Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati (bundan keyin “Oʻzbekiston” deb ataluvchi) bilan Atom energiyasi boʻyicha Yevropa Hamjamiyati (Evratom) (bundan keyin “Hamjamiyat” deb ataluvchi), bundan keyin tegishli ravishda “Tomon” yoki “Tomonlar” deb ataluvchilar,

yadro materiallari savdosi Oʻzbekiston bilan Evratom oʻrtasida imzolanadigan maxsus Bitim shartlariga binoan belgilab berilishi Oʻzbekiston bilan Yevropa Hamjamiyatiga aʼzo mamlakatlar oʻrtasida Sherikchilik va hamkorlik (ShHB) toʻgʻrisida 1999-yil 1-iyulda kuchga kirgan Bitimga asosan oʻrnatilishini anglab,

Oʻzbekiston bilan Hamjamiyatga aʼzo barcha mamlakatlar Yadro qurolini tarqatmaslik toʻgʻrisida Shartnoma (bundan keyin “Tarqatmaslik toʻgʻrisida Shartnoma”)ning tomonlari hisoblanishini eʼtiborga olib,

Oʻzbekiston bilan Hamjamiyat va unga aʼzo mamlakatlar, tadqiqotlar hamda ishlanmalarni amalga oshirish, shuningdek Tarqatmaslik toʻgʻrisida Shartnomaning maqsadlariga muvofiq atom energiyasidan tinch maqsadlarda foydalanish tarafdori ekanligini inobatga olib,

Evratom Shartnomasining VII moddasiga asosan hamda Hamjamiyat va Hamjamiyatga aʼzo mamlakatlar bilan bundan keyin “MAGATE” deb ataluvchi Atom energiyasi boʻyicha Xalqaro agentlik oʻrtasida tuzilgan Himoya choralari boʻyicha Bitimlarga binoan yadro muhofazasi Hamjamiyatga daxldor ekanligini eʼtiborga olib,

Oʻzbekiston bilan MAGATE oʻrtasida himoya choralari toʻgʻrisidagi bitimga muvofiq yadro muhofazasi Oʻzbekistonga aloqador ekanligini inobatga olib,

Oʻzbekiston bilan Hamjamiyat va unga aʼzo mamlakatlar MAGATE va MAGATE himoyalash tizimini quvvatlashini yana bir bor tasdiqlayotganini eʼtiborga olib,

Tomonlar oʻrtasida fuqarolik atom energiyasi sohasidagi hamkorlik asoslarini hadli bitimlar bilan mustahkamlash zaruratini inobatga olib,

Ushbu Bitimning maqsadi Oʻzbekiston bilan Hamjamiyat oʻrtasida har tomonlama hamkorlikni mustahkamlash maqsadida oʻzarolik foyda va oʻzarolik hamda har bir Tomonning tegishli organlarining huquqlarini kamsitmaslik asosida Tomonlar oʻrtasida atom energiyasidan tinch maqsadlarda foydalanish sohasida hadli hamkorlikni taʼminlashdan iborat.

1. Tomonlar 3—7-moddalarda qayd etilgan, atom energiyasidan tinch maqsadlarda foydalanishning quyida sanab oʻtiladigan sohalarida hamkorlik qiladilar:

a) yadro xavfsizligi (3-modda);

b) a) kichik band (6-modda)da qayd etilmagan, boshqa sohalardagi ilmiy tadqiqot ishlanmalari;

c) yadro materiallari savdosi va atom-yonilgʻi turkumidagi xizmatlar shartlari (7-modda);

d) oʻzaro manfaatli boshqa sohalar (8-modda).

2. Tomonlar oʻrtasidagi ushbu bandda qayd etilgan hamkorlik Oʻzbekiston bilan Hamjamiyat tomonidan belgilangan vakolatli shaxslar va organlar tomonidan ham amalga oshirilishi mumkin.

1. Hamkorlik yadro xavfsizligini yaxshilashni ragʻbatlantiradi hamda unga koʻmaklashadi, shu jumladan yadro xavfsizligining ilmiy-kafolatlangan va xalqaro qabul qilingan qonun-qoidalarini aniqlash va qoʻllashga, shuningdek Tomonlarga taalluqli darajada yadro xavfsizligi toʻgʻrisidagi Konvensiyani amalga oshirishga yordam beradi.

