Oʻzbekiston Respublikasi bilan Eron Islom Respublikasi oʻrtasida
Shartnoma
Mahkumlarni topshirish toʻgʻrisida
Oʻzbekiston Respublikasi va Eron Islom Respublikasi, keyingi oʻrinlarda «Tomonlar» deb ataluvchilar,
davlat suvereniteti va bir-birining ichki ishlariga aralashmaslik, tenglik va oʻzaro hurmat tamoyillaridan kelib chiqib, xalqaro huquq normalariga asoslangan holda va jinoyat huquqi sohasida samarali hamkorlikni rivojlantirishni istab,
Mahkumlarga jazoni oʻz mamlakatlarida oʻtash imkoniyatini berish orqali ularning reabilitatsiyasiga koʻmaklashishni istab,
insonparvarlik va inson huquqlarini hurmat qilish tamoyillariga amal qilib,
quyidagilar toʻgʻrisida kelishib oldilar:
1-modda
Taʼriflar
Taʼriflar
Mazkur Shartnoma maqsadlarida atamalar quyidagi maʼnolarni anglatadi:
1. «hukm chiqarish Tomoni» — topshirilishi soʻralgan shaxsga nisbatan ozodlikdan mahrum etish yoki boshqacha tarzda ozodlikni cheklash tarzidagi jazoni qoʻllash toʻgʻrisida hududida sud hukmi chiqarilgan Tomon;
2. «hukmni ijro etish Tomoni» — ozodlikdan mahrum etilgan yoki boshqacha tarzda ozodligi cheklangan shaxs jazoni oʻtashni davom ettirishi uchun hududiga oʻtkazilishi mumkin boʻlgan va uning fuqarosi boʻlgan Tomon;
3. «mahkum» — Tomonlardan birining sudi tomonidan ozodlikni cheklash tarzidagi jazo qoʻllanilishi nazarda tutilgan jinoyat sodir etganligi uchun hukm qilingan shaxs;
4. «mahkumning yaqin qarindoshlari» — mahkum fuqarosi boʻlgan Tomonning milliy qonunchiligiga muvofiq yaqin qarindoshlar deb eʼtirof etilgan shaxslar;
5. «Tomonlarning vakolatli organlari» — Tomonlarning milliy qonunchiligiga muvofiq mahkumni topshirish bilan bogʻliq jarayonga jalb etilgan organlar.
2-modda
Umumiy qoidalar
Umumiy qoidalar
1. Tomonlar mazkur Shartnoma qoidalariga muvofiq mahkumni topshirish sohasida hamkorlikni amalga oshirish uchun barcha zarur choralarni koʻradilar.
2. Mazkur Shartnoma qoidalariga muvofiq, mahkum hukm chiqarish Tomoni hududidan hukmni ijro etish Tomoni hududiga tayinlangan jazoni yoki uning qolgan qismini oʻtash uchun topshirilishi mumkin. Buning uchun hukm chiqarish Tomoniga yoki hukmni ijro etish Tomoniga mahkum yoki yaqin qarindoshlari yoxud uning qonuniy vakili tomonidan mahkumning mazkur Shartnoma asosida topshirilishiga roziligi yuzasidan yozma murojaat qilinishi lozim.
3-modda
Markaziy organlar va aloqa usullari
Markaziy organlar va aloqa usullari
1. Mazkur Shartnomaga muvofiq mahkumni topshirish bilan bogʻliq barcha masalalar boʻyicha quyidagilar Markaziy organlar hisoblanadilar:
Oʻzbekiston Respublikasi uchun — Bosh prokuratura;
Eron Islom Respublikasi uchun — Adliya vazirligi.
2. Tomonlar ushbu moddaning 1-bandida koʻrsatilgan Markaziy organlar oʻzgargan taqdirda, bu haqida bir-birlarini xabardor qiladilar.
3. Markaziy organlar diplomatik kanallar orqali oʻzaro aloqa qiladilar. Markaziy organlar shoshilinch hollarda mazkur Shartnoma ijrosi uchun muhim boʻlgan amaliy choralar boʻyicha kelishish maqsadida bevosita faks, elektron pochta va boshqa tezkor aloqa vositalari orqali muloqot qilishlari mumkin. Bunday usullar orqali joʻnatilgan yozishmalar va hujjatlar darhol diplomatik kanallar orqali tasdiqlanishi lozim.
