Ўзбекистон Республикаси қишлоқ хўжалиги вазирининг биринчи ўринбосари Ш. Тешаевнинг «Ўзбекистон Республикаси қишлоқ хўжалигини ривожлантиришнинг 2020 — 2030 йилларга мўлжалланган стратегияси бажарилиши бўйича амалга оширилаётган ишлар тўғрисида»ги ахборотини эшитиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси таъкидлайдики, мамлакатимизда қишлоқ хўжалигини модернизация қилиш, озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлаш, соҳага бозор муносабатларини жорий этиш борасида кенг кўламли ислоҳотлар амалга оширилмоқда.

Ўзбекистон Республикаси қишлоқ хўжалигини ривожлантиришнинг 2020 — 2030 йилларга мўлжалланган стратегиясида (бундан буён матнда Стратегия деб юритилади) белгиланган вазифаларнинг ижросини таъминлаш доирасида жорий йилда 2 та Ўзбекистон Республикаси қонуни, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 1 та фармони ва 13 та қарори ҳамда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 10 та қарори қабул қилинди.

Озиқ-овқат хавфсизлиги ва ички истеъмолни сифатли қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари билан кафолатли тарзда таъминлаш мақсадида жорий йилнинг биринчи ярим йиллигида жами 4 млн. 499 минг гектар ерга экинлар жойлаштирилган. Бу 2021 йилга нисбатан асосий майдон 42,8 минг гектарга кўп бўлиб, 3 млн. 191 минг гектарга асосий, 791 минг гектарга такрорий экинлар, 140 минг гектар ерда қатор орасига боғ-ток ҳамда 377 минг гектарга лалмикор экинлар экилган.

Республикадаги қишлоқ хўжалиги корхоналарида 5,1 минг гектар майдонда 2 912 та иссиқхона фаолият олиб бормоқда. Шундан 876 гектари гидропоника усулида, 4,2 минг гектари тупроқда маҳсулот етиштиришга ихтисослаштирилган бўлиб, уларда 385 минг тонна маҳсулот етиштирилган.

Қишлоқ хўжалиги соҳасида мавжуд ер ресурсларидан самарали фойдаланиш, озиқ-овқат маҳсулотлари етиштириш ҳажмини ошириш мақсадида жорий йилда жами 135 минг гектар ерни қайта фойдаланишга киритиш белгиланган бўлиб, жорий йилнинг биринчи ярим йиллиги давомида бу кўрсаткич 21 фоизга бажарилган.

Қулай агробизнес муҳитини ва қўшилган қиймат занжирини яратиш мақсадида жорий йилнинг биринчи ярим йиллиги давомида 14 та пахта-тўқимачилик, 41 та ғаллачилик, 103 та мева-сабзавотчилик кластери фаолияти йўлга қўйилди. Бугунги кунда эса жами 134 та пахта-тўқимачилик, 198 та ғаллачилик, 249 та мева-сабзавотчилик, 43 та шоличилик, 9 та доривор ўсимликлар етиштирувчи кластер фаолият юритмоқда.

Соҳа бошқарувида давлат иштирокини камайтириш ва инвестициявий жозибадорликни ошириш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Қишлоқ хўжалигига мўлжалланган ер участкаларини ижарага бериш тартибини соддалаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Фармони билан қишлоқ хўжалигига мўлжалланган ерларни ижарага бериш бўйича очиқ электрон танлов натижаларини Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимларининг қарори билан тасдиқлаш бекор қилинди. Натижада қишлоқ хўжалигида ер майдонларини ажратиш инсон омилисиз электрон тизим ёрдамида амалга оширилмоқда.

Бугунги кунда ҳудудларда жами 80,9 минг гектар ер майдони ер тузиш лойиҳалари доирасида «Е-auksion» электрон савдо платформаси орқали деҳқон хўжаликлари ташкил этиш учун ажратиб берилган.

Ғаллачиликда бозор тамойилини жорий этишни такомиллаштириш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ғаллани етиштириш ва сотишда бозор тамойилини жорий этишнинг қўшимча чора-тадбирлари тўғрисида»ги Қарори билан ғаллани бозор нархлари асосида сотиб олиш ва сотиш йўлга қўйилди. Бунда Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳамда тегишли вазирлик ва идоралар томонидан 1 тонна бошоқли донни сотиб олишнинг энг кам нархи 3 млн. сўм деб эълон қилинган.

