Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбуйруғи
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси бухгалтерия ҳисоби миллий стандарти (21-сонли БҲМС) «Хўжалик юритувчи субъектларда бухгалтерия ҳисобининг ҳисобварақлар режаси ва уни қўллаш бўйича йўриқнома»га қўшимча ва ўзгартиришлар киритиш ҳақида
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2025 йил 24 сентябрда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 3593-1]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикасининг «Бухгалтерия ҳисоби тўғрисида»ги Қонунига мувофиқ буюраман:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ўзбекистон Республикаси иқтисодиёт ва молия вазирининг 2024 йил 14 ноябрдаги 191-сон буйруғи (рўйхат рақами 3593, 2024 йил 27 декабрь) (Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.12.2024 й., 10/24/3593/1084-сон) билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси бухгалтерия ҳисобининг миллий стандарти (21-сонли БҲМС) «Хўжалик юритувчи субъектларда бухгалтерия ҳисобининг ҳисобварақлар режаси ва уни қўллаш бўйича йўриқнома»га иловага мувофиқ қўшимча ва ўзгартиришлар киритилсин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Мазкур буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишВазир Д. КУЧКАРОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025 йил 26 август,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш282-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси иқтисодиёт ва молия вазирининг 2025 йил 26 августдаги 282-сон буйруғига
ИЛОВА
ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси бухгалтерия ҳисобининг миллий стандарти (21-сонли БҲМС) «Хўжалик юритувчи субъектларда бухгалтерия ҳисобининг ҳисобварақлар режаси ва уни қўллаш бўйича йўриқнома»га киритилаётган қўшимча ва ўзгартиришлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. 1-иловадаги 0860 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар» ҳисобварағидан кейин қуйидаги мазмундаги ҳисобварақ билан тўлдирилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш« | ||
0870 | Оператив ижарага олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар | |
». |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. 2-иловада:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1) 34-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«34. Молиявий ижара асосида келиб тушган ва капитал қўйилмаларни талаб этмайдиган объектлар 0310 «Молиявий ижарага олинган асосий воситалар» ҳисобварағининг дебети ва 7910 «Тўланадиган молиявий ижара» ҳисобварағининг кредитида акс эттирилади.»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2) 37 ва 38-бандлар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«37. Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган объектни ижарачининг мулкига ўтиши бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиша) ижарага олинган объектнинг қиймати асосий воситалар таркибига ўтказилиши:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 0100 асосий воситаларнинг турлари бўйича;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 0310 «Молиявий ижарага олинган асосий воситалар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 0112 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишб) эскириш суммаларини ўтказилиши:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 0299 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларнинг эскириши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 0212 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 0200 асосий воситаларнинг турлари бўйича эскиришини ҳисобга олувчи ҳисобварақлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш38. Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган объектлар ижарага берувчига қайтарилганда бухгалтерия ҳисобида қуйидаги ёзувлар амалга оширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиша) бошланғич қийматига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 0310 «Молиявий ижарага олинган асосий воситалар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 0112 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишб) эскириш суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 0299 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларнинг эскириши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 0212 «Молиявий ижарага олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишд) ижарага берувчи томонидан молиявий ижара шартномаси бўйича ободонлаштириш қийматининг қопланадиган суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 4890 «Бошқа дебиторлар қарзлари»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишэ) ободонлаштириш бўйича харажатларни қоплаш учун ижарага берувчидан пул маблағлари келиб тушган суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет пул маблағларини ҳисобга олувчи ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 4890 «Бошқа дебиторлар қарзлари» ҳисобварағи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишф) ижара (лизинг) тўловлари жадвали (тартиби) бўйича асосий қарзнинг қопланмаган қолдиғи суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 7910 «Тўланадиган молиявий ижара» ҳисобварағи — узоқ муддатли қисми (молиявий ижара шартномаси муддати тугагунга қадар қайтарилиш амалга оширилган ҳолларда қўлланилади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишг) ижарачи томонидан амалга оширилган молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни қайтариш бўйича харажатлар (бузиш, ташиш ва бошқалар) суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит материалларини ҳисобга олувчи ҳисобварақлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар (6500) ва бошқа тегишли ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳ) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни қайтариш натижасида:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишолинган фойда суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 9310 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетишидан фойда» ҳисобварақлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўрилган зарар суммасига:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» ҳисобварақлари.»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3) 40-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«40. Молиявий ижара (Лизинг) шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ҳисобга олувчи ҳисобварақларнинг (0300) бошқа ҳисобварақлар билан боғланишига қуйидагилар мисол бўлиши мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТ/р | Хўжалик операцияларининг мазмуни | Ҳисобварақларнинг боғланиши | |