4-modda
Topshirish shartlari
Topshirish shartlari
1. Mahkumni topshirish faqat quyidagi shartlar asosida amalga oshirilishi mumkin, agar:
a) mahkum hukmni ijro etish Tomonining fuqarosi boʻlsa;
b) sud qarori yakuniy boʻlib, u hukm chiqarish Tomonining milliy qonunchiligiga muvofiq ijro etilishi mumkin boʻlsa;
c) topshirish toʻgʻrisida soʻrov kelib tushgan paytda jazo muddatining oʻtalmay qolgan qismi olti (6) oydan kam boʻlmasa;
d) mahkum topshirishga rozi boʻlsa va (yoki) uning yoshi, jismoniy yoki ruhiy holatini eʼtiborga olgan holda mahkumning yaqin qarindoshlari yoki qonuniy vakili va (yoxud) Tomonlardan biri buni zarur deb hisoblasa;
e) hukm chiqarishga sabab boʻlgan qilmish hukmni ijro etish Tomoni milliy qonunchiligiga binoan jinoyat boʻlsa;
f) hukm chiqarish va hukmni ijro etish Tomonlari mahkumni topshirishga rozi boʻlishsa.
2. Istisno hollarda, mahkumning oʻtashi lozim boʻlgan jazo muddati olti (6) oydan kam qolgan taqdirda ham Tomonlar mahkumni topshirishga rozi boʻlishlari mumkin.
5-modda
Mahkumni topshirishni rad etish uchun asoslar
Mahkumni topshirishni rad etish uchun asoslar
1. Mahkumni topshirish toʻgʻrisidagi soʻrov quyidagi hollarda rad etiladi, agar:
a) topshirish davlatning suvereniteti, xavfsizligi, jamoat tartibiga daxl qilsa yoki Tomonlardan birining milliy qonunchiligi asosiy prinsiplariga zid boʻlsa;
b) jinoyat oqibatida yetkazilgan moddiy zarar undirilmagan boʻlsa;
c) jazoni ijro etish Tomonida ushbu Tomon qonuniga muvofiq jinoiy javobgarlikka tortish muddati oʻtganligi yoki boshqa har qanday sabab oqibatida jazoni ijro etish imkoni boʻlmasa;
d) mazkur Shartnomaning 4-moddasi 1-bandi shartlari bajarilmagan boʻlsa.
2. Soʻralayotgan Tomon topshirish haqidagi soʻrovni qanoatlantirish yoki rad etish yuzasidan qabul qilgan qarori haqida soʻrayotgan Tomonni darhol xabardor qiladi.
6-modda
Hukmni ijro etish toʻgʻrisida axborot
Hukmni ijro etish toʻgʻrisida axborot
1. Hukmni ijro etish Tomoni hukm chiqarish Tomoniga hukmni ijro etilishi toʻgʻrisida quyidagi holatlarda maʼlumot taqdim qiladi, agar:
a) mahkum jazo muddati tugashidan avval hukmni ijro etish Tomoni hududidagi jazoni ijro etish muassasasidan qochib ketsa;
b) hukm chiqarish Tomoni mahkum haqida maxsus axborot talab qilsa.
2. Hukm chiqarish Tomoni oʻzi va (yoki) hukmni ijro etish Tomoni tarafidan mazkur Shartnomaga muvofiq topshirish yuzasidan qabul qilingan qaror haqida mahkumni yozma ravishda xabardor qilishi lozim.
7-modda
Maʼlumot almashish
Maʼlumot almashish
Tomonlarning Markaziy organlari har yili yoki soʻrovga asosan boshqa Tomon fuqarosi boʻlgan mahkumlar haqida maʼlumot almashadilar.
