Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига.ўзгартиш ва қўшимчалар киритилганлиги муносабати билан «Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг 47-моддасига асосан Олий хўжалик суди Пленуми қарор қилади:

I. Олий хўжалик суди Пленумининг «Маҳсулотлар (товарлар) етказиб беришда камомад чиқиши билан боғлиқ низоларни ҳал этиш амалиёти тўғрисида» 1993 йил 3 июндаги 17-сонли қарорининг 7-бандидаги «Темир йўллар Низомига» деган сўзлар «Ўзбекистон Республикаси темир йўл Уставига» деган сўзлар билан алмаштирилсин.

II. Олий хўжалик суди Пленумининг «Мева-сабзавот маҳсулотларини етказиб бериш ва темир йўл орқали ташиш чоғидаги камомад ҳамда бузилиб қолиши билан боғлиқ низоларни ҳал қилиш амалиёти тўғрисида» 1994 йил 5 январдаги 22-сонли қарорига қуйидаги ўзгартишлар киритилсин:

1) 1-банддаги «Хўжалик юритувчи субъектлар фаолиятининг шартномавий-ҳуқуқий базаси тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни, Темир йўллар Устави» деган сўзлар «Хўжалик юритувчи субъектлар фаолиятининг шартномавий-ҳуқуқий базаси тўғрисида»ги, «Темир йўл транспорти тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси қонунлари, Ўзбекистон Республикаси темир йўл Устави» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

2) 2-банддаги «Темир йўллар Устави» деган сўзлар «Ўзбекистон Республикаси темир йўл Устави» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

3) 5-банддаги «Темир йўллар Устави» деган сўзлар «Ўзбекистон Республикаси темир йўл Устави» деган сўзлар билан алмаштирилсин.

III. Олий хўжалик суди Пленумининг «Қишлоқ хўжалигида қонунийликни таъминлаш ва ердан фойдаланишдаги суиистеъмолчиликларнинг олдини олишда хўжалик судларининг ролини ошириш тўғрисида» 2004 йил 12 мартдаги 115-сонли қарорининг 2-банди «Қишлоқ хўжалик кооперативи (ширкат хўжалиги) тўғрисида»ги» деган сўзлардан кейин «Экологик назорат тўғрисида»ги» деган сўзлар билан тўлдирилсин.

IV. Олий хўжалик суди Пленумининг «Кассация инстанциясида ишларни кўришда Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексининг қўлланилиши тўғрисида» 2005 йил 23 декабрдаги 136-сонли қарорига қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 2-банд:

биринчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«ХПКнинг 173-моддасига мувофиқ ишда иштирок этувчи шахслар, шунингдек ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқ ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори ёки қарор қабул қилган шахслар хўжалик судининг қонуний кучга кирган ҳал қилув қарори ҳамда апелляция инстанциясининг қарори устидан кассация шикояти, прокурор эса кассация протести беришга ҳақлидир»;

иккинчи хатбошиси қуйидаги мазмундаги иккинчи ва учинчи хатбошилар билан алмаштирилсин:

«Кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги ажрим шикоят (протест) хўжалик судига келиб тушган кундан бошлаб беш кундан кечиктирмасдан шикоят берган шахсга (протест келтирган прокурорга) ҳамда ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга топширилганлиги маълум қилинадиган буюртма хат орқали юборилади ёки тилхат олиб топширилади, уларнинг электрон манзили мавжуд бўлган тақдирда эса, ажрим ахборот тизими орқали электрон шаклда юборилиши мумкин.

Кассация шикояти (протести) биринчи ёки кассация инстанцияси суди томонидан қайтарилганда кассация шикояти (протест)га илова қилинган ҳужжатлар ҳам шу суд томонидан қайтарилади»;

2) 5-банднинг иккинчи хатбошиси «қарорлар» деган сўздан кейин «ва ажримлар» деган сўзлар билан тўлдирилсин;

3) 11-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи жумла билан тўлдирилсин:

«Кассация инстанцияси судининг мажлиси видеоконференцалоқа режимида ўтказилиши мумкин»;

4) 17-банд қуйидаги мазмундаги тўртинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Кассация инстанцияси суди қарорининг нусхалари қарор қабул қилинган кундан эътиборан беш кунлик муддатда ишда иштирок этувчи шахсларга топширилганлиги маълум қилинадиган буюртма хат орқали юборилади ёки тилхат олиб топширилади, ушбу шахсларнинг электрон манзиллари мавжуд бўлган тақдирда эса, қарор ахборот тизими орқали электрон шаклда юборилиши мумкин».

