Ўзбекистон Республикасининг Қонуни
Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига жонли ижро санъатини янада ривожлантиришга қаратилган ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида
Қонунчилик палатаси томонидан 2024 йил 18 октябрда қабул қилинган
Сенат томонидан 2025 йил 24 январда маъқулланган
Сенат томонидан 2025 йил 24 январда маъқулланган
Кейинги йилларда мамлакатимизда концерт-томоша соҳасини янада тараққий эттириш, ушбу соҳада фаолият олиб бораётган шахслар учун шарт-шароитлар яратиш, миллий эстрада санъатини янада оммалаштириш, маданият ва санъатни инновацион жиҳатдан ривожлантиришга қаратилган тизимли чора-тадбирлар амалга оширилмоқда.
Шу билан бирга жонли ижро санъатини ривожлантиришни изчил давом эттириш, аҳолининг жонли ижрога бўлган эҳтиёжини қаноатлантириш ва унинг истеъмолчи сифатидаги ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, жонли ижрони рағбатлантиришнинг янги механизмларини жорий этиш зарурати юзага келмоқда.
Мазкур Қонун билан «Маданий фаолият ва маданият ташкилотлари тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига Ўзбекистон Республикаси Маданият вазирлигининг жонли ижро санъатини ривожлантириш йўналишидаги ваколатларини, шунингдек концерт-томоша тадбирларида фонограммадан фойдаланиш даражасига қараб мусиқий ва бошқа асарларни ижро этиш усулларини аниқлаштиришни назарда тутувчи ўзгартириш ва қўшимчалар киритилмоқда.
Бундан ташқари «Истеъмолчиларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш тўғрисида»ги ва «Реклама тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси қонунларига концерт-томоша тадбирларида фонограммадан фойдаланиш даражаси ҳақида ахборот бериш тартибини белгиловчи ўзгартиришлар киритилмоқда.
Ушбу Қонун концерт-томоша тадбирларини ташкил этиш самарадорлигини оширишга, жонли ижро санъатини ривожлантиришга, истеъдодли ижрочиларни қўллаб-қувватлашга, жонли ижрони рағбатлантиришнинг янги механизмларини жорий этишга хизмат қилади.
1-модда. Ўзбекистон Республикасининг 1996 йил 26 апрелда қабул қилинган «Истеъмолчиларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш тўғрисида»ги 221-I-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1996 йил, № 5-6, 59-модда; 2002 йил, № 4-5, 74-модда; 2003 йил, № 5, 67-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 12, 413-модда; 2006 йил, № 10, 536-модда; 2008 йил, № 4, 183-модда; 2010 йил, № 10, 380-модда; 2013 йил, № 10, 263-модда; 2014 йил, № 1, 2-модда; 2016 йил, № 4, 125-модда; 2017 йил, № 6, 300-модда, № 9, 510-модда; 2018 йил, № 1, 1-модда; 2019 йил, № 12, 891-модда; 2021 йил, 4-сонга илова; 2022 йил, № 1, 4-модда; 2023 йил, № 2, 106-модда; 2024 йил, № 2, 111-модда) 6-моддасига қуйидаги ўзгартиришлар ва қўшимча киритилсин:
иккинчи қисмнинг ўн тўртинчи хатбошисидаги «театр-концерт» деган сўзлар «концерт-томоша» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
қуйидаги мазмундаги учинчи қисм билан тўлдирилсин:
«Концерт-томоша тадбирининг дастурида ижрочилар ва асар муаллифлари тўғрисидаги маълумотлар кўрсатилиши шарт»;
2-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2021 йил 20 январда қабул қилинган «Маданий фаолият ва маданият ташкилотлари тўғрисида»ги ЎРҚ-668-сонли Қонунига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2021 йил, № 1, 15-модда) қуйидаги қўшимчалар ва ўзгартириш киритилсин:
1) 8-модданинг биринчи қисми:
қуйидаги мазмундаги ўн иккинчи — ўн бешинчи хатбошилар билан тўлдирилсин:
«жонли ижрони тарғиб қилиш ҳамда жонли ижро этиш орқали миллий санъат ва маданиятнинг нуфузини оширишга хизмат қилаётган санъаткорларни, ижодкорларни ҳамда ижрочиларни қўллаб-қувватлаш юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;