8-modda
Mahkumni topshirish toʻgʻrisida soʻrovlar
Mahkumni topshirish toʻgʻrisida soʻrovlar
Topshirish toʻgʻrisidagi soʻrov kelib tushgandan soʻng, Tomonlar oʻrtasida boshqacha kelishuv mavjud boʻlmasa, hukm chiqarish Tomoni hukmni ijro etish Tomoniga quyidagi maʼlumot va hujjatlarni taqdim qilishi lozim:
a) mahkumning shaxsi haqida maʼlumotlar, shu jumladan familiyasi, ismi, otasining ismi, tugilgan sanasi va joyi;
b) mahkumning fuqaroligini tasdiqlovchi hujjat, agar mavjud boʻlsa;
c) hukm uchun asos boʻlgan jinoyat qonunchiligining matni;
d) mahkumning yoki mazkur Shartnomaning 4-moddasida nazarda tutilgan hollarda, uning qonuniy vakili yoki yaqin qarindoshlarining topshirishga roziligi toʻgʻrisidagi yozma arizasi;
e) mahkumning yoki mazkur Shartnomaning 2-moddasida nazarda tutilgan hollarda, uning qonuniy vakili yoki yaqin qarindoshlarining topshirish toʻgʻrisidagi yozma murojaati;
f) sud hukmi va vakolatli organning hukmning qonuniy kuchga kirishi toʻgʻrisidagi qarorining nusxalari;
g) hukm chiqarish Tomonining ozodlikdan mahrum qilish jazosining muddati, dastlabki qamoqda saqlab turilgan muddat, afv etish, amnistiya, hukmni yengillashtirish bilan bogʻliq va jazo muddatining oʻtalmagan qismini tasdiqlovchi bayonoti;
h) mahkumning jismoniy va ruhiy salomatligi toʻgʻrisidagi tibbiy maʼlumotnoma.
9-modda
Hujjatlarni oʻtkazish
Hujjatlarni oʻtkazish
Hukmni ijro etish Tomoni hukm chiqarish Tomonining talabiga koʻra quyidagi hujjatlarni taqdim qilishi lozim:
a) mahkumning hukmni ijro etish Tomonining fuqaroligini tasdiqlovchi hujjat yoki maʼlumotnoma;
b) hukm chiqarishga asos boʻlgan qilmish hukmni ijro etish Tomoni hududida sodir etilgan taqdirda, uning qonunchiligiga muvofiq jinoyat ekanligini tasdiqlovchi qonunchilik matni.
10-modda
Rozilik va uni tekshirish
Rozilik va uni tekshirish
1. Hukm chiqarish Tomoni 4-moddaning 1 (d)-bandiga binoan topshirish uchun shaxsning berayotgan roziligi ixtiyoriy ekanligini hamda u bunday rozilikning huquqiy oqibatlarini toʻla tushunayotganligini mahkum tomonidan yozma ravishda tasdiqlanishini taʼminlashi lozim.
2. Agar hukmni ijro etish Tomoni murojaat qilsa, hukm chiqarish Tomoni hukmni ijro etish Tomoniga mahkum ushbu moddaning 1-bandi talablariga muvofiq rozilik berganligini konsullik muassasalari yoki boshqa kelishilgan organ orqali tasdiqlab olish uchun imkoniyat beradi.
11-modda
Mahkumni topshirish toʻgʻrisidagi soʻrov boʻyicha javob xati
Mahkumni topshirish toʻgʻrisidagi soʻrov boʻyicha javob xati
Soʻralayotgan Tomon mazkur Shartnomaning 9-moddasida nazarda tutilgan hujjatlar olingandan soʻng mahkumni topshirish haqidagi soʻrov boʻyicha rozilik berish yoki rad etish toʻgʻrisidagi qaromi uch (3) oy ichida qabul qiladi. Qabul qilingan qaror haqida soʻrayotgan Tomon, zarur hollarda, mahkum, uning qonuniy vakili yoki yaqin qarindoshlari yozma ravishda darhol xabardor qilinadi.
12-modda
Topshirish vaqti, joyi va tartibi
Topshirish vaqti, joyi va tartibi
1. Topshirish toʻgʻrisidagi soʻrov qanoatlantirilsa, Tomonlarning Markaziy organlari oʻzaro kelishuv asosida mahkumni topshirish joyi, vaqti va tartibini belgilaydilar.
2. Mahkumni topshirish tartibi Tomonlarning vakolatli vakillari tarafidan imzolanadigan topshirish toʻgʻrisidagi bayonnomani tuzishni oʻz ichiga oladi.
13-modda
Xarajatlar
Xarajatlar
Mahkum hukmni ijro etish Tomoniga yetkazilgandan soʻng topshirish bilan bogʻliq barcha xarajatlar hukmni ijro etish Tomoni tarafidan qoplanadi.