2. Hamkorlik keng miqyosli boʻlib, quyidagi sohalarni ham oʻz ichiga oladi:

a) Radioaktiv xavfsizlik;

Xavfsizlik standartlarining tadqiqoti, tartibga solib boriladigan aspektlari, ishlanmalari, kam dozali effektlar, sanoatdan ifloslanish, xodimlar va dozirovkalarni prognozlash hamda avariya holatidan keyingi boshqaruv masalalarini alohida eʼtibor bilan oʻqitish va tayyorlash;

b) Yadro chiqindilari boshqaruvi;

Geologik chiqindilar va yadro chiqindilari boshqarilishini baholash va optimizatsiyalash;

c) Yadro materiallari xavfsizligi sohasidagi ilmiy tadqiqot ishlanmalari;

Yadro materiallari oʻlchovlari texnikasi tadqiqoti va ishlanmalari hamda muhofaza choralari uchun tegishli materiallar xarakteristikasi hamda yadro materiallari boʻyicha hisobotlar va ular ustidan nazorat tizimini ishlab chiqish;

d) Yadro va radioaktiv materiallarining noqonuniy tranzitiga yoʻl qoʻymaslik;

Hamkorlik yadro va radioaktiv materiallari ustidan nazorat usullari va texnikasini ham oʻz ichiga oladi.

3. Tomonlarning kelishuvi asosida ularning qonunchiligi doirasida hamkorlikning boshqa sohalari ham qamrab olinishi mumkin.

1. Hamkorlik quyidagi yoʻnalishlarda amalga oshiriladi:

— maʼruzalar, tashriflar, seminarlar, texnik uchrashuvlar kabi tadbirlar vositasida texnikaviy axborot va maʼlumotlar almashuvi;

— ikkala tomonning laboratoriya va/yoki organlarining xodimlarini almashish, shu jumladan ularni oʻqitish;

— eksperimental maqsadlarda namunalar, materiallar, asbob-uskunalar va apparatlar almashuvi;

— qoʻshma tadqiqotlar va faoliyatda teng tarzda ishtirok etish.

2. Zaruriy hollarda, Tomonlar va/yoki organlar hamkorlik amalga oshiriladigan soha, uning shartlari va muddatlarini aniqlash maqsadida, oqibat natijada istalgan tomon yuqorida qayd etilgan xatti-harakatlarni amalga oshirishi mumkin boʻlgan chora-tadbirlar joriy qilishi mumkin.

Bunday tarzda amalga oshiriladigan chora-tadbirlar moliyalash, boshqaruv masʼuliyati topshirish hamda maʼlumotlar tarqatish va intellektual mulk huquqlari boʻyicha batafsil shart-sharoitlarni oʻz ichiga olishi mumkin.

3. Harakat-tadbirlar takrorlanishini kamaytirish maqsadida, Tomonlar, ushbu Bitimga asosan oʻz faoliyatlarini oʻzlari unda tomon hisoblanuvchi, yadro xavfsizligiga taalluqli boʻlgan boshqa xalqaro tadbirlar bilan muvofiqlashtirish uchun bor imkoniyatlardan foydalanadilar.

1. Ushbu bobga muvofiq har bir Tomonning majburiyatlari zaruriy pul mablagʻlarining mavjudligiga bogʻliq boʻladi.

2. Mazkur hamkorlikdan kelib chiquvchi barcha xarajatlarni ularni sarflovchi Tomon qoplaydi.

1. Ushbu bobga muvofiq, hamkorlik tadqiqotlar va ishlanmalar boʻyicha Tomonlarning tegishli faoliyati ularning kelishuviga asosan qamrab olingan darajada, Tomonlar oʻzaro manfaatga ega boʻlgan holda, 3-moddada qayd etilmagan, atom energiyasi sohasidagi ilmiy tadqiqotlar va ishlanmalarga nisbatan tatbiq etiladi.

2. Hamkorlik quyidagi sohalarni oʻz ichiga olishi mumkin:

a) atom energiyasini tibbiyot va sanoat, shu jumladan elektr energiyasini ishlab chiqarish sohalarida qoʻllash;

b) atom energiyasi va atrof-muhit oʻrtasidagi oʻzaro harakat;

c) Tomonlar oʻrtasida kelishilganidek yadro tadqiqotlari va ishlanmalarining har qanday sohasi hamda ular Tomonlarning tegishli qonunchiligiga muvofiq qay darajada amalga oshirilishi mumkinligi.

3. Hamkorlik, xususan, quyidagi vositalar asosida amalga oshiriladi:

— maʼruzalar, tashriflar, seminarlar, texnik uchrashuvlar kabi tadbirlar vositasida texnikaviy informatsiya va maʼlumotlar almashuvi;

— laboratoriyalar va/yoki ikkala tomonning organlari xodimlarini almashish, shu jumladan ularni oʻqitish;

— eksperimental maqsadlarda namunalar, materiallar, asbob-uskunalar va apparatlar almashuvi;

— qoʻshma tadqiqotlar va faoliyatda teng tarzda ishtirok etish.