Дебет | Кредит | ||
1. | Молиявий ижара объектини актив (капитал қўйилмалар талаб этилганда) ва мажбурият сифатида тан олиниши | 0890 | 7910 |
2. | Молиявий ижара объектини мақсадли фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ бўлган харажатлар суммаси | 0890 | мажбуриятларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар ва бошқа тегишли ҳисобварақлар |
3. | Молиявий ижара объектини бошланғич қиймат бўйича фойдаланишга топшириш | 0310 | 0890 |
4. | Молиявий ижарага олинган объектга эскириш ҳисобланганда | харажатларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар | 0299 |
5. | Молиявий ижарага олинган объектни ишчи ҳолатда сақлаб туриш билан боғлиқ жорий харажатлар суммаси | харажатларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар | мажбуриятларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар ва бошқа тегишли ҳисобварақлар |
6. | Молиявий ижарага олинган объектни яхшилаш ва ободонлаштириш бўйича харажатлари суммаси | 0860 | мажбуриятларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар ва бошқа тегишли ҳисобварақлар |
7. | Молиявий ижарага олинган объектни ободонлаштириш билан боғлиқ капитал харажатлар суммаси | 0112 | 0860 |
8. | Молиявий ижарага олинган объектни ободонлаштириш бўйича эскириш ҳисобланганда | харажатларни ҳисобга олувчи ҳисобварақлар | 0212 |
9. | Молиявий ижара тўловлари жадвалига мувофиқ молиявий ижара бўйича узоқ муддатли мажбуриятларнинг жорий қисми ўтказилганда | 7910 | 6950 |
10. | Молиявий ижара тўловлари жадвалига мувофиқ молиявий ижара бўйича ҳисобланган фоизлар суммаси | 9610 | 6920 |
11. | Молиявий ижара шартномаси бўйича тўланган суммаси | 6950 6920 | пул маблағларини ҳисобга олувчи ҳисобварақлар |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4) 67-банд қуйидаги мазмундаги саккизинчи хатбоши билан тўлдирилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«0870 «Оператив ижарага олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсаккизинчи хатбоши тўққизинчи хатбоши деб ҳисоблансин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5) қуйидаги мазмундаги 731-банд билан тўлдирилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«731. 0870 «Оператив ижарага олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар» ҳисобварағида оператив ижара шартномаси бўйича ижарага олинган мулкни ободонлаштириш ҳамда унинг таъмирланиши ва модернизациясига қилинадиган капитал қўйилмалар ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОператив ижара шартномаси бўйича олинган мулк қайтарилганда, капитал қўйилмалар суммасининг ҳисобдан чиқарилиши ҳисобварақларнинг 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» дебетида ва 0870 «Оператив ижарага олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар» кредитида акс эттирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОператив ижара шартномаси бўйича олинган мулкни яхшилаш бўйича капитал қўйилмалар қийматининг ижарага берувчи томонидан қопланадиган суммаси ҳисобварақларнинг 4890 «Бошқа дебиторлар қарзлари» дебетида ва 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» кредитида акс эттирилади.»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6) 216-банднинг жадвали қуйидаги мазмундаги 31 ва 32 — позициялар билан тўлдирилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. | Молиявий ижара муддати тугагандан кейин ижарага олувчида молиявий ижара объектининг қопланмаган қиймати суммасига | 0800 (тегишли ҳисобварақлар) | 4810 |
32. | Молиявий ижара муддатидан олдин қайтариши ижарага олувчида тўхтатилган санадаги молиявий ижара шартномасига мувофиқ молиявий ижара объектининг қопланмаган қиймати суммасига | 0800 (тегишли ҳисобварақлар) | 4810 (жорий қисми) 0920 (узоқ муддатли қисми) |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7) 309-банднинг жадвалидаги 1-позициянинг «Хўжалик операцияларининг мазмуни» устуни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«Оператив ижара бўйича ҳисобот даврида тўланиши лозим бўлган ижара тўловлари ҳисобланиши».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8) 347-банднинг иккинчи хатбошисидаги «Давлат ташкилотлари» деган сўзлар «Давлат иштирокидаги корхоналар» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9) 391-бандда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишолтинчи хатбоши чиқариб ташлансин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишеттинчи ва саккизинчи хатбошилар тегишли равишда олтинчи ва еттинчи хатбошилар деб ҳисоблансин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишолтинчи хатбоши қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«бошқа ташкилотларда қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ёки таъсис ҳужжатларида назарда тутилган тартибда ва шартларда амалга оширилади.»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишеттинчи хатбоши чиқариб ташлансин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10) 394-банддаги жадвалнинг 28-сатри чиқариб ташлансин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11) 400-банд қуйидаги мазмундаги хатбоши билан тўлдирилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«Мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган ташкилотлар жорий ҳисобот даврига тегишли бўлган даромад суммаси бухгалтерия ҳисобида 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган тўловлар» ҳисобварағининг дебетида ва 9030 «Ишлар бажариш ва хизматлар кўрсатишдан даромадлар» ҳисобварағининг кредитида акс эттирилади.»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12) 418-банд қуйидаги мазмундаги хатбоши билан тўлдирилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш«Мулкни молиявий ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган ташкилотлар жорий ҳисобот даврида ҳисобланган даромад суммаси бухгалтерия ҳисобида 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган тўловлар» ҳисобварағининг дебетида ва 9030 «Ишлар бажариш ва хизматлар кўрсатишдан даромадлар» ҳисобварағининг кредитида акс эттирилади.».
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 24.09.2025 й., 10/25/3593-1/0872-сон)