14-modda
Topshirishdan soʻng jazoni ijro etish
Topshirishdan soʻng jazoni ijro etish
1. Hukmni ijro etish Tomoni oʻz vakolatli organi qarori asosida jazoni toʻliq hajmda oʻtashni davom ettirilishini taʼminlaydi va mahkumga nisbatan tayinlangan jazoni ogʻirlashtirishi mumkin emas. Mahkumga tayinlanadigan jazo hukm chiqarish Tomoni sudining hukmiga muvofiq oʻtaladi. Hukmni ijro etish Tomonining sudi hukm chiqarish Tomoni tayinlagan jazoni ijro etish yuzasidan qaror chiqaradi.
2. Mahkum topshirilgandan soʻng boshqa Tomonda chiqarilgan hukm hukmni ijro etish Tomonining qonunchiligiga muvofiq ijro etiladi.
3. Hukmni ijro etish Tomoni qonunchiligi boʻyicha bunday qilmish uchun ozodlikdan mahrum etishning eng uzoq muddati hukm boʻyicha tayinlanganidan kam boʻlsa, hukmni ijro etish Tomoni sudi xuddi shunday qilmish uchun ushbu Tomon qonunchiligida nazarda tutilgan ozodlikdan mahrum etishning eng uzoq muddatini belgilaydi. Biroq, jazo turi oʻzgartirilmaydi.
4. Agar hukm bir yoki bir nechta qilmishga taalluqli boʻlsa, ulardan biri yoki bir nechtasi hukmni ijro etish Tomonida jinoyat deb eʼtirof etilmasa, ushbu Tomon sudi jazoning jinoyat deb hisoblanadigan qilmishga nisbatan qoʻllanadigan qismini belgilaydi.
5. Qoʻshimcha jazoni ijro etish toʻgʻrisidagi qaror hukmni ijro etish Tomonining sudi tarafidan, agar ushbu Tomon qonunchiligida sodir etilgan qilmish uchun bunday jazo nazarda tutilgan boʻlsa, qabul qilinadi.
6. Murojaatga asosan, hukmni ijro etish Tomoni Markaziy organi hukm chiqarish Tomoni Markaziy organiga ushbu moddaga muvofiq hukmni ijro etish boʻyicha sud tarafidan chiqarilgan qaror haqida axborot beradi.
15-modda
Afv etish, amnistiya va jazoni yengillashtirish
Afv etish, amnistiya va jazoni yengillashtirish
Har bir Tomon oʻz milliy qonunchiligiga muvofiq mahkumga nisbatan afv, amnistiya, jazoni yengillashtirish yoki jazoni oʻtashdan shartli ozod qilish choralarini qoʻllashi mumkin.
16-modda
Hukmni qayta koʻrib chiqish
Hukmni qayta koʻrib chiqish
Faqat hukm chiqarish Tomonining sudi topshirilgan mahkumga nisbatan chiqarilgan hukmni qayta koʻrib chiqishga haqli.
17-modda
Tranzit olib oʻtish
Tranzit olib oʻtish
1. Tomonlardan biri boshqa Tomon vakolatli organlarining tegishli soʻrovi asosida boshqa Tomondan uchinchi davlatga yoki uchinchi davlatdan boshqa Tomonga topshirilayotgan mahkumning oʻz hududidan tranzit olib oʻtilishiga koʻmaklashadi.
2. Tranzit olib oʻtishda havo transportidan foydalangan holda boshqa Tomon hududiga qoʻnish rejalashtirilmagan boʻlsa, ruxsat talab etilmaydi.
3. Havo kemasining rejalashtirilmagan qoʻnishi hollarida, hududi ustidan parvoz amalga oshirilayotgan Tomon boshqa Tomonning mahkumni kuzatib borayotgan vakillari iltimosnomasiga koʻra, ushbu moddaning 1-bandiga muvofiq taqdim etilishi lozim boʻlgan tranzit olib oʻtish toʻgʻrisidagi soʻrov kelib tushguniga qadar, ushbu shaxsni 72 soat davomida qamoqda saqlab turishi mumkin. Bunday soʻrov texnik aloqa vositalari, shu jumladan telegraf, teleks, faks va elektron pochta orqali yuborilishi mumkin. Agar tranzit olib oʻtish yuqorida qayd etilgan vaqt davomida amalga oshirilmasa, mahkum ozod qilinadi.
4. Har bir Tomon tranzit olib oʻtish soʻrovini rad etishi mumkin, agar:
a) mahkum ushbu Tomon davlati fuqarosi boʻlsa;
b) ushbu Tomon milliy qonunchiligiga muvofiq hukm chiqarishga sabab boʻlgan qilmish jinoyat hisoblanmasa;
c) uning milliy qonunchiligiga zid boʻlsa.
