Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Акциядорлик тижорат банклари фаолиятини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 1998 йил 2 октябрдаги ПФ-2084-сон Фармонини бажариш юзасидан ҳамда банк тизими барқарорлигини ошириш, банклар ресурсларини сафарбар этиш, иқтисодиётни кредит билан таъминлашда банкларнинг иштирокини кенгайтириш, шунингдек, банк хизматлари соҳасида рақобат муҳитини ривожлантириш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг янги ташкил этилаётган банклар устав сармоясининг энг кам миқдорини босқичма-босқич кўпайтириш, уни 2000 йил 1 январдан бошлаб:

Тошкент шаҳрида очилаётган тижорат банклари учун — сўмлардаги эквивалентда 2,5 млн АҚШ долларигача;

бошқа аҳоли яшаш пунктларида очилаётган тижорат банклари учун — сўмлардаги эквивалентда 1,25 млн АҚШ долларигача етказиш тўғрисидаги таклифи қабул қилинсин.

Хорижий сармоя иштирокидаги банклар энг кам устав сармояси бўйича белгиланган талаблар сўм эквивалентида 5 млн. АҚШ доллари миқдорида сақланиб қолишига розилик берилсин.

2. 16 акциядорлик-тижорат банки акциядорларининг умумий йиғилишларида устав сармоялари ҳажмини 15 млрд сўмга кўпайтириш учун қўшимча маблағлар жалб қилиш тўғрисида қарорлар қабул қилинганлиги маълумот учун қабул қилинсин.

Белгилансинки, банклар устав сармояси ҳажмини кўпайтириш, биринчи навбатда хорижий инвесторлар маблағларини жалб этиш, шунингдек, банклар акциядорларининг бўш маблағларини жалб этиш ҳисобига амалга оширилади.

Тижорат банкларига эълон қилинган устав жамғармаларини шакллантиришни 2000 йил 1 январгача тугаллаш тавсия этилсин.

3. Белгилаб қўйилсинки:

бир акциядорнинг ёки бир-бири билан боғлиқ бўлган бир гуруҳ акциядорларнинг банк устав сармоясидаги улуши устав сармояси умумий миқдорининг 25 фоизидан ортиқ бўлиши мумкин эмас (хусусий банклар ва хорижий сармоя иштирокидаги банклар бундан мустасно);

1999 йил 1 январдан бошлаб банкнинг янгидан рўйхатдан ўтказилаётган банклар устав сармоясида иштирок этишига йўл қўйилмайди, хорижий сармоя иштирокидаги банкларни ва шуъба банкларни ташкил этиш ҳоллари бундан мустасно. Тижорат банклари фаолият кўрсатаётган банклар устав сармоясида уларга тегишли акциялар пакетларини 2001 йил 1 январгача сотсинлар.

4. Ўзбекистон Республикаси Давлат мулки қўмитаси ва Молия вазирлиги:

«Асака» банки билан биргаликда банкнинг давлатга тегишли акцияларини тендер асосида, шу жумладан, хорижий инвесторларга сотиш юзасидан бир ой муддатда таклифлар ишлаб чиқсинлар ва Вазирлар Маҳкамасига киритсинлар;

Ташқи иқтисодий фаолият миллий банки билан биргаликда банкни устав сармоясидаги давлат улушини камайтириш ҳисобига акциялаштириш юзасидан тадбирлар жадвалини бир ой муддатда ишлаб чиқсинлар ва Банк кенгашида тасдиқласинлар.

5. Банк тизимини ислоҳ қилиш бўйича 1-иловага* мувофиқ таркибда Республика комиссияси ташкил этилсин.

