Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбуйруғи
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2024 йил 19 августда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 274]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. ШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Қуйидагилар ўз кучини йўқотган деб топилсин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси раисининг 2015 йил 30 октябрдаги 158-сон буйруғи билан тасдиқланган ШНҚ 2.01.20-16 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси қурилиш вазирининг 2019 йил 27 сентябрдаги 438-сон буйруғи билан тасдиқланган ШНҚ 2.01.20-16 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига киритилган 1-сон ўзгартириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Транспорт вазирлиги ҳамда Фанлар академияси билан келишилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Ушбу буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишВазир Б. ЗАКИРОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024 йил 15 июль,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш01/2-32-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКелишилди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишФавқулодда вазиятлар вазири А. КУЛДАШЕВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024 йил 8 июль
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТранспорт вазири И. МАХКАМОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024 йил 3 июль
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси Фанлар академиясининг президенти в.в.б. С. МИРЗАЕВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024 йил 1 июль
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг 2024 йил 15 июлдаги 01/2-32-сон буйруғига
ИЛОВА
ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМазкур шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари (бундан буён матнда ШНҚ деб юритилади) сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотларини лойиҳалаш, қуриш ва реконструкция қилишга оид талабларни белгилайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишУшбу ШНҚнинг талаблари катта миқдордаги (50 tkm/km дан ортиқ) юкларга мўлжалланган темир йўллар ва тезюрар темир йўллари (соатига 200 km дан ортиқ), сейсмиклиги 9 баллдан юқори бўлган қурилиш майдонлари ҳамда V тоифали темир йўллар ва саноат корхоналарининг темир йўлларидаги иншоотларнинг зилзила пайтида ишдан чиқишига нисбатан татбиқ этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-боб. Шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига ҳаволалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Мазкур ШНҚда қуйидаги шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига ҳаволалар қўлланилган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.06.11-04 «Сейсмик туманларда қурилиш. Гидротехник иншоотлари»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚМҚ 2.01.03-19 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚМҚ 2.01.07-97 «Юклар ва таъсирлар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.02.01-19 «Бино ва иншоотлар асослари»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.02.03-21 «Қозиқли пойдеворлар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚМҚ 2.05.05-96 «Темир йўл ва автомобил йўллари туннеллари».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-боб. Атамалар ва таърифлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ушбу ШНҚда қуйидаги атама ва таърифлардан фойдаланилган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштранспорт иншоотлари — транспорт воситаларининг ҳаракатланишини таъминлаш учун мўлжалланган иншоотлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишзилзила акселерограммаси — зилзила натижасида ер юзасининг маълум нуқтасида юзага келадиган абсолют тебраниш тезланишининг вақт бирлигида ўзгариши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсейсмик таъсир — сейсмик тезланишни экспериментал кузатув ёки ҳисобий йўл билан аниқланадиган сейсмик куч вектори;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсейсмик микротуманлаштириш (СМТ) — майдондаги грунт тебранишининг кўрсаткичлари ва сейсмик таъсирга грунтнинг хоссалари, хусусиятлари, рельеф таъсирини прогнозлаштириш бўйича муҳандис-геологик ва сейсмометрик ишлар мажмуи.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Ушбу ШНҚда қуйидаги қисқартмалар қўлланилган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСМТ — сейсмик микротуманлаштириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМСХ — муҳандислик сейсмотик хизмати.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-боб. Умумий қоидалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Транспорт иншоотларини лойиҳалашда қуйидаги параметрлар ҳисобга олиниши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкутиладиган сейсмик таъсирларнинг баллардаги интенсивлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишасос тебранишларининг тезланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсейсмик таъсирларнинг такрорийлиги каби қурилиш ҳудудининг асосий сейсмологик ҳолати.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИншоотлар учун қурилиш ҳудудининг сейсмиклиги лойиҳавий кучдаги зилзиланинг ўртача частотаси (такрорланиши) асосида ва MSK-64 шкаласидаги балларда сейсмик таъсир интенсивлигининг харитаси ушбу ШНҚнинг 2-иловаси бўйича аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТранспорт иншоотлари учун қуйидаги 1-жадвалга мувофиқ масъуллик тоифаларини ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-жадвал | |
Масъуллик тоифаси | Транспорт иншоотнинг тавсифи |
I | Темир йўллар ва автомобил йўлларидаги, метро йўналишлари, тезюрар шаҳар йўллари ва магистрал кўчалардаги синфидан ташқари кўприклар, тоннеллар, виадуклар, галереялар, йўл ўтказгичлар, эстакадалар (узунлиги 500 m дан ортиқ), магистрал қувурларни ўтқазувчи кўприклар ва тоннеллар, шаҳар йўлларида, умумий тармоқдаги йўлларда кўп поғонали транспорт кесишмалари) |
II | Оммавий қурилишда нормал масъулликдаги (I — III тоифадаги темир йўллар ва автомобил йўллари, шунингдек тезюрар шаҳар ва магистрал кўчалари, узунлиги 500 m дан ошмайдиган кўприклар, тоннеллар ва бошқа сунъий иншоотлар) |
III | Оммавий қурилишда паст масъулликдаги (IV-V тоифали темир йўллар, саноат корхоналари темир йўллари ва III, IV, V, IIIп, IVп тоифали автомобил йўлларидаги сунъий иншоотлар, шунингдек барча тоифали йўллардаги баландлиги 10 m дан кам бўлган кўтармалар, ўймалар, шамоллатиш ва дренаж тоннеллари, сувўтказгич қувурлари, йўловчи платформалари) |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИзоҳлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИншоотнинг масъуллиги қуйидаги ҳолатларда ҳисобга олиниши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишумумий сейсмик туманлаштириш (УСТ) харитасини танлашда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқурилиш майдонининг ҳисобий сейсмиклигини ва сейсмик микротуманлаштирилишини (СМТ) аниқлаштиришда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишлойиҳалаштирилган иншоотларни илмий-техник кузатувини ташкил этишда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишантисейсмик тадбирлар турлари ва ҳажмларини ишлаб чиқишда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишобъектнинг фойдаланиш босқичида МСХ ташкил этишда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Сейсмик таъсирларнинг интенсивлиги ва такрорийлиги мазкур ШНҚнинг 1 ва 2-иловалари бўйича қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишУшбу ШНҚнинг 1-иловасида келтирилган сейсмик таъсирларнинг интенсивлиги ва такрорийлиги ўртача сейсмиклик хоссага эга грунтлардан ташкил топган ҳудудларга мос келиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМасъуллиги I тоифа бўлган транспорт иншоотлари учун лойиҳалар махсус муҳандислик сейсмологик тадқиқотлар маълумотларини ҳисобга олган ҳолда ишлаб чиқилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Масъуллиги III тоифа транспорт иншоотлари учун ҳисобий сейсмиклик қурилиш майдони сейсмиклигидан бир балл кичик қилиб қабул қилишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Йўллардаги сунъий иншоотлар, қурилиш майдонлари, кўтарма ва ўймалар қурилиш майдонларининг сейсмиклиги мазкур ШНҚнинг 6-иловасидаги умумий муҳандислик-геологик тадқиқотлар маълумотлари асосида ҳамда мазкур ШНҚнинг 11-бандида келтирилган талабларни ҳисобга олган ҳолда аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 6 балл ва ундан юқори бўлган ҳудудлар СМТ харитаси асосида аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСМТ хариталари мавжуд бўлмаса, қурилиш майдончасининг сейсмиклиги ҳудуднинг сейсмиклиги ва муҳандислик-геологик изланиш натижалари асосида белгиланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Транспорт иншоотларини лойиҳалашда қуйидагиларни ўзига хос муҳандис-геологик шароитлар (мураккаб рельефли ва геологияли майдонлар, дарёлар ўзани ва оқими, ер ости сунъий бўшлиқлари) деб ҳисоблаш лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30 mm гача қум-гурунтли магматик жинслардан ташкил топган кам намланган бўлакли грунтлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишшағалли зич ва ўрта зичликдаги сувга тўйган қумларни сейсмик хусусиятлари бўйича II тоифали грунтлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишконсистенция кўрсатгичи 
бўлган тупроқли грунтларда ғоваклик е<0,9 бўлган суглинок ва тупроқ, е<0,7 бўлган супесларни сейсмик хусусиятлари бўйича III тоифали грунтлар.
бўлган тупроқли грунтларда ғоваклик е<0,9 бўлган суглинок ва тупроқ, е<0,7 бўлган супесларни сейсмик хусусиятлари бўйича III тоифали грунтлар.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. Тоннеллар қурилиш майдонлари сейсмиклигини улар жойлашган грунтнинг сейсмик хусусиятларидан келиб чиқиб аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. Чуқур жойлашган пойдеворли кўприк таянчлари қуйидагича аниқланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқурилиш майдонининг сейсмиклиги табиий ер юзасидан ҳисоблаб;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгрунт кесилганида кесилгандан пастки грунт юзасидан ҳисоблаб;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишюқори 10 m лик қатлам грунтнинг сейсмик хусусиятларига боғлиқ ҳолда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. Транспорт иншоотини ҳисоблашда пойдеворни кесиб ўтувчи грунт массасининг индукция кучи ҳисобга олиниши ҳамда қурилиш майдонининг сейсмиклиги пойдеворлар жойлашув сатҳидаги грунтнинг сейсмик хусусиятларига боғлиқ ҳолда аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Кўтармалар ва улар остидаги қувурлар қурилиш майдонларининг сейсмиклигини кўтарма асосининг юқори 10 m қатлами грунтининг сейсмик хусусиятларига боғлиқ ҳолда аниқлашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш16. Қурилиш майдонининг сейсмиклигини ўйма четидан 10 m лик қатлами грунтнинг сейсмик хусусиятларига боғлиқ ҳолда аниқлашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш17. Сейсмик жиҳатдан қуйидаги асослар ноқулай ҳисобланиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишён бағри нишаблиги 15° дан ортиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсилжийдиган текисликларнинг яқинлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишжинсларнинг физик-геологик жараёнлар таъсирида бузилганлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштоғ ёнбағридан кўчиб тушган харсанг уюмлари, кўчкилар, лойқаланишлар, ўпирилишлар, карст, кон қазилмалари, сел кетиш хавфи мавжуд қурилиш майдончалари сейсмик жиҳатидан нотурғун;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишпойдевор товонидан 10 m қалинликдаги грунт қатлами чегарасида 3 m дан ортиқ қалинликда зичланмаган намланган ва сувга тўйинган қумлар (шағалли, ғоваклик коэффициенти е≥0,7 бўлган йирик ва ўрта йирикликда, ғоваклик коэффициенти е≥0,6 бўлган майда ва чангсимон қумлар),
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқумоқ, қумлоқ ва гилли чўкинди (гил) грунтлар,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштўкма қумлар ва чангсимон гиллардан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, ушбу асосларда бино (иншоот)ларни қуриш зарурияти бўлганда, қумли грунтларнинг сейсмиклик хоссаларини яхшилаш, чўкинди (гил) ва сувга тўйинган грунтларни мустаҳкам грунтларга алмаштириш бўйича тадбирлар ўтказилиши, конструкцияларни кучайтириш бўйича қўшимча чоралар кўрилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш18. Мазкур ШНҚнинг 17-бандида келтирилган майдонларнинг ҳисобий сейсмиклиги ушбу ШНҚнинг 6-иловасига мувофиқ грунт сейсмиклик хоссаларини қайтадан кўриш ва такрорий сейсмик микротуманлаштириш натижаларини эътиборга олган ҳолда аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, СМТ харитасида мавжуд майдончалар учун такрорий сейсмик микротуманлаштириш натижалари асосида белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш19. Сейсмик фаол ҳудудларда транспорт иншоотларини лойиҳалаш, қуриш ва реконструкция қилишда қуйидагилар таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишзилзиладан ҳимоя қилиш чора-тадбирлари объектнинг юк кўтарувчи конструкциялари ва унга ёндашган ён бағир туташувлари қуламаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбузилишларга олиб келмаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишзилзиланинг ҳисобий кучи ва зарар етказувчи омилларга бардош бера олиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишзилзила таъсирида ижтимоий йўқотишлар минималлаштириши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишиқтисодий ва экологик зарарларни минималлаштириши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳисобий интенсивликдаги зилзиладан сўнг транспорт иншоотини хавфсиз эксплуатация қилиниши (эҳтимол, вақтинчалик чекловлар билан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш20. Транспорт иншоотларининг зилзилабардошлигини таъминлаш учун сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотларини лойиҳалашда сейсмик изоляциялаш ва иншоотнинг динамик зўриқишини тартибга солишнинг бошқа тизимларидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21. Антисейсмик чора-тадбирлар қуйидагиларни ҳисобга олинган ҳолда амалга оширилиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишиншоотнинг асосий юк кўтарувчи конструкцияларини бузилмасдан сейсмик таъсирнинг ҳисобий кучига бардош беришини таъминлаши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишзилзила натижасида транспорт воситаларининг аварияларига сабаб бўлувчи ёки транспорт иншоотида ҳаракатни узоқ муддатга тўхташига олиб келувчи шикастланишларни пайдо бўлмаслиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш22. Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотларини қуришда антисейсмик чора-тадбирлардан ташқари зилзилаларга қўшимча табиий ҳодисалар (кўчкилар, ағдарилишлар, селлар, қор кўчкилари, грунтнинг сачратма-майдаланиши ва бошқалар)дан иншоотларни ҳимоя қилиш бўйича муҳандислик тадбирларни амалга ошириш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш23. Зилзила вақтида масъуллиги I тоифадаги транспорт иншоотлари конструкцияларининг ишлаши бўйича ишончли маълумотларни олиш учун иншоотлар лойиҳаларида МСХ станцияларини ўрнатилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-боб. Йўлларни трассалаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда, хавфли геологик жараёнларда, тоғли ва тоғ олди ҳудудларида йўлларни трассалашда маршрутнинг жойлашиши тектоник ер ёриқлари, тош қулашлари, тошқинлар, кўчкилар, қор кўчкилари, сел оқимлари, грунтларни карст бўшлиқларидаги чуқурликларга ағдарилиши мумкин бўлган зоналарни айланиб ўтиш вариантлари, ҳимоя иншоотларини (тутиб ушлаб туриш ва тиркама деворлар, галереялар ва бошқалар) қуриш ёки хавфли ҳудудни кўприк ёки тоннел ёрдамида енгиб ўтиш вариантлари билан танланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш25. Сейсмиклиги 8 ва 9 баллик ҳудудларда йўлларда қиялик оғиши 1:1,5 дан ката бўлган қоятош бўлмаган қияликларда трассалаш фақат махсус муҳандис-геологик изланишлар натижалари асосида йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЙўлларни қиялик оғиши 1:1 ва ундан ортиқ бўлган бир неча қияликларда трассалашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш26. Сел оқими кўп бўлган тоғли водийларда трассани кўндаланг жарлардан водийга тушаётган йўлнинг тепаси ёки пастида селни ўтказиш учун сунъий иншоотлар ўрнатган ҳолда сел оқимлари ҳаракати сатҳидан юқорида жойлаштирилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш27. Йўлнинг трассаси зилзилалар пайтида юзага келадиган тектоник ёрилишларнинг ер юзасига чиқадиган жойларини четлаб ўтиб танланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТектоник ёриқларни юзага чиқиш мумкинлиги, уларнинг тури ва бошқа хусусиятлари сейсмотектоник тадқиқотлар маълумотларини ўрганиш даврида аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш28. Йўлларни тадқиқ қилиш ва лойиҳалашда зилзилаларнинг ижтимоий оқибатларидан келиб чиқадиган қуйидаги талабларни таъминлаши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишйўл тармоғи табиий офат ҳудудининг транспортдан фойдаланиш имкониятини таъминлаши, бунда ҳалокатли зилзила содир бўлган ҳудудда қидирув, қутқарув ва авариявий тиклаш ишларини дарҳол бошлаш имконияти борлигини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишйўлнинг ўтказувчанлиги чекловларни ҳисобга олган ҳолда ҳалокатли тебранишларнинг такрорланиш эҳтимоли тўғрисидаги қисқа муддатли геофизик маълумотларни олдиндан аниқлаш ёки сунъий ва бошқа иншоотларнинг таҳдидли ҳолати билан боғлиқ табиий офат зонасидан аҳолини зудлик билан эвакуация қилиш учун етарли даражада бўлишини.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-боб. Йўл полотноси ва темир йўлининг устки тузилиши
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш29. Ҳисобий сейсмиклиги 9 балл ва кўтармалар (ўйиқлар чуқурлиги) баландлиги 4 m дан юқори бўлган, қоятошдан ташкил топган йўл пойининг ён бағри, сейсмик бўлмаган ҳудудларда лойиҳалаётганига нисбатан 1:0,25 га ётиқ қилиб лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОғишлиги 1:2,25 ва ундан кичик бўлган қияликларни, сейсмик бўлмаган ҳудудлар каби лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30. Қоятош грунтлар, массаси бўйича 20 фоиздан кам майда тўлдиргичларга эга бўлакли грунтларда жойлашган ўйиқлар ва ярим ўйиқларни, сейсмик бўлмаган ҳудудлар нормалари бўйича лойиҳалаш йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. Суюқпластикли гилли грунтлардан ташкил топган жойларда кўтармаларни ўрнатишда заиф грунтларни цементлаш йўли билан алмаштириш ёки мустаҳкамлаш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш32. Темир йўл ёки I тоифали автомобил йўллари кўтармаларини сувга тўйинган асос грунтларида тиклашда, дренаж қурилмаларини ташкил этиш орқали уларни қуритиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш33. Кўтармани тиклаш учун турли грунтлардан фойдаланилган ҳолда, тўкишни асос қисмидаги оғир грунтлардан бошлаб аста секин кўтарма юқорисига нисбатан енгилроқ грунтларга ўтиб бажариш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш34. Йўл пойини қияликларда тиклашда асосий майдонини тўлалигича оғишига кесиб киритилган қаторда, ёки тўлалигича кўтармада жойлаштириш, бунда ўтиш ҳудудларининг узунлиги минимал бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш35. Қиялик оғиши 1:1,5 дан кичик бўлганда, тўкмалар кўтарилишини, механизациялаштирилган усулда бажарилувчи кенглиги 3 m дан кам бўлмаган ётиқ поғона (берма)ларда амалга ошириш йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш36. Қоятошли тўкилувчан қияликларда жойлашган темир йўл тўшамасини лойиҳалашда йўлларни оғиб кетишини олдини олиш ва ҳимоя чоралари бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲисобий сейсмиклик 8 ва 9 балл бўлганда, ҳимоя чоралари сифатида асосий майдонча ва қияликни устки қисми орасида ушлаб қолувчи траншеялар қўлланилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, уларнинг ўлчамлари тўкиладиган грунтларнинг эҳтимолий ҳажмидан келиб чиққан ҳолда аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТехник иқтисодий асослантирилганда ушлаб қолувчи деворлар ва бошқа тўкилишга қарши ҳимоя иншоотларини қўлланилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш37. Ҳисобий сейсмиклик 8 ва 9 балл бўлганда, 1:2 қияликдан ортиқ бўлган темир йўл кўтармасининг остки қиялигини тиркама деворлар билан мустаҳкамлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш38. Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда темир йўлни шағалли балластда ётқизилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-боб. Кўприклар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-§. Зилзилабардошликни таъминлашга қаратилган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш39. Кўприклар, тектоник ёриқлар зоналаридан ташқарида, сейсмик жиҳатдан қулай майдонларда, барқарор ёнбағирли дарё водийлари ҳудудларида жойлашган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш40. Кўприкнинг зилзилабардошлигига қуйидагилар билан эришишга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишунинг тизимини тўғри танлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсейсмик юкларни таянчларга ўтказишнинг оқилона схемаларини қўллаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳисоб-китоблар бўйича юк кўтарувчи конструкцияларни кучайтириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишмахсус антисейсмик конструктив чора-тадбирларни амалга ошириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкучли сейсмик воситаларни қўллаш ва пластик деформацияларнинг ривожланишига имкон берувчи енгил ва мустаҳкам материалларни ишлатиш ва юқори сифатли қурилиш монтаж ишларини олиб бориш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш41. Дарё ўзанларида, терасса ва қияликларда остоналар ва тўғонларни ҳосил қилувчи сейсмотектоник дислокациялар (тектоник кесимлар ва тўсиқлар) ҳудудлари кўприклар учун ноқулай ҳудудлар деб ҳисобланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш42. Катта дарёлар устидан ўтувчи кўприк кечувлари мустаҳкам ва нисбатан паст сиқилувчи грунтларда таянчлар пойдеворини ўрнатишга имкон берадиган муҳандислик ва геологик шароитларга эга бўлган дарё водийларининг тўғри ҳудудларида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш43. Фаол тектоник ёриқ билан кесишган жойда кўприк қурилишини олдини олишнинг иложи бўлмаганда қуйидагилар амалга оширилиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштаянчларнинг пойдевори тоғ жинсларининг тектоник майдаланиш зонасидан ташқаридаги ёриқларга олиб чиқилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштаянчларнинг фермаости майдончалари кенгайтирилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўприкнинг ўқи бўйлаб алоҳида таянчларнинг силжиши пайтида конструкцияларнинг қулашига тўсқинлик қилувчи узлукли оралиқ қурилмаларни занжирли боғланишларга бирлаштирилиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш44. Сейсмик жиҳатдан барқарор бўлмаган қияликларда кўприкларни лойиҳалашда ҳисобий кучга эга зилзилада грунтнинг устуворлигини таъминлайдиган чора-тадбирлар мажмуаси (дренажлаш, сувчиқариш, тиркама деворларни ўрнатиш) бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш45. Емирилган қоятош жинсларидан ташкил топган тик ёнли водийлар орқали ўтадиган виадукларни лойиҳалашда виадук камарида сейсмик қулашларга қарши чоралар кўриш, шунингдек беқарор харсангларни олиб ташлаш ва қияликларни бетон ёки тўрли қоплама билан мустаҳкамлашни кўзда тутиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш46. Сел оқими хавфи юқори бўлган дарё водийлари бўйлаб кўприкнинг таянчлари умумий муҳандислик-геологик тадқиқотлар маълумотлари асосида аниқланган сўнгги 100 йилдаги сел оқимининг максимал даражасидан юқори бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш47. Сейсмик ҳудудларда, асосан тўсинли узлукли ва узлуксиз оралиқ қурилмалардан ташкил топган кўприклар, рама (ром) тизимидаги кўприклар, шунингдек оралиқ қурилмалари таянчларга шарнирли тиркалган аркали кўприклар, осма ва вантли кўприкларни қуриш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмиклиги 9 балл, узунлиги 18 m дан катта бўлган тўсинли узлукли оралиқ қурилмали кўприклар лойиҳаларида, таянчлардан оралиқ қурилмаларни тушиб кетишининг олдини олувчи антисейсмик қурилмалар бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш48. Аркали кўприклардан фақат қоятошли заминлар мавжуд бўлганда фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишГумбаз ва аркаларнинг пешоналари массив таянчларга таяниши ва имкон қадар энг паст сатҳга жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш49. Баланд эстакадаларни лойиҳалашда эгилувчан жуфтлаштирилган устунли темир-бетон таянчлардан ва бўйламасига ҳаракатланмайдиган таянч қисмлари бор таянчларга тиргакланган узлуксиз оралиқ қурилмалардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш50. Зилзила натижасида барча кўприк тизимларининг оралиқ қурилмаларини жойлашиш ҳолати ўзгармаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОралиқ қурилмаларнинг силжиш ва ағдарилишига қарши устуворлиги аркали ва ромли шарнирсиз кўприкларнинг оралиқ қурилмаларини таянчлар, сейсмик таянч қисмлари ва оралиқ қурилмалари таянч билан боғланган кўприкларнинг антисейсмик қурилмалари орқали таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш51. Монолит ядроли контур блоклардан иборат йиғма-монолит бетонли таянчларнинг лойиҳаларида пойдевор ва фермаости плитасига боғланган ядросини ҳисобий арматура билан мустаҳкамлаш, шунингдек арматура чиқишлари ёрдамида контур блокларни ядро билан бирлаштиришни ёки йиғма элементларни ишончли боғланишини белгиловчи бошқа усуллар орқали таъминлаш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш52. Кўприк иншоотларининг таянчларида саёз жойлашган пойдеворнинг тагларини ёки қозиқлар, устунлар ва қобиқларнинг пастки учларини қоятош ёки катта донали тошлоқ грунтларда, шағалли зич қумларда, қаттиқ ва ярим қаттиқ туркумли гилли грунтларда ўрнатилишини таъминлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш53. Ҳисобий сейсмиклиги 9 балл бўлганда, қоятошсиз пойдеворлардаги кўприкларнинг кўндаланг ромли таянчлари умумий саёз жойлашган пойдеворга эга бўлиши ёки барча қозиқлар (устунлар, қобиқлар) каллакларини бирлаштирувчи плитага таяниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш54. Саёз жойлашган пойдеворларнинг пастки қисми горизонтал бўлиши, поғонали пойдеворларга фақат қоятошли асосларга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш55. Ўрта ва катта кўприклар учун замин устида жойлашган пойдевор плитаси (ростверк) бўлган қозиқ таянчларини кесимлари 400х400 mm гача ёки диаметри 600 mm гача бўлган қия қозиқлар ёрдамида лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎрта ва катта кўприкларнинг таянчлари, шунингдек ҳисоблаш йўли билан аниқланган ва статик, динамик синовлар натижаларига кўра, шунингдек (ростверк) плита грунтга кўмилган бўлган ҳолда, квадрат ёки айлана кесимли вертикал қозиқлар билан ҳам лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш56. Сейсмик ҳудудларда тўсинли кўприк таянчлари асосан устунли ёки ром туридаги монолит, йиғма ва йиғма-монолит темир-бетон конструкциялар ҳамда девор-таянчлар шаклида лойиҳаланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКесимларнинг ўлчамлари ва таянчларни арматуралаш ҳисоблаш йўли билан аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш57. Арматура сифатида арматурали пўлатдан ясалган стерженлардан фойдаланиши, бунда ромларнинг устунлари ва тугунларида пластик деформацияларнинг ривожланишига имкон бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш58. Сейсмиклиги 7 ва 8 балли ҳудудларда, қўшимча антисейсмик конструктив элементлари мавжуд бўлган йиғма, йиғма-монолит ва монолит бетон таянчлар ишлатилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш59. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ва зилзила пайтида оралиқ қурилмалар жойлашувининг устуворлигини сейсмик кўрсаткичлар бўйича таъминлашнинг иложи бўлмаганда, антисейсмик ёки сейсмик изоляциялаш қурилмаларини ишлатилиши орқали кўприк конструкцияларини ҳимоя қилиш усулларини лойиҳа таркибига киритиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш60. Антисейсмик қурилмалар оралиқ қурилмаларнинг грунтга қулашини (йиқилишини) олдини олиш, асосий тўсинларни кейинчалик тиралиш майдончаларига сакраб тушиш ҳолларида бузилишини олдини олиш, оралиқ қурилмаларнинг таянч усти қисмларига зарбаларини камайтириш, таянч қисмлари ва деформацион чокларни нормал ишлашини таъминлаш учун ишлатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш61. Сейсмик изоляциялаш қурилмалари зилзилалар пайтида иншоотга тааллуқли энергияни тарқатиш ва камайтириш орқали кўприкларга сейсмик таъсирларни сезиларли даражада камайтириш таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, ушбу қурилмалар мазкур ШНҚнинг 3-иловасига мувофиқ кўприкнинг оралиқ чекка таянчлари юқори қисмидаги оралиқ қурилма ости майдони юзасига ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш62. Сейсмик таъсирга чидамли таянч қисмлар кўприкнинг бўйлама ва кўндаланг ўқи бўйича таъсир қилувчи ҳисобий юкларни оралиқ қурилмалардан таянчларга ўтказиши, шунингдек оралиқ қурилмаларнинг таянч тугунларини сакраб силжишини олдини олиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш63. Сейсмик таъсирга чидамли таянч қисмлар деформацион чоклар билан ажратилган кўприкнинг қўшни ҳудудларнинг мустақил тебранишларига, шунингдек кўприк таянчлари каллакларининг тебраниш амплитудаларидаги фарқи туфайли оралиқ қурилмаларни буралишига тўсқинлик қилмасликлари зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш64. Деформацион чокларнинг кенглигини белгилашда ушбу чок билан ажратилган оралиқ қурилмаларнинг чеккаларидаги нисбий силжишларни зилзила пайтида ҳисобга олиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-§. Сейсмик таъсирларга ҳисоблашлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш65. Сейсмик юклар таъсирида кўприкларни ҳисоблаш юк кўтарувчи конструкцияларнинг мустаҳкамлиги ва устуворлиги, шунингдек кўприк таянчлари пойдевори грунт асосининг юк кўтарувчанлиги ва деформацион чок билан ажратилган кўприкнинг режадаги ёндош қисмларининг чегаравий нисбий чизиқли ва бурчакли кўчишлари бўйича амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш66. Кўприкларни лойиҳалаш ва ҳисоблаш сейсмик таъсирларни ҳисобга олган ҳолда, доимий юк ва таъсирлар, ҳаракатланувчи таянч қисмлардаги ишқаланиш кучлари, темир йўл, автомобил йўллари ва шаҳар йўлларидаги ҳаракатланувчи таркибдан тушадиган юклар билан биргаликда бажарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, қуйидаги доимий юклар ва таъсирлар ҳисобга олиниши зарур:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишконструкцияларнинг ўз оғирлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбетон тиришиши ва ёйилувчанлигининг таъсири;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгрунт чўкишининг таъсири;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштемир-бетон конструкцияларда олдиндан зўриқтиришларнинг таъсири;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўприк тизимидаги тартибга солинувчи кучлар (қатнов қисмининг темирбетон плитаси бўлган пўлат оралиқ қурилмаларда);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўтарма оғирлигидан қирғоқ таянчига грунт босими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгидростатик босим (сув оғирлаштиришининг таъсири);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштаянчларга сув оқимининг босими.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш67. Тангенциал, роликли, секторли ва валикли ҳаракатланувчи таянч қисмларида, шунингдек фторопласт қистирмаларидан иборат бўлган таянч қисмларида ишқаланиш кучлари ҚМҚ 2.05.05-96 га мувофиқ белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИшқаланиш кучларини сейсмик юклар билан биргаликда аниқлашда ишқаланиш коэффициенти кўприк қурилиш майдончасидаги ўртача йиллик ҳароратга тенг бўлган ҳаво ҳароратига мос равишда топилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш68. Сейсмик юклар ва ҳаракатланувчи таркибдаги юкларнинг биргаликдаги таъсири V тоифали темир йўллардаги ҳамда IIIп, IV ва IVп тоифали автомобил йўлларида лойиҳаланувчи саноат корхоналарининг ташқи кириш ва ички йўлларидаги кўприкларни ҳисоблашда (лойиҳавий топшириқда кўрсатилган ҳоллар бундан мустасно) ҳисобга олинмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш69. I — IV тоифадаги темир йўл кўприкларини лойиҳалашда сейсмик юклар ва ҳаракатланувчи таркибдан тушадиган юкларнинг, шунингдек тормоз кучининг биргаликдаги таъсирини ҳисобга олиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш70. Сейсмик юклар темир йўл кўприкларини ҳисоблашда махсус оғир вагонлардан тушадиган юклар ва ҳаракатланувчи таркибнинг горизонтал кўндаланг урилма таъсири билан, шунингдек автомобил ва шаҳар йўлларидаги кўприкларни ҳисоблашда тўрт ўқли НК-100 транспорт воситаси кўринишидаги юклар, автомобилларнинг тормозидан ва уларни йўл тўсиғига урилишидан келиб чиқадиган юклар билан бирга ҳисобга олинмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш71. Темир йўл кўприклари учун ҳаракатланувчи таркибдан вертикал юк ҚМҚ 2.05.05-96 га мувофиқ тақсимланган юк сифатида олиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприк режадаги эгри чизиқда жойлашганида, марказдан қочма кучдан горизонтал кўндаланг юкни ҳисобга олиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш72. Капитал иншоотлар учун ҳар бир ҳаракат тасмасида автомобил ва шаҳар йўлларининг ҳаракатланувчи таркибидан норматив вертикал юк 0,1К (tk/m) интенсивликдаги бир хил тақсимланган юк сифатида қабул қилиниши, бунда К кўрсаткичи 14 га тенг деб олиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш73. Сейсмик таъсирни ҳисобга олишда темир йўл, автомобил ва шаҳар йўлларининг транспорт воситаларидан норматив юкларга қўйиладиган динамик коэффициент 1,0 га тенг деб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш74. Кўприкларни сейсмик таъсирларни инобатга олиб ҳисоблашда бирга қўшилиш коэффициентлари коэффициентлар nc ни қуйидаги миқдорларда қабул қилиш керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдоимий юклар ва таъсирлар учун, доимий юклар, шунингдек қўзғалувчан таянч қисмлардаги доимий ҳосил бўлувчи ишқаланиш таъсири билан биргаликда ҳисобга олинувчи сейсмик таъсирлар учун — 1;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштаъсирлари автомобил йўллари ҳаракатланувчи таркибларидан тушувчи юклар таъсирлари билан биргаликда ҳисобга олинувчи сейсмик юклар учун — 0,8;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштемир йўллардаги ҳаракатланувчи таркибдан тушувчи юклар учун — 0,7;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобил йўллари ҳаракатланувчи таркибидан тушувчи юклар учун — 0,3.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш75. Кўприкларни ҳисоблашда сейсмик юкларни таянч асоси тебранишидан келиб чиқадиган кўприк қисмлари ва ҳаракатланувчи таркибнинг инерциал кучлари, шунингдек таянчлар билан бирга олинадиган сув массасининг инерция кучи ва грунтнинг сейсмик босими шаклида ҳисобга олиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприк ўқи бўйлаб таъсир қилувчи сейсмик юкларни аниқлашда темир йўл транспорт таркибининг массаси ҳисобга олинмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкнинг бўйлама ва кўндаланг ўқи бўйича йўналтирилган грунт тебранишларининг горизонтал таркибий қисмларидан келиб чиқадиган сейсмик юкларни алоҳида ҳисобга олиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш76. Кўприклар конструкцияларини устуворликка ҳисоблашда ва узунлиги 18 m дан катта бўлган оралиқ қурилмаларни мустаҳкамликка ҳисоблашда, грунтлар тебранишининг тик ташкил қилувчиси ва ётиқ ташкил қилувчиларининг биттаси томонидан ҳосил қилинган сейсмик юкни инобатга олиниши, грунт тебранишининг тик ташкил қилувчиси томонидан ҳосил бўлган сейсмик юкни 0,5 коэффициентига кўпайтириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш77. Кўприк конструкцияларининг бошқача ҳисобларида, грунт тебранишининг вертикал ташкил қилувчиси томонидан ҳосил қилинган сейсмик юкни инобатга олмасликка йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш78. Кўприк қисмлари массаларидан келадиган сейсмик юклар конструкцияларнинг эластик деформацияланишини, шунингдек темир йўл транспорти таркиби рессорининг мувофиқлигини ҳисобга олган ҳолда спектрал-модал усул билан аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкларни лойиҳалашда тўғридан-тўғри динамик усулда сейсмик таъсирни вақт функцияси сифатида (танланган зилзила акселерограммаси ёзувларини келтириш билан) асос сейсмик ҳаракатининг ёзувлари тўплами шаклида текшириш ҳисоб-китобларини амалга оширишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш79. Кўприк тизимида мустақил тебраниш тизимлари бўлган бутун кўприк учун ҳам унинг алоҳида қисмлари учун ҳам дискрет ҳисоблаш схемалари қўлланилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, тизимнинг массасини иншоот бўйлаб 5 — 10 нуқтада тўпланган деб ҳисоблашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАсосланган ҳолларда, маълум бир иншоотнинг симтияси, бир хиллиги ва бошқа структуравий хусусиятларини ҳисобга оладиган соддалаштирилган схемалар бўйича ҳисоб-китобларни амалга оширишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш80. Тўсинли кўприкнинг ўқи бўйлаб йўналтирилган сейсмик юкни аниқлашда, сейсмик таъсир остида роликли, секторли ва валикли ҳаракатланувчи таянч қисмларида, шунингдек фторопласт қистирмаларидан иборат бўлган таянч қисмларида ишқаланиш кучлари енгиб ўтилишини ҳисобга олиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкнинг алоҳида қисмлари учун ҳисобий схемаларини тузишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, таянчларнинг ҳар бири мазкур ШНҚнинг 1-б-расм ва 2-расмга мувофиқ алоҳида консол стержени сифатида ишлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишУзунлаштирилган кўприклар учун объектнинг узунлиги бўйлаб иншоот массаларининг кўчма тезланишлари бир хил бўлмаслигига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМассалар кўчма тезланишларидаги фарқ иншоотнинг сезиларли даражада узунлиги ёки қурилиш майдончасининг сейсмиклиги билан боғлиқ бўлиши, бунда қўшни таянчлар асосларидаги грунт тебранишлари қарама-қарши ёки бир хил фазаларда, бироқ турли амплитудаларда содир бўлишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчларнинг ҳар хил тебранишлари таъсирини аниқлаш учун кўп таянчли иншоотларнинг зилзилабардошлигини баҳолашда асосланган ҳолларда ҳисоблашларни таянчларнинг синхрон бўлмаган тебранишини инобатга олган ҳолда амалга оширишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш81. Кўприкни кўндаланг таъсирга ҳисоблашда унинг ҳисоблаш схемаси сифатида ўз текислигига перпендикуляр тебранишда тўғридан-тўғри ригел ва устунларнинг шарнирли боғланишларидан иборат бўлган текис рама сифатида фойдаланишга мазкур ШНҚнинг 1-в-расмга мувофиқ йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприк текислигида кўчишларни стерженли тизимлардан ташкил топган кўприк қисмларини ҳисоблаш схемаларини тузиш мазкур ШНҚнинг 4-иловасида келтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш82. Темир йўллар, автомобил ва шаҳар йўлларининг ҳаракатланувчи таркибидаги юклар билан сейсмик таъсирлар бирга қўшилганда ҳисоблаш схемасида, шунингдек таянчга улашган оралиқ қурилмалардаги вақтинчалик вертикал юк умумий массасининг ярмини ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш83. Конструкциялар ва ҳаракатланувчи таркибнинг норматив оғирлиги ишончлилик, қатнов қисми тасмаси ва бирга қўшилиш коэффициентларига кўпайтирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчлар ва пойдеворлар сув ости қисмларининг ўз оғирликлари (массалари) гидростатик босимни ҳисобга олмасдан аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш84. Бажариладиган ҳисобларда танланган йўналиш бўйича k нуқтага қўйилган ва кўприкли иншоот хусусий тебранишларининг i-шаклига мос ҳисобий сейсмик юк қуйидаги формулалардан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSik = К0КпК1AβiηikQk, (k=1,2,…..n) (1)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёки
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSik = К0КпКсβiηikQk, Кс=К1A (2)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишК0 — иншоотнинг масъуллик коэффициенти, унинг қиймати I, II ва III масъуллик тоифаларига эга бўлган кўприклар учун мос равишда 1,2; 1,0; ва 0,8 га тенг бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКп — ҚМҚ 2.01.03-19 га мувофиқ зилзилалар такрорланишини ҳисобга олувчи коэффициент.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишК1 — зилзилалар пайтида кўприк конструкциясининг ёриқлари ва пластик деформацияларининг сейсмик юкка таъсирини ҳисобга оладиган коэффициент (унинг қиймати I, II ва III масъуллик тоифаларига эга бўлган кўприклар учун мос равишда 0,5; 0,37; ва 0,25 га тенг қабул қилинади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишA — дастлабки сейсмикликка тўғри келадиган, грунтнинг горизонтал тебранишлари тезланишининг энг катта амплитудаси (А нинг қиймати МSК-64 шкаласи бўйича дастлабки сейсмикликка мос равишда 7, 8 ва 9 балл бўлган 0,1, 0,2 ва 0,4 ларга тенг деб қабул қилинади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишβi — 3-формула бўйича олинган қиймати 2,7 дан кўп ва 0,8 дан кам бўлмаган, кўприк хусусий тебранишларининг i-шаклига мос келадиган динамик коэффициент:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишβi = 1,1/ Тi (3)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТi — кўприк хусусий тебранишларининг i-шаклига мувофиқ кўприкнинг хусусий тебранишлар даври сон қиймати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишηik — кўприк i-шакли бўйича тебранганда эркин тебранишлар шаклининг коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQk — темир йўл, автомобил ва шаҳар йўлларининг ҳаракатланувчи таркибидан тушувчи юкларни ва таянчларга бирикувчи сув массасини ҳисобга олган ҳолда аниқланадиган конструкциянинг k нуқтасига тааллуқли ҳисобий оғирлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкнинг тебраниш шакли коэффициенти (ηik) қуйидаги формуладан фойдаланиб ҳисобланиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(4)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxik ва хij — иншоотни i-шакли бўйича эркин тебранганида k ҳамда j нуқталаридаги кўчишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQj — j нуқтага келтирилган иншоотнинг ҳисобий оғирлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкларнинг частоталари ва тебраниш шаклларини аниқлашда иншоот конструкцияларини (элементларини) тебранишдаги сўниш хусусиятини ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянч массасини kпр=0,23 келтириш коэффициентини ҳисобга олган ҳолда, консолнинг массани келтириш марказига қўйиш, бунда mпр = 
, бу ерда Qоп — таянчнинг оғирлиги деб ҳисобланиши керак.