4. a) Zarur hollarda, muayyan loyihalar boʻyicha hamkorlik sohasi va shartlari tegishli qonunchilik va tartibga solib boruvchi talablarga muvofiq oʻzining vakolatli institutlari orqali faoliyatini amalga oshiradigan Tomonlar tatbiq etilib, amalga oshiriladigan choralarda qayd etiladi.

b) Bunday tarzda amalga oshiriladigan chora-tadbirlar, boshqalari qatorida, moliyalash, boshqaruv masʼuliyatini topshirish hamda maʼlumotlar tarqatish va intellektual mulk huquqlari boʻyicha batafsil shart-sharoitlarni ham oʻz ichiga olishi mumkin.

c) Agar Tomonlar boshqa tarzda ahdlashib olmagan boʻlsalar, hamkorlik boʻyicha faoliyatdan kelib chiquvchi barcha xarajatlarni ularni sarflovchi Tomon qoplaydi.

d) Ushbu bob boʻyicha hamkorlik yuzasidan faoliyatga muvofiq amalga oshiriladigan har qanday yadro transfertlari Tomonlar va Yevropa Ittifoqiga aʼzo mamlakatlarning 7(5)-moddada qayd etilgan atom energiyasidan tinch maqsadlarda foydalanish sohasidagi xalqaro va koʻp tomonlama majburiyatlari asosida amalga oshiriladi.

1. Agar joʻnatuvchi Tomon qabul qiluvchi Tomonni joʻnatishdan avval yoki joʻnatish paytida yozma ravishda xabardor qilgan boʻlsa, (Tomonlarning tegishli organlari joriy qilgan Maʼmuriy choralarda belgilangan tartibotlarga muvofiq) qabul qiluvchi Tomonning hududiy yurisdiksiyasiga kirish paytida Tomonlar oʻrtasida bevosita ravishda yoki uchinchi mamlakatlar orqali topshiriladigan yadro materiali ushbu Bitimning mavzui boʻladi.

2. Bundan avvalgi bandda qayd etilgan yadro materiali quyidagi holatlargacha ushbu Bitim shartlariga mos keladi:

— undan himoyaga taalluqli yadro maqsadlarida foydalanilmayotgan yoki umuman tiklanmaydigan holatga kelgan boʻlsa, quyida keltiriladigan 5.e) bandda qayd etiladigan bitimga muvofiq himoyani tugatish uchun shartlarga muvofiq aniqlanmasa;

— u quyida keltiriladigan 5.e) bandga muvofiq qabul qiluvchi Tomonning yurisdiksiyasidan chiqmagan boʻlsa; yoki

— Tomonlar uning ushbu Bitim mavzusi boʻlmasligiga kelishgan boʻlsalar.

3. Tomonlar oʻrtasida yadro materiallari va tegishli xizmatlar bilan savdo bozor narxlari boʻyicha amalga oshiriladi.

4. a) Yadro materiallari bilan oʻzaro savdoda Tomonlar tijorat borasida himoya choralarini talab qiluvchi nizoli vaziyatlarga yoʻl qoʻymaslikka harakat qilishlari zarur. Basharti, bundan qatʼi nazar, ularning yadro materiallari bilan oʻzaro savdosida atom sanoati (shu jumladan uran qazib olish) uchun jiddiy xavf yaratuvchi muammolar yuzaga kelsa, Oʻzbekiston yoki Hamjamiyat, istalgan tomon ad hoc Qoʻmitasi doirasida imkon qadar tezroq muddatlarda maslahatlashuvlar oʻtkazilishini talab qilishi mumkin.

b) Agar maslahatlashuvlar jarayonida bu muammolarni hal etish uchun oʻzaro maqbul qaror topilmasa, maslahatlashuv oʻtkazilishini talab qilgan tomon, muammoni hal etish uchun tegishli tijorat himoya choralarini qabul qilishi yoki ularning taʼsirini oʻzining ichki qonunchiligi va xalqaro huquqning tegishli tamoyillariga muvofiq yumshatishi mumkin.

c) yuqorida keltirilgan (a) va (b) kichik bandlari qoidalarini tatbiq etish Evratom Shartnomasi va shu Bitim asosidagi unga qoʻshimcha qonunlarni, shu jumladan Oʻzbekiston qonunchiligini kamsitmasligi lozim.

5. Yadro materiallarini topshirish quyidagi shartlarga boʻysunishi zarur:

a) Yadro materialidan tinch maqsadlarda foydalanilishi zarur va undan har qanday yadro portlatish uskunasi uchun yoki uni tadqiq qilish yoxud har qanday shu kabi uskunani ishlab chiqish uchun foydalanmaslik lozim;

b) Yadro materiali quyidagi holatlar uchun mavzu boʻlishi zarur:

i) Oʻzbekistonda — III Modda (1) va 1994-yil 8-oktabrda kuchga kirgan Tarqatmaslik toʻgʻrisida Shartnomani bajarishda MAGATE bilan tuzilgan himoya choralari boʻyicha bitim; (INFCIRC/508 sifatida eʼlon qilingan);

INFCIRC/540 (Davlat(lar) va MAGATE oʻrtasidagi Bitimni toʻldiruvchi Model Protokoli himoya choralarini qoʻllash uchun) sifatida eʼlon qilingan hujjat, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligi asosida 1998-yil 22-sentabrda tuzilgan toʻldirilgan qoʻshimcha Bayonnoma.