V. Олий хўжалик суди Пленумининг «Банкротлик тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунини хўжалик судлари томонидан қўллашнинг айрим масалалари ҳақида» 2006 йил 27 январдаги 142-сонли қарорига қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) қуйидаги мазмундаги 13.1-банд билан тўлдирилсин:

«Судлар, кредиторлар ва бошқа тарафлар сохта банкротлик, банкротликни яшириш ёки қасддан банкротликка олиб келиш аломатларини аниқланган тақдирда банкротлик тўғрисидаги ишлар бўйича давлат органига, шунингдек ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга хабар беришлари лозим»;

2) қуйидаги мазмундаги 13.2-банд билан тўлдирилсин:

«Судларга тушунтирилсинки, банкротлик тўғрисидаги ишда иштирок этувчи тарафлар банкротлик тўғрисидаги ишлар кўрилаётган ҳар қандай тартиб-таомил жараёнида хўжалик судига сохта банкротлик, банкротликни яшириш ёки қасддан банкротликка олиб келиш аломатларини аниқлаш мақсадида экспертиза тайинлаш тўғрисидаги илтимоснома билан мурожаат қилиши мумкин».

VI. Олий хўжалик суди Пленумининг «Биринчи инстанция судида ишларни кўришда Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексининг қўлланилиши тўғрисида» 2007 йил 15 июндаги 162-сонли қарорига қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 2-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Хўжалик судига мурожаат қилиш ХПКда белгиланган тартиб ва шаклда амалга оширилади. Бундай мурожаатлар ва уларга илова қилинадиган ҳужжатлар хўжалик судига ахборот тизими орқали электрон шаклда ҳам юборилиши мумкин»;

2) 8-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Хўжалик судига иштирокчилар ўртасида, иштирокчилар билан хўжалик ширкатлари ва жамиятлари ўртасида, шу жумладан, акциядорлар ўртасида, акциядор билан акциядорлик жамияти ўртасида хўжалик ширкатлари ва жамиятлари фаолиятидан келиб чиқадиган низоларга доир ишлар ҳам тааллуқлидир, бундан меҳнатга оид низолар мустасно. Бундай ишлар низо вужудга келган ҳуқуқий муносабатлар иштирокчиси ташкилотлар ёки жисмоний шахслар бўлишидан қатъи назар, фақат хўжалик суди томонидан кўриб чиқилади»;

3) 9-банднинг тўртинчи хатбошисидаги учинчи ва тўртинчи жумлалар қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Агар фуқаронинг якка тартибдаги тадбиркор сифатида давлат рўйхатидан ўтганлигининг амал қилиши, хусусан гувоҳноманинг амал қилиш муддатининг тугаши, давлат рўйхатидан ўтказилганлигининг бекор қилинганлиги ва ҳоказолар муносабати билан тугатилганда, тегишли талаблар уларнинг аввалги тадбиркорлик фаолиятидан келиб чиқса, хўжалик судига тааллуқлидир»;

4) 24-банд қуйидаги мазмундаги тўртинчи ва бешинчи хатбошилар билан тўлдирилсин:

«Ишда иштирок этувчи шахслар ва хўжалик судлов ишларини юритишнинг бошқа иштирокчиларини видеоконференцалоқа режимидаги суд мажлисида иштирок этиш ҳуқуқи уларга, ҳамда уларнинг бундай мажлисда иштирок этишига кўмаклашадиган тегишли хўжалик судига юбориладиган ишни судда кўришга тайёрлаш тўғрисидаги суд ажримида кўрсатилади.

Бунда ишда иштирок этувчи шахслар ва хўжалик судлов ишларини юритишнинг бошқа иштирокчилари вакилларининг ваколатларини тасдиқловчи ишончномалар, шунингдек суд мажлисида тақдим этилган ёзма далиллар ишни кўраётган хўжалик судига юборилишини таъминлаш мажбурияти видеоконференцалоқа режимидаги суд мажлисини ўтказишга кўмаклашадиган хўжалик суди зиммасига юкланади»;

5) 35-банднинг биринчи хатбошиси «қўшимча далиллар тақдим этиш зарурлиги сабабли» деган сўзлардан кейин «ёхуд хўжалик судининг видеоконференцалока режимидаги мажлисини ўтказиш чоғида видеоконференцалока ўрнатишнинг имкони бўлмаган тақдирда» деган сўзлар билан тўлдирилсин;

6) 37-банднинг иккинчи хатбошиси тўртинчи жумласидан кейин қуйидаги мазмундаги жумла билан тўлдирилсин:

«Агар суд мажлиси видеоконференцалоқа режимида ўтказилган бўлса, баённомада бу ҳақдаги маълумот кўрсатилиши керак».

