mavjud boʻlganida, atmosfera havosiga tashlanadigan zararli moddalarning miqdori quyidagi tenglama boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Matm = {Mvid(1-0,lh)*Toch+Mvid * (TS-Toch)}/TS = Mvid(TS-0,01´h-Toch)/TS, (1.114),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Matm — atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning yillik umumiy tashlamalari, t/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mvid — boʻlimda ifloslantiruvchi moddalarning yillik umumiy tashlamalari, t/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — ifloslantiruvchi moddalarni tozalash (ushlab qolish) samaradorligi, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
TΣ — boʻlimda yillik ish vaqtining yigʻindisi, soat/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Toch — tozalash qurilmalarining yil davomida soz ishlash vaqtining yillik yigʻindisi, ch/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
maksimal bir martalik tashlama
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gatm=Gajr(1-h/100), (1.115),
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gatm — ifloslantiruvchi moddalarning maksimal bir martalik atmosfera havosiga tashlama, g/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gajr — ifloslantiruvchi moddalarning boʻlinmada maksimal bir martalik tashlama, g/c.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a) hisoblashlarda noch ning qaydlarda keltirilgan unga taalluqli eng kichik qiymatlaridan foydalaniladi;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b) tozalash qurilmalari doimiy ishlamaganida ifloslantiruvchi moddalarning atmosferada tarqalishini hisoblash va tahlili uchun Gatm va Gajrning har ikkala qiymatidan ham foydalaniladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
168. Ishlab chiqarish boʻlinmasidan atmosfera havosiga chiqadigan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini, aerozolning bino ichkarisida choʻkishi va ventilyatsiya tizimlarining ichki devorlariga oʻtirib qolishini hisobga olgan holda, hisoblash quyidagi tenglama boʻyicha aniqlanadi:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
umumiy tashlama
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
yoki
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bunda:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Matm — ifloslantiruvchi moddalarning atmosfera havosiga umumiy tashlamasi, t/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Majr — ifloslantiruvchi moddalarning boʻlinmada umumiy tashlamasi, t/yil;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Xos — bino ichkarisida choʻkadigan ifloslantiruvchi moddalarning hissasi, %;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
X' nl (X'' nl) — mahalliy ventilyatsiya tizimlarining ichki devorlariga oʻtirib qolgan ifloslantiruvchi moddalarning hissasi, % (60-jadval).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
60-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mahalliy shamollatish tizimlarining havo oʻtkazgichlari ichki devorlarida choʻkib qoladigan ifloslantiruvchi moddalar hissalari
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Ifloslantiruvchi moddalar

Ifloslantiruvchi moddalar hissalari.

Bino ichida choʻkib qoladigan . (cos). %

shamollatish tizimlarining havo oʻtkazgichlari ichki devorlarida choʻkib qoladigan

mahalliy (cnl), %

umumalmashuvchi (cnl), %

Gaz koʻrinishida:

Aerozol:

0

0

0

Qoʻrgʻoshin

0

12

5

Boʻyoqlar

60

35

5

Qogʻoz changi

50

5

3

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Izoh. ishlab chiqarish boʻlinmasidan mahalliy ventilyatsiya tizimi orqali ifloslantiruvchi modda tashlamalarini hisoblashda bino ichkarisidagi choʻkishlar hisobga olinmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Maksimal bir martalik tashlama
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
yoki
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gatm — ifloslantiruvchi moddalarning maksimal bir martalik atmosfera havosiga tashlama, g/s;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Gajr — ifloslantiruvchi moddalarning boʻlinmada maksimal bir martalik tashlama, g/c.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
169. Elektrokimyoviy qoplash boʻlimida ochiq vannalardan tashlamalarni hisoblashda havoning harakatlanish yoʻli boʻyicha kamayishini hisobga olish tavsiya etiladi (61-jadval).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
61-jadval
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Havoning harakatlanish yoʻli boʻyicha kamayishini hisobga oluvchi koeffitsiyent
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Bino ichida choʻkib qoladigan ifloslantiruvchi moddalar hissasi

shamollatish tizimlarining havo oʻtkazgichlari ichki devorlarida choʻkib qoladigan, cos, %

