«Dracon star» хусусий корхонаси Наманган вилоят божхона бошқармасига нисбатан хўжалик судига мурожаат қилиб, «Наманган ТИФ божхона» постининг ҳаракатини ноқонуний деб топиш ва Наманган вилоят божхона бошқармасига «кафель плитки керамические глазурованные» маҳсулотини «олиб кирилаётган товар юзасидан тузилган битимнинг қийматига қараб баҳолаш» усули асосида божхона расмийлаштирувидан ўтказиш мажбуриятини юклашни сўраган.

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори билан даъво қаноатлантирилган.

Апелляция инстанцияси судининг қарори билан ҳал қилув қарори бекор қилиниб, иш юритиш тугатилган.

Кассация шикоятида суд қарорини бекор қилиб, ҳал қилув қарорини кучда қолдириш сўралган.

Судлов ҳайъати шикоят важларини муҳокама қилиб, ишдаги ҳужжатларни ўрганиб чиқиб, қуйидагиларга кўра суд қарорини ўзгаришсиз қолдиришни лозим топади.

Биринчи инстанция суди ишни кўришда процессуал ҳуқуқ нормаларининг бузилишига йўл қўйган. Яъни, мазкур низо хўжалик судида кўриш учун тегишли бўлмасада, низони мазмунан кўриб хатоликка йўл қўйган.

Чунки, Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексининг 24-моддасида хўжалик суди томонидан ҳал этиладиган низолар рўйхати келтирилган. Аммо, ҳаракатни ноқонуний деб топиш ва маҳсулотни «олиб кирилаётган товар юзасидан тузилган битимнинг қийматига қараб баҳолаш» усули асосида божхона расмийлаштирувидан ўтказиш мажбуриятини юклаш тўғрисидаги даъво ушбу моддада ёки бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда хўжалик судининг судловига тааллуқлилиги кўрсатилмаган.

Мазкур даъво хўжалик судининг судловига тааллуқли бўлмаса-да, суд даъвони мазмунан кўриб хатоликка йўл қўйган.

Ваҳоланки, ишнинг хўжалик судига тааллуқлилиги Хўжалик процессуал кодексининг 23 ва 24-моддалари талабларидан келиб чиққан ҳолда аниқланади. Бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Олий хўжалик суди Пленумининг «Биринчи инстанция судида ишларни кўришда Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексининг қўлланилиши тўғрисида» 2007 йил 15 июндаги 162-сон қарорининг 19-бандида тушунтириш берилган.

Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодекси 86-моддасининг 1-бандига кўра, низо хўжалик судида кўриш учун тегишли бўлмаса иш юритиш тугатилади.

Апелляция инстанцияси суди ҳал қилув қарорини бекор қилиб, иш юритишни тугатиш ҳақида тўғри хулосага келган.

Қайд этилганларга кўра, судлов ҳайъати суд қарорини ўзгаришсиз қолдиришни лозим топади.

Ўзбекистон Республикаси Солиқ кодекси 342-моддасининг 4-банди талабига кўра, иш судга тааллуқли бўлмаганлиги сабабли иш юритиш тугатилган ҳолларда давлат божи қайтарилади. Шу сабабли, ишни кассация инстанцияси судида кўриш учун олдиндан тўланган 140200 сўм давлат божи даъвогарга қайтарилади, 5000 сўм почта харажатлари эса унинг зиммасида қолдирилади.