Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBuyrugʻi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2025-yil 7-fevralda hisobga olindi, hisob raqami 334]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. SHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi, Madaniy meros agentligi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi bilan kelishilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVazir Sh. XIDOYATOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToshkent sh.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025-yil 10-yanvar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш01/2-3-son
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKelishildi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишEkologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vaziri A. ABDUXAKIMOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024-yil 25-dekabr
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMadaniy meros agentligi direktori B. ABDIKARIMOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024-yil 18-dekabr
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi raisi B. YUSUPALIYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2024-yil 17-dekabr
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining 2025-yil 10-yanvardagi 01/2-3-son buyrugʻiga
ILOVA
ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSHNQ 2.08.12-24 “ Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur shaharsozlik normalari va qoidalari (bundan buyon matnda SHNQ deb yuritiladi) moddiy madaniy meros obyektlaridan foydalanish, ularning tarixiy-madaniy ahamiyatini saqlash, konservatsiya qilish, taʼmirlash hamda restavratsiya qilishga oid talablarni belgilaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-bob. Shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ushbu SHNQda quyidagi shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar qoʻllanilgan:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSHNQ 3.01.02-23 “Qurilishda xavfsizlik texnikasi”;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGOST 8735-88 Qurilish ishlarida qoʻllaniladigan qum. Sinov usullari (rasmiy manba: Pesok dlya stroitelnix rabot. Metodi ispitaniy);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGOST 31108-2020 Umumiy qurilish ishlari uchun sement. Texnik shartlar (rasmiy manba: Sementi obshestroitelnie. Texnicheskiye usloviya);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGOST 30515-2013 Sementlar. Umumiy texnik talablar (rasmiy manba: Sementi. Obshiye texnicheskiye usloviya);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGOST 23732-2011 Beton va qurilish qorishmalarida qoʻllaniladigan suv. Texnik shartlar (rasmiy manba: Voda dlya betonov i stroitelnix rastvorov. Texnicheskiye usloviya);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGOST 22690-2015 Betonlar. Nodestruktiv nazorat mexanik usullarda mustahkamlikni aniqlash (rasmiy manba: Betoni. Opredeleniye prochnosti mexanicheskimi metodami nerazrushayushego kontrolya);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGOST 31937-2011 Bino va inshootlar. Texnik holatni tekshirish va monitoring qilish qoidalari. (rasmiy manba: Zdaniya i soorujeniya. Pravila obsledovaniya i monitoringa texnicheskogo sostoyaniya).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-bob. Atamalar va taʼriflar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ushbu SHNQda quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektlari — tarixiy, ilmiy, badiiy yoki oʻzgacha madaniy qimmatga ega boʻlgan ansambllar, diqqatga sazovor joylar va yodgorliklar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишgermetik — suv oʻtkazmaydigan qoplama uchun foydalaniladigan material;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишefloressensiya — tosh-gʻisht devorlarning yuzasiga tuz chiqishi natijasida oq dogʻlar hosil boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишboʻyoqning kukunlashishi — boʻyoq tarkibidagi qatronning asta-sekin parchalanishi natijasida yuzaga keladigan jarayon;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишsochsimon mayda yoriqlar toʻri — boʻyalgan yuzadagi soch qalinligidagi bir-biriga ulanib ketgan mayda yoriqlar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-bob. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Moddiy madaniy meros obyektlarining jismoniy yemirilishi (shikastlanishi) jarayonlarini toʻxtatishda quyidagilar amalga oshirilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektining muhofaza hududini ifloslantirish va tebranish manbalarini kamaytirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkonstruksiyalarni tabiiy taʼsirlardan himoyalash, ularni zaiflashtiruvchi, suvning kapillyar harakati va ichiga suv oʻtishiga olib keluvchi nuqsonlarni bartaraf etish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишrestavratsiya ishlarida yaroqli boʻlmagan va zararli hisoblangan materiallardan foydalanmaslik.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Moddiy madaniy meros obyektdan foydalanishda uning tarixiy ahamiyatini oʻzgartirmasligi yoki jismoniy holatini yomonlashtirmasligi uchun quyidagi ishlar bajarilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektni texnik, sanitariya hamda yongʻinga qarshi talablarga muvofiq holatda saqlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyekti hududi holatini yomonlashuviga yoʻl qoʻymaslik.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишModdiy madaniy meros obyektini muhofazalash elementini oʻzgartiruvchi yoki uning butunligini taʼminlovchi sharoitlarni yomonlashuviga olib keluvchi ishlarni bajarmaslik lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишModdiy madaniy meros obyektini muhofazalash elementi aniq boʻlmasa, obyektning tashqi koʻrinishini, hajmiy-rejaviy yechimlari, interyerini oʻzgartiradigan ishlarni bajarmaslik zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Moddiy madaniy meros obyekti joylashgan yer maydoni, suv obyekti yoki uning qismidan foydalanishda maxsus texnik shartlar ishlab chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Moddiy madaniy meros obyektlaridan quyidagi maqsadlarda foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишportlovchi va yongʻinga xavfli materiallarni, obyektning interyeri, fasadi, hududi hamda suv obyektlarini ifloslantiruvchi buyum va moddalarni ishlab chiqarish, shuningdek ularni saqlash omborlari sifatida;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektining konstruksiyalariga dinamik va tebratuvchi taʼsir koʻrsatuvchi jihozlar (ushbu jihozlarning quvvatidan qatʼiy nazar) qoʻllaniladigan ishlab chiqarish obyektlari sifatida;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektlari uchun noqulay boʻlgan harorat-namlik holati va kimyoviy faol moddalarni qoʻllash bilan bogʻliq boʻlgan ishlab chiqarish va laboratoriya obyektlari sifatida.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Moddiy madaniy meros obyektining jismoniy holatini yomonlashtirish va uning muhofazalash elementini oʻzgartirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht yuzalarini tozalashga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashdan oldin tozalash maqsadi (moddiy madaniy meros obyekti koʻrinishini yaxshilash, yemirilishini sekinlashtirish, yuzani tozalash) belgilanib olinishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini unga shikast yetkazuvchi moddalardan tozalashda ularning kelib chiqish manbaini (qurum, qorakuya, tutun, mogʻor) aniqlash va asl materialni shikastlamasdan tozalash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda uning tarixiy koʻrinishi inobatga olish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишModdiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasining boʻyoq bilan qoplanish sababi (taʼmirlanganda boshlangʻich yuzaga moslash, notoʻgʻri taʼmirlangan choklarni qoplash, yumshoq gʻishtlarni himoyalash, yemirilgan yuzalarni berkitish) aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Boʻyoqning vazifasi moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini uzoq muddat saqlash boʻlsa, uni qoldirish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar eski boʻyoq qatlamlari koʻpayib ketgan boʻlsa, yangi boʻyoq moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasiga yaxshi birikishini taʼminlash maqsadida eski boʻyoq qatlamlari olinishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. Tozalash ishlari moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht va boshqa materiallariga yemiruvchi taʼsir koʻrsatishi sababli tozalash boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqishda moddiy madaniy meros obyekti konstruksiyasi inobatga olinishi, tosh-gʻisht material turi toʻgʻri aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalash ishlari boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqishdan oldin ushbu yuzalarni tozalash boʻyicha ilgari bajarilgan ishlar va qoʻllanilgan moddalar (bu haqida maʼlumot mavjud boʻlsa) oʻrganilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. Tozalash ishlarini bajarishda bir necha tozalovchi moddalar sinovdan oʻtkazilishi, ilgari qoʻllangan moddalarni eritadigan vosita aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Tozalash usullari va materiallarini qoʻllashdan oldin turli vositalar oldindan sinov tariqasida material namunasida qoʻllanilishi va tozalovchi modda toʻgʻri tanlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш16. Moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht yuzasidagi dogʻlarni suv yordamida ketkazishning imkoni boʻlsa, suv bilan tozalash usullari (ivitish, bosim ostida suv purkash, neytral yuvuvchi modda qoʻshilgan suv bilan tozalash, bosim ostidagi bugʻ bilan tozalash) qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш17. Suvli usulda tozalash ishlari yakunlanganidan keyin moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasidan koʻchgan kir zarrachalarni yuvib tushirish uchun yuzani suv bilan yuvish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш18. Ohaktosh va marmar yuzalarni tozalashda ularga suv sepib ivitilishi hamda suv bilan tozalash va yuvish kerak zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш19. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini suv bilan tozalashda sepiladigan suv bosimi kamida 700 kPa boʻlishi, bunda yuzadagi kirlar tozalanmasa, suv bosimini 3000 kPa gacha koʻtarib borishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYuzani ishqalash uchun tabiiy yoki sunʼiy junli choʻtka qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш20. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda metall choʻtkadan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21. Notekis (gʻadir-budir, oʻyma naqshli) yuzalarni tozalashni yengillashtirish uchun suvga yuvish vositalarini (maxsus ionli vositalar) qoʻshib tabiiy yoki sunʼiy junli choʻtkalar bilan ishqalash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш22. Yuvish vositalari yordamida tozalanganidan soʻng moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi suv bilan yuvilishi zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш23. Kislotalar zarar yetkazishi mumkin boʻlgan toshlar, oʻyma naqshli tosh yuzalari hamda ichki tosh yuzalarini bugʻli (issiq suv bilan) usulda tozalash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24. Moddiy madaniy meros obyektini suv bilan yuvishdan oldin moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht choklari tekshirilishi va uning ichiga suv oʻtmasligi taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш25. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini yuvish uchun qoʻllaniladigan suvda metall va mis boʻlsa, suvga xelat yoki metal ionlarini faolsizlantiruvchi boshqa moddalar qoʻshilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш26. Havo harorati 1°C dan past boʻlganda suvli usulda tozalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, suv bilan tozalash usuli sovuq tushishidan kamida bir hafta oldin bajarilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш27. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini yuqori bosimli suv bilan yuvishda suv bilan yuvish usuli avval namunada sinab koʻrilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш28. Kimyoviy tozalash usulida kislotalar, ishqorlar va organik birikmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKislotalarga sezuvchan boʻlgan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi uchun kislotalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKislotalarga sezuvchan boʻlgan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini boʻyoqlardan tozalash uchun organik erituvchi asosidagi ishqorlar va boshqa kimyoviy moddalar qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш29. Ishqorli va kislotali moddalar bilan tozalashda moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi avval namlantirilishi soʻng kimyoviy tozalovchi modda past bosimda yuzaga sepilishi yoki junli choʻtka bilan surilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTozalovchi moddani suv bilan yuvib tashlashgacha boʻlgan vaqt, shuningdek (agar kimyoviy modda bir necha marta surib yuvilishi lozim boʻlsa) kimyoviy moddani necha marta surib yuvilishi va konsentratsiyasi sinovlar yordamida aniqlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKimyoviy modda yuvib tashlanganidan keyin yuza pH-tasmalar bilan tekshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30. Kislotali moddalar kislota zarar yetkazmaydigan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi (granit, qumtoshlar, slanets, sirlanmagan gʻisht va sopol, quyma tosh va beton) uchun qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. Kimyoviy yuvuvchi moddalar hoʻl yuzaga surilishi, kislota taʼsir qiladigan vaqt oʻtganidan soʻng suv bilan yuvib tashlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш32. Kislotalar zarar yetkazishi mumkin boʻlgan yuzalarni (ohaktosh, sayqallangan va sayqallanmagan marmar, kalsiyli qumtosh, sirlangan gʻisht va sirlangan sopol hamda sayqallangan granit) tozalashda ishqorli moddalar qoʻllanilishi zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIshqorli moddalarni kislotaga sezuvchan boʻlmagan yuzalar uchun ham qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, ular avval sinab koʻrilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш33. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasidan boʻyoq va boshqa qoplamalar, shuningdek dogʻlar va graffiti rasmlarni samarali ravishda olib tashlash uchun boʻyoq ketkizuvchi ishqorli vositalar, boʻyoq ketkizuvchi organik eritmali vositalar va boshqa turdagi boʻyoq ketkizuvchi vositalardan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBuning uchun tosh-gʻisht yuzaga boʻyoq ketkizuvchi vosita jun choʻtka, valik yordamida surilishi yoki sepilishi va suv bilan yuvilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш34. Kimyoviy tozalash usullarida suvdan foydalanish talab etilganligi sababli, ushbu usullar sovuq havoda qoʻllanilmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKimyoviy tozalash usullari 4ºC dan past boʻlgan haroratda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш35. Kislotali va ishqorli tozalash usullarining atrof-muhitga taʼsiri yuqori boʻlsa, ulardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш36. Kislota taʼsirida shikastlanadigan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda kislotalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш37. Abraziv yoki mexanik tozalash usullari (qum purkagich, shlifovkalovchi uskunalar) tosh-gʻisht yuzalarga jismoniy va estetik jihatdan shikast yetkazishi sababli, ularni moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш38. Kukun koʻrinishida maydalangan yongʻoq poʻchoqlaridan bronza haykallarni, alyumin oksidli mikroabraziv zarrachalar yordamida oʻyma naqshli tosh yuzalarni tozalashda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш39. Moddiy madaniy meros obyektlarida surtma (mastika) va asfaltli qoplamalarni koʻchirish uchun muz parchalari yoki granulalangan quruq muz (karbon dioksid yoki CO2) li abraziv tozalash usulidan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш40. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini grinder yoki qumqogʻoz bilan tozalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш41. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzaga singib ketgan graffiti va dogʻlarni boʻktirish (suyuq holatdagi tozalovchi moddaga boʻktirilgan mato, kaolin kukuni, maydalangan qogʻoz yoki qogʻoz sochiqni tozalanadigan yuzaga maʼlum muddatga yopishtirib qoʻyish) usulida tozalash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш42. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi zarar yetkazmaydigan usulni tanlash uchun bir nechta tozalash usullari va materiallar sinab koʻrilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш43. Tozalash usulini tanlashdan oldin yuzaning talab etilgan tozalik darajasini aniqlash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш44. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalash usullarini qoʻllashdan oldin ular obyektning koʻzga tushmaydigan qismlarida sinab koʻrilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш45. Tozalash usuli har bir material uchun alohida sinalishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш46. Tozalash usullarining natijalari tozalangan yuza toʻliq quriganidan keyin tekshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш47. Sinovlar natijasida bitta moddiy madaniy meros obyektining oʻzida bir nechta tozalash usullari qoʻllanilishi imkoniyati mavjud boʻlsa, ulardan eng samaralisi tanlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш48. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi tosh-gʻisht yuzasini tozalashning har bir usullarini atrof-muhitga taʼsir koʻrsatishi (daraxtlar, oʻtlar va boshqa oʻsimliklar hamda tuproqqa boʻlgan zararli taʼsiri) oʻrganilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш49. Ishqor va kislota asosli tozalovchi moddalar yomgʻir suv drenajlariga oqizilishidan oldin ular zararsizlantirilishi (neytrallashtirilishi) kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш50. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda qoʻllanilgan, biroq qoʻllanilganidan keyin zararsizlantirish (neytrallashtirish) imkoni boʻlmagan tozalovchi moddalar (tarkibida erituvchilar boʻlgan moddalar) maxsus transport yoki boshqa vositalar yordamida chiqarib tashlanishi (utilizatsiya) qilinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш51. Kimyoviy moddalarni ushlab qolib gruntga tushishini oldini oluvchi choralar koʻrilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш52. Qoʻrgʻoshinli boʻyoqlarni olib tashlashda inson sogʻligʻi uchun xavfsiz tozalash va chiqarib tashlash (utilizatsiya) usullaridan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш53. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda qoʻllaniladigan moddalar tosh-gʻisht boʻlmagan yuzalarga (masalan, shisha, metall va yogʻoch) zarar yetkazishiga yoʻl qoʻyilmasligi, bunda deraza va eshiklar hamda ushbu moddalarga chidamli boʻlmagan materiallardan ishlangan boshqa yuzalar plastik, polietilen bilan qoplanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш54. Tozalovchi kimyoviy moddalar shamol bilan boshqa hududlarga tarqalishini oldini oluvchi chora-tadbirlar amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш55. Moddiy madaniy meros obyektini kimyoviy moddalar bilan tozalashda uning yonidan oʻtuvchi piyodalarga sachrashini yoki ventilyatsiya tizimi orqali havo bilan moddiy madaniy meros obyekti ichiga kirib, undagi insonlarga zarar yetkazilishini oldini olish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш56. Moddiy madaniy meros obyekti ichida ortiqcha namlik yuzaga kelishini oldini olish uchun tosh-gʻisht yuzalarni suv yuqmaydigan qoplamalar bilan qoplashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш57. Moddiy madaniy meros obyekti yetarlicha pishirilmagan va gʻovakligi yuqori boʻlgan gʻishtdan qurilgan boʻlsa, gʻishtni himoyalovchi suv yuqmaydigan qoplamalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш58. Suv oʻtkazmaydigan qoplamalar moddiy madaniy meros obyektining faqat yer osti konstruksiyalarida (masalan, poydevor) qoʻllanilishi, bunda ularni moddiy madaniy meros obyektining yer usti qismlarida qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-bob. Tosh-gʻisht materiallardan barpo etilgan moddiy madaniy meros obyektlarining choklarini taʼmirlashga qoʻyiladigan
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш59. Tosh-gʻisht devorlardagi choklarni taʼmirlashdan oldin chok qorishmasining yemirilishi, yoriqlarning hosil boʻlishi, gʻisht yoki toshlarning boʻshab qolishi, devorning nam tortishi aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш60. Choklarni taʼmirlashda ularda yuzaga kelgan muammoning asl sababi aniqlanishi (tomdan yoki tarnovlardan suv oʻtishi, obyektning notekis choʻkishi, gruntdan namlikning kapillyar koʻtarilishi yoki ekstremal ob-havo taʼsiri) va bartaraf etilishi zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш61. Moddiy madaniy meros obyektlarining tarixiy koʻrinishini saqlash uchun choklarni taʼmirlashdan oldin ularning devorlarini qurishda ishlatilgan gʻisht, tosh yoki sopol hamda foydalanilgan qurilish usullari oʻrganilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, choklarni taʼmirlashda qoʻllaniladigan qorishmaning nisbiy mustahkamligi va suv oʻtkazuvchanligi toʻgʻrisidagi maʼlumot, koʻz bilan (vizual) tahlil orqali esa yangi qorishmani yaratish va uni qoʻllash usullari boʻyicha maʼlumot olinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш62. Tosh-gʻisht materiallardan barpo etilgan moddiy madaniy meros obyektlarida choklarni taʼmirlash uchun qorishmada qoʻllaniladigan qum GOST 8735-88 hamda GOST 30515-2013 larga muvofiq boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш63. Qorishma uchun sement GOST 31108-2020 ga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш64. Efloressensiya yuzaga kelmasligi uchun sement tarkibidagi ishqorlar miqdori 0,60 foizdan oshmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш65. Qorishma uchun qoʻllaniladigan suv GOST 23732-2011 ga muvofiq boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш66. Moddiy madaniy meros obyektida qoʻllanilgan asl qorishmaning aniq fizik va kimyoviy xossalarini aniqlash zarur boʻlmagan hollarda quyidagilar amalga oshirilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyangi qorishma asl qorishma rangi, tuzilmasi va naqshi bilan oʻxshash boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyangi qorishmadagi qum asl qorishmadagi qumga mos kelishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyangi qorishmaning tosh-gʻisht materiallarnikiga nisbatan bugʻ oʻtkazuvchanligi yuqoriroq va siqilishga boʻlgan mustahkamligi pastroq boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyangi qorishmaning bugʻ oʻtkazuvchanligi asl qorishmanikiga teng boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyangi qorishmaning siqilishga boʻlgan mustahkamligi asl qorishmanikiga nisbatan pastroq yoki unga teng boʻlishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш67. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi tosh-gʻisht ohaktoshli qorishmalardan terilgan boʻlsa, bunday choklarni taʼmirlashda sementli qorishmadan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш68. Moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht devorlaridagi choklarni taʼmirlashda ohaktoshli qorishmadan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш69. Qorishmada ishlatiladigan suvning tarkibida kislotalar, ishqorlar va boshqa erigan organik materiallar boʻlmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш70. Qorishmaning qotish davrida muzlashini oldini olish uchun muzlamaydigan vositadan (antifriz) foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш71. Muzlamaydigan vositani (antifriz) qoʻllash oʻrniga qorishmaga qoʻshiladigan qum va suvni qizitib ishlatish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш72. Moddiy madaniy meros obyektlarining taʼmirlash ishlari iliq ob-havo sharoitlarida (8°C dan 38°C gacha boʻlgan haroratda) amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш73. Issiq havoda qorishma tez qurib qolmasligi uchun choklarni taʼmirlash ishlari quyosh nurlari toʻgʻridan-toʻgʻri tushmaydigan joylarda olib borilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar quyosh nurlari toʻgʻridan-toʻgʻri tushmaydigan joylar mavjud boʻlmasa, quyoshdan toʻsuvchi moslamalar oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш74. Yangi qorishma yaxshi yopishishi uchun eski chok mazkur SHNQning 1-ilovasidagi 1-rasmiga muvofiq chokning kamida 2 — 2,5 barobar eniga teng boʻlgan chuqurlikkacha olib tashlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGʻishtli devor choklarida eski chokni 1,5 — 2,5 cm chuqurlikkacha olib tashlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKeng chokli toshli devorlarda ushbu chuqurlik 5 — 10 cm gacha oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar belgilangan chuqurlikda olingan choklardan keyin ham qorishma boʻlaklari boʻlsa, ular ham olib tashlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш75. Eski chokni olib tashlash vaqtida tosh-gʻisht materialning qirralari shikastlanmasligini (oʻpirilmasligi) taʼminlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш76. Ohaktosh qorishmali choklarni elektr arralar yordamida olish usulidan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBuning oʻrniga tosh-gʻisht materialning shikastlanishini minimallashtirish maqsadida iskana bilan qoʻlda (yoki kichik pnevmatik iskanalar yordamida) tozalash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш77. Sement qorishmali choklarni tozalashda elektr arralardan foydalanishga yoʻl qoʻyilishi, bunda gorizontal choklarning markazi elektr arra bilan kesib chiqilishi va chokning chetlari hamda vertikal choklar qoʻlda iskana bilan tozalanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш78. Tozalangan choklarni qorishma bilan toʻldirishdan oldin ularni bosimli suv bilan yuvib tashlash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar choklar oʻta suv shimuvchan ohaktoshdan boʻlsa, ularni bosimsiz suv bilan yuvish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш79. Qorishma tarkibi toʻgʻri oʻlchanishi va aralashtirilishi, bunda ular quruq holatda hajm boʻyicha oʻlchanishi, suv qoʻshishdan oldin yaxshi aralashtirilishi, aralashmaga avval suvning yarmi qoʻshilishi va aralashtirilishi, qolgan yarmi esa qorishmani aralashtirib turib oz-ozdan qoʻshib borilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш80. Qorishma tayyor boʻlganidan soʻng u 30 min ichida ishlatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUshbu vaqt oʻtganidan keyin qurigan qorishmani suv qoʻshib “tiklash”ga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш81. Qorishma tozalangan chokka qatlamlab (0,5-0,6 cm li qatlamlar bilan) oʻrnatilishi, navbatdagi qatlam oʻrnatilishidan oldin, oldingi qatlam zichlanilishi va barmoq bilan bosganda iz qoladigan darajada qotishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш82. Oxirgi qatlam quyilganidan keyin u barmoq bilan bosganda iz qoladigan darajada qotganidan soʻng, unga mavjud choklarga oʻxshash ishlov berib chiqilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш83. Agar gʻisht yoki tosh qirralari yemirilgan boʻlsa chokni mazkur SHNQning 1-ilovasidagi 2-rasmiga muvofiq yuzaga nisbatan botiqroq qilib toʻldirish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш84. Choklar yangi qorishma bilan toʻldirilganidan soʻng ularni tez qotishini oldini olish uchun ikki kun davomida vaqti-vaqti bilan (mahalliy sharoitlarga bogʻliq holda avval har soatda, keyin har 3-4 h da) namlab turilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш85. Choklar qorishma bilan toʻldirilganidan soʻng uch kun davomida devor kanopli mato bilan yopib qoʻyilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKanop oʻrniga plastik plyonka qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, u devorga tegmaydigan qilib yopilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш86. Choklarni taʼmirlashda tosh-gʻisht materialga tekkan qorishma 1-2 h oʻtgach tabiiy sochdan tayyorlangan yoki neylon choʻtka bilan tozalanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar qorishma tosh-gʻisht yuzada qotib qolgan boʻlsa, uni yogʻoch yoki zarur boʻlsa iskana bilan tozalash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш87. Choklarni taʼmirlash ishlaridan soʻng tosh-gʻisht yuzalarni chok qorishmasi toʻliq qotganidan soʻng amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш88. Choklar xizmat qilish muddati kamida 30 yilga moʻljallab taʼmirlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-bob. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi beton konstruksiyalarni saqlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-§. Beton materiallarni saqlash boʻyicha ishlarni rejalashtirish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш89. Moddiy madaniy meros obyektlarining beton elementlarini taʼmirlash hamda almashtirish usullarini ishlab chiqishda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektining ahamiyati uning meʼmoriy yoki muhandislik loyihasi uchun muhimligi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbeton elementlarning yemirilish sabablari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш90. Mavjud yemirilishlarning sabablarini va konstruksiyaning boshqa turdagi yemirilishlarga moyilligini aniqlash uchun moddiy madaniy meros obyektlarning qurilish usullari (sement xossalari, qorishma loyihasi, qurilmaning vazifasi, oʻrnatish usuli, yigʻma yoki monolit beton) hamda betonda ilgari amalga oshirilgan taʼmirlash ishlari oʻrganilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш91. Moddiy madaniy meros obyekti elementlari yuqori darajada yemirilgan boʻlsa yoki yemirilishi davom etadigan boʻlsa, ularni almashtirish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш92. Moddiy madaniy meros obyektining beton elementlarini oʻrganish, koʻz orqali (vizual) kuzatish va tekshirish uchun betonni ochish va laboratoriya izlanishlari orqali maʼlumotlarni yigʻish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-§. Beton holatini aniqlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш93. Beton konstruksiyalarning eskirish va yemirilish darajasi, turi va shakli avval beton holatini koʻz bilan (vizual) tekshirish orqali aniqlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш94. Betonning holatini tekshirish koʻz bilan (vizual) umumiy tekshiruvdan boshlanishi, bunda tekshiruv GOST 31937-2011 ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш95. Yopiq holatlarni baholash uchun naturada buzmasdan bajariladigan bir nechta sinov usullaridan biri tanlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBuzmasdan bajariladigan sinov ishlari GOST 22690-2015 ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBetonning qatlamlab yemirilish joylarini aniqlash uchun asosiy usul sifatida qoʻl boltachasi bilan (gorizontal yuzalar uchun zanjir bilan) urib chiqish usulidan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, zamonaviy usullardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш96. Beton holatini baholash uchun material tarkibi va yemirilish sabablarini aniqlash, bunda laboratoriyada sinash uchun namunalar olinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBetondagi xlor, sulfat miqdori va ishqor darajasini aniqlash, yemiruvchi toʻldiruvchilarni topish hamda karbonatsiyalanish chuqurligini aniqlash uchun laboratoriya sinovlari kimyoviy tahlilni ham oʻz ichiga olishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMavjud betonning mustahkamligini baholash va taʼmirlash ishlari uchun maʼlumot olish maqsadida siqilishga boʻlgan mustahkamlikni aniqlash boʻyicha sinovlar bajarilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш97. Beton konstruksiyalarni taʼmirlashda qoʻllaniladigan beton qorishmasini tayyorlash uchun laboratoriya sinovlari orqali asl betonning tarkibi va toʻldiruvchilari hamda turli yemirilish mexanizmlari muzlash va erish davrlari, ishqor va toʻldiruvchilarning oʻzaro reaksiyaga kirishuvi yoki sulfat taʼsiri boʻyicha maʼlumot olinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-§. Beton konstruksiyalarni tozalash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш98. Beton konstruksiyalarni tozalashdan oldin ularni tozalash zarurati va tozalashdan maqsad (betonning koʻrinishini yaxshilash, siklik parvarishlash chorasi sifatida yoki taʼmirlashga tayyorlash) aniqlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBetonni tozalash unga shikast yetkazmasdan amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш99. Betonni tozalashda uchta asosiy usullardan biri (suv bilan tozalash usuli, yuzaga abraziv ishlov berish va yuzaga kimyoviy ishlov berish) qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMustahkam betondan kirlarni tozalashda 1,4 MPa va undan past bosimli suvdan yoki bugʻdan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш100. Moʻrt va yemirilgan yuzalarni tozalashda yuzaga shikast yetkazmaydigan usullar qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш101. Dogʻlarni va kuchli kirlangan betonni tozalashda suv va bugʻli usullar samara bermaganda, past bosim (0,25 — 0,50 MPa) bilan mayda zarrachalardan (dolomit ohaktosh kukuni) foydalangan holda yuzalarga mikroabraziv ishlov berishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишPast bosimlar (0,25 — 0,50 MPa)da uzatilgan mayda zarrachalardan buzilishi, mikroabraziv ishlov berishda tuzilmasi va yuzasining nur qaytarish qobiliyatiga taʼsir etganda betonlarni tozalashda mikroabaziv ishlov berish usulidan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш102. Beton tusini oʻzgartirmasligini, surtmani (mastika) yuvib tashlamasligini, toʻldiruvchilarni yemirmasligini inobatga olgan holda kimyoviy ishlov berish usullarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш103. Har qanday tozalash usuli konstruksiyaga qoʻllanilishidan oldin namunada sinab koʻrilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBetonning eskirishi oʻziga xos tarzda binoning tarixiyligini ifodalaydigan va uning kirlanishi kuchli yoki zararli boʻlmagan hollarda, bino tozalanishsiz qoldirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-§. Parvarishlash va taʼmirlash usullari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш104. Betonni parvarishlash va zarur boʻlgan taʼmirlash ishlarini aniqlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBeton konstruksiyalarni parvarishlashda obyektning quyidagi qismlarida germetiklardan foydalanish lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишderaza va eshik perimetrlarida;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbeton bilan boshqa materiallar tutashgan joylarda;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdevorga yoki tomga oʻrnatilgan elementlarda (chiroqlar, tashqi quvur elementlarida).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишNamlik oʻtkazmaslik va havo oʻtishini kamaytirish uchun yoriqlar va choklarni yopishda elastik germetiklar qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш105. Betonni taʼmirlash ishlarini aniqlashda quyidagi ishlar amalga oshirilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишzichlagich choklar, deformatsiya choklari va himoya qoplamalarini oʻrganish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyoriqlar va qatlamlab yemirilishlar kabi buzilishlarning rivojlanishiga olib keladigan sabablarni oʻrganish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш106. Moddiy madaniy meros obyekti fasadidagi yoriqlarni taʼmirlash uchun germetikdan foydalanilganda, germetik qoʻllanilganidan keyingi koʻrinishi inobatga olinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTaʼmirlash izini yopish uchun germetik yuzasiga qum sepilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш107. Germetik materiallarning yemirilish alomatlari aniqlanganda ular almashtirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUretan va poliuretan germetiklar beton konstruksiyalar, yoʻl qoplamalari va piyodalar yoʻlaklaridagi choklar va yoriqlarni yopishda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишZichlagichlar har 10 yilda almashtirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш108. Harakatlanishi