Havo oʻtkazgich uzunligi, m

cos, %

0

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

65

0

34

48

54

56

59

62

64

66

69

71

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosini ifloslantiruvchi manbalarni xatlovdan oʻtkazish hamda unga tashlanayotgan ifloslantiruvchi moddalar miqdorini belgilash toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga
3-ILOVA
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
RECHTni rasmiylashtirishda inobatga olinishi lozim boʻlgan talablar
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. RECHTga Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 21-yanvardagi 14-son “Ekologik normativlar loyihalarini ishlab chiqish va kelishish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”gi qaroridan tashqari quyidagilar xam kiritilishi kerak:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ifoslantiruvchi moddalarning yer usti qatlamidagi konsentratsiyalarini hisoblash va ularning havoda tarqalish maydonlarining tahlili;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ifloslantiruvchi moddalar miqdorlari kamaytirishga yoʻnaltirilgan tadbirlar;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
RECHT miqdoriga erishilgandagi nazorat hisobi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. RECHT va xatlov materiallarining jild varaqlari biriktirilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. RECHT mundarijasida undagi barcha boʻlimlar va ilovalar nomlari hamda ular joylashgan betlari koʻrsatiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Ifloslantiruvchi moddalarning roʻyxat jadvalida maksimal RECHU yoki ZTXD koʻrsatiladi. RECHUning qismlarida ifodalangan norma, normaga mosligi, jami tashlamaga qoʻshgan hissasi koʻrsatilishi lozim.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosiga tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalarning miqdori (t/yil), yoqilgʻi, xom ashyo tavsifi, texnologik jarayonlar va jihozlarning ishlash rejimi oʻzgarishiga bogʻliq holda oʻrtacha yillik qiymati amalga oshiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalardan umumiy tashlamalarning tavsifi, ularning tarkibi, davriyligi, davomiyligi jadval shaklida keltiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. Atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning koʻrsatkichlari RECHT ni hisoblash uchun tavsiya qilingan shakl boʻyicha jadval koʻrinishida taqdim qilinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Yaqin besh yilda obyektda boʻladigan oʻzgarishlar haqida maʼlumotlar mavjud boʻlsa, atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning koʻrsatkichlari mavjud holat va istiqbolga nisbatan tuziladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6. “Yer usti ulushlari hisobini oʻtkazish, ifloslantiruvchi moddalar tarqalish maydonlarining tahlili” boʻlimida hisoblash uchun qoʻllanilgan dasturning nomi, har bir modda boʻyicha obyekt chegarasidan tashqarida atmosfera havosidagi ifloslantiruvchi moddalarning hisobli maksimal ulushlari yoziladi va shu modda uchun belgilangan norma bilan taqqoslanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Agar ifloslantiruvchi moddalarni atmosfera havosiga chiqarilishida zararli modda oʻzaro reaksiyaga kirishib, yanada zararliroq moddaga aylansa, RECHT ni aniqlash uchun zararli moddaning kuchlirogʻi hisobga olinadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Miqdori normadan ortiqcha boʻlgan moddalar uchun atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manbalarning raqamlari keltiriladi, tashlamalarni kamaytirish boʻyicha tadbirlar oʻtkazish zarurligi asoslanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7. “Ifloslantiruvchi moddalar tashlamalarini kamaytirishga yoʻnaltirilgan tadbirlar” boʻlimida qaysi manbalar uchun tadbirlar ishlab chiqiladigan boʻlsa, ularning tafsiloti, tadbirgacha va tadbirdan keyingi tashlamalari miqdori (g/s, t/yil) keltiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tadbirlardan keyingi tashlamalar chang-gaz tozalash jihozlarining samaradorligini inobatga olgan holda hisoblanadi. Oʻtkazilgan tadbirlar natijasida, oʻrganilayotgan manbadagi tashlamalarning kamayishi (g/s, t/yil) hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Tozalashning ikki bosqichli usuli qoʻllanilganida, tozalash jihozining jami (toʻliq) samaradorligi, birinchi bosqichgacha boʻlgan tashlama va ikkinchi bosqichdan soʻnggi tashlamalar kattaliklaridan kelib chiqib hisoblanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
RECHT ni ishlab chiqayotgan tashkilot obyekt bilan birgalikda RECHT ni taʼminlaydigan, ifloslantiruvchi moddalar tashlamalarini kamaytirishga yoʻnaltirilgan tadbirlar rejasini ishlab chiqadi. Tadbirlar rejasi obyekt rahbari tomonidan tasdiqlanadi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8. “RECHT normalarini oʻrnatish” boʻlimida tashlamalarni kamaytirish tadbirlarining yetarliligini va texnik jihatdan erishish mumkin boʻlgan natijalar bilan birga taqqoslash tahlili keltiriladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Har bir atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlovchi manba va ifloslantiruvchi moddalar hamda obyekt boʻyicha taklif etilgan, umumiy tashlamalarning RECHT normalari tavsiya etilgan shakl boʻyicha jadvalga kiritiladi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Atmosfera havosiga tashlanadigan jami moddalar miqdori
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Moddaning nomi

Ifloslantiruvchi moddalar tashlamalari

Normadan ortiqcha tashlama miqdori

mavjud holat

RECHM

g/s

t/g

g/s

t/g

g/s

t/g

1

2

3

4

5

6

7

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jami:...
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9. Qaysi moddalarning yer usti ulushi RECHUm.b. ning 0,1 qismidan kam boʻlsa, uning nazorati reja-grafigida keltirilmaydi.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ifloslantiruvchi moddalar RECHM ga amal qilish reja jadvali
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Ishlab chiqarishning nomi

Nazoratdagi manbalar

Tashlama manbasi raqami

Zararli moddalar nomi

Normaiy tashlamalar

Maʼlumot olish joyi

Nazorat turi

Nazoratning davomiyligi

1

2

3

4

5

6

7

8

Obyekt rahbari:

_______________

_________________

M.Oʻ.

(imzo)

(F.I.O.)

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 23.12.2024-y., 10/24/3586/1046-son; 16.03.2026-y., 10/26/3788/0242-son)