VII. Олий хўжалик суди Пленумининг «Апелляция инстанцияси судида ишларни кўришда Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексини қўллаш ҳақида» 2007 йил 28 декабрдаги 173-сонли қарорига қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 2-банднинг биринчи хатбошиси:

биринчи жумласи қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексининг (бундан буён матнда ХПК деб юритилади) 156-моддасига мувофиқ ишда иштирок этувчи шахслар, шунингдек ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқ ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори қабул қилган шахслар хўжалик судининг қонуний кучга кирмаган ҳал қилув қарори устидан апелляция шикояти (протест) беришга ҳақлидир»;

иккинчи жумласи чиқариб ташлансин;

2) 4-банднинг тўртинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«ХПК 162-моддаси биринчи қисмининг 1, 2, 3-бандларига мувофиқ апелляция шикоятини (протестини) қайтариш учун асос бўлган камчиликлар бартараф этилгандан сўнг, у яна умумий тартибда ҳал қилув қарори қабул қилингандан кейин бир ойлик муддат ичида, хўжалик судининг ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш тўғрисидаги иш бўйича ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан кейин ўн кунлик муддат ичида берилиши мумкин»;

3) 11-банднинг биринчи хатбошиси биринчи жумласидан кейин қуйидаги мазмундаги жумла билан тўлдирилсин:

«Иш апелляция инстанциясида видеоконференцалоқа режимидаги суд мажлисида кўрилиши мумкин»;

4) 21-банднинг тўртинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Апелляция шикоятини (протестини) кўриш натижалари бўйича апелляция инстанцияси суди қарор қабул қилади. Унинг нусхалари қарор қабул қилинган кундан эътиборан беш кунлик муддатда ишда иштирок этувчи шахсларга топширилганлиги маълум қилинадиган буюртма хат орқали юборилади ёки тилхат олиб топширилади, ушбу шахсларнинг электрон манзиллари мавжуд бўлган тақдирда эса, қарор ахборот тизими орқали электрон шаклда юборилиши мумкин».

VIII. Олий хўжалик суди Пленумининг «Хўжалик судлари томонидан Ўзбекистон Республикаси Солиқ кодекси умумий қисмини қўллашнинг айрим масалалари ҳақида» 2010 йил 18 июндаги 210-сонли қарорига қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 23-банд қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Солиқ кодекси 70-моддасининг биринчи қисмига мувофиқ, камерал назорат солиқ тўловчи томонидан белгиланган тартибда тақдим этилган молиявий ва солиқ ҳисоботини, шунингдек солиқ тўловчининг фаолияти тўғрисида давлат солиқ хизмати органидаги мавжуд бошқа ҳужжатларни ўрганиш ҳамда таҳлил этиш асосида амалга ошириладиган назоратдир, ушбу Кодекс 71 -моддасининг саккизинчи қисмига мувофиқ нақд пул тушуми келиб тушишининг хронометражи натижаларидан фақат тақдим этилаётган солиқ ҳисоботи тўғрилигини таҳлил этиш учун, шунингдек солиқ солиш объектлари ва солиқ солиш билан боғлиқ объектлар тўғрисидаги маълумотлар базасини юритиш учун фойдаланилади. Камерал назорат ёки хронометраж натижаси солиқ тўловчини жавобгарликка тортиш учун асос бўла олмайди»;

2) 27-банд қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Солиқ кодекси 96-моддасининг иккинчи қисмига мувофиқ давлат солиқ хизмати органи солиқ тўловчининг банклардаги ҳисобварақлари бўйича операцияларни тўхтатиб туриш тўғрисидаги ариза билан қуйидаги ҳолларда хўжалик судига мурожаат қилишга ҳақли:

солиқ текширувини ўтказишга солиқ тўловчи томонидан тўсқинлик қилинган ёки солиқ тўловчи даромадлар олиш учун фойдаланаётган ёхуд солиқ солиш объектини сақлаш билан боғлиқ ҳудудларни, биноларни, шу жумладан жойларни кўздан кечириш учун давлат солиқ хизмати органининг мансабдор шахсларини киритиш рад этилганда;

солиқ тўловчи қайд этилган манзилда бўлмаганда;

солиқ тўловчи томонидан солиқ ҳисоботи ва (ёки) молиявий ҳисобот тақдим этилмаганда»;