, бу ерда Qоп — таянчнинг оғирлиги деб ҳисобланиши керак.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмик юкларни аниқлашнинг норматив усулини баҳолаганда, кўприк конструкциялари учун минтақавий ва маҳаллий шароитга кўра олинадиган динамик коэффициентнинг βi бир нечта эгри чизиқларидан фойдаланиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, сейсмик юкларни ҳисоблаш жараёнида барча ҳудудлар ва қурилиш майдончалари учун динамик коэффициентнинг қабул қилиниши, бироқ уни ҳисоблаш усулининг ўтган зилзилалар тажрибаси билан мос келиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш85. Саноат ва фуқаролик иншоотлари учун қабул қилинган динамик коэффициент ўтган зилзилалар ҳақидаги маълумотларни ҳисобга олган ҳолда белгиланиши, бунда кўприклар ва бошқа махсус муҳандислик иншоотларининг зилзилабардошлигини баҳолаш ва изланишлар олиб борилиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш86. Кўприкларни зилзилабардошликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 5-иловасига мувофиқ амалга оширилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш87. Сейсмик бўйлама ва кўндаланг кучларнинг, эгилиш ва буралиш моментларнинг ҳисобий қийматлари иншоот хусусий тебранишларининг алоҳида шаклларига мос келадиган сейсмик юкка кучларни ҳисоблаш йўли билан қуйидаги формуладан топилиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(5)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишNр — кўриладиган кесимдаги ҳисобий куч;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnр — ҳисоблашда инобатга олинган иншоотнинг тебранишлари шакллари сони;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишNj — иншоот хусусий тебранишларининг i-шаклига мос келадиган кўрилаётган кесимдаги ташқи юкдан топилувчи ички куч.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш88. Биринчи (асосий) тебраниш даври 0,4 s дан кам бўлган кўприк иншоотлари фақат биринчи тебраниш шаклини инобатга олган ҳолда ҳисобланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш89. Сейсмик таъсирларни ҳисобга олган ҳолда, ағдарилиш ва сурилишга қарши устуворликликка кўприк конструкцияларини ҳисоблаш ҚМҚ 2.05.05-96 га мувофиқ амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-расм. Оддий тўсинли кўприклар учун ҳисоблаш схемаларининг келтирилиши:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиша — конструктив схема; б — кўприк таянчларида кўндаланг инерция юкларни ҳисоблаш схемаси; с — кўприк таянчларида бўйлама инерция юкларни баҳолашдаги ҳисоблаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-расм. Иншоотни консол кўринишидаги ҳисоблаш модели
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш90. Ҳисобий сейсмиклик 9 балл бўлганда, кўприк оралиқ қурилмаларининг таянч тугунларидаги қисмини ағдарилишдан сақлайдиган зилзилабардош таянч қисмлари ва анкерли антисейсмик қурилмалардаги кучлар, конструкциянинг ўз оғирлигидан чиқувчи таянч вертикал реакциянинг 10 фоиздан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш91. Таянч майдончаларига кўприк таянч қисмларини силжишдан сақлаш учун ўрнатиладиган анкер болтларини ҳисоблашда, ишончлилик коэффициентини γf =1,5 га тенг деб қабул қилиш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАнкер болтларини диаметри камида 25 mm бўлиши, бетонга ётқизиш узунлиги эса унинг 10 dm дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш92. Кўприк конструкцияларини ағдарилишга қарши устуворликка ҳисоблашда иш шароитлари коэффициентини қуйидагича қабул қилиш лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишалоҳида таянчларга тиралувчи конструкциялар учун — 1 m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқоятош асослардаги бетон конструкциялар ва пойдеворлар кесимларини текширишда — 0,9 m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқоятош бўлмаган асослардаги пойдеворларни текширишда — 0,8 m.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСилжишга қарши устуворликка ҳисоблашда иш шароити коэффициентини ҚМҚ 2.05.05-96 бўйича 0,9 га тенг деб қабул қилиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш93. Саёз жойлашган пойдеворларни юк кўтариш қобилияти бўйича ҳисоблашда ва қозиқлар юк кўтариш қобилиятини (грунт бўйича) аниқлашда, сейсмик таъсирлар кучини лойиҳалашда ШНҚ 2.02.01-19 ҳамда ШНҚ 2.02.03-21да белгиланган талаблар инобатга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш94. Саёз жойлашган пойдеворларни лойиҳалашда пойдеворлар асоси бўйича кесимнинг оғирлик марказига нисбатан бўлган фаол кучларининг тенг таъсир қилувчиси ео қуйидагилар билан чегараланиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқоятош бўлмаган грунтларда жойлашган пойдеворлар асоси бўйича кесимларда — ео≤1,5R;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқоятош грунтларда жойлашган пойдеворлар асоси бўйича кесимларда — ео≤2,0R;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишR — ҚМҚ 2.05.05-96 га мувофиқ кесимининг энг кўп юкланган чети томонидан пойдевор асоси бўйича кесими ядросининг радиуси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш95. Таянч атрофидаги дарё суви энг паст сатҳи (межен)нинг чуқурлиги 5 m дан ката бўлса, кўприк таянчларини сувнинг сейсмик босимини инобатга олиб ҳисоблаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмик сув босими таянчга қўшиб олинувчи сув массасидан инерция юки сифатида топилиши, бунда таянч олдидаги сув ҳавзаси чуқурлигини аниқлашдаги тагининг юзаси маҳаллий ювилиш ўрасини инобатга олмаган ҳолда қабул қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш96. Кўприкларнинг чекка таянчлари (қирғоқ таянчлари) уларга бирлашувчи кўтарма грунтидаги инерция кучларини ва сейсмик таъсир пайтида грунтнинг ички ишқаланиш бурчагини ўзгаришини ҳисобга олган ҳолда Кулон формуласи бўйича топиладиган грунтларининг сейсмик босими таъсирига ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда, кўприкларнинг қирғоқ таянчлари горизонтал юзали тўкманинг оғирлигидан таянчнинг вертикал нуқтасига тушувчи сейсмик фаол горизонтал босимни ҳамда горизонтал тўкманинг юзасига бир нуқтада жамланган ёки тарқалган вертикал юклар оғирлигининг босимини ҳисобга олган ҳолда турғунлик ва мустаҳкамликка ҳисоблаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш97. Ҳисобий сейсмиклиги 7, 8 ва 9 баллар учун грунт ички ишқаланиш бурчагининг камайиши мос равишда 1,5°, 3° ва 6° деб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7-боб. Кўтармалар остидаги қувурлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш98. Сейсмиклиги 9 балли ҳисобларда имкони борича темир-бетон пойдеворли ва ёпиқ контурли жамланмалардан ташкил топган қувурлар қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЖамланмалар узунлиги 2 m дан кам бўлмаган ҳолда қабул қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш99. Сейсмиклиги 9 балли ҳисобларда индивидуал ясси темир-бетон ораёпмали тўғри бурчакли қувурлардан фойдаланиш ҳамда қуйидаги тадбирларни бажариш зарур:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқувурларнинг тик деворчалари пойдевор билан бикр ҳолда бирлашган ва конструкция ҳисобий арматуралаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишўрнатилаётган ораёпма плиталари темирбетон тиргакли таянч деворчаларда қотирилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишалоҳида пойдеворлар ораларида тиргаклар ўрнатилиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш101. Кичкина кўприкни қувур билан алмаштиришда сув ўтказгич томонидан ҳисобий сув оқимини камайтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш102. Сейсмик ҳудудларда йўл тармоғини ривожлантирилишини ҳисобга олган ҳолда, кўтармалар остидаги қувурлар ва кичик кўприклар орқали ўтадиган ҳисобий сув оқими сарфини эҳтимолийдан оширишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8-боб. Тиркама деворлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш103. Қуруқ усулда тошдевор қуриш, узунлиги 50 m дан катта бўлмаган тиркама деворлар (8 ва 9 балли ҳисобий сейсмикликдаги, тош теришни қуруқ усулда бажариш йўл қўйилмайдиган темир йўл ва автомобил йўлларидаги тиркама деворлардан ташқари) учун йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишНотўғри кўринишдаги тошлардан терилган, баландлиги 5 m ва ундан катта бўлган тиркама деворларда, баландлиги бўйича ҳар 3 m да яхлит темир-бетон белбоғлар ўрнатиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш104. Тиркама деворлар баландлиги, пойдеворлар асосларидан ҳисоблаб қуйидаги миқдорлардан ошмаслиги лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбетон деворлар ҳисобий сейсмиклиги 8 баллда — 12 m дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9 баллда — 10 m дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбутобетон ва қоришмали терилган деворлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳисобий сейсмиклик 8 баллда — 12 m дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобил йўлларида — 10 m дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқуруқ усулда терилган деворлар — 3 m дан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш105. Тиркама деворларини узунлиги бўйича тўла кесимдаги антисейсмик тик чоклар билан алоҳида бўлакларга, ҳар бир бўлак таглари бир жинсли грунтларда жойлашишини инобатга олиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБўлаклар узунлиги 15 m дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш106. Тиркама девор ёнма-ён бўлаклари асослари ҳар хил сатҳда жойлашганда, асоснинг бир белгисидан иккинчисига ўтиш поғонали усулда, поғона баландлигининг унинг узунлигига нисбати 1:2 қилиб амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш107. Тиркама деворлар конструкциялари ва уларнинг параметрлари ҚМҚ 2.05.05-96 га мувофиқ мустаҳкамлик, устуворлик, силжиш ва ағдарилишга, грунтнинг ётиқ доимий ва сейсмик босимини ва деворнинг ўз сейсмик босимини инобатга олган ҳолда, гидрогеологик шароитларни ўрганиш, шунингдек ШНҚ 2.06.11-04 талабларини бажариш билан амалга ошириладиган ҳисоблар асосида аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш108. Тиркама деворга грунтнинг сейсмик таъсиридаги фаол ва пассив босимлари қуйидаги формулалар билан аниқланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
= (1 + 2Kсtgφ) Ea — фаол босим (6)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
= (1 − 2Kсtgφ) Eп — пассив босим (7)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишEa ва Eп — грунтнинг сейсмик таъсири мавжуд бўлмаган ҳолдаги фаол ва пассив босимлари, ҚМҚ 2.05.05-96 дан аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишφ — тўкма грунтнинг ички ишқаланиш бурчаги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKс — сейсмиклик коэффициенти.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишГоризонтал сиртли тўкма оғирлигидан горизонтал сейсмик фаол босим жадаллиги қуйидаги формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(8)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМазкур ШНҚнинг 3-а-расмига мувофиқ грунт сейсмик босимининг тенг таъсир этувчиси девор эни бирлигига боғлиқ формула орқали ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишEc = 0,75KφγН2 (9)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДевор асосининг тенг таъсир этувчи босим елкаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишec = 0,59Н (10)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишУшбу ШНҚнинг 3-б-расмига бир текис бирлик бўйича ёйилган ва деворга кўндаланг йўналишда жамланган тўшама юзасига вертикал юк оғирлигининг сейсмик босими:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(11)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(12)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДевор асосининг тенг таъсир этувчи босим елкаси:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишec = 0,7Н (13)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда, 