ii) Hamjamiyatda — Evratom Shartnomasiga muvofiq himoya choralari va himoya choralari boʻyicha quyidagi bitimlarga muvofiq MAGATE kafolatlari, shunga muvofiq, quyidagilarni koʻzda tutuvchi hamda Tarqatmaslik toʻgʻrisida Shartnoma talab qiladigan darajada koʻrib chiqilishi va almashtirilishi mumkin boʻlgan:

— 1977-yilning 21-fevralida kuchga kirgan, yadro davlati boʻlmagan, Hamjamiyatga aʼzo mamlakatlar, Evratom va MAGATE oʻrtasidagi Bitim (INFCIRC/193 sifatida eʼlon qilingan);

— 1981-yil 12-sentabrda kuchga kirgan, Fransiya, Evratom va MAGATE oʻrtasidagi Bitim (INFCIRC/290 sifatida eʼlon qilingan);

— 1978-yil 14-avgustda kuchga kirgan, Birlashgan Qirollik, Evratom va MAGATE oʻrtasidagi Bitim (INFCIRC/263 sifatida eʼlon qilingan);

INFCIRC/540 (Davlat(lar) va MAGATE oʻrtasidagi Bitimni toʻldiruvchi Model Protokoli himoya choralarini qoʻllash uchun) sifatida eʼlon qilingan hujjat asosida 1998-yil 22-sentabrda tuzilgan qoʻshimcha Bayonnomalar (belgilangan muddatlarda taqdim etilgan).

s) yuqoridagi b) bandda qayd etilgan, Oʻzbekiston va Hamjamiyat doirasida istalgan sababga koʻra vaqtincha harakatdan toʻxtatilgan yoki bekor qilingan MAGATE bilan tuzilgan har qanday Bitim qoʻllanganda, tegishli Tomon b.i) yoki b.ii) bandlarda qayd etilgan himoya choralari boʻyicha bitimlarda koʻzda tutilgan samaradorlik va miqyos ekvivalentini nazarda tutuvchi atom energiyasi boʻyicha Xalqaro agentlik bitimiga kirishi lozim, yoxud bunday holat koʻzda tutilmagan boʻlsa,

Hamjamiyat, unga aloqadar tarzda, b.i) bandda qayd etilgan himoya choralari boʻyicha bitimlarda nazarda tutilgan samaradorlik va miqyos ekvivalentini koʻzda tutuvchi Evratom himoya choralari tizimiga asoslangan himoya choralari tizimini qoʻllashi zarur, yoxud bunday holat koʻzda tutilmagan boʻlsa,

Tomonlar, b.i) yoki b.ii) bandlarda himoya choralari boʻyicha bitimlarda nazarda tutilgan samaradorlik va miqyos ekvivalentini koʻzda tutuvchi himoya choralarini qoʻllash uchun mexanizmlarni tadbiq etishi zarur.

d) Jismoniy himoya choralarining MAGATEning INFCIRC/254/Rev.5/Part1 (yadro materiallarini topshirish uchun Qoʻllanma) hujjatiga nisbatan eng kamida Ilova S (Annex S)da bayon qilingan mezonlarga javob beruvchi darajada qoʻllanishi koʻrib chiqilishi mumkin boʻlgan radioaktiv materiallarni xavfsiz ravishda tashish uchun MAGATE qoidalari asosida qayta koʻrib chiqilishi mumkin; hamda ushbu hujjatga qoʻshimcha ravishda Hamjamiyatga aʼzo mamlakatlar, Yevropa Komissiyasi, muvofiq ravishda Oʻzbekiston ham jismoniy himoya choralarini qoʻllash jarayonida qayta koʻrib chiqilishi mumkin boʻlgan INFCIRC/225/REV/4 (yadro materialining hamda yadro uskunasining jismoniy himoyasi) hujjatidagi tavsiyalarga asoslanishi mumkin. Xalqaro yuk tashish Tomonlar va Hamjamiyatga aʼzo mamlakatlar tomonidan qayta koʻrib chiqilishi hamda qabul qilinishi mumkin boʻlgan Yadro materialini jismoniy himoyalash boʻyicha Xalqaro Konvensiya (MAGATE INFCIRC/274/Rev.l) qoidalaridan, radioaktiv materiallarni xavfsiz ravishda tashish uchun MAGATE qoidalari (TS-R-1/-ST-1, MAGATE xavfsizlik standartlari seriyasi koʻrib chiqilgan)dan kelib chiqishi lozim.

e) Ushbu moddada shartlangan har qanday obyektlarni Tomonlarning yurisdiksiyasi doirasidan tashqariga ikki marta oʻtkazish faqat qayta koʻrib chiqilishi mumkin boʻlgan MAGATE INFCIRC/254/Rev.5/Part1 hujjatida bayon qilingan yadro materiallarini topshirish uchun Qoʻllanma shartlari asosida amalga oshirishlari zarur.

