O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasining
qarori
TOShKENT ShAHRIDA DAVLAT UY-JOY FONDINI XUSUSIYLAShTIRISh TO‘G‘RISIDA
Mazkur qaror O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Davlat uy-joy fondini xususiylashtirish to‘g‘risida” O‘zbekiston Respublikasi Qonunining qabul qilinishi munosabati bilan normativ hujjatlarni tasdiqlash to‘g‘risida”gi 1994-yil 4-apreldagi 180-sonli qarori bilan o‘z kuchini yo‘qotgan.
Bozor munosabatlariga o‘tish sharoitida fuqarolarning mulkiy huquqini ta’minlash va aholini ijtimoiy himoyalashni kuchaytirish hamda uy-joy bozorini barpo etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Toshkent shahar hokimligi va O‘zbekiston Respublikasi Davlat mulki qo‘mitasining Toshkent shahrida tajriba tariqasida davlat uy-joy fondini xususiylashtirishni o‘tkazish to‘g‘risida O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashi bilan kelishilgan taklifi qabul qilinsin.
2. Toshkent shahrida davlat uy-joy fondini xususiylashtirish to‘g‘risida ilova qilinayotgan Nizom tasdiqlansin.
3. Toshkent shahar hokimligi O‘zbekiston Respublikasi Davlat mulki qo‘mitasi bilan birgalikda ikki hafta muddat ichida Toshkent shahrida uy-joy fondini xususiylashtirish, saqlash va undan foydalanish qoidasini, xususiylashtirilishi lozim bo‘lgan uy-joylar qiymatini belgilash metodikasini ishlab chiqsin va Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan holda tasdiqlasin.
4. Toshkent shahar hokimligi 1993-yil mahalliy budjetini shakllantirayotganda uy-joy fondini saqlash uchun tartib topgan narxlarga mos bo‘lgan miqdorlarda dotatsiya xarajatlarini nazarda tutsin.
5. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki xususiylashtirilgan uy-joylarni sotib olish uchun fuqarolarga va yuridik shaxslarga kredit berish tartibi haqidagi yo‘riqnomani ishlab chiqsin va tasdiqlasin.
6. O‘zbekiston Respublikasi Davlat mulki qo‘mitasi 1993-yilning 1-yanvariga qadar Toshkent shahrida davlat uy-joy fondini xususiylashtirish bo‘yicha o‘tkazilgan tajriba tahlili asosida belgilangan tartibda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashiga kiritish uchun “O‘zbekiston Respublikasida davlat uy-joy fondini xususiylashtirish haqida” Qonun loyihasini ishlab chiqsin.
7. Toshkent shahar hokimligi, O‘zbekiston Respublikasi Davlat mulki qo‘mitasi davlat uy-joy fondini xususiylashtirishni o‘tkazishning aniq tadbirlarini ishlab chiqsinlar, kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan zudlik bilan chora-tadbirlar ko‘rsinlar va huquqni muhofaza qilish organlari bilan birgalikda o‘zining xizmat mavqeyini suiiste’mol qilgan shaxslarni hamda davlat uy-joy fondini xususiylashtirish tartibini buzishda aybdor bo‘lganlarni qattiq javobgarlikka tortsinlar.
8. Ommaviy axborot vositalari Toshkent shahrida davlat uy-joylarini xususiylashtirishni o‘tkazishning qanday borayotganini muntazam yoritib borsinlar.
9. O‘zbekiston Respublikasi viloyatlari va shaharlari hokimliklariga davlat uy-joylarini xususiylashtirayotganda Toshkent shahrida davlat uy-joy fondini xususiylashtirish to‘g‘risidagi Nizomni asos qilib olish tavsiya etilsin.
10. Vazirlar Mahkamasi bir hafta muddat ichida Toshkent shahrida xususiylashtirish jarayonini amalga oshirish bilan bog‘liq bo‘lgan ishlarni tashkil etish yuzasidan shahar hokimligi tegishli bo‘linmalarining va idoralari rahbarlari uchun seminar-kengash o‘tkazsin.
11. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Bosh vazir o‘rinbosari o‘rtoq K. N. To‘laganov zimmasiga yuklatilsin. Qarorning qanday bajarilayotgani 1992-yilning oktyabr oyida Vazirlar Mahkamasi majlisida ko‘rib chiqilsin.
O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. MUTALOV
Toshkent sh.,
1992-yil 13-avgust,
378-son
TOShKENT ShAHRIDA DAVLAT UY-JOY FONDINI* XUSUSIYLAShTIRISh TO‘G‘RISIDA
NIZOM
* mahalliy Kengashlar, idoralar va jamoat tashkilotlari tasarrufida bo‘lgan
Mazkur Nizom Toshkent shahrida davlat uy-joy fondini xususiylashtirish ishlarini o‘tkazishning huquqiy asoslarini, tartibi va shartlarini belgilab beradi.
1. Davlat uy-joy fondini xususiylashtirish deganda alohida uylar (kottejlar), kvartiralarni, shu jumladan, imtiyozli asosda sotish va haq olmasdan fuqarolarga ixtiyoriy ravishda mulk qilib berish tushuniladi.
2. Davlat uy-joy fondini xususiylashtirishdan maqsad fuqarolarning shaxsiy kvartiralar va uylar olish, xususiylashtirilgan uy-joydan erkin foydalanish (meros qilib qoldirish, almashtirish, sotish), uy-joy sharoitlarini yaxshilash usulini tanlash, uy-joy fondidan foydalanish, uni saqlash va uy-joy bozorini barpo qilish huquqlarini ro‘yobga chiqarishdir.
3. Mavjud bo‘lgan va yangi qurilgan davlat uy-joy fondidagi ayrim kvartiralar va uylar xususiylashtirish obyektlari hisoblanadi.
Avariya holatidagi, sanitariya va texnika normalariga ko‘ra yashashga yaroqli bo‘lmagan uy-joy binolari, kommunal kvartiralar, xizmat kvartiralari (uylar), yotoqxonalar, yopiq harbiy shaharchalar hududida joylashgan uy-joylar (kvartiralar), tarixiy va madaniy yodgorlik bo‘lgan uy (kvartira)lar, shu jumladan, uy-muzeylar xususiylashtirilmaydi.
4. Xususiylashtirilishi lozim bo‘lgan davlat uy-joy fondida doimiy ro‘yxatga olingan Toshkent shahar fuqarolari xususiylashtirish subyekti hisoblanadilar.
5. Davlat uy-joy fondini xususiylashtirish Toshkent shahar hokimligi tomonidan amalga oshiriladi.
Uy-joyga egalik qilish huquqini belgilovchi tartib
6. Davlat uy-joyini xususiylashtirgan fuqarolarga mulk toifalariga qarab (ro‘yxatga olish, almashtirish va 1 kishiga uy-joy maydoni normativlari va boshqa) cheklashlarni olib tashlashga kafolat beradi.
7. Egalik qilish, foydalanish va tasarruf etish huquqini o‘z ichiga oladigan uy-joyga shaxsan egalik qilish huquqi quyidagilarga beriladi:
uy-joyni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Farmoniga binoan xususiylashtirgan fuqarolarga;
uy-joyni O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining 1989-yil 21-iyundagi 203-son qaroriga binoan xususiylashtirgan fuqarolarga;
uy-joyni mavjud davlat uy-joy fondida balans (qoldiq) qiymat asosida belgilangan narxlar bo‘yicha, yangi qurilgan davlat uy-joy fondida amalda bo‘lgan narxlar bo‘yicha va mazkur Nizomda belgilangan muddatlarda xususiylashtirgan fuqarolarga;
keyinchalik uy-joyning to‘la qiymatini to‘lash (sotib olish) huquqi bilan uy-joyni ijara usulida egallashga o‘tkazilgan fuqarolarga.
Oldingi tahrirga qarang.