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишx>3Н бўлган ҳолда а(х) = 0 деб олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМазкур ШНҚнинг 3-в-расмига тўшама юзасида тенг ёйилган юзасига вертикал юк оғирлигининг сейсмик босими:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(14)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(15)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДевор асосининг тенг таъсир этувчи босим елкаси:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишec = 0,7Н (16)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда, 
(17)
(17)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олише>3Н бўлганда а(е) = 1,37 деб олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(18)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(19)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишγс, Н — грунтнинг ҳажмий оғирлиги ва девор баландлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQ — тўшама юзасига таъсир этувчи жамланган вертикал босим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишq — тўшама юзаси бўйлаб тенг тақсимланган вертикал юкларнинг интенсивлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишα — тўшама юзасининг горизонтга нисбатан оғиш бурчаги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-расм. Грунт сейсмик босимини аниқлаш схемалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9-боб. Транспорт ва метрополитен тоннеллари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш109. Транспорт ва метрополитен тоннелларининг ўтиш трассасини танлашда, тоннелларни тектоник бузилиш зоналаридан ташқарида, сейсмик бикирлиги бўйича бир жинсли грунтларда жойлашиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМураккаб шароитларда чуқурроқ жойлашган тоннел вариантларини қабул қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш110. Тектоник ёриқлар кесиб ўтган участкаларда станцияларини жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш111. Тоннел тектоник ёриқларни кесиб ўтадиган, улар бўйлаб тоғ жинслари массасининг ҳаракатланиши мумкин бўлган ҳудудлар учун техник-иқтисодий асослаш билан тоннел конструкцияси кесимини катталаштиришни таъминлаш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш112. Сейсмиклиги 8 ва 9 балли ҳисобларда тоннеллар қопламаларини кўндаланг кесимда бир бутун ҳолда лойиҳалаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмиклиги 7 балли ҳисобларда тоғ тоннели қопламасини, анкерли мустаҳкамланган симтўрларга эга юзага сепиладиган сачратмабетондан тиклаш йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш113. Ёпиқ усулда қурилувчи метрополитен тоннеллари учун айлана қопламалар, очиқ усулдагисига бир бутун секцияли ёки монолит темир-бетон, станция тоннеллари учун эса бир гумбазли конструкциялар ишлатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЙиғма қопламалар элементлари тоннел кўндаланг кесими текислигида (арматуралаш, пайвандлаш, болтли ва қистирмали боғланишлар) бир-бирига боғланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш114. Қоплама бўйлама деформацияларини компенсация қилиш учун антисейсмик деформацион чоклар ўрнатилиши, уларнинг конструкцияси қоплама элементларини ўзаро силжишига имконият яратиш ва гидроизоляцияни сақлашни таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКамералар, ёрдамчи тоннеллар ва биноларни (вентиляция, дренаж, хизмат кўрсатиш) асосий тоннелга туташадиган жойларида антисейсмик деформацион чоклар ўрнатиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДеформацион чоклар орасидаги масофа ҳисоблаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш115. Тоннель равоқлари ва уларга киришдаги тиркама деворларни, темир-бетондан лойиҳалаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмиклиги 7 балли ҳисобларда бетон равоқлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш116. Сейсмик таъсирни инобатга олган ҳолдаги асосий ҳисобий зўриқишларни ҚМҚ 2.01.07-97, ҚМҚ 2.05.05-96 , ШНҚ 2.02.03-21 га мувофиқ аниқлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТоннелларни зилзилабардошликка ҳисоблашда қуйидаги сейсмик юклар ҳисобга олиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштоннел қопламаси элементларининг ўз оғирлигидан сейсмик (инерциал) кучлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштоғ жинсларининг сейсмик босими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштоннель атрофидаги муҳитнинг сейсмик кучланганлик ҳолатидан келиб чиқадиган босим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш117. Тоннел қопламаси элементларининг оғирлигидан сейсмик таъсирлар қуйидаги формуладан топилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишS = 1,5KсQ (20)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQ — тоннел қисмининг ўз оғирлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш118. Сейсмик тоғ жинси босимини ҳисоблаш тартиби уларнинг хоссасига ва тоннелларнинг чуқурлигига боғлиқ ҳолда олиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-расм. Грунт босимини аниқлаш учун схема
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-расм. Бўйлама (а) ва кўндаланг (б) сейсмик тўлқинлар таъсирида тоннел қопламасининг кучланиш ҳолатини аниқлаш учун ҳисоблаш схемалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш119. Очиқ усулда қуриладиган саёз жойлашган тоннеллар учун грунтнинг сейсмик босими тоннел устида жойлашган тоғ жинсларининг оғирлигини ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(21)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРВ — вертикал сейсмик тоғ жинсларининг босими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРГ — горизонтал сейсмик тоғ жинслари босими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhi — тоннел устидаги грунт i қатламининг баландлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишγi — тоннел устидаги грунт i қатламининг ҳажмий оғирлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишφ — тоннел ён қисмидаги грунтнинг ички ишқаланиш бурчаги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш120. Чуқур жойлашувчи тоннеллар учун сейсмик грунт босимининг қийматлари ушбу ШНҚнинг 4-расмига кўра тоннел устида гумбаз ҳосил бўлиш (бузилган зонанинг шаклланиши) назарияси постулатини ҳисобга олган ҳолда қуйидаги формулага мувофиқ аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(22)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш121. Тоннел атрофдаги муҳитнинг сейсмик кучланиш ҳолатидан (чексизликда қўйилган узун сейсмик тўлқинлар таъсиридан) келиб чиқадиган босим учун тоннел қопламаларини ҳисоблаш квазстатик кўринишда амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш122. Тоннел қопламаси грунт массивини тешикни мустаҳкамлайдиган айлана ёки айлана бўлмаган кесимдаги конструкция билан мазкур ШНҚнинг 5-расмига мувофиқ моделлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш123. Узун сейсмик бўйлама (сиқилиш, чўзилиш) ва кўндаланг (силжиш) тўлқинларнинг таъсири чексизликда қўйиладиган, иккита ихтиёрий йўналтирилган ўзаро перпендикуляр хʼ ва уʼ йўналишларида таъсир қилувчи нормал ва уринма кучланишлар билан моделлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКучланишлар қийматлари тўлқинларнинг тарқалиш тезлигига ва устувор грунт тебранишларининг даврига кўра қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(23)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(24)Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТ0 — грунт зарралари хусусий тебранишларининг устувор даври (сек), (сейсмологик тадқиқотлар бўйича аниқланиши мумкин);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишvp, vs — грунтдаги бўйлама ва кўндаланг тўлқинларнинг тезликлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
1-ИЛОВА
1-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикасининг сейсмиклиги ва сейсмик таъсирларнинг такрорийлиги бўйича, сейсмик ҳудудларда жойлашган аҳоли пунктлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРЎЙХАТИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТ/р | Аҳоли пунктининг номланиши | Туман номланиши | Ҳудуд сейсмиклигига боғлиқ (балл) зилзила такрорийлиги (йил) | |||
7 балл | 8 балл | 9 балл | 9* балл | |||
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
Андижон вилояти | ||||||
1. | Ойим | Жалолқудуқ | 50 | 200 | 1000 | 1000 |
2. | Оқолтин (Фар. дан) | Улуғнор | 50 | 150 | ||
3. | Олтинкўл | Олтинкўл | 50 | 150 | 1000 | 1000 |
4. | Андижон* | вилоят маркази | 50 | 100 | 500 | |
5. | Андижон пром | Андижон | 50 | 150 | 1000 | 1000 |
6. | Асака* | Асака | 50 | 200 | 1000 | |
7. | Балиқчи (Нам. дан) | Балиқчи | 50 | 150 | ||
8. | Бўз (Фар. дан) | Бўз | 50 | 200 | 1000 | |
9. | Дибодом | 50 | 200 | 1500 | 1500 | |
10. | Куйган-ёр* | Андижон | 50 | 100 | 500 | |
11. | Қўрғонтепа | Қўрғонтепа | 50 | 200 | 1000 | 1000 |
12. | Луччак | 50 | 300 | 1500 | ||
13. | Марҳамат | Марҳамат | 50 | 150 | 500 | |
14. | Пайтуғ | Избоскан | 50 | 100 | 500 | >500 |
15. | Полвонтош | Марҳамат | 50 | 150 | 500 | >500 |
16. | Пахтаобод | Пахтаобод | 50 | 200 | 1000 | >1000 |
17. | Сўфиқишлоқ | 50 | 200 | 1000 | >1000 | |
18. | Хўжаобод | Хўжаобод | 50 | 150 | 1000 | >1000 |
19. | Хонобод | Хон.шаҳар кенгаши | 50 | 150 | 1000 | |
20. | Чинобод | Балиқчи | 50 | 200 | 1000 | |
21. | Шаҳрихон | Шаҳрихон | 50 | 200 | 1000 | >1000 |
22. | Жан.Оламишик | Жалолқудуқ | 50 | 200 | 1000 | |
Бухоро вилояти | ||||||
23. | Олот | Олот | 150 | |||
24. | Аякахетма | 50 | ||||
25. | Бўзачи | Қоровулбозор | 1000 | |||
26. | Бухоро | вилоят маркази | 50 | |||
27. | Вобкент | Вобкент | 50 | |||
28. | Газли* | Газл. шаҳар кенгаши | 50 | |||
29. | Галаосиё | Бухоро | 50 | |||
30. | Ғиждувон | Ғиждувон | 50 | |||
31. | Гугуртли | 50 | ||||
32. | Дояхотин | 50 | ||||
33. | Жонкелди | Пешкў | 50 | |||
34. | Жиғачи | Қоракўл | 50 | |||
35. | Когон* | Когон | 50 | |||
36. | Қоракўл | Коракўл | 50 | |||
37. | Қоракўл ст. | Қоракўл | 50 | |||
38. | Қоровулбозор | Қоровулбозор | 1000 | |||
39. | Қизилравот | Ромитан | 50 | |||
40. | Кўкча (Нав. дан) | Ғиждувон | 50 | |||
41. | Ромитан | Ромитан | 50 | |||
42. | Оқшиқ | Жондор | 50 | |||
43. | Табагар | 50 | ||||
44. | Ўтамурод | 1000 | ||||
45. | Учбош | 50 | ||||
46. | Хўжашер | 50 | ||||
47. | Шофиркон | Шофиркон | 1000 | |||
48. | Эджон | 100 | ||||
49. | Янгиобод | Жондор | 50 | |||
50. | Янгибозор | Пешкў | 50 | |||
Жиззах вилояти | ||||||
51. | Осмонсой | Фориш | 500 | |||
52. | Бахмал | Бахмал | 50 | 1000 | ||
53. | Бўстон (Бух дан) | Зарбдор | 50 | |||
54. | Гагарин | Мирзачўл | 250 | |||
55. | Ғаллаорол | Ғаллоорол | 100 | |||
56. | Гараша | Фориш | 500 | |||
57. | Дарвоза | Фориш | 1000 | |||
58. | Жиззах* | вилоят маркази | 50 | |||
59. | Дўстлик | Дўстлик | 100 | |||
60. | Дукай 6 бал. | |||||
61. | Зомин | Зомин | 50 | 700 | ||
62. | Зафаробод | Зафаробод | 200 | |||
63. | Қораянтоқ | Жиззах | 100 | |||
64. | Қўйтош | Ғаллаорол | 100 | |||
65. | Қизилмозор | 100 | 1000 | |||
66. | Лалмикор (Срх дан) | Зарбдор | 100 | |||
67. | Пахтакор | Пахтакор | 200 | |||
68. | Пишагар | 50 | 800 | |||
69. | Қулама | Жиззах | 100 | |||
70. | Увол | 50 | 800 | |||
71. | Даштобод | Зомин | 100 | 800 | ||
72. | Ўрда | 100 | ||||
73. | Усмат | Бахмал | 200 | 1000 | ||
74. | Фориш | Фориш | 1000 | |||
75. | Янгиқишлоқ | Фориш | 500 | |||
Қорақалпоғистон Республикаси | ||||||
76. | Оқбошли (из Хрз) | Турткўл | 1000 | |||
77. | Оқманғит 6 бал. | Нукус | ||||
78. | Беруний | Беруний | 1000 | |||