Ички бозорда дон нархининг барқарорлигини таъминлаш мақсадида доннинг бир қисмини 2022 йил июль — сентябрь ойларида биржа савдолари орқали жадвал асосида сотиш белгиланди. Фермер хўжаликларининг ихтиёрида қоладиган буғдойни дон корхоналарига вақтинча сақлаш учун қабул қилиш ҳамда донни 1 июлдан бошлаб илк бор фермер хўжаликлари ва кластерлар томонидан биржа савдоларига бозор нархида чиқариш белгиланди.

Амалга оширилган ишлар билан бир қаторда ҳал этилиши лозим бўлган айрим камчиликлар ҳам мавжуд.

Хусусан, қишлоқ хўжалиги самарадорлигини оширишга ва ижтимоий аҳамиятга эга маҳсулот турларини ишлаб чиқаришни интенсивлаштиришга доир тармоқ дастурларини ишлаб чиқиш ва амалиётга жорий этиш борасидаги вазифалар ҳали якунига етмаган.

Муҳокамалар давомида депутатлар қишлоқ хўжалигида сувни тежовчи технологиялардан самарали фойдаланиш кўламини кенгайтириш, кластерлар фаолиятини такомиллаштириш, қишлоқ хўжалик маҳсулотларининг нархи барқарор бўлишини таъминлаш юзасидан таъсирчан чоралар кўриш зарурлигини қайд этиб ўтдилар.

Юқорида баён этилганлардан келиб чиқиб, «Парламент назорати тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг 10-моддасига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси қарор қилади:

1. Ўзбекистон Республикаси қишлоқ хўжалиги вазирининг биринчи ўринбосари Ш. Тешаевнинг «Ўзбекистон Республикаси қишлоқ хўжалигини ривожлантиришнинг 2020 — 2030 йилларга мўлжалланган стратегияси бажарилиши бўйича амалга оширилаётган ишлар тўғрисида»ги ахбороти маълумот учун қабул қилинсин.

2. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги (Ш. Тешаев):

Стратегияда амалга оширилиши белгиланган чора-тадбирларнинг ўз вақтида ва сифатли ижро этилишини таъминлаш;

Ўзбекистон Республикаси Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги билан биргаликда қишлоқ хўжалиги тармоқларини янада ривожлантириш ва озиқ-овқат маҳсулотларини ишлаб чиқариш, сақлаш, қайта ишлаш, сотиш ҳамда соҳага инвестиция лойиҳаларини кенг жалб этиш;

Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитаси ҳузуридаги Кадастр агентлиги билан биргаликда қишлоқ хўжалиги соҳасида мавжуд ер ресурсларидан самарали фойдаланиш, озиқ-овқат маҳсулотлари етиштириш ҳажмини ошириш мақсадида ерларни қайта фойдаланишга киритиш бўйича белгиланган вазифалар ижросини таъминлаш;

Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳамда «Эл-юрт умиди» жамғармаси билан биргаликда ёш мутахассислар орасидан бошқарув кадрларини тайёрлаш учун стажировка ва стипендиялар дастурини жорий этиш, ходимлар алмашинувининг қисқа, ўрта ва узоқ муддатли дастурлари амалга оширилишини жадаллаштириш;

Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси билан биргаликда экотизим ва биотопларнинг ҳолатига қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг таъсирини мониторинг қилиш учун Мақбул қишлоқ хўжалик ва экологик амалиёт (GAEP) асосида минимал экологик стандартларни ишлаб чиқиш ҳамда жорий этиш ишларини якунлаш;

Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги билан биргаликда ички бозорни мамлакатимизда етиштирилаётган қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари билан мунтазам равишда таъминлаш;

Ўзбекистон Республикаси Сув хўжалиги вазирлиги ҳамда Инновацион ривожланиш вазирлиги билан биргаликда қишлоқ хўжалигида ер ости сувларидан унумли фойдаланиш ва соҳада тизимли равишда сувни тежовчи технологиялар фаолиятини йўлга қўйиш механизмларини жорий этиш чораларини кўрсин.

3. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ушбу Қарорнинг ижроси юзасидан жорий йилнинг 30 декабрига қадар Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасига ахборот тақдим этсин.

4. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Аграр ва сув хўжалиги масалалари қўмитаси Стратегия доирасида амалга оширилаётган ишлар устидан мунтазам равишда парламент назоратини ўрнатсин.

5. Мазкур Қарорнинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Спикерининг ўринбосари А. Хаитов зиммасига юклатилсин.

6. Ушбу Қарор қабул қилинган кундан эътиборан кучга киради.