6. a) Tomonlar, ishlab chiqaruvchilar, atom sanoatining yonilgʻi sikli, kommunal xoʻjalik va isteʼmolchilar korxonalarining oʻzaro manfaatlari borasida oʻzlarining tegishli hududlarida tomonlar oʻrtasidagi yoki vakolatli shaxslar yoxud idoralar oʻrtasidagi oʻrnatilgan yadro materiallari savdosiga koʻmaklashishlari lozim.

b) Ruxsatnomalardan, shu jumladan eksport va import litsenziyalari, shuningdek uchinchi tomonlarga savdo, sanoat operatsiyalari va tomonlarning hududida yadro materiallarini topshirishga taalluqli ruxsatnomalardan savdoni cheklash yoki xalqaro miqyosda ham, mamlakat ichkarisida ham atom energiyasidan tinch maqsadlarda foydalanish borasida istalgan tomonning savdo manfaatlariga toʻsiq sifatida foydalanilmasligi zarur. Tegishli idora bunday ruxsatnomalarni olish uchun ariza asosida harakat qilishi va arizalarni topshirilgan kunidan boshlab imkon qadar tez muddatlarda hamda asossiz kechiktirishlarsiz koʻrib chiqishi lozim. Bu qoidaga rioya qilinishini taʼminlash uchun tegishli qoidalar belgilanishi zarur.

c) Ushbu Bitim qoidalari Hamjamiyat hududi doirasida yadro materialining erkin ravishda harakatlanishiga toʻsqinlik sifatida talqin qilinmasligi lozim.

7. Mazkur Bitimning har qanday sababga koʻra vaqtincha harakatdan toʻxtatilishi yoki uning joriy muddati toʻxtatilishiga qaramay, 5-bandini qoʻllash ana shu qoidalarda shartlangan har qanday yadro materiallari kabi shu qadar uzoq davom etishi zarur, u istalgan tomonning yurisdiksiyasi ostida boʻladi yoki yuqorida qayd etilganidek, 2-bandga muvofiq qaror qabul qilingunga qadar, ammo Bitim harakatdan toʻxtatilgan yoki joriy muddati toʻxtagandan soʻng 10 yildan oshmagan muddatda kuchga ega boʻladi.

1. Tomonlar oʻzlarining tegishli vakolatlari doirasida atom energiyasi sohasidagi boshqa faoliyat turlari boʻyicha hamkorlik qilish borasida kelishishlari mumkin.

2. Hamjamiyat tomonidan faoliyat tegishli harakat dasturlarini qamrab olishi va uning uchun belgilangan shartlarga, masalan, yadro materialini xavfsiz ravishda transportirovka qilish, himoya choralari yoki atom inshootlari xavfsizligining ayrim jihatlariga koʻmaklashish uchun sanoat hamkorligi kabi sohalar shartlariga muvofiq kelishi zarur.

3. 6-modda 4-band qoidalari teng tarzda qoʻllanadi.

Ushbu Bitim boʻyicha hamkorlik Oʻzbekiston va Hamjamiyatda amalda boʻlgan qonunlar va qoidalarga, shuningdek tomonlar oʻrtasida tuzilgan xalqaro bitimlarga ham muvofiq kelishi lozim. Hamjamiyat borasida esa qoʻllash huquqi Evratom Shartnomasi hamda unga muvofiq ikkinchi darajali qonunchilikni oʻz ichiga oladi.

Ushbu Bitim boʻyicha faoliyat bilan bogʻliq boʻlgan, maʼlumotlardan foydalanish va ularni tarqatish hamda intellektual mulk huquqlari, patentlar va mualliflik huquqlari mazkur Bitimning ajralmas qismi hisoblangan Ilovalarga muvofiq boʻlishi zarur.

1. Agar Tomonlar alohida mexanizmli maslahatlashuvlar oʻtkazishni nazarda tutmagan boʻlsa, ular ushbu Bitim boʻyicha hamkorlik monitoringi uchun ShHB doirasida muntazam ravishda maslahatlashuvlar oʻtkazadilar.

2. Mazkur Bitimni qoʻllash yoki talqin qilish borasida yuzaga keladigan har qanday nizolar ShHBning 90-moddasiga muvofiq ravishda koʻrib chiqilishi mumkin.

1. Bitim Tomonlar diplomatik notalar almashish vositasida u kuchga kiradigan sanani belgilagan kundan boshlab kuchga kirishi hamda dastlabki 5 yil mobaynida oʻz kuchini saqlab qolishi zarur.

2. Natijada, agar istalgan tomon ushbu Bitimning joriy muddati tugashidan kamida 6 oy avval boshqa tomonga yozma ravishda Bitimni harakatdan toʻxtatish yoki yangi muzokaralar oʻtkazishni taklif qilmasa, Bitim oʻz-oʻzidan keyingi besh yillik muddatga uzaytirilishi lozim.