давлат маданий концерт-томоша тадбирларини ташкил этиш ва ўтказишда жонли ижро ва фонограммадан фойдаланиш даражасини ҳамда усулларини белгилайди;
концерт-томоша тадбирларида фонограммалардан ва муаллифлик асарларидан фойдаланишда ижрочилар томонидан амалдаги қонунчиликка риоя этилиши юзасидан мониторинг юритади;
мусиқа санъатини ҳар томонлама ривожлантириш, концерт-томоша тадбирларини юқори савияда ташкил этиш, ижрочиларга ўз салоҳиятини тўлақонли намойиш этиши учун шарт-шароитлар яратиш мақсадида ўз концерт дастурларини жонли ижро усулида амалга оширувчи хонандалар, созандалар ва бошқа ижрочилар фаолиятини рағбатлантириш бўйича чора-тадбирларни амалга оширади»;
ўн иккинчи — ўн бешинчи хатбошилари тегишинча ўн олтинчи — ўн тўққизинчи хатбошилар деб ҳисоблансин;
2) 21-модда қуйидаги мазмундаги учинчи қисм билан тўлдирилсин:
«Концерт-томоша тадбирларида мусиқали ва бошқа асарларни ижро этишда фонограммадан фойдаланиш даражасига қараб, ижрочилар томонидан қуйидаги усуллар билан ижро амалга оширилиши мумкин:
жонли ижро — мусиқали ёки бошқа асар барча ижрочилар (хонандалар, созандалар, бошловчилар, сўз усталари ва бошқа ижрочилар) томонидан рақамли ёки аналог ахборот ташувчилардаги олдиндан ёзиб олинган аудиоёзувлардан фойдаланмаган ҳолда, ўз овози билан куйлаш ёки ўқиш, шунингдек мусиқий асбобларда ижро этиш йўли билан реал вақт режимида ижро этилади;
фонограммадан қисман фойдаланилган ҳолда — мусиқали ёки бошқа асар товуш элементларининг бир қисми олдиндан ёзиб олинган аудиоёзувлардан фойдаланган ҳолда, қолган элементлар эса реал вақт режимида саҳнада мусиқачилар ва вокалчилар томонидан ижро этилади;
фонограммадан фойдаланилган ҳолда — мусиқали ёки бошқа асарнинг барча товуш элементлари олдиндан ёзиб олинган аудиоёзувлардан фойдаланилади ҳамда мусиқий асарнинг ижросига вокал, чолғу ёки вокал-чолғу ижрочиси (ижрочилари) томонидан бир вақтнинг ўзида тақлид қилинади».
3-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2022 йил 7 июнда қабул қилинган «Реклама тўғрисида»ги ЎРҚ-776-сонли Қонунига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2022 йил, № 6, 571-модда; 2024 йил, № 2, 108-модда, № 9, 964-модда) қуйидаги ўзгартиришлар киритилсин:
1) 19-модданинг биринчи қисмидаги «театр-концерт» деган сўзлар «концерт-томоша» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
2) 44-моддаси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«44-модда. Концерт-томоша тадбирлари рекламасида фонограммадан фойдаланилиши тўғрисидаги ахборот
Концерт-томоша тадбирларида фонограммадан фойдаланилганда ушбу тадбир рекламасида фонограммадан фойдаланиш даражаси тўғрисидаги ахборот келтирилиши керак.
Ташқи реклама орқали жойлаштириладиган концерт-томоша тадбири рекламасида фонограммадан фойдаланиш даражаси тўғрисидаги ахборот умумий реклама майдонининг (сатҳининг) камида ўн фоизини ташкил этиши керак.
Концерт-томоша тадбири ташкилотчилари бевосита томоша бошланишидан олдин фонограммадан фойдаланилиш даражаси тўғрисидаги ахборотни ўз ичига олган аудиохабар тарқатилишини таъминлайди».
4-модда. Ўзбекистон Республикаси Маданият вазирлиги ва бошқа манфаатдор ташкилотлар ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.
5-модда. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:
ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;
республика ижро этувчи ҳокимият органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин.
6-модда. Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2025 йил 11 март,
ЎРҚ-1046-сон
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 12.03.2025 й., 03/25/1046/0229-сон)