Ўзбекиcтон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Кенгашининг
қарори
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Ўзбекистон Республикаси Президенти И. Каримовнинг Ўзбекистон Республикаси Конституцияси қабул қилганлигининг 21 йиллигига бағишланган тантанали маросимдаги маърузасидан келиб чиқадиган вазифалари тўғрисида
Ўзбекистон Республикаси Президенти И. Каримовнинг Ўзбекистон Республикаси Конституцияси қабул қилганлигининг 21 йиллигига бағишланган тантанали маросимдаги маърузасини муҳокама қилиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Кенгаши шуни таъкидлайдики, 2010 йил ноябрь ойида қабул қилинган Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепцияси демократик янгиланиш ва модернизация қилиш бўйича амалга оширилаётган ислоҳотларнинг қонуний ва мантиқий давоми бўлди.
Концепцияда сиёсий ва иқтисодий ислоҳотларни амалга оширишга, давлат ҳокимияти ва бошқаруви тизимини демократлаштириш ҳамда либераллаштиришга, суд ҳокимияти мустақиллигини, сўз ва ахборот эркинлигини, сайлаш эркинлигини ва сайлов тизими ривожлантирилишини, фуқаролик жамияти шакллантирилишини таъминлашга қаратилган бир қатор қонун ҳужжатларини ишлаб чиқиш назарда тутилган. Шу муносабат билан давлат ва сиёсий тузум таркибида қонун чиқарувчи ҳокимиятнинг ролини янада кучайтиришга, унинг назорат қилишга оид вазифаларини кенгайтиришга муҳим аҳамият берилмоқда.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясига парламент фаолиятини янада такомиллаштиришга, шунингдек қонунлар ва норматив ҳужжатларни кўриб чиқиш ҳамда қабул қилишнинг барча босқичларида депутатлар бирлашмалари ва сиёсий партиялар фракцияларининг ролини кучайтиришга қаратилган бир қатор тузатишлар киритилди. Ўзбекистон Республикасининг 2013 йил 18 апрелда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Регламенти тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги ЎРҚ-349-сонли Қонунига мувофиқ бугунги кунда қуйи палатада бирорта ҳам қонун ҳужжати фракцияларнинг (депутатлар гуруҳларининг) фикр-мулоҳазалари ва таклифларини ҳисобга олмасдан қабул қилинмайди.
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси ва Сенатининг 2010 йил 12 ноябрдаги қўшма мажлисида Ўзбекистон Республикаси Президенти И.А. Каримовнинг «Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепцияси» мавзуидаги маърузасида баён этилган қоидаларни амалга ошириш юзасидан 2011 йилга ва ундан кейинги йилларга мўлжалланган ҳаракат дастурининг Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси томонидан қабул қилиниши ва бажарилиши Концепцияда белгиланган вазифаларни амалга оширишда депутатлар корпусининг фаол иштирок этишини таъминлади.
Демократик қадриятларни, инсон ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилишнинг, фуқаролар ўз салоҳиятини рўёбга чиқаришининг, уларнинг ижтимоий, социал-иқтисодий фаоллиги ва ҳуқуқий маданиятини оширишнинг муҳим омили бўлган фуқаролик жамияти институтларини ривожлантириш бўйича кенг кўламли дастурлар амалга оширилмоқда, бу эса жамиятдаги манфаатлар мувозанатини сақлаб туришга кўмаклашмоқда. Концепция доирасида ишлаб чиқилаётган, катта ижтимоий аҳамиятга молик бўлган қонун лойиҳаларининг жамоатчилик муҳокамаларида нодавлат нотижорат ташкилотларининг кенг иштирок этиши кузатилмоқда. Оммавий ахборот воситалари мамлакатимизда ўтказилаётган ислоҳотларнинг фаол иштирокчисига айланмоқда. Чунончи, Концепция доирасида белгиланган чора-тадбирларнинг амалга оширилиши Бухоро ва Самарқанд вилоятларида ўтказилаётган «Давлат ҳокимияти ва бошқаруви органлари фаолиятининг очиқлиги тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси қонуни лойиҳаси нормалари синови бўйича ҳуқуқий экспериментда фуқаролик жамияти институтларининг кенг иштирок этишини таъминлади. Шу муносабат билан ижро этувчи ҳокимият устидан парламент ва жамоатчилик назоратини таъминлаш, унинг норматив-ҳуқуқий базасини мустаҳкамлаш бўйича яхлит тизимни шакллантириш муҳим аҳамият касб этмоқда.
