Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirining
buyrugʻi
Notariuslar tomonidan notarial harakatlarni amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish haqida
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2024-yil 24-yanvarda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3113-9]
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 12-dekabrdagi 654-son “Vazirlar Mahkamasining “Notariuslar tomonidan ayrim notarial harakatlarni amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi maʼmuriy reglamentlarni tasdiqlash haqida” 2020-yil 18-noyabrdagi 726-son qaroriga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman:
1. Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2019-yil 4-yanvardagi 2-mh-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 3113, 2019-yil 4-yanvar) (Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 05.01.2019-y., 10/19/3113/2422-son) bilan tasdiqlangan Notariuslar tomonidan notarial harakatlarni amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Vazir A. TAShKULOV
Toshkent sh.,
2024-yil 24-yanvar,
4-mh-son
Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2024-yil 24-yanvardagi 4-mh-son buyrugʻiga
ILOVANotariuslar tomonidan notarial harakatlarni amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar
1. Muqaddimadan “Oʻzbekiston Respublikasining “Notariat toʻgʻrisida”gi Qonuniga hamda boshqa qonunchilik hujjatlariga muvofiq” degan soʻzlar chiqarib tashlansin.
2. 5-bandning ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Bunda, notarius tomonidan tegishli yuridik shaxsning huquq layoqatini tekshirishda yuridik shaxsning Tizim orqali olingan taʼsis hujjatlari va davlat roʻyxatidan oʻtkazilganligi toʻgʻrisidagi guvohnomasi Tizimda saqlanadi.”.
3. 19-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“19. Notarial harakatlarni amalga oshirishga asos boʻlgan hujjatlar (Tizimda saqlanishi nazarda tutilgan hujjatlar (maʼlumotnomalar) bundan mustasno) ularning roʻyxati tuzilgan holda bitimning notarial idorada qoldiriladigan nusxasiga, merosga boʻlgan huquq toʻgʻrisidagi guvohnomaga va boshqa notarial harakatlarda esa hujjatning nusxasiga tikiladi va notarial idora yigʻmajildlarida saqlanishi uchun qoʻshib qoʻyiladi.”.
4. 20-bandning oʻn uchinchi xatboshisidagi “Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri davlat korxonasining tegishli tuman (shahar)dagi filialining” degan soʻzlar “yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri sohasidagi vakolatli organning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
5. 22-bandning beshinchi xatboshisidagi “Tizim orqali chop etiladi va hujjatlar yigʻmajildiga tikiladi” degan soʻzlar “(invoys) Tizimda saqlanadi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
6. 25-bandning ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Vakilning vakolati uning nomiga berilgan ishonchnoma va (yoki) vakolatini tasdiqlovchi boshqa hujjatlar (qaror, umumiy majlis bayonnomasi, kuzatuv kengashining qarori, buyruq va hokazo) bilan tasdiqlanadi. Bunda, vakolat beruvchi jismoniy shaxslarning oʻlim haqida dalolatnoma yozuvi qayd etilmaganligi Tizim orqali “FHDYning yagona elektron arxivi” axborot tizimida tekshiriladi va olingan maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi.”.
7. 27-bandda:
birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“27. Davlat roʻyxatidan oʻtkazilishi lozim boʻlgan mol-mulk bilan bogʻliq bitimlarni (mol-mulkni ijaraga berish va undan tekin foydalanish shartnomalarini bekor qilish haqidagi bitimlar, koʻchmas mulk hamda transport vositasidan foydalanish va uni boshqarish haqidagi ishonchnomalar bundan mustasno) tasdiqlashda mol-mulkni boshqa shaxsga oʻtkazish taqiqlanmaganligi va (yoki) xatlanmaganligi Tizim orqali tekshiriladi. Bunda, tekshirish natijasi boʻyicha mulkni boshqa shaxsga oʻtkazish taqiqlanmaganligi yoki xatlanmaganligi haqidagi maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi.”;
uchinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Koʻchmas mulk va avtotransport vositalari bilan bogʻliq bitimlarni tasdiqlash Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosi maʼlumotlar bazasi orqali jismoniy va yuridik shaxslarning ijro hujjatlari boʻyicha, shuningdek koʻchmas mulk bilan bogʻliq bitimlarni tasdiqlash kommunal tashkilotlar axborot tizimlari orqali elektr energiyasi, tabiiy gaz yetkazib berish, suv taʼminoti va suv chiqarish xizmatlaridan qarzdorligi mavjud emasligi onlayn rejimda tekshirilganidan keyin amalga oshiriladi. Bunda tekshirish oʻtkazilgan sana va vaqti koʻrsatilgan hamda maxsus QR-kodga ega boʻlgan tekshirish natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi. Elektron tizimlarda texnik nosozliklar boʻlganda, ushbu tashkilotlar bilan axborot almashuvi kuryerlik xizmati orqali amalga oshiriladi.”.