Қуйидагилар Республика комиссиясининг асосий вазифалари этиб белгилансин:

банк тизимини ислоҳ қилиш, банк хизматлари соҳасида рақобат муҳитини шакллантириш, банклар активларини ва муассислар фаолиятини фаоллаштириш ҳисобига уларнинг барқарорлигини ошириш юзасидан аниқ чора-тадбирларни амалга ошириш;

банклар устав сармояларидаги давлат улушини камайтириш натижасида тижорат банкларини Хусусийлаштириш ва акциялаштиришни таъминлаш;

банклар устав сармояларига қўшимча маблағлар, шу жумладан, хорижий инвесторлар маблағларини, шунингдек, улар доирасини кенгайтириш ҳисобига бошқа муассислар маблағларини жалб этишга кўмаклашиш;

иқтисодиётнинг реал секторларига хизмат кўрсатиш ва кредит билан таъминлашда банклар ролини ошириш, инвестиция дастурлари ва лойиҳаларини амалга оширишда улар фаолиятини фаоллаштириш, банклар билан уларнинг мижозлари муносабатларида ҳамкорлик механизмини такомиллаштириш;

тижорат банклари кредит портфелларини шакллантириш сиёсатини такомиллаштириш, берилган кредитлар бўйича қарзларнинг таркибини ўзгартириш, берилган кредитларнинг ўз вақтида қайтарилишини таъминлаш юзасидан чора-тадбирлар ишлаб чиқиш.

6. Республика ҳудудида жойлашган юридик шахсларга:

ишловчилар сони 1000 кишидан ортиқ бўлган корхоналарга 1999 йил 1 июндан бошлаб;

ишловчилар сони 200 кишидан ортиқ бўлган корхоналарга 1999 йил 1 декабрдан бошлаб;

бошқа юридик шахсларга 2000 йил 1 июндан бошлаб солиқ тўлаш жойидаги солиқ органларини хабардор қилган ҳолда бир нечта банкда счётлар очиш ҳуқуқи берилсин.

7. Ўзбекистон Республикаси Марказий банки:

Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитаси билан биргаликда юридик шахсларнинг республика тижорат банкларида очилган счётларига солиқ солиш мақсадида уларни автоматлаштирилган ҳолда ҳисобга олиш учун Банк депозиторлари миллий ахборот базасидан фойдаланиш тартибини икки ҳафта муддатда ишлаб чиқсин;

бўш пул маблағларини банклараро бозорда тезкорлик билан ва кафолатли жойлаштириш шарт-шароитларини яратган ҳолда кредит ресурслари кимошди савдоси ишини такомиллаштириш чора-тадбирларини кўрсин.

8. Кредитлар бўйича тижорат банклари олдидаги тўлов муддати Ҳукумат қарорларига кўра кечиктирилган қарзлар таркибини ўзгартириш дастури 2-иловага* мувофиқ маъқуллансин.

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги Марказий банки билан биргаликда, кўрсатиб ўтилган дастурдан келиб чиққан ҳолда, тижорат банклари олдидаги тўлов муддати Ҳукумат қарорларига кўра кечиктирилган қарзларни тўлаш миқдорлари ва муддатларини қарздор юридик шахслар бўйича белгиласин.

9. Ўзбекистон Республикаси тижорат банклари:

тўлов муддати кечиктирилган кредитларни тўлаш натижасида бўшаётган маблағлар ҳисобига марказлаштирилган ресурслар ўз вақтида қайтарилишини таъминласинлар;

таркибини ўзгартириш натижасида бўшаётган ўз маблағларини ва жалб қилинган маблағларни қишлоқ хўжалиги кооперативлари (ширкат хўжаликлари)ни, деҳқон ва фермер хўжаликларини, шунингдек, халқ истеъмол товарлари ишлаб чиқарувчи кичик ва ўрта бизнес корхоналарини узоқ муддатли кредит билан таъминлашга йўналтирсинлар.

10. Олий хўжалик суди Ҳукумат қарорларига кўра кредитлар бўйича тўлов муддати кечиктирилган қарзлар таркибини ўзгартириш дастури доирасида тижорат банклари томонидан тақдим этиладиган қарздор корхоналардан қарзларни мажбурий ундириб олиш бўйича материалларни суд муҳокамаси тугаллангунга қадар давлат божи тўлашни кечиктирган холда кўриб чиқсин.