79. | Бийбозор | Беруний | 1000 | |||
80. | Водник 6 бал. | шаҳар кенгаши | ||||
81. | Гулдурсун (из Хрз) | Элликқаъла | 1000 | |||
82. | Жумуртов | Амударё | 1000 | |||
83. | Қоратов | Нук. шаҳар кенгаш | 1000 | |||
84. | Қипчоқ | Амударё | 1000 | |||
85. | Қизкетган 6 бал. | Нук.шаҳар кенгаши | ||||
86. | Қирққиз (из Хрз) | Элликқаъла | 1000 | |||
87. | Манғит | Амударё | 1000 | |||
88. | Мешекли | |||||
89. | Мискин | Тўрткўл | 1000 | |||
90. | Нукус 6 бал. | Респ. маркази | ||||
91. | Пристан 6 бал. | Нук.шаҳар кенгаши | ||||
92. | Тахиатош | Тахиатош | 1000 | |||
93. | Тўрткўл | Тўрткўл | 1000 | |||
94. | Ҳалқобод 6 бал. | Кегелий | ||||
95. | Хўжайли 6 бал. | Хўжайли | ||||
Қашқадарё вилояти | ||||||
96. | Обиканда | Китоб | 100 | |||
97. | Олмоғон | 100 | ||||
98. | Аррабанд | Шаҳрисабз | 1000 | |||
99. | Бешкент | Қарши | 1000 | |||
100. | Бирдала | 100 | ||||
101. | Ворганза | Китоб | 100 | |||
102. | Ғузор | Ғузор | 500 | |||
103. | Гумбулоқ | 100 | ||||
104. | Жолоир | 100 | ||||
105. | Жолампир | 200 | 1000 | |||
106. | Жарқум | Косон | 1000 | |||
107. | Қамаши | Қамаши | 1000 | |||
108. | Қарши | вилоят маркази | 1000 | |||
109. | Кон (Куга) | 100 | ||||
110. | Қарақара | 1000 | ||||
111. | Косон | Косон | 1000 | |||
112. | Косатараш | 100 | ||||
113. | Каттақишлоқ | Ғузор | 200 | |||
114. | Китоб | Китоб | 100 | |||
115. | Қизилча | Деҳқонобод | 500 | |||
116. | Қизилэмчак | 100 | ||||
117. | Майманоқ | 1000 | ||||
118. | Мироқи | Шаҳрисабз | 100 | |||
119. | Миришкор (Бух. дан) | Усмон-Юсупов | 50 | |||
120. | Муборак | Муборак | 1000 | |||
121. | Муғлон | Касбий | 1000 | |||
122. | Нишон | Нишон | 1000 | |||
123. | Октябрь | 100 | ||||
124. | Помуқ | Баҳористон | 1000 | |||
125. | Раимсўфи | 1000 | ||||
126. | Толлиморжон | Нишон | 1000 | |||
127. | Тошқўрғон | 100 | ||||
128. | Ўтўрар | 1000 | ||||
129. | Файзобод | 1000 | ||||
130. | Хатча | 1000 | ||||
131. | Хўжамуборак | 1000 | ||||
132. | Чандир | Баҳористон | 1000 | |||
133. | Чашмамирон* | Деҳқонобод | 200 | 1000 | ||
134. | Чим | Қамаши | 500 | |||
135. | Чироқчи | Чироқчи | 100 | |||
136. | Шаҳрисабз | Шаҳрисабз | 100 | |||
137. | Шерали | 10000 | ||||
138. | Яккабоғ | Яккабоғ | 100 | |||
139. | Яккабоғ ст. | Яккабоғ | 100 | |||
140. | Янги Нишон | Нишон | 1000 | |||
141. | Яргунчи | Ғузор | 500 | |||
Навоий вилояти | ||||||
142. | Ойтим 6 бал. | |||||
143. | Оёққудуқ | Тамдин | 1000 | |||
144. | Боймурот 6 бал. | Конимех | ||||
145. | Бешравот | Навбаҳор | 100 | |||
146. | Бузубой 6 бал. | |||||
147. | Ғозғон | Нурота | 1000 | |||
148. | Дебаланд | Нурота | 1000 | |||
149. | Зарафшон* | Хатирчи | 100 | |||
150. | Зармитан (Бух. дан) | Қизилтепа | 50 | |||
151. | Конимех | Конимех | 100 | |||
152. | Кармана | Навоий | 100 | |||
153. | Комсомольск | 100 | ||||
154. | Қизилтепа | Қизилтепа | 50 | |||
155. | Кўлқудуқ 6 бал. | Учқудуқ | ||||
156. | Лангар | Хатирчи | 100 | |||
157. | Мурунтов | Зарафш. шаҳар кенгаши | 1000 | |||
158. | Мингбулоқ | Мингбулоқ | ||||
159. | Навоий | вилоят маркази | 100 | |||
160. | Нурота | Нурота | 1000 | |||
161. | Томдибулоқ* | Тамдин | 1000 | |||
162. | Узунқудуқ (Дж) | Учқудуқ | 1000 | |||
163. | Учкара | 500 | ||||
164. | Учқудуқ* | Учқудуқ | ||||
165. | Чашма | 1000 | ||||
166. | Чингелди | 50 | ||||
167. | Шалдироқ | 1000 | ||||
168. | Шариқти | 1000 | ||||
169. | Юзқудуқ 6 бал. | |||||
170. | Янгиработ | Хатирчи | 500 | |||
171. | Оқтош | Тўрақўрғон | 50 | 200 | ||
172. | Олтинкон | Поп | 50 | 500 | ||
173. | Ғова | Чуст | 50 | 300 | ||
174. | Жомашўй | Мингбулоқ | 50 | 200 | ||
175. | Косонсой | Косонсой | 50 | 100 | ||
176. | Наманган* | вилоят маркази | 50 | 100 | ||
177. | Поп | Поп | 50 | 200 | ||
178. | Пунган | Наманган | 50 | 350 | ||
179. | Тошбулоқ | Наманган | 50 | |||
180. | Тўрақўрғон | Тўрақўрғон | 50 | 200 | ||
181. | Уйғурсой | Поп | 50 | 200 | ||
182. | Уйчи | Уйчи | 50 | 200 | ||
183. | Учқўрғон | Учқўрғон | 50 | 200 | ||
184. | Ҳаққулобод* | Ҳаққулобод | 50 | 150 | 1000 | |
185. | Халқобод | Поп | 50 | 200 | ||
186. | Чодак | Поп | 50 | 450 | ||
187. | Чоркесар | Поп | 50 | 400 | ||
188. | Чортоқ | Чортоқ | 50 | 100 | ||
189. | Чош | 50 | 300 | 1000 | ||
190. | Чуст | Чуст | 50 | 200 | ||
191. | Янгиқўрғон | Янгиқўрғон | 50 | 200 | ||
Самарқанд вилояти | ||||||
192. | Оҳалик | Самарқанд | 150 | 500 | ||
193. | Оқтош | Нарпай | 500 | |||
194. | Андак | 1000 | ||||
195. | Боқон | 1000 | ||||
196. | Бешбулоқ 6 балл.(Нав. вил) | Ургут | ||||
197. | Булунғур | Булунғур | 200 | 1000 | ||
198. | Даҳбед | Оқдарё | 100 | |||
199. | Жартепа | Ургут | 200 | 1000 | ||
200. | Жидалик | 1000 | ||||
201. | Жўш | Қўшработ | 1000 | |||
202. | Жума | Пастдарғом | 2000 | |||
203. | Зиёдин | Пахтачи | 500 | |||
204. | Ингичка | Каттақўрғон шаҳар кенгаши | 100 (500) | |||
205. | Иштихон | Иштихон | 500 | |||
206. | Қарноб | Пахтачи | 1000 | |||
207. | Каттақўрғон | Каттақўрғон шаҳар кенгаши | 500 | |||
208. | Каттақўрғон сув омбори | Каттақўрғон | 500 | |||
209. | Килдон | Булунғур | 200 | 1000 | ||
210. | Қўшқудуқ | 1000 | ||||
211. | Лойиш | Оқдарё | 300 | |||
212. | Лангар | 1000 | ||||
213. | Митан | Иштихон | 50 | |||
214. | Қорасув | Пайариқ | 500 | |||
215. | Нарпай (из Ив) | Оқтош | 1000 | |||
216. | Нуробод | Нуробод | 200 | |||
217. | Пайшанба | Каттақўрғон | 500 | |||
218. | Самарқанд* | Вилоят маркази | 150 | 500 | 1000 | |
219. | Сорикўл | 500 | ||||
220. | Кимёгарлар | Самарқанд ш. Боғишамол | 100 | |||
221. | Тайлоқ | Тайлоқ | 200 | 1000 | >1000 | |
222. | Тошқудуқ | 500 | ||||
223. | Тим | Нуробод | 500 | |||
224. | Ургут | Ургут | 200 | 1000 | ||
225. | Улус (из Нв ) | Нуробод | 1000 | |||
226. | Улуғбек | Самарқанд | 200 | 1000 | ||
227. | Хишров | Самарқанд ш. Боғишамол | 150 | 500 | ||
228. | Хожидала | 200 | 1000 | |||
229. | Хўжакўл | 500 | ||||
230. | Челак | Челак | 500 | |||
Сурхондарё вилояти | ||||||
231. | Ангор | Ангор | 100 | |||
232. | Бойсун | Бойсун | 100 | 500 | ||
233. | Боғидара | 100 | 1000 | |||
234. | Гагарин | Музробод | 100 | |||
235. | Гулистон | Шеробод | 100 | |||
236. | Дашнаобод | Сариосиё | 50 | 200 | 1000 | |
237. | Жарқўрғон | Жарқўрғон | 100 | |||
238. | Денов | Денов | 50 | 100 | ||
239. | Дарбанд | Бойсун | 200 | 1000 | ||
240. | Дехқонобод | Жарқўрғон | 150 | |||
241. | Зарабоғ | Шеробод | 100 | |||
242. | Истара | 100 | ||||
243. | Какайди | Жаркўрған | 100 | |||
244. | Қарлуқ | Олтинсой | 50 | |||
245. | Қумқўрғон | Қумқурғон | 100 | |||
246. | Лалмикор | 100 | ||||
247. | Музработ | Музробод | 100 | |||
248. | Пашхўрт | Шеробод | 100 | |||
249. | Сайроб | Бойсун | 200 | 1000 | ||
250. | Сариосиё | Сариосиё | 50 | 150 | 1000 | |
251. | Термиз | Вилоят маркази | 100 | |||
252. | Термиз ст. | Термиз шаҳар кенгаши | 100 | |||
253. | Узун | Узун | 50 | 100 | ||
254. | Холчаён | Денов | 50 | 100 | ||
255. | Шарғун | Сариосиё | 50 | 200 | 1000 | |
256. | Шеробод | Шеробод | 100 | |||
257. | Шўрчи | Шўрчи | 100 | |||
Сирдарё вилояти | ||||||
258. | Бахт | вилоятга бўйсун. | 150 | |||
259. | Сайхун | Сайхунобод | 150 | |||
260. | Гулистон | вилоят маркази | 100 | |||
261. | Зарбдор | Гулистон | 150 | |||
262. | Пахтаобод | Шароф Рашидов номидаги | 100 | |||
263. | Сават | Хаваст | 100 | 700 | ||
264. | Сардоба | Оқолтин | 150 | |||
265. | Сирдарё | Сирдарё | 100 | |||
266. | Фарход | Хаваст | 100 | |||
267. | Хаваст | Хаваст | 100 | |||
268. | Ширин | вилоятга бўйсун. | 100 | |||
269. | Янгиер | Янгиер | 100 | |||
Тошкент вилояти | ||||||
270. | Оққўрғон | Оққўрғон | 150 | |||
271. | Олмалиқ* | Олмалиқ | 50 | 600 | ||
272. | Олмазор | Чиноз | 150 | |||
273. | Олимкент | Оққўрғон | 100 | |||
274. | Ангрен* | Респ.га бўйсун | 50 | 500 | ||
275. | Оҳангарон* | Оҳангарон | 50 | 400 | ||
276. | Аччи (Жиз.дан) | Оққўрғон | 50 | 700 | ||
277. | Боғистон | Бўстонлиқ | 50 | 1000 | ||
278. | Бекобод* | Бекобод | 100 | 1000 | ||
279. | Бектемир | Тошкент ш. Бектемир | 50 | 800 | ||
280. | Бурчмулла | Бўстонлиқ | 50 | 100 | ||
281. | Бўзсўв | Янгийўл | 150 | |||
282. | Бўка | Бўка | 100 | |||
283. | Ғазалкент | Ғазалкент | 50 | 100 | ||
284. | Тошпўлат Дадабоев | Бўстонлиқ | 100 | 300 | ||
285. | Димитровский | 100 | ||||
286. | Жумабозор | Бекобод | 100 | 600 | ||
287. | Зафар | Бекобод | 100 | |||
288. | Искандар | Бўстонлиқ | 100 | 400 | ||
289. | Қорахитой | Оҳангарон | 50 | 400 | ||
290. | Келес | Тошкент | 50 | 300 | ||
291. | Қибрай | Қибрай | 100 | 400 | ||
292. | Кирда | 100 | ||||
293. | Красногорск | Янгиобод шаҳар кенгаши | 100 | 500 | ||
294. | Комсомолобод | 100 | ||||
295. | Крестьянский | 150 | ||||
296. | Паркент | Паркент | 100 | 500 | ||
297. | Пском | 100 | 300 | |||
298. | Пискент | Пскент | 50 | 500 | ||
299. | Солор | Тошкент ш. Мирзо-Улуғбек | 100 | 400 | ||
300. | Солдатский | Қуйи Чирчиқ | 150 | |||
301. | Тошкент* | вилоят маркази | 25 | 100 | ||
302. | Тўйтепа | Ўрта Чирчиқ | 50 | 500 | ||
303. | Туябўғиз | Ўрта Чирчиқ | 50 | 1000 | ||
304. | Ўртаовул | Ўрта Чирчиқ | 100 | |||
305. | Улуғбек | Қибрай | 100 | 400 | ||
306. | Чорвоқ | Бостонлиқ | 50 | 150 | ||
307. | Чиғириқ | Янгиобод шаҳар кенгаши | 100 | 500 | ||
308. | Чиноз | Чиноз | 150 | |||
309. | Чирчиқ* | Чирчиқ шаҳар кенгаши | 100 | 400 | ||
310. | Эшонгузар | Зангиота | 100 | 1000 | ||
311. | Янгиобод | Янгиобод шаҳар кенгаши | 50 | 600 | ||
312. | Янгибозор | Юқори Чирчиқ | 100 | 600 | ||
313. | Янгийўл* | Янгийўл шаҳар кенгаши | 100 | |||
Фарғона вилояти | ||||||
314. | Олтиариқ | Олтиариқ | 50 | 150 | ||
315. | Бағдод | Бағдод | 50 | 150 | ||
316. | Бешариқ | Бешариқ | 50 | 200 | ||
317. | Бувайда | Янгиқўрғон | 50 | 200 | ||
318. | Водил | Фарғона | 50 | 100 | ||
319. | Дангара | Дангара | 50 | 200 | ||
320. | Ёрдон | Фарғона | 50 | 100 | ||
321. | Қиргули | Фарғона шаҳар кенгаши | 50 | 100 | ||
322. | Қўқон* | Қўқон шаҳар кенгаши | 50 | 200 | ||
323. | Қува | Қува | 50 | 150 | 500 | >500 |
324. | Қувасой | Қувасой | 50 | 150 | 500 | >500 |
325. | Лимбур | 50 | 150 | |||
326. | Марғилон | Марғилон шаҳар кенгаши | 50 | 150 | ||
327. | Янги Марғилон | Марғилон шаҳар кенгаши | 50 | 100 | ||
328. | Рапқон | Бешариқ | 50 | 200 | ||
329. | Риштон | Риштон | 50 | 150 | ||
330. | Сўх | Риштон | 50 | 150 | ||
331. | Тошлоқ | Тошлоқ | 50 | 150 | ||
332. | Учкўприк | Учкўприк | 50 | 200 | ||
333. | Учёр | 50 | 150 | |||
334. | Фарғона | вилоят маркази | 50 | 100 | ||
335. | Хамза* | Олтиариқ | 50 | 150 | ||
336. | Чимён* | Фарғона | 50 | 100 | ||
337. | Шоҳимардон | Фарғона | 50 | 150 | 500 | |
338. | Шўрсув | Ўзбекистон | 50 | 150 | ||
339. | Ёзёвон | Ёзявон | 50 | 150 | ||
340. | Яйпан | Ўзбекистон | 50 | 150 | ||
Хоразм вилояти | ||||||
341. | Боғот | Боғот | 1000 | |||
342. | Гурлан | Гурлан | 1000 | |||
343. | Дружба | Дружба шаҳар кенгаши | 1000 | |||
344. | Қаландархона | 1000 | ||||
345. | Қоровул | Урганч | 1000 | |||
346. | Киччикконгли | 1000 | ||||
347. | Қўшкўпир | Қушкўпир | 1000 | |||
348. | Крантов 6 бал. | |||||
349. | Қулатоу | 1000 | ||||
350. | Лесхоз | 1000 | ||||
351. | Назархон | 1000 | ||||
352. | Турпоққала (Тупроққаъла) | 50 | ||||
353. | Урганч | вилоят маркази | 1000 | |||
354. | Хазорасп | Хазорасп | 1000 | |||
355. | Хонқа | Хонқа | 1000 | |||
356. | Хива | Хива | 1000 | |||
357. | Шовот | Шовот | 1000 | |||
358. | Янгиариқ | Янгиариқ | 1000 | |||
359. | Янгибозор | Янгибозор | 1000 | |||