8. 29-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“29. Er (xotin)ning umumiy birgalikdagi mulki boʻlgan koʻchmas mulk va avtomototransport vositasini boshqa shaxsga oʻtkazish boʻyicha bitim tuzish uchun xotinning (erning) notarius, Qonunning 26-moddasida sanab oʻtilgan mansabdor shaxslar yoki Oʻzbekiston Respublikasi konsullik muassasalarining konsullari tomonidan shahodatlantirilgan yozma roziligi olinishi lozim.
Koʻchmas mulk va avtomototransport vositasini boshqa shaxsga oʻtkazayotgan fuqaro eri yoki xotini yoʻqligi (beva ekanligi yoki boʻydoq) haqida yozma ariza taqdim etganda, notarius bitimning ikkinchi tarafini ariza bilan tanishtiradi va huquqiy oqibatini tushuntiradi. Ikkinchi taraf arizaga familiyasi, ismi, otasining ismini toʻliq yozib, imzo qoʻyadi. Ushbu holatni aniqlashda notariusga tegishli ravishda quyidagi hujjatlar asos boʻladi: fuqaroning pasporti, (identifikatsiya ID-kartasi) nikohdan ajralganlik haqidagi guvohnoma yoki oʻlim haqidagi guvohnoma, oʻlim holati fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida qayd qilinganligi haqida tibbiyot muassasalari tomonidan berilgan QR-kod (matrik shtrixli kod) tasviri tushirilgan maʼlumotnoma va nikoh tuzilganligi haqidagi guvohnoma yoxud dalolatnoma yozuvlaridan koʻchirmalar. Ushbu ariza koʻchmas mulk va avtomototransport vositasini boshqa shaxsga oʻtkazayotgan fuqaroning shaxsan oʻzi tomonidan beriladi, bitim vakil orqali tuzilgan taqdirda esa u tomonidan ishonchnoma beruvchining eri yoki xotini yoʻqligini tasdiqlovchi hujjatlar taqdim etilgan holda vakildan bunday ariza olinadi.
Bunda, mulkdorning eri yoki xotini yoʻqligi haqidagi maʼlumotlar, nikoh tuzilganligi, nikohdan ajralganlik va oʻlim haqidagi fuqarolik holati dalolatnoma yozuvlari bilan bogʻliq barcha maʼlumotlar notariuslar tomonidan mustaqil ravishda, fuqarolardan ortiqcha maʼlumot talab qilmasdan, “FHDYning yagona elektron arxivi” axborot tizimi orqali tekshiriladi hamda tekshirish natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi.
Elektron tizimlarda texnik nosozliklar boʻlganda, axborot almashuvi kuryerlik xizmati orqali amalga oshiriladi.
Er yoki xotindan biri vafot etganda ularning nikohi davomida orttirilgan umumiy birgalikdagi mol-mulkiga nisbatan vorislik qoidalari qoʻllaniladi.
Er (xotin)ni bedarak yoʻqolgan deb topish toʻgʻrisida sud hujjati mavjud boʻlgan hollarda notarius bitimni tasdiqlashi mumkin. Bu holda notarius Oʻzbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 35-moddasi mazmunini bitim matnida koʻrsatib oʻtishi va taraflarga tushuntirishi lozim.
Nikoh qayd etilgunga qadar sotib olingan, meros tariqasida yoki hadya shartnomasi boʻyicha olingan, shuningdek nikoh davomida sotib olingan koʻchmas mulk va avtomototransport vositasi nikoh shartnomasiga asosan taqsimlab olingan boʻlsa yoki er-xotin oʻrtasidagi mulkni boʻlish toʻgʻrisidagi sud hujjati yoxud notarial tartibda rasmiylashtirilgan kelishuv mavjud boʻlsa, koʻchmas mulk va avtomototransport vositasini boshqa shaxsga oʻtkazish boʻyicha bitimni tasdiqlash uchun er yoki xotinning roziligi talab qilinmaydi.”.