3. Agar istalgan Tomon yoki Hamjamiyatga aʼzo istalgan mamlakat ushbu Bitimning ahamiyatga ega boʻlgan istalgan qoidasini buzsa, boshqa Tomon yozma xabarnoma yuborib, mazkur Bitim boʻyicha hamkorlikni butunlay yoki qisman toʻxtatishi xususida oʻz maqsadini maʼlum qilishi mumkin. Istalgan boshqa Tomon ana shu maqsadda harakat qilgunga qadar, Tomonlar tuzatishlar kirituvchi choralar qabul qilish hamda bunday choralar qabul qilinishi lozim boʻlgan vaqtincha muddatlar yuzasidan kelishuvga erishish uchun maslahatlashuvlar oʻtkazishi mumkin. Bunday xatti-harakatlar faqat kelishilgan choralarni muayyan vaqt doirasida amalga oshirish imkoniyati boʻlmagan taqdirda yoki avvalgi bandda koʻzda tutilgan, qoidabuzarlikning tabiati va jiddiyligini eʼtiborga olgan holda, maʼlum vaqt oʻtgandan soʻng kelishuvga erishilmagan holda amalga oshirilishi zarur.

Ushbu Bitim maqsadlarida:

a) “yadro materiali” iborasi MAGATE Nizomining XX moddasida belgilab berilgan atama boʻlib, u parchalanish manbai hisoblangan istalgan material yoki boʻlinib ketishga moyil maxsus materialni anglatadi.

b) “Hamjamiyat” quyidagilarni bildiradi:

i) Yuridik shaxs — atom energiyasi boʻyicha Yevropa Hamjamiyatini taʼsis etuvchi Shartnomaga koʻra tashkil etilgan ushbu Bitimning Tomoni;

ii) hududlar, yuqorida qayd etilgan Shartnoma qoʻllanadigan hududlar;

c) “Tomonlarning tegishli organlari” quyidagilarni anglatadi:

i) Oʻzbekiston uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi yoki manfaatdor Tomon istalgan vaqtda boshqa Tomonni xabardor qilishi mumkin boʻlgan boshqa shunday organ;

ii) Hamjamiyat uchun — Yevropa Ittifoqi Komissiyasi.

Mazkur Bitim oʻzbek, daniya, golland, ingliz, fin, fransuz, nemis, grek, italyan, portugal, ispan va shved tillarida ikki nusxada tuzilishi zarur, matnlarning barchasi bir xil kuchga egadir.

1) Ushbu Bitimga muvofiq oʻtkaziladigan barcha tadqiqotlar “qoʻshma tadqiqotlar” boʻlishi zarur. Ishtirokchilar qoʻshma tadqiqotlar jarayonida maʼlumotlar va intellektual mulk (IM)ka egalik qilish va foydalanish, shu jumladan ularni eʼlon qilishga taalluqli texnologiyalar boshqaruvi rejasi (TMR)ni hamkorlikda rivojlantirishlari lozim. Bunday rejalar tadqiqotlarni moliyalashtirish uchun jalb qilingan Tomonning rivojlanishdagi tadqiqotlar va hamkorlik boʻyicha maxsus kontraktlarga biriktirilgan masʼul moliya agentliklari yoki boʻlimi tomonidan maʼqullanishi zarur. TMR qoʻshma hamkorlik maqsadlarini, qatnashchilarning qiyosiy ulushi, hududlarni litsenziyalash yoki foydalanish sohalari uchun imtiyozlar va kamchiliklar, qoʻllanadigan huquq bilan oʻrnatilgan talablar hamda qatnashchilar deb hisoblovchi boshqa omillarni hisobga olgan holda ishlab chiqilishi lozim.

2) Qoʻshma hamkorlik jarayonida yuzaga kelgan va TMRda qayd etilmagan maʼlumotlar va IM texnologiyalarni boshqarish rejasida bayon qilingan tamoyillarga muvofiq Tomonlarning maʼqulloviga binoan taqsimlanishi zarur. Murosaga erishilmagan hollarda, bunday maʼlumot yoki IM qoʻshma tadqiqotlarga jalb etilgan barcha qatnashchilarning egaligida boʻlishi lozim. Ushbu qoida aloqador boʻlgan har bir qatnashchi geografik cheklovlarsiz shunday maʼlumot yoki IMdan tijorat maqsadlarida foydalanish huquqiga egadir.

3) Har bir Tomon, boshqa Tomon va uning qatnashchilari shunday tamoyillarga muvofiq u taqsimlagan huquqlarga ega boʻlishini taʼminlashi lozim.