taʼminlanishi talab etiladigan beton konstruksiyalar uchun silikon germetiklar qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSilikon germetiklar har 20 yilda almashtirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш109. Germetik qoʻllaniladigan yuzalarga tutash boʻlgan materiallarni dogʻlaydigan va gʻovakli betonlarni shikastlaydigan, shuningdek oʻziga chang va kir tortuvchi germetiklarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш110. Taʼmirlashda qoʻllanilgan materialning yakuniy koʻrinishi asl betonga oʻxshash boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-§. Beton yuzasini taʼmirlashga tayyorlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш111. Toʻldiruvchisigacha ochilib qolgan betonni yoki maxsus tuzilmali beton yuzani taʼmirlashda asl beton va yangi material orasidagi chokni yopish uchun betonni qoʻlda chopish usulidan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш112. Yemirilgan va mustahkam boʻlmagan betonni pnevmatik yoki qoʻl asboblari yordamida olib tashlashga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTaʼmirlanadigan beton yuzasi va ochilib qolgan armatura tozalanishi, bunda qum yoki havo purkagichli tozalash faqat taʼmirlanadigan joyga qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUshbu ishni bajarishda tutash boʻlgan mavjud beton yuzalar himoyalanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишChang chiqishi cheklangan joylarda qum purkagich oʻrniga kichik pnevmatik uskuna va sim choʻtka qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш113. Betondagi mavjud armatura yemirilgan boʻlsa yoki taʼmirlanadigan joylarda armatura boʻlmasa, yangi armatura oʻrnatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOchilgan mavjud armatura va boshqa poʻlat elementlar tozalanishi, gruntovkalanishi hamda korroziyadan himoyalovchi qoplama bilan boʻyalishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUlanadigan material mavjud betonga mexanik bogʻlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBetonni taʼmirlashda qoʻllaniladigan armaturalash materiallari sifatida yumshoq poʻlat, epoksid qoplamali poʻlat yoki legirlangan poʻlatdan foydalanilishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-§. Qoliplar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш114. Betondan boʻlgan bezak elementlarini tiklash hamda yogʻochga oʻxshash yuzalarni yasash uchun maxsus qoliplardan foydalanish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишModdiy madaniy meros obyekti fasadi boʻylab quyidagilarni qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtakrorlanuvchi beton bezaklar uchun — qayta qoʻllaniluvchi qoliplar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtoʻliq buzilib ketgan yoki takrorlanmaydigan meʼmoriy qismlar uchun — yigʻma beton elementlar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBezak beton uchun qoliplarni tayyorlash quyidagi bosqichlarda amalga oshirilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmavjud beton quymasini olish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишgipsdan ushbu qismning quymasini tayyorlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишgipsdan tayyorlangan quymadan qolip yoki maketni tayyorlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyangi beton elementni quyish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш115. Qolipni mayda bezakli beton elementidan yechishdan oldin beton shikastlanmaydigan darajada, shuningdek ishlov bersa boʻladigan darajada qotgan boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7-§. Taʼmirlash uchun materiallarni va qorishma tarkibini tanlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш116. Taʼmirlash uchun mos boʻlgan materiallarni va qorishma tarkibini tanlashda sinov ishlari bajarilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMateriallarni tanlashda talab etilayotgan taʼmir ishining turi inobatga olinishi hamda materiallar mavjud boʻlgan betonning xossalariga mos kelishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSiqilishga boʻlgan mustahkamligi va suv oʻtkazmaslik xossalari yuqori boʻlgan va mustahkamligi past boʻlgan betonga mos kelmaydigan materiallar betonni taʼmirlashda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш117. Betonni taʼmirlash uchun yarim tayyor materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBeton qorishmasiga qoʻshiladigan va qorishmasining koʻrinishini oʻzgartiradigan qoʻshimchalar, jumladan polimer modifikatsiyalovchi materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8-§. Beton elementlarni taʼmirlash usullari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш118. Asl materialni saqlab qolish imkoni boʻlmasa, yangi oʻrnatiladigan material asl materialga vizual jihatdan mos kelishi, shuningdek uning siqilishga boʻlgan mustahkamligi, suv oʻtkazmasligi va beton qorishmasi uchun muhim boʻlgan boshqa xossalari asl materialnikiga oʻxshash boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш119. Mavjud boʻlgan betonning koʻrinishiga oʻxshatish uchun taʼmirlashda qoʻllaniladigan beton qorishmasining tarkibi toʻgʻri ishlab chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш120. Asl betonning turli xossalariga mos keluvchi betonni tanlash uchun turli sinov namunalari tayyorlanishi, bunda ushbu aralashmalarni tayyorlashda mavjud betondagi toʻldiruvchilar va sementning turi va rangi inobatga olinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTaʼmirlashda qoʻllaniladigan betonni asl betonga oʻxshatish uchun turli qoliplar va yuzaga ishlov berish usullari sinab koʻrilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишDastlabki sinovlar avval qurilish maydonida (konstruksiyaning oʻzida emas) bajarilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишEng yaxshi natija bergan qorishma tarkiblari sinov sifatida konstruksiyaning bir qismiga qoʻllanilishi va qotganidan soʻng tekshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш121. Beton mustahkamroq boʻlishi uchun suvoq belchasi bilan oʻrnatiladigan beton oʻrniga qolip bilan quyiladigan beton qoʻllanilishi kerak (beton qolip bilan quyilganda yirik toʻldiruvchilar qoʻshiladi).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш122. Keng yoriqlarda tarkibida qum boʻlgan qorishmadan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQumsiz qorishmalar ingichka yoriqlarda qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKattalashib ketmaydigan mayda yoriqlar taʼmirlanmasdan qoldirilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш123. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi betonning koʻzga tashlanadigan joylarida epoksid bilan taʼmirlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYoriqlar hosil boʻlishi mumkin boʻlgan beton konstruksiyaning butunligini tiklash talab etilsa, epoksid inyeksiyasidan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunday taʼmirlashni bajarish uchun avval devorning ikki tarafidagi yoriqlar epoksid, poliesitr, mum, tasma yoki suyuq sement qorishma bilan yopilishi va betonda drel bilan ochilgan teshiklar orqali epoksid inyeksiya qilinishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYoriqlardagi epoksid qotganidan soʻng, devor yuzasidagi germetiklovchi material olib tashlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш124. Konstruktiv choklar (yuklar taʼsir etganda yoki ular olinganda harakatlanuvchi choklar) hamda harorat choklari (harorat oʻzgarganida harakatlanuvchi choklar) ularning harakatni taʼminlaydigan qilib taʼmirlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKonstruktiv choklarni chok chetlariga yopishadigan va chok harakatlanganida siqilib kengayadigan germetik bilan toʻldirish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKonstruktiv chokni tozalash va suv oʻtkazmaslikni taʼminlash uchun ularda elastomer germetik oʻrnatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9-§. Shikastlangan beton elementlarni yangisiga almashtirish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш125. Moddiy madaniy meros obyektidagi beton elementlar taʼmirlab boʻlmaydigan holatda shikastlangan yoki yemirilgan boʻlsa, ushbu elementlarni quyma elementlar bilan almashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш126. Almashtiriladigan element mavjud elementga mos boʻlishini taʼminlash uchun beton qorishmasi toʻgʻri tanlanishi, element oʻrnatilishi va ishlov berilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10-§. Betonni himoyalash usullari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш127. Quyidagi holatlarda qoplamalar va betonga singuvchi germetiklardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишular betonda qoʻllanilgan boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbeton elementlarni himoyalashni boshqa usullarini qoʻllashning imkoni boʻlmasa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш128. Moddiy madaniy meros obyektining tom qismi, terassalari, balkonlari, yer osti qismlari va boshqa koʻrinmaydigan qismlarini himoyalashda suv oʻtkazmaydigan qoplamalar qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш129. Betonni himoyalash usulini tanlashdan oldin, betonning