9. 32-bandning uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Agar umumiy ulushli mulk mulkdorlaridan biri vafot etgan boʻlsa, notarius oʻlim haqidagi fuqarolik holati dalolatnoma yozuvlari bilan bogʻliq maʼlumotlarni “FHDYning yagona elektron arxivi” axborot tizimi orqali tekshiradi hamda tekshirish natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi. Notarius Tizim orqali umumiy ulushli mulk mulkdoriga nisbatan meros ishi ochilgan yoki ochilmaganligini tekshiradi. Meros ishi ochilib, merosxoʻrlar tarkibi aniqlangan taqdirda, ular notarial idoraga taklif qilinib, Oʻzbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 224-moddasiga koʻra umumiy ulushli mulk mulkdori boʻlishligi va kelajakda imtiyozli huquqdan foydalanishligi toʻgʻrisida tushuntiriladi va ularning arizalari olinadi yoki notarius tomonidan sotuvchining arizasi uning iltimosiga koʻra Qonunning 73-moddasiga muvofiq imtiyozli sotib olish huquqiga ega boʻlgan merosxoʻrlarga topshiriladi.”.
10. 36-bandda:
ikkinchi xatboshidagi “Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri davlat korxonasining tegishli tuman (shahar)dagi filialining” degan soʻzlar “yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri sohasidagi vakolatli organning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
toʻrtinchi xatboshidagi “haqiqiy emas deb topganligi” degan soʻzlar “bekor qilinganligi yoki haqiqiy emas deb topganligi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
beshinchi xatboshidagi “haqiqiy emas deb topilganda yoki” degan soʻzlar “bekor qilingan yoki haqiqiy emas deb topilganda yoxud” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
11. 57-bandda:
oʻn oltinchi xatboshi quyidagi tahririda bayon etilsin:
“Mazkur bandning oʻn birinchi va oʻn uchinchi xatboshilarida nazarda tutilgan maʼlumotnomalar notarius tomonidan idoralararo elektron hamkorlik yoʻli bilan olinadi hamda Tizimda saqlanadi.”;
quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“Elektron tizimlarda texnik nosozliklar boʻlganda, axborot almashuvi kuryerlik xizmati orqali amalga oshiriladi.”.
12. 73-band quyidagi mazmundagi xatboshilar bilan toʻldirilsin:
“Mazkur bandning toʻrtinchi xatboshisida nazarda tutilgan maʼlumotnoma notarius tomonidan idoralararo elektron hamkorlik yoʻli bilan olinadi va Tizimda saqlanadi.
Elektron tizimlarda texnik nosozliklar boʻlganda, axborot almashuvi kuryerlik xizmati orqali amalga oshiriladi.”.
13. 74-band quyidagi mazmundagi xatboshilar bilan toʻldirilsin:
“Mazkur bandning yettinchi xatboshisida nazarda tutilgan xususiylashtirishda rozilik bergan shaxslar haqidagi maʼlumotnoma notarius tomonidan idoralararo elektron hamkorlik yoʻli bilan olinadi va Tizimda saqlanadi.
Elektron tizimlarda texnik nosozliklar boʻlganda, axborot almashuvi kuryerlik xizmati orqali amalga oshiriladi.”.
14. 104-bandning toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“oʻlim faktini tasdiqlash uchun oʻlim haqidagi guvohnomani yoki oʻlim haqidagi dalolatnoma yozuvidan koʻchirmani yoxud oʻlim holati fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida qayd qilinganligi haqida tibbiyot muassasalari tomonidan berilgan QR-kod (matrik shtrixli kod) tasviri tushirilgan maʼlumotnomani talab qiladi, guvohnomaning nusxasi meros ishida qoldiriladi, bunda, ushbu xatboshida qayd etilgan hujjat(lar) haqidagi maʼlumotlar notarius tomonidan “FHDYning yagona elektron arxivi” axborot tizimi orqali tekshiriladi hamda tekshirish natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi;”.
15. 108-banddagi “Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri davlat korxonasining tegishli tuman (shahar)dagi filiali” degan soʻzlar “yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri sohasidagi vakolatli organ” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
16. 147-bandda:
ikkinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Notarius er-xotinning umumiy mol-mulkidagi ulushga boʻlgan mulk huquqi toʻgʻrisida guvohnomani berish paytida nikoh tuzilganligiga oid maʼlumotlarni “FHDYning yagona elektron arxivi” axborot tizimi orqali tekshiradi hamda mulk huquqini tasdiqlovchi hujjatni talab qiladi. Bunda, axborot tizimidagi tekshirish natijalari toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma Tizimda saqlanadi.”;
quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“Elektron tizimlarda texnik nosozliklar boʻlganda, ushbu tashkilotlar bilan axborot almashuvi kuryerlik xizmati orqali amalga oshiriladi.”.
17. 150-banddagi “Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri davlat korxonasining tegishli tuman (shahar)dagi filialida” degan soʻzlar “yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri sohasidagi vakolatli organda” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.01.2024-y., 10/24/3113-9/0068-son)