4) Ushbu Bitimda qayd etilgan sohalardagi raqobat shartlarini quvvatlagan holda, har bir Tomon mazkur Bitimga binoan qoʻlga kiritilgan huquqlarning, xususan quyidagi holatlarni ragʻbatlantirish yoʻli bilan amalga oshirilishiga xizmat qiladi:

i) ushbu Bitimga muvofiq yuzaga kelgan, oshkor etilgan yoki boshqa tarzda maʼlum qilingan maʼlumotlarni tarqatish va foydalanish;

ii) xalqaro standartlarni qabul qilish va qoʻllash.

Mazkur Bitimga muvofiq Tomonlar yoki ularning qatnashchilariga tegishli huquqlarga nisbatan badiiy va adabiy asarlarni muhofazalash toʻgʻrisida Bern konvensiyasi (1971-y. Parij Akti)ga muvofiq boʻlgan rejim qoʻllanishi zarur.

4-boʻlim qoidalarini kamsitmagan holda, agar TMRda oʻzga holatlar koʻzda tutilmagan boʻlsa, Tomonlar yoki shu qoʻshma hamkorlikning qatnashchilari tadqiqot natijalarini birgalikda eʼlon qiladilar. Bundan avvalgi asosiy qoidaga muvofiq quyidagi tartibotlar qoʻllanadi:

1) Tomon yoki shu Tomonning davlat organi ushbu Bitimga muvofiq tadqiqotlardan kelib chiquvchi ilmiy va texnikaviy jurnallar, maqolalar, hisobotlar, kitoblarni, shu jumladan ularni video va dastur taʼminoti shaklida eʼlon qilgan holda, boshqa Tomon bunday ishlarning tarjimasi uchun jahon, noeksklyuziv, qaytarilmaydigan, bepul litsenziyasiga, qayta ishlash, moslashtirish, topshirish va jamoatchilikka tarqatish huquqiga ega.

2) Tomonlar bitimga muvofiq qoʻshma tadqiqot asosida yaratilgan va mustaqil noshirlar tomonidan eʼlon qilingan, ilmiy xarakterga ega adabiy ishlar imkon qadar keng doirada tarqatilishini taʼminlashlari zarur.

3) Ushbu qoidalarga muvofiq tarqatiladigan va tayyorlanadigan mualliflik ishlarining barcha nusxalari ish muallif(lar)ining ism-sharifini koʻrsatishi lozim, ammo muallif yoki mualliflar oʻz ism-shariflarini ochiq tarzda qayd etilishini rad etgan hollar bundan mustasno. Shuningdek, ular Tomonlarning birgalikda qoʻllab-quvvatlashini aniq his etishlari lozim.

1) Har bir Tomon yoki uning qatnashchilari, tegishli ravishda shu Tomon ushbu Bitimga nisbatan sir saqlashni xohlagan maʼlumotlarni imkon qadar boshlangʻich davrda va TMRda, boshqalari qatorida quyidagi mezonlarni eʼtiborga olgan holda aniqlashi zarur:

— Maʼlumot, butunlay yoki konkret konfiguratsiya yoki uning komponentlari maʼnosidagi maxfiy maʼlumot bilim hisoblanmaydi yoki shu sohadagi ekspertlar uchun ruxsat etilgan huquqiy vosita hisoblanmaydi;

— Maʼlumot uning maxfiyligi tufayli aniq yoki boʻlgʻusi tijorat qiymatiga egaligi;

— Maʼlumotning maxfiyliligini masʼul shaxs quvvatlagan holat uning oqilona choralar vositasida avvalgi tarzda saqlanganligi maʼnosida.

Tomonlar va qatnashchilar maʼlum hollarda, agar oʻzga holatlar koʻzda tutilmagan boʻlsa, ushbu Bitimga muvofiq qoʻshma tadqiqotlarning tegishli tartibida berilgan, almashilgan yoki yuzaga kelgan maʼlumotlarning bir qismi yoki hammasi oshkor etilmasligi zarurligiga kelishishlari mumkin.

2) Har bir Tomon ushbu Bitimga muvofiq oshkor etilmaydigan maʼlumotlar va uning imtiyozli maqomi boshqa Tomon taniydigan tarzda, masalan, tegishli markirovka yoki cheklangan afsona yoʻli bilan taniladigan boʻlishini taʼminlashi lozim. Bu holat, shuningdek, qayd etilgan maʼlumotlarning har qanday tarzda aks ettirilishiga qisman yoki butunlay tatbiq etiladi.

Ushbu Bitimga muvofiq oshkor etilmagan maʼlumotlarni oluvchi Tomon uning imtiyozli maqomiga hurmat bilan munosabatda boʻlishi zarur. Bunday maʼlumotlar ularning egalari tomonidan shu soha ekspertlariga cheklashsiz tarzda oshkor etiladigan taqdirda qayd etilgan cheklovlar avtomatik ravishda toʻxtatilishi zarur.