yemirilishiga olib keluvchi sharoitlar va atrof-muhit omillari oʻrganilib chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining fasadlarida mavjud materiallarni oʻrnini bosuvchi materiallardan foydalanish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш130. Quyidagi holatlarda moddiy madaniy meros obyektlarida mavjud materiallarning oʻrnini bosuvchi materiallarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektida qoʻllanilgan material mavjud boʻlmasa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmaterialni tayyorlashda qoʻllaniladigan tarixiy usullar mavjud boʻlmasa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишalmashtiriladigan element obyektning tarixiyligini belgilab berishda ikkilamchi ahamiyatga ega boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektiga qoʻshimcha element qoʻshiladigan boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektining yoʻqolgan elementi qayta tiklanishi boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhayot xavfsizligi, zilzilabardoshlilik hamda nogironligi boʻlgan shaxslar uchun sharoitlarni yaratish berish nuqtai nazaridan obyektning foydalanish xossalari oshirilishi talab etilsa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш131. Moddiy madaniy meros obyektida asl material oʻrniga qoʻllaniladigan material quyidagi talablarga javob berishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишvizual koʻrinishi asl materialnikiga oʻxshash boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишfizik xossalari asl materialnikiga yaqin boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxizmat qilish muddati davomida asosiy foydalanish talablarga muvofiq boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишvaqt oʻtib talab etilgan xossalarining yoʻl qoʻyib boʻlmaydigan darajada oʻzgarmasligi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtabiiy ofatlarga chidamliligi yuqori boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишuning ishlab chiqarilishi va undan foydalanish bilan bogʻliq boʻlgan jarayonlarning atrof-muhitga boʻlgan zararli taʼsiri yoʻl qoʻyiladigan darajalardan oshmasligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш132. Asl material oʻrniga qoʻllaniladigan materialning fizik xossalari va vizual koʻrinishi asl materialnikiga mos boʻlmasa, u moddiy madaniy meros obyektining muhim (tarixiy ahamiyatini belgilovchi) elementlaridagi materiallarini almashtirishda qoʻllanilmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш133. Moddiy madaniy meros obyektidagi turli elementlar va ulardagi materiallar oʻrniga qoʻllaniladigan materiallar mazkur SHNQning 2-ilovasiga muvofiq tanlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining energiya samaradorlik koʻrsatkichlarini yaxshilash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш134. Moddiy madaniy meros obyektida energiya samaradorlikni oshirish boʻyicha chora-tadbirlarni tatbiq qilishdan oldin, ularning energiya samaradorligiga taʼsir koʻrsatuvchi elementlari (ochib-yopiladigan derazalar, ichki hovlilar, zenit fonarlari, shift oynalari, tom ventilyatorlari, gumbazlar va tabiiy ventilyatsiya hamda tabiiy yorugʻlikni taʼminlovchi boshqa elementlar) tekshirib chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш135. Moddiy madaniy meros obyektini energiya samaradorlik jihatidan yaxshilash chora-tadbirlarining ichidan eng samaralisi va obyektning tarixiy tusiga eng kam taʼsir koʻrsatadiganlari qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш136. Moddiy madaniy meros obyektining yirik elementlarining tarixiy koʻrinishini buzilishiga olib keluvchi chora-tadbirlarni (devor izolyatsiyasini oshirish uchun mavjud saydingni yangi sayding bilan almashtirish, taʼmirlash imkoni boʻlgan derazalarni yangisiga almashtirish) qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш137. Moddiy madaniy meros obyektini isitish va sovitishga ketadigan energiyani kamaytirish uchun quyidagi chora-tadbirlar amalga oshirilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишfoydalanilmaydigan xonalarni butunlay yopib tashlash va undagi haroratni binoga zarar yetkazmaydigan darajaga moslashtirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишsovitilishi/isitilishi zarur boʻlmagan xonalarni sovitish/isitish tizimidan uzish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишderazalar orqali issiqlik kirishi va chiqishini oldini olish uchun izolyatsiyalovchi ekranlar va pardalardan foydalanish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxonalar harorati va ventilyatsiyasini boshqarishda ochib-yopiluvchi derazalar, deraza eshiklari, soyabonlardan maqsadli foydalanish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtabiiy yorugʻlikdan foydalanish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишled lampalarni oʻrnatish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyorugʻlik va lokal ventilyatsiya (masalan, yuvinish xonasidagi ventilyatsiya) uchun harakat sensorlarini oʻrnatish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmexanik jihozlarni tozalash va ularga xizmat koʻrsatish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш138. Moddiy madaniy meros obyektining energiya isteʼmolini minimallashtirishda jihoz va uskunalarni yangilashga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш139. Moddiy madaniy meros obyektlarining energiya samaradorlik koʻrsatkichlarini oshirishda quyidagi ishlarni bajarishga yoʻl qoʻyiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишisitish tizimining unumdorligini oshirishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhavoni sovitish tizimining unumdorligini oshirishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишsuv isitgichni almashtirishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmaishiy jihozlarni yangilashga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишobyektning havo oʻtadigan joylarini taʼmirlashga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишobyektning chordoq qismini izolyatsiyalashga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишderazalarga qoʻshimcha qishki rama oʻrnatishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyer toʻla va pol osti joylarini izolyatsiyalashga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhavo kanallari va quvurlarni izolyatsiyalashga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишeshiklarni zichlashga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишderazalarda soyabonlar oʻrnatishga.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш140. Moddiy madaniy meros obyektlarining energiya samaradorlik koʻrsatkichlarini oshirishda quyidagi ishlarni bajarishga yoʻl qoʻyilmaydi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишobyektga kirish joyini ichki vestibyul bilan ajratish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишderazalarni almashtirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyogʻoch devorlarga izolyatsiya oʻrnatish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtosh-gʻisht devorlarga izolyatsiya oʻrnatish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtomlarni quyosh nurini qaytaruvchi material bilan qoplash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш“yashil” (oʻsimlikli) tom oʻrnatish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш141. Moddiy madaniy meros obyektiga havo kirib chiqishini kamaytirish uchun quyidagi ishlar bajarilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtashqi devorlarning ustki va ostki choklarini, qavatlar orqali oʻtuvchi kommunikatsiya quvurlarini yoki shaxtalarning chetlarini germetik bilan yopish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишeshik va derazalarga zichlagich tasmalarni oʻrnatish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdevor osti, deraza va eshiklar atrofidagi yoriqlarni yopish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишchordoq va devor oraligʻini zichlash.