18-modda
Orqaga qaytish kuchi
Orqaga qaytish kuchi
Mazkur Shartnoma qoidalari uning kuchga kirguniga qadar Tomonlardan birining sudi tarafidan chiqarilgan hukmlarga nisbatan ham qoʻllaniladi.
19-modda
Nizolarni hal etish
Nizolarni hal etish
Mazkur Shartnomani talqin qilish yoki qoʻllashda yuzaga keladigan barcha kelishmovchilik yoki nizolar Tomonlarning Markaziy organlari oʻrtasida diplomatik kanallar orqali maslahatlashuv va muzokaralar oʻtkazish yoʻli bilan hal qilinadi.
20-modda
Ikki tomonlama aloqa tillari
Ikki tomonlama aloqa tillari
1. Tomonlar vakolatli organlarining mazkur Shartnoma doirasida oʻzaro hamkorlik qilishda ingliz tilidan foydalanadilar.
2. Soʻrayotgan Tomonning davlat tilida tayyorlangan soʻrovlarga ilova qilingan hujjatlar soʻralayotgan Tomonning rasmiy tiliga yoki ingliz tiliga qilingan tarjimalari bilan birga tasdiqlangan holda taqdim qilinadi.
3. Diplomatik kanallar orqali taqdim etilgan hujjatlarning haqiqiyligini boshqacha tarzda tasdiqlash yoki sertifikatlash talab etilmaydi.
21-modda
Shartnomaga oʻzgartirishlar kiritish
Shartnomaga oʻzgartirishlar kiritish
Mazkur Shartnomaga Tomonlarning oʻzaro kelishuviga koʻra uning ajralmas qismi hisoblanadigan alohida bayonnomalar bilan oʻzgartirishlar kiritilishi mumkin. Ushbu bayonnomalar mazkur Shartnomaning 23-moddasida belgilangan tartibda kuchga kiradi.
22-modda
Shartnomaning boshqa xalqaro shartnomalar bilan munosabati
Shartnomaning boshqa xalqaro shartnomalar bilan munosabati
Mazkur Shartnomaning qoidalari Tomonlarning ular ishtirokchilari boʻlgan boshqa xalqaro shartnomalardan kelib chiqadigan huquq va majburiyatlariga daxl qilmaydi.
23-modda
Kuchga kirishi, amal qilishi va tugatilishi
Kuchga kirishi, amal qilishi va tugatilishi
1. Mazkur Shartnoma Tomonlarning milliy qonunchiligiga muvofiq ratifikatsiya qilinadi va ratifikatsiya yorliqlari diplomatik kanallar orqali almashingan sanadan soʻng oʻttizinchi (30) kunda kuchga kiradi.
2. Har bir Tomon istalgan vaqtda diplomatik kanallar orqali boshqa Tomonga yozma xabarnoma yuborish orqali mazkur Shartnomaning amal qilishini tugatishi mumkin. Shartnomaning amal qilishi bunday xabarnoma olingan sanadan boshlab bir yuz sakson (180) kundan soʻng tugatiladi. Mazkur Shartnomaning tugatilishi yoki bekor qilinishi u amalda boʻlgan davr mobaynida yuborilgan topshirish toʻgʻrisidagi soʻrovlar ijrosiga daxl qilmaydi.
3. Mazkur Shartnoma qoidalari, tegishli jinoyat mazkur Shartnoma kuchga kirguniga qadar sodir etilgan boʻlsa ham, u kuchga kirgandan soʻng yuborilgan mahkumlarni topshirish haqidagi soʻrovlarga nisbatan qoʻllaniladi.
Tegishli tartibda oʻz Hukumatlari tomonidan vakolat berilgan quyida imzo chekuvchilar shunga guvohlik berib, mazkur Shartnomani imzoladilar.
Tehron shahrida 2023-yil 18-iyunda, 1402-hijriy yilining 28-xoʻrdodiga toʻgʻri keladigan, ikki nusxada, har biri oʻzbek, fors va ingliz tillarida tuzildi, bunda barcha matnlar teng autentikdir. Mazkur Shartnoma matnlarini talqin qilishda kelishmovchiliklar yuzaga kelgan taqdirda, ingliz tilidagi matn ustuvor hisoblanadi.
(imzolar)