3) 35-банд қуйидаги иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Агар давлат солиқ хизмати органи томонидан СК 54-моддасининг учинчи қисмига кўра молиявий жаримани бўлиб-бўлиб тўлашга рухсат берилган бўлса, ушбу муддат давомида, яъни муддат тугамасдан давлат солиқ хизмати органи судга молиявий жарима қўллаш ҳақида ариза билан мурожаат қилганда, ариза ХПК 118-моддаси биринчи қисмининг 6-бандига мувофиқ қайтарилиши, ушбу ҳолат юзасидан аризаси иш юритувга қабул қилинганидан кейин аниқланса, ХПК 88-моддасининг 5-бандига мувофиқ ариза кўрмасдан қолдирилиши лозим»;

4) 38-банд қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Солиқ кодекси 114-моддасининг биринчи қисмига мувофиқ, кирим қилинмаган товарларни сақлаш, бундан уларнинг қонуний келиб чиқиши тасдиқланган ҳоллар мустасно, — кирим қилинмаган товар қиймати миқдорида, ушбу модданинг иккинчи қисмига мувофиқ, товарларни (ишларни, хизматларни) реализация қилишдан тушган тушумни яшириш (камайтириб кўрсатиш) — товарларни (ишларни, хизматларни) реализация қилишдан тушган тушум яширилган (камайтириб кўрсатилган) суммасининг 20 фоизи миқдорида жарима солишга сабаб бўлади»;

5) 38.2-банднинг биринчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Солиқ кодекси 114-моддасининг тўртинчи қисмига мувофиқ, товарларни (ишларни, хизматларни) реализация қилишдан тушган тушумни яшириш (камайтириб кўрсатиш) деб қуйидагилар эътироф этилади:

товарлар (ишлар, хизматлар) реализация қилинганлиги факти ҳужжат билан тасдиқланганда товарларни (ишларни, хизматларни) реализация қилишдан тушган тушум суммасининг ҳисобга олиш регистрларида акс эттирилмаганлиги;

товарлар (ишлар, хизматлар) реализация қилинганлиги факти тўғрисида далолат берувчи ҳужжатларнинг алмаштирилганлиги, сохталаштирилганлиги ёки йўқ қилинганлиги;

ҳисобда реализация қилинмаган деб кўрсатилган товарларнинг омборда ёки реализация қилиш жойида мавжуд эмаслиги»;

6) 38.3-банд қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Солиқ кодекси 114-моддасининг учинчи қисмига мувофиқ товарларни (ишларни, хизматларни) реализация қилишдан тушган тушумнинг яширилган (камайтириб кўрсатилган) суммасига қонун ҳужжатларига мувофиқ солиқлар ва бошқа мажбурий тўловларни ҳисоблаш амалга оширилади»;

7) 40.1-банднинг иккинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Бунда жарима қўлланилганидан кейин бир йиллик муддат деганда, солиққа оид ҳуқуқбузарлик учун жаримани ихтиёрий равишда тўлаш учун муддат бериш тўғрисидаги давлат солиқ хизмати органининг қарори қабул қилинган кун ёки жарима суд тартибида қўлланилган кундан бошлаб ўн икки ой ичида содир этилган солиққа оид ҳуқуқбузарлик тушунилади»;

8) қуйидаги мазмундаги 40.4-банд билан тўлдирилсин:

«Сертификатлаш бўйича аккредитация қилинган органлар томонидан мажбурий тартибда сертификатланмаган ва мувофиқлик сертификатига эга бўлмаган фискал хотирага эга бўлган назорат-касса машиналаридан фойдаланган ҳолда техник талабларга жавоб бермайдиган назорат-касса машиналаридан фойдаланганлик сифатида қаралади ҳамда ушбу ҳолат Солиқ кодекси 119-моддасининг биринчи қисмида назарда тутилган жарима қўллаш учун асос бўлади»;

9) қуйидаги мазмундаги 40.5-банд билан тўлдирилсин:

«Техник талабларга жавоб бермайдиган назорат-касса машиналаридан фойдаланганлик ёки фискал хотирасининг хизмат кўрсатиш дастури бузилган назорат-касса машиналаридан фойдаланганлик ҳолати солиқ текшируви давомида олинган бундай хулоса беришга ваколатли бўлган мустақил ташкилотнинг хулосаси билан тасдиқланиши лозим».