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш142. Moddiy madaniy meros obyektining energiya isteʼmolini kamaytirishda tom yoki chordoq orqali energiya yoʻqotilishini kamaytirish (izolyatsiyalash orqali) kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш143. Foydalanilmaydigan chordoqlarni izolyatsiyalashda shisha tolali izolyatsiya yoki poliuretan plitkalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSepiladigan poliuretan koʻpikdan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш144. Chordoqlarni izolyatsiyalashda bugʻ oʻtkazmaydigan plyonkalardan foydalanmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш145. Moddiy madaniy meros obyektining chordoq qismida mexanik jihozlar oʻrnatilmagan boʻlsa, chordoq tom qismini izolyatsiyalash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишChordoqda mexanik jihozlar boʻlmasa uning pol qismi izolyatsiyalanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш146. Infraqizil nurlanishni kamaytirish uchun chordoqda nurlanishni qaytaruvchi plyonkalardan foydalanish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш147. Derazalarga ichki tomondan oʻrnatiladigan qoʻshimcha qishki ramalarda zichlagich boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsitilmaydigan mavsumlarda qoʻshimcha qishki ramalar yechib qoʻyilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш148. Moddiy madaniy meros obyektining yer toʻla qismi foydalanilmaydigan boʻlsa, yer toʻla ustidagi orayopma izolyatsiyalanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYer toʻla foydalaniladigan boʻlsa, uning ustidagi orayopmani izolyatsiyalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш149. Havosi moʻtadillashtirilmaydigan xonalardagi issiq suv quvurlari va suv isitgichlar izolyatsiyalanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSovuq iqlimli hududlarda barcha suv quvurlari izolyatsiyalanishi (quvurlarning muzlashini oldini olish uchun) kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш150. Tarixiy yogʻoch eshiklarni energiya samarador eshiklar bilan almashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш151. Eshikning energiya samaradorligini oshirish uchun eshiklarga zichlagich oʻrnatish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш152. Tashqari tarafdan qoʻshimcha qishki eshik oʻrnatiladigan boʻlsa, u toʻliq shaffof oynali boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш153. Turar joy sifatida foydalaniladigan moddiy madaniy meros obyektlarida qoʻshimcha qishki eshiklarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOfis yoki sanoat obyektlaridagi koʻp foydalaniladigan asosiy eshiklarda qoʻshimcha qishki eshiklarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш154. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi eshik va derazalarda soyabonlar, ekranlar yoki deraza eshiklari oʻrnatilishiga yoʻl qoʻyiladi, bunda ular obyektga mos boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining seysmik mustahkamligini oshirish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш155. Moddiy madaniy meros obyektining seysmik mustahkamligini oshirish va seysmik jihatdan kamchiliklarini kamaytirishda quyidagi shartlar bajarilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишobyektdagi asl materiallarni saqlab qolish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишobyektning asosiy tarixiy elementlardagi oʻzgartirishlarni minimallashtirish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш156. Moddiy madaniy meros obyektining seysmik mustahkamligini oshirishda obyektning tarixiy ahamiyatini saqlash boʻyicha quyidagi talablar bajarilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkonstruktiv va nokonstruktiv tarixiy elementlar va materiallar saqlab qolish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtarixiy elementlar va materiallar taʼmirlanmaydigan darajada shikastlangan boʻlsa, ularni oʻxshash yoki asl materialning oʻrnini bosuvchi material bilan almashtirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишseysmik mustahkamligini oshirish boʻyicha yangi tizimlar moddiy madaniy meros obyektining mavjud konstruktiv tizimi bilan mos ravishda ishlashi va ularning butunligiga taʼsir koʻrsatmasligini taʼminlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишseysmik mustahkamligini oshirish boʻyicha yangi tizimlarni obyektning tarixiy elementlari va materiallariga shikast yetkazmasligini (oʻrnatish vaqtida) taʼminlash.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш157. Seysmik hududlarda joylashgan moddiy madaniy meros obyektlarining seysmik mustahkamligi tekshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш158. Seysmik mustahkamlikni tekshirishda konstruktiv elementlardagi (ustunlar, toʻsinlar, orayopmalar) hamda nokonstruktiv elementlardagi (yuk koʻtarmaydigan devorlar, pardadevorlar, oynavand qismlar, dudburonlar, shiftlar va boshqa meʼmoriy elementlar, shuningdek obyekt tizimlari va jihozlari) kamchiliklar aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш159. Ehtimoliy seysmik xavfni aniqlashda quyidagi omillar inobatga olinishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyekti konstruksiyasining turi va obyektning holati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишzilzila natijasida hududda yuzaga keluvchi xavflar (yerning yorilishi, grunt quyqalanishi, yer koʻchkilari, tutash boʻlgan bino va inshootlarning obyektga urilishi, hududda joylashgan toʻgʻon buzilishidan yuzaga keladigan suv toshqini).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш160. Materiallarning chirishi, korroziyaga uchrashi yoki namlik sababli yemirilishidan moddiy madaniy meros obyektining mustahkamligi pasayishini oldini olish uchun obyektda muntazam ravishda quyidagi ishlar bajarilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtomlarni, tarnovlarni va poydevorlarni namlik oʻtkazmasligini, pardevorlar va dudburonlardagi metall mahkamlagichlarni korroziyaga uchramaganligini tekshirish, taʼmirlash ishlarini bajarish hamda metall elementlarni boʻyalgan holatda saqlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyogʻoch elementlarni tekshirish va yogʻochlarga xavfli boʻlgan hasharotlarning paydo boʻlishiga yoʻl qoʻymaslik;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишchiqib ketish zinalarini mustahkamligini tekshirish va favqulodda vaziyatda qulab ketishini oldini oluvchi choralarni koʻrish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtosh-gʻisht devorlarni yemirilgan joylarini va choklarini oʻz vaqtida taʼmirlash.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarida ortiqcha namlikni bartaraf etish boʻyicha talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш161. Moddiy madaniy meros obyektlarida ortiqcha namlik bilan bogʻliq boʻlgan muammolarni bartaraf etish boʻyicha chora-tadbirlarni amalga oshirishdan oldin obyekt toʻliq tekshirib chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш162. Namlik bilan bogʻliq boʻlgan muammolarni bartaraf etish boʻyicha chora-tadbirlar obyektning tarixiyligini ifodalovchi elementlariga shikast yetkazmasligi taʼminlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш163. Tarixiy obyektga shikast yetkazuvchi namlik manbalarini topish, ularni toʻgʻrilash va nazorat qilish uchun namlik manbasining obyektga taʼsiri oʻrganilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш164. Namlikdan yuzaga kelgan muammolarini bartaraf etuvchi mexanik tizimlarni oʻrnatishdan oldin namlikni keltirib chiqaruvchi manbalarni jihozlarsiz bartaraf etish yoʻllari oʻrganib chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш165. Namlik bilan bogʻliq boʻlgan muammolarni bartaraf etishda quyidagilar inobatga olishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektida qoʻllanilgan materiallarning turi va qurilish tizimlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyekti tomining turi va hududdagi drenaj tizimlari hamda ular orqali oʻtadigan suv sarfi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишgrunt turi, grunt namligi, moddiy madaniy meros obyekti yaqinida mavjud boʻlgan yer usti va yer osti suv oqimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektining foydalanish maqsadi va uning natijasida hosil boʻluvchi namlik miqdori;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmateriallarning holati va oʻziga suv tortish darajasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишisitish, ventilyatsiya, sovitish, namlantirish/quritish tizimlari hamda suv va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarining turi va holati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишquyosh nuri tushishi, shamol oqimi, yomgʻir, harorat va nisbiy namlikning (ichki va tashqi) kunlik va mavsumiy oʻzgarishi, shuningdek yer osti suv sathlarining mavsumiy oʻzgarishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqurilish hududidagi noodatiy sharoitlar yoki notekisliklar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmoddiy madaniy meros obyektiga sizib kiruvchi havo miqdori hamda tutash boʻlgan landshaft va oʻsimlik ekishda foydalanilgan material.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш166. Gruntni kovlash ishlarini bajarishda hududdagi tarixiy-madaniy landshaft yoki arxeologik manbalar boʻyicha maʼlumot olinishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш167. Yaqqol koʻzga koʻrinuvchi kamchiliklar (masalan, yorilgan quvurlar, toʻlib qolgan tarnovlar yoki devordagi yoriqlar) bartaraf etilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш168. Yaqqol koʻzga koʻrinmaydigan murakkab muammolarni bartaraf etish uchun muammoning turiga koʻra obyektda bir necha oydan bir yilgacha boʻlgan muddat davomida oʻrganish ishlari bajarilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш169. Namlikdan shikastlangan joylarni aniqlash va namlik manbasini topish uchun quyidagi belgilarga inobatga olinishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишturib qolgan suv, mogʻorlanish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnam dogʻlar, yemirilgan yuzalar, shoʻrlangan yuzalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишboʻyoq va shuvoqning koʻchishi, gulqogʻozning ajralishi, yuzalarda namlikdan hosil boʻlgan pufakchalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnamlik yuqori boʻlgan yoki shamollatilmaydigan joylarda namlik va mogʻorlash hidi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmetall elementlarda zanglash va korroziya alomatlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyogʻoch elementlarning deformatsiyalanishi, yorilishi va chirishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtosh-gʻisht yuzalardagi shuvoqning koʻchishi, yorilishi, choklardagi qorishmaning yemirilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtom qismidagi shikastlanishlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишderaza va devorlardagi kondensatsiya;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишchordoqdagi namlik.