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИзоҳлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Сейсмиклиги 9* балли пунктлар 7,1 ва ундан юқори магнитудали зилзила манбаи ҳосил бўлиш эҳтимоли бўлган (ЗМЭБ) зоналарда жойлашган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ушбу ШНҚнинг 6-иловасига ёки микросейсмиклаштириш харитасига мувофиқ грунт хусусиятига боғлиқ равишда, ҳисобий сейсмиклик бир баллга оширилган ёки камайтирилган ҳолларда, 1-иловада келтирилган зилзиланинг такрорийлик даври ўзгармайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
2-ИЛОВА
2-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси ҳудудининг сейсмик микрорайонлаштириш харитаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
3-ИЛОВА
3-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмик ҳимоя воситалари конструкциялари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЛойиҳавий ечимларининг хусусиятларига кўра ҚМҚИ конструкцияси юмалоқ, квадрат ёки тўртбурчак шаклида, ҳар томонлама ҳаракатланувчи ёки чизиқли ҳаракатланувчи кўринишда бўлишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКМҚИ ички ва ташқи пластинкалар билан мустаҳкамланган резинали массивдан иборат бўлиб, уларга пўлат таглик плиталар бириктирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚўрғошин ўзаги резина-металл массивининг марказида жойлашиши, КМҚИ схемаси C.1-расмда келтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1 — резина массиви, 2 — ички арматураланган пўлат пластинкалар, 3 — қўрғошин ўзаги, 4 — ташқи арматураланган пўлат пластинкалар, 5 — таглик плитаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишC. 1-Расм. КМҚИ схемаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянч қисмнинг арматураланган металл пластинкалари пўлатдан ясалган бўлиши ва плиастинкаларнинг минимал қалинлиги 2 mm бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАнкерлаш учун таянч қисмнинг ташқи металл пластинкалари ишлатилади. Ички пластинкаларнинг қалинлиги 8 mm ёки ундан кам бўлган КМҚИ таянч қисмлари учун минимал ташқи пластинка қалинлиги 15 mm бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИчки плиталарнинг қалинлиги 8 mm дан ортиқ бўлса, ташқи плиталарнинг минимал қалинлиги 18 mm бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКМҚИ нинг таянч қисмида битта қўрғошин ўзак бўлса, у таянч қисмнинг ўқи бўйлаб ўрнатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАгар бир нечта қўрғошин ўзаклари бўлса, уларнинг жойлашуви ҳисоблаш йўли билан аниқланади. Қўрғошин ўзакнинг диаmи ҳам ҳисоблаш йўли билан аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРеактив кучларнинг таъсирига таянч қисмни ҳисоблаш учун резина қаттиқлигининг турига кўра таянч қисмларни ишлаб чиқариш учун ишлатиладиган эластомернинг (каучук) сурилиш модули қуйидагиларга тенглаштирилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишI турдаги (юмшоқ): G = 0,7 ± 0,1 Н/mm2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишII турдаги (ўртача қаттиқликка эга): G = 0,9 ± 0,15 Н/mm2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIII турдаги (қаттиқ): G = 1,15 ± 0,2 Н/mm2.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСалбий ҳароратларда сурилиш модули 3 га кўпайтирилган коэффициент билан ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезина массиви табиий ёки хлоропренли каучукларга асосланган резина қоришмасидан тайёрланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезинанинг физик-механик хоссалари қуйидаги 1-жадвалда келтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-жадвал | ||||
Т/р | Тавсифи | Талаблар | ||
1. | Сурилиш модули | 0,7 | 0,9 | 1,15 |
2. | Узилишга мустаҳкамлиги | ≥16 | ≥16 | ≥16 |
3. | Узилганда минимал чўзилиши | 450 | 425 | 300 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКМҚИ нинг ички ва ташқи арматураланган металл пластинкалари, пастки, устки анкер плиталари, ённи тирговчи плитаси ГОСТ 27772 бўйича С 235 пўлат синфидан тайёрланган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСирпанувчи маятникли изоляторлар (СМИ) бу шарсимон сиртга эга слайдер-изолятори бўлган изоляциялаш сейсмик ҳимоя таянчи бўлиб, унда сейсмик таъсир тўхтатганидан сўнг дастлабки ҳолатига қайтиш учун тортишиш кучидан фойдаланилади (C.2-расм).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишГабарит ўлчамларини камайтириш учун ва махсус конструкциявий талабларга жавоб бериш зарур бўлган ҳолларда, қурилма юқори ва пастки таянч элемент-слайдернинг бир хил эгрилик радиуси бўлган иккита сферик сирт билан ишлаб чиқарилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБундай ҳолда, оралиқли мувозанатлаштиргич иккала сферик юзада силжийди, ҳар бир сиртнинг ўлчамлари максимал ҳисобланган ҳисобий кўчишининг ярмини ташкил қилади, бу еса режада СМИ нинг габарит ўлчамларини сезиларли даражада камайтиришга имкон беради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЭнергиянинг пасайиши фрикцион материалининг ишқаланиши орқали сферик юзалар бир-бирига нисбатан силжиши билан таъминланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСМИнинг эквивалент қовушқоқ сўниш параmи коэффициентининг қиймати 15 фоиз дан 30 фоизгача оралиқда бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1 — сурилувчи сферик юзага эга устки пластинка, 2 — пастки пластинка, 3 — тагнинг конструкцияси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-расм. СМИ схемаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишГидравлик сейсмик ҳимоялаш қурилмалари (ГСҲҚ) гидравлик цилиндрлар бўлиб, уларнинг таёғи (шток) кўприкнинг бир конструктив элементига шарнирли, цилиндр эса бошқасига уланади (3-расм).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1 — шарнирли анкер, 2 — таёқ, 3 — зичловчи тизимига эга цилиндр қопқоғи, 4 — цилиндр, 5 — суюқликни қайтарувчи тизимига эга поршен, 6 — таянчли ушлагич
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишС. 3-Расм. ГСҲҚ схемаси: а) умумий кўриниш; б) элементларни кўрсатиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЦилиндр ичидаги таёқда қурилманинг белгиланган лойиҳавий хусусиятларини таъминлайдиган ишчи суюқликни қайта юклаш тизимига эга поршен мавжуд.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишГСҲҚ кўприкларни сейсмик таъсирлардан ҳимоя қилиш, транспорт воситаларидан, шамол ва вибрациявий тебранишларни сўндирувчи сифатида ҳам қўлланилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЧекловчи эластик элементлардан иборат сейсмик изоляция қурилмаси кўприкнинг сейсмик изоляциялаш таянч қисми ҳисобланади ва оралиқ қурилмага 1 устки 2 ва пастки балансирлар 3 билан бириктирилган пўлат таянч элементидан иборат бўлиб, у кўприк таянчининг фермаости плитаси 4 майдонида жойлашган чуқурчага 5 эга бўлган текис сурилувчи элемент билан 6, пастки балансирнинг пўлат тасмаси (полкаси) 8 нинг шаклланган чиқишига 7 жойлаштирилган, горизонтал ҳаракатларга нисбатан эластик тиркама-чекловчиларга 9 эгадир (С.4-расм).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-расм. Конструкция
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБалансирнинг фермости плитасидаги пўлат таянч элементи анкерли болтлар 10, вертикал эластик чекловчилар 11 шайбалар 12 орқали маҳкамланган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмик изоляциялаш таянч қисмининг фермаости плитасига нисбатан эркин ҳаракатланиши пўлат таянч элементининг овал тешиклари 13 билан амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСурилувчи таянч элементи 6 остида, мос равишда, қистирманинг сирпанувчи элементлари (фторопласт-4) 14, пўлат пластинкалар билан ишқаланиш жуфтлигига ўрнатилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишУшбу сейсмик изоляциялаш таянч қисми кўприкнинг оралиқ қурилмаларини ағдарилишга устуворлигини, муҳим сейсмик таъсирларда эксплуатациявий ишлаш ишончлилигини ва чидамлилигини оширади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
4-ИЛОВА
4-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСтерженли элементлардан ташкил топган кўприкларни ҳисоблаш схемалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкнинг алоҳида қисмлари бошқаларидан мустақил равишда кўриб чиқилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАгар кўп сонли оралиқларга эга бўлган кўприк конструкцияси ўлчами бўйича бир хил бўлган таянч ва оралиқларга эга бўлса, у ҳолда кўндаланг сейсмик таъсир остида таянчлар устки нуқталарининг силжиши тахминан бир хил бўлади ва тебраниш шакллари оралиқларнинг ўртасига нисбатан симтик ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲар бир таянч учун ҳисоблаш схемасини оралиқларнинг ўртаси бўйлаб ҳаракатланувчи таянч қисмларига эга бўлган оралиқ қурилмаларнинг ярми билан қабул қилишга йўл қўйилади (1-расм).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-Расм. Бир хил тузилмали кўприк таянчларининг соддалаштирилган ҳисоблаш схемаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-Расм. Ҳар хил тузилмали кўприк таянчларининг соддалаштирилган ҳисоблаш схемаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкнинг сув ҳавзаси қисми учун кўндаланг сейсмик кучларни аниқлашда етарли даражада аниқлик билан мустақил схема қабул қилинишига йўл қўйилади (2-расм, б).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАгар чекка таянчларнинг бикрлиги ўртадагилардан анча катта бўлса, унда ҳисоблаш схемасини янада соддалаштириш учун уларнинг деформацияларини инобатга олмасдан чекка таянчларни қўзғалмас деб ҳисоблашга йўл қўйилади (2-расм, в).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-Расм. Чуқур жойлашган пойдеворли таянчларнинг ҳисоблаш схемалари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиша — массив пойдевор; б — қозиқли асосдаги пойдевор
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-Расм. Чекка таянчни динамик ҳисоблаш схемаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмик таъсирлар бўйича ҳисоблашларда массив ва чуқур қозиқли пойдеворларнинг ҳисоблаш схемалари статик ҳисоблардагидек қабул қилинишига йўл қўйилади (3-расм).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМассив пойдеворнинг оғирлиги унинг баландлиги бўйлаб икки ёки уч нуқтада тўпланган (3-расм, а), қозиқли ростверк плитасининг оғирлиги эса унинг оғирлик марказида тўпланган деб олинади (3-расм, б).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚозиқлар вазнсиз деб ҳисобланади ва улар оғирлигининг бир қисми қўшимча тўпланган юк («бириктирилган» ёки «самарали» юк) шаклида ростверк оғирлигига қўшилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЧекка таянчга оралиқ қурилмани қўзғалмас қилиб ёки усиз ўрнатилган ҳолда кўприкнинг чекка қисмларини ҳисоблаш бир қатор хусусиятларга эга (4-расм, а).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЧекка таянчнинг орқа юзи грунтнинг сейсмик босимига дучор бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБу босимнинг ривожланиши ва тебранишлар жараёнида таянч оғирлигидан сейсмик кучларнинг пайдо бўлиши ўзаро боғлиқдир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБундай ҳолатда грунтнинг сейсмик босимини ва таянч оғирлигидан келиб чиқадиган сейсмик кучларни мустақил юклар деб ҳисоблашга йўл қўйилади, бу еса спектрал-модал ҳисоблаш усулини қўллаш кераклигини билдиради (4-расм, б).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
5-ИЛОВА