11. Тижорат банклари бериладиган кредитлар ҳажмлари ва турларини, қисқа муддатли ва узоқ муддатли кредитлар ўртасидаги нисбатни, қарздорлар бўйича молиявий ахборотни таҳлил қилиш тартибини, кредитлар бериш ва уларни қайтариш тартибини, фоиз сиёсатини, гаров билан таъминлашга қўйиладиган талабларни, кредит портфелини аудит қилиш жараёнини қамраб олувчи кредит сиёсати йўналишларини, шунингдек, тўловлар ўз вақтида тўланиши таъминланишига, маблағлар қайтарилишига қўйиладиган талабларни ва кредитор қарздорликни ундириш чора-тадбирларини ҳар йили тегишли йилнинг 1 февралигача ишлаб чиқсинлар ва Банк кенгашида тасдиқласинлар.

12. Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги Марказий банк ва Молия вазирлиги билан биргаликда қонун ҳужжатларига мазкур қарордан келиб чиқувчи ўзгартириш ва қўшимчаларни киритиш ҳақидаги таклифларни ўн кун муддатда киритсин.

Вазирликлар ва идоралар, Ўзбекистон Республикаси Марказий банки амалдаги норматив ҳужжатларга бир ой муддатда тегишли ўзгартиришлар киритсинлар.

13. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 3-иловага мувофиқ қарорлари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.

15. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири Ў.Т. Султонов ва Ўзбекистон Республикаси Марказий банки раиси Ф.М. Муллажонов зиммасига юклансин.

1 Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон гўшт ва сут саноати («Ўзгўштсутсаноат») давлат-акционерлик уюшмасини бошқаришни такомиллаштириш ва унинг фаолиятини барқарорлаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 1996 йил 18 январдаги 30-сон қарорининг 8-банди.

2. Вазирлар Маҳкамасининг «Қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари етиштирувчиларни давлат томонидан қўллаб-қувватлашни кучайтириш тўғрисида» 1996 йил 12 апрелдаги 146-сон қарори 3-бандининг тўлов муддати узайтирилган қарзларни тўлашга оид қисми.

3. Вазирлар Маҳкамасининг «Навоий вилоятининг Томди ва Учқудуқ туманлари қоракўлчилик фермаларини хусусийлаштиришни чуқурлаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 1996 йил 11 июлдаги 246-сон қарори 5-банди иккинчи хатбошининг тўлов муддати узайтирилган қарзларни тўлашга оид қисми.

4 Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзгўштсутсаноат» давлат уюшмаси корхоналарини Хусусийлаштириш, акционерлаштириш жараёнларини чуқурлаштириш ва давлат томонидан қўллаб-қувватлаш чора-тадбирлари тўғрисида» 1996 йил 19 августдаги 290-сон қарори 7-банди олтинчи хатбошининг тўлов муддати узайтирилган қарзларни тўлашга оид қисми.

5. Вазирлар Маҳкамасининг «Республика қишлоқ хўжалиги корхоналарини давлат томонидан қўллаб-қувватлаш чоралари тўғрисида» 1997 йил 13 январдаги 24-сон қарори 1-бандининг тўлов муддати узайтирилган қарзларни тўлашга оид қисми.

6. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасида мева-сабзавот маҳсулотларини улгуржи харид қилиш ва сотиш тизимини ривожлантириш тўғрисида» 1997 йил 21 февралдаги 98-сон қарорининг 12-банди.

7. Вазирлар Маҳкамасининг «В.П. Чкалов номидаги Тошкент авиация ишлаб чиқариш бирлашмаси» давлат-акциядорлик жамиятига иш ҳақи тўлаш учун кредит бериш тўғрисида» 1998 йил 6 майдаги 15-сон протокол қарори 1-бандининг иккинчи хатбоши.

8. Вазирлар Маҳкамасининг «1998 йил ҳосили мева-сабзавот маҳсулотларини тайёрлаш, қайта ишлаш ва сотиш чора-тадбирлари тўғрисида» 1998 йил 6 августдаги 338-сон қарори 10-бандининг олтинчи хатбоши.

9. Вазирлар Маҳкамасининг «Кварц» акциядорлик жамиятида автомобиль ойналари тайёрлаш учун меъморчилик-қурилиш ойнаси ишлаб чиқариш линиясини модернизация қилиш тўғрисида» 1998 йил 8 октябрдаги 431-сон қарори 6-бандининг иккинчи хатбоши.