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11-bob. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi suvoqli qoplamalarni saqlash va taʼmirlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш170. Suvoqli qoplamani taʼmirlashdan oldin uning yemirilish sababi (tomdan, deraza va eshiklardan yoki gruntdan obyekt konstruksiyasiga suv sizib kirishi, grunt choʻkishi, eshik ramasining choʻkishi, oʻsimlik oʻsib chiqishi, obyekt ichidagi ortiqcha namlik) aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш171. Suvoqli qoplamaning yemirilish sababi aniqlanganidan soʻng uni taʼmirlashdan oldin yemirilish sabablarini bartaraf etish boʻyicha taʼmirlash ishlari bajarilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш172. Suvoqli qoplamani taʼmirlash boʻyicha ishlarni boshlashdan oldin uning yemirilish darajasi oʻrganilishi va qancha qismi almashtirilishi yoki taʼmirlanishi lozimligi aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш173. Moddiy madaniy meros obyektidagi suvoqli qoplamaning umumiy holatini aniqlash uchun obyekt toʻliq tekshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKoʻz bilan (vizual) koʻrinmaydigan taʼmirtalab joylar yogʻoch yoki akril boltacha bilan urib chiqilib, suvoq ostidagi boʻshliqlar aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш174. Suvoqning tarkibini va proporsiyalarini aniqlash uchun mavjud suvoq materiali oʻrganilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш175. Yangi suvoq tarkibi eski suvoq tarkibiga toʻliq mos boʻlishi talab etilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш176. Mayda yoriqlarni suyuq qorishma bilan yopib chiqishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш177. Yirik yoriqlarni taʼmirlash uchun ular avval ochib tozalanishi va taʼmirlashga tayyorlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш178. Moddiy madaniy meros obyektidagi eski suvoqli qoplamani saqlab qolish uchun uni toʻliq almashtirish oʻrniga faqatgina shikastlangan joylarini taʼmirlash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuvoqlangan yuzada shikastlangan joylar koʻp boʻlsa, yamalgan joylar estetik jihatdan yaxshi koʻrinish bermasligini inobatga olib bunday yuzalardagi suvoq toʻliq almashtirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш179. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi suvoqli yuzalarni taʼmirlashda yuza yangi suvoq bilan qoplanishidan oldin yemirilgan, yorilgan, yopishmagan suvoq olib tashlanishi, qattiq choʻtka bilan tozalanishi, oʻsimliklar, boʻyoqlar va kirlardan tozalanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш180. Yangi suvoqli qoplama mavjud suvoqli qoplamaga oʻxshash boʻlishi (rangi va tuzilmasi bilan) hamda mustahkam boʻlishini taʼminlash uchun sinov namunalari kamida bir yil davomida kuzatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuvoqli qoplama qatlamlari soni va qalinligi mavjud suvoq qoplamanikiga mos boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш181. Suvoq qoplanadigan yuza yetarlicha namlantirilishi, ostki dagʻal qatlam (6 — 9 mm) oʻrnatilishi va ikkinchi qatlam yaxshi birikishi uchun taroq bilan qirib chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBirinchi va ikkinchi qatlamlarning umumiy qalinligi 16 mm dan oshmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYakuniy qatlam yaxshi yopishishi uchun ikkinchi qatlam mixli yogʻoch bilan qirib chiqilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYakuniy qatlamning qalinligi 6 mm boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYakuniy qatlam mavjud suvoqli qoplamaga mos keladigan qilib ishlov berilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишHar bir qatlamni oʻrnatish orasidagi vaqt havo haroratiga bogʻliq holda 24 — 72 h tashkil etishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш182. Suvoq uchun ishlatiladigan qorishmani tayyorlashda quyidagilarga amal qilinishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqorishma 1,5 — 2 h ga yetadigan miqdorda tayyorlanishi va ortib qolgan suvoq qorishmasi ishlatilmasligiga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqorishmaning rangi oʻzgarib ketishini, yoriqlar hosil boʻlishini va yaxshi yopishmasligini oldini olish uchun suvoq qorishmasi ortiqcha aralashtirib yuborilmasligiga (suv qoʻshilganidan soʻng qorishma 10 — 15 min qoʻlda aralashtirilishi yoki 3-4 min qurilish mikserda aralashtirilishi);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqorishma suvni oʻziga tortib olib yoriq hosil boʻlmasligi uchun suvoq bilan qoplanadigan yuza oldin namlanishiga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишsuvoq tez qurib yoriqlar hosil boʻlmasligi uchun suvoq qilingan yuza 48 — 72 h (havoning issiqligiga bogʻliq holda) davomida quyosh nuridan himoyalanishi yoki muntazam ravishda namlantirib turilishiga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишsuvoqni taʼmirlash ishlari sovuq havoda (4-5°C dan past boʻlgan haroratda) bajarilmasligiga.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12-bob. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi boʻyalgan yogʻoch elementlarni taʼmirlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш183. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi yogʻoch elementlarning boʻyoq qoplamalarini taʼmirlash SHNQ 3.01.02-23 talablariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш184. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi yogʻoch elementlarning boʻyoq qoplamasini taʼmirlash uchun ularning yoshi, meʼmoriy usuli, tarixiy ahamiyati hamda yogʻochning mustahkamligi oʻrganilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш185. Yogʻoch elementdagi boʻyoq qoplamani toʻliq koʻchirishga (yogʻochni tozalash, yengil qirish va qumqogʻoz bilan ishqalash bundan mustasno) faqatgina mutlaq zarur boʻlgan va asoslangan holatlarda (yogʻochda koʻp miqdorda yoriqlar boʻlsa, boʻyoq qoplama yogʻoch koʻrinadigan darajada ajralib koʻchgan boʻlsa va boshqalar) yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш186. Tashqi yogʻoch elementlarda boʻyoqning yemirilish belgilari (boʻyoqning kukunlanishi, pufakchalar hosil boʻlishi, qatlamlab koʻchishi yoki yorilishi) boʻlmasa, boʻyoqni koʻchirish va qayta boʻyashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш187. Boʻyoq qoplamani taʼmirlashdan oldin boʻyalgan yuza yogʻoch ekanligi (suvoq, metall yoki boshqa material emasligi) tekshirilishi, shuningdek yogʻoch material chirimaganligi tekshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишNamlik oʻtishi natijasida yogʻochning chirigan qismlari mavjud boʻlsa, boʻyashdan oldin ular taʼmirlanishi va almashtirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш188. Boʻyoq qoplangan yuzalarda mayda nuqsonlar boʻlsa yoki kir yigʻilgan boʻlsa, boʻyoqni olib tashlamaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBoʻyoqning ustki qatlamlari koʻchgan boʻlsa, boʻyoqni qisman olib tashlashga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBoʻyoq qatlamlari koʻp miqdorda koʻchgan boʻlsa, boʻyoq toʻliq koʻchirib tashlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
1-ILOVA
1-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTosh-gʻisht devorlardagi toʻgʻri va notoʻgʻri bajarilgan choklarning koʻrinishi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-rasm. Taʼmirlash uchun toʻgʻri va notoʻgʻri tayyorlangan choklarni taqqoslash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-rasm. Toʻliq toʻldirilgan va chuqurlashtirilgan choklarni vizual koʻrinishlarini taqqoslash (toʻliq toʻldirilgan choklar, ularning asl qalinligini oʻzgartiradi va devorning asl koʻrinishini oʻzgartiradi).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
2-ILOVA
2-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишModdiy madaniy meros obyektining turli qismlari va ulardagi materiallarning oʻrniga qoʻllanilish uchun yoʻl qoʻyiladigan materiallar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишDevorlar (tosh-gʻisht, sopol) | Meʼmoriy metallar, quyma va bolgʻalangan temir, poʻlat, presslangan metall | Sayding (tashqi qoplama), yogʻoch, asbest | Tom, yogʻoch, cherepitsa, slanets tosh, plitka | Terrasa, yogʻoch | Molding, yogʻoch | |
Alyumin | ● | ● | ● | ● | ||
Quyma tosh va yigʻma beton | ● | ● | ||||
Tolali kuchaytirilgan beton | ● | |||||
Shisha tolali kuchaytirilgan beton | ● | ● | ||||
Tolali sement | ● | ● | ● | |||
Mineral/polimer kompozit | ● | ● | ● | ● | ||
Sellyuloza tola/polimer kompozit | ● | ● | ● | ● | ||
Kompozit boʻlmagan polimerlar | ● | ● | ● | |||
Uyali polivinilxlorid (PVX) | ● | ● | ● |