5-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўприкларни зилзилабардошликка ҳисоблаш билан боғлиқ мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСтандарт таянч қисмга эга кўприк конструкцияси Е.1-расмда кўрсатилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБўйлама тебранишлар ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЗилзила пайтида кўприк бўйлама йўналишда ҳаракат қилади деб тахмин қилиниши, бўйлама ҳаракатга умумий қаршилик оралиқ таянчдаги қўзғалмас таянч қисмлари томонидан пайдо бўлувчи қаршилик кучларидан келиб чиқади. Қўзғалмас таянч қисмлари вертикал ва горизонтал кучларни таянчларга ўтказадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчнинг эгилишдаги инерция моменти — I=0,084 m4;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОралиқ қурилмани кўндаланг кесим юзаси — Aпр=3,57 m2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМатериалнинг солиштирма зичлиги — ρ=25 кН/m3;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянч ва оралиқ қурилмани эластиклик модули — E=30700 MPа;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянч баландлиги — 12 m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОралиқ қурилмани узунлиги — 21+21=42 m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусияти коэффициенти — 0,05 (5 фоиз);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСейсмик таъсирнинг интенсивлиги — 9 балл.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-Расм. Кўприкнинг умумий кўриниши
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-балансирли қўзғалмас таянч қисм, 2-роликли таянч қисм, 3-кўприк ригели
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЕчим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчнинг эгилишдаги бикрлиги эквивалент пружина бикрлиги каби аниқланади: 
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОралиқ қурилманинг массаси: mпр = Aпрlρ/g = 3,57x42x25000/10 = 359,856∙103 kg
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчнинг массаси консол учун келтирилган масса бўйича олинади: mоп = 652,74x0,23 = 150∙103 kg
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусиятисиз айланма частота қуйидагига тенг:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишХусусий частота:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишХусусий тебранишлар даври:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусияти билан олинган айланма частота:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусияти билан олинган тебранишлар даври:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТебраниш шаклининг коэффициенти: η = 1
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДинамик коэффициент:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОралиқ қурилмага таъсир қилувчи максимал инерция кучи:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишS = Кcβη(Qпр + 0,23Qоп) = 0,1x2,072x1x389,85 = 807,82 кН
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчнинг кўндаланг кесимидаги максимал эгувчи момент:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМ=Sxh=807,82x12=9693,84 кНм.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМисол Б. Кўприк конструкцияси олдинги масалада тақдим этилганидек олинган (Е.2-расм). Аммо, бу мисолда оралиқ таянчнинг қўзғалмас таянч қисмлари ишқаланиш кучларини ҳисобга олувчи ҳаракатланадиган ясси тангенциал таянч қисмлари билан алмаштирилган. Ҳаракатланувчи таянч қисмлари — бўйлама йўналишда ҳаракатни таъминлайди ва таянчга вертикал босимни узатади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-Расм. Кўприкнинг умумий кўриниши
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-ҳаракатланадиган ясси тангенциал таянч қисм, 2-роликли таянч қисм, 3-кўприк ригели
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲаракатланадиган ясси тангенциал таянч қисм учун ишқаланиш коэффициентининг (пўлатнинг пўлат бўйича силжиши) қиймати — μ =0,25 га тенг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянч ва таянч қисмларнинг эквивалент бикрлиги ҳаракатланадиган тангенциал таянч қисм k1 ва таянчнинг k бикрликлари орқали топилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишK | = | k · k1 |
k + k1 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСирпаниб силжувчи таянчларни кўраётганимизда ишқаланиш кучи Fтр = μQ ва эластик кучларнинг бажарган ишларини тенглигини қараймиз F = k1u= k1Δ. Бу ерда Q — оралиқ қурилмадан тушувчи вертикал босимнинг қиймати (ушбу ҳолда икки оралиқ қурилма бир йўналишда ҳаракат қилади деб ҳисоблаймиз) [17 — 19] да келтирилганлардан келиб чиқиб қуйидагиларни киритамиз:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўчишнинг берилган қийматида Δ эластик кучларнинг бажарган иши ишқаланиш кучи ишига тенг бўлади: 
, у ҳолда 
, бу ерда Δ — сирпаниб силжувчи таянчлардаги кўчиш. Ҳаракатланадиган ясси тангенциал таянч қисмларнинг норматив ҳисобий чегаравий кўчишининг қиймати Δ=2,5 см=0,025м. Шунда таянч қисмнинг сурилишдаги бикрлиги 
га тенг, бу ердан К=22310,17 кН/m га тенгдир.
, у ҳолда , бу ерда Δ — сирпаниб силжувчи таянчлардаги кўчиш. Ҳаракатланадиган ясси тангенциал таянч қисмларнинг норматив ҳисобий чегаравий кўчишининг қиймати Δ=2,5 см=0,025м. Шунда таянч қисмнинг сурилишдаги бикрлиги га тенг, бу ердан К=22310,17 кН/m га тенгдир.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЕчим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусиятисиз айланма частота: 
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишХусусий частота:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишХусусий тебранишлар даври:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусияти билан олинган айланма частота:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСўниш хусусияти билан олинган тебранишлар даври:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТебраниш шаклининг коэффициенти: η = 1
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДинамик коэффициент:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОралиқ қурилмага таъсир қилувчи максимал инерция кучи:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишS = Кcβη(Qпр) = 0,1x1,34x1x3748,5 = 504,00 кН
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТаянчнинг кўндаланг кесимидаги максимал эгувчи момент:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМ=Sxh=504,00x12=6048,00 кНм.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДемак, ҳаракатланадиган ясси тангенциал таянч қисмларнинг ишлатилиши орқали сейсмик кучларнинг пасайиши аниқланди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШНҚ 2.01.20-24 «Сейсмик ҳудудларда транспорт иншоотлари қурилиши» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
6-ИЛОВА
6-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишГрунтнинг сейсмиклик хоссалари бўйича тоифаси | Грунтлар | Ҳудуд сейсмиклигига боғлиқ бўлган қурилиш майдончасининг сейсмиклиги, балларда | ||
7 | 8 | 9 | ||
1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
I | 1. Сувга тўйинган ҳолатда, бир ўқ бўйлаб сиқилганда мустаҳкамлик чегараси Rс>1МПа ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vр>3000 ва Vs>1700 m/s бўлган ҳар қандай турдаги қаттиқ қояли тоғ жинслари. 2. Сейсмик тўлқинлар тарқалиш тезлиги Vp>2500 ва Vs>900 m/s бўлган йирик синиқтош грунтлар (юмалоқ ва ўткир қиррали йирик тошлар, харсангтош | 6 | 7 | 8 |
II | 1. Сувга тўйинган ҳолатда бир ўқ бўйлаб сиқилганда, мустаҳкамлик чегараси Rс≤1МПа ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>1300 ва Vs>600 m/s бўлган (нураган ва ўта нураган) барча турдаги қаттиқ қояли тоғ жинслари. 2. Сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>300 ва Vs>500 m/s бўлган йирик синиқтош грунтлар (силлиқланган чақиқтош, майда шағал, чақиқтош, ўткир қиррали майда шағал (дресва)). 3. Қумли грунтлар: сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>500 ва Vs>350 m/s, кам намланган, ғоваклилик коэффициенти е<0,7 бўлган йирик ва ўртача йирикликдаги шағалли қумлар; сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>400 ва Vs>300 m/s, кам намланган, ғоваклилик коэффициенти е<0,6 бўлган майда ва чангсимон қумлар. 4. Гилли грунтлар: оқувчанлик кўрсаткичи JL< 0,5 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>900 ва Vs>500 m/s бўлган гилли грунтлар; оқувчанлик кўрсаткичи JL<0,5 бўлганда, ғоваклилик коэффициенти е< 0,8 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>500 ва Vs>300 m/s бўлган қумоқ ва қумлоқ грунтлар; оқувчанлик кўрсаткичи JL≤0,5 бўлганда, ғоваклилик коэффициенти е<0,8 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>500 ва Vs>300 m/s бўлган соз тупроқли грунтлар (лёссли, лёссимон қумоқ, қумлоқ ва гиллар). 5. Тўкма грунтлар: сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>500 ва Vs>300 m/s бўлган, табиий ҳолда ётиб зичлашган йирик синиқ тошлар; сувга тўйинган умумий деформация модули E0>12 МПа ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vp>500 ва Vs>300 m/s бўлган, ётиб зичланган қумли ва чангсимон-гилли грунтлар. | 7 | 8 | 9 |
III | 1. Қумли грунтлар: намлик даражаси Sr≤0,5 бўлиб, кам намланган, ғоваклилик коэффициенти е≥0,7 бўлган ҳолатда шағалли, йирик ва ўртача йирикликдаги қумлар; сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vs≤350 m/s, ғоваклилик коэффициенти е<0,7 бўлган намланган (Sr>0,5) ва сувга тўйинган (Sr>0,8) шағалли, йирик ва ўртача йирикликдаги қумлар; сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vs≤300 m/s, ғоваклилик коэффициенти е<0,6 бўлган намланган (Sr>0,5) сувга тўйинган (Sr>0,8) ҳамда кам намланган (Sr≤0,5) ва ғоваклилик коэффициенти е≥0,6 бўлган майда ва чангсимон қумлар. 2. Гилли грунтлар: оқувчанлик кўрсаткичи JL>0,5 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vs≤500 m/s бўлган гиллар; оқувчанлик кўрсаткичи JL>0,5 бўлиб, ғоваклилик коэффициенти е>0,8 ва е<0,8, ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vs<300 m/s бўлган қумоқ ва қумлоқлар; оқувчанлик кўрсаткичи JL>0,5 бўлиб, ғоваклилик коэффициенти е≥0,8 ва е<0,8, ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vs≤300 m/s бўлган соз тупроқли грунтлар (лёссли, лёссимон қумоқ, қумлоқ ва гиллар). 3. Тўкма грунтлар: сувга тўйинган умумий деформация модули Е0≤12 МПа ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Vs≤300 m/s бўлган, табиий ётиб зичланган қумли ва чангсимон гилли грунтлар. | 8 | 9 | > 9 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИзоҳлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Грунт қатламида лёссли чўкувчан грунтлар мавжуд бўлса, чўкишни йўқотувчи тадбирларни бажариш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Қалинлиги 10 m бўлган (пойдевор товонидан ҳисобга олинганда) грунт қатлами чегарасида умумий 5 m дан ортиқ бўлган грунт қатламининг таркиби бир жинсли бўлмаса, қурилиш майдончаси нобоп тоифага киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Иншоотни эксплуатация қилиш жараёнида ер ости суви сатҳининг кўтарилиши ёки грунт сув остида қолиши кутилса, грунт тоифасини сувга тўйинган грунтдагидек аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Сейсмиклиги 6 балли ва сейсмиклик хоссалари бўйича грунт III тоифага мансуб бўлган ҳудудларда қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 7 балл деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Грунтларнинг муҳандислик-геологик ва сейсмиклик хоссалари ҳақида тегишли маълумотлар бўлмаган ер ости сувларининг сатҳи 5 m дан юқори бўлган ҳолларда, гилли ва тўкма (қумли ва чангсимон гилли) грунтлар зилзилавий жиҳатидан нобоп ҳисобланади. Ушбу майдонларда қурилиш зарурати туғилса, грунтларнинг сейсмиклик хоссаси бўйича тоифасини аниқлаш учун батафсил муҳандислик-геологик ёки муҳандислик-геофизик изланишлар олиб борилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Бўйлама Vp ва кўндаланг Vs тўлқинлар тарқалиш тезлигининг қийматлари майдонча грунтининг сейсмиклик хоссалари бўйича тоифасини белгилашда қўшимча паратлар вазифасини ўтайди. Бу паратлар муҳандислик-геологик ва муҳандислик-геофизик изланишлар натижаларига асосланиб, назарий ёки тажриба йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. СМТ харитасида келтирилган қурилиш майдончасининг сейсмиклигини муҳандислик-геологик изланиш маълумотлари ҳамда ушбу ШНҚнинг 6-иловасига кўра, ўзгартиришга йўл қўйилмайди.