8. Alohida uyga, kvartiraga egalik qilish, undan foydalanish huquqi fuqarolar tomonidan uy-joyning to‘la qiymati to‘langan (sotib olingan) va mulkka egalik huquqini beruvchi dalolatnoma olingan kundan boshlanadi.
(8-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1993-yil 1-martdagi 114-sonli qarori tahririda)
Xususiylashtirish tartibi
Oldingi tahrirga qarang.
9. Fuqarolarga xususiylashtiriladigan uy-joyga egalik qilish shaklini erkin tanlash huquqi 1993-yil 1-aprelga qadar beriladi.
(9-band O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1993-yil 1-martdagi 114-sonli qarori tahririda)
10. Qandaydir sabablarga ko‘ra uy-joyni xususiylashtira olmagan fuqarolar 1993-yilning 1-yanvaridan boshlab, uy-joyni ijaraga olishning qisqa muddatli va uzoq muddatli ijarani nazarda tutuvchi shartlariga o‘tkaziladilar. Bunda ularga xususiylashtirish paytidagi narxlar hisobga olingan holda keyinchalik uy-joy binolarini sotib olish huquqi beriladi. Uy-joyni ijaraga olish shartlariga o‘tkazish tartibi Toshkent shahrida uy-joy fondini xususiylashtirish, saqlash va undan foydalanish qoidalari bilan belgilanadi.
11. Fuqarolarning 1992-yilgacha qurilgan uy-joyni sotib olishi kvartira (uy)ning butun qiymatini biryo‘la to‘lash yo‘li bilan ham, shuningdek 5 yil davomida to‘lash yo‘li bilan ham amalga oshirilishi mumkin; bunda bir yo‘la to‘lanadigan dastlabki haq (badal) kvartira qiymatining 40 foizini tashkil etadi. U ijarachining xohishiga ko‘ra yarim yilga, imtiyozga ega bo‘lganlar uchun esa — bir yilga taqsimlanishi mumkin.
12. 1992-yilda va undan keyingi yillarda qurilgan kvartiralarni, uylar (kottejlar)ni sotib oluvchi fuqarolarga to‘lov muddati 10 yil qilib belgilanadi, bunda biryo‘la to‘lanadigan pay badali uy-joy qiymatining 20 foizini tashkil etadi.
13. Xususiylashtirilgan uy-joyning to‘liq qiymatini biryo‘la to‘lagan fuqarolarga uy-joy qiymatining10 foizi miqdorida, kvartira haqini 2,5 yil davomida to‘laganlarga esa 5 foiz chegirish belgilanadi.
14. Mavjud davlat uy-joy fondini xususiylashtirish quyidagi yo‘llar bilan amalga oshiriladi:
fuqarolarga o‘zlari yashayotgan va hozirgi vaqtda doimiy propiskada bo‘lgan alohida uylarni, kvartiralarni, uy-joyning foydalanish sifatini hisobga olgan holda, qoldiq (balans) qiymati asosida belgilangan narxlar bo‘yicha sotish;
uy-joyni fuqarolarning O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlariga binoan belgilangan ayrim toifalariga bepul yoki imtiyozli asosda berish.
15. Yangi qurilgan, qayta qurilgan, asosli tuzatilgan va bo‘shagan uy-joy fondidagi uylar, kvartiralarni xususiylashtirish quyidagi yo‘llar bilan amalga oshiriladi:
uy-joyni fuqarolarning O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlariga binoan belgilangan ayrim toifalariga bepul yoki imtiyozli asosda mulk sifatida ajratish va berish;
uy-joyni fuqarolarning O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlariga binoan belgilangan ayrim toifalariga bepul yoki imtiyozli asosda mulk sifatida ajratish va berish;
yangi qurilgan davlat uy-joy fondida 20 foizgacha hamda qayta qurilgan asosli tuzatilgan davlat uy-joy fondida 10 foizgacha kvartira (xona)larni va aholiga uylarni auksion orqali shaxsiy mulk qilib sotish.