IX. Олий хўжалик суди Пленумининг «Хўжалик судлари томонидан молия-хўжалик фаолиятини амалга оширмаётган ва қонунчиликда белгиланган муддатларда ўзларининг устав фондларини шакллантирмаган корхоналарни тугатиш тўғрисидаги қонун ҳужжатларини қўллашнинг айрим масалалари ҳақида» 2010 йил 19 ноябрдаги 221-сонли қарорига қуйидаги ўзгартишлар киритилсин:

1) 6-банднинг биринчи хатбошисидаги «2003 йил 27 сентябрда 1279-сон билан рўйхатга олинган «Туманлар ва шаҳарлар ҳокимликлари ҳузурида тадбиркорлик субъектларини рўйхатдан ўтказиш инспекциялари тўғрисида»ги Намунавий Низомнинг 1-бандига мувофиқ туман (шаҳар) ҳокимлиги ҳузуридаги тадбиркорлик субъектларини рўйхатдан ўтказиш инспекцияси туман (шаҳар) ҳокимлиги» деган сўзлар «2014 йил 5 майда 2580-сон билан рўйхатга олинган Шаҳар ва туман ҳокимликлари ҳузуридаги тадбиркорлик субъектларини рўйхатдан ўтказиш инспекциялари тўғрисидаги намунавий низомнинг 1-бандига мувофиқ шаҳар (туман) ҳокимлиги» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

2) 14-банднинг иккинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«Хўжалик судлари шуни назарда тутишлари керакки, ушбу органларга ҳал қилув қарори нусхаларининг топширилганлиги маълум қилинадиган буюртма хат орқали юборилганлиги ёки тилхат олиб топширилганлиги, уларнинг электрон манзиллари мавжуд бўлган тақдирда эса, ахборот тизими орқали электрон шаклда юборилганлиги уларнинг ёзма равишда хабардор қилинганлигини билдиради».

X. Олий хўжалик суди Пленумининг «Ўзбекистон Республикасининг 2011 йил 21 апрелдаги «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги Қонуни қабул қилинганлиги муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Хўжалик процессуал кодексини қўллашнинг айрим масалалари ҳақида» 2011 йил 30 июндаги 229-сонли қарорига қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 22-банд биринчи хатбошисининг иккинчи жумласи «Суднинг ажрими топширилганлиги маълум қилинадиган буюртма хат орқали юборилади» деган сўзлардан кейин «ёки ишда иштирок этувчи шахсларга тилхат олиб топширилади ёхуд улар суд муҳокамасининг вақти ва жойи тўғрисида хабардор қилинганлиги факти қайд этилишини таъминлайдиган алоқа воситаларидан фойдаланган ҳолда хабардор қилинади» деган сўзлар билан тўлдирилсин;

2) 32-банднинг биринчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:

«ХПК 155¹⁸-моддасининг олтинчи қисмига мувофиқ, хўжалик судининг ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш тўғрисидаги иш бўйича ҳал қилув қарорининг кўчирма нусхаси ҳал қилув қарори қабул қилинганидан кейин уч иш куни ичида хўжалик суди томонидан ишда иштирок этувчи шахсларга топширилганлиги маълум қилинадиган буюртма хат орқали юборилади ёки тилхат олиб топширилади, ушбу шахсларнинг электрон манзиллари мавжуд бўлган тақдирда эса, ҳал қилув қарори ахборот тизими орқали электрон шаклда юборилиши мумкин».

XI. Олий хўжалик суди Пленумининг «Мулк ижараси шартномаси тўғрисидаги фуқаролик қонун ҳужжатларини қўллашнинг айрим масалалари ҳақида» 2011 йил 1 декабрдаги 234-сонли қарори 5-бандининг иккинчи хатбошисидаги «Қорақалпоғистон Республикаси Давлат мулки қўмитаси», «Ўзбекистон Республикаси Давлат мулки қўмитасининг» деган сўзлар тегишинча «Қорақалпоғистон Республикаси Давлат рақобат қўмитаси», «Ўзбекистон Республикаси Давлат рақобат қўмитасининг» деган сўзлар билан алмаштирилсин.

XII. Олий хўжалик суди Пленумининг «Чет давлат суди ёки ҳакамлик қарорини тан олиш ва ижрога қаратиш ҳамда чет давлат судининг топшириғини ижро этиш тўғрисидаги ишларнинг хўжалик судлари томонидан кўрилишида қонун ҳужжатларини қўллашнинг айрим масалалари ҳақида» 2013 йил 24 майдаги 248-сонли қарорининг 2-бандидаги «нодавлат ташкилот-халқаро тижорат арбитражи» деган сўзлар «алоҳида ҳар бир иш бўйича тайинланган арбитраж ва доимий фаолият кўрсатувчи арбитраж органи» деган сўзлар билан алмаштирилсин.