Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Иқтисодий ислоҳотларни янада чуқурлаштириш, хусусий мулк манфаатларини ҳимоя қилиш ва тадбиркорликни ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида» ги Фармонининг 12-бандига мувофиқ Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Юридик шахслар бирлашмаларини, акциядорлик жамиятларини давлат рўйхатидан ўтказиш ҳақидаги илова қилинаётган Низом тасдиқлансин.

2. Белгилаб қўйилсинки, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фаолият кўрсатаётган хўжалик бирлашмалари (корпорациялар, концернлар, уюшмалар, иттифоқлар, акционерлик жамиятлари ва бошқалар), мулкчилик шаклидан қатъи назар, 1994 йил 1 июлгача Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида ва жойларда Қорақалпоғистон Республикаси Адлия вазирлигида, вилоят ҳокимликлари адлия бошқармаларида давлат рўйхатидан ўтишлари керак.

Белгиланган муддатда давлат рўйхатидан ўтмаган хўжалик бирлашмаларининг фаолияти ноқонуний ҳисобланади ҳамда уларнинг даромади тегишли бюджетга мусодара қилинади.

3. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари фаолият кўрсатаётган барча хўжалик бирлашмаларининг 1994 йил 1 июлгача Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтишларини таъминлаш мажбуриятларини юкласинлар.

4. Вазирлар Маҳкамасининг 1991 йил 12 июндаги 159-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон ССР ҳудудидаги Низомнинг 1-бандидан «бирлашмалар» сўзи чиқариб ташлансин (ЎзССР, ҚТ, 1991, 6-сон, 19-модда).

1. Мазкур Низом Ўзбекистон Республикасидаги юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятларини давлат рўйхатидан ўтказиш тартибини назарда тутади.

2. Республика аҳамиятига эга бўлган юридик шахслар бирлашмалари, шунингдек, Тошкент шаҳрида жойлашган юридик шахслар бирлашмалари ва акциядорлик жамиятлари Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтадилар.

Республика аҳамиятига эга бўлган юридик шахслар бирлашмаси дейилганда қатнашчилари икки ёки ундан кўп маъмурий-ҳудудий тузилмалар (Қорақалпоғистон Республикаси, Тошкент шаҳри, вилоятлар)да жойлашган бирлашма тушунилади.

3. Қорақалпоғистон Республикасидаги, вилоятлардаги юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятлари тегишли равишда Қорақалпоғистон Республикаси Адлия вазирлигида, вилоят ҳокимликлари адлия бошқармаларида рўйхатдан ўтадилар.

4. Юридик бирлашмалари, акциядорлик жамиятларини давлат рўйхатидан ўтказиш учун қуйидаги ҳужжатлар тақдим этилади:

а) юридик шахслар бирлашмаси, акциядорлик жамиятларини давлат рўйхатидан ўтказиш тўғрисида ариза;

б) таъсис шартномаси ва Устав қабул қилинганлиги тўғрисидаги таъсис йиғилиши (конференцияси) баёни;

таъсис шартномаси ва Уставнинг нотариус томонидан тасдиқланган нусхалари;

в) почта манзилини тасдиқловчи ҳужжат;

д) юридик шахс бирлашмаси, акциядорлик жамиятлари бирлашмасини рўйхатдан ўтказганлик учун белгиланган миқдорда йиғим тўланганлигини тасдиқловчи банк тўлов ҳужжати.

е) савдо ва савдо-воситачилик корхоналари юқорида санаб ўтилган ҳужжатлардан ташқари ўзларида ўз устав фаолиятига мувофиқ савдо, омборхона майдонлари ва асбоб-ускуналар, шу жумладан, чакана савдо корхоналари — назорат-касса аппаратлари ёки уларни сотиб олиш ёхуд ижарага олиш учун маблағлари мавжудлигини тасдиқловчи ҳужжатларни ҳам тақдим этадилар.

5. Юридик шахслар бирлашмаси, акциядорлик жамиятларини давлат рўйхатидан ўтказилганлик учун энг кам иш ҳақининг беш баравари миқдорида йиғим ундирилади. Олинган маблағнинг 20 фоизи Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигининг марказлаштирилган счётига, қолганлари республика (Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида рўйхатдан ўтказилганда) ёки маҳаллий бюджетга ўтказилади.

Таъсис ҳужжатлари ўзгарганда ёки уларга қўшимчалар киритилганда, шунингдек, юридик шахслар бирлашмаси, акциядорлик жамияти қайта ташкил этилганда қайта рўйхатдан ўтказиш амалга оширилади, бунинг учун рўйхатдан ўтказганлик учун тўланган сумманинг ярми миқдорида йиғим ундирилади.

6. Юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятларини давлат рўйхатидан ўтказиш зарур ҳужжатлар илова қилинган ҳолда рўйхатдан ўтказиш тўғрисида ариза олинган пайтдан бошлаб 30 кундан кечикмай амалга оширилади. Давлат рўйхатига олганлик тўғрисидаги маълумотлар рўйхатга олингандан кейин 10 кун муддатда корхона жойлашган жойдаги солиқ органларига маълум қилинади.

Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги Қорақалпоғистон Республикаси Адлия вазирлиги, вилоят ҳокимларининг адлия бошқармалари давлат рўйхатидан ўтган юридик шахс бирлашмалари, акциядорлик жамиятларининг 1-иловага мувофиқ реестрини юритадилар.

7. Рўйхатга олинган юридик шахс бирлашмаси акциядорлик жамиятига рўйхатдан ўтганлик тўғрисидаги гувоҳнома берилади (2-илова).

8. Фаолият кўрсатиб турган юридик шахслар бирлашмаси, акциядорлик жамияти томонидан Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатларига зид бўлган таъсис ҳужжатлари тақдим этилганлиги муносабати билан уни давлат рўйхатидан ўтказиш рад этилганда, рўйхатга олувчи бу ҳақда ҳисоб-китоб операцияларини тўхтатиш учун маблағ билан таъминловчи банкка маълум қилади. Юридик шахслар бирлашмаси, акциядорлик жамиятини тугатиш Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

9. Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги рўйхатга олувчи орган сифатида юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятлари томонидан ўзларининг таъсис шартномалари ва уставларига риоя этишлари устидан назоратни амалга оширади. Рўйхатдан ўтказиш ва қайта рўйхатдан ўтказиш тартиби бузилган тақдирда, шунингдек, юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятлари томонидан таъсис ҳужжатларига риоя қилинмаганда (корхоналарнинг хўжалик фаолиятига аралашиш ва бошқалар) рўйхатга олувчи орган бирлашмадан хўжалик суди орқали энг кам иш ҳақининг 100 баравари миқдорида жарима ундириб олишга ҳақлидир.

Жарима республика бюджети даромадига ўтказилади. Бундай даъволар билан хўжалик судига мурожаат қилишда Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ва унинг органлари давлат божи тўлашдан озод қилинадилар.

Агар юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятлари улардан жарима ундириб олингандан кейин амалдаги қонун ҳужжатларини бузишни давом эттирсалар ҳамда таъсис ҳужжатларида белгиланган ваколатлардан четга чиқсалар, рўйхатга олувчи орган уларни тугатиш тўғрисидаги даъво билан хўжалик судига мурожаат қилишга ҳаклидир.

10. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фаолият кўрсатаётган юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятлари қайта ташкил этилган ёки асосий фаолият турларида ўзгаришлар юз берган тақдирда, улар бир ҳафта муддатда рўйхатдан ўтказган органга қайта рўйхатдан ўтказиш учун ҳужжатларни тақдим этадилар.

11. Юридик шахслар бирлашмалари, акциядорлик жамиятлари ваколатли давлат органларини ўзларининг почта манзиллари ўзгарганлиги тўғрисида ўн кун муддатда хабардор қилишга мажбурдир. Ваколатли давлат органларини почта манзили ўзгарганлиги тўғрисида хабардор қилмаганлик учун юридик шахслар бирлашмалари акциядорлик жамиятларининг мансабдор шахслари қонун ҳужжатларида назарда тутилган тартибда жавобгарликка тортиладилар.

Давлат рўйхатидан ўтказилгандан кейин бир йил ўтгач акциядорлик жамиятлари рўйхатдан ўтказувчи органга таъсис ҳужжатларида маълум қилинган устав жамғармасини шакллантириш тугалланганлиги тўғрисидаги маълумотнома тақдим этишга мажбурдир. Устав жамғармаси шакллантирилмаган бироқ белгиланган энг кам миқдордан кам бўлмаган, амалда шакллантирилган миқдоргача камайтирилмаган ёки бошқача ташкилий-ҳуқуқий шаклларга ўзгартирилган тақдирда рўйхатдан ўтказувчи орган корхоналарни тугатиш бўйича махсус комиссияга акциядорлик жамиятлари бундан буён фаолият кўрсатишини мақсадга мувофиқлиги тўғрисидаги масалани кўриб чиқиш учун тақдимнома киритади.

12. Мазкур низом хорижий инвестиция иштирокидаги акциядорлик жамиятларига, шунингдек, давлат корхоналари негизида ташкил этиладиган акциядорлик жамиятларига жорий этилмайди.