16. Kvartiralarni yoki alohida uylarni (kottejlarni) xususiylashtirish huquqi kamida 5 yil davomida propiskada bo‘lgan O‘zbekiston Respublikasida yashovchilarga beriladi.
17. Auksion orqali uy-joy sotib olish huquqi idoralarga va ayrim korxonalarga beriladi, bunda mazkur uy-joydan xizmat maqsadida (idoralar, ofislar va shu kabilar) hamda ishlab chiqarish binolari (sexlar, ustaxonalar va shu kabilar) maqsadida foydalanish huquqisiz ushbu uy-joyni o‘z xodimlariga berish va xususiylashtirish majburiy shartdir.
18. Davlat uy-joylarini xususiylashtirish va o‘z mulki sifatida rasmiylashtirish huquqi fuqarolarga, idoralarga va ayrim yuridik shaxslarga bir marta beriladi.
Kommunal xizmatlar va xususiylashtirilgan uy-joylarni saqlash
19. Butun uyni (shu jumladan, uy oldidagi hududni ham) tuzatish va kommunal xizmat ko‘rsatish bilan bog‘liq bo‘lgan umumiy xarajatlarni fuqarolar (uy-joyga egalik qiluvchilar, mulk egalari va ijarachilar) quyidagicha to‘laydilar:
1993-yilning 1-yanvarigacha davlat uy-joylari uchun belgilangan tartibda va shartlar asosida;
Oldingi tahrirga qarang.
(19-bandning uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1993-yil 1-martdagi 114-sonli qarori bilan chiqarilgan)
1994-yilning yanvaridan boshlab — to‘liq fuqarolarning mablag‘lari hisobiga.
20. Uy-joyni O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlariga binoan xususiylashtirgan imtiyozchilar toifalari kommunal xizmatlarga (suv ta’minoti, gaz, elektr va issiqlik energiyasi uchun) haq to‘lashda imtiyozlardan foydalanadilar.
21. Uy-joyni xususiylashtirgan fuqarolar yakka tartibdagi uy-joy fondi uchun nazarda tutilgan imorat solig‘i to‘laydilar va qo‘zg‘almas mulkni majburiy sug‘urta qildiradilar.
Qo‘zg‘almas mulkni sug‘urta qildirish O‘zbekiston SSR Ministrlar Sovetining “Majburiy davlat sug‘urtasi haqida” 1982-yil 5-apreldagi 242-son qarorida belgilangan tartibga muvofiq amalga oshiriladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Farmoniga binoan belgilangan imtiyozli fuqarolar toifalariga shahar hokimligi tomonidan o‘rnatilgan tartibda majburiy soliq to‘lovlari bo‘yicha imtiyozlar berilishi mumkin.
22. Xususiylashtirilgan uy-joy egalariga yondosh tomorqa uchastkalari yerlaridan, kichik bog‘chadan Toshkent shahar hokimligi tomonidan belgilanadigan shartlar va tartib asosida, O‘zbekiston Respublikasining “Yer haqida”gi Qonuniga muvofiq foydalanish huquqi beriladi.
23. Toshkent shahar hokimligi va idoralar auksionda alohida fuqarolarga, yuridik shaxslarga va mulkchilik shakllaridan qat’i nazar, tashkilotlarga puturi ketgan, eskirgan va avariya holatidagi uy-joy fondini, qayta ta’mirlangandan keyin ofis, vakolatxonalar va boshqa xizmat binolari sifatida foydalanish uchun sotadilar.
24. Uy-joylarni xususiylashtirishdan tushgan mablag‘lardan shahar hokimligi, idoralar va jamoat tashkilotlari tomonidan belgilangan tartibda, Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan holda foydalaniladi.
25. Mazkur Nizomni buzishda aybdor bo‘lgan mansabdor shaxslar O‘zbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligiga muvofiq intizomiy va jinoiy javobgarlikka tortiladilar.
26. Davlat uy-joy fondini xususiylashtirishning qanday borayotganini nazorat qilish uchun shahar hokimi boshqaradigan muvofiqlashtiruvchi kengash tuziladi.