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Кенгаши давлат ҳокимияти ва бошқаруви органлари тизимида Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси ва Сенатининг ролини янада кенгайтириш, уларнинг Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳамда ижро этувчи ҳокимият органлари фаолияти устидан назорат қилишга оид вазифаларини, шунингдек ички ва ташқи сиёсатнинг стратегик вазифаларини амалга оширишда уларнинг ҳуқуқлари ва ваколатларини кучайтириш бўйича Ўзбекистон Республикаси Президенти И. Каримов томонидан белгилаб берилган вазифаларнинг ўта муҳимлигини алоҳида таъкидлайди.
Ижтимоий-сиёсий ва иқтисодий ривожланишнинг аниқ устувор йўналишларини белгилашда сиёсий партиялар ролини тубдан кучайтириш, мамлакатимизни ислоҳ этиш ва модернизация қилиш борасидаги стратегик вазифаларни ҳал қилишда уларнинг иштирокини кенгайтириш, шунингдек парламентаризмни ривожлантиришнинг энг муҳим принципларидан бири бўлган кўппартиявийлик тизимини ҳамда партиялараро рақобатни мустаҳкамлаш зарурлиги кузатилмоқда. Ушбу масалалар 2014 йил декабрь ойида Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисига ва халқ депутатлари маҳаллий Кенгашларига бўладиган умумхалқ сайловлари муносабати билан алоҳида аҳамият касб этади.
Юқорида баён этилганларни, шунингдек «Кучли давлатдан — кучли фуқаролик жамияти сари» принципининг амалга оширилишини таъминлаш ишида Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг барча институционал органлари ҳамда депутатлар бирлашмалари куч-ғайратини мувофиқлаштириш зарурлигини инобатга олган ҳолда Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Кенгаши қарор қилади:
1. Ўзбекистон Республикаси Конституцияси қабул қилганлигининг 21 йиллигига бағишланган тантанали йиғилишда Ўзбекистон Республикаси Президенти И. Каримовнинг «Амалга ошираётган ислоҳотларимизни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамияти қуриш — ёруғ келажагимизнинг асосий омилидир» мавзуидаги маърузаси маълумот учун ва амал қилиш учун қабул қилинсин.
2. Қуйидагилар Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг устувор вазифалари деб ҳисоблансин:
Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепциясида назарда тутилган чора-тадбирларнинг амалга оширилишини қонунчилик жиҳатидан таъминлаш;
қонун лойиҳаларини ва бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини кўриб чиқишнинг барча босқичларида қарорлар қабул қилишда депутатлар бирлашмаларининг ролини фаоллаштириш ва кучайтириш;
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг кўриб чиқиши учун киритилган қонун лойиҳаларининг жамоатчилик муҳокамасида фуқаролик жамияти институтларининг, нодавлат нотижорат ташкилотларининг кенг иштирок этишини таъминлаш;
ҳуқуқий эксперимент ўтказиш шакллари ва усулларини қонун ижодкорлиги фаолиятига босқичма-босқич жорий этиш;
давлат ҳокимияти ва бошқаруви органлари тизимида Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг ролини янада кенгайтириш, унинг ижро этувчи ҳокимият органлари фаолияти устидан назорат қилишга оид вазифаларини кучайтириш.
3. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг қўмиталари:
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси фаолиятининг 2014 йилга мўлжалланган асосий йўналишлари лойиҳасига киритиш учун таклифлар тайёрлашда Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепциясига асослансин;
2010 — 2013 йиллар давридаги ўз фаолияти якунларини танқидий жиҳатдан таҳлил этсин ҳамда Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепциясида белгиланган вазифаларни амалга ошириш бўйича ўз фаолияти якунлари тўғрисидаги ҳисоботларни Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси кўриб чиқиши учун тақдим этсин;
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси кўриб чиқиши учун киритилаётган, шу жумладан парламент эшитувларини ўтказишда муҳокама қилинадиган масалаларнинг ҳар томонлама ишлаб чиқилишини ҳамда қўмиталарнинг нуқтаи назари акс этган, депутатлар бирлашмаларининг фикр-мулоҳазалари ва таклифлари инобатга олинган холисона хулосалар тайёрланишини таъминласин;
депутатлар бирлашмалари томонидан киритиладиган фикр-мулоҳазалар ҳамда таклифлар ҳисобга олиниши ва ҳар томонлама таҳлил қилинишини, шунингдек қонун лойиҳалари матнларини маромига етказишда ҳамда Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг қарорлари лойиҳаларини тайёрлашда уларнинг ҳисобга олинишини таъминласин.
4. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Спикерининг ўринбосарлари:
депутатлар бирлашмаларининг парламент назорати соҳасидаги фаолиятида, шу жумладан Ўзбекистон Республикасининг 2005 — 2013 йилларда қабул қилинган қонунлари ижро этилишининг боришини ўрганиш юзасидан таклифлар ишлаб чиқиш ва уларни Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси кўриб чиқиши учун киритиш билан боғлиқ фаолиятида фаоллик ва ташаббускорликни ошириш чора-тадбирларини кўрсин;
Ўзбекистон Республикасининг 2013 йил 18 апрелда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Регламенти тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги ЎРҚ-349-сонли Қонуни талабларини амалга оширишнинг бориши муҳокама қилинишини ташкил этсин ҳамда бу талабларнинг оғишмай бажарилиши чора-тадбирларини кўрсин;
фракциялараро баҳс-мунозараларни кучайтириш мақсадида мамлакатни ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришнинг энг муҳим ва долзарб масалалари юзасидан мунозаралар ўтказиш амалиётини жорий этсин;
парламент сўровларини юбориш ҳамда парламент эшитувларини ўтказиш билан боғлиқ режалаштирилган тадбирларнинг қайта кўриб чиқилиши ва ўтказилишини таъминласин.
5. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг мажлисида кўриб чиқиш учун (Б.С. Ёқубов):
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси ва Сенатининг 2010 йил 12 ноябрдаги қўшма мажлисида Ўзбекистон Республикаси Президенти И.А. Каримовнинг «Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепцияси» мавзуида қилган маърузасида баён этилган қоидаларни амалга ошириш юзасидан 2011 йилга ва ундан кейинги йилларга мўлжалланган, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг 2010 йил 30 декабрда қабул қилинган 235-II-сонли Қарори билан тасдиқланган ҳаракат дастури бажарилишининг;
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг 2013 йил 14 февралда қабул қилинган 610-II-сонли Қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг 2013 йилга мўлжалланган қонун ижодкорлиги, назорат-таҳлил фаолияти дастури бажарилишининг бориши тўғрисида ахборот тайёрлансин ва кўриб чиқиш учун киритилсин.
6. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Девонининг Юридик бўлими:
2014 йил декабрь ойида Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисига бўладиган умумхалқ сайлови муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси қўмиталарининг истиқболда депутатлар корпуси профессионализмини ошириш тизимини такомиллаштириш бўйича таклифларини умумлаштирсин, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Кенгаши кўриб чиқиши учун (2014 йил 5 февралга қадар) Назорат-ахборот бўлими билан биргаликда таклифлар (Тадбирлар режаси лойиҳасини) тайёрласин ва киритсин;
қонун лойиҳаларини Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасида кўриб чиқишнинг барча босқичларида Қонун лойиҳалари бўйича келиб тушаётган фикр-мулоҳазалар ва таклифларни ҳисобга олиш тартиби лойиҳасини (2014 йил 10 февралга қадар) Қонун лойиҳаларини ва бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини кўриб чиқишни ташкил этиш бўйича мувофиқлаштирувчи гуруҳ билан биргаликда ишлаб чиқсин.
7. Ушбу Қарорнинг ижроси устидан назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Спикерининг ўринбосарлари зиммасига юклатилсин.
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Спикери Д. ТОШМУҲАМЕДОВА
Тошкент ш.,
2014 йил 13 январь,
819-II-сон
(Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2014 й., 1-сон, 14-модда)