3) Oluvchi Tomon mazkur Bitimga muvofiq oshkor etilmagan maʼlumotlarni mamlakatda boʻlgan yoki oluvchi Tomon yollagan shaxslarga hamda tartibga muvofiq qoʻshma tadqiqotning maxsus maqsadlarida oluvchi Tomonning vakolatli manfaatdor departamentlariga yoki boʻlimlariga tarqatishi mumkin, buning uchun shunday tarzda tarqatiladigan har qanday maxfiy maʼlumot maxfiylik toʻgʻrisidagi bitimga muvofiq amalga oshirilishi va yuqorida qayd etilganidek osongina taniladigan boʻlishi zarur.

4) Ushbu Bitimga muvofiq oshkor etilmaydigan maʼlumotlarni taqdim etuvchi Tomonning avvaldan bildirilgan yozma ravishdagi roziligiga binoan, oluvchi Tomon oshkor etilmaydigan shunday maʼlumotni yuqoridagi 3-bandda qayd etilgandan koʻra kengroq ravishda tarqatishi mumkin. Tomonlar bunday tarzda keng koʻlamda tarqatish uchun soʻrovnoma va dastlabki yozma rozilik olish uchun tartibotlarni ishlab chiqishda hamkorlik qilishlari lozim hamda har bir Tomon oʻzining ichki siyosati, qoidalari va qonunda ruxsat etilgan doirada tegishli tarzda oʻz roziligini bildirishi zarur.

Mazkur Bitimga muvofiq oʻtkaziladigan seminarlar va boshqa uchrashuvlarda taqdim etiladigan oʻzga maʼlumotlar yoki boshqa maxfiy yoki imtiyozli maʼlumotlar yoxud xodimlar, mexanizmlardan foydalanish yoki qoʻshma loyihalardan kelib chiquvchi maʼlumotlarni Tomonlar yoki ularning qatnashchilari Bitimdagi hujjatli maʼlumotlar uchun qayd etilgan tamoyillarga muvofiq koʻrib chiqishlari zarur, ammo buning uchun bunday maxfiy yoki oshkor etilmaydigan yoxud imtiyozli maʼlumotlarni oluvchi bunday aloqa amalga oshirilgan vaqtda maʼlumotning maxfiy xarakterga ega ekanligi toʻgʻrisida xabardor qilinishi lozim.

Har bir Tomon ushbu Bitimga muvofiq u olgan maxfiy maʼlumot shu yerda qayd etilgan tarzda nazorat qilinishini taʼminlashi lozim. Agar Tomonlardan biriga uning yuqoridagi A va V bandlardagi Tarqatmaslik toʻgʻrisidagi qoidalarni bajara olmasligi yoki oqilona tarzda kutishi hamda oʻsha qoidalarni bajarishga qodir emasligi maʼlum boʻlsa, u darhol boshqa Tomonni bundan xabardor qilishi zarur. Keyinchalik Tomonlar qabul qilish uchun tegishli choralarni belgilash uchun maslahatlashuvlar oʻtkazishlari lozim.

1. Intellektual mulk: 1997-yil 14-iyulda Stokgolmda imzolanib, Jahon Intellektual Mulk Tashkilotini taʼsis etgan Konvensiyaning 2-moddasida bayon qilingan maʼnoga ega.

2. Qatnashchi: ushbu bitimga muvofiq loyihada ishtirok etuvchi istalgan jismoniy yoki yuridik shaxs, shu jumladan Tomonlar.

3. Qoʻshma hamkorlik: Tomonlarning birgalikdagi hissalari vositasida va har ikki Tomonning qatnashchilari hamkorligida mutanosib ravishda moliyaviy taʼminlanadigan tadqiqot.

4. Maʼlumotlar: ilmiy yoki texnikaviy maʼlumotlar, qoʻshma tadqiqotlardan kelib chiquvchi natijalar yoki tadqiqot va ishlanmalar usullari hamda qoʻshma tadqiqotda ishtirok etuvchi Tomonlar va/yoki qatnashchilar ushbu Bitimga yoki tadqiqotga muvofiq taqdim etish yoki almashish zarur deb hisoblagan har qanday boshqa maʼlumotlar.

TMR — bu qatnashchilar oʻrtasida qoʻshma tadqiqotlarni amalga oshirish hamda qatnashchilarning tegishli huquq va majburiyatlari toʻgʻrisida tuziladigan maxsus bitim. IM, TMR borasida, odatda, boshqalari qatorida, tadqiqotlar va ishlanmalar maqsadida mulkni qoʻriqlash, foydalanuvchilarning huquqlari, foydalanish va tarqatish, shu jumladan birgalikda maqolalar eʼlon qilish, keluvchi tadqiqotchilarning huquq va majburiyatlari hamda nizolarni hal etish tartibotlari qayd etiladi. Shuningdek, TMR ham kelgusidagi, ham tarixga oid, litsenziyalash va taʼminotga taalluqli maʼlumotlarni ham oʻz ichiga olishi mumkin.